You are on page 1of 14

EGZAMIN

W TRZECIEJ KLASIE GIMNAZJUM


Z ZAKRESU PRZEDMIOTW
MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH


Instrukcja dla ucznia
1. Sprawd, czy zestaw egzaminacyjny zawiera 14 stron.
Ewentualny brak stron lub inne usterki zgo nauczycielowi.

2. Na tej stronie i na karcie odpowiedzi wpisz swj kod i dat urodzenia.

3. Czytaj uwanie wszystkie teksty i zadania.

4. Rozwizania zapisuj dugopisem lub pirem z czarnym
tuszem/atramentem. Nie uywaj korektora.

5. W zadaniach od 1. do 25. s podane cztery odpowiedzi: A, B, C, D.
Odpowiada im nastpujcy ukad kratek na karcie odpowiedzi:

A B C D


Wybierz tylko jedn odpowied i zamaluj kratk z odpowiadajc jej
liter - np. gdy wybrae odpowied A":


6. Staraj si nie popeni bdw przy zaznaczaniu odpowiedzi, ale jeli si
pomylisz,
bdne zaznaczenie otocz kkiem i zamaluj inn odpowied.



7. Rozwizania zada od 26. do 35. zapisz czytelnie i starannie
w wyznaczonych miejscach. Pomyki przekrelaj.

8. Redagujc odpowiedzi do zada, moesz wykorzysta miejsce opatrzone
napisem Brudnopis. Zapisy w brudnopisie nie bd sprawdzane
i oceniane.

Powodzenia!
LUTY 2006




Czas pracy:
120 minut


Liczba punktw
do uzyskania: 50
KOD UCZNIA
GM-A1
UZUPENIA ZESP
NADZORUJCY
WPISUJE UCZE
DATA URODZENIA UCZNIA

dzie miesic rok
dysleksja
miejsce
na naklejk
z kodem
Strona 2 z 14
Zadanie 1. (0-1)
Pokazana na rysunku figura to symbol olimpijski.
Wybierz waciwy dla niej opis.

A. Ma jedn o symetrii, ale nie posiada rodka symetrii.
B. Ma jedn o symetrii i rodek symetrii.
C. Nie ma osi symetrii, ale posiada rodek symetrii.
D. Nie ma osi symetrii i rodka symetrii.


Zadanie 2. (0-1)
Na olimpiadach polscy sportowcy zdobyli w lekkoatletyce 16 zotych medali, to jest
o
3
1
wicej ni brzowych. Ile zdobyli medali brzowych?

A. 11
B. 12
C. 21
D. 24


Zadanie 3. (0-1)
Plan kortu tenisowego wykonany w skali 1:2000 ma powierzchni 1 cm
2
. Jaka jest
rzeczywista powierzchnia tego kortu?

A. 2000 m
2

B. 20 m
2

C. 400 m
2

D. 4000 m
2



Zadanie 4. (0-1)
Wybierz zestaw zjawisk tworzcych zwizek przyczynowo-skutkowy charakterystyczny
dla wielu krajw Afryki.

A. Niski poziom wyksztacenia choroby gd.
B. Gd choroby wysoka miertelno.
C. Wysoka miertelno choroby analfabetyzm.
D. Choroby wysoka miertelno gd.


Zadanie 5. (0-1)
Jakie czynnoci naley wykona bezporednio przed wysikiem fizycznym i zaraz po
nim, aby wykaza, e nastpi wzrost intensywnoci pracy ukadu krenia i ukadu
oddechowego?

A. Zmierzy obwd klatki piersiowej.
B. Okreli dokadnie mas ciaa.
C. Policzy liczb oddechw na minut.
D. Oceni stopie wilgotnoci skry.
Strona 3 z 14
Informacje do zada 6. i 7.
Maraton to bieg na dystansie okoo 42 km. Wykresy ilustruj zaleno drogi od czasu
czterech zawodnikw uczestniczcych w maratonie.






















Zadanie 6. (0-1)
Ktry z zawodnikw pierwszy dobieg do mety?

