You are on page 1of 28

OSCILOSKOPI

teorija i primena

Sadraj predavanja
Teme Click to edit Master subtitle style

Opte o osciloskopima Analogni osciloskopi Digitalni osciloskopi Analogni propusni opseg Odmeravanje Memorija j Digitalni kanali Vrste trigerovanja Povezivanje
Page 2

Osciloskopi
Oscilloscope - oscillos-scope Click to edit Master subtitle style Instrument koji prikazuje talasne oblike signala na katodnoj cevi. Od Latinske rei oscillum (njihanje) i Grke rei skopein (gledanje)

Daleko najpopularniji i najkorisniji alat (instrument) za elektro inenjere generalno (energetika, elektronika, telekomunikacije, automatika, biomedicina...) u gotovo svim industrijama. Prvi osciloskop napravljen 1939 sa 5MHz propusnim opsegom. Dananji osciloskopi imaju propusni opseg 10MHz do 80GHz sa cenom od 600 do preko 75.000!

Page 3

Analogni osciloskopi
Click to edit Master subtitle style

ta

rade?

Kako rade? Kojie K ji su im i prednosti? d ti? Koji su im nedostatci? Tipine primene.


Page 4

Analogni osciloskopi
Click to edit Master subtitle style
ta

rade?

Analogni g osciloskopi p konvertuju j elektrini ulazni signal g u vizuelni prikaz oblika signala i vremenskih/amplitudskih karakteristika.

Amplitude

Time

Page 5

Analogni osciloskopi
Click Kako to rade? edit Master subtitle style

Page 6

Analogni osciloskopi
Click to edit Master subtitle style Kako rade?

Page 7

Analogni osciloskopi
Click to edit Master subtitle style Kako rade?

Page 8

Analogni osciloskopi
Click to edit Master subtitle style Koje su im prednosti?
Jednostavna primena

Veoma brz p prikaz osveavanje j 10 do 1000 puta p u sekundi Promena inteziteta mlaza ukazuje na anomalije signala Niska cena

Page 9

Analogni osciloskopi
Click to su editim Master subtitle style Koji nedostatci?
Propusni

opseg ogranien katodnom cevi. Ogranienje na 2 do 4 kanala. kanala Nema memorisanja signala. Dokumentovanje snimka mogue samo uz pomo kamere. Ograniene opcije trigerovanja. Automatska merenja i matematike operacije nad signalima vrlo skromna Ne mogu preneti podatke na raunar radi dalje obrade i analize.

Page 10

Analogni osciloskopi
Click to editprimene Master subtitle style Tipi ne

Opta namena
Dijagnostiki alat za traenje greaka na ureajima kao to su televizori ,video rekorderi, audio ureaji itd

Page 11

Digitalni osciloskopi
Click edit Master subtitle style ta to rade?
Digitalni osciloskopi takoe konvertuju elektrini ulazni signal u vizuelni prikaz oblika signala i vremenskih/amplitudskih karakteristika.

Amplitude

+
Time

Page 12

Digitalni osciloskopi
Click to edit Master subtitle style Kako rade?
Ulazni elektrini signal se digitalizuje pomou A/D konvertora (uobiajeno 8 bitni) i dobijeni digitalni podaci se smetaju u memoriju.

Brzina digitalizacije (odmeravanja) i propusni opseg pojaavaa odreuju najbri signal koji se ispravno moe snimiti i prikazati.
Page 13

Digitalni osciloskopi
Click to edit Master subtitle style Kako rade?
bandwidth Sample rate Memory depth

Page 14

Analogni propusni opseg


ta zna i propusni opseg i zato je znaajan? Click to edit Master subtitle style
Svi osciloskopi imaju specificiran propusni opseg koji predstavlja frekvenciju na kojoj za prostoperiodini ulazni signal prikaz je za 3dB manji od amplitude signala.

Npr. ako se signal prikazan plavim oscilogramom snimi osciloskopom sa propusnim opsegom jednakim frekvenciji signala tada e prikaz biti za 30% nii, kao to prikazuje uti oscilogram.

