Dzogczen ścieżka poza podziałami

Wielka Doskonałość poza podziałami Dzogczen w tradycji bon i w tradycji buddyzmu tybetańskiego Siofra O’Donovan

(fragment: "The Great Prefection of Non-sectarianism"
przygotowywane !o p"#$i%ac i w ramach wy!awnictwa wewn&trznego' Wprowadzenie Na"%i !zogczen mo(na zna$e)* zar+wno w ty#eta,s%ie tra!yc i #on- a% i w ty#eta,s%im #"!!yzmie. / tym szczeg+$nym fa%cie mo(na !ostrzec warto0* !zogczen a%o !o%tryny niese%ciars%ie . 1ozp$2t" 2c ta emnic& e )r+!e3- $inii prze%az" i %o$e nych prze%szta3ce,- mo(na "s3ysze* o!!)wi&% spor+w- %t+re ta !o%tryna wywo3ywa3a po0r+! orto!o%sy nych "czonych i re$igi nych %r+$+w- (y 2cych w 4-tym wie%"- w czasach czy !ar (phy’i !ar'- czy$i 5Dr"giego 1ozprzestrzenienia6 #"!!yzm" w Ty#ecie- co !zia3o si& w 7acho!nim Ty#ecie za panowania %r+$+w !ynastii 8"gie-P"rang (G"ge-P"rang'. 9a%imi %ryteriami %ierowano si& pi&tn" 2c t& na"%& mianem apo%ryf": /e!3"g orto!o%sy nego #"!!yzm" ty#eta,s%iego- na"%i !zogczen nie wywo!zi3y si& ze sans%ryc%ich )r+!e3 i po!czas 5Dr"giego 1ozprzestrzenienia6 oraz p+)nie - #y3y cz&sto "mieszczane w r"#ryce apo%ryf+w razem z wie$oma innymi tantrami ningmapy- pocho!z2cymi z o%res" 5Pierwszego 1ozprzestrzenienia6 (ngadar; snga !ar'%t+re nie mog3y wy%aza* si& orygina$nym pocho!zeniem z sans%ryt". Dzogczen zacz&to %o arzy* zar+wno z #"!!yzmem czan z <hin (%t+ry rze%omo mia3 zosta* wyr"gowany z Ty#et" po /ie$%ie De#acie w Samye w =>>> wie%"'- a% i ze z!egenerowanymi tantrami%r2(2cymi po!czas <iemnego O%res" (>4-4 w.' po ?ang!armie- t"!zie( z #on- poniewa( !zogczen stanowi3 na wy(sze na"%i te tra!yc i- po!o#nie a% i tra!yc i ningmapy. T"cci po!%re0$a- (e wczesny rozw+ #"!!yzm" ty#eta,s%iego nie prze#iega3 ta% prosto- a% %a(e nam w to wierzy* orto!o%s a: 5Ty$%o systematyczne #a!ania na"%owe historii i pocz2t%+w 5rDsog! c’en6 @sicA mo(e pozwo$i* na wyznaczenie za%res"- w a%im tra!yc a ta powinna zosta* ponownie prze rzana w o!niesieni" !o tych wy!arze,6. <o "czyni3o te na"%i ta% %ontrowersy nymi B czy to ich fa%tyczna !o%tryna$na zawarto0*- czy te( ich zwi2z%i z nieorto!o%sy nymi #"!!y s%imi i nie#"!!y s%imi pr2!ami: <zy !zogczen napraw!& #y3 apo%ryfem- czy mo(e niese%ciars%im s%ar#em- %t+ry ostatecznie zosta3 s%onfis%owany przez wszyst%ie se%ty #"!!yzm" ty#eta,s%iego: Cy* mo(e- poniewa( #y3 niese%ciars%i- w3a0nie !$atego zosta3 przez se%ty zaw3aszczony. Pochodzenie terminu dzogczen Poniewa( pierwsi t3"macze w Ty#ecie nie posia!a$i stan!ar!owe termino$ogii- etymo$ogia s3owa !zogczen (rDzog chen' est nie asna. Termin 5!zogpa czienpo6 (rdzogs pa chen po'czy$i /ie$%a Dos%ona3o0*- nie est wymieniony w Mahavyutpatti B !zie$e- %t+re zawiera sans%ryc%ie o!powie!ni%i ty#eta,s%ich s3+w@DA. Eczeni stwier!zi$i- (e to pomini&cie za%3a!a-

