You are on page 1of 76

PENGURUSAN GERAK KERJA KOKURIKULUM (GERKO

)

PENDAHULUAN

Aktiviti kokurikulum telah lama diperkenal dan dilaksanakan dalam sistem
pendidikan di negara ini, iaitu sejak zaman penjajahan British lagi. Contohnya,
penubuhan pergerakan pengakap yang pertama di Malaysia mengambil tempat
di Singapura pada tahun 1909. Aktiviti kokurikulum diberi penekanan oleh
Kementerian Pendidikan Malaysia seperti yang terkandung dalam surat arahan
School Course of Studies Regulations 1956 dan Pindaan Tahun 1961 (Akta
Pendidikan 1961, No. 552). Aktiviti ini lebih dikenali dengan nama Kegiatan
Kumpulan. Seterusnya pada tahun 1985, mata pelajaran kokurikulum diajar dan
dimasukkan ke dalam jadual waktu persekolahan di sekolah rendah.

Sebahagian besar aktiviti kokurikulum dilaksanakan di luar bilik darjah.
Kadangkala aktiviti kokurikulum juga dilaksanakan di dalam bilik darjah. Pada
asasnya, gerak kerja kokurikulum merupakan sebahagian daripada kurikulum
sekolah dan setiap pelajar perlu melibatkan diri dalam aktiviti ini. Mengikut Md.
Aris Mansor (1985), kokurikulum merupakan satu bidang pembelajaran yang
berasaskan mata pelajaran akademik. Walau bagaimanapun, sebahagian besar
gerak kerja kokurikulum merangkumi pembelajaran yang bukan berasaskan
mata pelajaran akademik.

Secara amnya, kokurikulum merujuk aktiviti dan pengalaman pendidikan
yang dilaksanakan di luar bilik darjah. Kokurikulum lebih banyak dilaksanakan
secara tidak langsung atau tidak formal. Aktiviti kokurikulum lebih menekankan
nilai, bakat, peranan, kepimpinan, sosial dan sebagainya. Aktiviti ini juga dikenali
kurikulum tersembunyi.

1
KONSEP, MATLAMAT
DAN STRATEGI PELAKSANAAN
GERAK KERJA KOKURIKULUM
(GERKO)

AKTIVITI KOKURIKULUM
Konsep, Matlamat dan Strategi Pelaksanaan Gerak Kerja Kokurikulum
(GERKO)

1.0 KONSEP

2
1.1 Aktiviti kokurikulum adalah sebahagian daripada kurikulum sekolah,
dan setiap murid harus melibatkan diri. Aktiviti ini boleh dijalankan
di dalam dan di luar bilik darjah, mengikut kesesuaian sesuatu
aktiviti. Dengan andaian bahawa murid-murid tidak mendapat
pengalaman tertentu di bilik darjah, maka aktiviti kokurikulum dapat
menyediakan pelbagai pengetahuan dan pengalaman untuk
perkembangan mental, minat, bakat, jasmani, rohani dan
pembentukan nilai-nilai estetika serta sosial yang positif.

1.2 Sebagai satu bidang pendidikan, penglibatan semua murid dan
anggota masyarakat adalah perlu, berasaskan kepada anggapan
bahawa:

1.2.1 Semua murid harus mempunyai keseimbangan antara
perkembangan mental (akademik) dengan perkembangan
sahsiah yang bersepadu (sosial, jasmani dan rohani);
1.2.2 Semua murid mempunyai minat dan bakat yang boleh
dikembangkan;
1.2.3 Semua murid boleh dididik, dan boleh pula mendidik diri
sendiri dan rakan sebaya;
1.2.4 Sekolah bertanggungjawab melahirkan murid-murid untuk
keperluan masyarakat dan negara;
1.2.5 Masyarakat turut bertanggungjawab memainkan peranan
mendidik murid-murid.
1.3 Definisi

Warta Kerajaan bertarikh , 28 hb Disember 1967, No. 5652 (Peraturan
Kursus Pengajian) Sekolah 1956, mendefinisikan kokurikulum sebagai
kegiatan kumpulan, manakala Warta Kerajaan bertarikh 31hb Disember
1997 , Jil 41, No.26, Tambahan No.94, Perundangan A.P.U (A) 531, Akta

3
Pendidikan 1996, Peraturan-Peraturan (Kokurikulum Kebangsaan)
mendifinisikan kokurikulum sepertu berikut:

“Kegiatan kokurikulum” ertinya apa-apa kegiatan yang dirancang lanjutan
daripada proses pengajaran dan pembelajaran dalam bilik darjah yang
memberikan murid peluang untuk menambah, mengukuh dan
mengamalkan pengetahuan, kemahiran dan nilai yang dipelajari di bilik
darjah.”

2.0 MATLAMAT

Matlamat utama aktiviti kokurikulum adalah untuk merealisasikan Falsafah
Pendidikan Negara. Antara matlamat yang hendak dicapai ialah seperti
berikut: (Ab. Alim: 2005)

2.1 Menyemai perasaan muhibbah, perpaduan dan integrasi nasional
di kalangan generasi muda;
2.2 Menggalakkan peningkatan disiplin pelajar;
2.3 Memperkenalkan pengalaman yang menyeluruh dan
keseimbangan dengan pendidikan formal;
2.4 Menanam, memupuk dan memberi latihan awal dari aspek
kepimpinan, sahsiah dan kemasyarakatan di kalangan pelajar;
2.5 Menyumbangkan usaha membina iklim, budaya dan tempat belajar
yang menarik dan menyeronokkan;
2.6 Mewujudkan perimbangan antara perkembangan intelek dengan
perkembangan jasmani, rohani dan emosi;
2.7 Mengisi masa lapang dengan berfaedah;
2.8 Menyemai nilai-nilai pendidikan dalam gerak kerja kokurikulum.

4
3.0 STRATEGI PELAKSANAAN

Menurut Ab. Alim Abdul Rahim (2005), Jawatankuasa Pelaksanaan
Kokurikulum boleh merancang aktiviti kokurikulum sepanjang tahun
bersama-sama dengan semua penasihat atau jurulatih daripada semua
persatuan daripada ketiga-tiga bidang. Sesetengah aktiviti dalam bidang
unit beruniform dan bidang sukan perlu diselaraskan di peringkat daerah.
Contohnya permainan bola sepak telah ditetapkan musim perlawanan dan
pertandingan di peringkat Majlis Sukan Sekolah Daerah. Perkhemahan
Pengakap di peringkat daerah telah ditentukan olah badan induk
persatuan tersebut.

Pihak sekolah perlu mengikuti dan mengubahsuai perancangan
supaya selaras dengan pertandingan dan aktiviti tersebut. Cadangan
aktiviti daripada persatuan dikemukakan kepada Jawatankuasa
Kokurikulum Sekolah dan Jawatankuasa Takwim Sekolah. Takwim
sekolah menyatakan keseluruhan aktiviti sekolah termasuklah
perancangan aktiviti kurikulum dan kokurikulum. Pelaksanaan kokurikulum
di sekolah rendah dapat dilaksanakan dengan jayanya melalui strategi
yang tertentu.

3.1 Strategi Pelaksanaan Kokurikulum di Sekolah ialah:

3.1.1 Melibatkan semua pelajar secara aktif samada secara individu atau
berkumpulan dalam semua bidang kokurikulum dan khidmat
sekolah serta masyarakat.

5
3.1.2 Merancang kokurikulum dengan teliti dengan menggunakan
Management by Objective (MBO).
3.1.3 Mencatat semua gerak kerja kokurikulum dan kemajuan yang telah
dicapai atau dijalankan.
3.1.4 Memberi penghargaan kepada pelajar yang terlibat seperti surat
penghargaan, penganugerahan tokoh pelajar aktif kokurikulum,
majlis penyampaian sijil dan sebagainya.
3.1.5 Menubuhkan Jawatankuasa Bimbingan Pelajar Sekolah (JBPS),
3.1.6 Melibatkan PIBG, masyarakat setempat dan agensi luar, terutama
bagi memberi sokongan, latihan dan kewangan.
3.1.7 Mengada dan mengagihkan peruntukan kewangan sekolah kepada
setiap persatuan atau berpandukan aktiviti yang telah
dilaksanakan.
3.1.8 Berusaha mendapatkan peralatan yang diperlukan bagi aktiviti
kokurikulum samada dibeli atau melalui sumbangan daripada pihak
luar.
3.1.9 Mewujudkan atau mengemaskan sistem rumah dan mengadakan
jadual tahunan kegiatan rumah yang tersusun rapi.
3.1.10 Mengadakan aktiviti yang boleh disertai oleh ramai pelajar seperti
sukan tara, merentas desa, perkhemahan unit beruniform dan
sebagainya.
3.1.11 Menghantar guru mengikuti kursus dan latihan dalam kegiatan
kokurikulum mengikut bidang dan jenisnya.
3.1.12 Mengadakan pertandingan antara darjah atau rumah dalam
pelbagai aktiviti seperti berbalas pantun, kuiz, syarahan, sukan dan
permainan, bilik darjah tercantik, membaca, bercerita dan
sebagainya.
3.1.13 Mengadakan hari unit beruniform lengkap mengikut unit masing-
masing.

3.2 Jenis-Jenis Aktiviti

6
Berdasarkan Warta Kerajaan bertarikh 21hb. Mei 1998, Jilid 42.No 11
Tambahan No.41 Perundangan P.U (A) 196, pihak sekolah boleh
menubuhkan persatuan sekolah daripada kategori yang berikut:

3.2.1 Mata pelajaran yang diajar di sekolah sebagaimana yang
dinyatakan dalam Peraturan-Peraturan Pendidikan
(Kurikulum Kebangsaan) 1997;
3.2.2 Hobi dan rekreasi;
3.2.3 Sukan dan permainan;
3.2.4 Badan beruniform; atau
3.2.5 Apa-apa persatuan lain yang diluluskan oleh pendaftar.

3.3 Peruntukan masa

Warta Kerajaan bertarikh 28 Disember 1967, Jilid 11, Bil. 27, No.
5652 telah membuat ketetapan pembahagian masa untuk
Kokurikulum seperti yang berikut:

Sekolah Rendah

Tahun Peruntukan Masa
1 dan 2 60 minit
3 dan 4 60 minit
5 dan 6 120 minit

(Nota: Peruntukan masa minumum seminggu)

3.4 Tugas dan Tanggungjawab Guru

Dalam Akta Pendidikan 1996 (Akta 550), Bahagian 2, jelas dinyatakan
kuasa yang diberikan kepada Pendaftar, Penolong Pendaftar,

7
menjalankan semua kuasa dan fungsi yang diberikan kepada Ketua
Pendaftar tertakluk kepada apa-apa sekatan yang dikenakan oleh Ketua
Pendaftar.

3.4.1 Ketua Pendaftar Sekolah dan Guru:

a. Hendaklah ada seorang Ketua Pendaftar Sekolah dan Guru
yang dilantik oleh Menteri;
b. Menteri boleh melantik seorang Timbalan Ketua Pendaftar
Sekolah dan Guru;
c. Menteri hendaklah melantik seorang Pendaftar Sekolah dan
Guru bagi setiap Negeri, dan boleh melantik apa-apa bilangan
Penolong Pendaftar Sekolah dan Penolong Pendaftar Guru
yang difikirkan perlu bagi maksud akta ini;
d. Timbalan Ketua Pendaftar, Pendaftar, dan Penolong Pendaftar
hendaklah di bawah arahan dan kawalan Ketua Pendaftar;
e. Ketua Pendaftar hendaklah mempunyai kuasa dan menjalankan
fungsi-fungsi yang diberikan kepadanya oleh Akta ini, dan
sewaktu ketiadaannya kuasa dan fungsi-fungsi sedemikian
bolehlah dipunyai atau dijalankan oleh Timbalan Ketua
Pendaftar;
f. Pendaftar atau Penolong Pendaftar boleh menjalankan semua
kuasa dan fungsi yang diberikan kepada Ketua Pendaftar oleh
atau di bawah Akta ini, tertakluk kepada apa-apa sekatan yang
boleh dikenakan oleh Ketua Pendaftar .

