De facilitaire

zorgondersteuner
www.isscureandcare.com
Tel: 030 - 24 24 800
Ouderen Innoveren Medicijn
In de bijlage Ouderenzorg aandacht voor
veranderingen binnen de gezondheids-
wereld.
Prof. dr. Sophia de Rooij pleit voor het neer-
halen van zorgschotten.
MS-patiënt mag nieuw medicijn uit-
proberen.
» 09 » 09 » 15
Jaargang 8 • nummer 2 • 22 januari 2014
De invoering van een extra medisch in-
houdelijke veiligheidscheck vlak voor een
openhartoperatie lijkt bij te dragen aan de
afname van ziekenhuissterfte en ernstige
complicaties op de verpleegafdeling.
Boven dien stimuleert het de communicatie
tussen de diverse leden van het operatieteam
en daarmee het risicobewustzijn, meer ge-
structureerd overleg en de aanspreek cultuur.
Dit blijkt uit resultaten van de afgelopen
twee  jaar bij het Isala Hartlong centrum in
Zwolle.  Anesthesioloog-intensivist Arno
Nierich en cardio-thoracaal chirurg George
Brandon Bravo Bruinsma ontwikkelden, in
samenwerking met het Isala Centrum patiënt-
veiligheid, een checklist waarmee vlak voor
de incisie het persoonlijk risicoprofiel van de
patiënt inzichtelijk wordt gemaakt.
Het betreft extra informatie met hulp van een
transoesofageaal echocardiogram (TEE) waar-
mee de structuur van de aorta in beeld wordt
gebracht. Verder worden de risico’s benoemd
ten aanzien van een bloeding door stollings-
stoornissen, infectie of eventuele schade aan
nieren, hersenen, longen of het hart zelf. Het
team bespreekt samen aan de hand van de
checklist of de geplande operatie moet wor-
den aangepast aan de actuele, medische status
van de patiënt. Daarmee wordt de operatie
ook echt op maat uitgevoerd, passend bij wat
de patiënt op dat moment nodig heeft. Het
Isala Hartlongcentrum heeft de extra veilig-
heidscheck ingevoerd in april 2011. Belang-
rijkste reden was dat de bestaande time-out
en sign-out procedure als te algemeen werd
ervaren voor openhartoperaties en het een
extern opgelegde procedure betrof die te
procedureel van karakter was.
Openhartoperatie bij Isala Zwolle (Frans Paalman fotografie).
Met de checklist
wordt vlak voor de
incisie het persoonlijk
risicoprofiel van de
patiënt inzichtelijk
gemaakt
Extra veiligheidscheck werkt Publiekscampagne
ambulancezorg
Het grote publiek weet te weinig van
ambulancezorg. Dat blijkt uit het imago-
onderzoek gehouden door Ambulancezorg
Nederland (AZN) en V&VN ambulancezorg.
Daarom gaat eind februari de publieks-
campagne ’De mensen van de ambulance’
van start. Boegbeeld van de campagne wor-
den professionals uit de ambulancezorg
zelf.
Ambulancezorg in Nederland krijgt een
hoog cijfer van het publiek. Toch kan de
informatie voorziening nog beter want veel
mensen weten niet wat ze kunnen en mogen
verwachten van de zorg van ambulancemede-
werkers. Onbegrip, hoogoplopende emoties
of ongewenst gedrag kunnen het gevolg zijn.
igen invulling vanuit de beroepsgroep is be-
langrijk voor het succes van deze publieks-
campagne. Daarom is de AZN opzoek naar
ambulanceprofessionals die willen bijdragen.
Mensen met een bijzonder verhaal, goede tip
of invulling van hun werk als professional,
kunnen dit melden via www.ambuprofs.nl.
AZN beoordeelt elke bijdrage en bekijkt of en
hoe deze anoniem in de campagne kan wor-
den verwerkt.
www.tmi-interim.nl
Werken in Zwitserland?
www.medifix.nl t. 013-5111111
Onderzoek- en
behandelbanken
Familie-invloed
op levensduur
Historici van de Radboud Universiteit
Nijmegen en verouderingsonderzoekers
van het Leids Universitair Medisch Centrum
(LUMC) ontvangen een subsidie van onge-
veer 850.000 euro voor onderzoek naar de
invloed van ‘de familie’ op kindersterfte,
vruchtbaarheid en levensverwachting in de
afgelopen tweehonderd jaar.
Historisch-demografe dr. Angélique Janssens
(Geschiedenis, Radboud Universiteit) gaat
samen met bioloog prof. Eline Slagboom
(Moleculaire Epidemiologie, LUMC; initia-
tor en onderzoeksleider van de Leiden Lang
Leven Studie), de rol onderzoeken die de
familie heeft gespeeld bij de kans om vroeg te
overlijden of juist heel oud te worden in de
afgelopen tweehonderd jaar. ”We bekijken  de
invloed van erfelijke factoren en gedeelde
omgevingsfactoren”, zegt Angélique Janssens.
”Je moet dan denken aan de socia le groep
waartoe mensen behoorden, maar ook aan
een woonomgeving waarin bepaalde ziekten
kunnen voorkomen. Zo kwam in het negen-
tiende-eeuwse Zeeland veel malaria voor,
terwijl elders mensen meer werden bloot-
gesteld aan TBC.’”
Het Slingeland Ziekenhuis in Doetinchem
heeft besloten om een nieuw zieken huis te
gaan bouwen langs de snelweg A18, afrit
Oost. Uiterlijk in 2022 moet het in gebruik
zijn. De kosten voor nieuwbouw worden
geschat op 120 miljoen euro.
Eind 2012 is gestart met een haalbaarheids-
onderzoek naar de mogelijkheden van nieuw-
bouw, als alternatief voor renovatie op de
huidige locatie. Het renoveren van het be-
staande gebouwencomplex, dat in delen in de
jaren 1965 tot 1992 is gebouwd, is te complex
gebleken en bovendien kostbaar. Ook is de
bereikbaarheid van het huidige ziekenhuis
niet optimaal. De conclusie van het haalbaar-
heidsonderzoek is dat nieuwbouw noodzake-
lijk en haalbaar is. Door nieuwbouw kan een
toekomstbestendig ziekenhuis worden ge-
realiseerd dat voorbereid is op de toekomstige
vraag naar zorg. Het nieuwe gebouw wordt
uiterlijk in 2022 in gebruik genomen of zoveel
eerder als mogelijk. Tot aan het betrekken van
de nieuwe locatie worden op de bestaande
locatie nog verbouwingen uitgevoerd. Dit is
noodzakelijk om te kunnen blijven voldoen
aan technische en functionele eisen om ver-
antwoorde zorg te kunnen bieden. In 2014
worden de Afdeling voor Moeder en Kind, de
Eerste Hart Hulp en een aantal poliklinieken
gemoderniseerd. In het nieuwe ziekenhuis
kunnen mensen terecht voor een breed palet
aan medische-specialistische zorg, waaronder
spoedeisende zorg en geboortezorg.
Het Slingeland Ziekenhuis realiseert zich dat
de zorg de komende jaren sterk verandert.
Dat is onder meer het gevolg van een ver-
anderende samenleving en keuzes die worden
gemaakt over de finan ciering. Ook de techno-
logische ontwikkelingen (e-health) hebben
tot gevolg dat de zorg in de toekomst op een
geheel andere wijze zal worden aangeboden.
Met de bouw van een nieuw ziekenhuis wil
het Slingeland Zieken huis de zorg aan laten
sluiten bij deze ver anderingen.
Tot aan het betrekken
van de nieuwe
locatie worden op
de bestaande locatie
nog verbouwingen
uitgevoerd
Record Veilig voedsel
Schildklier Live meekijken
Levensgrote foto’s in Refaja
Een aantal publieke ruimtes van het Refaja ziekenhuis in Stadskanaal heeft de afgelopen weken een makeover gehad.
Diverse gangen in de polikliniek zijn glad gestuukt en van een aansprekende kleur voorzien. Op drie plekken zijn
levensgrote foto’s uit de omgeving van Stadskanaal op de muur bevestigd. Eyecatcher is de afbeelding van 8,39 bij
250 meter van Lakenvelder koeien bij Onstwedde van de onlangs overleden fotograaf Antoine van der Maesen.
Het huidige Slingeland Ziekenhuis (foto Toon Hendriks).
De Levenseindekliniek heeft het afgelo-
pen jaar 133 mensen euthanasie gegeven.
Daarbij ging het grotendeels om mensen
van wie het euthanasieverzoek vanwege
de wetgeving door artsen als complex
wordt ervaren, zoals dementerenden en
psychiatrische patiënten. De cijfers over
2013 tonen een sterke groei van euthana-
sie aan deze groepen.
De Levenseindekliniek verleende 24 keer
euthanasie aan dementerenden, 23 keer aan
mensen met een opeenstapeling van ouder-
domsklachten en negen keer aan psychia-
trische patiënten. Ook mensen met een
niet direct-terminale ziekte als ALS of MS,
longziekten of de gevolgen van een hersen-
bloeding kwamen om die reden bij de
Levens eindekliniek. In de overige gevallen
weigerde de eigen behandelend arts om
andere redenen, zoals gewetensbezwaren of
omdat euthanasie als te zwaar wordt ervaren.
Dementie
Dit blijkt uit de jaarcijfers over 2013 van
de Levenseindekliniek. De kliniek voldoet
daarmee aan haar doelstelling euthanasie
te bieden aan mensen die nergens anders
terecht kunnen. In de landelijke cijfers van de
Regionale Toetsingscommissies Euthanasie
neemt dementie maar een procent van het
totaal aantal euthanasiegevallen in. Bij de
Levenseindekliniek is dat achttien procent.
Bij psychisch lijden is het landelijk minder
dan een procent, tegen vijf procent bij de
Levenseindekliniek. Afgelopen jaar meldden
zich 749 mensen met een euthanasieverzoek,
gemiddeld 62 per maand. Sinds de oprich-
ting in 2012 vulden 1352 mensen een aan-
meldformulier in. De gemiddelde leeftijd
was 77 jaar. De jongste patiënt die euthanasie
kreeg was 38, de oudste 99 jaar.
Meer euthanasie dementerenden
In het Vrouw Moeder Kind-centrum van
Máxima Medisch Centrum (MMC) in Veld-
hoven zijn in 2013 maar liefst 2413 vrouwen
bevallen: gemiddeld zeven per dag. Een nieuw
record. Het aantal bevallingen is in 2013 met
ruim vier procent gestegen ten opzichte van
2012. Dit zijn 94 meer bevallingen. De trend
in Nederland is dat het aantal bevallingen
stabiel is. In MMC blijft het aantal beval lingen
echter stijgen. Máxima Medisch Centrum
werkt intensief samen met verloskun digen uit
de regio. Zwangere vrouwen zonder medische
complicaties kunnen in MMC kiezen voor
‘thuis bevallen in het ziekenhuis’ in een
kraamsuite uitstraling. In 2013 kozen 273
vrouwen hiervoor. Dit zijn er 43 meer dan het
jaar ervoor.
Slingeland bouwt
nieuw ziekenhuis
De fusie van de Schildklier Organisatie Neder-
land is gerealiseerd. Op 1 januari zijn vier
patiëntenorganisaties samengegaan in de
nieuwe vereniging, SON. Met de krachten-
bundeling werkt SON hard aan het halen
van doelstellingen, zoals betere bekendheid,
snellere diagnose en meer behandelmogelijk-
heden van schildklieraandoeningen. De
orga nisaties die samen zijn gegaan in SON
zijn Schildklierstichting Nederland, Stich-
ting SCHILD, Vereniging Hypo maar niet
Happy en De Nederlandse Vereniging van
Graves Patiënten. Ook ouders van kinderen
met een schildkliergerelateerde aan doening
zijn verenigd in SON. Meer informatie
www.schildklier.nl.
2 Actueel
Nummer 2
22 januari 2014
Stelling van de maand
Toelichting
Bijna iedere zorgverzekeraar laat preventieve maatregelen om de gezondheid te bevorderen
(zoals stoppen met roken-programma’s) bij vergoeding toch binnen het eigen risisco
vallen. Volgens deskundigen is dat voor veel menssen een te hoge drempel.
Breng uw stem uit op www.zorgenziekenhuiskrant.nl
en discussieer mee via facebook.com/ziekenhuiskrant
Erkende preventieve programma’s ter bevordering van de
gezondheid dienente worden vergoedin iedere basisverzeke-
ring waarbij de kosten niet vallen binnen het eigen risico.
Een medische ondersteuning
voor huisartsen en specialisten
· Doktersassistente
· Medisch Secretaresse
· Medisch Typiste
· BegeIeider ouderen
Stichting Veiligvoedsel.nl reikt tijdens het
Nationaal Congres Veilig Voedsel 2014 de
Veiligvoedsel.nl Awards uit. Kandidaten zijn
zorginstellingen die hun patiënten en cliënten
veilig en lekker eten voorschotelen dat voldoet
aan het Keurmerk Veiligvoedsel.nl. Het congres
vindt plaats op 30 januari in de jaarbeurs
in Utrecht. De award kent zes categorieën:
Beste Nieuwkomer, Beste Zorgafdeling, Beste
Keuken, Beste Restaurant, Beste Ziekenhuis en
Beste Zorggroep. Voor beste ziekenhuis zijn
genomineerd: Antonius Ziekenhuis in Sneek,
Ommelander Ziekenhuis Groep, locatie Lucas
in Winschoten, en ziekenhuis Tjongerschans
in Heerenveen. Daarrnaast zijn twee afdelin-
gen van de Tjongerschans genomineerd voor
Beste Zorgafdeling.
In het Maastricht UMC+ werd vrijdag 10 januari
een unieke hartoperatie, de zogenoemde
hybride AF-ablatie, live meegekeken door
honderden cardiologen wereldwijd. De
chirur gische ingreep waarin Maastricht UMC+
een internationale voortrekkersrol heeft, werd
live gestreamd naar de Amerikaanse stad
Orlando, waar op dat moment één van de
grootste cardiologische symposia ter wereld
plaatsvond. Op uitnodiging van het Boston
AF Symposium voerden cardioloog Laurent
Pison en hartchirurg Mark La Meir de hybride
AF-ablatie uit in het Maastricht UMC+,
waarbij de aanwezigen in Orlando door
middel van een videoverbinding live konden
mee kijken.
Afgelopen jaar meldden zich 749 mensen met een
euthanasieverzoek.
Op het Utrecht Science Park wordt het
binnenkort mogelijk om met behulp van
speciale 3D-printers levende weefsels te
fabriceren. Hiervoor wordt 775.000 euro
geïnvesteerd in de zogenaamde ‘Utrecht
Biofabrication Facility’, een hightech facili-
teit waarin zogenaamde bioprinters zullen
worden geïnstalleerd die laagje-voor-laag-
je vooraf gedefinieerde weefselstructuren
kunnen printen. Deze structuren kunnen
worden gebruikt door artsen voor repara-
tie van weefselschade bij patiënten of voor
wetenschappelijk onderzoek.
Een van de belangrijkste klinische ontwikke-
lingen op dit moment binnen de regeneratie-
ve geneeskunde is het printen van driedimen-
sionale implantaten met levende cellen die de
structuur van een echt weefsel, zoals kraak-
been of bot, nabootsen. Het voordeel hiervan
voor patiënten zou zijn dat met 3D-implan-
taten kraakbeenschade beter kan herstellen
dan met bestaande behandelingen. Prof. dr.
Wouter Dhert, voorzitter van het onderzoeks-
programma Regeneratieve Geneeskunde en
Stamcellen en  dr. ir. Jos Malda, beiden werk-
zaam bij het UMC Utrecht en de Faculteit
Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht
zijn de initiatiefnemers van deze faciliteit.
Dhert: “Utrecht zet hiermee een duidelijke
stap voorwaarts in de snel veranderende
wereld van het 3D-printen. Hiermee ontstaat
een unieke faciliteit in de wereld waar we veel
kennis en infrastructuur bij elkaar brengen.”
Malda vult aan: “De experimentele weefsel-
fabriek hier in Utrecht zal zich onder meer
gaan richten op orthopedische toepassingen
zoals herstel van kraakbeen en bot. In plaats
van af te wachten tot een gewricht nauwe-
lijks meer te gebruiken is, kijken we hoe het
natuurlijke herstel vermogen van het lichaam
kan worden gestimuleerd of gesimuleerd
met een stukje bot of kraakbeen dat laagje-
voor-laagje is gemaakt met behulp van een
bioprinter.” Malda vervolgt: “Het 3D-printen
van levende cellen is nog uitdagend, omdat
veel van de condities waaronder metalen of
plastics  geprint worden niet goed zijn voor
de cellen. Door aanpassingen van de print-
temperatuur en het gebruik van de in Utrecht
ontwikkelde ‘bio-inkt’, is het mogelijk om 3D-
structuren te printen met levende cellen. Het
feit dat het bij weefselstructuren niet alleen
gaat om een driedimensionale vorm, maar
ook om een functie die het nieuwe onderdeel
moet kunnen uitoefenen, maakt het complex.”
De Utrechtse weefselfabriek, die zal bestaan
uit twee clean rooms waar bioprinters en cel-
kweekfaciliteiten worden geïnstalleerd, is een
investering van de Universiteit Utrecht in het
onderzoeksprogramma Regeneratieve Genees-
kunde en Stamcellen. In dit Europees onder-
zoeksprogramma werken het UMC Utrecht,
de Faculteit Diergeneeskunde en de Faculteit
Bèta wetenschappen nauw samen aan inno-
vaties in de zorg voor mens en dier.
Internationale masteropleiding
Gezien de verwachte toename van de be-
hoefte aan hooggeschoolde biomedische
engineers   op het terrein van Biofabrication,
heeft Utrecht - samen met drie andere inter-
nationale kennisinstellingen - het initiatief
genomen tot het ontwikkelen van de unieke
opleiding BIOFAB (Biofabrication Training
for Future Manufacturing) die in 2014
zal starten en samengaan met het huidige
masterprogramma Regenerative Medicine &
Technology. Voor de ontwikkeling hiervan
heeft een consortium bestaande uit UMC
Utrecht, Universität Würzburg (Duitsland),
Queensland University of Technology en Uni-
versity of Wollongong (beiden uit Australië)
subsidies ontvangen van in totaal 650.000
euro van Europese en Australische over heden.
Binnenkort gaat Utrecht dus - samen met
internationale partners - als eerste in de wereld
een specifiek onderwijsprogramma aanbieden
voor dit nieuwe vakgebied.
Hiermee ontstaat een
unieke faciliteit in de
wereld waar we veel
kennis en infrastructuur
bij elkaar brengen
‘Nut bètablokkers
moet onderzocht’
Hartpatiënten Nederland is geschokt
door berichten dat een groot aantal hart-
patiënten is overleden na rond een opera-
tie bèta blokkers gekregen te hebben. Dat
blijkt uit een vorige week gepubliceerd
bericht in de Volkskrant.
Bètablokkers zouden het risico verhogen
op een beroerte, bij de patiënt die onder het
mes moet, aldus Brits onder zoek. “Als er
ook maar enige twijfel is aan de werking van
bèta blokkers preoperatief, dan moet dat tot
op de bodem worden uitgezocht. Intussen
moet de Europese Richtlijn die het gebruik
van bètablokkers voorschrijft voor een opera-
tie, worden geschorst”, schrijft Hartpatiën-
ten Nederland. Uit onderzoek blijkt volgens
de Volkskrant dat het toedienen van bèta -
blokkers in Engeland aan duizenden hart-
patiënten het leven heeft gekost. In Neder-
land zou het volgens de krant gaan om hon-
derd extra sterfgevallen op jaar basis. Honderd
mensen die nog hadden geleefd als ze rond
een operatie geen bètablokker hadden ge-
kregen. Dat komt omdat zieken huizen een
Europese richtlijn volgen. Die steunt echter
op vermeend fraudu leus onderzoek van de
Nederlandse internist Don Polder mans,
aldus de Volkskrant. Onder zoekers van het
Londense Imperial College schrijven in de
Nederlandse editie van het vakblad BMJ dat
het gebruik van bètablokkers de sterftekans
niet zoals de Europese richtlijn beweert met
1,2 procent verlaagt, maar juist met 27 pro-
cent verhoogt. Er moet volgens Hartpatiënten
Nederland snel onderzoek worden ingesteld
naar het nut en de risico’s van bètablokkers
rond operaties. Hangende dat onderzoek
moet de Europese richtlijn voorlopig van
tafel, totdat is aangetoond dat bèta blokkers
al dan niet een toegevoegde aarde hebben bij
operaties.
Enkele honderden stuks gebruikte
ambulan cekleding van de Ambulance-
dienst Zuid-Holland Zuid gaan binnenkort
naar Roemenië. De tenues zijn in deze regio
veel gedragen en gewassen, maar naar de
maatstaven in Oost-Europa zijn ze nog goed
bruikbaar.
De ambulancedienst heeft de kleding op
14 januari afgegeven bij het Albert Schweitzer
ziekenhuis in Dordrecht. Ook het ziekenhuis
geeft zijn verouderde apparatuur en meubi-
lair weg aan partners in het buitenland en
heeft er een speciale commissie voor die dit
verdeelt. Bij deze commissie is de ambulance-
dienst nu aangehaakt, om in de toekomst
overtollige spullen te schenken. Temidden van
een stapel kledingstukken, werd de samen-
werkingsovereenkomst ondertekend door
plaatsvervangend directeur Diana Boender
van de ambulancedienst en bestuurder John
Taks van het ziekenhuis. “Het ziekenhuis
heeft zulke buitenlandse contacten al, wij
niet”, zegt Boender. “Wij hebben het vertrou-
wen dat onze spullen via het ziekenhuis goed
terechtkomen bij betrouwbare partners, om-
dat dit ook voor het ziekenhuis een voorwaar-
de is aan de schenkingen.” Later dit jaar wordt
een ambulance gedoneerd die in Nederland
aan het einde van de economische levensduur
is, maar veel beter is dan Roemeense ambu-
lances buiten de grotere steden.
Morele plicht
De Commissie Buitenland van het zieken-
huis heeft in het recente verleden belangrijke
hulp kunnen bieden in onder meer Roeme-
nië, Moldavië, Birma, Suriname en Malawi.
Soms bestaat die hulp uit oude (maar nog
functionele) goederen, soms uit kennisover-
dracht. “Voorwaarde is dat er voor ons geen
extra kosten mee gemoeid zijn, dat de ontvan-
ger goed met de spullen overweg kan en dat
er verantwoording over wordt afgelegd”, zegt
commissievoorzitter Gert Jan van Heiningen
die ook bij de ondertekening was. “Als zieken-
huis voelen wij een morele plicht om zaken
die wij echt niet meer kunnen gebruiken, niet
verloren te laten gaan. Buitenlandse collega’s
kunnen er vaak nog jaren mee vooruit. Ik weet
dat ze ook zitten te springen om ambulance-
materialen.”  
Ambulancedienst geeft oude tenues aan Roemenië
Utrechtse ‘weefselfabriek’
3 Actueel
Nummer 2
22 januari 2014
Van links naar rechts John Taks (Albert Schweitzer ziekenhuis), Diana Boender (Ambulancedienst Zuid-Holland
Zuid) en Gert Jan van Heiningen (Commissie Buitenland) (foto Frederike Roozen-Slieker).
Het gaat om een hightech faciliteit waarin zogenaamde bioprinters zullen worden geïnstalleerd die laagje-voor-laagje
vooraf gedefinieerde weefselstructuren kunnen printen.
De prints bootsen de structuur van echt weefsel na.
Nieuwe website
Meer zorgnieuws
op nieuwe site
De website van de Zorg- en Ziekenhuis-
krant (www.zorgenziekenhuiskrant.nl)
heeft een ander uiterlijk gekregen. Hier-
door kunnen op de homepage nog meer
berichten op een overzichtelijke manier
worden weergegeven.
Nieuw zijn de categorieën, zoals Hart en Vaat,
Oncologie, Werken in de Zorg, Finan ciën,
waardoor artikelen worden gerubriceerd en
de lezer gemakkelijker berichten kan terug-
vinden. Ook de zorgagenda heeft een nieuw,
overzichtelijker, uiterlijk. Alles om de lezer
het gemakkelijk te maken een activiteit uit te
kiezen. Voor adverteerders bestaat nu ook de
mogelijkheid niet alleen banners, maar ook
advertorials te plaatsen op de website. Meer
informatie hierover kan Anneke de Pater
geven, telefoon (0182) 322 451.
4 Advertentie
Nummer 2
22 januari 2014
Eiwit werkt als Pokon voor de ouder wordende mens waarvan
de spierkracht afneemt. Voedsel is noodzakelijk voor de
instandhouding van het lichaam. Bovendien levert het energie voor
mobiliteit en activiteit. Wanneer er een tekort is aan essentiële
voedingsstoffen zoals eiwitten, kan dit leiden tot ondervoeding. Dat
is niet alleen voor de persoon in kwestie heel vervelend, maar ook
voor de zorginstellingen. Ondervoeding bij ziekte of na een operatie
maakt de zorg namelijk veel duurder: patiënten doen langer over
het herstel en verblijven langer in een ziekenhuis. Ook treden er
vaker complicaties op, wat veel leed veroorzaakt en de kosten nog
hoger maakt. In Nederland bedragen de jaarlijkse kosten als gevolg
van ondervoeding meer dan 1,9 miljard euro. Dat is ruim 2% van
de totale kosten in de zorg. Om deze kosten terug te brengen is het
belangrijk het probleem van ondervoeding aan te pakken. Enkele
cijfers: in Nederland is ruim 10% van de 2,7 miljoen 65-plussers
ondervoed. In zorginstellingen is dat aantal nog hoger; hier is
25 <> 30% van de patiënten ondervoed. Een belangrijke oorzaak
van ondervoeding is het tekort aan hoogwaardige eiwitten.
HET BELANG VAN EIWITTEN
Eiwit is een belangrijke voedingsstof, opgebouwd uit 23 verschillende
aminozuren die samen het volledige eiwit vormen. Het heeft een
grote diversiteit aan functies. Zo is het essentieel voor de celgroei en
weefselherstel. Daarnaast helpt het bij het aanmaken van stoffen
welke ons tegen infecties beschermen. Het menselijk lichaam heeft het
volledige, hoogwaardige eiwit nodig om goed te kunnen functioneren.
De aminozuren in het eiwit komen in verschillende combinaties en
hoeveelheden in de verschillende voedingsmiddelen voor.
Het lichaam kan de meeste aminozuren zelf aanmaken wanneer het
voedingspatroon goed is. Er zijn echter 8 essentiële aminozuren die niet
door het lichaam kunnen worden gemaakt en dus alleen uit voedsel
moeten worden opgenomen. Wanneer sprake is van ondervoeding en
het lichaam dus te weinig van dit hoogwaardige eiwit binnenkrijgt,
worden de spieren als het ware ‘opgegeten’. De weerstand neemt snel
af en daardoor wordt men kwetsbaar voor infecties. De enige manier om
er bovenop te komen is het consumeren van hoogwaardig eiwit. Eiwit
werkt namelijk als Pokon voor mensen waarvan de spierkracht afneemt.
OPLOSSING
Verrijking van de voeding met hoogwaardig eiwit biedt soelaas bij
ondervoeding, maar is niet altijd eenvoudig toe te dienen. De mensen
die ondervoed zijn hebben vaak slikproblemen, geen trek in eten of
zijn te moe om te eten. Bovendien zijn de eiwitsupplementen die ze
moeten innemen niet lekker van smaak. Bouwsteentjes en Easy-to-Eat
kunnen dan de oplossing bieden. Het zijn lekkernijen die als gebakje
of lekker tussendoortje beschouwd worden en bieden met 8 gram
hoogwaardig eiwit per verstrekking een aantrekkelijk alternatief voor
de eiwitsupplementen. Beide tussendoortjes bevatten het volledige
wei-eiwit met alle essentiële aminozuren. Bij de ontwikkeling van de
producten zijn zowel een diëtist, logopedist als een wetenschapper
op het gebied van slikproblemen betrokken geweest. Uiteindelijk
heeft Patisserie Unique het verder ontwikkeld. En met resultaat! Beide
producten werden beloond met een eerste prijs voor innovatie.
Huib van Leeuwen
Huib van Leeuwen is directeur van Patisserie Unique, leverancier van
onder andere Easy tot Eat en Bouwsteentjes. Kijk voor meer informatie
over de producten op www.bouwsteentjes.nl.
WWW.BOUWSTEENTJES.NL
Persoonlijke toelichting?
info@bouwsteentjes.nl
Stan Mertens 06 24 88 65 26
Huib van Leeuwen 06 22 91 63 95