1e$igi2 pan" 2c2 w Szang Sz"ng #y3 #on. 7asa!nicza r+(nica pomi&!zy !zogczen #onp+w i ningmap+w opiera si& na $inii prze%az".n.' z !ynastii 9ar$"ng z <entra$nego Ty#et". 8westia istnienia.zatem est ro!zimym s3owem ty#eta. 7 !r"gie strony Samten 8armay !owo!zi3.a$e !$a o#" tra!yc i na"%i !zogczen stanowi2 zwie.a%ie pan" e wo%+3 termin" !zogczen.e!na% we!3"g Nam%hai Nor#" 1inpocze nie est to termin sans%ryc%i. Dziewi&* Pcie(e% Con"@DGA o#e m" e ca3y za%res ty#eta.zatem m"si #y* to s3owo pocho!z2ce z E!!i any@GA.e.o%re0$any a%o Po!stawa (szi..z#"ntowane si3y6@MA wzmog3y si& wraz ze wzniesieniem pierwszego #"!!y s%iego %$asztor" w Sam e ("%o.a nie z sans%ryt". Nie%t+re z %ontrowers i towarzysz2cych !o%trynie !zogczen powsta 2 z fa%t". Szang Sz"ng zosta3 zaane%towany przez %r+$a Srongtsen Gampo (Srong #rtsan sgam po KDL.a%ie napot%a$i promotorzy nowe re$igii. <hocia( termin mahasanti po awia si& w 5sans%ryc%ich6 %o$ofonach ty#eta. Theg pa rim !g"'.cho!zi t" oczywi0cie o 5na wy(sz2 0cie(%&6 (Lame tegpa.KMN r. 5Tr"!no0ci.#2!) nie istnienia pewnego %onf$i%t" pomi&!zy Ty#etem a Szang Sz"ng.czenie ich poszczeg+$nych Dziewi&ci" Po az!+w@DDA (Pcie(e%' (Tegpa rimgu.opis" 2 a#so$"t.opiera si& na cy%$" te%st+w nazywanych 5Dzogpa czienpo ang ce $ong czien6 (rDzogs pa chen po yang rtse klong chen'. Dr"czen (Cr" chen .DFHF-DFMO r. Dr"gi prze%az.%t+ry opiera si& z %o$ei na z#iorze na"% z o%res" ngadar (snga !ar'.sygna$iz" e eszcze wi&%sze zamieszanie wo%+3 )r+!e3 ego !o%tryny.s%im@FA.s%ich t3"macze.pierwszego rozprzestrzenienia na"% w Ty#ecie .%t+rego sto$ica mie0ci3a si& w <zi"ng$"ng Ng"$%ar (8hy"ng $"ng ng"$ m%har' w po#$i(" g+ry 8ai$a0@JA. tantr !zogczen.cow2 %o!yfi%ac & pi&tnast" g3+wnych pra%ty% w !zie$e 5Q tri t"ncen co nga6 (Q 8hri! th"n mtshans #co $nga'[15].#y3y przypisywane z3ym ministrom i %r+$owi ?ang!armie a$#o $o%a$nym #+stwom.. n. 8ategorie wg$2!". >stnie 2 trzy prze%azy na"% !zogczen w tra!y i #on: Q tri (A khrid'.Dzogczen (rDzogs chen'.czy$i !zogczen@DFA.a sta3o si& to z powo!" pracy ro!zimych !"chownych.' .poniewa( tantry !zogczen zosta3y przet3"maczone z &zy%a E!!i any. 8armay twier!zi.e.%t+ra zostanie om+wiona p+)nie @HA.i(!zogpa czienpo nie posia!a sans%ryc%iego orygina3". gzhi$"# s%r alaya'. Bla med theg pa'.%t+rzy #y$i zastraszani przez now2 re$igi&. Gsang ba snying po.s%ich pra%ty% re$igi nych opr+cz scho$astyczne 0cie(%i ge$"gp+w.czonego w LLJ r.%ontemp$ac ipra%ty%i i osi2gni&cia s2 o%re0$ane a%o na"%i /ie$%ie Dos%ona3o0ci. 7mieszanie. Dzogczen w tybetańskiej tradycji bon Tra!yc a #on na"% !zogczen rozprzestrzeni3a si& z Szang Sz"ng.!$a nie%t+rych #a!aczy wyznacza %o$e ny historyczny pro#$em@NA.(e ca3a me!ytacy na i fi$ozoficzna tra!yc a !zogczen z!a e si& wyrasta* z tra!yc i Iaha ogi. n.o!t2! zapisywana s%r+tem SNy'%ontrowersy ne tantrze rozpowszechnione o! >4 !o 4> wie%".nie z!o3ano w pe3ni %onwertowa* Ty#et" na #"!!yzm a( !o !r"gie po3owy >4 wie%".(e termin ten zosta3 zaa!aptowany z termin" rdzogs chen.(e ich re$igi ne na"%i przy#y3y z %ra " Ta!zi% (sTag gzig' @KA !o Szang Sz"ng istamt2! !zogczen zosta3 przeniesiony !o Ty#et"@LA.(e to r+wnie( na wy(sze na"%i tra!yc i #on. 5Stawia 2ce op+r.staro(ytnego %r+$estwa w 7acho!nim Ty#ecie. Q tri (Q 8hir!'@DHA form" e pe3ny trening me!ytac i. P+)nie w retrospe%c i opozyc & t& "to(samiono a%o %onf$i%t z #onem@DOA6.Dzogczen(rDzogs chen'i Nien!zi" (snyan rgyud'.e' #y3 o!powie!zia$ny za %o.natomiast p+)nie si wyznawcy #on twier!z2.Pomimo protagonizm" #"!!yzm" %r+$a Trisong Detsena w =>>> wie%".wyst&p" 2cego w tantrze G"hyagar#ha (ty#.

