Δ’ Νηστειῶν – Ἡ "Σκάλα" τοῦ Ἁγίου Ἰωάννη τῆς Κλίμακος

Τὸν μεγάλο ἀσκητὴ καὶ ὅσιο Ἰωάννη, συγγραφέα τοῦ βιβλίου «Κλίμαξ»,
προβάλλει σήμερα ἡ Ἐκκλησία μας, γιὰ νὰ μᾶς ὑπενθυμίσῃ ὅτι ἡ πνευματικὴ
ἀνάβαση διὰ τῆς συνεχοῦς καὶ ἀόκνου ἀσκήσεως ὁδηγεῖ τοὺς πιστοὺς στὴν
ἁγιότητα.
Ἡ ἄσκηση, ἀδελφοί μου, ὁμοιάζει μὲ μία κλίμακα, μὲ μία σκάλα δηλαδή, ἡ
ὁποία ξεκινᾶ ἀπὸ τὴν γῆ καὶ φθάνει στὸν οὐρανό. Μὲ μεγάλη προσοχὴ καὶ
σταθερά δρασκελίσματα, μὲ ἱερὴ βία
[=κατά τῶν παθῶν] καὶ πνευματικὴ
βιάση, μὲ ταπείνωση, μετάνοια καὶ
προσευχή, μὲ βλέμμα καρδίας συνεχὲς
πρὸς τὰ ἄνω, δίχως χρονοτριβὲς καὶ
καθυστερήσεις, πρέπει νὰ ἀνεβοῦμε
ὅλοι αὐτὴν τὴν σκάλα καὶ νὰ φθάσουμε
στὸ τελευταῖο σκαλοπάτι, ὅπου μᾶς
περιμένει

Χριστὸς
καὶ

χριστοποιημένος ἑαυτός μας.
Αὐτὴν τὴν σκάλα τὴν ἀνεβαίνουμε ὁ
καθένας μόνος του, δὲν προσπερνοῦμε
τὸν ἀδελφό μας, δὲν εἶναι τὸ πρῶτο
βραβεῖο γιὰ ἕνα, ἀλλὰ γιὰ τὸν καθένα. Γιατὶ αὐτὴ ἡ σκάλα δὲν εἶναι ἕνα ἀγώνισμα
κατὰ τῶν συνανθρώπων μας, ἀλλὰ κατὰ τοῦ παλαιοῦ ἑαυτοῦ μας, κατὰ τῶν
παθῶν μας, κατὰ τῶν δαιμόνων, οἱ ὁποῖοι φροντίζουν ἀκούραστα νὰ ἐμποδίσουν
τὴν ἀνάβασή μας, οἱ ὁποῖοι μὲ ἀνηλεῆ διάθεση, λύσσα καὶ μίσος ἐναντίον τῶν
ἀνθρώπων, ἀγωνίζονται νὰ μᾶς στρέψουν τὸ βλέμμα πρὸς τὰ κάτω, ὥστε νὰ
ζαλιστοῦμε καὶ νὰ γκρεμοτσακιστοῦμε στὰ ἀπύθμενα βάθη τοῦ ᾅδη καὶ νὰ
πέσουμε κατευθεῖαν στὸ ἀνοιχτὸ στόμα τοῦ βύθιου δράκοντος τῆς ἀπωλείας.
Ὁ Χριστὸς μᾶς προσφέρει τὴν σωτηρία, ἀλλὰ ἡ ἀποδοχή της στηρίζεται στὴ
δική μας θέληση καὶ συγκατάβαση, ποὺ ἀποδεικνύονται μέσα ἀπὸ τὴν πράξη μας.
Δὲν ἐπαρκεῖ νὰ λέμε ὅτι ἀγαποῦμε τὸν Χριστό· χρειάζεται τὸ ἔργο τῆς ἀγάπης
πρὸς Ἐκεῖνον. Καὶ ἔργο τῆς ἀγάπης εἶναι ἡ τήρηση τῶν ἐντολῶν Του, ὅπως κι ὁ