3.4.2 Guru Besar sebagai Penolong Pendaftar mempunyai kuasa untuk
melantik guru sebagai guru penasihat bagi menjalankan tugas-tugas
dalam aktiviti kokurikulum berdasarkan peruntukan yang sedia ada.

8
3.5 Langkah-Langkah yang Dilaksanakan oleh Kementerian
Pelajaran Malaysia

3.5.1 Melantik pegawai sepenuh masa untuk menyelia dan
melaksanakan tanggungjawab mengurus gerak kerja kokurikulum
samada di peringkat Kementerian, Pejabat Pendidikan Negeri,
Pejabat Pendidikan Daerah atau sekolah. Jawatan yang
dimaksudkan termasuklah Ketua Penolong Pengarah, Penyelia
Kokurikulum atau Penolong Kanan Kokurikulum.
3.5.2 Kementerian Pelajaran dari semasa ke semasa telah
mengeluarkan arahan dan pekeliling serta dasar tertentu yang
berkaitan dengan pelaksanaan gerak kerja kokurikulum di sekolah
dan maktab perguruan.
3.5.3 Struktur pengurusan kokurikulum di sekolah telah dikemas kini
dengan lebih jelas dan teratur. Seorang Penolong Kanan
Kokurikulum telah dimasukkan ke dalam carta organisasi. Carta
organisasi dapat menjelaskan tugas dan tanggungjawab guru yang
melaksanakan gerak kerja kokurikulum.

3.6 Merancang Aktiviti Kokurikulum di Sekolah

Pentadbir, pengurus dan guru sekolah perlu merancang gerak kerja
kokurikulum (GERKO) yang dilaksanakan di sekolah. Keberkesanan
pelaksanaan GERKO di sekolah bergantung pada perancangan, strategi
pelaksanaan dan penyeliaan yang teliti daripada semua pihak.
Jawatankuasa Kokurikulum Sekolah dan Jawatankuasa Pelaksanaan
Kokurikulum perlu berganding bahu membuat perancangan aktiviti dan

9
cara pelaksanaan kokurikulum sekolah. Kedua-dua jawatankuasa ini perlu
memikirkan beberapa perkara semasa merancang aktiviti kokurikulum di
sekolah. Antaranya ialah:

3.6.1 Mengutamakan aktiviti yang melibatkan penyertaan lebih ramai
pelajar.
3.6.2 Gerak kerja yang pelbagai corak untuk memupuk, melatih dan
mengembangkan bakat yang berkaitan dengan seni suara,
lakonan, muzik, kepimpinan, syarahan dan sebagainya.
3.6.3 Melaksana dan mempelbagaikan aktiviti yang melibatkan
pendidikan di luar ataupun secara tak formal dan bukan formal.
3.6.4 Melaksana dan mempelbagaikan aktiviti yang menyemai
penerapan nilai-nilai murni.
3.6.5 Merancang dan menyediakan perancangan tahunan serta blueprint
tentang sasaran pencapaian bagi setiap jenis dan bidang gerak
kerja kokurikulum.

Kebanyakan sekolah melaksanakan gerak kerja kokurikulum pada
semester pertama persekolahan. Pada semester kedua, tumpuan diberikan
kepada peperiksaan.

3.7 Prosedur Tetap Penubuhan Persatuan
( Pakaian Seragam, Kelab / Persatuan dan Kelab Sukan / Permainan)

3.7.1 Penubuhan

i) Mesyuarat penaja.
ii) Surat permohonan penubuhan dari Guru Pemimpin /
Penasihat Pasukan Pakaian Seragam, Kelab / Persatuan,

10
Kelab Sukan / Permainan kepada Pengetua / Guru Besar.
(Rujuk Lampiran 1)
iii) Surat Pelantikan dari Pengetua / Guru Besar kepada Guru
Pemimpin / Penasihat Pasukan Pakaian Seragam, Kelab /
Persatuan, Kelab Sukan / Permainan. (Rujuk Lampiran 2)
iv) Surat Kelulusan Penubuhan Pasukan Pakaian Seragam,
Kelab / Persatuan, Kelab Sukan / Permainan dari Pengetua /
Guru Besar kepada Guru Pemimpin / Penasihat.
(Rujuk Lampiran 3)
v) Tanggungjawab Guru Pemimpin / Penasihat.
(Rujuk Lampiran 4)
vi) Surat Penurunan Kuasa daripada Pemimpin melalui
Pengetua / Guru Besar kepada Ahli Jawatankuasa (AJK).
(Rujuk Lampiran 5)
vii) Tanggungjawab AJK. (Rujuk Lampiran 6)
viii) Surat permohonan menubuhkan Pasukan Pakaian Seragam
kepada agensi-agensi kerajaan dan badan bukan kerajaan.
(Rujuk Lampiran 7A, 7B)

3.8 Pelaksanaan

3.8.1 Perkara-perkara yang perlu ada dalam Takwim (Rujuk Lampiran 8)

a. Pendaftaran.
b. Mesyuarat Jawatankuasa setiap Pasukan Pakaian
Seragam, Kelab / Persatuan, Kelab Sukan / Permainan.

11
c. Mesyuarat Agung setiap Pasukan Pakaian Seragam, Kelab /
Persatuan, Kelab Sukan / Permainan.
d. Mesyuarat Jawatankuasa setiap Pasukan Pakaian Seragam,
Kelab / Persatuan, Kelab Sukan / Permainan bagi kali 1,2 ..,.
e. Rancangan aktiviti.
f. Hari Kokurikulum Sekolah.
g. Penilaian
h. Pelaporan.

3.8.2 Contoh Bentuk Format Takwim. (Rujuk Lampiran 9)

3.8.3 Surat permohonan mengutip derma untuk Pasukan Pakaian
Seragam, Kelab / Persatuan, Kelab Sukan / Permainan.
(Rujuk Lampiran 10)

3.8.4 Surat kelulusan mengutip derma dari Guru Besar dan contoh resit
derma.(Rujuk Lampiran 11)

3.8.5 Surat pemberitahuan sekolah kepada ibubapa / penjaga berkaitan
penglibatan murid dalam Kokurikulum. (Lampiran 12)

3.8.6 Surat pemberitahuan kepada ibubapa / penjaga ketidakhadiran
murid dalam aktiviti Kokurikulum. (Rujuk Lampiran 13)

3.9 Kandungan Fail dan Buku Pelaporan

3.9.1 Kandungan Fail Pasukan Pakaian Seragam, Kelab /
Persatuan, Kelab Sukan / Permainan. (Rujuk Pengurusan
Fail)

12
3.9.2 Kandungan dalam buku pelaporan. (Rujuk Lampiran I
dan J)

3.10 Lawatan

3.10.1 Prosedur-prosedur lawatan. (Rujuk Lampiran H)

Lampiran 1

Contoh Surat Permohonan Penubuhan Pasukan Pakaian Seragam, Kelab /
Persatuan Dan Kelab Sukan / Permainan

13
SK Air Putih, Rujukan Tuan:
Parit Sulong, Rujukan Kami:SKAP/08/P/2008(20)
83500 Batu Pahat. JOHOR.
Tarikh: 12 Disember 2007

Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong
Batu Pahat. JOHOR.

Tuan,

PERMOHONAN PENUBUHAN PERGERAKAN PENGAKAP

Dengan hormatnnya dimaklumkan bahawa saya, En. Mohd. Fahrulrazi bin Abdul
Jalil berdasarkan Peraturan (4) dalam Warta Kerajaan bertarikh 21 hb. Mei 1998
P.U.(A) 196, yang berkait dengan Seksyen 130, Akta Pendidikan 1996 dengan
ini memohon untuk menubuhkan PERGERAKAN PENGAKAP SK AIR PUTIH,
PARIT SULONG, BATU PAHAT mulai 1 hb.Januari, 2008.

2. Bersama-sama ini disertakan :

2.1 Draf Perlembagaan.
2.2 Draf Aktiviti Asas.
2.3 Senarai Nama Jawatankuasa Penaja.

3. Kerjasama daripada pihak tuan meluluskan permohonan ini amat dihargai
dan diucapkan terima kasih

Sekian.

14
“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

Saya yang menurut perintah,

Fahrulrazi
…………………………………..
( EN. MOHD. FAHRULRAZI BIN ABDUL JALIL)
Guru Pemimpin Pengakap,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong, Batu Pahat, JOHOR.

s.k. Fail Pengakap

Lampiran 2

Contoh Surat Kelulusan Penubuhan Pasukan Pakaian Seragam,
Kelab / Persatuan Dan Kelab Sukan / Permainan

15
SK Air Putih, Rujukan Tuan: SKAP/7/P/2007( 20 )
83500 Parit Sulong, Rujukan Kami: JBA0096/PKS/05/2003(5)
Batu Pahat, JOHOR. Tarikh: 2 Januari 2008

Encik Fahrulrazi bin Abdul Jalil,
Guru Pemimpin Pergerakan Pengakap,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

Tuan,

KELULUSAN PENUBUHAN PERGERAKAN PENGAKAP

Merujuk surat tuan SKAP/7/P/2007(20) bertarikh 12 Disember 2007 dinyatakan
bahawa dengan kuasa yang diberikan kepada saya oleh Seksyen 130 Akta
Pendidikan 1996 seperti yang termaktub dalam Peraturan (4) Warta kerajaan
bertarikh 21 hb. Mei 1998 P.U.(A) 196, sukacita dimaklumkan permohonan tuan
untuk menubuhkan PERGERAKAN PENGAKAP SK AIR PUTIH, BATU PAHAT,
JOHOR adalah DILULUSKAN berkuat kuasa mulai 1 hb. Januari 2008.

2. Semoga tuan dapat melaksanakan tugas dengan penuh dedikasi.

Sekian, terima kasih.

“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

Saya yang menurut perintah,

Ishak

16
……………………………..
( HJ. ISHAK BIN SIRAJ )
Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong, Batu Pahat, JOHOR.
Merangkap PENOLONG PENDAFTAR PERSATUAN SEKOLAH

s.k. 1. Jawatankuasa Pengurusan Kokurikulum Sekolah
2. GPK Kokurikulum
3. Fail Pengakap

Lampiran 3
Contoh Surat Perlantikan

SK Air Putih, Rujukan Tuan: SKAP/7/P/2007(20)

17
83500 Parit Sulong, Rujukan Kami: JBA0096/PKS/05/2008(6)
Batu Pahat, JOHOR. Tarikh: Januari 2008

Encik Mohd. Fahrulrazi bin Abdul Jalil,
Guru,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

Tuan,

PERLANTIKAN SEBAGAI PEMIMPIN PERGERAKAN PENGAKAP

Berhubung perkara diatas, dimaklumkan bahawa dengan kuasa yang diberikan
kepada saya oleh Seksyen 130 Akta Pendidikan 1996 seperti termaktub dalam
Peraturan (4) Warta kerajaan bertarikh 21 hb. Mei 1998 P.U.(A) 196, bahawa
tuan telah dilantik sebagai Guru Pemimpin Pergerakan Pengakap, Sekolah
Kebangsaan Air Putih berkuatkuasa mulai 1 hb. Januari 2008 hingga 31hb.
Disember 2008.