(e s2 to e!ynie spe%"$ac e. !gongs rgy"!' 5Dziewi&ci" 7namienitym6 (derszegu. prze0$a!owa. 7osta3y one p+)nie o!%ryte przez 7e!ona Don!r"pa D!rep& (gzho! ston gr"# grags pa' za pos2giem /airoczany%t+ry to fa%t #&!zie !a$e omawiany w o!niesieni" !o powi2za.dziu (rgy"!' i dzo %mdzod#$ z %t+rych ostatnia stanowi %anon na"% !zogczen@FOA.(e na"%i te przysz3y z %ra " Tazi% ($"# Ta!zi%' mo(e s"gerowa*. P$e!z2c rozmaite $inie na"% !zogczen w tra!yc i #on.a nast&pnie z Szang Sz"ng w =>>> wie%" !o Ty#et". s!e': do (m!o#$ bum (T#"m'.%t+ra zosta3a wprowa!zona !o Szang Sz"ng prze! ofic a$nym wprowa!zeniem #"!!yzm" !o Ty#et" z >n!ii w =>> i =>>> wie%".o!t2! s%r+t 7h7h' est na wa(nie sz2 $ini2 !$a !zogczen #onR w tra!yc i #on.s2 !ogmatycznie o!mienne@FDA i pocho!z2 z o#szar" Qz i Pro!%owe .(e "( prze! !ynasti2 9ar$"ng istnia3y 0cis3e zwi2z%i pomi&!zy Szang Sz"ng.za3o(ycie$a re$igii #on@FKA. bder gshegs dgu'. 1oz!zia3 >=.poniewa( nie ma na to (a!nych 0wia!ectw@FJA.we!3"g Nam%hai Nor#".s%r+t S%tha' Drenpy Nam%i (Dran pa nam %ha'.opowia!a $egen!& o Gara#ie Dor!(e i ego naro!zinach w E!!i anie.(e nie ma r+(nicy pomi&!zy #onem a #"!!yzmem i przechowywa3 na"%i #on w czasach ich prze0$a!owa.(e !zogczen pocho!zi ze )r+!e3 pers%ich i !ominowa3 w Ty#ecie !3"go prze! przy#yciem Pa!masam#hawy !o Sam e@FHA. Ostatnim z nich #y3 Dzierp"ng Nazer ?opo(y 2cy w =>>> wie%" n.(e nawr+ci3 si& z #on" i przy 23 stanowis%o g3osz2ce. 9e!na% przyzna e.Io(na st2! wywnios%owa*.%t+re s2 ta% #$is%ie #"!!yzmowi. 9eszcze inny cy%$ na"% !zogczen #on to9etri Tase$ (Se %hri mtha Tse$ . /a!(rapani prze%aza3 na"%i ati ogi Gara#owi Dor!(e. 8anon #on zosta3 po!zie$ony na cztery se%c e (de. >nni spe%"$" 2.(e na"%i #on.%t+ry prze%aza3 na"%i !zogczen /a!(rasattwie@DNA.. Po!o#nie !o %anon" te%st+w ningmapy. Io($iwe est.%t+ry #y3 ta%(e "czniem Pa!masam#hawy. To mog3o#y znaczy*.i( o#ie $inie !zogczen (#onows%a i #"!!y s%a' pocho!za z E!!i any. Na"%i te zosta3y wyg3oszone w sferze #og+w (lha'.potem otrzyma$i eFH mistrz+w (gangzang niszu tsaszi.5historia !o%tryny nie-!zia3ania w 0wiecie6.%t+ra o#e mowa3a na"%i !zogczen i tantr&.@DMA.#&!2cego aspe%tem ostateczne !harma%a i stan" #"!!y.e.E!!i an2 i Ta!zi%@FGA.ta% a% manicheizm i chrze0ci a. #on"@DKA. Na"%i te pocho!z2 o! Pierwotnego Na"czycie$a (!eni tonpa.o %t+rym m+wi si&.(e istnia3a pewna 0ro!%owoaz atyc%a forma #"!!yzm".stwo@FFA."str"%t"ryzowany przez Szera#a Ii3ocze. Na"%i te s2 w przewa(a 2ce cz&0ci teoretyczne@DLA. 7osta3y one nast&pnie prze%azane (gondziu. gang zag nyi shu rtsa bzhi' z Szang Sz"ng.nag+w (lu' i $"!zi (mi' i B a% si& po!a e B zosta3y sprowa!zone z Tazi% !o Szang Sz"ng.%t+ry posia!a3 pami&*.zwanym Trzema Pro%$amac ami czy Or&!ziami.o#e m" 2c2 wszyst%ie pisma . 9e!na%(eSzangsz"ng Nien!zi" (7hang zh"ng snyan #rgy"!.R ogniw 32cz2cychR pomi&!zy tra!yc ami #on i ningmapy. Samten 8armay wierzy.drapa korsum ( bsgrags pa skor gsum (o!t2! notowanym s%r+tem G s'.nie z#$i(amy si& wca$e !o wyra)nie szego pog$2!" na temat ich )r+!e3. ye nyi! %yi ston pa' 8"nt" 7angpo B pierwotnego #"!!y Samantha#ha!ry.%t+ry ochroni3 #onows%ie te%sty Szang Sz"ng %ie!y %r+$ Trisong Detsen na echa3 na Szang Sz"ng. Dzogczen w tradycji ningmapy &=airo tra#ag' (=airo T!ra T#ag .twier!z2c (e )r+!3a me!ytac i !zogczen si&ga a czas+w Szanra#a Ii3ocze.%anon #onpo.(e r+wnie mo($iwe est.g!zie zosta3y "%ryte za panowania %r+$a Traspnga Detsena (8hri srong $!e #rtsan' po!czas tzw.gter"ma'.(e Nam%hai Nor#" mo(e mie* rac &. To.zawiera wie$e term (5o!na$ezionych s%ar#+w6 .s%r+t =!#' prze%az" e mityczn2 re$ac & na temat rozprzestrzeniania si& !zogczen@FLA.