1

Ἴδιος μᾶς βεβαιώνει. Ὅπως στὴν περίπτωση τῶν συζύγων ἡ ἀγάπη
τεκμηριώνεται στὰ ἔργα καὶ ὄχι στά λόγια, ἔτσι καὶ στὴν πνευματικὴ ζωὴ ἡ ἀγάπη
γιὰ τὸν Χριστὸ τεκμηριώνεται μέσα ἀπὸ τὴν ἄσκηση. Αὐτὸς ποὺ ἀγαπᾶ τὸν
Χριστό, ἀγωνίζεται νὰ ἀνεβῇ πρὸς τὸν Χριστό, προσπαθεῖ νὰ Τὸν φθάσῃ, δὲν
μένει στὰ λόγια. Καὶ φθάνοντάς Τον, ὁλοκληρώνεται ὡς πρόσωπο, γιατὶ ὁ
Χριστὸς θέλει νὰ ὁλοκληρωθοῦμε, νὰ γίνουμε τέλειοι, ὅμοιοι μὲ Ἐκεῖνον.
Πέσαμε ἀπὸ τὸ ὕψος τῆς κοινωνίας μὲ τὸν Θεό, τότε, στὸν παράδεισο, καὶ
ἀκολουθήσαμε τὴν φθορὰ πρὸς τὰ κάτω, ἀπὸ τὸν οὐρανὸ στὴ γῆ καὶ ἀπὸ τὴ γῆ
στὰ ὑποχθόνια, ὅμως μὲ τὴν λυτρωτική θυσία Του μᾶς καλεῖ ὁ Χριστὸς καὶ πάλι
πρὸς τὰ ἄνω, καὶ μάλιστα σὲ ὕψος ἀνώτερο ἀπὸ πρίν. Γιὰ νὰ ἀνεβοῦμε ψηλὰ
χρειάζεται διάθεση καὶ πεῖσμα θεοπρεπές, προσπάθεια καὶ ἀγώνας, διότι κανεὶς
δὲν κατακτᾶ τὸν οὐρανό, ἂν δέχεται νὰ μένῃ δεμένος στὰ γήϊνα, κανεὶς δὲν
κατακτᾶ τὰ ἄφθαρτα καὶ αἰώνια, ἂν ἀρέσκεται στὴν ἀπόλαυση τῶν φθαρτῶν καὶ
προσκαίρων τοῦ κόσμου τούτου.
Ὁ ἅγιος Ἰωάννης περιγράφει τὴν πνευματικὴ ζωὴ ὡς μία σκάλα ἀρετῶν. Ἡ
ἐγκράτεια, ἡ ἀποταγὴ τοῦ κόσμου, ἡ ταπείνωση, ἡ ὑπακοή, ἡ μετάνοια, τὸ
χαροποιὸ πένθος, ἡ ἀγάπη, εἶναι σκαλοπάτια ποὺ μᾶς ὁδηγοῦν στὸν οὐρανό. Δὲν
εἶναι δύσκολο νὰ τὰ ἀνεβοῦμε καὶ νὰ φθάσουμε στὸ τέρμα· μᾶλλον δύσκολο
εἶναι νὰ πάρουμε γενναῖες ἀποφάσεις καὶ νὰ ἐγκαταλείψουμε τὰ μάταια γήινα,
ὅταν δυστυχῶς ἡ ψυχή μας ἔχει προσκολληθεῖ σὲ αὐτά.
Ἡ πίστη τῶν ὀρθοδόξων εἶναι ἀσκητική. Γι’ αὐτὸ καὶ πολεμᾶται ἀπὸ τὸν κόσμο,
ἀπὸ τὸ κοσμικὸ φρόνημα. Εἶναι πόλεμος ἀδυσώπητος καὶ σκληρός ἀπὸ τὴν
πλευρά του, ὅμως ἡ ὀρθόδοξη πρακτικὴ βλέπει τὰ πράγματα μὲ διάθεση
θεραπευτική· δὲν πολεμᾶ τὸν κόσμο, τάχα γιὰ νὰ τὸν ἐξοντώσῃ, ἀλλ’ ἀγωνίζεται,
γιὰ νὰ τὸν θεραπεύσῃ, νὰ τὸν μεταβάλῃ σὲ ὄμορφο κόσμο καὶ νὰ τοῦ δώσῃ τὴν
δυνατότητα νὰ ζήσῃ τὴν ἀληθινὴ ζωή, ὅπου θάνατος καὶ λύπη καὶ φθορὰ παύουν
νὰ ἔχουν ἰσχύ.
Εἴτε τὸ θέλουμε, εἴτε ὄχι, κάποτε ἡ ζωή μας θὰ τερματιστῇ. Τὸ ζήτημα εἶναι,
ἀδελφοί μου, νὰ προλάβουμε νὰ τερματίσουμε στὴ σκάλα τῆς ζωῆς, νὰ ἀνεβοῦμε
ὅλα τὰ σκαλοπάτια τῶν ἀρετῶν, ποὺ μᾶς ὁδηγοῦν στὴν ἀληθινὴ ζωή κοντὰ στὸν
Χριστό.
π. Στυλιανός Μακρής , (πηγή : http://o-nekros.blogspot.gr)