verkrijgbaar bij
EIWIT WERKT ALS POKON
De Ccnsumentenbcnd is cp 2 januari ge-
start met de campagne '5Iim eten' cm
ccnsumenten te infcrmeren cver de zin en
cnzin van afvaIIen. Daarbij kcmen zaken
aan de crde aIs wat er echt in vceding zit,
tips cm gezcnd te eten en handvatten cm
kiIc's bIijvend kwijt te raken. De campagne,
die Iccpt tct haIf februari, zaI speci!ek
ingaan cp verbcrgen suikers, aIdus de
Ccnsumentenbcnd.
In aanloop naar de dieetcampagne vulden
meer dan driehonderd consumenten een poll
in over de voedingswaarde van producten.
Hieruit blijkt dat 92 procent van de respon-
denten kijkt naar  de voedingswaarde van
een product. Het grootste deel hiervan wil
het aantal calorieën weten (43 procent), ge-
volgd door verzadigd vet (zestien procent) en
suikers (vijftien procent). Leden en ook niet-
leden van de Consumentenbond die meer in-
formatie zoeken over diëten, kunnen terecht
op de website van de Consumentenbond.
Tot en met 31 januari is bovendien de gratis
Minigids diëten te bestellen. In de Minigids
staan tips om gezond af te vallen, informatie
over light producten en twintig vragen en ant-
woorden over suiker. Voor meer informatie:
www.consumentenbond.nl.
kIeine bcrden en hcge, smaIIe gIazen
hcuden de pcrties kIein, zegt prcf. dr. kcert
van Ittersum, hccgIeraar marketing en
ccnsumentenweIzijn aan de ßijksuniversi-
teit Crcningen. "Lcgisch, zuIIen mensen
zeggen, cp een kIein bcrd past minder. Maar
zc simpeI Iigt het niet. Het is een cptische
iIIusie die ervccr zcrgt dat mensen cp een
grcct bcrd meer cpscheppen en dat er meer
drank wcrdt geschcnken in brede gIazen."
Van Ittersum doet onderzoek naar de factoren
die overconsumptie van voedsel, frisdrank,
alcohol en medicijnen veroorzaken. Zo heeft
hij aangetoond dat de grootte van serviesgoed
van invloed is op de hoeveelheid die mensen
eten. Het blijkt bijvoorbeeld dat een kleiner
bord de neiging om te veel op te scheppen
tegenhoudt. Het is volgens Van Ittersum op-
vallend dat degenen die veel opscheppen zich
dit niet eens bewust zijn. “Dat komt doordat
de grootte van een voorwerp wordt afge meten
aan de omvang van omringende objecten”,
verklaart Van Ittersum. “Mensen schatten
bijvoorbeeld de omvang van twee gelijke
cirkels anders in wanneer een van beide is
omringd door een grotere cirkel.” Sinds de
Belgische filosoof en wiskundige Delboeuf
dat verschijnsel eind negentiende eeuw ont-
dekte, heet dit gezichtsbedrog de Delboeuf-
illusie. Van Ittersum: “Ook kleur en contrast
be palen hoeveel mensen zichzelf opschep-
pen. Op een wit bord wordt meer pasta met
een witte saus opgeschept, dan pasta met een
rode saus. Bij de witte saus is er weinig con-
trast met de buitenrand van het bord waar-
door de neiging om meer op te scheppen
wordt versterkt. Wordt dat witte bord echter
op een wit tafelkleed geplaatst, dan dempt dat
het effect van het gezichts bedrog.” Ook een
rustige omgeving helpt om minder te eten. De
smaakbeleving is dan bovendien sterker. Het
verband tussen eetgedrag en serviesgrootte
laat volgens Van Ittersum zien dat het onder-
bewustzijn een belangrijke rol speelt bij ons
consumptiegedrag.
VcIgens een nieuw initiatief kunnen ccn-
sumenten gced, betaaIbaar en traceer-
baar rundvIees kcpen. Via de website
kccpeenkce.nI kcpen mensen samen met
anderen een kce. Pas aIs de heIe kce ver-
kccht is wcrdt het dier gesIacht. AIIes van
de kce wcrdt gebruikt.
Het vlees wordt eerst in speciale rijpkamers ge-
rijpt, voor de smaak en omdat het dan langer
houdbaar is in de diepvriezer. Daarna ont-
vangen de kopers een pakket met stoofvlees,
hamburgers, biefstuk, gehakt en worst. Op de
website koopeenkoe.nl is te zien voor hoeveel
procent de koe verkocht is. In het voorjaar, de
zomer en de nazomer lopen de koeien in de
wei. Verder verblijven ze in ruime, lichte stal-
len. De koeien eten een mix van onbemest gras
en kruiden. Omdat ze geen officieel biologisch
geteeld voer krijgen heeft koopeenkoe.nl geen
biologisch keurmerk. De koeien krijgen niet
preventief antibiotica toegediend. De boer
levert direct aan de consument. De pakketten
worden in heel Nederland aan huis geleverd.
In de Randstad is de levering gratis. Voor meer
informatie: www.koopeenkoe.nl.
Uit nieuw cnderzcek bIijkt dat kc e-
ccnsumptie, net aIs water drinken, bij-
draagt aan de vcchtbaIans. Het cnder-
zcek, uitgevcerd dccr cnderzcekers van
de Universiteit van ßirmingham, 5chccI cf
5pcrt and Exercise 5ciences, Uk, Iaat zien
dat cnder kc edrinkers het drinken van
gebruikeIijke hceveeIheden kc e cp geen
enkeIe wijze Ieidt tct uitdrcging. De resuI-
taten van deze studie zijn cnIine gepubIi-
ceerd in het wetenschappeIijke tijdschrift
PLD5 DNE.
De algemene veronderstelling dat cafeïne-
houdende dranken, zoals ook koffie, kunnen
leiden tot uitdroging vindt zijn oorsprong
in een studie uit 1928, waarin acute effecten
van cafeïne als vochtafdrijvend middel onder-
zocht zijn. Het effect van de consumptie van
koffie op de vochtbalans is echter niet te ver-
gelijken met die van cafeïne in tabletvorm. In
een steekproef onder mensen die regelmatig
koffie drinken, hebben onderzoeker Sophie
Killer en haar collega’s gemeten welke effecten
de consumptie van zwarte koffie in vergelij-
king met de consumptie van gelijke hoeveel-
heden water hebben op de vochtbalans en
vochthuishouding.
Vijftig mannelijke deelnemers werden getest
in twee fases, waarin zij gedurende drie dagen
vier bekers (à 200 ml) met zwarte koffie of
water per dag dronken. In de tweede fase
schakelden de deelnemers die in de eerste fase
koffie dronken, over naar water en andersom.
De twee fases werden gescheiden door een
tiendaagse ‘wash-out’ periode. Vrouwen
werden uitgesloten van deelname vanwege
mogelijke schommelingen in de vocht-
balans als gevolg van menstruele cycli. Om de
effecten van koffie in vergelijking met water te
kunnen beoordelen, werd een grote verschei-
denheid aan indicatoren van de vochtbalans
en de hydratatiestatus ge meten, waaronder
lichaamsgewicht en de totale hoeveelheid
lichaamsvocht, alsmede bloed- en urine-
analyses. De onderzoekers vonden geen
significante verschillen in de totale hoeveel-
heid lichaamsvocht of een van de bloedpara-
meters van de hydratatiestatus tussen koffie-
consumptie en waterconsumptie. Bovendien
werden geen verschillen in 24-uurs urine-
volume of urineconcentratie waar genomen
tussen de twee verschillende fases. Meer infor-
matie: www.koffieengezondheid.nl.
Het drinken van koffie leidt op geen enkele wijze tot uitdroging.
Campagne ‘Slim
eten’ gestart
Via de website koopeenkoe.nl kopen mensen samen met
anderen een koe. Pas als de hele koe verkocht is wordt het
dier geslacht. Alles van de koe wordt gebruikt.
Serviesgrootte beïnvloedt portiegrootte
Samen duurzaam
rundvlees kopen
De algemene
veronderstelling dat
cafeïnehoudende
dranken kunnen leiden
tot uitdroging vindt zijn
oorsprong in een
studie uit 1928
Koffie goed voor vochtbalans
5 Voeding
Nummer 2
22 januari 2014
‘Consumentenvertrouwen in voedsel herstellen’
'Het bedrijfsIeven mcet een maatschappe-
Iijk debat cver vcedseI beginnen', vcnd
meer dan de heIft van de 170 deeInemers
aan het 5chutteIaar B Partners Nieuw-
jaarsdebat in perscentrum Nieuwpccrt cp
13 januari. Met aIs dceI cm het ccnsumen-
tenvertrcuwen in vcedseI te hersteIIen.
Alle deelnemers waren het er over eens dat dit
gezamenlijk moet gebeuren: door voedings-
middelenproducenten, detailhandel, weten-
schappers en ngo’s. Ad Nagelkerke, partner
van Schuttelaar & Partners, stelde dat het
gebrek aan vertrouwen niet typisch is voor de
voedselsector, maar dat de recente voedsel-
fraude zaken de gevoelens van wantrouwen
hebben versterkt. Volgens Hans van Trijp,
hoogleraar marktkunde aan Wageningen
UR, is het voedselvertrouwen te voet gegaan
door tal van voedselschandalen. “We moeten
nu op zoek naar de paarden om het weer
terug te halen”. En ook: “Het wordt tijd dat
we vertrouwen een menselijk gezicht geven
in plaats van dat we vertrouwen op proce-
dures. Vaak is het namelijk geen kwestie
van niet kunnen maar van niet willen.”
Verreweg de meeste deelnemers waren het
eens met de stelling dat transparantie het
belangrijkste middel is om voedselvertrou-
wen terug te winnen. Voor meer informatie:
www.schuttelaar.nl.
Kleine borden houden de porties klein.
6 Advertentie
Nummer 2
22 januari 2014
EXECUTIVE LEERGANG ZORGMANAGEMENT
Nyenrode Business Universiteit streeft ernaar een bijdrage te kunnen leveren aan de
ontwikkeling van de zorgsector door bedrijfseconomische kennis te verbinden met het
publieke domein. Door onder meer de executive leergang zorgmanagement aan te
bieden versterkt Nyenrode verstand van zaken in de zorg.
Op 26 maart start er een krachtige en uitdagende leergang van drie modules die
management en primaire processen in de zorgsector sterker verbindt. De executive
leergang zorgmanagement biedt u kennis en kunde over diverse aspecten van moderne
bedrijfskunde en bedrijfsvoering in de zorgsector. De kerndoelstelling is leren verbinden
en uitstijgen boven het specialisme of de organisatie. De deelnemers hebben na afloop
meer zicht op de organisatie en de veranderingen in de sector als totaal.
Deze opleiding bestaat in totaal 8 dagdelen waarin u nieuwe inzichten
krijgt en actuele visies op: Leiderschap, financiering, efficiency en
kwaliteit in de zorg en meer.
NY E NR OD E . A R E WA R D F OR L I F E
start
26 maart
2014
Heeft u nog vragen over deze opleiding of de aanmeldings-procedure? Neem
dan contact op met Mw. N. Derwort: 0346 291 468 / pp@nyenrode.nl of
kijk op onze website www.executiveeducation.nl
Care4Care is op zoek naar:
Verzorgende IG, verpleegkundigen 4/5 en ZZP-ers
Omdat de zorg altijd doorgaat, heeft Care4Care een team van enthousiaste,
flexibele gedetacheerden die voor minimaal drie maanden bij uiteenlopende
opdrachtgevers aan de slag gaan. Vanwege groei zijn wij op zoek naar
verzorgende IG of verpleegkundige 4/5, die ons team willen versterken.
Wij bieden je persoonlijke begeleiding, doorgroeimogelijkheden en goede
arbeidsvoorwaarden.
Geïnteresseerd? Voor een vrijblijvende afspraak reageer via onze website:
www.Care4Care.nl of bel naar 010-4778140.
ZZP-ers nodigen wij ook uit te reageren.
Care4Care is onderdeel van de Care4 Group: www.care4group.nl
Congres Kleinschalig zorgen
Over de hervorming langdurige zorg
1 april 2014 | Reehorst | Ede
De trend is helder. Van intramurale instellingen in de
bossen naar kleinschalige voorzieningen midden in de
gemeente. Van veilig tussen andere patiënten naar actief
met ondersteuning in uw eigen wijk. Op zoek naar het ideale samenspel tussen
professional, cliënt, mantelzorger, vrijwilliger en buurtbewoners. In de hoop dat er
en meer kwaliteit geleverd wordt en de kosten beter beheerst worden.
Congres Kleinschalig zorgen
Het congres zoomt in op de gevolgen van de hervorming langdurige zorg voor
managers, professionals, mantelzorgers en vrijwilligers. Tijdens deze dag zal worden
ingegaan op vragen als:
• Waar liggen kansen? Wat zijn de dilemma’s?
• Zijn kleinschalige voorzieningen de oplossing voor iedere cliënt?
• Wat betekent het voor de traditionele, grote intramurale instellingen?
• Wat wordt er van professionals gevraagd?
• Wanneer gaat het goed tussen ‘netwerk’ en ‘professional’, wat kan er mis gaan?
Ideeën ontwikkelen en beleid maken is één, maar in uw praktijk gebeurt het.
We moeten van zorgen voor naar zorgen dat! En dit congres zal u daarbij helpen.
www.reedbusinessevents.nl/kleinschaligzorgen
“Zeer inspirerende bijdragen, gegeven door mensen met passie voor de zorg.”
Manager Zorg en Welzijn, De Omring
De jaarIijkse Antcni van Leeuwenhcek
prijs is maandag 13 januari uitgereikt aan
ßacxu Pang. De van ccrsprcng Chinese
cnderzceker cntdekte dat een veeI-
gebruikt kankermedicijn, naast het be-
kende werkingsmechanisme, ncg cp een
tweede manier tumcrceIIen dccdt. De AVL
prijs wcrdt jaarIijks uitgereikt aan jcnge,
taIentvcIIe cnderzcekers van het Antcni
van Leeuwenhcek, cm hun carrière te
stimuIeren.
Baoxu Pang doet onderzoek aan het kanker-
middel doxorubicine. Dit middel maakt al
zo’n veertig jaar lang deel uit van chemo-
therapie bij een breed scala aan kankersoor-
ten. In het Antoni van Leeuwenhoek zelf
ontvangen jaarlijks zo’n 1700 patiënten het
medicijn. Tot nu toe werd gedacht dat het
middel werkt doordat het zorgt voor breuken
in het DNA van tumorcellen. Dit zorgt er-
voor dat de cel sterft. Pang ontdekte dat het
middel nog een tweede, tot nu toe onbekend
werkingsmechanisme heeft waardoor kanker-
cellen ook dood gaan. Menselijke cellen zijn
erg klein, maar er ligt een enorme hoeveelheid
DNA in opgeslagen. Om ervoor te zorgen dat
dit past, ligt het DNA in de kern van de cellen
strak opgewonden rond bepaalde eiwitten.
Pang ontdekte dat doxorubicine het DNA los
kan maken van deze eiwitten. Dat heeft een
paar gevolgen. De tumorcel kan de genetische
informatie van die losgekomen stukken DNA
niet goed meer aflezen. Ook kan de cel schade
aan het losgekomen DNA, zoals breuken, niet
goed meer repareren. De tumorcellen kunnen
hierdoor niet goed meer functioneren en gaan
dood. Dit verklaart ook waarom doxorubicine
beter werkt dan andere kankermiddelen die
alleen DNA breuken veroorzaken. Het werk
van Pang is gefinancierd door het KWF.
PrijzengeId
Aan de AVL prijs is een geldbedrag van zes-
duizend euro verbonden. Dit bedrag dient
te worden besteed aan studiereizen, congres-
bezoeken of extra ondersteuning van het eigen
onderzoek. Pang wil het geld graag inzetten
om zich verder te verdiepen in personalized
medicine en om zijn vaardigheden op het ge-
bied van genetische sequencing te verbeteren.
Wcut 1. Adema (RA) treedt per 1 maart
aan als nieuw lid Raad van Bestuur van het
St. Antonius Ziekenhuis Utrecht/Nieuwe-
gein. Hij wordt daarmee de opvolger van
ir. Frans A.M. Spijkers, die per 1 februari
het ziekenhuis zal verlaten. Wout Adema is
momenteel directeur zorginkoop (voor de
medisch specialistische zorg en GGZ) bij
Achmea. Eerder was hij werkzaam als be-
stuurder in Ziekenhuis St. Jansdal (Harder-
wijk). Wout Adema heeft een achtergrond als
registeraccountant.
In het UMCG (Grongingen zijn de jaar-
lijkse Mandema-stipendia en de Onder-
zoeks- en Onderwijsprijs 2013 uitgereikt. De
Mandema-stipendia, een persoonsgebon-
den financiering van 65.000 euro waarmee
jonge, gepromoveerde arts-onderzoekers
tijdens hun opleiding een eigen onderzoeks-
lijn kunnen opbouwen, gingen naar Ninke
Leers, arts in opleiding tot gynaecoloog,
en 1eIIe Vehcf, arts in opleiding tot oogarts.
Prof. dr. Peter de 1cnge (psychiatrie) won
de Onderzoeksprijs ter waarde van 100.000
euro. De Jonge is hoogleraar Psychiatrische
epidemiologie, in het bijzonder depressie
en somatische ziekten. Dr. Frisc Muntinghe
(interne geneeskunde) is winnaar van de
UMCG Onderwijs- en Opleidingsprijs. Hij
ontvangt 25.000 euro om een jaar lang een
student-assistent aan te stellen op een onder-
wijsvernieuwingsproject.
Cees Meijers (60), Raad van Bestuur van
Meander Medisch Cen-
trum, legt per 1 april zijn
functie neer. Met ingang
van die datum gaat hij
met (vervroegd) pensioen.
Cees Meijers is dan bijna
35 jaar verbonden geweest
aan Meander, waarvan
ruim elf jaar als bestuur-
der.
kccs Ligthart kreeg op vrijdag 10 januari
bij zijn afscheid als internist-intensivist in
het Maasstad Ziekenhuis in Rotterdam een
Koninklijke Onderscheiding uit handen van
burgemeester Jan Luteijn. Hij werd benoemd
tot Ridder in de Orde van Oranje-Nasau.
Ligthart leverde een belangrijke bijdrage
aan de reorganisatie van de afdeling Spoed-
eisende Hulp van het Maasstad Ziekenhuis.
Hij wordt gekwalificeerd als iemand die zich
geruime tijd ten bate van de samen leving
heeft ingespannen en anderen heeft ge-
stimuleerd. Sinds 1 januari 2014 is Ligthart
met pensioen.
De Raad van Toezicht van het ziekenhuis
Medisch Spectrum Twente heeft 1czien
ßensing (1950) benoemd als nieuw lid van
de Raad. Mevrouw Bensing is onder meer
verbonden aan het Nederlands Instituut
voor Onderzoek van de Gezondheidszorg
(NIVEL) en hoogleraar gezondheidspsycho-
logie aan de Universiteit Utrecht. In de Raad
van Toezicht van MST heeft zij kwaliteit en
veiligheid als aandachtsgebied.
De Raad van Bestuur van het Canisius-
Wil helmina Ziekenhuis (CWZ) in Nijmegen
krijgt twee nieuwe leden in de persoon
van Ccsse van der Veen (55) en Tcn Pccs
(49). De twee heren vormen samen met
bestuursvoor zitter Bart Bemelmans de
nieuwe Raad van Bestuur van het CWZ.
"Waar het cm draait binnen de zcrginsteI-
Iingen is: zijn de zaken cp de werkvIcer
gced gecrganiseerd7 Hce dcen de team-
Ieiders en managers het7 Zij zijn de sIeuteI
vccr het genereren van kwaIiteit in de
gezcndheidszcrg." Dat zegt dr. 5jcerd de
ßIck, hij is betrckken bij de cntwikkeIing
van twee prcgramma's binnen Nyenrcde
ßusiness Universiteit, speciaaI gericht cp
de cpIeiding van teamIeiders en (medisch]
managers binnen zcrgcrganisaties. In
februari start de eerste grcep van team-
Ieiders en in maart de eerste grcep van
managers, werkzaam bij de 5TZ-zieken-
huizen. Nyenrcde wiI hiermee stapsgewijs
waarde tcevcegen aan het prcces binnen
de NederIandse gezcndheidszcrgcrganisa-
ties.