2. Bersama-sama ini disertakan senarai tanggungjawab yang perlu
dilaksanakan oleh tuan.

3. Semoga dengan pelantikan ini tuan dapat menjalankan
tanggungjawab untuk meninggikan prestasi perkhidmatan pendidikan dan
pergerakan pengakap.

Sekian, terima kasih.

“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

18
Saya yang menurut perintah,
Ishak
…………………………………………….
( HJ. ISHAK BIN SIRAJ )
Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.
Merangkap PENOLONG PENDAFTAR PERSATUAN SEKOLAH

s.k. 1. Fail Peribadi
2. Jawatankuasa Pengurusan Kokurikulum Sekolah
3. Fail Pengakap

Lampiran 4
Tanggungjawab Guru Pemimpin / Penasihat

1. Memastikan Mesyuarat Agung diadakan bagi tujuan melantik Ahli
Jawatankuasa.

2. Memastikan ada Perlembagaan dan Peraturan.

19
3. Memastikan aktiviti selaras dengan objektif sekolah.

4. Memastikan Jawatankuasa menjalankan tugas seperti terkandung dalam
Perlembagaan.

5. Merancang aktiviti tahunan dengan kerjasama pelajar.

6. Memastikan aktiviti berjalan mengikut jadual yang ditetapkan.

7. Merancang strategi untuk peningkatan kecemerlangan Pasukan Pakaian
Seragam, Kelab / Persatuan dan Kelab Sukan / Permainan.

8. Memastikan pengurusan kewangan dan harta benda / peralatan diurus
dengan baik.

9. Memastikan Minit Mesyuarat dan Laporan Aktiviti disedia dan difailkan.

10. Mendaftarkan Pasukan Pakaian Seragam, Kelab Persatuan dan Kelab
Sukan / Permainan kepada Pengetua / Guru Besar atau Badan Induk.

11. Bertanggungjawab memberi bimbingan dan tunjuk ajar serta galakan kepada
ahli-ahli.
12. Mengurus penyertaan ahli-ahli dalam kegiatan di peringkat sekolah/ zon/
daerah/ negeri dan kebangsaan dengan baik.

13. Mengiringi ahli dalam lawatan atau projek yang dijalankan.

14. Bertanggungjawab mencatat penglibatan dan pencapaian ahli.

15. Menandatangani Buku Kehadiran Ahli.

20
16. Menghadiri perjumpaan atau mesyuarat yang berkaitan dengan unit yang
diwakili.

17. Menentukan Papan Kenyataan digunakan dengan sepenuhnya.

18. Memastikan tidak ada unsur subversif tersebar di kalangan ahli.

19. Mencadangkan nama ahli yang layak menerima Sijil Penghargaan kepada
Jawatankuasa Kokurikulum Sekolah.

20. Bekerjasama dengan pihak sekolah dalam menjayakan sesuatu
program.

21. Menjalankan tugas-tugas lain yang diarahkan oleh Guru Besar dari semasa
ke semasa.

Lampiran 5

Contoh Surat Penurunan Kuasa daripada Guru Penasihat / Pemimpin
kepada Ahli Jawatankuasa

SK Air Putih, Rujukan Tuan:
83500 Parit Sulong, Rujukan Kami: SKAP/07/P/2008(2)
Batu Pahat, JOHOR. Tarikh: 20 Januari 2008

21
Nazrul Helmey bin Rani,
Tahun Enam Pintar,
SK Air Putih.

Melalui dan salinan:

Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

Saudara,

SURAT PENURUNAN KUASA KEPADA JAWATANKUASA

Berhubung perkara tersebut diatas, dinyatakan bahawa dengan kuasa yang
diberikan kepada saya oleh Seksyen 130 Akta Pendidikan 1996 seperti
termaktub dalam Peraturan (4) Warta Kerajaan bertarikh 21 hb. Mei 1998
P.U.(A) 196, saudara telah dilantik sebagai Pengerusi Pergerakan Pengakap SK
Air Putih, berkuat kuasa mulai 1 Januari 2008 hingga 31 Disember 2008.

2. Bersama-sama ini disertakan Senarai Tanggungjawab yang perlu
dilaksanakan oleh saudara.

3. Semoga dengan perlantikan ini saudara dapat menjalankan tanggungjawab
untuk meninggikan prestasi Pergerakan Pengakap.

Sekian, terima kasih.

“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

22
Saya yang menurut perintah,

Fahrulrazi
..................………………………….
( EN. MOHD. FAHRULRAZI BIN ABDUL JALIL )
Guru Pemimpin Pergerakan Pengakap,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

s.k. 1. Fail Pengakap
2. Fail Guru Penasihat/Guru Pemimpin

Lampiran 6

Tanggungjawab Ahli Jawatankuasa

1. Pengerusi

1.1 Mempengerusikan mesyuarat yang diadakan.
1.2 Meneliti catatan minit mesyuarat dan memastikan segala tindakan
yang diputuskan diambil tindakan sewajarnya.

23
1.3 Membincangkan semua program dan aktiviti mingguan,
semester dan tahunan bersama-sama ahli jawatankuasa dan guru
penasihat.
1.4 Memastikan semua kegiatan yang dirancang dapat dijalankan
dengan baik.
1.5 Menjalankan tugas-tugas lain yang diarahkan oleh Guru Pemimpin
dari semasa ke semasa

2. Naib Pengerusi

2.1 Membantu pengerusi dalam menjalankan tugas dan
tanggungjawab yang diberi.
2.2 Mempengerusikan mesyuarat jika pengerusi tidak dapat hadir.
2.3 Menjalankan tugas-tugas lain yang diarahkan oleh Guru Pemimpin
dari semasa ke semasa.

3. Setiausaha

3.1 Mencatat minit mesyuarat dan mengedarkannya kepada ahli.
3.2 Menyediakan laporan semester dan laporan tahunan untuk diselia
oleh Guru Pemimpin.
3.3 Menjalankan tugas-tugas lain yang diarahkan oleh Guru Pemimpin
dari semasa ke semasa.

4. Penolong Setiausaha

4.1 Membantu Setiausaha menjalankan segala tugas dan
tanggungjawabnya.
4.2 Berkerjasama dengan setiausaha.
4.3 Menjalankan tugas-tugas lain yang diarahkan oleh Guru Pemimpin
dari semasa ke semasa.

24
5. Bendahari

5.1 Mengutip wang derma daripada ahli.
5.2 Mencatat wang masuk dan keluar dalam laporan kewangan.
5.3 Menyerahkan segala kutipan untuk disemak dan disimpan oleh
Guru Pemimpin.
5.4 Mengeluarkan resit bagi penerimaan dan pembayaran yang dibuat.
5.5 Memastikan akaun sentiasa dikemaskini.

6. Ahli Jawatankuasa

6.1 Membantu menjalankan tugas dalam segala program dan aktiviti
yang dilaksanakan dengan sebaik mungkin.
6.2 Menjalankan tugas-tugas lain yang diarahkan oleh Guru Pemimpin.

7. Pemeriksa Kira-Kira

7.1 Memeriksa dan menyemak serta mengesahkan penyata kewangan
pada akhir tahun.
7.2 Memastikan pengurusan kewangan diuruskan dengan betul.
Lampiran 7A/7B

Contoh Surat Pendaftaran Pergerakan Pengakap Sekolah Daripada
Guru Penasihat / Pemimpin Kepada Pesekutuan Pengakap Malaysia

SK Air Putih, Rujukan Tuan:
83500 Parit Sulong, Rujukan Kami: SKAP/7/P/2008(10)
Batu Pahat, JOHOR. Tarikh : 21 Januari 2008

Persekutuan Pengakap Malaysia,

25
Rumah Pengakap,
Jalan Hang Jebat,
56000 Kuala Lumpur.

Melalui dan salinan:

Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

Tuan,

PENDAFTARAN KUMPULAN PENGAKAP SEKOLAH

Berhubung perkara tersebut diatas, bersama-sama disertakan senarai ahli-ahli
Kumpulan Pengakap SK Air Putih, Parit Sulong, Batu Pahat dan juga senarai
guru-guru penasihat yang akan mengendalikan kumpulan pengakap tersebut.

2. Semoga dengan pendaftaran tersebut pihak sekolah akan memperolehi
segala berita pengakap semasa agar dapat menjalankan tanggungjawab
untuk meninggikan prestasi Pergerakan Pengakap.

Sekian , terima kasih.

“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

Saya yang menurut perintah,
Fahrulrazi
…………………………………………….
( EN. MOHD. FAHRULRAZI BIN ABDUL JALIL )
Guru Pemimpin Pergerakan Pengakap,

26
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

s.k. 1. Pengarah Pendidikan Johor.
2. Pengawai Pendidikan Daerah Johor Bahru.
3. Pesuruhjaya Pengakap Daerah Johor Bahru.
4. Fail Jawatankuasa Pengurusan Kokurikulum Sekolah
5. Fail Pengakap

Lampiran 8/9

Contoh Perkara-Perkara Yang Perlu Ada Dalam Takwim / Rancangan
Pengakap

Bulan Minggu/ Aktiviti Catatan/
Tarikh Tindakan
Januari Minggu 2 Pendaftaran Pengetua / GuruBesar /
Kelab / Persatuan GPK KOKO / Guru
Penasihat
Minggu 4 Pendaftaran Ahli

27
Februari Minggu 2 Suai Kenal Antara Ahli
Pengakap

Minggu 4 Penyusunan Organisasi

Mac Minggu 2 Tanggungjawab Ahli

Minggu 4 Dasar Berpengakap

April Minggu 2 Peraturan dan Undang-
Undang

Minggu 4 Bendara

Mei Minggu 2 Pemakaian Lencana

Minggu 4 Lagu Kebangsaan

Jun Minggu 2 Lagu Negeri

Minggu 4 Simpulan dan Ikatan

Julai Minggu 2 Pengurusan

Minggu 4 Perjumpaan Pek/Terup

Ogos Minggu 2 Istiadat Perlantikan

Minggu 4 Kemahiran Berpengakap

September Minggu 2 Mesyuarat Agung

28
Minggu 4 Pertolongan Cemas

Okotber Minggu 2 Membaca Peta

Minggu 4 Pengembaraan

November Minggu 2 Kawad Kaki

Minggu 4 Perkhemahan Perdana
Hari Kokurikulum

Lampiran 10

Contoh Surat Permohonan Kebenaran Memungut Derma, Pergerakan
Pengakap SK Air Putih

SK Air Putih, Rujukan Tuan:
83500 Parit Sulong, Rujukan Kami:SKAP/07/P/2008( 15 )
Batu Pahat, JOHOR. Tarikh :22 Januari 2008

Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

29
Tuan,

PERMOHONAN MEMUNGUT DERMA PERGERAKAN PENGAKAP

Dengan hormatnnya dimaklumkan bahawa saya, EN. MOHD. FAHRULRAZI BIN
ABDUL JALIL berdasarkan Peraturan (4) dalam Warta Kerajaan bertarikh 21 hb.
Mei 1998 P.U.(A) 196 , yang berkait dengan Seksyen 130, Akta Pendidikan
1996 dengan ini memohon untuk memungut derma Pergerakan Pengakap SK
Air Putih, Parit Sulong, Batu Pahat mulai 1 hb.Januari, 2008.