Oἱ Ἕλληνες ἔχουν τρόπο νὰ ξεπερνοῦν τὶς κρίσεις !
Μία καλοκαιρινὴ ἐκδρομὴ μὲ φίλους σὲ κάποιο ὀρεινὸ χωριὸ τῆς Στερεᾶς
Ἑλλάδος μὲ γέμισε αἰσιοδοξία, παρὰ τὶς δύσκολες ἡμέρες ποὺ περνᾶμε. Ὁ
σύλλογος τῶν ἁπανταχοῦ καταγομένων ἀπὸ τὸ χωριὸ ὀργάνωσε συνάντηση καὶ
δεῖπνο στὸν γενέθλιο τόπο καὶ θεία Λειτουργία μὲ ἀρτοκλασία στὸν ναὸ τοῦ
χωριοῦ. Τὰ χαμόγελα τῶν παιδιῶν ποὺ ἀνάσαιναν καθαρὸ ἀέρα, οἱ διηγήσεις τῶν
παππούδων, οἱ νέες γνωριμίες ποὺ ἔκανα, οἱ νέοι καὶ οἱ μεσήλικες, τὰ μεστὰ λόγια
τοῦ ἱερέως, ἡ σύντομη προσφώνηση τοῦ προέδρου, ὅλα αὐτά, μαζὶ μὲ τὴ μνήμη
2