Page 15

Analogni propusni opseg


Kako 50MHz pravougaoni impulsi izgledaju? Click to edit Master subtitle style

60MHz Osciloskop 100MHz Osciloskop 350MHz Osciloskop 500MHz Osciloskop


Page 16

Analogni propusni opseg


P.O. to osciloskopa utie na digitalne signale Click edit Master subtitle style

Uticaj j na signal g preko: Usporenja vremena uspona Slabljenje amplitude tr tr

Uzroci: Ulazni pojaava Atenuator Osciloskopske sonde

Page 17

Analogni propusni opseg


Koliki propusni je style dovoljan? Click to edit Masteroseg subtitle

Najbri signal ima vreme uspona (pada) tr Tada se irina spektra signala rauna kao, BWsignal BWsignal = 0.35/tr Potreban propusni opseg je, BWscope BWscope = 1 * Bwsignal (za ~41% greku) BWscope = 3 * Bwsignal (za ~5% greku) Bwscope = 5 * Bwsignal (za ~2% greku)

Zapamtite propusni opseg osciloskopa je specificiran za sinusoidalne signale i -3dB taku. Za pravougaone signale iste uestanosti potreban je 5 puta veu propusni opseg.
Page 18

Analogni propusni opseg


Koliki je P.O. dovoljan? Primer Click to edit Master subtitle style
Elektroniar dizajner PC raunara treba da proveri signala na PCI magistrali koja radi na 66MHz sa vremenom uspona signala od oko 3ns. irina spektra signala(MHz) = 0 0.35/3ns 35/3ns = 116MHz 116MHz. 100MHz osciloskop e filtrirati otre ivice pravougaonih signala i svi VF detalji e biti izgubljeni

500MHz osciloskop e propustiti otre ivice pravougaonih signala i prikazan signal e odgovarati snimanom

Page 19

Odmeravanje
ta je digitalizacije? Click to brzina edit Master subtitle style
Veina digitalnih osciloskopa ima 2 metoda digitalizacije ulaznih signala, to su: Real time Poput digitalnog fotoaparata svaki odbirak se deava samo jednom! Svi odbirci sa dobijaju u jednom prolazu.

Brzina odmeravanja mora biti dovoljno velika da bi se uhvatili detalji.

Page 22

10

Odmeravanje
Drugi to metod kompletira prikaz ponavljanjem Click edit Master subtitle style signala u vie perioda signala. odmeravanja

Acq #1 Acq #2 Acq #3 Acq #200

Korisno jedino kod periodinih signala


Page 23

Odmeravanje
Kolika brzina odmeravanja Click to edit Master subtitle style(SR) je dovoljna?

SRscope = 4 * Bwscope

Za primer sa PCI magistralom, gde je vreme uspona signala 3ns

tr = 3ns BWsignal = 0.35 / tr = 0.35 / 3ns = 116MHz BWscope = 5 * BWsignal = 5 * 116MH 116MHz = 580MH 580MHz 600MHz osciloskop odgovara SRscope = 4 * BWscope = 2.4GSa/s
Page 24

11

Odmeravanje
Nema zna ajne koristi SR > 4 * BWscope Click to edit Master subtitleod style
Ulazni pojaava

A/D SR = 4*BW A/D SR > 4*BW


Page 25

Glitch filtriran pre digitalizacije

Odmeravanje
Primer: Nema zna ajne koristi od SR > 4 * BW Click to edit Master subtitle style
Ulazni signal: 1ns impuls sa 200ps vrem. uspona BW=500MHz, , SR=2GSa/s BW=2.25GHz, ET Sampling

BW=500MHz, SR=5GSa/s

Page 26

12

Memorija
Uloga memorije digitalnih osciloskopa Click to edit Master kod subtitle style

Svaki odbirak mora biti smeten u memoriju Dublja Dublja memorija prihvata vie odbiraka Snimanje dueg vremenskog intervala takoe znai vie odbiraka za memorisanje ukoliko je brzina odmeravanja nepromenjena 14 16 6 43 3 122 176 6 232 3 231 3 229 9 228 8

Osciloskopska memorija
Page 27

Memorija
Zna ajedit dubine memorije Click to Master subtitle style

Omoguuje veliku brzinu odmeravanja pri snimanju dueg g vremenskog g intervala Velika brzina odmeravanja = Tanija reprodukcija signala Bolja rezolucija izmeu taaka Vea verovatnoa snimanja glieva i anomalija

Page 28

13

Memorija
Znaaj memorije Click todubine edit Master subtitle style

Snimanje dieg vremenskog intervala Mogunost zumiranja i raspoznavanja detalja na zumu Posebno znaajna dubina memorije za Meovite analogne i digitalne aplikacije Aplikacije u vezi serijske komunikacije

Page 29

Memorija
Odnos brzina odmeravanja Click to edit Master subtitle stylei vremenske baze
Sa ample Rate (Sa/s s) 2G 1G