3. Bersama-sama ini disertakan keputusan mesyuarat jawatankuasa mengenai
jumlah pungutan derma yang dipohon untuk dikutip daripada setiap ahli.

3.1 Kutipan setiap minggu ialah RM 0.25
3.2 Kutipan setiap bulan ialah RM 1.00.
3.3 Kutipan setahun ialah RM 12.00.

3. Kerjasama daripada pihak tuan meluluskan permohonan ini amat dihargai
dan diucapkan terima kasih.

Sekian.

“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

Saya yang menurut perintah,
Fahrulrazi
……………………………………..
(EN. MOHD. FAHRULRAZI BIN ABDUL JALIL )
Guru Pemimpin Pengakap,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,

30
Batu Pahat, JOHOR.

s.k. 1. Jawatankuasa Pengurusan Kokurikulum Sekolah
2. Fail Pengakap

Lampiran 11

Contoh Surat Kelulusan Mengutip Derma, Pergerakan Pengakap SK Air
Putih, Parit Sulong

SK Air Putih, Rujukan Tuan: SKAP/7/P/2008( 15 )
83500 Parit Sulong, Rujukan Kami: JBA0096/PKS/05/2008(10)
Batu Pahat. JOHOR. Tarikh: 25 Januari 2008

Encik Mohd. Fahrulrazi bin Abdul Jalil,
Guru Pemimpin Pergerakan Pengakap,
Sekolah Kebangsaan Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

31
Tuan,

KELULUSAN MEMUNGUT DERMA PERGERAKAN PENGAKAP

Merujuk surat tuan SKAP/7/P/2008(15) bertarikh 25 Januari 2008 dinyatakan
bahawa dengan kuasa yang diberikan kepada saya oleh Seksyen 130 Akta
Pendidikan 1996 seperti yang termaktub dalam Peraturan (4) Warta kerajaan
bertarikh 21 hb. Mei 1998 P.U.(A) 196, sukacita dimaklumkan permohonan tuan
untuk memungut derma Pergerakan Pengakap Sekolah Kebangsaan Air Putih
adalah DILULUSKAN berkuat kuasa mulai 1 hb. Januari 2008.

2. Semoga tuan dapat melaksanakan tugas dengan penuh dedikasi.

Sekian, terima kasih.

“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

Saya yang menurut perintah,
Ishak
……………………………………..
( HJ. ISHAK BIN SIRAJ )
Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.
Merangkap PENOLONG PENDAFTAR PERSATUAN SEKOLAH

s.k. 1. Jawatankuasa Pengurusan Kokurikulum Sekolah
2. Fail Pengakap
3. Fail Guru Penasihat/Guru Pemimpin

32
Lampiran 12

Contoh Surat Pemberitahuan kepada Ibu Bapa / Penjaga, Penglibatan
Anaknya dalam Pergerakan Pengakap SK Air Putih

SK Air Putih, Rujukan Tuan:
83500 Parit Sulong, Rujukan Kami:JBA0096/PKS/05/2008 (12)
Batu Pahat, JOHOR. Tarikh: 28 Januari 2008

Encik Rani bin Nordin,
No. 21, Kg. Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat JOHOR.

33
Tuan,

PENERIMAAN AHLI PERGERAKAN PENGAKAP

Dengan hormatnya dimaklumkan bahawa anak tuan, Nazrul Helmey bin Rani
pelajar tahun enam pintar, telah diterima menjadi ahli Pergerakan Pengakap SK
Air Putih, Parit Sulong dan dikehendaki menjalani latihan / perjumpaan pada
setiap hari Sabtu minggu ke-2 dan ke-4 dari jam 9.30 hingga 11.30 pagi.

2. Sehubungan dengan itu, pihak pengurusan sekolah telah meluluskan
kutipan derma Pergerakan Pengakap Sekolah berjumlah RM 12.00 setahun.
Oleh itu, pihak kami berbesar hati jika anak tuan dapat membuat pembayaran
kepada bendahari samada pembayaran mengikut mingguan (RM 0.25), atau
bulanan (RM 1.00) atau tahunan (RM 12.00) bermula dari bulan Januari 2008.

2. Semoga tuan dapat memberikan sokongan demi meningkatkan lagi
penglibatan anak tuan dalam kegiatan kokurikulum dengan penuh dedikasi.

Sekian, terima kasih.

“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

Saya yang menurut perintah,
Ishak
……………………………………..
( HJ. ISHAK BIN SIRAJ )
Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.
Merangkap PENOLONG PENDAFTAR PERSATUAN SEKOLAH

34
s.k. 1. Jawatankuasa Pengurusan Kokurikulum Sekolah
2. Fail Pengakap
3. Guru Pemimpin Pergerakan Pengakap

Lampiran 13

Contoh Surat Pemberitahuan kepada Ibu Bapa / Penjaga, Ketidakhadiran
Anaknya dalam Pergerakan Pengakap SK Air Putih

SK Air Putih, Rujukan Tuan:
83500 Parit Sulong, RujukanKami: JBA0096/PKS/05/2008(25)
Batu Pahat, JOHOR. Tarikh: 3 Mac 2008

Encik Rani bin Nordin,
No. 21, Kg. Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

35
Tuan,

KETIDAKHADIRAN AHLI PERGERAKAN PENGAKAP

Dengan hormatnya dimaklumkan bahawa anak tuan, Nazrul Helmey bin Rani
pelajar tahun enam pintar, seorang ahli Pergerakan Pengakap SK Air Putih, Parit
Sulong telah tidak hadir semasa latihan / perjumpaan pada setiap hari Sabtu jam
9.30 hingga 11.30 pagi sepertimana tarikh-tarikh berikut:

Tarikh: 10 Januari, 17 Januari, 8 Februari 2008

2. Sehubungan dengan itu, pihak pengurusan sekolah memohon kerjasama
pihak tuan untuk mempastikan bahawa ketiidakhadiran anak tuan pada tarikh
tersebut adalah dalam pengetahuan tuan. Pihak kami sangat berbangga jika
pihak tuan dapat berjumpa Guru Pemimpin Pergerakan Pengakap (En. Mohd.
Fahrulrazi bin Abd. Jalil) untuk mendapat makluman selanjutnya.

2. Semoga tuan dapat memberikan sokongan demi meningkatkan lagi
penglibatan anak tuan dalam kegiatan kokurikulum dengan penuh dedikasi.

Sekian, terima kasih.

“BERKHIDMAT UNTUK NEGARA”

Saya yang menurut perintah,
Ishak
……………………………………..
( HJ. ISHAK BIN SIRAJ )
Guru Besar,
SK Air Putih,
83500 Parit Sulong,
Batu Pahat, JOHOR.

36
Merangkap PENOLONG PENDAFTAR PERSATUAN SEKOLAH

s.k. 1. Jawatankuasa Pengurusan Kokurikulum Sekolah
2. Guru Pemimpin Pengerakan Pengakap.
3. Fail Pengakap

KOMPONEN / BIDANG, STRUKTUR
DAN CARTA ORGANISASI
KOKURIKULUM
37
SK AIR PUTIH
1.0 KOMPONEN / BIDANG GERAK KERJA KOKURIKULUM

Gerak kerja kokurikulum di sekolah rendah dapat dikategorikan kepada tiga jenis
atau bidang iaitu:

Unit beruniform / pasukan pakaian seragam
Kelab dan Persatuan
Sukan dan Permainan

1.1 Bidang Unit Beruniform / Pasukan Pakaian Seragam

Sesebuah sekolah rendah boleh menubuhkan unit beruniform / pakaian seragam
mengikut keperluan setempat, kemudahan peralatan, personal atau jurulatih dan
kemudahan sedia ada di sesebuah sekolah bagi mengendali dan melaksanakan
aktiviti setiap unit beruniform. Antara pasukan pakaian seragam yang boleh
ditubuhkan di sekolah rendah ialah:

38
• Kumpulan Pengakap (unit Pengakap Kanak-Kanak)
• Kumpulan Pandu Puteri (unit Tunas Puteri)
• Persatuan Bulan Sabit Merah (Pasukan Link)
• Pasukan St. John Ambulan (pasukan SJAM Junior)
• Kadet Remaja Sekolah (Tunas Kadet Remaja Sekolah)
• Puteri Islam

1.2 Bidang Persatuan dan Kelab

Bidang persatuan dan kelab yang ditubuhkan di sekolah boleh dikategorikan
kepada dua iaitu persatuan dan kelab yang berasaskan mata pelajaran
(akademik) dan persatuan dan kelab yang berasaskan minat, perkhidmatan,
kecenderungan dan hobi.
1.2.1 Persatuan dan Kelab Berasaskan Akademik atau Mata Pelajaran

Penubuhan persatuan berasaskan akademik atau mata pelajaran bertujuan
untuk menambahkan minat dan kemahiran pelajar dalam mata pelajaran
tersebut. Sekolah boleh menubuhkan persatuan dan kelab ini berdasarkan
keperluan sekolah dan kemudahan yang diperoleh. Antara persatuan dan kelab
yang boleh ditubuhkan di sekolah rendah adalah seperti:

• Bahasa (berasaskan bahasa yang diajar di sekolah seperti Persatuan
Bahasa Melayu, Bahasa Inggeris, Bahasa Arab dan sebagainya)
• Sains
• Matematik
• Seni Lukis
• Muzik
• Komputer
• Agama (seperti Persatuan Agama Islam)

39
1.2.2 Persatuan dan Kelab Berasaskan Minat, Perkhidmatan, Kecenderungan
dan Hobi

Persatuan berasaskan minat, perkhidmatan, kecenderungan dan hobi
ditubuhkan di sekolah bertujuan untuk menarik minat dan memberi ilmu
pengetahuan. Persatuan yang boleh ditubuhkan di sekolah adalah seperti:

• Perpustakaan / pusat sumber
• Koperasi sekolah
• Pendidikan Pengguna
• Koir
• Bimbingan dan Kaunseling

1.3 Bidang Sukan dan Permainan

Banyak aktiviti sukan dan permainan yang boleh dilaksanakan di sekolah
rendah. Aktiviti sukan terbahagi kepada dua iaitu berasaskan sukan dan
permainan antarabangsa, contohnya bola sepak, olahraga dan yang berasaskan
permainan tradisional seperti wau, gasing dan sebagainya. Antara bidang sukan
dan permaianan yang boleh dilaksanakan di sekolah adalah seperti:

• Bola Sepak
• Bola Jaring
• Olahraga
• Pingpong
• Wau
• Sepak Takraw
• Gimnastik

40
2.0 PENGURUSAN GERAK KERJA KOKURIKULUM (GERKO)

Penyertaan pelajar dalam gerak kerja kokurikulum bergantung pada peraturan
sekolah yang dikenakan ke atas mereka. Kebanyakan sekolah telah mewajibkan
setiap pelajar menyertai gerak kerja kokurikulum. Di samping itu, terdapat
beberapa faktor lain yang menentukan penyertaan pelajar seperti:

(a) minat pelajar;
(b) guru yang terlatih dalam gerak kerja kokurikulum;
(c) galakan dan dorongandaripada pihak sekolah;
(d) kejayaan pelajar terdahulu dalam gerak kerja kokurikulum;
(e) Penglibatan aktif guru dalam gerak kerja kokurikulum;
(f) Kemudahan fizikal dan kewangan sekolah; dan
(g) Sikap dan sokongan ibu bapa.
2.1 Carta Organisasi Kokurikulum di Sekolah

Setiap sekolah rendah perlu mewujudkan dua buah jawatankuasa, iaitu
Jawatankuasa Kokurikulum Sekolah dan Jawatankuasa Pelaksanaan
Kokurikulum. Kedua-dua jawatankuasa ini adalah berbeza. Jawatankuasa
Kokurikulum Sekolah lebih berfungsi menyediakan polisi, manakala
Jawatankuasa Pelaksanaan Kokurikulum lebih ke arah melaksanakan polisi yang
telah ditetapkan.