τῶν τεθνεώτων συγγενῶν, ἔδιναν ἀβίαστα τὴν ἀπάντηση στὸ ἐρώτημα μὲ ποιὲς
δυνάμεις ξεπερνᾶ τὶς δυσκολίες ὁ Ἑλληνισμός : Ἐκκλησία, κοινότητα,
ἀλληλεγγύη, σεβασμὸς στὴν Ἱστορία καὶ τὸν τόπο καταγωγῆς. Ἐπιτυχημένη
συνταγὴ αἰώνων. Πνευματικὰ ἐφόδια ποὺ κάνουν τὸν Ἕλληνα δυνατὸ καὶ
ἀνθεκτικὸ ἀκόμη καὶ στὴν πιὸ σκοτεινὴ περίοδο. Καὶ ὅλοι γνωρίζουμε ὅτι
περάσαμε πολὺ πιὸ δύσκολες καταστάσεις ἀπὸ τὴ σημερινή.
Ἡ Ἑλένη Ἀρβελὲρ ἀποκάλυψε σὲ
τηλεοπτικὴ ἐκπομπὴ ἄλλο ἕνα μυστικὸ
ἐθνικῆς ἐπιβίωσης. Στὴ Δημόσια Τηλεόραση
διηγεῖτο στὴν Ἕλενα Ἀκρίτα τὶς περιπέτειές
της ἐπὶ Κατοχῆς. «Τότε διαβάζαμε» εἶπε.
«Θυμᾶμαι ὅτι στὴν Κατοχὴ πρωτοδιάβασα
τὸν “Ἥλιο τὸν πρῶτο” τοῦ Ἐλύτη.
Πηγαίναμε καὶ στὸ θέατρο καὶ σὲ
συναυλίες». Καὶ στὰ πιὸ μαῦρα χρόνια, ὁ
Ἕλληνας ἐπιβιώνει μὲ τὴν ἀγάπη του στὰ
γράμματα, στὴν παιδεία, τὴν τέχνη.
Μερικοὶ διανοητὲς ἐμφανίζονται σήμερα
ἀπαισιόδοξοι. Μιλοῦν γιὰ τὸ τέλος τῆς
Ἑλλάδας
ποὺ
ἐπέρχεται.
Δὲν
θὰ
συμφωνήσω μαζί τους. Μποροῦμε νὰ ξαναγίνουμε δημιουργικοὶ καὶ στὴν
οἰκονομία καὶ στὸ πνεῦμα καὶ σὲ ἄλλους τομεῖς. Ἀρκεῖ νὰ ξεδιψάσουμε ἀπὸ τὰ
καθάρια νερὰ τῆς ἑλληνορθόδοξης παράδοσής μας, νὰ θυμηθοῦμε τὰ μυστικά
μας ὅπλα ποὺ μᾶς βοήθησαν νὰ ἐπιβιώσουμε ὅταν ἤμασταν ὑπόδουλοι. Μία
αἰσιόδοξη καὶ λίαν διδακτικὴ ἄποψη καταθέτει ὁ σπουδαῖος φιλόλογος τοῦ 19ου
αἰῶνος Ἰωάννης Καλοστύπης στὸ περισπούδαστο σύγγραμμά του «Μακεδονία»,
τὸ ὁποῖο κυκλοφόρησε τὸ 1886 καὶ ἀνατυπώθηκε τὸ 1993 ἀπὸ τὶς ἐκδόσεις
ΙΣΤΟΡΗΤΗΣ. Μεταφέρω σὲ ἁπλὴ δημοτικὴ - γιὰ νὰ βοηθήσω τοὺς ἀναγνῶστες τὶς ἐπισημάνσεις του ἀπὸ τὶς σελίδες 113-114 : «Finis Graeciae (σ.σ.: τὸ τέλος
τῆς Ἑλλάδος) εἶπαν οἱ σοφοί, οἱ ὁποῖοι ἀκόμη καὶ χθές, λίγα ἔτη πρὶν ἀπὸ ἀπὸ τὴ
μεγάλη ἐπανάσταση καὶ ἔπειτα ἀπὸ αὐτὴν θρηνοῦσαν τὸν θάνατο τῆς Ἑλλάδος,
θαύμαζαν τὴ νεκρική της γαλήνη καὶ τὴ μυστηριώδη ὀμορφιὰ τοῦ νεκροῦ της
σώματος ἤ, ἀρνούμενοι τὶς ζωντανὲς μαρτυρίες τῆς ἑλληνικῆς ἀναγεννήσεως,
ποὺ ἦσαν μπροστὰ στὰ μάτια τους, ἀσχολοῦνταν συστηματικὰ μὲ τὴν εἰδυλλιακὴ
ἐξύμνηση τῆς φυσικῆς ὀμορφιᾶς τῆς χώρας, ἀλλὰ ὑπὸ μορφὴν ἀφορισμοῦ
ὑποστήριζαν τὸν ἐκσλαβισμὸ τῆς Ἑλλάδος, ὅπως ὁ Φαλμεράγιερ. Κι ὅμως,
μάταιοι ἦσαν οἱ θρῆνοι τῶν φιλελλήνων καὶ τὰ ὑποκριτικὰ κλάματα τῶν
μισελλήνων. Ἡ Ἑλλὰς ἀναγεννήθηκε ἀπὸ τὴν τέφρα της, ὅπως ὁ φοίνικας, τὸ δὲ
ἐκπολιτιστικό της πνεῦμα παρέμεινε διαρκῶς ζωντανό. Σὰν νὰ ἐνστάλαξε ἡ θεία
πρόνοια στὸ ἑλληνικὸ πνεῦμα τὸ νέκταρ τῆς ἀειθαλοῦς νεότητας, σὰν νὰ τοῦ
ἐνεφύσησε ὁ Θεὸς πνοὴ ἀγέραστη καὶ ἀθάνατη. Ταξιδέψτε στὴν Ἑλλάδα, στὶς
ὑπόδουλες ἑλληνικὲς χῶρες, ἰδιαιτέρως δὲ στὴν ἔνδοξη Μακεδονία, στὶς ἀνὰ τὸν
κόσμο ἑλληνικὲς παροικίες, γιὰ νὰ δεῖτε, οἱ δύσπιστοι, πῶς ἀκμάζουν ἡ ἑλληνικὴ
3