czy$i 5Usenc a Emys3"6. Powi zania mi!dzy tybetańskimi tradycjami bon i ningmapy Na po!stawie st"!i+w Per 8vaerne’a na! systemem Q tri !zogczen #onpo.po$ega 2cy na ten!enc i hagiograf+w !o "mieszczania )r+!e3 ty#eta. Tantry !zogczen w ati o!ze na$e(2 !o trzech serii na"%. ItPhto kama (#%a ’ma'.a% i ningmapy mo(e #y* na wi&%sz2 ws%az+w%2 w o!%rywani" ta emnicy owiewa 2ce <iemny O%res. Prisimha i C"!!a!(niana #y$i "czniami Ia. sprze! 4>>> wie%"@GOA o tym. Nast&pnie po! na!zorem Gara#a Dor!(e na"%i te przez LJ $at st"!iowa3 ego "cze. P+)nie (>4-4> w.z %t+rych trzy s2 na$e(2cymi !o s"tr 0cie(%ami 0rawa%+w. 9e!na% mo(e ta% nie #y*.#y3#y on )r+!3em na"% !zogczen w Ty#ecie./ima$amitrze.(e to ws%az" e na zasa!niczy pro#$em. Nast&pnie po!zie$i3 na #ar!zie ezoteryczne te%sty cy%$" Epa!e0a.Ia.czy$i te%st prze%azany "stnie w przeciwie.pocho!z2cego z Tsang (gcang'.%t+re zosta3y om+wione powy(e .z %t+rych e!n2 #y3a SNy@GHA.we!3"g S.czy$i czas- .co mog3o #y* nie"ni%nione poniewa( na"%i te !zie$one sa przez te !wie tra!yc e@GNA.Qti oga czy$i !zogczen to na wy(szy spo0r+! Dziewi&ci" Po az!+w (tegpagu.stwie !o innych te%st+w Pa!masam#hawy.ty#eta. Dr"ga re$ac a na temat )r+!e3 !zogczen w Ty#ecie we!3"g tra!yc i ningmapy o!wo3" e si& !o Pa!masam#hawy.Pa!masam#hawie i /a roczanie. o!t2! ItPh' o!nosza si& !o Pa!masam#hawy a%o a"tora i ws%az" 2.a$e est to 0cie(%a samo-wyzwo$enia (rangro lam. G3+wnym )r+!3em tego te%st" est SNy. Przesz3o po3owa ItPh !otyczy wie$%ie Dos%ona3o0ci (mahasanti' prze!stawiane a%o trzeci spo0r+! 5tantrycznych po az!+w wewn&trzych ogicznych meto!6@GGA./ima$amitrze i /a roczanie.(e system ten rozwin23 si& w #$is%im zwi2z%" ze sz%o32 ningmapy..#eing the 8ing of Precepts. sems sde'.1osary of Theories. To. gter-ma.%t+ry s%3a!a si& na cz&0* cy%$" tantr Iaha ogi.s%ie historii.<y%$ Przestrzeni (longde.a nie historyczne.(e na"%i te sa wsp+$ne zar+wno !$a tra!yc i #onpo.(e Prisimha spot%a3 /a roczan& w >n!iach@GDA. 9ego testament prze%az" e 5w pig"3ce6 esenc & na"% !zogczen i est znany a%o 5Trzy z!ania. Na 0cie(%i tantryczne s%3a!a si& sze0* poziom+w: trzy tantry zewn&trzne i trzy wewn&trzne.poniewa( wia!omo0ci te s2 $egen!arne. #sha! rgy"!'@FMA.a"tonomiczny po az!.(e !zogczen to o!!zie$ny. theg pa !g"' ningmapy.s%i w =>>> wie%".wte!y. To ta%(e !owo!zi in!y s%iego pocho!zenia tych na"%.' !zogczen #y3 "wa(any za o!!zie$ny po az! !o o0wiecenia@GJA.%t+ry po!zie$i3 ca3o0* KHOO tys.%t+re "!erza 2 w Usenc & (>stot&'6 (cziktsum nereg. 9e0$i to on #y3 historycznym na"czycie$em.!zi"0rimitra.ta% a% !zie e si& to w s"trach i tantrach.%t+ry prze%aza3 zasa!y !zogczen Pa!masam#hawie. / =>>> wie%" nie "wa(ano.asne wy!a e si&. 8armay s"ger" e.na !wie %$asy: prze%az "stny (niendziu.!zi"0rimitry.s%ie cywi$izac i w >n!iach. snyan #rgy"!' i tantry wy a0nia 2ce (szadziu. %$ong s!e' i Epa!e0a a$#o Ta emny <y%$ (menagde.prat e%a#"!!+w i #o!hisatw+w. 8o$ofony te%st" 5Ianag ta3ai tregpa6 (Ian ngag $ta #a’i phreng #a. men ngag gi sde'."%ryte s%ar#y'.%t+ry spoty%amy po!czas st"!iowania ty#eta.spo0r+! %t+rych !zogczen czy$i Qti oga est na wy(sza@GKA.%t+re s2 terma (terma.(e napisa3 ten te%st zanim op"0ci3 Ty#et. 8armaya. wers+w /ie$%ie Dos%ona3o0ci na trzy %$asy: <y%$ Emys3" (Sem!e.s%iem" t3"maczowichocia( nie ma (a!nych o!niesie.i sze0* mi$ion+w czterysta tysi&cy wers+w /ie$%ie Dos%ona3o0ci@FNA. Prisimha prze%aza3 na"%i D(nianas"trze.co czyniono w ce$" e "wierzyte$nienia@GFA.O#cho!zi si& t" #ez wiz"a$izac i i ezoteryczne wewn&trzne ogi B meto!a nie po$ega na wyrzeczeni" czy prze%szta3ceni". tshig gs"m gna! #r!eg'.znane a%o 5Nintig6 (snying thig'.tantra maha ogi przet3"maczona na &zy% ty#eta. rang"grol lam'@GLA.