Nyenrode Business Universiteit richt zich
met het teamleidersprogramma en de nieuwe
leergang Zorgmanagement voor (medisch)
managers voor het eerst op de publieke sector.
De universiteit wil haar kennis over moderne
bedrijfskunde ten dienste stellen van de
bedrijfsvoering in de zorgsector, daarbij gaat
het om zowel care als cure. Nyenrode stimu-
leert zijn studenten ook op academisch niveau
na te denken over de zorg. “Recent hebben de
eerste twee studenten hun MSc titel behaald
met een afstudeer project op het Nederlandse
consulaat in San Francisco over ouderenzorg
in Californië en wat de VS van ons en wij van
hen kunnen leren”, vertelt De Blok.
Het doel van de twee nieuwe opleidingen
is, vertelt Sjoerd de Blok, teamleiders en
managers in hun kracht en competentie
zetten. Tools aanreiken waardoor ze zich
zekerder gaan voelen, zodat hun leiding geven
gericht is op het resultaat dat ze als team (dus
met elkaar) willen bereiken. “Een afdeling
wordt daar kwalitatief en financieel beter van”,
zegt Sjoerd de Blok. “Hoe beter teamleiders en
managers zijn opgeleid, hoe meer verantwoor-
delijkheid ze kunnen nemen en zelfsturing
kan worden ontwikkeld vanuit het toevoegen
van waarden voor de patiënt/ cliënt.” De kern
van deze opleidingen is kennis vermeerderen
en delen. De teamleiders krijgen de informa-
tie deels in company en deels via webinars.
Binnen een webbased platform kunnen ze
hun eigen specifieke vragen neerleggen, waar-
op anderen, uit andere ziekenhuizen, hun
visie kunnen geven. Zo leert men van elkaar.
De managers werken tijdens hun opleiding
een eigen case uit die direct toepasbaar zou
moeten zijn in de eigen werksituatie.
Veranderen
Ver anderen is nodig, vindt Sjoerd de Blok.
“De patiëntenvraag verandert, er ontstaat
meer zelfsturing. Door de technologie zal de
klinische zorg krimpen in volume, maar wel
intensiever worden en ambulante zorg zal
steeds verder groeien. We staan voor een her-
organisatie van de zorg. Hoe maak je op de
juiste manier gebruik van de juiste capaciteit?
Nyenrode kan helpen in het vinden van
nieuwe organisatiestructuren en business
modellen.” Kijk voor meer informatie op
www.nyenrode.nl.
Door Marja den Otter
AVL prijs voor nieuwe werking kankermedicijn
We staan voor een
herorganisatie
van de zorg
Nyenrode richt zich op zorg
Kom jij werken
in het buitenland?
www.tmi-interim.nl
Mensen in de Zorg
7 !"#$"% ' ()*+,-%. -% /" 0+#.
1233"# 4
44 56%26#- 4789
*
Baoxu Pang
Nyenrode wil haar kennis over moderne bedrijfskunde ten dienste stellen van de bedrijfsvoering in de zorgsector,
waarbij het gaat om zowel care als cure.
Dr. Sjoerd de Blok
: ;"<" ="$>= -> =+= >=6%/ ."$+3"% -% >63"%?"#$-%.
3"= /" @"=#""%/" +#.6%->6=-"A
8 Advertentie
Nummer 2
22 januari 2014
Collasense
gepatenteerd ongedenatureerd collageen type II
met vitamine C - goed voor het kraakbeen
Blijf in
beweging
Health through nature, science and innovation
Springfeld Nutraceuticals BV
COLLAGEEN
Collageen is het belangrijkste structurele eiwit in het
gewrichtskraakbeen.
Collageen in kraakbeen bestaat voornamelijk uit
collageen type II.
WAAROM ONGEDENATUREERD?
Het collageen in gewrichtskraakbeen bestaat voor 85
tot 90% uit collageen type II.
Ongedenatureerd collageen type II heeft een drievou-
dige structuur van onderling verbonden collageenve-
zels .
Het gepatenteerde productieproces van Collasense
zorgt er voor dat de specifeke ruimtelijke structuur
van het collageen type II intact blijft en niet
denatureert. Dit is essentieel voor een goede biobe-
schikbaarheid.
VEILIGHEID
Het collageen II in Collasense wordt gewonnen uit het
borstbeen (sternum) van kippen. De veiligheid van
Collasense is bevestigd en aangetoond.
NIEUW:
MET VITAMINE C, GOED VOOR HET KRAAKBEEN
Sinds kort is aan Collasense is 40 mg vitamine C (Ester
C) toegevoegd. Vitamine C draagt bij tot de normale
collageenvorming voor de normale werking van het
kraakbeen.
SLECHTS EEN KLEINE CAPSULE
Wij adviseren om slechts één kleine capsule
Collasense per dag buiten de maaltijd te nemen (bij
voorkeur een half uur voor het ontbijt).
Collasense bevat per capsule:
40 mg UC-II met 10 mg ongedenatureerd collageen
type II en
40 mg vitamine C (= 50% van de aanbevolen
dagelijkse hoeveelheid).
Een maandverpakking Collasense met
30 caps. kost € 21,95 en
60 caps. voor € 39,95.
Wilt u meer informatie over Collasense? Vraag het ons.
T 0186-626173 E info@springfeldnutra.com
Collasense 30 caps. is in de winkel verkrijgbaar bij onder andere
De Tuinen, Vitaminstore, gezondheidswinkels en drogisten
Cranaxil

Een hoge concentratie van alle
bestanddelen van de gehele cranberry
HELE CRANBERRY EN HOGE
CONCENTRATIE
Cranaxil bevat een hoge concentratie
aan bestanddelen van de gehele cran-
berry.
Voor Cranaxil wordt het gehele
complex van alle stofen uit cranberry’s
gebruikt (vruchtvlees, schil, zaad en sap),
waardoor synergie ontstaat.

Door een speciale verwerking wordt een
hoge concentratie bereikt.
Voor één capsule met 500 mg Cranaxil
worden alle bestanddelen van
zeventien gram verse cranberry’s
gebruikt.
NATUURLIJK AFGIFTE SYSTEEM
Tevens heeft Cranaxil een bijzonder,
natuurlijk afgiftesysteem (een matrix van
vezels van de cranberry) dat de maag
ontziet en de actieve bestanddelen
beschermt.
Dit systeem zorgt ook voor een
constante, gereguleerde afgifte.
OOK VOOR MANNEN!
Recentelijk bleek dat cranberrycon-cen-
traat ook goed is voor mannen.
Een regelmatige inname van dit
cranberryconcentraat is te adviseren.
Cranaxil kan tevens gebruikt worden
tijdens de zwangerschap en door
kinderen.
Cranaxil 500 mg is onder andere verkrijg-
baar bij De Tuinen, Vitaminstore, gezond-
heidswinkels en drogisten in
verpakkingen van
30 V-caps. voor € 13,95 en
60 V-caps. voor € 26,95.
Synergie
met
concentraat van
cranberry’s
NIEUW !!! Cranaxil Pro grootverpakking
180 V-caps. voor € 69,95
De cijfers die de kersverse hoogleraar
Geriatrie-Ouderengeneeskunde, prof. dr.
Sophia de Rooij, eind november noemde in
haar oratie, sloegen in. Ruim dertig procent
van de ouderen die acuut worden opge-
nomen in een ziekenhuis overlijdt binnen
drie maanden na ontslag. Met betere be-
geleiding en nazorg daalt het sterftecijfer
binnen een maand na ontslag met veertig
procent. Een interview met een hoogleraar
die haar leven verrijkt ziet door de ver-
halen van ouderen en die een passie heeft
voor innoveren en bruggen bouwen.