Dalam mengurus aktiviti kokurikulum di sekolah, Guru Besar sebagai
Penolong Pendaftar hendaklah menubuhkan Organisasi Pengurusan
Kokurikulum Sekolah bagi membantu beliau memantau, menilai, memperbaiki,
mencemerlangkan aktiviti kokurikulum sekolah. Beberapa perkara perlu diambil
kira semasa membentuk organisasi ini agar ia dapat memberikan faedah kepada
pelajar dan sekolah iaitu:

41
1.1 Fungsi dan tanggungjawab setiap ahli.
1.2 Kekerapan mengadakan mesyuarat.
1.3 Pembentukan jawatankuasa kecil.
1.4 Pelaporan berkala.
1.5 Dokumentasi

CARTA ORGANISASI PENGURUSAN KOKURIKULUM

PENGURUSAN KOKURIKULUM
GURU BESAR

JBPS
JAWATANKUASA
BIMBINGAN PELAJAR
SEKOLAH
GURU PENOLONG KANAN
KOKURIKULUM

GURU PENOLONG KANAN
KOKURIKULUM

SETIAUSAHA
KOKURIKULUM

42
Setiausaha
PENYELARAS PENYELARAS PENYELARAS Sukan
PASUKAN KELAB / KELAB SUKAN /
PAKAIAN PERSATUAN PERMAINAN
SERAGAM

Guru Guru
Ketua Rumah Sukan Dan
GURU GURU GURU Permainan
PENASIHAT PENASIHAT PENASIHAT

Guru
Rumah Sukan

PENGERUSI PASUKAN PAKAIAN SERAGAM, KELAB/PERSATUAN, KELAB
SUKAN/PERMAINAN, KETUA RUMAH DAN KAPTEN PASUKAN SEKOLAH
(MURID-MURID)

CARTA ORGANISASI JAWATANKUASA

KO-KURIKULUM SK AIR PUTIH TAHUN 2008

GURU BESAR SK AIR PUTIH
HJ. ISHAK BIN SIRAJ
JBPS
JAWATANKUASA
BIMBINGAN PELAJAR
SEKOLAH
GPK KO-KURIKULUM
PAAT BIN MINGAN

SETIAUSAHA KO-KURIKULUM SETIAUSAHA SUKAN
M. FAHRULRAZI BIN ABD JALIL ABD ALIM MUHAMMAD B. SAMIRAN

GURU RUMAH
SUKAN

43
PEMIMPIN PENYELARAS PENYELARAS
PENGAKAP KELAB / KELAB SUKAN /
PERSATUAN PERMAINAN
LAKSAMANA
YUSOFF BIN CHE ALI BIN EN. MAHFOT
M. FAHRULRAZI GURU
BIN ABD JALIL KARIM AHMAD SUKAN DAN
PERMAINAN
BENDAHARA
EN. NORIZAM
B. MELAYU / B. INGGERIS OLAHRAGA / B. SEPAK /
MAHFOT BIN TAIB S.TAKRAW / B. BALING
EN. YUSOFF BIN KARIM
TEMENGGONG
EN. PAAT
MATEMATIK / SAINS
HIRMAN BIN SATEMIN B. TAMPAR / BADMINTON /
PERMAINAN DALAM
EN. PAAT BIN MINGAN
SYAH BANDAR
AGAMA ISLAM EN. YUSOFF
NORIZAM BIN SELAMAT
BOLA JARING
CIK ISYANTY BTE ITHNAIN

PENGERUSI PASUKAN PAKAIAN SERAGAM, KELAB/PERSATUAN, KELAB
SUKAN/PERMAINAN, KETUA RUMAH DAN KAPTEN PASUKAN SEKOLAH
(MURID-MURID)
CARTA ORGANISASI JAWATANKUASA PELAKSANAAN
KO-KURIKULUM
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008
PENASIHAT
TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
GURU BESAR

NAIB PENGERUSI 1 PENGERUSI
BAHASA MELAYU NAIB PENGERUSI 2
PENGAKAP
EN. MOHD MAHFOT BIN TAIB EN. PAAT BIN MINGAN EN. NORIZAM
BOLABIN SELAMAT
SEPAK
GPK 1 GPK
EN. KO-KURIKULUM
MAHFOT BIN TAIB GPK HAL EHWAL MURID
CIK ISYANTY BTE ITHNAIN
EN. CHE ALI BIN AHMAD EN. A. ALIM MUHAMMAD BIN
CIK NOOR HIDAYA MOHD SAMIRAN
CIK NOOR HIDAYA BTE SETIAUSAHAJAMIL
KO-KURIKULUM
MOHD JAMIL EN ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN BOLA BALING
NURUL HUDA BTE OMAR BAHASA INGGERIS
EN. MAHFOT BIN TAIB
EN. PAAT BIN MINGAN EN. MOHD FAHRULRAZI BIN
PENYELARAS BADAN ABD JALIL
PENYELARAS KELAB / BOLA JARING
PENYELARAS SUKAN /
EN. BERUNIFORM
MAHFOT BIN TAIB EN. A. ALIM MUHAMMAD BIN
PERSATUAN PERMAINAN
SAMIRAN CIK ISYANTY BTE ITHNAIN
EN MD.
EN. FAHRULRAZI
NORIZAM BIN
BIN SELMAT EN. YUSOFF BIN KARIM EN CHE ALI BIN AHMAD
ABD JALIL AGAMA ISLAM SEPAK TAKRAW
EN. YUSOFF BIN KARIM
EN. NORIZAM BIN SELAMAT EN. YUSOFF BIN KARIM
EN. A. ALIM MUHAMMAD BIN CIK NURUL HUDA BTE OMAR
CATUR
SAMIRAN
SAINS DAN MATEMATIK
EN. CHE ALI BIN AHMAD
EN. HIRMAN BIN SATEMIN
EN. PAAT BIN MINGAN
EN. HIRMAN BIN
44 SATEMIN OLAHRAGA
EN. CHE ALI BIN AHMAD
EN. YUSOFF BIN KARIM
EN. HIRMAN BIN SATEMIN
GURU-GURU PEMIMPIN / JURULATIH

Bahasa Melayu : En. Paat bin Mingan
Bahasa Inggeris : En. Mohd Fahrulrazi bin Abd Jalil
Matematik / Sains : En. Hirman bin Satemin
Persatuan Pengakap : En. Mohd Fahrulrazi bin Abd Jalil
Bola Sepak : En. Abd Alim Muhammad bin Samiran
Bola Jaring : Cik Isyanty bte Ithnain
Sepak Takraw : En. Yusoff bin Karim
Bola Baling : En. Hirman bin Satemin
Bola Tampar : En. Norizam bin Selamat
Badminton : En. Paat bin Mingan
Permainan Dalam : Cik Noor Hidaya bte Mohd Jamil
Olahraga : En. Mahfot bin Taib
Setiausaha Sukan : En. Abd Alim Muhammad bin Samiran

45
RUMAH SUKAN

Merah (Laksamana) : 1) En. Mahfot bin Taib
2) En. Hirman bin Satemin
3) Cik Noor Hidaya bte Mohd Jamil
Hijau (Bendahara) : 1) En. Norizam bin Selamat
2) En. Che Ali bin Ahmad
3) Pn. Siti Haslinda bte Taib
Kuning (Temenggung) : 1) En. Paat bin Mingan
2) En. Mohd Fahrulrazi bin Abdul Jalil
3) Cik Nurul Huda bte Omar
Biru (Syah Bandar) : 1) En. Yusoff bin Karim
2) Cik Isyanty bte Ithnain

JAWATANKUASA BILIK PENGURUSAN SUKAN
SEK. KEB. AIR PUTIH 2008
3) En.
Abdul Alim
Pengerusi : HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Guru Besar

Naib Pengerusi : EN. PAAT BIN MINGAN
GPK Ko-kurikulum

Setiausaha : EN ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN

AJK : CIK NOOR HIDAYA BTE MOHD JAMIL
EN. YUSOFF BIN KARIM
EN. HIRMAN BIN SATEMIN

AJK Kebersihan : ISMAIL BIN ROSLI
AMIRUL FAHMI BIN GIMAN
INTAN ZHULAIKA BTE SAJALI
ARINAHUDA BTE SALLEH

Muhammad Samiran

46
CARTA ORGANISASI KELAB BOLA BALING
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Guru Penasihat : EN. MAHFOT BIN TAIB

Pengerusi : AIDIL JUNAIDI B. ABD WAHID
Naib Pengerusi : MOHAMAD ILHAM M. AZMAN

Setiausaha : MUHAMAD HAFIZ BIN ROSMAN
Bendahari : MUHAMMAD ADAM BIN SUKAIMI

AJK : MUHAMAD ASRAF BIN SAMAD
MUHAMAD FITRI BIN ROSMAN
MOHD FA’RIS HAKIMI BIN ESA

CARTA ORGANISASI KELAB OLAHRAGA
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Guru Penasihat : EN. HIRMAN BIN SATEMIN

Pengerusi : MOHD AFIQ BIN ABD AZIZ

Naib Pengerusi : NORFAAIZA BT MOHD NORDIN

Setiausaha : MOHD HARIZAL BIN SHAHRI

Bendahari : MOHD AMIRUL BIN RAHMAT

AJK : MOHD FADZIL BIN HASNUDIN
MOHD ILHAM BIN MOHD AZMAN
47
INTAN ZHULAIKA BTE SAJALI
ARINAHUDA BTE SALLEH
CARTA ORGANISASI KELAB BOLA SEPAK
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Pengerusi

TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Guru Besar

Naib Pengerusi

EN. PAAT BIN MINGAN
GPK Ko-kurikulum

Guru Penasihat: EN ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN

Pengerusi: M. ALHAFIZUDDIN
CARTA ORGANISASI BIN SAMSUDIN
KELAB SEPAK TAKRAW
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008
Naib Pengerusi: MOHD AFIQ BIN ABD AZIZ
Pengerusi: TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Setiausaha: MOHD Guru
NAZRI BIN MARMAN
Besar
Bendahari:
Naib Pengerusi: NUR IMANBIN
EN. PAAT HAQIM BIN HASSAN
MINGAN
GPK Ko-kurikulum
AJK: NAZLEY HAKIMEY BIN NOOR AZMI
Guru Penasihat: M.
EN.HARIZAL
YUSOFFBIN
BINSHAHRI
KARIM
MUHAMMAD AZHAR BIN KAMIN
Pengerusi: ZULIZWAN BIN JOMARI

Naib Pengerusi: NAZRUL HELMI BIN RANI

Setiausaha: MOHD HARITH BIN KAMRI

Bendahari: M. NABIL HISYAM BIN SAMSUDIN

AJK: MOHD AFIQ BIN ABD. AZIZ
48
MOHD. NAZRI BIN MARMAN
MOHD HARIZAL BIN SHAHRI
CARTA ORGANISASI PERSATUAN AGAMA ISLAM
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Pengerusi

TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Guru Besar

Naib Pengerusi
CARTA ORGANISASI KELAB CATUR
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008
EN. PAAT BIN MINGAN
GPK Ko-kurikulum
Pengerusi: TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
GuruKo-kurikulum
Setiausaha Besar