pierwszy raz na"czany przez m&!rca #onpo. Dr"gi z !ziewi&ci" te%st+w !zogczen #onpo est r.(e te%st #onpo G s zosta3 o!%ryty w3a0nie za pos2giem /a roczany@HJA.trzecie serii !zogczen ningmapy.%t+re s2 prze awieniami stworzonymi przez 0wia!omo0*6 (rigczie anang+i dzian ton.o!powia!a menag!e (menagkide. zwi2z%+w pomi&!zy #on a #"!!yzmem.tom zawiera 2cy #iografie g3+wnych 5o!%rywc+w s%ar#+w6 ningmapy (terton+w. Pewne prace #onpo twier!z2. !pe'. !on' est nast&p" 2ce: 5Ornamenty. 8"%"3%a est !$a #onpo 5sym#o$em zar+wno o# awienia. 7atem mo(e nieprzypa!%owe #y3o to. Conpowie mog$i zapo(yczy* tyt"3 !zie3a o! wczesnych pism D"nh"ang Is@JGA. <o %omp$i%" e historyczno0* /a roczany to to. 8vaerne o!%ry3.a$e we!3"g #onpo #y3 on czczony a%o "czony. 1ig pa’i %"n #y"ng.a% to stwier!zi$i0my-rozwi a3 si& w 0cis3ym zwi2z%" ze sz%o3a ningmapy w o%r&g" Tsang.-nie. <o wi&ce /a roczana #y3 pierwotnie #onpo zwanym Pagor 9"ngr"ngse (Ca-gor g.za3o(ycie$a #on".%omentarz !o * y est o!%rywczy. Do%tryna !zogczen wy3ania si& z tego o%res" a%o "( w pe3ni sform"3owana !o%tryna@GMA.o!t2! * by'@HNA nie wspomina o nim w %o$ofonach. .#&!2c e!nym z te%st+w D"nh"ang Is@HMA.znane inacze a%o "pa!e0a.w %t+rym o#ie se%ty: #onpo i ningmapa zosta3y za3o(one. Przyp"szcza si&.c" (h(h.(e 58"%"3%a inte$e%t"6 to metafora (pe. sems s!e #co #rgy"!'.a$e rzeczywiste znaczenie (ton.czy$i serii "mys3". 8vaerne !a$e twier!zi@HFA. Trzy systemy me!ytac i w !zogczen #onpo posia!a 2 swo e o!powie!ni%i w ati o!ze ningmapy i Trzech Seriach tego po az!"@HOA.na wa(nie szy system me!ytac i w tra!yc i #onpo. Te%sty te e!na% nie sa i!entyczne.poprawi3 prace #onpo a(e#y !ostosowa* e !o teorii #"!!y s%ie i wyg3osi3 e /a roczanie.wymienia wie$" terton+w #onpo. Te%st ten m+g3 zostac napisany w ostatnich $atach >4 wie%".wie$%i terton z Tsang. Po awia si& t" pytanie: !$aczego w3asnie %"%"3%a.%t+ry wyznawa3 o#ie wiary@HLA.+w mistrz #on.on ta%(e nawr+ci3 si&.(e Drenpa Nam%a. A tri (Q 8hri!' (pierwszy system me!ytac i w systemie !zogczen #onpo'.e!nym z nich est Q a#on $a#"m (Q ya #on $ha T#"m'.%t+ry prze awi3 si& w postaci %"%"3%i: Nie#ies%i %o$or %"%"3%i est sym#o$em na"% Con.a(e#y oca$i* na"%i #on prze! zniszczeniem@HKA. S"gerowa3a#ym. 5S%ar#nica !o#rych przys3+w6 (5Treas"ry of Goo! Sayings6' m+wi(e tegrim (theg-rim' zosta3 przet3"maczony z &zy%a gi$git przez /a roczan&.i %t+ra est 0wi&tym pta%iem Szenra# Ii3o (gshen ra# mi #o'.zaczerpni&ty z 1inczen terczie (1in chen gter mch o!@HDA'@sicVA.(e terton namtar (gter ston rnam thar'.%t+ry przemieni3 si& w %"%"3%&sie!z2ca na %rza%" a3owca.(e te na"%i #on powierza %r+$owi@HHA.(e /a roczna f"n%c on" e a%o po32czenie pomi&!zy #on i ningm2.(e est on prezentowany w o!mienny spos+# w tra!yc i #on i w tra!yc i #"!!y s%ie . 9e!na%(e tyt"3 te%st" ningmapy ws%az" e na zwiaze% pomi&!zy tra!yc ami.o %t+rych m+wi si&. / %ategoriach posz"%iwa.ze swo a gr"pa te%st+w 5Dzogczen angtse $ong6 (rDzogs chen yang rtse %$ong'.gter ston'.o!powia!a #"!!y s%ie tra!yc i semde (sems s!e'. > po!o#nie a% ego e%$e%tyczny mistrz.s%2! wy0piewa3 58"%"3%& inte$e%t"6@JFA. rig #ye! anang #a’i rgyan ni !on'@JOA. / te%0cie tym /a roczana o0wia!cza. / %o.a% i wie!zy6@JDA. man ngag gi s!e'.a% i #on@HGA. nazywany 51igpi %"!zi"%6 (1ig pa’i %h" #y"g'. /y a0nia on.%t+ra est rozpowszechnionym sym#o$em cz&sto stosowanym w $iterat"rze i wie!zy tra!yc i #on.(e pocho!z2 z nie#a.%t+ry po!trzymywa3 zar+wno #"!!yzm.z ego wiar2 w 5Pierwotna m2!ro0*6 czy$i kunszi (%"n gzhi'.(e system Dzogczen!r"gi system w !zogczen #onpo. / tra!yc i #"!!y s%ie #y3 on t3"maczem %r+$a trisong Detsena.e!na% pierwszy z nich 58"%"3%a inte$e%t"6 (51igpi %"!zi"%'.y"ng !r"ng gsas'"czniem Drenpy Nam%i (Dran pa nam mkha)'.(e /a roczana przet3"maczy3 DN te%st+w sem!e (5Sem!e co !zi"6.