Drie jaar lang hebben Sophia de Rooij en haar
team het effect van de Transmurale Zorgbrug
onderzocht. In het onderzoek participeerden
ruim zevenhonderd ouderen, drie ziekenhui-
zen en diverse thuiszorgorganisaties in de
regio’s Amsterdam en Almere. De uitkomst
was zo spectaculair, dat prof. dr. De Rooij
besloot de cijfers tijdens haar oratie openbaar
te maken, hoewel ze nog niet waren gepubli-
ceerd in een wetenschappelijk tijdschrift. “Ik
vond het maatschappelijk niet verantwoord
om mijn mond te houden over deze resul-
taten. We hebben een dergelijke spectaculaire
sterftereductie niet meer gezien sinds we in de
zorg onze handen zijn gaan wassen.” Belang-
rijk onderdeel van het project is de inzet van
de wijkverpleegkundige die een oudere in het
ziekenhuis opzoekt en na ontslag nazorg ver-
leent. Andere onderdelen zijn het geriatrie-
team, de ontslagmatrix en de patiëntenbrief
(een brief waarin in gewoon Nederlands staat
welke behandeling de patiënt heeft onder-
gaan, welke leefregels er zijn en wat de medi-
catie is). De Transmurale Zorgbrug is niet
alleen prettig voor ouderen, maar levert ook
een kosten reductie op. Ouderen belanden
minder vaak ik een verpleeghuis en er vinden
minder heropnames in een ziekenhuis plaats.
Functieverlies
Een ziekenhuisopname heeft vaak een grote
(fysieke) impact op kwetsbare ouderen, met
functieverlies als gevolg. “De helft van de
tachtigplussers wil liever niet in een zieken-
huis worden opgenomen. Maar wij zeggen:
je hebt geen keus. Wat we eigenlijk zeggen,
is: Het kan wel, maar we willen het niet
voor u organiseren.” De thuiszorg in Neder-
land is volgens Sophia de Rooij zo goed,
dat het uitstekend mogelijk is ziekenhuis-
zorg te verplaatsen naar de thuissituatie. Het
Hospital at Home- concept, ontwikkeld door
de Amerikaanse John Hopkins University,
biedt deze zorg. Het uitgangspunt is: ouderen
voor wie acute opname dreigt en die chro-
nische ziekten hebben als hartfalen, long-
emfyseem of herhaaldelijke infecties, gaan
naar de Spoed eisende Hulp voor diagnos-
tiek en krijgen daar advies over de behande-
ling. Die vindt vervolgens thuis plaats, met
de inzet van wijkverpleegkundigen, medische
zorg en technologische hulpmiddelen. “Het
sterftecijfer blijft gelijk, maar de kosten zijn
ongeveer een derde lager en de kwaliteit van
leven neemt fors toe.” Het is de bedoeling dat
nog dit jaar wordt gestart met deze vorm van
zorg.
Als speerpunten voor de komende periode
ziet De Rooij in de eerste plaats een verbete-
ring van de zelfzorg. Daarvoor is onder meer
een Vitaliteitswijzer voor ouderen ontwikkeld.
Zijn er toch (gezondheids)problemen dan
moeten ouderen in de wijk terecht kunnen
bij bijvoorbeeld de huisarts of wijkverpleeg-
kundige. Die zorg is gericht op functie-
behoud. (Functiebehoud In Transitie). Zijn
de gezond heidsproblemen groter, dan komt
het Hospital At Home-concept in beeld. Is dat
ook niet toereikend dan is ziekenhuisopname
mogelijk. Dit viertrapsmodel vergt een andere
bekostiging van de zorg. Sophia de Rooij
tijdens haar oratie: “Dat regionale bekos-
tiging daar logischerwijs uit voortvloeit, is een
kwestie van willen rekenen met één huishoud-
boekje in plaats van met drie boekjes (Wmo,
AWBZ, ZVW). Hier is lef voor nodig van ons
als zorgverleners en ook vertrouwen, vooral
van zorgverzekeraars en (centrale en lokale)
overheden. Laten we dit elkaar gunnen.” En:
“Denken in zorgschotten levert geen enkele
innovatie op, maar kost bergen frustraties en
geld.” Meerdere keren wijst Sophia de Rooij
op de rol van de patiënt. “Het is belangrijk
dat de oudere van nu positie inneemt. Aan-
geven welke zorg hij wil.” Effectieve zorg is
volgens Sophia de Rooij: “Zorg die dicht bij
de patiënt staat en waar de patiënt om vraagt.”
Effectieve ouderenzorg begint in het onder-
wijs. Ouderen geneeskunde is het vak van de
toekomst, vindt ze. Jonge dokters krijgen in
hun loopbaan veel kwetsbare ouderen te zien.
Ze wil graag onderwijs geven dat studenten
aanspreekt. Ze wil maatschappelijk relevant
onderzoek doen. De vraag van een patiënt
verpakken in wetenschappelijk onderzoek en
vervolgens de resultaten op een eigentijdse
manier door geven aan haar studenten. Ze
vertelt er bevlogen over, maar nog altijd is
ouderengeneeskunde niet heel populair onder
jongeren. Zelf koos Sophia de Rooij destijds
vol overtuiging voor dit vakgebied. Ze kende
de wereld; had als vrijwilliger in een verpleeg-
huis gewerkt. “Ik vind het boeiend om te zien
dat mensen op zoveel verschillende manieren
oud worden. Er is nog zoveel te ontdekken.
Het geeft mij arbeidsvreugde om met ouderen
te werken.”
Door Marja den Otter
Denken in zorg schotten
levert geen enkele
innovatie op, maar kost
bergen frustraties
en geld
Innoveren en bruggen bouwen
Hét zevende Dementiecongres
Een op de vijf mensen krijgt dementie. Bij
vrouwen is deze kans nog groter, een op
drie. Nog altijd is er geen genezing moge-
lijk. Behandeling is gericht op het verbete-
ren van de kwaliteit van leven. Verpleeg-
kundigen en verzorgenden vormen een
belangrijke spil in dementiezorg en staan
dichtbij dementerenden en hun naasten.
Het bieden van deze zorg is een enorme
uitdaging. Of dit nu in het ziekenhuis, in het
verpleeghuis of in de thuiszorg is.
Tijdens de zevende editie van Hét Dementie-
congres (georganiseerd door Nursing) worden
thema’s besproken die er toe doen, waar een
zorgverlener iets mee kan en wat direct toe-
pasbaar is in het werkveld.  De deelnemers
aan het congres duiken in de belevingswereld
van de dementerende en proberen inzicht te
krijgen in hun angst, in hun pijn, maar ook
in het creëren van vreugde. Frans Hoogeveen
(ouderenpsycholoog en lector Psychogeriatrie
Haagse Hogeschool) zal aan het begin van
de dag ingaan op de laatste ontwikkelingen
in dementiezorg. Welke onderzoeken zijn
actueel en wat kan men hiermee de dagelijkse
praktijk? Wat zijn de ontwikkelingen op het
gebied van preventie en behandeling van-
dementie? Wat zijn de nieuwste psychosocia-
le interventies? Hoe wonen en leven mensen
met dementie in de nabije toekomst? Welke
rol kan moderne technologie spelen? Op
al deze vragen krijgen de deelnemers op
18 maart antwoord.
Brug slaan
De wereld van de dementerende is soms
moeilijk te begrijpen. Tijdens de lezing van
Jos Cuijten (voormalig verpleegkundige, trai-
ner en coach) wordt ingegaan op de vraag hoe
iemand met gezonde hersenen een brug kan
slaan naar mensen met beschadigde hersenen
zoals dat geldt bij dementie. Een aantal andere
onderwerpen die tijdens deze dag aan bod
komen zijn: dementie; een palliatief proces,
van medisch model naar woonmodel en de
omgang met mantelzorgers. Kom ook op
18 maart naar Ede. Het volledige programma
van Hét Dementiecongres is te zien op
www.reedbusinessevents.nl/dementiecongres.
Hier kan men zich ook inschrijven.
! #$ %$&'%$( )* +$,$ *-./(- ,/0( --(.$1$2$3+
+))3 +$ 4$%3$$(+$ )3.-(/'-%/$' )5 4$+3/02$(
*
Prof. dr. Sophia de Rooij
Een op de drie vrouwen krijgt dementie.
Column
Vrijheid
Als je met mensen praat over wat zij belang-
rijk vinden in het leven en over wat hun
geluk bepaalt dan valt onder andere vaak het
woord vrijheid.
Als kind worden de meeste dingen voor je
bepaald. Iemand anders bepaalt wanneer je
naar bed moet, wat je te eten krijgt, waar je
wel en niet naar toe mag en met wie. Naar-
mate je ouder en hopelijk wijzer wordt
neemt je vrijheid toe. Ik herinner nog heel
goed het gevoel van vrijheid toen ik voor het
eerst alleen op vakantie ging en al helemaal
toen ik als student op kamers (of in mijn
geval in België ‘op kot’) ging wonen. Ineens
bepaalde ik zelf welke boodschappen er in
huis kwamen en of en zo ja hoe laat ik naar
bed ging.
Met die nieuw verworven vrijheid komt na
een tijdje ook het besef dat ze gepaard gaat
met verantwoordelijkheden. Je krijgt een
vaste baan en een gezin en kiest er daarmee
voor om je eigen vrijheid weer in te perken.
Bij mijn ouders zie ik weer een heel nieuwe
fase. Zij krijgen langzaamaan minder ver-
antwoordelijkheden. Hun kinderen staan
stevig op eigen benen. Ze hoeven niet meer
te werken en hebben een aardig pensioen
opgebouwd. Er breekt opnieuw een periode
van grote vrijheid aan. Ik zie hoe ze daar met
volle teugen van genieten en hoop dat ze dat
kunnen blijven doen.
Dat hoop ik, maar ik ken ook de andere kant.
Met het vorderen van de jaren neemt het
risico op ziekte en beperkingen toe. Ineens
wordt je vrijheid niet meer ingeperkt door
de omgeving of door omstandigheden, maar
door je eigen lichaam of geest. Dan zien
we bijvoorbeeld dat iemand steeds minder
mobiel wordt en niet meer zelfstandig naar
buiten kan om een boodschap te gaan doen
of zichzelf niet meer zonder hulp aan of uit
kan kleden. Opeens ben je weer afhankelijk
van iemand anders die bepaalt wanneer je
naar bed mag.
Als klinisch geriater lukt het me regelmatig
om een stuk van die vrijheid terug te geven,
door de ziektebeelden die de beperkingen
veroorzaken te behandelen.
Voor veel ouderen blijft thuiszorg echter
onmisbaar. Deze ouderen maken zich
zorgen. Ze vrezen dat ze er in de nieuwe
participatiesamenleving niet meer op
kunnen vertrouwen dat ze de benodigde
zorg van de gemeente blijven krijgen. Ze
hebben er niet om gevraagd om afhankelijk
te zijn. Zij willen niets liever dan hun vrij-
heid behouden en voelen zich bezwaard om
de vrijheid van hun dierbaren in te perken
door ze met extra zorgtaken
te belasten. Deze mensen
mogen we niet in de
steek laten.
Door Mascha Kuijpers,
klinisch geriater in
ziekenhuis Bernhoven
door ze
te bela
moge
stee
9
6788$3 9
99 0-(7-3/ 9:;<
Volledig verzorgde verhuizingen voor senioren
In- en uitpakken van al uw bezittingen die u wilt verhuizen
Demontage en montage van grote meubels
Ophangen van lampen, klokken, schilderijen en decoratie
Aansluiten en instellen van apparatuur zoals televisie en wasmachine
Stoffer- schilder- en behangwerk
Correcte woning ontruimingen na verhuizen of overlijden
Een nette oplevering aan de verhuurder of makelaar
Bruikbare spullen hergebruikt via stichtingen
Wij onderscheiden ons door de grote hoeveelheid werkzaamheden
die wij uit handen (kunnen) nemen. U ervaart zo min mogelijk
van uw verhuizing, omdat uw woning na ons werk geheel
ingericht en woonklaar kan zijn, als u dat van ons verwacht.
Wij werken naar uw wensen en verwachtingen, dus u bepaalt wat
we wel en niet voor u doen.

Bel voor een brochure of afspraak 010 888 22 15
www.seniorenhulp.com|info@seniorenhulp.com
10
Nummer 2
22 januari 2014
Verpleegkundigen en verzorgenden maken
het wel eens mee: een bewoner of een
cliënt die een verdrietige indruk maakt.
Wat kunnen ze dan doen? Weten ze wat ze
kunnen doen? Twee tot drie procent van
de ouderen heeft een ernstige depressie.
Een veel groter aantal, vijftien tot twintig
procent, heeft een lichte vorm (bron: fonds
psychische gezondheid). Van de 1200
mensen die jaarlijks als gevolg van een
depressie hun leven beëindigen, is een
derde ouder dan zestig jaar. Depressie komt
bij twee keer zoveel vrouwen voor als bij
mannen.
Veel ouderen met een depressie worden niet
behandeld voor hun klachten omdat depressie
op late leeftijd vaak niet wordt herkend omdat
de verschijnselen zowel door de omgeving
als door de persoon zelf vaak worden toe-
geschreven aan het ouder worden. Ouderdom
komt nou eenmaal met psychische en fysieke
gebreken, waaronder depressie.
Hoe herkent men een depressie, waarom
gaat het niet zomaar over? Behandeling is
meestal wel noodzakelijk, maar wie moet
worden ingeschakeld? Verpleegkundigen en
verzor genden hebben een belangrijke rol,
door te signaleren. Het congres Depressie
bij ouderen op 22 april in Ede gaat in op
kennis die meteen de volgende dag in praktijk
gebracht kan worden. Zo zal in het ochtend-
deel door Martin Kat (ouderenpsychiater)
ingaan op de diag nose depressie en krijgen
de deel nemers handvaten om verschillende
vormen van somberheid te leren herkennen
bij ouderen. Somberheid, eenzaamheid, zich
afzonderen en rouw zijn namelijk feno menen
die bij ouderen relatief veel voorkomen en
door hulpverleners gesignaleerd worden. In
de middag kan men met Roeslan Leontjevas
aan de slag met de onderdelen van Doen bij
Depressie. Er wordt uitgebreid geoefend. Deel-
nemers leren actief wat ze kunnen doen om
depressieve klachten te signaleren en leren
welke niet-medicamenteuze basisinterventies
toegepast kunnen worden bij een depres-
sieve cliënt. Het opstellen van een Plezierige
Activiteiten Plan en van een dagprogramma
komen aan bod. Men maakt kennis met een
laagdrempelige Life Review therapie door
zelf de werking van elementen daarvan te
ervaren. Andere onderwerpen die deze dag
besproken worden zijn: mantelzorg, medi-
catie en grip op probleemgedrag. Kijk voor
het volledige programma en aanmelden op
www.reedbusinessevents.nl/depressiecongres.
Depressie op late
leeftijd wordt vaak
niet herkend
Depressie bij ouderen
! #$ %$&'%$( )* +$,$ *-./(- ,/0( --(.$1$2$3+
+))3 +$ 4$%3$$(+$ )3.-(/'-%/$' )5 4$+3/02$(
*
*
Gebrek aan eetlust bij ouderen en patiën-
ten is een bekend verschijnsel. Met het oog
daarop is het assortiment van Chef Martin
uitgebreid met een nieuwe categorie:
Mini gerechtjes. Heerlijke tussendoortjes,
speciaal ontwikkeld voor mensen met eet-
lustproblemen. Rijk aan energie en eiwit-
ten en uitstekend te verdelen over meer-
dere eetmomenten per dag.
Bij veel ouderen neemt de eetlust sterk af
naarmate de jaren vorderen. Maar ook voor
mensen die een behandeling wegens ziekte
ondergaan, is eten vaak een hele opgave. En
dat terwijl juist in dit soort situaties gezond
en voldoende eten zo belangrijk is om
krachtverlies en ongewenst gewichtsverlies te
voorkomen. Het beste middel om ervoor te
zorgen dat bewoners en patiënten bij gebrek
aan eetlust toch voldoende voedingsstoffen
binnen krijgen, is een energie- en eiwitrijk
dieet dat bestaat uit kleinere porties, ver-
deeld over meerdere momenten van de dag.
Door binnen zo’n dieet gebruik te maken van
tussendoortjes in de vorm van verantwoorde
gerechtjes, wordt de calorie- en eiwitinname
gelijk matiger verdeeld over de dag en is deze
gemiddeld genomen hoger.
Alternatief
De reguliere producten die in veel instel-
lingen als tussendoortje worden aangeboden,
leiden in veel gevallen niet tot de gewenste
aanvulling. Bovendien bevatten deze ‘gewone
snacks’ vaak te veel suiker, verzadigd vet of
natrium. De Minigerechtjes van Chef Martin
vormen het ideale alternatief. Deze aantrek-
kelijk gepresenteerde hartige gerechtjes zijn
geschikt voor de magnetron en voorzien van
een disposable verpakking; ze vereisen dus
nauwelijks handling. De Minigerechtjes zijn
verkrijgbaar in verschillende smaakcatego-
rieën (Oriëntaals, Mediterraans en Hollands)
en voldoen aan de eisen van de gemiddelde
SNAQ verstrekkingslijst.
Aanvulling bij eetlustproblemen
De Minigerechtjes zij rijk aan energie en eiwitten en uit-
stekend te verdelen over meerdere eetmomenten per dag.
Twee tot drie procent van de ouderen heeft een ernstige depressie
Martha Flora neemt met ingang van
1 februari Villa de Luchte in Lochem over.
Martha Flora richt zich met gespecialiseer-
de leefomgevingen op de zorg voor - en het
welbevinden van - mensen met dementie.
Met deze overname voegt Martha Flora
een bijzondere locatie aan haar bestaande
organisatie toe en stelt zij de zorg voor de
huidige bewoners van Villa de Luchte en de
werkgelegenheid van de betrokken mede-
werkers veilig.
De overeenkomst is gesloten onder voor-
behoud van financiering. Villa de Luchte zal
voortaan verder gaan onder de naam Martha
Flora Lochem. Martha Flora neemt alle
bestaande verplichtingen van Villa de Luchte
over waardoor het Lochemse zorginitiatief, na
een periode van onzekerheid, van continuïteit
is verzekerd.
Rust en zekerheid
Martha Flora zal zich in eerste instantie toe-
leggen op het brengen van rust en zekerheid
voor bewoners, familie en medewerkers en
vervolgens haar innovatieve zorgconcept
invoeren. Hiermee worden de aanwezige
kennis en vaardigheden aangevuld met de
gespeciali seerde kennis van Martha Flora.
Daarnaast zal de organisatie uiteraard ook
voldoen aan alle wettelijke eisten en normen.
Met de over name van Villa de Luchte wordt
de huis vesting en gespecialiseerde zorg van
de bewoners ge garandeerd en behouden de
31 medewerkers hun baan. Het zorgconcept
van Martha Flora is gebaseerd op weten-
schappelijk onderzoek en de persoonlijke
ervaringen van grond legger Marco Ouwehand
met zijn aan Alzheimer lijdende moeder
Martha Flora. Martha Flora biedt mensen met
dementie die niet meer thuis kunnen wonen
de mogelijkheid om het leven zoals men dat
gewend is, zoveel mogelijk voort te zetten,
rekening houdend met hun ziekte. Martha
Flora werkt samen met de reguliere zorginstel-
lingen Vierstroom, Bronovo Nebo en Vivre.
Martha Flora neemt ‘Villa de Luchte’ over
Door de bezuinigingen op ouderenzorg en
de sluiting van zorgcentra vallen veel dag-
activiteiten voor ouderen en zieken weg.
Dit verarmt het welzijn van deze groep
aanzienlijk. Deze ontwikkeling is voor de
stichting Muziek in Huis (MiH) aanleiding
om haar activiteiten in dit nieuwe jaar uit
te breiden.
Op dit moment geven vijftig ensembles van
klassieke kamermuziek, via MiH, jaarlijks on-
geveer zeshonderd concerten in zorgcentra
door het hele land. Komend jaar zullen dat er
circa 750 worden. Om een en ander te realise-
ren werkt de Stichting samen met lokale oude-
renorganisaties door heel Nederland. Stichting
Muziek in Huis maakt dat ouderen en zieken
kunnen (blijven) genieten van klassieke ka-
mermuziekconcerten. Zij verzorgt al bijna
vijftien jaar een breed scala aan concerten in
vooral woonzorgcentra en verpleeghuizen. De
stichting werkt samen met en faciliteert daar-
toe professionele musici. Zij worden zodanig
begeleid dat presentatie en programma’s zijn
afgestemd op het karakter en de behoeften van
deze specifieke publieksgroepen. Het zijn con-
certen voor gezonde ouderen en voor mensen
met somatische problemen en mensen met
psycho-geriatrische ziekten zoals dementie.
Meer informatie is te vinden op www.muziek-
inhuis.nl.
Meer muziek
voor ouderen
Het muZIEum en Nijmeegse woningcorpo-
raties De Gemeenschap, WoonGenoot, Talis
en Standvast Wonen gaan de komen de twee
jaar een partnerschap aan. Aan leiding is de
toenemende mate van vergrijzing. Daar-
door krijgen steeds meer mensen te maken
met slechtziendheid. Niet alleen zijzelf,
maar ook de mensen in hun omgeving zoals
familieleden en welzijns- en zorgmede-
werkers.
“Door onze kennis en kunde te bundelen
willen we voor hen een meerwaarde zijn”,
legt Heleen Vermeulen, directeur van het
muZIEum, uit. “Onze samenwerking richt
zich op zelfstandig wonen en woningontwerp.
Het delen van kennis en ervaring op dat gebied
kan ons nieuwe inzichten en innovatieve
ideeën opleveren.” Zowel het muZIEum als
de woningcorpora ties creëren kansen voor
mensen die graag aan de maatschappij willen
deelnemen, maar dat niet altijd kunnen. Via
samenwerking pro beren de organisaties daar,
elk op eigen wijze, een verantwoorde bijdrage
aan te leveren. Het muZIEum voorziet in de
behoefte aan voorlichting over zien en niet
zien, de Nijmeegse woningcorporaties bouwen
passende, ‘levens loopbestendige’ woningen.
Voor beide orga nisaties staan hierbij zelfstan-
digheid, zelfstandig wonen en maatschappe-
lijke participatie centraal.
Slechtziend
Eén van de onderdelen van de samen werking
is de ontwikkeling van een programma voor
corporatiemedewerkers die zich bezighouden
met woningontwerp. Doel is om hen te laten
ervaren hoe het is om slechtziend of blind
te zijn en wat dat betekent voor een woon-
situatie. Deze kennis en ervaring kunnen ze
vervolgens toepassen in hun werk om het
wonen voor mensen die slechtziend of blind
zijn zo comfortabel mogelijk te maken.
MuZIEum helpt
woningcorporaties
11
6788$3 9
99 0-(7-3/ 9:;<
'·.,.es 'Je.¦ '·.Js ve..g¦ ·' ,·.e. .gv·'·.¦e .··. '··. .esde.¦ee'
.g.es.¦ . 'Je.¦ '·.Js ,\·.|e''·, v. 'ede.'·.dse se..e..
',e··' v. .g.s¦e''.ge. ,Jde.e. e. ge'·.d·,¦e..g, |ed¦
'·.,.es de ¤ge',''ed ¤ g.e,sv·'·.¦es , ¤··¦ s·¤e. ¦e s¦e''e.
e. ¦e .g·.se.e..
¯.g.s¦e''.ge. de ' .''e. .de.s'ede. . de ¤·.'¦ ¤dde's ee.
ve..eJ.e.d ··.|d, |ede. 'J. 'e.¦e. de ¤ge',''ed ¤ s·¤e.
ee. v·'·.¦e d. ¦e |.e.ge. . ',·.,e. '·.,.es .¦.g¦ e. ¤··'¦ de
'e'e .es ¤ge','. v·. / ¦¦ ¯¦
\ee. .|.¤·¦e ¦.e|¦ J ··. , ....s·.,.es..' | v.··g¦
J ··. v· ''·.¦e.¦.J¤@s·.,.es..' e. +¯~ o.¯¯¯¯¯¯¯.
',e··' v.
.g.s¦e''.ge.
¯.gv·'·.¦es v. se..e.
.··. ¯Jd',·.,e¦
Voor alle
verpleegkundigen,
verzorgenden,
teamleiders
en overige
geïnteresseerden
Het Dementiecongres
Dementiezorg in de praktijk
18 maart 2014 | ReeHorst Ede
1 op de 5 mensen krijgt dementie. Bij vrouwen is
deze kans nog groter, 1 op 3. Nog altijd is er geen
genezing mogelijk. Behandeling is gericht op
het verbeteren van de kwaliteit van leven.
Verpleegkundigen en verzorgenden vormen
een belangrijke spil in dementiezorg en staan
dichtbij dementerenden en hun naasten. Het
bieden van deze zorg is een enorme uitdaging.
Of dit nu in het ziekenhuis, in het verpleeghuis
of in de thuiszorg is.
• Ben je op de hoogte van de nieuwste
ontwikkelingen in dementiezorg?
• Weet je om te gaan met emoties als agressie
en depressie bij de dementerende?
• Heb je te maken met het spanningsveld
tussen professional en mantelzorger?
Antwoord op deze en andere praktische vragen
krijg je tijdens de 7
e
editie van Hét Dementie-
congres.
Kijk voor meer informatie en aanmelden op:
www.reedbusinessevents.nl/dementiecongres
Twitter mee #dementiecongres14
Facebook.com/EventsGezondheidszorg
“Ik heb hoge verwachtingen.
Ben vorige keer naar het
Dementiecongres geweest
en heb daar veel dingen
opgepikt die ik in de praktijk
breng op de werkvloer.”
www.reedbusinessevents.nl/depressiecongres
Misschien maak je het wel eens mee: een bewoner of een cliënt die een verdrietige
indruk maakt. Wat doe je dan? Weet je wat je kunt doen?
2 tot 3% van de ouderen heeft een ernstige depressie. Een veel groter aantal,
15 tot 20%, heeft een lichte vorm (bron: fonds psychische gezondheid).
Als verpleegkundige of verzorgende heb je een belangrijke rol, door te signaleren.
Hoe herken je een depressie? Waarom gaat het niet zomaar over en wie schakel je
in voor behandeling?
Kom 22 april naar dit congres en leer o.a. over:

º Welke verschillende vormen van depressie er zijn zoals somberheid, rouw ol
onverwerkte rouw, depressie als psychiatrische aandoening, emotionele labiliteit of
apathie bij dementie en hoe dit allemaal af te grenzen van elkaar
º Herkennen van delier, demenlie en depressie
º Omgaan mel lamilie en manlelzorgers van een clienl mel een depressie
Daarnaast zal er worden ingegaan op medicatie en werking en bijwerking
en het zorgprogramma: Doen bij depressie. Accreditatie voor dit congres is
aangevraagd bij de Accreditatiecommissie Kwaliteitsregister V&V.
Congres
Depressie bij ouderen
Handvaten voor herkenning en aanpak
22 april 2014 | ReeHorst, Ede
O
m
d
a
t beter worden je v
a
k
is
! O
m
d
a
t b e t e r w o r d e n j e v
a
k
i s
!
N
U
R
S
IN
G
THE
BIGGEST
INNOVATION
SITTING
IN
SINCE THE INVENTION OF THE CHAIR
*geldig t/m 31-1-2014 alleen op www.backjoyeurope.com
Verbeter uw zithouding
gebruik kortingscode: BETERZITTEN
voor 25% korting* op BackJoy Posture+
12
Nummer 2
22 januari 2014
Sanyres Puerto Banús stelt zorginstel-
lingen in de gelegenheid hun klanten een
onver getelijke ervaring te bieden middels
een zorgvakantie naar Spanje. Hiermee
kan men zich onderscheiden in een concur-
rerende markt

Sanyres Puerto Banús is een residentieel zorg-
resort dat is gelegen in het zuiden van Spanje
(Puerto Banús, Marbella) op een steenworp
afstand van de Middellandse Zee. Veel Neder-
landse zorginstellingen maken hier al gebruik
van: zij bieden georganiseerde groepsvakan-
ties met zorg voor senioren (al dan niet met
een beperking) naar de zon. De ervaringen
van hen zijn positief: in veel gevallen weten
senioren niet af van het bestaan van de
mogelijkheid om met zorg op vakantie te
gaan naar Spanje en kunnen zij hun geluk niet
op wanneer ze weer eens een ‘duik’ kunnen
nemen in de zee.

Ontzorgen
Sanyres organiseert en ondersteunt de vol-
ledige reis van A tot Z samen met de zorg-
instelling. Van het boeken van de vlucht tot
en met de excursies ter plaatse. Natuur lijk is
de benodigde verzorging en verpleging prio-
riteit nummer een. Maar ook excursies en
activiteiten worden voor en met de senio ren
georganiseerd. Daarnaast ontbreken Neder-
landse televisie en Nederlandse begeleiding
niet. Als een zorginstelling geïnteresseerd
is en vrijblijvend wil worden geïnformeerd
over de mogelijkheden, kan ze contact
opnemen via klantcentrum@sanyres.nl
of +34 629 079 935. Meer informatie is te
vinden op www.sanyres.nl.
Hulpverleners moeten patiënten die
bewust afzien van eten en drinken om het
levenseinde te bespoedigen passende en
adequate zorg verlenen. Dat is de hoofd-
regel van de concept handreiking die de
KNMG ter consultatie aan de achterban
heeft voorgelegd.
Een patiënt die bewust afziet van eten en
drinken om sneller te sterven, heeft recht op
passende zorg. Artsen en andere hulp verleners
met gewetensbezwaren mogen de zorg over-
dragen aan een collega, maar moeten wel als
een goed hulpverlener passende zorg blijven
verlenen die hoort bij bewust afzien van eten
en drinken tot aan de overdracht. Dit maakt
de concept handreiking over de zorg aan deze
groep mensen duidelijk. KNMG en Verpleeg-
kundigen & Verzorgenden Nederland (V&VN)
publiceerden dit concept op 8 januari. De
handreiking stelt artsen, verpleegkundigen
en verzorgenden in staat om patiënten goed
voor te bereiden, te begeleiden en adequate
palliatieve zorg in of voort te zetten.
Met een feestelijke confettiregen heeft
de Saxenburgh Groep maandag 6 januari
de naam onthuld van de nieuwe ouderen-
zorglocatie in woonwijk Alteveer in
Ommen. Mevrouw Van Lohuizen - bedenk-
ster van de naam - mocht de openings-
handeling verrichten samen met wethou-
der Ko Scheele van de gemeente Ommen,
Jan Sinke, directeur de Veste en Pauline
Terwijn, Raad van Bestuur Saxenburgh
Groep (Ommen/Hardenberg).
Bij de officiële opening op 6 januari memo-
reerde Pauline Terwijn het samengaan van
Zorgcentrum Oldenhaghen met de Saxen-
burgh Groep in 2010. In dat jaar is het ver-
nieuwde Nijenhaghen geopend, waar voor het
eerst verbinding werd gelegd tussen mensen
die daar wonen en mensen uit de wijk. Naar
dat voorbeeld wil de Saxenburgh Groep zich
ook in woonwijk Alteveer in samenhang met
de buurtbewoners, richten op verbinding
tussen zorg en welzijn. De nieuwe locatie
biedt huisvesting aan 48 cliënten in een klein-
schalige setting. “De opening van deze locatie
is een goede stap in de samenwerking tussen
gemeente, woningstichting en zorgpartijen.”
Wethouder Ko Scheele weet uit eigen er varing
dat mensen in een woon-zorgcomplex als
deze op een goede manier kunnen wonen.
“Maar er is meer”, zo zegt hij. “Daarom heeft
de gemeente hier steun aan gegeven. Het is een
begin van een wijksteunpunt. De gemeente
Ommen wil groot denken, maar klein hande-
len. In het kleine zit de kracht van de samen-
leving. Dit gebouw is hiervan het bewijs. Wij
zien mogelijkheden om mensen die hier
wonen, ook activiteiten te laten ondernemen
met mensen uit de wijk.”
Kleinschalig
’t Vlierhuis is een woonvoorziening met zorg
voor ouderen. In het huis wonen 48 cliënten
met geheugenproblematiek. Elke cliënt heeft
een eigen zit-slaapkamer met badkamer. De
zorg wordt kleinschalig ingericht met zes
groepswoningen met elk zeven bewoners en
een groepswoning met zes bewoners. Elke
woongroep heeft een eigen gezamenlijke huis-
kamer waar de dag doorgebracht kan worden.
Bij de samenstelling van de groepen heeft de
Saxenburgh Groep rekening gehouden met
de interesses en wensen van de bewoners. Op
de bovenverdieping is een wijksteunpunt met
terras ingericht, mede mogelijk gemaakt door
subsidie van de gemeente Ommen. Buurt-
bewoners van alle leeftijden kunnen elkaar
hier ontmoeten en deelnemen aan allerlei
activiteiten.
De opening ging gepaard met een feestelijke confettiregen (foto Saxenburgh Groep).
Meer kwaliteit van leven onder de Spaanse zon
Zorg voorop bij
afzien van eten
Het is een begin
van een wijksteunpunt
Verbinding met de wijk
! #$ %$&'%$( )* +$,$ *-./(- ,/0( --(.$1$2$3+
+))3 +$ 4$%3$$(+$ )3.-(/'-%/$' )5 4$+3/02$(
*
Sanyres Puerto Banús is een residentieel zorgresort dat is gelegen in het zuiden van Spanje (Puerto Banús, Marbella)
op een steenworp afstand van de Middellandse Zee.
Hoofdrol
Soms kijk ik als huisarts tijdens een visite
naar een toneelstuk, fictie en werkelijkheid
zijn niet altijd goed te onderscheiden. De
hoofdrolspelers zijn meestal redelijk tekst-
vast, en wat ze moeten doen, doen ze goed
want het toneelstuk draait al jaren. Als toe-
schouwer merk ik dat het plot meestal blijft
hangen, echt spannend wil het maar niet wor-
den. De vraag is dan of ik medespeler ben
geworden of dat ik als regisseur nog aan een
en ander een wending kan geven. Het laatste
is het meest wenselijk, het eerste is echter
meestal het geval.
Het script ziet er bijvoorbeeld als volgt uit.
Man (doet deur open voor de huisarts die
sinds vier maanden regelmatig komt): ik ben
blij dat u komt, zo kan het echt niet langer,
ze is zo benauwd.
Huisarts: “Ik zal eens kijken.”
Vrouw (dement): “Dag meneer.”
Huisarts (ruikt urine): “Dag mevrouw, ik ben
de huisarts, ik hoorde dat u benauwd was?”
Vrouw (beetje benauwd): “Nee hoor.”
Huisarts: “Kunt u even een stukje lopen?”
Man pakt vrouw bij de hand en ze lopen
van de kamer naar de keuken en weer terug.
Vrouw is dan heel erg benauwd.
Man (overstuur): “Ziet u wel dokter, ze is zo
benauwd.”
Huisarts tegen man: “Dit is al maanden zo en
zal ook niet meer veranderen. Ik raad u aan
om haar te laten wonen in een verzorgings-
tehuis. Dit gaat zo niet langer meer thuis, ook
voor u is dit te zwaar.”
Man (uitgeput): “Nee hoor, we redden ons
wel. Is er geen medicatie voor haar?”
Huisarts: “Nee, er is geen medische oplossing
voor haar.”
Man (laat dokter de deur
uit): “Ik bel u wel als het
erger wordt.”
Einde script, wordt bijna
wekelijks herhaald.

Peter Leusink, huisarts
www.dehuisarts.info
Column
13
6788$3 9
99 0-(7-3/ 9:;<
Jeeves, gastvrijheid en angstreductie
Jeeves is marktleider in diensten rondom vervoer, begeleiding, aankomst en vertrek
bij ziekenhuizen en klinieken. Diensten die door ziekenhuizen aan patiënten en
bezoekers worden aangeboden. Tevens leveren we als Senior Service professionele
mantelzorg die senioren ondersteunt na hun vertrek uit het ziekenhuis. Minder stress is
een betere behandeling.
F 010 - 43 33 941
E info@jeeves.nl
W www.jeeves.nl
Steupelstraat 40,
3065 JE Rotterdam
T 010 - 43 33 921
Nieuwe Held 2012 Genomineerde: Jeeves is onderscheiden voor echt maatschappelijk ondernemen:
Parkeerservice
Gastheer
Thuisbrengservice
Professionele
mantelzorg
Golfcarservice
14
Nummer 2
22 januari 2014
Patiënten met keelkanker die een spraak-
klep nodig hebben om te kunnen spreken,
gebruiken deze zelden. Dit komt met name
doordat de pleisters waarmee deze be-
vestigd zijn, niet goed passen en tijdens
het spreken snel loslaten. Dit blijkt uit
onder zoek van Tjouwke van Kalkeren, arts-
assistent KNO van het Universitair Medisch
Centrum Groningen.
Hij ontwikkelde daarom samen met patiën-
ten een nieuwe trechtervormige pleister en
een prototype van een nieuwe spraakklep. De
eerste testen daarmee bij patiënten zijn succes-
vol verlopen. Van Kalkeren promoveert op
22 januari op zijn onderzoek aan de Rijks-
universiteit Groningen. Patiënten met ernstige
strottenhoofdkanker verliezen hun stem-
banden als gevolg van verwijdering van het
strottenhoofd. Ademen doen zij daarna via
een opening in de hals. De patiënten kunnen
zonder stembanden toch nog spreken als ze
de opening in de hals afsluiten. Er is al jaren
een ‘hands-free’ spreekklep in de handel maar
die wordt niet vaak gebruikt. De bevestiging
aan de huid rond de halsopening blijkt een
probleem te zijn. Met de nieuwe inzichten zijn
beter aansluitende, flexibeler trechtervormige
stomapleisters van siliconen ontwikkeld. Het
doel was hierbij de spraakklep beter en langer
te laten zitten en minder irritatie te geven
voor de hals.
Het St. Elisabeth Ziekenhuis in Tilburg
heeft een nieuw Neurocentrum in gebruik
genomen. Daardoor kan de neurologische
patiënt in dit ziekenhuis voortaan op één
plek terecht. In het Neurocentrum zijn
de poliklinieken voor neurologie, neuro-
chirurgie en Gamma Knife gevestigd. Ook
het MS-Centrum is hier ondergebracht, net
als de groepsconsulten voor herniapatiën-
ten.
In het Neurocentrum houden neurologen,
neurochirurgen, verpleegkundig specialisten
en verpleegkundigen spreekuur. Ook patiën-
ten voor neuro-oncologie kunnen hier terecht.
Ook zijn er speciale ruimtes ingericht waarin
artsen de behandeling van hun patiënten
kunnen bespreken met collega’s in andere
ziekenhuizen via videoconference. “Voor ons
is het fantastische dat we nu allemaal dicht bij
elkaar werken. Daardoor is overleg, of even
met elkaar meekijken veel gemakkelijker ge-
worden”, vertelt neurochirurg Guus Beute.
“De neurologische zorg in het St. Elisabeth
Ziekenhuis was over meerdere locaties ver-
snipperd. Daaraan is nu een eind gekomen,
en dat is heel belangrijk voor onze patiënten”,
vult neuroloog Cees Tijssen aan.
Spoedeisende zorg
Het St. Elisabeth Ziekenhuis en het Twee-
Steden ziekenhuis zijn bestuurlijk gefuseerd.
Dat betekent dat beide ziekenhuizen op veel
manieren intensief met elkaar samenwerken,
ook op het gebied van Neurologie. De ver-
pleegafdeling Neurologie is sinds eind 2013
alleen in het St. Elisabeth ziekenhuis geves-
tigd. Daar worden ook de patiënten opge-
vangen die spoedeisende neurologische zorg
nodig hebben. In het TweeSteden ziekenhuis
blijven de poliklinieken voor Neurologie wel
gewoon aanwezig.
Het is een jaar geleden dat polikliniek
Longgeneeskunde van het RKZ in Beverwijk
acht rokers selecteerde om te stoppen met
roken en tegelijkertijd te trainen voor de
Alpe d’HuZes 2013. De Alpe werd succesvol
getrotseerd en dinsdag 14 januari was de
slotbijeenkomst. Zeven van de acht team-
leden zijn nog steeds gestopt.
De RKZ rookstoppoli grijpt het succes aan
voor de start van een nieuw, meer regionaal
initiatief: een team van rookstoppers klaar-
stomen voor de Wijckloop in oktober 2014.
“Het is ons opgevallen dat stoppen met roken
makkelijker wordt als je ook gaat sporten. 
Daarom willen we het ook gaan combineren.
Daarnaast zorgt het voor snellere verbetering
van de conditie en verminderde kans op
gewichtstoename”, aldus Pauline Haasbroek,
rookstopcoach in het RKZ. Het RKZ rookstop-
team ‘Let’s beat it’ dat meedeed aan de Alpe
d’huZes, heeft het bewezen. Zeven van de acht
zijn nog steeds gestopt. Zij namen dinsdag
14 januari hun rookstopspeldje in ontvangst.
Tegelijkertijd plaatst de RKZ rookstoppoli een
nieuwe oproep: wie stopt met roken en start
met lopen? De Wijckloop is een jaarlijks terug-
kerend hardloopevenement voor jong en oud
dat wordt georganiseerd door medewerkers
van het Rode Kruis Ziekenhuis, ViVa! Zorg-
groep en Heliomare.
Spraakklep beter
vastmaken
Elisabeth-TweeSteden opent Neurocentrum
Hardlopen biedt
ex-rokers steun
15 Patiëntenzorg
Nummer 2
22 januari 2014
De grote patiëntenbalie van het nieuwe Neurocentrum in het St. Elisabeth Ziekenhuis.
Het Academisch MS-Centrum Limburg
in Orbis Medisch Centrum is een van de
25 centra in tien landen waar een nieuw
medicijn voor MS-patiënten wordt onder-
zocht. Jo van Criekingen (56) uit Hoens-
broek is de eerste patiënt in deze studie
die bij Orbis Medisch Centrum in Sittard-
Geleen het nieuwe medicijn Anti-Lingo
mag uitproberen. Wereldwijd is hij de
eerste patiënt die hiermee is gestart.
Mogelijk kan de achteruitgang van Multiple
Scelorse (MS) door dit middel worden gestopt
of misschien treedt er zelfs verbetering op.
De oorzaak van MS is onbekend, maar wel
is duidelijk dat de stof myeline een belang-
rijke rol speelt bij MS. Myeline vormt een
isolatie laag rondom de zenuwen in het cen-
traal zenuwstelsel. Deze laag zorgt ervoor dat
zenuwen de prikkels snel en efficiënt door-
geven. Bij MS-patiënten raakt de myeline
rondom de uitlopers van de zenuwen bescha-
digd waardoor de overdracht van de zenuw-
prikkels moeilijker wordt. Het eiwit Lingo-1
remt de aanmaak van myeline. Door het
gebruik van het medicijn Anti-Lingo, komt de
aanmaak van myeline mogelijk weer op gang.
In totaal worden in de 25 centra 240 patiënten
gevolgd gedurende 72 weken.
Eén vijfde deel van de patiënten krijgt een
nepmiddel, de anderen worden verdeeld in
vier groepen die ieder een andere dosis Anti-
Lingo krijgen toegediend om uit te vinden
wat de beste dosering is. Daarnaast krijgen
alle patiënten een beta interferon om niet
onderbehandeld te worden. In Orbis Medisch
Centrum (OMC) gaan tien tot vijftien patiën-
ten het nieuwe medicijn uitproberen. Op dit
moment doen zes mensen mee aan de proef
waarvan Jo van Criekingen de eerste is. Hij
gebruikte eerst een ander middel, waar hij
mee stopte vanwege de bijwerkingen: hoofd-
pijn, griep en misselijkheid. Nadat hij een tijd
immunoglobuline gebruikte, hoorde hij van
de proef met het nieuwe middel Anti-Lingo,
dat hij wel wilde proberen. “Ik heb geen last
van bijwerkingen maar merk ook nog geen
verbeteringen”, vertelt Jo van Criekingen.
Neuroloog Raymond Huppers legt uit dat
het medicijn de ziekte kan afremmen of stop-
zetten. “Het lijkt of de verslechtering bij Van
Criekingen afvlakt”, zegt Hupperts voorzich-
tig. “Of dat werkelijk zo is, is na anderhalf jaar
pas duidelijk. En op zijn vroegst over een half
jaar is een eerste indruk te geven of het middel
werkt.”
Jo van Criekingen (56) uit Hoensbroek is de eerste patiënt die het medicijn Anti-Lingo krijgt toegediend.
Op zijn vroegst over
een half jaar is een
eerste indruk te geven
of het middel werkt
Nieuw medicijn MS-patiënten
In het Deventer Ziekenhuis wordt het
spreekuur voor allergie bij kinderen omge-
doopt tot een Centrum voor kinderallergo-
logie en Immunotherapie. Het ziekenhuis
vervult op dit vlak een zorgfunctie voor de
provincies Overijssel en Gelderland.
Het Centrum voor Kinderallergologie en
Immunotherapie verwacht wekelijks vijftien
tot twintig nieuwe patiënten te zien. Omdat
de aandoeningen complexe voedselallergie,
hooikoorts, allergische astma, eczeem en
geneesmiddelenallergie, zich uitspreiden
over meerdere specialismen, wordt er samen
gewerkt met een KNO-arts, dermatoloog,
kinder diëtist en allergologie-verpleegkundi-
gen. Daarnaast is er wekelijks een patiënten-
bespreking met de afdelingen Kinderallergolo-
gie en Kinderlongziekten van het Wilhelmina
Kinderziekenhuis in Utrecht. In het Deventer
Ziekenhuis worden vooral de onderzoeks-
trajecten doorlopen, waarna een behandel-
plan wordt opgesteld. Voor de uitvoering hier-
van en verdere begeleiding wordt het kind zo
mogelijk terugverwezen naar de kinderarts of
huisarts in de eigen omgeving. Het Deventer
Ziekenhuis is een van de zes ziekenhuizen
met een multidisciplinair team waarvan een
kinderarts-allergoloog deel uitmaakt.
Het Rode Kruis Ziekenhuis (RKZ) in Bever-
wijk is deze maand samen met het Kruis-
punt uit Heemskerk gestart met de
spe ciale Kinderplaspoli ‘BlaasBaas’. Kinder-
arts Karolien Olie en Ineke de Gee-de
Ridder, bekkenfysiotherapeut gespeciali-
seerd in kinderen, zien tijdens dit ge-
zamenlijk spreekuur kinderen met aller-
hande plasproblemen.
Er zijn kin deren bij wie de zindelijkheids-
ontwikkeling niet helemaal goed verloopt.
Zij krijgen klachten van het verliezen van
urine. Hier onder wordt bijvoorbeeld verstaan:
incon tinentie, bedplassen, niet goed zindelijk
worden of zindelijk zijn geweest en een terug-
val hebben of terugkerende blaasontsteking.
De kinderen worden het eerste half uur gezien
door de kinderarts. Olie: “Mijn rol is vooral
om te kijken of er een medisch onderliggend
probleem de oorzaak is van de plasproble-
men.” Aansluitend vindt de afspraak met de
bekkenfysiotherapeute plaats.
Ziekenhuis St Jansdal in Harderwijk maakt
als één van de eerste zieken huizen in
Nederland gebruik van een chirurgisch
navigatiesysteem voor ingrepen in de
neusbijholten. De KNO-artsen werken
met de Digipointeur©. Dit systeem infor-
meert hen tijdens een operatie in de neus-
bijholten over de precieze locatie. Zo
kunnen zij nauwkeuriger opereren.
De KNO-artsen voeren regelmatig operaties
uit in de neusholten. Bijvoorbeeld bij patiën-
ten met chronische neusbijholteontsteking,
neuspoliepen of gezwellen in de neus en neus-
bijholten. Deze operaties vinden plaats in een
gebied vlakbij de hersenen, de ogen en grote
bloedvaten. De KNO-artsen kunnen deze
operaties alleen goed uitvoeren met inzicht
in de complexe anatomie. Tijdens de operatie
krijgt de patiënt een hoofdband om. Hierin
zit een sensor. Daarin wordt de positie van
de operatie-instrumenten ten opzichte van de
sensor en dus het hoofd geregistreerd. Voor
de operatie wordt een CT-scan gemaakt. Deze
scan wordt in de Digipointeur© geladen. Zo
krijgt de operateur als het ware een landkaart
te zien waar hij met zijn instrumenta rium
doorheen navigeert. Het navigatiesysteem
geeft met één millimeter nauwkeurigheid in
drie richtingen (vooraanzicht, zijaanzicht en
dwarsdoorsnede) op de CT-scan aan waar de
KNO-arts werkt.
De KNO-artsen hebben inmiddels diverse
patiënten goed kunnen helpen. Doordat de
KNO-artsen meer controle hebben hoeven zij
bijvoorbeeld bij een gezwel minder gezond
weefsel weg te halen. Bij neuspoliepen
kunnen zij de ziekte juist uitgebreider weg-
halen, omdat de grenzen van de neusbijholten
nauwkeurig in beeld worden gebracht.
IGZ verlengt
toezicht ADRZ
St Jansdal biedt
20-weken echo
Centrum voor
kinderallergie
RKZ begint met
‘BlaasBaas’ poli
De KNO-artsen
kunnen deze operaties
alleen goed uitvoeren
met inzicht in de
complexe anatomie
! #$ %$&'%$( )* +$,$ *-./(- ,/0( --(.$1$2$3+ +))3 +$ 4$%3$$(+$ )3.-(/'-%/$' )5 4$+3/02$(
Navigeren door
neusbijholten
De KNO-artsen van het  St Jansdal hebben inmiddels diverse patiënten goed kunnen helpen door gebruik van de
Digipointeur©.
Dag van de Zorgbekostiging *
Zowel in de curatieve zorg als in de
VV&T sector is de zorgbekostiging op dit
moment onderwerp van discussie. De ver-
anderde rol van zorgverzekeraars en regel-
geving omtrent bekostigingssystematiek
waarover onduidelijkheid heerst, zijn
daar belangrijke thema’s in. Deze thema’s
komen aan bod tijdens de Dag van de Zorg-
bekostiging op 11 februari in de Jaarbeurs
in Utrecht.
Door de verschillende bekostigings sytemen
hebben veel zorgbestuurders niet meer helder
hoe de financiële stromen in hun instel-
ling eruit zien. Dit werkt premie ver hogend
en inzicht verlagend. Op deze dag horen
de deelnemers hoe zij het beste met deze
moeilijke situatie kunnen omgaan en hoe ze
aan de juiste stuurinformatie komen om uw
doelstellingen te behalen. Tevens wordt in-
gegaan op de rol van de zorgverzekeraar bij
de contractonderhandelingen.  
Cure
Door de verschillende bekostigingssytemen
hebben veel zorgbestuurders niet meer helder
hoe de financiële stromen in hun instelling
eruit zien. Dit werkt premie verhogend en
inzicht verlagend. Hoor hoe u het beste met
deze moeilijke situatie kunt omgaan en hoe
u aan de juiste stuurinformatie komt om uw
doelstellingen te behalen. Tevens gaan we
in op de rol van de zorgverzekeraar bij de
contractonderhandelingen. 
Ga in gesprek met vakgenoten vanuit de
cure en de care en deel ervaringen, netwerk
en  verrijk de kennis. 
www.reedbusinessevents.nl/zorgbekostiging
De Inspectie voor de Gezondheidszorg
verlengt het verscherpt toezicht op het
Admiraal De Ruyter Ziekenhuis (ADRZ) in
Vlissingen voor de duur van zes maanden.
De Raad van Bestuur van het ADRZ heeft er
begrip voor.