100M 10M 1M 100K

Page 30

14

Primer memorijske dubine


Izgled jednog impulsa Click to edit Master subtitle style

Demo2

Page 32

Primer memorijske dubine


Izgled jedne periode Click to edit Master subtitle style

Page 33

15

Primer memorijske dubine


Zumiran jedan impuls u periodi Click to edit Master subtitle style

Demo 3

Page 34

Memorija
Kolika dubina memorije je dovoljna? Click to edit Master subtitle style Ako je zahtevana vremenska rezolucija izmeu odbiraka, Tr

1 / Tr < brzine odmeravanja (Real Time Mode) Ako je zahtevan vremenski interval u kom se vri snimanje signala, signala Tp Izraunata potrebna dubina memorije je Dubina memorije = Tp / Tr
Za primer sa predhodnih slajdova: Potrebna rezolucija odbiraka = 2ns, brzina odmeravanja = 500Ms/s Vremenski interval snimanja 6.5ms = ~7ms Potrebna dubina memorije = 7ms/2ns = 3.5Mb Snimci nainjeni sa osciloskopom ija je brzina odabiranja 1Gs/s, ali ima samo 10kpts memorije!

Demo 4

Page 35

16

Memorija
Primer: Tp = 2ms sa osciloskopom Click to edit Master subtitle style 2GSa/s i 4Mpts

Page 36

Memorija
primer: TpMaster = 2ms sa osciloskopom Click to edit subtitle style 4MSa/s i 8kpts

Page 37

17

Memorija
Mogu e negativne posledice Click to edit Master subtitle style zbog duboke memorije

Sporo osveavanje S Spor k i ik l odziv korisnik-ulaz d i Poveavanje mrtvog vremena izmeu akvizicija Proputanje glieva i anomalija u toku mrtvog vremena

Prikazano

Mrtvo vreme
Page 38

Prikazano

Kvalitet prikaza
Koliki je zna aj prikaza? Click to edit Master subtitle style
Ekran osciloskopa je prozor izmeu ljudskog oka i snimanog signala. signala

Ekrani analognih osciloskopa Prikazuju talasni oblik kom se moe verovati Prikazuju svetlucave take na mestima anomalija Beskonaan broj nivoa osvetljaja mlaza Ekrani standardnih digitalnih osciloskopa Zrnast prikaz, diskretan prikaz taaka Gradacija inteziteta mala ili nikakva
Page 40

18

Kvalitet prikaza
Napredni osciloskopi Click to edit digitalni Master subtitle style

Gradacija inteziteta u 32 nivoa Pikseli ee pogoeni imaju vei intezitet Omoguuju trodimenzionalni pogled u signal Velika brzina osveavanja Inteligentni sistem zuma Minimalno mrtvo vreme Velika horizontalna rezolucija j Rezultat je prikaz kom moete verovati ba kao prikazu analognog osciloskopa.
Page 41

Kvalitet prikaza
Napredni osciloskopi Click to edit digitalni Master subtitle style

Page 42

19

Broj kanala
Koliko kanala je subtitle dovoljno? Click to edit Master style

Jednostavna dijagnostika zahteva dva kanala Kompleksna dijagnostika 4 ili vie kanala >70% dizajnera hardvera sree se sa meovitim analognim i digitalnim projektima Realni analogni ulazni i izlazni signali Kompleksni digitalni signali za obradu Povezivanje se postie sa: ADCs, DACs, MCUs, DSPs, etc.
Input MCU Output Processing Power
Page 43

Broj kanala
Meoviti Analog/Digital dizajn: primer Click to edit Master subtitle style

Parallel Comm. Microc controller

I2C Comm. S Serial I/O /O PWM Output

Analog Inputs
Page 44

20

Vrste trigerovanja
Kojito tipovi trigerovanja su potrebni? Click edit Master subtitle style

Ivino trigerovanje Trigerovanje prema karakteristici signala irina impulsa Setup and Hold Tranzijent Paralelno logiko trigerovanje Uzorak / stanje Sekvenca
Page 45

Trigerovanje serijskih signala SPI I2C CAN USB

Vrste trigerovanja
Trigerovanje prema karakteristikama signala Click to edit Master subtitle style

irina impulsa Pronalaenje impulsa koji je ui iri ili unutar podeenog ui, opsega Setup and Hold Pronalaenje impulsa sa neodgovarajuim ts i th Tranzijent Pronalaenje ivice bre ili sporije od definisane
Page 46