praw!opo!o#nie przet3"maczonym z sans%ryt" (r+wnie( przez /a roczan&' posia!a sw+ o!powie!ni% w postaci te%st" #onpo zawartego w G s.i( Iahavy"patti mo(e pocho!zic nawet z czas+w Trisong Detsen.DMNN. Przet3"maczona przez Davi!a Sne$$grove w /ndo"Tibetan Buddhism (Serin!ia. Te%st 5Dzi"%i !zia$po ser%ir" pa$ !or!(e tegpa ce3ai !zi"6(rGy"! %yi rgya$ po gser gyi r"s s#a$ r!o r e theg pa rtsa #a’i rgy"!'[56] z %anon" ningmapy .#ez ewent"a$nie wyni%a 2cych z tego sprzeczno0ci na poziomie fi$ozoficznym. 8armay twier!zi !a$e . Cri$$.>thaca.?on!on. @FA >#i!em str FKJ @GA >#i!em: rozmowa pomi&!zy 9ohnem Iyr!hinem 1eyno$!sem a Nam%hai Nor#" 1inpocze.i#i!em.DD @JA <hogya$ Nam%hai Nor#".Dzogchen$ the Sel0"1er0ected State$ re!.czy$i z o%res" snga dar. Davi! ?. S"gerowa3a#ym.Serin!ia.ningmapa ma!zi" #"m (rnying ma’i rgy"! T#"m .co w rzeczywisto0ci s"ger" e wsp+$ne )r+!3aprzyna mnie w %onte%0cie na"% !zogczen.%t+ry zosta3 o!%ryty za pos2giem /a roczany w 4> wie%"@JLA.DMNL' a%o 5Ussentia$ etymo$ogy6 @Po!stawowa etymo$ogiaA na str.wy!anie po$s%ie: 5Dzogczen.o!t2! NGb'.Pierwszego 1ozprzestrzenienia si& #"!!yzm" w Ty#ecie.posia!a on GO roz!zia3+w.i the great perfection: A 1hilosophical and Meditative Teaching o0 tibetan Buddhism$ U. <ezary /o)nia%.#e!acy te%stem z serii sem!e.(e mie scem ich pocho!zenia est %raina Ta!zi%. /-ana (agroba @DAMahavyupatti zosta3a "san%c onowana przez %r+$a Sa!-na-$egs na pocz2t%" >4 wie%". HO @LA Sne$$grove.To prowa!zi nas !o powa(nie szego %onf$i%t"pomi&!zy #onem a ningmap2 o pope3nienie p$agiat+w@JHA.w.(e powi2zanie mi&!zy #on i ningmap2 stanowi !zogczen. GNN . 9e!na%(e sama zawarto0* te%st+w pozosta3a niezmieniona. To ty$%o e!na z wie$" %osmetycznych szt"cze% wy%orzystywanych w tym ce$".zo#.DMNL.%t+re s2 i!entyczne z te%stami ningmapy.?ei!en. HOO.?on!on. HD o!nosi si& !o T"cciego Tombs o0 the Tibetan ings @Gro#owce ty#eta. Sne$$grove/ndo"Tibetan Buddhism2/ndian Buddhizm and Their Ttibetan Successors. 8armay.str.8ra%+w DMMN @KA Q#y "zys%a* g3&#sz2 wie!z& na temat geograficznego po3o(enia Ta!zi%.!r"ga B (e est nim E!!i ana./y!awnictwo Q.N .oraz (e e!yna i na wi&%sza r+(nica pomi&!zy tymi !woma tra!yc ami to %westionowane )r+!3a tych na"%: e!na tra!yc a o#sta e przy twier!zeni".czerpi2 ze wsp+$nego )r+!3a na"% !zogczen sem!e@JMA.str. T3"m.DMMK.Snow ?ion.str.str FKJ @HA Samtey G. 9ohn Shane. Q!riano <$emente. 9.New Sor%.s%ich %r+$+wA$ g!zie T"cci ws%az" e.t3"m. Po!o#nie !o swe #"!!y s%ie wers i.(e %rytycy !zogczen pos2!za$i !zogczen o pan" 2c2 w nim przewag& na"% nie-#"!!y s%ich@JJA.a(e#y prze%ona* czyte$ni%a o ich in!y s%im pocho!zeni".(e o#ie tra!yc e: ningmapa i #onpo.t3"m.DGG. /y!a e si&.w.str.za wy 2t%iem ce$owo zmienionych nazw i termin+w@JNA. Te%sty #onpo zosta3y prze%szta3cone na #"!!y s%ie !zi&%i stworzeni" sans%ryc%ich tyt"3+w.stan !os%ona3o0ci same w so#ie6.