Naib Pengerusi:
EN ABD EN.
ALIMPAAT BIN MINGAN
MUHAMMAD BIN SAMIRAN
GPK Ko-kurikulum
Guru Penasihat
Guru Penasihat: EN. CHE ALI BIN AHMAD
EN. NORIZAM BIN SELAMAT
Pengerusi: M.NURUL
CIK AMIRUL HAKIM
HUDA BIN
BTE AZMI
OMAR

Naib Pengerusi: SITI NUR HAFIZA BTE MAHADI
Pengerusi

Setiausaha: MOHD FADZIL
ARINAHUDA BIN
BTE HASNUDIN
SALLEH

Bendahari: INTAN ZHULAIKA
Naib BTE SAJALI
Pengerusi

AJK: ISMAIL BIN
MUHAMMAD ROSLI
NAZRI BIN MARMAN
MOHD ADAM BIN SUKAIMI
AKHMALULHAKIM
Setiausaha BIN ROSNADA

INTAN ZHULAIKA BTE SAJALI

Bendahari

MOHAMAD AKHMALULHAKIM BIN ROSNADA

AJK
49
SEMUA MURID TAHUN 4, 5 DAN 6
CARTA ORGANISASI PERSATUAN SAINS DAN MATEMATIK
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Pengerusi

TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Guru Besar

Naib Pengerusi

EN. PAAT BIN MINGAN
GPK Ko-kurikulum

Setiausaha Ko-kurikulum

EN ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN

Guru Penasihat

EN. PAAT BIN MINGAN
EN. HIRMAN BIN SATEMIN
EN. YUSOFF BIN KARIM

Pengerusi

MOHD ALHAFIZUDIN BIN SAMSUDIN

Naib Pengerusi

ZULIZWAN BIN JOMARI

Setiausaha

NOR DIANA BTE AZMAN

Bendahari

MIZA RIDWANA BTE KARIM

AJK
50
SEMUA MURID TAHUN 4, 5 DAN 6
CARTA ORGANISASI PERSATUAN PENGAKAP
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Pengerusi

TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Guru Besar

Naib Pengerusi

EN. PAAT BIN MINGAN
GPK Ko-kurikulum

Setiausaha Ko-kurikulum

EN ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN

Guru Penasihat

EN. MD. FAHRULRAZI BIN ABD JALIL
CIK ISYANTY BTE ITHNAIN

Ketua

MOHD ALHAFIZUDIN BIN SAMSUDIN

Penolong Ketua

NAZRUL HELMI BIN RANI

Setiausaha

NOR DIANA BTE AZMAN

Bendahari

NURUL FARAHANANI BINTI AZMI

AJK

MOHD HARITH BIN KAMRI
ASLINA BTE ISMAIL
MIZA RIDWANA BTE KARIM
51
ZULIZWAN BIN JOMARI
CARTA ORGANISASI PERSATUAN BAHASA MELAYU
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Pengerusi

TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Guru Besar

Naib Pengerusi

EN. PAAT BIN MINGAN
GPK Ko-kurikulum

Setiausaha Ko-kurikulum

EN ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN

Guru Penasihat

EN. MAHFOT BIN TAIB
EN. CHE ALI BIN AHMAD
CIK NOOR HIDAYA BTE MOHD JAMIL

Pengerusi

NOR DIANA BTE AZMAN

Naib Pengerusi

MIZA RIDWANA BTE KARIM

Setiausaha

MOHD ALHAFIZUDDIN BIN SAMSUDIN

Bendahari

MOHAMAD SYAZWAN BIN SAHAB

AJK
52
SEMUA MURID TAHUN 4, 5 DAN 6
CARTA ORGANISASI PERSATUAN BAHASA INGGERIS
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Pengerusi

TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Guru Besar

Naib Pengerusi

EN. PAAT BIN MINGAN
GPK Ko-kurikulum

Setiausaha Ko-kurikulum

EN ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN

Guru Penasihat

EN. MD. FAHRULRAZI BIN ABD JALIL
EN. ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN

Pengerusi

NOR DIANA BTE AZMAN

Naib Pengerusi

MIZA RIDWANA BTE KARIM

Setiausaha

MOHD ALHAFIZUDDIN BIN SAMSUDIN

Bendahari

ZULIZWAN BIN JOMARI

AJK
53 TAHUN 4, 5 DAN 6
SEMUA MURID
CARTA ORGANISASI KELAB BOLA JARING
SEKOLAH KEBANGSAAN AIR PUTIH 2008

Pengerusi

TUAN HAJI ISHAK BIN SIRAJ
Guru Besar

Naib Pengerusi

EN. PAAT BIN MINGAN
GPK Ko-Kurikulum

Setiausaha Ko-kurikulum

EN ABD ALIM MUHAMMAD BIN SAMIRAN

Guru Penasihat

CIK ISYANTY BTE ITHNAIN
CIK NOOR HIDAYA BTE MOHD JAMIL
CIK NURUL HUDA BTE OMAR

Pengerusi

NOR DIANA BTE AZMAN

Naib Pengerusi

ASLINA BTE ISMAIL

Setiausaha

MIZA RIDWANA BTE KARIM

Bendahari

SITI NUR HAFIZA BTE MAHADI

AJK

SEMUA MURID PEREMPUAN
54 TAHUN 4, 5 DAN 6
55
AKTA PELAJARAN /
SURAT PEKELILING IKHTISAS
DAN PERATURAN-PERATURAN AM

1.0 AKTA, SURAT PEKELILING IKHTISAS DAN PERATURAN-
PERATURAN AM PELAKSANAAN KOKURIKULUM DI SEKOLAH

56
1.1 Status Pelaksanaan Kokurikulum Sekolah

Menurut sumber dari laman web kokurikulum SMART, sebagai sebahagian
daripada Kurikulum Kebangsaan, maka pelaksanaan kokurikulum di sekolah
adalah wajib. {Rujuk Seksyen 18, Akta Pendidikan 1996 (Akta 550)} Kegagalan
atau keengganan melaksanakan kegiatan kokurikulum di sekolah adalah suatu
kesalahan dan apabila disabitkan boleh didenda tidak melebihi lima ribu ringgit
atau dipenjarakan selama tempoh tidak melebihi tiga bulan atau kedua-duanya
{Rujuk Subseksyen 135(1) Akta Pendidikan 1996 (Akta 550)} dan jika kesalahan
itu dilakukan secara berterusan, maka apabila disabitkan demikian seseorang itu
dikenakan hukuman denda harian yang tidak melebihi lima ratus ringgit sebagai
tambahan kepada apa-apa penalti lain yang boleh dikenakan kepadanya di
bawah Akta ini berkenaan dengan kesalahan itu, bagi setiap hari kesalahan itu
terus dilakukan.{Rujuk Subseksyen 135(2) Akta 550}.

Matlamat gerak kerja kokurikulum yang dikehendaki ialah penyertaan oleh setiap
orang pelajar yang belajar di sekolah kerajaan atau bantuan kerajaan. Setiap
pelajar hendaklah mengambil bahagian sekurang-kurangnya dalam salah satu
gerak kerja pakaian seragam (badan beruniform), satu kegiatan persatuan atau
kelab, dan satu kegiatan sukan atau permainan. Seberapa yang boleh,
peningkatan penyertaan pelajar-pelajar dalam kegiatan pakaian seragam
hendaklah diusahakan.

{Rujuk Subperkara 5.1 dalam Surat Pekeliling Ikhtisas Bil. 1/1985
KP(BS)8591/Jld. 11(29) bertarikh 2hb. Januari 1985} .

1.2 Kemahiran Mengurus dan Memimpin Pelaksanaan Kegiatan
Kokurikulum Berdasarkan Ordinan, Akta dan Surat Pekeliling
Ikhtisas

57
1.2.1 Peraturan dalam Ordinan Pelajaran 1956 (Kursus-kursus Pengajian
Sekolah)
• Peruntukan masa kegiatan kokurikulum
1.2.2 Peraturan dalam Ordinan Pelajaran 1957 (Lawatan Sekolah)
• Panduan dan peraturan menjalankan kegiatan lawatan
1.2.3 Peraturan-Peraturan dalam Akta Pendidikan 1996 (Kurikulum
Kebangsaan Sekolah)
• Kokurikulum sebagai pelengkap pengajaran dan
pembelajaran
1.2.4 Peraturan-Peraturan dalam Akta Pendidikan 1996 (Persatuan
Sekolah)
• Jenis persatuan dan syarat penubuhan
1.2.5 Surat-Surat Pekeliling Ikhtisas Kementerian Pelajaran Malaysia
sebagai panduan mengurus kegiatan kokurikulum di sekolah

1.3 Surat-surat Pekeliling Ikhtisas: Kementerian Pelajaran Malaysia

1.3.1 Bil. 4/1983: Iklan / Tajaan Dalam Majalah Sekolah
1.3.2 Bil. 7/1983: Garis Panduan Mengenai Pungutan Derma
Melibatkan Murid-murid Sekolah
1.3.3 Bil. 3/1984: Garis Panduan Mengenai Aktiviti-Aktiviti Kebudayaan
di Sekolah
1.3.4 Bil. 1/1985: Penubuhan Jawatankuasa Bimbingan Pelajar
Sekolah (JBPS)
1.3.5 Bil. 4/1985: Sekolah sebagai Institusi Masyarakat
1.3.6 Bil. 2/1986: Rekod Kedatangan dan Laporan Gerak Kerja
Kokurikulum Pelajar
1.3.7 Bil. 1/1988: Panduan Penubuhan dan Pengurusan Kelab Reka
cipta Sekolah
1.3.8 Bil. 8/1988: Keselamatan Diri Pelajar Di Sekolah

58
1.3.9 Bil. 10/1989: Atur cara Majlis Rasmi Sekolah
1.3.10 Bil. 1/1991: Penceramah Jemputan Untuk Majlis dan Aktiviti
Agama Islam di Sekolah
1.3.11 Bil. 3/1991: Mengundang Orang-Orang Kenamaan Ke Upacara
Sekolah / Institusi Pendidikan
1.3.12 Bil. 7/1991: Penggunaan Kemudahan Sekolah Oleh Pertubuhan
dan Persatuan Belia
1.3.13 Bil. 9/1991: Permohonan Mengundang Orang-Orang Kenamaan
Ke Upacara Sekolah/Institusi Pendidikan
1.3.14 Bil. 1/1995: Keselamatan Diri Pelajar Semasa Pengajaran
Pendidikan Jasmani dan Kesihatan Serta Kegiatan
Kokurikulum dan Sukan di Kawasan Luar Sekolah
1.3.15 Bil. 3/1995: Pelaksanaan Skim Takaful Kemalangan Diri
Berkelompok Bagi Semua Pelajar Sekolah Kerajaan
dan Bukan Kerajaan
1.3.16 Bil. 24/1998: Penglibatan Guru dan Murid Dalam Aktiviti Pasukan
Pakaian Seragam Anjuran Agensi Kerajaan dan
Pertubuhan Bukan Kerajaan
1.3.17 Bil. 7/1999: Penubuhan Kelab Pencegah Jenayah di Sekolah
1.3.18 Bil. 9/2000: Panduan Keselamatan Diri Pelajar Semasa
Pengajaran Pendidikan Jasmani Serta Kegiatan
Kokurikulum dan Sukan di Dalam dan di Luar
Kawasan Sekolah
1.3.19 Bil. 12/2000: Lawatan Pendidikan Murid di Hari Persekolahan
1.3.20 Bil. 14/2000: Sambutan Hari Kebangsaan Peringkat Sekolah
1.3.21 Bil. 20/2000: Panduan Penubuhan Persatuan Agama Bukan Islam
di Sekolah-Sekolah
1.3.22 Bil. 9/2004: Panduan penglibatan Murid-Murid Sekolah Dalam
Program Atau Aktiviti Anjuran Agensi-Agensi Selain
Daripada Agensi di Bawah Kementerian Pendidikan
Malaysia

59
1.3.23 SPI Bil. 7/2001: Pakaian Guru Sekolah
1.3.24 SPI Bil. 9/2003: Laporan Adab Belajar

1.4 Surat-surat Pekeliling Ikhtisas – Kementerian Pendidikan Malaysia.

1.4.1 SPI Bil. 13/1969: Pakaian Guru-Guru Sekolah
1.4.2 SPI Bil. 1/1972: Peraturan-Peraturan (Tatatertib Sekolah)
Pelajaran 1959
1.4.3 SPI Bil. 5/1977: Tugas-Tugas Guru Dalam Cuti Penggal
1.4.4 SPI Bil. 3/1983: Pakaian Seragam Murid-Murid Sekolah
1.4.5 SPI Bil. 4/1984: Perhimpunan Sekolah
1.4.6 SPI Bil. 10/1991: Penggunaan Buku Kerja di Sekolah Rendah
1.4.7 SPI Bil. 7/1995: Tatacara Mengenakan Tindakan dan Hukuman
Terhadap Murid-Murid Sekolah

1.5 PANDUAN KESELAMATAN DAN PERATURAN DI PADANG

1) Pakai pakaian sukan atau pakaian yang sesuai sahaja ketika menjalankan
aktiviti jasmani atau senaman di padang.