παιδεία καὶ ὁ ἑλληνικὸς πολιτισμὸς καὶ ποιὰ ἀκατάβλητη καὶ ἀσυναγώνιστη ἐθνικὴ
δύναμη διαθέτουν». Ἡ ἀναβίωση τοῦ κοινοτικοῦ πνεύματος ποὺ ἐπιχειροῦν οἱ
καλοκαιρινὲς συναντήσεις στὰ χωριά μας καὶ ἡ πνευματικὴ ἰκμάδα ἐπὶ Κατοχῆς,
ποὺ διηγεῖται ἡ Ἀρβελέρ, ἔχουν τὶς ρίζες τους στὴν Τουρκοκρατία, στὴν ὁποία
ἀναφέρεται ὁ ἀείμνηστος Καλοστύπης. Μᾶς εἶχαν ξεγραμμένους, ἀλλὰ
ἐπιβιώσαμε. Μὲ τὴν ὀρθόδοξη πίστη, τὴν ἀγάπη στὰ γράμματα, μὲ τῶν Ἑλλήνων
τὶς κοινότητες, μὲ τὸ ἐμπόριο, μὲ τὴ Μεγάλη Ἰδέα. Ἂς ἀναβαπτισθοῦμε στὶς ρίζες
μας γιὰ νὰ μὴ χάσουμε τὴν ἐλπίδα ὡς ἔθνος.
Γράφει ὁ Κωνσταντῖνος Χολέβας, ἐφημ. «ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ», 27.08.2013
(Ἐπιμέλεια : Ἀγγελή Βίκυ)

Αυτό είναι η πίστη μας !!! Ένας ψίθυρος !
Αυτό είναι η πίστη μας !!! Ένας ψίθυρος !
Κάτι που δε φαίνεται, αλλά πηγάζει απ' την ψυχή μας.
Και όταν η ψυχούλα μας διακριτικά μάς βρει έτοιμους να την ακούσουμε,
μόνο τότε μιλά. Μόνο τότε εκφράζεται...
Και τα λόγια της απλά μία θεϊκή λεπτή αντανάκλαση.
Που δε θέλει να μας κλέψει την ελευθερία μας.
Να πώς αποδεικνύεται η δυνατότητα θέωσής μας.
Να πώς αποδεικνύεται ότι έχουμε
ουράνιο προορισμό !
Πως είμαστε πλασμένοι για να ενωθούμε μαζί του !
Ζήσε όσο πιο ελεύθερα μπορείς.
Ζήσε όσο πιο αληθινά μπορείς.
Ζήσε όσο πιο αθόρυβα μπορείς.
Όλα να γίνονται κρυφά, που έλεγε και ο γερ.Πορφύριος.
Και έτσι, θ' αφήνεις την ψυχή σου να αναπνέει. Θ' ανοίγεις το παράθυρό της
και θα βλέπεις την ατέλειωτη θέα... Την πανέμορφη θέα Του.
Ήρεμα και μυστικά... "Και όταν η ψυχή σου μιλά, καλύτερα εσύ να σιωπάς...
Και σκύψε όσο μπορείς να την ακούσεις, γιατί η φωνή της είναι πάντα ψίθυρος
για να μην ενοχλεί την επιθυμία σου" έλεγε ο Άγιος Σιλουανός...
Ας περπατήσουμε τα αθόρυβα μονοπάτια της καρδιάς μας και θα βρούμε την
ουράνια και ατελείωτη θέα να αναπαύεται μέσα μας !!!
π. Γεώργιος Πατεδάκης , (πηγή : http://www.orthodoxos.com.gr)

4

Related Interests