>4 Nor#" precyz" e.Secret o0 the 3a!ra 4orld 5 the Tantric Buddhism in Tibet. ss.str.DMMF.MG Yistoria O!%rywania gterm..>ntro!"ction str.DMMM. 1ay. DK-DL .GO @DDA Tenzin Nam!a%.str.(e !zogczen za3o(onyR prze!3o(ony przez Szenra#a Ii3o stopniowo rozwin23 si& w !zogczen E!!i any.czy$i te%st+w-s%ar#+w zo#.The Necklace o0 g(i.HOO @FGA Nam%hai Nor#". re!.Narthang P"#$ications.na!sze!3 na"czycie$ !zogczen zwany Szangsz"ng Gara# (7hang zh"ng !Ga ra#'.DN.Bonpo Dzogchen Teachings.=o$.Dharamsa$a.czerwiec FOOG.Or!er of Nazorean Ussences.(e pro#$em zwi2zany z przypisywaniem )r+!e3 na"% !zogczen Gara#owi Dor!(e w E!!i anie.Wreeho$! i Qmster!am. GNN @MA 1egina$! Q.to zar+wno pro#$em geograficzny. Sne$$grove. M-DD @DHAPrzet3"maczone przez Per 8vaerne a%o 5Na"%i (%hir!' !otycz2ce tego..FF-FN @FOA 8armay.p. PressDMKL.OXfor! Eniv.Nine 4ays o0 Bon.%t+ry r+wnie !o#rze m+g3 #y* Gara#em Dor!(e (!Ga ra# rDor e' zo# ss..FG @DMA 1ossi.>#i!. Nor#" propon" e mo($iwo0*.co nie"war"n%owane (Q'6 w The A hrid System o0 Meditation.str.FL @DLA >#i!. / Bon rDzogs chen (hang zhung snyan rgyud est wyra)nie zapisane.str.DF @DGA Szen Przepowie!ni (phyva gzhen theg pa'.J @DFA Davi! Sne$$grove./ndo"tibetan buddhism.FL @DNA 9ohn 1eyno$!s.str.DDK-DGD @FDASne$$grove "(ywa termin" !$a o%re0$enia #on.t3"m.DJ @FHA Zr+!3a internetowe: Ianichaeism an! rDzogs chen.DGROLROG @FJANa po!stawie oso#iste %orespon!enc i z Samtenem 8armayem. @FFA Sne$$grove.>thaca.ss.str..str.nr.#"!!yzm hetero!o%sy ny B przyp.(e po !w"naste $inni "czni+w Pana Szenra#a Ii3o.a% i historyczny.Sham#a$a.Snow ?ion.>#i!.New Sor%.The Necklace o0 g(i. [a!en "czony nie est pewien e0$i cho!zi o informac e na temat po3o(enia E!!i any.D.The 1hilosophical3vie..str. 9ohn Iyr!hin 1eyno$!s.?on!on Orienta$ Series =o$.CostonFOOD str.>#i!.Pcie(%a Szen Pwiata /i!zia$nego (snag gshen theg pa'.Pcie(%a Szen >$"z i (phr"$ gShen theg pa'.>#i!.Pcie(%a Prze!wiecznego Szen (ye gseh theg pa' i Na wy(sza Pcie(%a (#$a me! theg pa'.DMNM.D-H str DM-JO @DJA Donate$$a 1ossi.DMLG.Pcie(%a /ie$%ich Qscet+w (!rang srong theg pa'Pcie(%a <zystego D)wi&%" (Q !%ar theg pa'.@NA >#i!em.Pcie(%a Szen Ugzystenc i (sri! gshen theg pa'.str.o0 Great 1er0ection in Tibetan Bon *eligion .str.FK @DKA 1ossi.The Nine 4ays o0 Bon. @FKA Nam%hai Nor#".Pcie(%a <not$iwych 7wo$enni%+w (!ge #snen theg pa'.8ai$ash 9o"rna$ of Yima$ayan St"!ies.