2) Sentiasa berhati-hati dan berwaspada ketika menjalankan aktiviti jasmani
yang lasak serta tidak memaksa diri untuk melakukan aktiviti yang di luar
had kemampuan.

3) Jaga kebersihan padang, kutip dan buang sampah ke dalam tong sampah
atau sebagainya.
4) Dinasihatkan memakai kasut ketika menjalankan aktiviti sukan atau
senaman bagi mengelakkan berlakunya sebarang kecederaan.

5) Tidak dibenarkan bermain di padang sewaktu hujan.

60
6) Dilarang berkeliaran di padang selain waktu matapelajaran pendidikan
jasmani, ketika sukan atau aktiviti yang dibenarkan pihak sekolah.

7) Sila beratur setiap kali datang ke padang dan setelah selesai aktiviti
sukan.

8) Tidak digalakkan membawa barang kemas atau barang berharga ke
padang untuk mengelakkan sebarang kecurian dan kehilangan.

9) Penjagaan bagi peralatan sukan yang telah digunakan adalah wajib. Sila
kembalikan ke tempat asal setelah digunakan.

10) Dilarang menggunakan padang oleh orang luar selain murid, guru dan
kakitangan sekolah tanpa kebenaran pihak sekolah.
11) Laporkan segera kepada guru bertugas sekiranya berlaku sebarang
kecemasan atau kehilangan untuk tindakan selanjutnya.

12) Tanamkan semangat kesukanan ketika di padang, sentiasa berdisiplin dan
mematuhi peraturan yang telah ditetapkan.

61
PENTAKSIRAN GERAK KERJA
KOKURIKULUM (GERKO)

1.0 Pentaksiran Gerak Kerja Kokurikulum (GERKO)

62
Jawatankuasa Kokurikulum Sekolah dan Jawatankuasa Pelaksanaan
Kokurikulum perlu bekerjasama bagi melaksanakan kegiatan kokurikulum di
sekolah. Setiap ahli jawatankuasa Kokurikulum Sekolah perlu memahami
peranan yang seharusnya dilaksanakan oleh mereka. Mereka harus tahu cara
mengelolakan pelaksanaan kokurikulum di sekolah dan mengetahui apa yang
berlaku di sekolah. Penolong Kanan Kokurikulum perlu bekerjasama dengan
Setiausaha Kokurikulum untuk mengelola pelaksanaan kokurikulum di sekolah.

Setiap murid yang menceburkan diri dalam aktiviti kokurikulum perlu
dicatat dan dilaporkan. Sesetengah sekolah menggunakan buku catatan khas
atau borang khusus. Pelaporan aktiviti perlu dilaksanakan mengikut arahan dan
Pekeliling Ikhtisas 4/86, Kementerian Pendidikan Malaysia. Maklumat-maklumat
yang dicatat adalah seperti berikut:

a) Nama persatuan.
b) Nama guru-guru penasihat / jurulatih.
c) Tarikh dan masa perjumpaan.
d) Kehadiran guru penasihat / jurulatih.
e) Kehadiran dan jumlah kehadiran pelajar.
f) Jenis aktiviti yang diadakan.
g) Maklumat umum.

Buku catatan atau laporan ini perlu disemak oleh Penolong Kanan
Kokurikulum pada setiap minggu. Cara ini sesuai digunakan juga untuk
pemantauan mingguan yang boleh dilaksanakan oleh pentadbiran sekolah
terhadap setiap persatuan yang ditubuhkan di sekolah. Laporan ini juga dapat
memudahkan pentadbiran sekolah membuat laporan apabila Jabatan atau
Pejabat Pendidikan Daerah memohon laporan aktiviti kokurikulum.
Setiap kehadiran pelajar perlu dicatat dalam buku khusus dan kad laporan
pelajar. Guru penasihat atau jurulatih juga perlu menandatangani buku kehadiran
kokurikulum dan kad rekod pelajar. Satu format borang telah disediakan oleh

63
Bahagian Sekolah-sekolah Kementerian Pendidikan Malaysia mengenai kad
rekod pelajar. Kad ini boleh digunakan untuk sepanjang persekolahan pelajar
selama lima tahun.

1.1 Pengukuhan dan Pengayaan

Pengetahuan yang diperoleh daripada mata pelajaran akademik dapat
diperkukuhkan dan diamalkan melalui aktiviti kokurikulum. Aktiviti ini juga dapat
memberi peluang kepada murid-murid mamahami konsep latihan dalam bidang
tertentu dengan menggunakan pengetahuan tersebut dalam konteks yang lebih
bermakna dan realistik. Di samping itu, cara begini juga dapat memberi
pengalaman yang mungkin tidak terdapat di dalam bilik darjah.

Segala aktiviti kokurikulum hendaklah dirancang terlebih dahulu supaya selaras
dan saling melengkapi dengan apa yang diajar di bilik darjah. Ini boleh
membantu murid-murid meningkatkan lagi prestasi mereka dalam pelajaran.
Berikut adalah beberapa contoh aktiviti kokurikulum yang berfungsi bagi
pengukuhan dan pengayaan:

Aktiviti Pergerakan Pasukan Pakaian Seragam:

Pertolongan Cemas: Aktiviti ini dapat memberi peluang kepada
murid mencuba pengetahuan / pengalaman
tentang cara-cara memberi rawatan
kecemasan serta menggunakan pengetahuan
yang dipelajari dalam mata pelajaran sains.

Perkhemahan: Aktiviti ini antara lain dapat memberi peluang kepada
murid menggunakan pengetahuan membaca peta, di
samping dapat memberi pengetahuan dan

64
pengalaman kepada murid tentang cara hidup
berdikari, semangat kembara, berani dan berikhtiar.

Kawad Kaki: Aktiviti ini dapat mengujudkan disiplin dalam pasukan,
semangat berkerjasama, menurut perintah serta
melatih kepimpinan.

Aktiviti Persatuan / Kelab:

Berikut adalah beberapa contoh aktiviti kokurikulum yang berfungsi bagi
pengukuhan dan pengayaan:

Kuiz: Aktiviti ini antara lain dapat memberi peluang
kepada murid-murid menambah pengetahuan
dalam matapelajaran yang berkaitan.

Bahas dan Pidato: Aktiviti ini antara lain memberi peluang kepada
murid-murid menggunakan kemahiran bahasa
dalam memberi dan mematahkan hujah
dengan menggunakan fakta.

Projek Membuat Kincir Air: Aktiviti ini antara lain dapat memberi peluang
kepada murid-murid menggunakan
pengetahuan mereka dalam matematik
disamping dapat meningkatkan daya kreativiti
dan kemahiran hidup.

Aktiviti Sukan / Permainan:

65
Olahraga: Aktiviti ini dapat memberi pengetahuan kepada murid-
murid berkenaan sistem otot dan pembinaan otot
yang kuat. Murid akan dapat memahami konsep
latihan dalam sukan dan menggunakan pengetahuan
yang ada dalam latihan itu.

Bola Sepak: Aktiviti ini dapat menimbulkan semangat berpasukan,
persefahaman, bekerjasama, ketabahan,
ketangkasan, berdisiplin, ketahanan diri dan
ketepatan membuat keputusan. Ia memberi peluang
kepada murid-murid memperkukuhkan dan
memperkayakan pendidikan jasmani, nilai agama dan
moral, sivik dan lain-lain.

1.2 Khidmat Masyarakat

Murid, guru dan kakitangan sekolah boleh memberi khidmat kepada masyarakat
dan begitulah sebaliknya. Tujuannya adalah untuk memupuk hubungan dua hala
antara sekolah dan masyarakat serta menyemai semangat berkhidmat,
bekerjasama dan saling membantu antara sama lain.

1.2.1 Sumbangan Sekolah kepada Masyarakat:

Sekolah dapat menggunakan aktiviti kokurikulum sebagai satu
sumber bagi murid-murid mempraktikkan dan mengukuhkan segala
pengetahuan yang diperoleh kepada masyarakat. Contohnya,
melalui aktiviti khidmat masyarakat yang dapat menimbulkan
suasana hubungan dua hala seperti bergotong-royong,
membersihkan masjid, kawasan kampung, mengadakan minggu
kerja, ceramah, bimbingan dan latihan tertentu.

66
1.2.2 Sumbangan Masyarakat kepada Sekolah

Masyarakat boleh memberi sumbangan dengan cara membantu
sekolah dalam bentuk material, tenaga, usaha, buah fikiran dan
kepakaran.

Antaranya ialah :

• Mengutip derma dan mendapatkan kemudahan-kemudahan
tertentu bagi melengkapkan peralatan kokurikulum sekolah
seperti peralatan sukan, pakaian, komputer dan lain-lain;
• Memberi ceramah, tunjuk ajar tentang perkara-perkara
seperti dalam bidang kerjaya, bimbingan dan latihan dalam
kemahiran tertentu, seperti menganyam, membuat tembikar,
menjahit, menekat, silat, mengukir, membuat alat-alat
permainan tradisi dan sebagainya;
• Memberi bantuan kepada murid;
• Mengadakan projek anak angkat;
• Mengadakan rumah terbuka pada hari-hari perayaan khusus
untuk murid-murid daripada pelbagai kaum;
• Membantu sekolah dalam pengelolaan sukan, bergotong-
royong, membersih dan mengindahkan sekolah.

1.3 Hobi dan Rekreasi

Aktiviti ini dapat memberi keseronokan kepada murid. Antara contoh aktiviti ialah
membaca, bersukan, berternak, berkebun, menanam bunga, menghias /
menggubah, menyanyi, bermain alat-alat muzik, menulis sajak / cerpen / syair /
rencana, melukis kartun, mengumpul setem/daun-daun kayu / keratan akhbar,
membuat model, mengukir, memancing.