In een gesprek met het ADRZ heeft de
Inspectie aangegeven dat zij de inspanningen
die het ziekenhuis gedurende de periode van
het verscherpt toezicht (sinds juli 2013) heeft
verricht, waardeert. De IGZ constateert met
name op de verpleegafdelingen een merkbare
cultuurverandering. Verbeteringen worden
ook daadwerkelijk zichtbaar, aldus de IGZ. Er
is volgens de Inspectie echter meer tijd voor
nodig om de gewenste resultaten te realiseren.
Vandaar dat het verscherpt toezicht wordt ver-
lengd voor maximaal zes maanden. De Raad
van Bestuur van het ADRZ onderschrijft de
bevinding van de IGZ dat er inmiddels veel
is bereikt. Volgende maand beoordeelt het
Nederlands Instituut voor Accreditatie in de
Zorg (NIAZ) of het ADRZ in aanmerking komt
voor het veiligheidscertificaat. De defini tieve
uitslag van die audits wordt pas rond april,
mei verwacht. Om die reden heeft de Raad
van Bestuur er begrip voor dat de IGZ het ver-
scherpt toezicht nu nog niet kan opheffen.
Zwangere vrouwen uit Harderwijk en
omgeving kunnen voortaan voor een
20-weken echo terecht in het zogeheten
Prenataal Screeningscentrum Harderwijk.
Dit centrum bevindt zich in ziekenhuis
St Jansdal. De 20-weken echo wordt aan
alle zwangere vrouwen aangeboden en
wordt ook wel structureel echoscopisch
onderzoek genoemd.
De echoscopisten zijn ook verloskundigen en
opgeleid om op de juiste wijze de aanstaande
moeder en haar partner te begeleiden tijdens
dit onderzoek. Met de 20-weken echo wordt
gecontroleerd of het ongeboren kindje aan-
geboren lichamelijke afwijkingen heeft. De
echo wordt tussen de negentien en 22 weken
zwangerschap uitgevoerd. Tijdens het onder-
zoek zal de echoscopiste zoveel mogelijk
uitleg geven bij de echobeelden. Na afloop
krijgen de aanstaande ouders foto’s van hun
kindje mee. De 20-weken echo is geen pret
echo.
Speelgoedautomaat verzacht de pijn
Het Sint Franciscus Gasthuis in Rotterdam heeft een nieuwe speelgoedautomaat. Guus mag een eitje trekken. Om de
pijn een beetje te verzachten, mogen kinderen voortaan op verschillende afdelingen een verrassingsei met een speel-
goedje uit de automaat halen.
16 61/(/$&
7899$3 :
:: 0-(8-3/ :;<=
Door de verschillende bekostigingssytemen hebben
veel zorgbestuurders niet meer helder hoe de financiële
stromen in hun instelling eruit zien.
Voor het eerst is een zogeheten ‘S-ICD’ bij
een patiënt geïmplanteerd in het Albert
Schweitzer ziekenhuis in Dordrecht. Een
ICD is een speciale pacemaker (Implan-
teerbare Cardioverter Defibrillator), die
een stroomstoot kan afgeven aan het hart
bij levensbedreigende ritmestoornissen
- vergelijkbaar met de AED’s die in veel
openbare ruimtes hangen, maar dan in het
lichaam. De S-ICD is een nieuwe variant op
de ICD, waarbij geen elektrode in het hart
en de bloedvaten meer hoeft te worden
geplaatst. Alles zit dicht onder de huid.
De elektrode die de ritmestoornis ‘ziet’ en de
schok kan afgeven, zit bij de S-ICD aan de
buitenkant van de borstkas onder de huid
(ofwel subcutaan, daarvoor staat de S in de
afkorting). Het apparaatje zelf wordt onder
de linker oksel geïmplanteerd. Het grote voor-
deel van deze minder inwendige plaatsing,
is dat het hart en alles daaromheen intact
blijft. Bij de in het hart geplaatste ICD bestaat
bovendien na verloop van tijd de kans op ver-
kleving met de binnenkant van het hart of de
vaatwand, bij de S-ICD niet. Bij eventuele pro-
blemen is de S-ICD makkelijker uit te nemen
dan de gangbare ICD.
Ritmestoornis
De S-ICD heeft daarentegen niet de normale
pacemakerfunctie (het regelen van het hart-
ritme) die een ICD wel heeft. Het apparaat is
bij uitstek geschikt voor één specifieke ritme-
stoornis en zal vooral bij jongere patiënten
worden gebruikt. Cardioloog Van Woerkens
van het Albert Schweitzer ziekenhuis en elek-
trofysioloog Bhagwandien van het Erasmus
MC (Rotterdam) plaatsten met een OK-team
op een van de laatste dagen van 2013 de eerste
S-ICD in Dordrecht. De operatie verliep voor-
spoedig en na twee dagen werd de patiënt in
goede conditie ontslagen. De bedoeling is dat
er in 2014 om te beginnen vijf S-ICD’s worden
geplaatst. Van de gewone ICD-variant, die het
Albert Schweitzer ziekenhuis sinds 2011 mag
implanteren, zijn in het afgelopen jaar 107
stuks geplaatst. Dit jaar worden het er net zo
veel, misschien iets meer.
Kinderwenspoli
gaat online
Een zorgprofessional van het Nkhoma Hospital past zijn
uniform.
Onderhuidse ICD bij patiënt Albert Schweitzer
Er zijn nog nooit zoveel binnenbranden
geweest in zorggebouwen als in 2012. Er
was een stijging te zien van 55 procent.
In 2011 waren er 1081 binnenbranden in
zorggebouwen als ziekenhuizen, gebouwen
voor ouderenzorg, psychiatrie en gehan-
dicaptenzorg. In 2012 waren dat er 1673.
Bij deze branden vielen in totaal vijf doden
in verpleeghuizen en woonzorgcentra. Dat
blijkt uit cijfers van Incidentbeheersing
Management Zorginstellingen (IbMZ), dat
jaarlijks melding doet van branden in zorg-
gebouwen in Nederland.
De laatste dertien jaar (2001-2012) zijn in
totaal 48 dodelijke slachtoffers gevallen bij
branden in zorggebouwen. De genoemde
getallen van binnenbranden en doden,
maar ook die van de voorliggende jaren zijn
volgens IbMZ zorgelijk te noemen. “Vooral
omdat er nog steeds geen tastbare en door
de zorg bestuurders op te pakken strategie
met de noodzakelijke besluitvorming plaats-
vindt, om de binnenbranden en gewonden
en doden in aantal terug te dringen. Ook is
te constateren, dat de toezichthouders in de
zorg te kort schieten in hun controle taken ten
aanzien van dit dossier.” IbMZ constateert dat
over het algemeen binnen de zorginstel lingen
de personeelsbezetting tijdens de avond,
nacht en het weekend onverantwoord laag is,
ondanks de mate van niet zelfredzaamheid
van bewoners. Ook kunnen de verzorgen-
den gezien de zorg(plicht) voor patiënten en
bewoners de verpleegafdeling niet ver laten
om elders in het gebouw hulp te bieden.
Deze gesignaleerde punten van zorg blijven
volgens IbMZ al sinds jaar en dag ongewij-
zigd. De opkomsttijden van de brandweer
zijn weliswaar vastgelegd, maar volgens IbMZ
wordt niet in alle gevallen voldaan aan de
gestelde tijden om tussen zes en acht minu-
ten na een alarmering bij een zorggebouw te
zijn. “De zorginstellingen sturen hier niet op,
omdat zij niet beschikken over deze exacte in-
formatie. Een gerichte communicatie tussen
zorg instellingen en Brandweer Nederland
over dit aspect vindt nog steeds niet plaats”,
constateert IbMZ. Dat ligt niet aan de minis-
ters van VWS en BZK, vindt IbMZ. Zij hebben
de afgelopen jaren met diverse brieven, zowel
naar de zorgsector zelf als naar de Tweede
Kamer het Kabinetsstandpunt goed onder
woorden gebracht.
“Naast alle initiatieven binnen de zorgsector
zelf op operationeel niveau, laten de bestuur-
ders van zorginstellingen het nog afweten be-
treffende verantwoording afleggen volgens het
door het ministerie van VWS voorgehouden
voorbeeld uit de Bestuurs methodiek Brand-
veiligheid. Kernpunt hierbij is, dat een jaar-
lijkse dechargeverklaring, te verlenen door de
Raad van Toezicht, nog steeds ontbreekt op
het dossier totale brandveiligheidzorg van een
desbetreffende zorginstelling.” Verder is het
zo, schrijft IbMZ, dat ook het Kabinet in ge-
breke blijft door nog steeds niet een Algemeen
Maatregel van Bestuur Basishulpverlening
(BHV) officieel te verklaren. “Al meer dan drie
jaar zwerft dit concept AMvB tussen de diverse
ministeries en overige brancheorganisaties en
blijft het onduidelijk aan welke nieuwe kaders
een BHV organisatie moet gaan voldoen.” Ter
bevordering van de totale brandveiligheids-
zorg, blijven primair de zorgbestuurders en
toezichthouders aan zet, vindt IbMZ. “Het
Kabinet, de Tweede Kamer, Brancheorganisa-
ties in de Zorg, Verbond van Verzekeraars en
Brandweer Nederland kunnen niet op hun
handen gaan zitten en toekijken. Zij zullen
hierbij elk hun positieve en kritische bijdragen
moeten blijven leveren.”
De personeelsbezetting
in nacht en weekend is
onverantwoord laag
Meer branden in zorggebouwen
Er zijn nog nooit zoveel binnenbranden geweest in zorggebouwen als in 2012.
Het Centrum Voortplantingsgeneeskunde
is gestart met de eerste patiëntencommu-
nity van het Jeroen Bosch Ziekenhuis
’s-Hertogenbosch. De digitale kinderwens-
poli is sinds maandag 13 januari online.
Patiënten van het Centrum Voortplantings-
geneeskunde kunnen online vragen stellen
aan de verpleegkundigen en hun ervarin-
gen met elkaar delen.
Met deze digitale kinderwenspoli wil het
Centrum Voortplantingsgeneeskunde op
een laagdrempelige manier extra interactie
onder steunen tussen enerzijds patiënten en
het team van het Centrum Voortplantings-
geneeskunde en anderzijds patiënten onder-
ling. Met behulp van de digitale kinderwens-
poli kunnen patiënten zorgvragen stellen aan
het team, maar ook heel makkelijk patiënten-
informatie vinden over ziektebeelden, onder-
zoeken en behandelingen. Daarnaast kan het
Centrum Voortplantingsgeneeskunde met het
plaatsen van nieuwsberichten alle patiënten
bereiken voor belangrijke mededelingen. Het
Centrum Voortplantingsgeneeskunde heeft
de mogelijkheid om patiënten via de digitale
kinderwenspoli actief te benaderen met
vragen, zodat bij het eerstvolgende consult
belangrijke informatie al bekend is op de poli-
kliniek. De digitale kinderwenspoli heeft ook
een forum waarop patiënten anoniem ideeën
en meningen kunnen uitwisselen. De ervaring
met dergelijke fora leert dat mensen elkaars
kennis helpen vergroten. Goed geïnformeerde
patiënten houden doorgaans langer zelf de
regie over hun zorgproces. Ook is er een chat-
functie. Patiënten hebben de mogelijkheid om
direct online met elkaar te communiceren.
17 Kliniek
Nummer 2
22 januari 2014
De eerste implantatie van de S-ICD in Dordrecht begint.
De gebruikte uniformen van ziekenhuis
Tjongerschans (Heerenveen) zijn binnen-
kort in gebruik in het Nkhoma Hospital in
Malawi.
Op een vraag van een van de accountants of
het ziekenhuis een aantal gebruikte uniformen
kon doneren voor het Nkhoma Hospital, ver-
raste de Tjongerschans het hospitaal met tien
pallets met kleding. De eerste paar plunje-
balen zijn al afgeleverd in oktober 2013 en
binnenkort gaat de rest per zeecontainer. De
sponsoring van de transportkosten is bijna
rond, maar meer giften zijn welkom (ook
om de container op verzoek van het Nkhoma
Hospital te vullen met medicijnen). Zie voor
meer informatie op www.nkhoma.nl. Het
Nkhoma Hospital ligt in centraal-Malawi en
voorziet ongeveer 300.000 Malawianen van
medische zorg. Malawi is één van de armste
landen van de wereld.
Tjongerschans
schenkt uniformen
18 Advertentie
Nummer 2
22 januari 2014
Kijk voor meer informatie en aanmelden op
www.reedbusinessevents.nl/MDLcongres
De impact van maag-, lever- en darmziekten op de samenleving is enorm. Ruim twee miljoen
mensen in ons land hebben een MDL-ziekte en hiermee staan deze aandoeningen in de top
vier van de meest voorkomende ziekten in Nederland. Dertien procent van de sterfgevallen in
ziekenhuizen zijn het gevolg van deze aandoeningen.
º Wat is het verschiI tussen prikkeIbare darm (!BS) en ontstekinQen aan de darm (!BD)?
º Wat zi|n de oorzaken, QevoIQen en behandeIinQ van Ieverziekten?
º Hoe herken |e (erfeIi|ke) darmkanker?
º Wat zi|n overweQinQen bi| voedinQsinterventies?
º StomamateriaIen, wat zi|n dat en wat zi|n de verschiIIen?
!n de middaQ zi|n er 2 workshoprondes met aansIuitende borreI.
4 maart 2D14 | 9.3D - 16.3D uur | ReeHorst, Ede
Maag Darm Lever congres
O
m
d
a
t beter worden je v
a
k
is
! O
m
d
a
t b e t e r w o r d e n j e
v
a
k
i s
!
N
U
R
S
IN
G
tvz
Symposium Mammacare
Een mix van techniek, actualiteit en ethiek
4 februari 2014 | 9.00 – 16.45 uur | ReeHorst, Ede
www.reedbusinessevents.nl/mammacare
Kennis waarmee je de dag erna al
nieuwe technieken kunt toepassen en de
patiënt zorg op maat kunt leveren, zowel
medisch als psychisch.
Kom tijdens wereldkankerdag naar het
Symposium Mammacare
De nieuwste ontwikkelingen in borstkankerzorg, o.a. op het gebied
van bestraling van de okselklieren en preventieve verwijdering
De vertaalslag naar de praktijk
Het leveren van hoge kwaliteit in een concurrerende markt en de
benadering van de patiënt
13 FEBRUARI IN UDEN!
OPENBARE BIBLIOTHEEK
MONDRIAANPLEIN 16
0413 - 263101
WWW.BIBLIOTHEEKUDEN.NL
Toegang
G
R
ATIS
voor meer informatie:
www.iedereenkanlezen.nl
info@iedereenkanlezen.nl
06 - 177 22 888
Open tussen 10:00 en 16:00 uur
REGIOBEURS
voor mensen met
een leesbeperking
Communicatiesponsor
www.ivagroep.nl
De PROGENSA POA3-test |s
een gen-gebaseerde test d|e
he|pt b|j de d|agnose van
prostaatkanker
£éo op
de Ies Naooeo
0otw|kke|t
T|jdeos
I|jo Leveo
Prostaatkaoker
Ho|og|c Nether|ands B.v.
Trans|stor straat 60, 1322OG A|mere
Neder|and
Te|: 036-7111186
E-ma||: bene|ux@ho|og|c.com
Na een d|g|taa| rectaa| onderzoek ¦DRE}
wordt een ur|ne monster afgenomen ter
bepa||ng van de POA3-Score.
De POA3-Score ge|dt spec|f|ek voor
prostaatkanker en wordt, |n tegenste|||ng
tot de PSA-waarde ¦PSA =
prostaatspec|f|ek ant|geen}, n|et be|nv|oed
door een prostaatvergrot|ng of door andere
prostaataandoen|ngen d|e n|et aan kanker
gere|ateerd z|jn.
De POA3-Score b|edt, naast het DRE en
de PSA-waarde, nutt|ge |nformat|e d|e he|pt
b|j de bes||ss|ng of een b|ops|e nod|g |s of
u|tgeste|d kan worden.
voor meer |nformat|e over de
PROGENSA POA3-Test,
kunt u terecht op
www.POA3.org
Tijdens de afgeIcpen jaarwisseIing zijn drie
tieners tussen de dertien en vijftien jaar
bIind geraakt aan één ccg en vijftien vcI-
wassenen van bcven de achttien jaar. Van
de in tctaaI achttien bIinde cgen zijn inmid-
deIs tien cgen ccmpIeet verwijderd. Vijftig
prccent van aIIe sIachtcers is twintig jaar
cf jcnger.
Deze jaarwisseling is voor de zesde keer het
totale aantal door vuurwerk veroorzaakte oog-
letsels geregistreerd door het Nederlands Oog-
heelkundig Gezelschap (NOG), de beroeps-
vereniging van de Nederlandse oogartsen.
Gezien de aantallen slachtoffers door vuur-
werk, en het uitblijven van een daling daarvan
ondanks intensieve voorlichting en het actief
promoten van de vuurwerkbril, is het ge dogen
van consumentenvuurwerk volgens het NOG
niet verantwoord. Tjeerd de Faber, oogarts en
vuurwerkwoordvoerder van het NOG: “Het
aantal blinde ogen is dit jaar gedaald van
25 naar achttien, maar dit blijft vanzelfspre-
kend zeer slecht nieuws. Voor al deze mensen
geldt dat zij hun werk niet meer kunnen doen,
ander werk moeten zoeken of in het geval
van de jongeren hun droombaan niet meer
kunnen verwezenlijken. Mag traditioneel
consumentenvuurwerk voor zoveel blijvend
letsel zorgen?”. Bij 51 ogen is sprake van visus-
verlies: dit varieert van permanent verminderd
gezichtsvermogen tot een volledig blind oog.
Meer dan twee miIjcen NederIanders
hebben een huidaandcening. Ziektes waar-
van men ncg te weinig weet en die vaak
mceiIijk te behandeIen zijn. 5cmmigen
hebben Iast van bijvccrbeeId ver kIeuring,
schiIfering, uitdrcging cf haaruitvaI.
Vccr anderen zijn cntstekingen en jeuk
cndraagIijk. De aandcening en de reacties
van de cmgeving hebben grcte invIced cp
het Ieven van mensen met een huidziekte.
VeIen durven hun huid niet te tcnen.
Veel verpleegkundigen en verzorgenden
komen dermatologische problematiek tegen.
Hoewel het zichtbare en veelvoorkomende
problemen vormen is er voor verpleegkun-
digen/verzorgenden vrij weinig aandacht
voor tijdens de dagelijkse werkzaamheden.
Tijdens de Dag van de Huidproblematiek, op
29 januari, gaat Nursing in op de meest voor-
komende huidaandoeningen en zal er een
korte update zijn over de meest recente ont-
wikkelingen.  Carla van Dijk (verpleegkundig
specialist Wondexpertise Centrum Evean) zal
ingaan op huidproblemen bij oudere mensen.
Verschillende ‘ouderdomsproblemen’ (zoals
skintears, smetten en jeuk) worden behandeld
en praktijk gerichte oplossingen wordt be-
sproken. Ook de huid is namelijk onder hevig
aan de tijd. Een verouderende huid is dun,
kwetsbaar, slap en droog. Door vermindering
en verbrokkeling van de elastinevezels verliest
de huid zijn elasticiteit. Doordat de talg klieren
afnemen wordt de huid droog.
CcnstituticneeI eczeem
Jennie Janssens (eczeemverpleegkundige poli
Dermatologie) gaat in op de aandoening
constitutioneel eczeem. De aandoening kan
niet genezen worden, maar de frequentie
en de ernst van de klachten kan wel zo laag
mogelijk worden gehouden. Tijdens een
‘Eczeemspreekuur’ richt de verpleegkundige
zich op de voorlichting en behandeling van
eczeem. Stapsgewijs wordt besproken hoe
de verpleegkundige deze rol kan ver vullen,
ook als er geen Eczeemspreekuur in het
ziekenhuis aanwezig is. Andere onder werpen
die besproken zullen worden zijn: behande-
ling van een patiënt met een ulcus cruris
venosum, omgaan met de diabetische voet en
het Basaalcelcarcinoom; diagnostiek, behan-
deling en nabehandeling.
Kijk voor het volledige programma en
aanmelden op www.reedbusinessevents.nl/
huidproblematiek.
Diverse ziekenhuizen reikten traditie-
getrcuw aan het begin van het jaar prijzen
uit aan bijvccrbeeId de meest gastvrije
afdeIing cf de meest vriendeIijke zcrg-
prcfessicnaI. In het FIevcziekenhuis in
AImere werd het prcject 'kinesic-tape na
knieschijf-Iuxatie' van de Cipskamer uit-
gercepen tct beste zcrgprcject van 2013.
De CIiënten 1aar Prijs wcrdt jaarIijks dccr
de CIiëntenraad van het FIevcziekenhuis
uitgereikt aan het prcject dat verbetering
van de zcrg aan de patiënten van het
ziekenhuis biedt.
Jacquelien Noordhoek, juryvoorzitter van
de Cliënten Jaar Prijs 2013, blikt namens de
Cliën tenraad terug: “De jury mocht dit jaar uit
zeven bijzondere projecten drie genomineer-
den kiezen. We vonden het prachtige projec-
ten, die haast niet met elkaar te vergelijken
zijn. Behalve dat ze de zorg aan onze patiën-
ten verbeteren. Opvallend is dat het Almeerse
publiek dit jaar voor een specifiek medische
verbetering gekozen heeft. We hopen dat dit
project goede resultaten boekt en ook buiten
ons ziekenhuis een voorbeeldfunctie krijgt.”
Wanneer de knieschijf uit de kom schiet, is in
de meeste gevallen een behandeling met een
gipskoker gedurende zes weken het gevolg.
Hierdoor zijn bewegen en douchen bijna
onmogelijk.
Sinds kort bieden de gipsverbandmeesters,
vooral aan jongeren, de keuze om de knieschijf
met Kinesio-tape te behandelen. Hiermee kan
iemand sneller normaal bewegen en gewoon
douchen. Ook is anti-stolling (‘de prikjes’) niet
meer nodig. De gipsverbandmeesters willen
deze behandeling voor meer mensen mogelijk
maken, waarvoor scholing en g edegen onder-
zoek nodig zijn is. Zij gaan het gewonnen
bedrag dan ook hieraan besteden. Met
725 stemmen won het project ‘Kinesio-tape
na knieschijf-luxatie’ van de twee andere ge-
nomineerden: ‘Optimaliseren wachtruimte en
onderzoekkamers Mammapoli’ door Radiolo-
gie (413 stemmen) en ‘Herinneringsdag’ van
de geestelijke verzorgers (130 stemmen). Van
14 november tot 31 december hebben 1268
mensen hun stem uitgebracht via stemformu-
lieren in de centrale hal of via de website van
het Flevoziekenhuis, waar de filmpjes van de
drie genomineerde projecten bekeken konden
worden. De winnaar van de Cliënten Jaar Prijs
krijgt een bijzondere prijs: een kunstwerk
van een Almeerse verstandelijk gehandicapte
kunstenaar (dit jaar: Ralph Noort), verbonden
aan Atelier ‘De Witte Olifant’. Daarnaast ont-
vangt de winnaar een geldbedrag van 2.500
euro te besteden aan een stage, studiereis
of vergelijkbare activiteit om het winnende
project uit te bouwen of te verbeteren.
De winnaars van de Cliënten Jaar Prijs 2013 van het Flevoziekenhuis krijgen de prijs uitgereikt (v.l.n.r.): Annemarie van Eck, Erna Boud en Bertine de Bes (genomineerden
project Mammapoli), Rianne Veenstra (genomineerde project Geestelijke verzorging), Gerrit-Jan Westenberg (winnaar project Gipskamer) en Jacquelien Noordhoek (juryvoor-
zitter CJP 2013).
Vuurwerk kost
achttien ogen
Huidproblematiek anno 2014
We hopen dat dit
project ook buiten ons
ziekenhuis een
voorbeeldfunctie krijgt
Gipskamer in de prijzen
! #$ %$&'%$( )* +$,$ *-./(- ,/0( --(.$1$2$3+
+))3 +$ 4$%3$$(+$ )3.-(/'-%/$' )5 4$+3/02$(
19 6-%/7(%$(,)3.
89::$3 ;
;; 0-(9-3/ ;<=>
*
Veel verpleegkundigen en verzorgenden komen derma-
tologische problematiek tegen.
Patiënten met matige tct ernstige sIaap-
apneu kunnen baat hebben bij een ge-
ïmpIanteerd systeem (Inspire] dat de tcng-
zenuw stimuIeert tijdens de sIaap. Dit bIijkt
uit de kIinische studie 5TAß (5timu Iaticn
Therapy fcr Apnea ßeducticn]. Nicc de
Vries, kND-arts van het 5int Lucas Andreas
Ziekenhuis in Amsterdam, ziet het systeem
aIs een beIangrijke stap in de behandeIing
van sIaapapneu.
De Vries opereerde 23 patiënten, het hoogste
aantal binnen de studie. In totaal werden
wereldwijd 126 patiënten geopereerd in 22
ziekenhuizen. Het New England Journal of
Medicine publiceerde onlangs de resultaten
van de trial. Bij de patiënten die meededen
aan de trial werd een klein apparaat geïmplan-
teerd dat ervoor zorgt dat het aantal adem-
stops per nacht drastisch afneemt. Ook het
zuurstof gehalte in het bloed neemt toe. De
deelnemende patiënten konden de standaard-
behandeling met CPAP (behandeling met een
pomp) niet verdragen of hadden geen baat bij
deze behandeling. De Vries: “De resultaten
zijn goed en overtuigend. Er zijn geen ernstige
bijwerkingen gemeld tijdens de studie. Het
unieke aan de ingreep is dat er geen weefsel
wordt verwijderd.” De behandeling wordt in
Nederland vooralsnog niet vergoed. De resul-
taten van de studie liggen ter beoordeling bij
het College voor Zorgverzekeringen (CvZ).
Hulpmiddel voor
apneupatiënt
Oogletsel veroorzaakt door vuurwerk.
Zaterdag 8 februari
Meet VSO - werken in een ontwikkelingsland
• Organisatie: VSO Nederland
• Locatie: omgeving Utrecht
• Kosten: gratis
• Informatie: www.vso.nl
Maandag 10 maart, maandag 24 maart, maandag 31 maart, vrijdag 9 mei,
vrijdag 16 mei, donderdag 22 mei en maandag 26 mei
‘Voor jezelf opkomen’
• Over: Assertiviteit op de werkvloer
• Data en locaties: Almelo 10 maart; Amsterdam 26 mei; Eindhoven 9 mei;
Groningen 31 maart; Maastricht 24 maart; Rotterdam 16 mei en Utrecht 22 mei 2014
• Organisatie: Eendaagse workshop de Bode Nascholingen
• Programma en aanmelden: www.debode.nl
• Deze workshop wordt door 91 procent van de deelnemers beoordeeld met een
8,8 gemiddeld
4 2014 2014
Agenda
Vrijdag 14 februari
Psychiatrische problematiek in de thuiszorg
• Voor alle verpleegkundigen en overige geïnteresseerden werkzaam in de thuiszorg
• Over o.a. Interventies bij patiënten die agressief of
probleemgedrag vertonen, patiënten met een depressie of een
angststoornis, een persoonlijkheidsstoornis, niet-aangeboren
hersenletsel, problematisch alcoholgebruik en patiënten die
suïcidaal zijn of zichzelf beschadigen.
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.congressenmetzorg.nl
Donderdag 30 januari, donderdag 13 februari, woensdag 5 maart en
donderdag 20 maart
Nascholing ‘Vrouwenzaken’
• Geaccrediteerde nascholing voor doktersassistenten, praktijkondersteuners, verpleeg-
kundigen en verzorgenden
• Over o.a. lichamelijke, psychische en sociale veranderingen/klachten tijdens de
overgang, behandelingen, hormoontherapie, vrouwen met verhoogde risico’s op
bepaalde aandoeningen, preventie en screening
• Lokatie: Do 16 januari - Hotel van der Valk Stein - Urmond; Do 30 janurai - Hotel van
de Valk - Purmerend; Do 13 februari - Hotel vander Valk - Zwolle; Wo 5 maart - Hotel
vander Valk - Middelburg; Do 20 maart - Hotel van de Valk - Wassenaar
• Kosten: (incl. buffet, lesmateriaal en de boeken Menoblues en Menoproof) 140 euro
• Aanmelden: j.vanderhert@quicknet.nl (voor vragen: 06-10331222)
• Zie verder: www.vrouwenwijzer.nl
Vrijdag 7 maart
Een nieuwe kijk op zorg 4 (wegens succes herhaald)
• Voor alle verpleegkundigen, verzorgenden, teamleiders en managers in de zorgsector.
Tijdens dit congres bieden we je hiervoor praktische tips
en oplossingen, met als kernwoorden: ‘What you see
is NOT always what you get!’; ‘Het moet anders, maar
hoe!’; ‘Laat je niet ondersneeuwen! Zorg ervoor dat je
gezien en gehoord wordt’; ‘Durf uit het karrenspoor te
gaan en de zorg te verbeteren!’; ‘Samen sterk voor de
patiënt en de cliënt’
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.congressenmetzorg.nl
20 Agenda
Nummer 2
22 januari 2014
Donderdag 30 januari
Zorgvisie Executive Seminar - voorbeelden uit USA en NL
• Hoe is Virginia Mason erin geslaagd medisch specialis-
ten het voortouw te laten nemen? 
• Wat hebben Nederlandse ziekenhuizen inmiddels
bereikt die met de lessen uit VMMC aan de slag zijn
gegaan? 
• Hoor het onder andere van Gary Kaplan (VMMC), Jack
Silversin (VMMC), Maarten Rook (STZ) en Rob Dill-
mann (ZMC)
• Hotel Houten, Houten
• Meer informatie en inschrijven: www.reedbusinessevents.nl/executiveseminar
Dinsdag 11 februari
Dag van de Zorgbekostiging
• De zorgbekostiging op dit moment onderwerp
van discussie voor cure en care.
• Hoor over de laatste ontwikkelingen rond de
bekostiging
• Parallelprogramma voor cure en care
• Jaarbeurs, Utrecht
• Meer informatie en inschrijven: www.reedbusinessevents.nl/zorgbekostiging
Donderdag 23 januari
Nursing Congres Pijn
Als woorden tekort schieten…
• Over o.a. pijn bij dementie, religieuze en culturele verschillen in pijnbeleving en
de invloed van pijn op jouw psyche
• Locatie: Postillion Bunnik
• Info: www.reedbusinessevents.nl/pijn
• Tot 13 december geldt de vroegboekprijs!
Woensdag 29 januari
Dag van de Huidproblematiek
• Kennis en inzicht in de meest voorkomende huidaandoeningen
• Over o.a.: Huidproblematiek Anno 2014, huidproblemen bij ouderen, basaalcarcinoom
en de diabetische voet
• Voor: Verpleegkundigen, verzorgenden en overige zorg-
professionals
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie: www.reedbusinessevents.nl/huidproblematiek
• Let op! Vroegboekkorting tot 2 januari.
Dinsdag 4 februari
Symposium Mammacare
Een mix van techniek, actualiteit en ethiek
• Voor: Verpleegkundigen en overige zorgprofessionals
• Over o.a. de nieuwste ontwikkelingen in borstkankerzorg, bestraling van de
okselklieren en preventieve verwijdering
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.reedbusinessevents.nl/mammacare
Woensdag 5 februari
Congres Palliatieve zorgverlening
De rol van verpleegkundigen bij goede communicatie en
samenwerking met de patiënt en zijn naasten
• Over o.a. palliatieve zorg in het ziekenhuis, voeding en vocht, mogelijkheden en
rituelen na de dood
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.reedbusinessevents.nl/palliatievezorg
Dinsdag 4 maart
Maag Darm Lever congres
• Over o.a. het verschil tussen een prikkelbare darm en ontstekingen aan de darm,
leverziekten en anatomie en ziekten van de maag
• Voor: Verpleegkundigen, verzorgenden en overige zorgprofessionals
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.reedbusinessevents.nl/MDLcongres
• Vroegboekkorting tot 28 januari!
Dinsdag 10 en woensdag 11 juni
‘Lopen op eieren
• Over: Minder managen, meer leiden
• Datum en locatie: Utrecht, 10 en 11 juni 2014
• Organisatie: Tweedaagse workshop de Bode Nascholingen
• Programma en aanmelden: www.debode.nl
• Deze workshop wordt door 98 procent van de deelnemers beoordeeld met een
9,1 gemiddeld
Dinsdag 11 maart, dinsdag 25 maart, dinsdag 1 april, vrijdag 23 mei,
dinsdag 27 mei, woensdag 4 juni en donderdag 5 juni
‘Iedereen wil aardige collega’s, ook jouw collega’s’
• Over: Collegiale feedback volgens de Bode Methode
• Data en locaties: Almelo 11 maart; Amsterdam 27 mei; Eindhoven 5 juni;
Groningen 1 april; Maastricht 25 maart; Rotterdam 4 juni en Utrecht 23 mei 2014
• Organisatie: Eendaagse workshop de Bode Nascholingen
• Programma en aanmelden: www.debode.nl
• Deze workshop wordt door 93 procent van de deelnemers beoordeeld met een
8,6 gemiddeld
Dinsdag 22 april
Congres Depressie bij ouderen
• Handvaten voor herkenning en aanpak
• O.a. over de verschillende vormen van depressie en het herkennen van delier,
dementie en depressie
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.reedbusinessevents.nl/depressiecongres
• Vroegboekkorting tot 25 maart!
Maandag 17 maart, vrijdag 28 maart, vrijdag 4 april, woensdag 28 mei,
maandag 2 juni, dinsdag 3 juni en vrijdag 6 juni
‘Even stilstaan, een hele vooruitgang’
• Over: Omgaan met werkdruk en stress
• Data en locaties: Almelo 17 maart; Amsterdam 28 mei; Eindhoven 6 juni;
Groningen 4 april; Maastricht 28 maart; Rotterdam 3 juni en Utrecht 2 juni 2014
• Organisatie: Eendaagse workshop de Bode Nascholingen
• Programma en aanmelden: www.debode.nl
• Deze workshop wordt door 88 procent van de deelnemers beoordeeld met een
9,1 gemiddeld
4 0 2014
Agenda
Donderdag 27 maart
Landelijke Studiedag ‘Patiëntveiligheid; de kunst van
verleiden tot patiëntveilig gedrag’
• Een actuele studiedag met o.a.: landelijke ontwikke-
lingen, het creëren van een patiëntveilige cultuur en
het belang van eerlijke feedback in een team
• Locatie: Leerhotel Het Klooster, Amersfoort
• Informatie en aanmelden: www.leidscongresbureau.nl
Vrijdag 28 maart
Pijn is van iedereen 2.
• Voor alle verpleegkundigen en overig geïnteresseerden
• Over o.a.: ‘Hoe ontstaat pijn en door welke factoren wordt pijn beïnvloed?’; ‘Hoe kan
pijn het beste behandeld worden? Wat is de zin en onzin van pijnscores en -protocol-
len?’; ‘Hoe verbeter je de interactie tussen een ‘lastige’ patiënt en jezelf?’; ‘Wat kun je
doen bij pijn bij ernstige aandoeningen waaraan de patiënt
op termijn zal overlijden?’; ‘Welke behandelmethoden zijn
er bij wondpijn?’; ‘Hoe werkt de PCA-pomp in de praktijk?’;
‘Wat zijn de indicaties en contra-indicaties bij spinale en
epidurale pijnbestrijding?’
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.congressenmetzorg.nl
Vrijdag 4 april
Palliatieve zorg in de thuiszorg
• Voor alle verpleegkundigen en overig
geïnteresseerden werkzaam in de thuiszorg
• Over o.a. Het Zorgpad Stervensfase; Het PaTz-
project; Goede palliatieve thuiszorg; Palliatieve
sedatie; Benauwdheid; De laatste zorg
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.congressenmetzorg.nl
Vrijdag 13 juni
Palliatieve zorg in het ziekenhuis
• Voor alle verpleegkundigen en overige
geïnteresseerden werkzaam in ziekenhuizen
• Over o.a. Het Zorgpad Stervensfase; Goede
palliatieve ziekenhuiszorg; consultatieteam
palliatieve zorg; palliatief redeneren; Palliatieve
sedatie; Benauwdheid
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.congressenmetzorg.nl
21 Agenda
Nummer 2
22 januari 2014
Dinsdag 18 maart
Hét Dementiecongres
Angst, pijn en vreugde, óók met dementie
• Over o.a. de nieuwste ontwikkelingen en inzichten in dementie, de pijn van
dement zijn en dementie: een palliatief proces
• Voor: Verpleegkundigen, verzorgenden en overige zorgprofessionals
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Informatie en aanmelden: www.reedbusinessevents.nl/dementiecongres
Woensdag 12 maart, woensdag 26 maart, woensdag 2 april, woensdag 7 mei,
maandag 12 mei, woensdag 14 mei en maandag 19 mei
‘Soft beginnen is helemaal zo gek nog niet’
• Over: Het motiveren en enthousiasmeren van medewerkers
• Data en locaties: Almelo 12 maart; Amsterdam 12 mei; Eindhoven 7 mei;
Groningen 2 april; Maastricht 26 maart; Rotterdam 14 mei en Utrecht 19 mei 2014
• Organisatie: Eendaagse workshop de Bode Nascholingen
• Programma en aanmelden: www.debode.nl
Donderdag 13 maart, donderdag 27 maart, donderdag 3 april, donderdag 8 mei,
dinsdag 13 mei, donderdag 15 mei en dinsdag 20 mei
‘Hou nu maar op met dat softe gedoe: GA LEIDEN!’
• Over: Wat te doen als de softe manier toch niet werkt
• Data en locaties: Almelo 13 maart; Amsterdam 13 mei; Eindhoven 8 mei;
Groningen 3 april; Maastricht 27 maart; Rotterdam 15 mei en Utrecht 20 mei 2014
• Organisatie: Eendaagse workshop de Bode Nascholingen
• Programma en aanmelden: www.debode.nl
• Deze workshop wordt door 94 procent van de deelnemers beoordeeld met een
8,7 gemiddeld
Ook digitaal op de hoogte blijven?
Meld u nu aan
voor de nieuwsbrief via
www.zorgenziekenhuiskrant.nl
22 Advertentie
Nummer 2
22 januari 2014
BOUWSTEENTJES
Klein en smaakvol
Ieder Bouwsteentje bestaat uit zeer luchtig cakegebak met een
zachte, romige vulling. Bouwsteentjes zijn verkrijgbaar in 4 smaken:
bosvruchten, chocolade, banaan en aardbei. Het Bouwsteentje is wat
kleiner dan een gebakje; vergelijkbaar met een Petit Four. Daardoor is
een Bouwsteentje zeer geschikt voor mensen die gedurende de dag
regelmatig iets willen eten, maar opzien tegen grote porties.
Eiwitrijk
De Bouwsteentjes zijn een bron van hoogwaardige melkeiwitten.
Ondanks het kleine gebakje bevat ieder portie al 8 gram eiwit.
In diepvries en koelkast
Bouwsteentjes zijn diepgevroren, verpakt per 4 stuks in dezelfde smaak.
Eenmaal ontdooid, kunnen ze nog 5 dagen in de koelkast bewaard worden.
Bouwsteentjes
Dankzij de hoge concentratie melkeiwitten (8 gram per portie) zijn
Bouwsteentjes een uitkomst bij (dreigende) ondervoeding.
Ze versterken de conditie en bevorderen het herstel. Maar Bouwsteentjes
zijn meer dan een voedingssupplement. Het is vooral echte traktatie, een
gebakje. Heerlijk bij de koffie of thee, of als nagerecht.
Waarom hoogwaardige eiwitten
in de Bouwsteentjes?
• Eiwitten zijn essentieel voor groei en ontwikkeling.
• Eiwitten leveren energie en bouwstoffen voor behoud van spieren
• Eiwitten zijn belangrijk voor de aanmaak van nieuw weefsel
en bloedvaten.
• Eiwitten zijn belangrijk voor herstel, bijvoorbeeld voor wondgenezing.
• Eiwitten zijn belangrijk voor afweer tegen infecties.
• Eiwitten dragen bij tot de vorming van gezonde botten.
• Eiwitten zijn nodig voor het transporteren van stoffen in het bloed.
• Eiwitten zijn bouwstoffen van hormonen.
• Iemand die mager, ziek of ondervoed is heeft meer eiwitten nodig.
Voor meer informatie zie www.bouwsteentjes.nl
Of neem contact op met de heer Stan Mertens, direct bereikbaar 06 24 88 65 26
Gewichtsverlies is niet altijd gewenst.
Door ziekte, ouderdom of gebrek aan
eetlust kan de weegschaal steeds een
beetje minder aanwijzen. Bij dit onbedoelde
gewichtsverlies wordt ook veel spierweefsel
afgebroken. Dat kan leiden tot minder
kracht, vermoeidheid en een verminderde
weerstand. Extra eiwitrijke voeding kan dit
proces tegengaan.
Wat meer eten, en ook wat vaker
tussendoortjes die extra energie en eiwit
leveren. Dat dit ook lekkere tussendoortjes
kunnen zijn, bewijst het Bouwsteentje. De
Bouwsteentjes hebben de vorm en smaak
van een gebakje en zijn verkrijgbaar in vier
verschillende smaken.
verkrijgbaar bij
ook
verkrijgbaar bij
De Huishoudbeurs, sinds jaar en dag het
grootste vrouwenevenement van Neder-
land, gaat in februari weer van start. Tijdens
de 69ste editie van de Huishoudbeurs kan
ongeveer een kwart miljoen, overwegend
vrouwelijke, bezoekers zich weer laten
verrassen door de veelzijdigheid aan expo-
santen, artiesten, workshops, nieuwe pro-
ducten en scherpe beursaanbiedingen. De
Huishoudbeurs biedt een gezellig dagje
uit met alles op het gebied van mode, ver-
zorging, wonen, culinair en vrije tijd. Huis-
houdbeurs 2014 wordt van 15 tot en met
23 februari gehouden in Amsterdam RAI.
 