21

Vrste trigerovanja
Paralelno logiko trigerovanje Click to edit Master subtitle style

Uzorak / stanje Pronalaenje zadatog paterna paralelnog signala Sekvenca Pronalaenje uzastopnih paterna paralelnog signala

Demo 6 Page 47

Jednostavna upotreba
ta uti e na jednostavnu upotrebu? Click to edit Master subtitle style

Brzina osveavanja Kvalitet prikaza Odziv na korisnike komande Matematike funkcije i automatska merenja Intuitivni izgled panela i komandi Povezivanje sa ostalim ureajima

Page 48

22

Povezivanje osciloskopa
Korisni ki interfejs savremenih osciloskopa Click to edit Mastermnogih subtitle style Bazira se na PC platformi i Windows operativnom sistemu

Mreni interfejs, upravljanje osciloskopom preko mree Slanje E-mail pri detektovanju podeenog stanja Upotreba mia Potrebna raunarska snaga za kompleksnu ate at u matematiku Jednostavna razmena podataka: akvizicija na PC-u, tampanje, prikaz na monitoru ili video projektoru

Page 49

Osciloskopske sonde
Click to edit Master subtitle style

Konektor visokih performansi


Bez prekidanja Visoka ulazna impedansa (10M) Nevidljivi posmatra (ne optereuje kolo) 50 za snimanje VF signala Pasivne i aktivne sonde

Page 50

23

Sonde
Click to edit Master subtitle style Delovi

Page 51

Pasivne sonde
Click to edit Master subtitle style

10 slabljenje Malo optereenje elektronskog kola (10M) Pogodne za visoke frekvencije Nepogodne za merenje malih signala ispod 10mV 1 slabljenje Pogodne za male signale Unose vie poremeaja u elektronsko kolo (1M) 20x slabljenje Novijeg N ij datuma d t Mala kapacitivnost Tektronix P6158, 3GHz 20x

Page 52

24

Pasivne sonde
Click to edit opseg Master subtitle style Propusni i kapacitivnost 10MHz (100pF) and 500MHz (10pF) 20:1 high-speed passive probe

Page 53

Kompenzacija sonde
Click to edit Master subtitle style

1.00V

0.00s 200

us/

1 RU N

Vijak za kompenzaciju sonde

Overshoot Undershoot
Page 54

Default Setup

25

Aktivne sonde
Click to edit Master subtitle style

1GHz (1.5pF) (1 5pF) Zahtevaju napajanje Dobre za brze digitalne signale sa taktom

preko 100MHz (do 500ps vreme uspona/pada)

Page 55

Strujne sonde
Click to edit Master subtitle style

Obuhvaaju provodnik i pretvaraju strujni signal kroz provodnik u naponski p p koji j se prikazuje p j na ekranu osciloskopa AC strujne sonde Princip rada je strujni transformator Karakteristina donja granina uestanost Pasivne ne zahtevaju napajanje AC-DC strujne sonde Princip rada holova sonda Aktivne zahtevaju napajanje
Page 56

26

Diferencijalne sonde
Click to edit Master subtitle style

Omoguuju merenje diferencijalnih signala Visok faktor CMRR Mogu imati slabljenje i pojaanje ulaznog

signala Aktivne sonde zahtevaju napajanje za svoj rad

Page 57

Click to edit Master subtitle style and

Industries Educatio n Portable Aerospace Defense Auto Industry

Applications Industrial Designs Medical Consumer CommunicationsMarket Embedded D i Designs

DSP designs MCU based-designs Serial data analysis Wireless LAN Wireless handsets Broad industrial

New

Page 58

27

Pitanja i odgovori
Click to edit Master subtitle style

Page 59

TEST (10 poena)


1. Oto kakvom instrumentu je re ako nosi sledeu oznaku Click edit Master subtitle style 2.
Kakva je skala: Ampermetra sa pokretnim kalemom Voltmetra sa pokretnim gvoem Elektrodinamikog vatmetra Ommetra sa pokretnim magnetom Pri merenju naizmenine struje potreban je ispravlja ako se koristi: a) Instrument sa pokretnim gvoem b) Instrument sa pokretnim kalemom c) Instrument sa pokretnim magnetom d) Elektrodinamiki instrument Koja je uloga NF filtra na ulazu digitalnog voltmetra? Kakav je talasni oblik signala koji se dovodi na ploe za horizontalno skretanje mlaza analognog osciloskopa?

3.

a) b) c) d)

4. 5.

Page 60

28