67
1.4 Kerjaya

Aktiviti kokurikulum dapat memberi asas kerjaya kepada murid. Ia juga dapat
membantu dan melengkapi pengajaran dan pembelajaran serta dapat
menimbulkan kesedaran dan penyediaan pemilihan kerjaya murid.
Pengetahuan dan kemahiran ini sangat berguna apabila mereka memasuki
dunia pekerjaan kelak. Aktiviti ini boleh dijalankan secara kumpulan atau individu
dan tidak hanya terbatas kepada kemudahan dan peralatan atau kepakaran
yang ada di sekolah itu sahaja. Sekolah yang mempunyai masalah ini bolehlah
berusaha mendapatkannya daripada sekolah lain atau masyarakat setempat.

1.4.1 Contoh aktiviti yang berkaitan dengan mata pelajaran

Kemahiran Hidup - seni bina, pertukangan, membaiki radio dan
TV, mekanik, kimpalan dan lain-lain.

Seni Lukis - seni lukis, tenunan, krafrangan, seni ukir,
anyaman, membuat gasing, wau, tembikar,
papan congkak, sangkar burung, tudung saji
dan lain-lain.

Aktiviti seperti ini juga dapat meningkatkan daya kreatif dan pengetahuan
murid terhadap aktiviti yang dijalankan oleh institusi luar sekolah dalam bidang-
bidang tertentu, di samping dapat menarik minat mereka terhadap aktiviti
kokurikulum. Dalam hal ini, pihak sekolah haruslah sentiasa berusaha
mengadakan aktiviti yang baru dan lebih menarik.

1.4.2 Contoh aktiviti yang berkaitan dengan pandangan dan
pengetahuan Bidang Kerjaya:
Ceramah, pameran, kajian atau lawatan tentang jenis dan
pekerjaan yang terdapat dalam perkhidmatan separa kerajaan,

68
swasta dan perseorangan. Ini termasuklah bidang pekerjaan
seperti pasukan polis, tentera ,bomba, pentadbiran, perusahaan,
perniagaan, dan lain-lain perkhidmatan sosial dan profesional.

1.5 Perkembangan Diri Individu

Semua aktiviti kokurikulum dapat memberi peluang kepada murid melatih diri
sendiri untuk kesihatan diri, berdisiplin, memupuk minat dan bakat serta
membina semangat untuk menghayati nilai perpaduan dan kewarganegaraan.

1.5.1 Kesihatan

Aktiviti kokurikulum dapat digunakan untuk melatih murid
membiasakan jagaan kebersihan diri, antaranya melalui aktiviti
berikut:
i. Pasukan Pakaian Seragam yang mementingkan
pakaian dan perawakan yang kemas dan teratur;
ii. Pertolongan cemas yang mementingkan kebersihan
dan langkah keselamatan untuk mengelakkan
kemalangan:
iii. Latihan sukan yang mementingkan kesihatan.
iv. Kerja-kerja amal dan ibadah.

1.5.2 Peningkatan Disiplin

Aktiviti kokurikulum dapat meningkatkan dan memperkukuhkan disiplin
murid ke arah pembinaan sahsiah yang bersepadu.

69
REFLEKSI

1. AKTIVITI KOKURIKULUM

70
Aktiviti kokurikulum yang dijalankan di Sekolah Kebangsaan Air Putih melibatkan
semua guru dan murid. Penglibatan murid tahap dua iaitu darjah empat, lima dan
enam diutamakan. Aktiviti kokurikulum ini juga diadakan setiap minggu kedua
dan keempat pada setiap bulan. Murid yang terlibat dengan aktiviti kokurikulum
akan memakai pakaian seragam pengakap lengkap pada hari tersebut. Ini bagi
memastikan murid-murid diterapkan dengan disiplin di samping menimbulkan
rasa semangat dalam diri mereka semasa menjalani aktiviti kokurikulum di
sekolah.

Dengan melibatkan diri dalam aktiviti kokurikulum, murid dapat
memperoleh pengetahuan dan kemahiran, di samping dapat mengisi masa
lapang mereka dengan berfaedah serta membina kesihatan fizikal dan mental.
Untuk memastikan semua aktiviti kokurikulum berjalan dengan lancar dan
teratur, cikgu Paat bin Mingan sebagai guru penolong kanan kokurikulum akan
memastikan dan memantau setiap perjalanan aktiviti supaya berjalan dengan
baik dan lancar. Pemantauan yang dijalankan adalah bagi memastikan murid-
murid menjalankan aktiviti dalam keadaan selamat dan berjaya.

Selain itu juga, semasa menjalankan aktiviti kokurikulum, pihak sekolah
perlu memberi perhatian terhadap perkara-perkara seperti semua aktiviti perlu
mendapat kebenaran daripada Guru Besar, kebenaran bertulis daripada ibu
bapa, guru penasihat perlu sentiasa mengawasi murid sepanjang aktiviti
dijalankan dan juga murid perlu diberitahu tentang segala peraturan dan undang-
undang penyertaan aktiviti kokurikulum.

2. KELEBIHAN

71
Terdapat kelebihan dalam aktiviti-aktiviti kokurikulum yang dijalankan di Sekolah
Kebangsaan Air Putih. Antaranya Guru Penolong Kanan Kokurikulum
menyediakan jadual waktu gerak kerja kokurikulum dan memaklumkannya
kepada semua guru, pelajar dan ibu bapa. Kedatangan pelajar juga direkodkan
setiap kali latihan atau aktiviti diadakan. Selain itu, dengan adanya aktiviti
kokurikulum yang dijalankan di sekolah, beberapa orang murid telah mewakili
sekolah ke acara sukan sekolah peringkat zon Parit Sulong dan mendapat
tempat ketiga dalam acara sepak takraw. Selain itu, Nor Diana bte Azman, murid
tahun enam telah mendapat tempat ketiga dalam pertandingan berzanji, majlis
tilawah al-Quran peringkat zon Sri Medan. Sebelum ini SK Air Putih tidak pernah
mendapat sebarang tempat apabila diadakan pertandingan.

Selain itu juga, semangat perpaduan antara penduduk kampung
meningkatkan rasa semangat di kalangan murid-murid untuk menyertai aktiviti
gotong-royong. Ini disebabkan mereka sudah terdedah dari kecil lagi untuk
membantu jiran tetangga seperti aktiviti rewang untuk majlis-majlis tertentu.
Sikap muhibbah ini menimbulkan rasa tanggungjawab murid terhadap aktiviti
sekolah khususnya dan aktiviti masyarakat kampung amnya. Ini berbeza dengan
murid yang bersekolah di kawasan bandar yang kebiasaannya agak kekok
dengan aktiviti amal dalam masyarakat. Mereka yang bersekolah di bandar
besar biasanya akan mengambil jalan mudah iaitu dengan cara memanggil
catering untuk memasak dan sebagainya untuk sesuatu majlis . Tetapi sekolah di
dalam kawasan kampung akan melibatkan guru, murid dan ibubapa untuk
bergotong royong menyiapkan sesebuah jamuan.

3. KELEMAHAN

72
Terdapat juga kelemahan dalam pelaksanaan aktiviti kokurikulum yang
dijalankan di Sekolah Kebangsaan Air Putih. Antaranya kekurangan kemudahan
atau prasarana aktiviti kokurikulum seperti tempat khas untuk persatuan
pengakap menjalankan aktiviti. Ini disebabkan keadaan sekolah yang kecil dan
padat. Selain itu, hanya terdapat satu sahaja persatuan badan beruniform di
sekolah ini iaitu persatuan pengakap. Ini mungkin disebabkan jumlah murid
tahun empat hingga enam hanya seramai 41 orang sahaja. Selain itu juga,
keadaan murid yang kurang terdedah dengan suasana bandar menyebabkan
kurangnya minat di kalangan mereka untuk bersaing dengan sekolah-sekolah
lain semasa pertandingan diadakan.

Selain itu juga, hanya ada sebuah sahaja persatuan badan beruniform di
sekolah saya iaitu persatuan pengakap. Ini mungkin disebabkan jumlah murid
sekolah yang sedikit dan menyebabkan semua murid tiada pilihan lain untuk
persatuan badan beruniform. Walaubagaimanapun, ianya tiada menjadi masalah
kerana bilangan murid tahap dua hanya 41 orang sahaja. Setiap murid di
sekolah saya ada bakat yang tersendiri dalam aktiviti kokurikulum. Oleh itu, guru
bertanggungjawab menggilap bakat-bakat tersebut bagi membangkitkan
kejayaan sekolah di masa akan datang.

4. CADANGAN PENAMBAHBAIKAN

Cadangan penambahbaikan aktiviti kokurikulum di Sekolah Kebangsaan Air
Putih adalah dengan mengadakan bilik gerakan bagi ketiga-tiga bidang unit
beruniform, sukan dan permainan serta persatuan dan kelab. Selain itu, pihak
sekolah juga perlu menyediakan satu sistem penilaian dan pengiktirafan kepada
pelajar yang cemerlang dalam aktiviti kokurikulum. Pengiktirafan tersebut
samada dalam bentuk sijil, surat akuan atau anugerah.

73
Selain itu, bilik gerakan bagi tiga-tiga bidang tersebut perlu dilantik
beberapa murid untuk ditubuhkan jawatankuasa. Ini dapat mendedahkan kepada
murid rasa kepimpinan terhadap tanggungjawab menjaga dan membersih bilik
tersebut. Ini sedikit sebanyak boleh mendidik murid merasai suasana yang akan
berlaku semasa di sekolah menengah dan institut pengajian tinggi kelak.

Selain itu juga saya mencadangkan supaya aktiviti seperti khidmat
masyarakat diteruskan sepertimana yang pernah saya lalui semasa di bangku
sekolah rendah dahulu. Di mana saya sebagai ahli persatuan tunas puteri pergi
ke sebuah-sebuah rumah untuk menawarkan khidmat membuat apa-apa kerja
seperti mengemas rumah, mengumpul daun-daun kering dan sebagainya.
Selesai sahaja menyiapkan kerja yang diberikan, tuan rumah akan memberi
sumbangan terhadap kerja yang dilakukan. Sumbangan tersebut akan
dimasukkan ke dalam akaun persatuan untuk jamuan akhir tahun dan
sebagainya. Aktiviti seperti ini dapat menanamkan sifat saling membantu di
kalangan murid khususnya dan di kalangan masyarakat umumnya.

Jawatankuasa kokurikulum sekolah perlu mengambil kira beberapa
perkara semasa merancang kegiatan kokurikulum di sekolah. Antaranya ialah
membanyakkan aktiviti yang dapat memupuk nilai murni dalam jiwa murid seperti
bergotong royong, kerjasama dan sebagainya. Antara lain, memberi keutamaan
dan penekanan kepada aktiviti dan program yang melibatkan penyertaan lebih
ramai murid. Selain itu, mengadakan aktiviti dan program yang dapat memupuk
dan mengembangkan bakat dan kemahiran yang berkaitan dengan seni suara,
lakonan, muzik, syarahan dan sebagainya. Akhir sekali adalah dengan
menjalankan dan membanyakkan aktiviti yang melibatkan pendidikan bukan
formal kerana pendedahan awal bermula di bangku sekolah rendah adalah
sangat penting kepada mereka.
BIBLIOGRAFI

74
Ab. Alim Abdul Rahim. 2005. Pengurusan Gerak Kerja Kokurikulum. Selangor:
Fajar Bakti Sdn. Bhd.

Atas talian. Status Pelaksanaan Kokurikulum Sekolah. http://www.smart.edu.my/.
(10 Ogos 2008).

Ahmad Fauzi bin Mohamed. Perbandingan Akta Pelajaran 1961 dengan Akta
Pendidikan 1996. Sintok: Universiti Utara Malaysia.

75
LAMPIRAN

76