Met de introductie van Café Bepp wordt in-
gespeeld op de trend, dat consumenten mee
willen praten in plaats van enkel consu-
meren. Daarnaast willen bedrijven graag het
persoonlijke contact met consumenten ver-
sterken. Door Café Bepp wordt deze dialoog
bewerkstelligd tussen merken en consumen-
ten.  Daarnaast worden op het ‘Innovatie &
Inspiratiepaviljoen’ de vele nieuwe produc-
ten en innovaties op ludieke wijze getoond,
die op de beursvloer worden geïntroduceerd.
Bezoekers zien dan in een oogopslag wat de
laatste trends en ontwikkelingen zijn. Met de
ontdekking van nieuwkomers op modellen-
vlak, Emma van Engelsen en Melissa Tamme-
rijn, tijdens de vorige editie van de Huishoud-
beurs, is de toon gezet voor een succesvolle
samenwerking met The ModelConvention.
Tijdens de Huishoudbeurs kan (toekomstig)
modellentalent zich, door middel van de
catwalk workshop van Mariana Verkerk, voor-
bereiden op de modellencontest, die op
zondag 23 februari wordt gehouden. Dan
worden de top modellenbureaus uit de hele
wereld naar Amsterdam RAI gehaald om
nieuw modellentalent te ontdekken.
  