New Sor%./ndo"Tibetan Buddhism.str.ta%ie a% Guhyasama!a i alacakra s2 oznaczone a%o tantry maha!ogi.?on!on.DMLJ.DMMD. @GLA Nam%hai Nor#". FF @HOA Car!zie zaawansowane st"!ia na ten temat zo#.The Nningmapa School o0 Tibetan Buddhism2 /ts 6oundations and 7istory$ 3ol 8ne2 The Translations.str.DMNL.str. 8armay. ?.str. HKG.t3"maczenie i re!a%c a 9ohn 1eyno$!s.str. @GGA 8armay.t on the 1ractice o0 9onteplation.str.g!zie za"wa(a.DMNO.HMG @FMA Nam%hai Nor#".:ncounter o0 Bon -ith Buddhism in Tibet. Sne$$grove.@FLA 1oz!zia3 >= (f.The 9ycle o0 Day and Night2 An :ssential Tibetan Te.Dzogchen2 The 7eart :ssence o0 the Great 1er0ection .str.DMLG. HL Nieco inna wers a owych Dziewi&ci" Po az!+w zo#.De$hi.rigpaRsnow ?ion->thaca.7idden Teachings o0 Tibet2 An :.DHL @GHAzo#.FD @GNA Per 8vaerne. FG @HGA Samten 8armay. T"$%" Thon!r"p 1inpoche.Qris an! Phi$$ips.To%yo.J sierpnia FOOG.The Great 1er0ection.str.zo#. LM oraz Samten 8armay.ss.planation o0 the Terma Tradition o0 the Nying ma School o0 Buddhism.Ti#etan St"!ies in Yono"r of Y"gh 1ichar!son.The Great 1er0ection.a na #ar!zie cenione tantry.OXfor! Eniversity Press. Cansa$. Qris et S.Iamoires of the 1esearch Dept.A General /ntroduction to the 7istory and Doctrines o0 Bon.t3"maczenie i re!a%c a 9ohn 1eyno$!s.DMNL. HKG g!zie wymienia M Pcie(e%.Toyo C"n%o.GO @GOA Opr+cz 4>-to wiecznego e!y%t" %r+$a 7hi #a O’! %t+ry o!nosi si& !o Pris"mhy: zo#.t3"m.The A hird System o0 Meditation.FOOO. DG @HFA 8vaerne.?on!on.DM @FNA D"! om 1inpoche.e!na z nich est te( Guhyagarbhatantra.DMNK. GG. @GJA Sne$$grove.Coston. 8armay: an 8pen Letter by 1ho"brang (hi ba)od$ I.no.str. Samtey 8armay./arminster.(e w 4> wie%" wie$e tantr #y3o ci2g$e "znawanych za tantry prad?ni czy daki@./is!om../ndo"Tibetan Buddhism.str. DLD-FDN @HDA zo#. DL-DN @HHA Samten 8armay.Station Yi$$ Press.ss.D-F.A Discussion on the doctrinal position o0 rDzogs"chen 0rom the <=th to <>th 9enturies. Patric% Gaffney.FDaG-FH#F'. FG ..ta% a% prze!stawione to est w Guhyagarbhatantra.wy!. Q"ng San. FF @GMA >#i!.The Treasury o0 Good Sayings2 A tibetan 7istory o0 Bon.str.t on the 1ractice o0 9onteplation.9a"rna$ Qsiati###BOT_TEXT###quot;e.DMLF.DHM @GFA Na po!stawie oso#iste %orespon!enc i z Samtenem 8armayem. Of Toyo C"n%o.9i%re$ Seshe Dor e./ndo"Tibetan Buddhism.The 9ycle o0 Day and Night2 An :ssential Tibetan Te.str.>#i!.DMMM.Station Yi$$ Press.Great 1er0ection./is!om. C.Tome <<?4>>.str.t3"maczenie i e!yc a: Gy"rme Dor e i Iatthew 8apstein.str.DJO-KO @GDA zo#.V MLJ.str.New Sor%. HOJ @GKA 9P Da$a $ama. Sne$$grove.Paramita. Geshe T"#ten inpa i richar! Carron.str.

str. FFG ..>#i!. FGF @JFA 8armay.3airo rgyud Abum vo$. 8a.. HH @JHA >#i!. H.@HJA 1ossi. DN.str.str. FL a informac e na temat !atowania zna$ezis% te%stowych zo#.. HK @JNA /iece szczeg+3+w na ten temat zo#.str..str.FL @HKA 8armay. J @JLA 1ossi.. G est e!n2 z g3+wnych prac na temat !zogczen pocho!z2c2 sprze! 4> w. no.str.Great 1er0ection$ str. FFO-FFD @JMA >#i!.. 8armay. @HMA >O?RStein KHL @JOA 1eyno$!s. GK @HNA O!na$eziony w rNying ma)i rgyud Abum ('=o$.str.Great 1er0ection$ ss. HH @JGA >#i!.Golden Letters. roz!zia$e un byed rgyal po (o!t2! G' po! tyt"3em 5 Sze0* wers+w wa!)ry6 (rDo r!e tshig drug'.str.str. GJ @HLA >#i!.FDM @JKA 8ane%o no..str..>#i!. str.Great 1er0ection.FDM @JJA >#i!. HDM' i r+wnie( w GD. FGF @JDA >#i!. Wo$.