Negenmaandenbeurs
Tegelijkertijd met de Huishoudbeurs wordt
de Negenmaandenbeurs gehouden in Amster-
dam RAI. Hier kunnen aanstaande en jonge
ouders zich laten inspireren op het gebied van
zwangerschap en ouderschap. Voor de 29ste
keer pakt de Negenmaandenbeurs groots uit
met modeshows, scherpe beursaanbiedingen,
stylingadvies voor de baby kamer en allerlei
nieuwe producten. Nieuw tijdens Negen-
maandenbeurs 2014 is het Trend & Kennis-
plein. Dit plein staat volledig in het thema
van deskundig advies. Op het plein kunnen
ouders ervaringen uitwisselen met elkaar en
informatie inwinnen. Daarnaast zijn er des-
kundigen aanwezig die jonge en aanstaande
ouders informeren over onder meer voeding,
verzorging en veiligheid. Baby ShoppingPlaza
biedt dit jaar op de beursvloer babykleding en
accessoires aan voor zowel moeder als kind.
Ook het Kinderkamer KunstStraatje en de
Geboortekaartjes Straat zijn deze editie weer
te vinden op de Negenmaandenbeurs. Aan-
staande moeders die geschikte positie kleding
zoeken, kunnen de diverse mode- en product-
shows bijwonen.
Praktische informatie
Van 15 tot en met 23 februari 2014 wordt de
Huishoudbeurs gehouden in Amsterdam RAI.
De beurs is dagelijks geopend van 11.00 tot
18.00 uur en op donderdag 20 februari en
vrijdag 21 februari van 11.00 tot 22.00 uur.
Festival Fantastique is elke dag geopend van-
af 10.00 uur: de centrale hal waar bezoekers
kunnen genieten van verrassend vermaak,
entertainment en optredens van diverse arties-
ten.  Meer informatie over de Huishoudbeurs
is te vinden op: www.huishoudbeurs.nl.  Met
een entreekaart van de Huishoudbeurs of
Negenmaandenbeurs hebben bezoekers op
dezelfde dag toegang tot beide evenementen.
Kneipp onthult in februari haar nieuwste
badolie beauty geheim. Kneipp badolie
beauty geheim is een ultiem verzorgende
en verzachtende badolie die bestaat uit een
combinatie van vier rijke natuurlijke oliën.
Door deze oliën voelt men al tijdens het
baden de intens verzorgende werking op
de huid. Kneipp badolie beauty geheim is
vrij van conserveringsmiddelen, minerale
oliën en siliconenoliën en bij elke drogist
te koop.
Kneipp badolie beauty geheim bestaat uit vier
natuurlijke oliën die stuk voor stuk een diep
verzorgende en herstellende werking hebben
op de huid. Arganolie maakt de huid soepel
en laat haar stralen. Marulaolie versterkt de
beschermfunctie van de huid en verzorgt de
huid diep. Wonderboomolie (ricinus- of
castorolie) werkt terugvettend en gaat vocht-
verlies tegen. Olijfolie beschermt de huid en
maakt deze fluweelzacht. Door deze oliën
te combineren ontstaat er een hoogwaardig
fluweelzacht badproduct dat de huid gladder,
soepeler en zachter maakt dan ooit tevoren.
Het maakt de huid niet vet of plakkerig. Een
ideaal product voor mensen met een droge of
gevoelige huid. Meer informatie is te vinden
op www.kneipp.nl.
Museum Vrolik - het anatomisch museum
van het Academisch Medisch Centrum
(AMC) - levert met een aantal historische
preparaten een unieke bijdrage aan Body
Worlds: The Happiness Project in Amster-
dam.
Aan de hand van de tentoongestelde objecten
worden de geschiedenis en de diversiteit van
de verschillende prepareer methoden belicht.
Vooral in de zeventiende en achttiende eeuw
kende Nederland een aantal bekende anato-
men, zoals Nicolaes Tulp, Frederik Ruysch,
Bernard Siegfried Albinus en Petrus Camper.
In de loop van de negentiende eeuw werden
steeds meer materialen en technieken voor het
prepareren ontdekt. De historische prepara-
ten die onderdeel gaan uitmaken van de vaste
presentatie van Body Worlds: The Happiness
Project  maken deze bijzondere geschiedenis
inzichtelijk voor het publiek. “Voor Museum
Vrolik is deze bijdrage aan de vaste presen-
tatie Body Worlds: The Happiness Project een
goede mogelijkheid om een groot expositie-
bezoekend publiek te bereiken. We hopen
dat de bezoekers die door Body Worlds
geïnteresseerd zijn geraakt in de bouw van
het menselijk lichaam, daarna ook de weg
vinden naar Museum Vrolik in het AMC”,
aldus dr. Laurens de Rooy, conservator van
Museum Vrolik. Body Worlds: The Happiness
Project (Damrak 66)  is vanaf donderdag
16 januari iedere dag geopend van 9.00 tot
18.00 uur. Elke donderdag, vrijdag en zater-
dag tot 21.00 uur (laatste toegang tot één
uur voor sluitingstijd). Meer informatie op
www.bodyworlds.nl.
Veelzijdige Huishoudbeurs
Kneipp onthult nieuwste badolie
Preparaten Museum Vrolik naar Body Worlds
Colofon
Win kaarten
De Zorg- en Ziekenhuiskrant mag weer
gratis toegangskaarten verloten onder de
lezers. Wie een kans wil maken op twee
kaartjes, moet antwoord geven op de vol-
gende vraag: Wat zijn de namen van de twee
modellen die tijdens de vorige editie van de
Huishoudbeurs werden ontdekt? Geef het
antwoord en vermeld daarbij naam, adres
en uw voorkeur voor de Huishoudbeurs, of
Negenmaandenbeurs. Meedoen met deze
actie kan tot donderdag 30 januari.
Prijswinnaars Vakantiebeurs
Het antwoord op de vraag ‘Welk land is
dit jaar gastland op de Vakantiebeurs in
Utrecht?’ luidde: Duitsland. Vrijwel iedere
deelnemer aan de lezersactie had dat goed.
De prijswinnaars zijn: Andre de Waal
(Amersfoort) Henrike Heerink (Hengelo),
A. Heinen (Winterswijk), Carola van Putten
(Almere), Marina Stevelmans Merkel-
beek), John de Hollander (Nederhorst den
Berg), Sylvia Heistek (Delft), Hannie de
Vet (Gilze), Wim Ritmeijer (Doetinchem),
Dagmar Dage (IJsselstein, Marianne van
der Sluijs (Amstelveen). Anita Hubert
(Sittard), Mieke Onvlee (Leiderdorp) en
Isolde Couwenberg. Zij hebben hun kaart-
jes ontvangen en konden naar de Vakantie-
beurs die van 15 tot en met 19 januari werd
gehouden.
23 !"#$%&"
'())"# +
++ ,-.(-#% +/01
Uitgever, tevens redactie-adres:
Gouda Media Groep B.V.
Crabethstraat 38 D, 2801 AN Gouda
T (0182) 322 456
F (0182) 322 466
E redactie@zorgenziekenhuiskrant.nl
Eindredactie:
Marja den Otter
Opmaak en fotografie:
Gouda Media Groep B.V.
Advertentieverkoop:
Gouda Media Groep B.V.
T (0182) 322 451
E info@zorgenziekenhuiskrant.nl
Anneke de Pater
Judith Kokshoorn
Laura Fuykschot
Alhoewel deze krant met de grootst mogelijke zorg is
samengesteld, kan geen van betrokken partijen aan-
sprakelijk worden gesteld voor eventueel voorkomende
fouten.
Algemene servicevragen:
Maandag tot en met vrijdag van 9.00-16.00 uur;
telefoon (0182) 322 456 of mail naar:
info@zorgenziekenhuiskrant.nl
Abonnementen
Adres: Crabethstraat 38-D, 2801 AN Gouda
T (0182) 322 456
E info@zorgenziekenhuiskrant.nl
Prijzen: per jaar 74,20 euro
Redactie/tips:
Tips, een tekst of een persbericht kunt u mailen naar
redactie@zorgenziekenhuiskrant.nl
De redactie houdt zich het recht voor om artikelen
niet te plaatsen of in te korten.
Verspreiding:
De krant wordt tweewekelijks beschikbaar gesteld
in het personeelrestaurant van alle ziekenhuizen in
Nederland. Daarnaast wordt de krant toegestuurd aan
leidinggevenden onder wie de hoofden inkoop in de
ziekenhuizen en zorginstellingen.
De oplage bedraagt 30.000 exemplaren.
Webkrant:
De krant kan ook geraadpleegd worden via
www.zorgenziekenhuiskrant.nl. Hierop staat dagelijks
actueel medisch nieuws.
Komende verschijningsdata 2014:
Tweewekelijks. Klik op:
www.zorgenziekenhuiskrant.nl/verschijning
Bezorging:
Bezorgklachten kunt u mailen naar
info@zorgenziekenhuiskrant.nl
of bel (0182) 322 456
*
2 3" 4"564". 78 9":" 8-;%.- :%,. --.;"<"$"#9
977# 9" ="4#"".9" 7#;-.%6-4%"6 7> ="9#%,$". Kneipp badolie beauty geheim
24
Nummer 2
22 januari 2014
Als dynamische en groeiende organisatie zijn wij
op zoek naar bekwame verpleegkundigen!
Wij hebben de volgende uitdagende vacatures:
• Oncologieverpleegkundige niveau 4/5
• Junior Zorg coördinator KiZo
• Kinderverpleegkundige
• (Wijk)Verpleegkundige niveau 4/5
• Wond- /Decubitusverpleegkundige niveau 4/5
• Verzorgende niveau 3 (IG)
• Nachtzorgmedewerkers
030 - 60 44 110
info@thuiszorgzvz.nl
www.thuiszorgzvz.nl
030 - 60 08 727
vec@zvznederland.nl
www.vec.nl
030 - 60 08 720
info@kinderthuiszorg.com
www.kinderthuiszorg.com
Thuiszorg met een hart!
Kom werken bij Zorg voor Zorg, KiZo of het VEC!
Wij zijn een thuiszorgorganisatie van verpleegkundigen, opgericht door een verpleegkundige. Bij ons staat de zorg centraal.
Al het andere is ondergeschikt.
Zorg voor Zorg en KiZo bieden hoogcomplexe en ziekenhuisverplaatste zorg in de thuissituatie.
Zo willen we kwaliteit van leven toevoegen in een complexe levensfase.
Denk jij vanuit mensen en hun mogelijkheden, en ben je ambitieus om je hier met heel je hart voor in te zetten?
Kom bij KiZo kinderthuiszorg, het Verpleegkundig Expertise Centrum en thuiszorg ZvZ werken.
Interesse?
Spreekt onze organisatie je aan en ben je 24 tot 32 uur beschikbaar in de week? Dan ontvangen wij graag je CV en motivatie.
Stuur deze naar vacature@zvznederland.nl of per post naar Parkerbaan 2, 3439 MC Nieuwegein t.n.v. Karlijn Schouten.
K
i
Z
o

K
i
n
d
e
r
t
h
u
i
s
z
o
r
g

&

T
h
uiszo
r
g

Z
o
r
g

v
o
o
r

Z
o
r
g
T
h
u
is
z
o
r
g

m
e
t
e
e
n
h
a
r
t
!
thuiszorg Zorg voor Zorg
Zorg voor Zorg biedt thuiszorg aan volwassenen,
bijvoorbeeld bij kanker, neurologische aandoeningen
of hart- en vaatziekten.
KiZo Kinderthuiszorg
Juist zieke kinderen willen zo graag dóór: thuis zijn,
spelen, naar school. KiZo doet er alles aan om dit
mogelijk te maken.
Verpleegkundig Expertise Centrum
De specialistische teams van het VEC staan voor:
Ambulante zorg thuis
Langdurige zorg thuis
Transfer tussen ziekenhuis en de zorg thuis