A. Zawodnik 1. B. Zawodnik 2. C. Zawodnik 3. D. Zawodnik 4.

Zadanie 7. (0-1)
Ktry z biegaczy jako pierwszy przekroczy pmetek trasy?

A. Zawodnik 1.
B. Zawodnik 2.
C. Zawodnik 3.
D. Zawodnik 4.


Zadanie 8. (0-1)
Zwizek pomidzy energi kinetyczn ciaa i jego pdem oraz mas wyraa formua
m
p
E
k
2
2
= . Jeeli energia kinetyczna danego ciaa wzrosa czterokrotnie, to oznacza,
e pd ciaa

A. nie uleg zmianie.
B. wzrs szesnastokrotnie.
C. wzrs czterokrotnie.
D. wzrs dwukrotnie.

0
5
10
15
20
25
30
35
40
0,5 1 1,5 2 2,5 3 3,5
czas (h)
droga (km)
zawodnik 1 zawodnik 2 zawodnik 3 zawodnik 4
45
Strona 4 z 14
Informacje do zada 9. i 10.
Klimatogram przedstawia cechy jednego z typw klimatu strefy umiarkowanej.


















Zadanie 9. (0-1)
Jaki typ klimatu strefy umiarkowanej przedstawia klimatogram?

A. Morski.
B. Przejciowy.
C. Kontynentalny ciepy.
D. Kontynentalny chodny.


Zadanie 10. (0-1)
Odczytaj z klimatogramu nazw miesica, w ktrym wystpiy najmniejsze opady
i najnisza rednia temperatura.

A. Stycze.
B. Luty.
C. Listopad.
D. Grudzie.


Zadanie 11. (0-1)
Na Ziemi wystpuje wiele formacji rolinnych, ktrych rozmieszczenie jest w gwnej
mierze uzalenione od klimatu. Na podstawie opisu rozpoznaj formacj rolinn.

Wystpuje w strefie midzyzwrotnikowej. Rosn tam gwnie trawy oraz pojedyncze drzewa,
wrd ktrych dominuj akacje i baobaby.

A. Tajga.
B. Sawanna.
C. Step.
D. Tundra.
0
10
20
30
40
50
60
70
I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII
opady (mm)
0
4
8
12
16
20
suma opadw (mm) rednia temperatura (C)
temperatura (C)
Strona 5 z 14
Zadanie 12. (0-1)
Zwikszenie iloci dwutlenku wgla w atmosferze powoduje wzrost temperatury
i zmian klimatu na kuli ziemskiej. Co obecnie przyczynia si do wzrostu iloci CO
2

w atmosferze?

A. Zwikszenie powierzchni szkek lenych.
B. Zmniejszanie rnorodnoci gatunkowej lasw.
C. Masowe wycinanie drzew w celu pozyskania drewna.
D. Wprowadzanie nowych gatunkw rolin.


Zadanie 13. (0-1)
W przyrodzie nieustannie nastpuje odtwarzanie tlenu w atmosferze. Jak nazywa si
proces, podczas ktrego produkowany jest tlen?

A. Utlenianie.
B. Fermentacja.
C. Fotosynteza.
D. Oddychanie.


Zadanie 14. (0-1)
Ktra z wymienionych sytuacji spowodowana jest oddziaywaniem grawitacyjnym?

A. Ustawianie si igy kompasu rwnolegle do poudnika magnetycznego.
B. Przyklejanie si czesanych suchych wosw do grzebienia.
C. czenie si maych kropelek rtci w jedn wiksz.
D. Spadanie kropli deszczu z chmury na ziemi.


Zadanie 15. (0-1)
Roliny transgeniczne, czyli modyfikowane genetycznie, s wzbogacone w gen obcego
organizmu. Ich uprawa moe mie pozytywne konsekwencje dla rodowiska. Ktry
z przewidywanych efektw o tym wiadczy?

A. Zwikszy si wykorzystanie tych rolin w przemyle spoywczym.
B. Zostanie ograniczone stosowanie rodkw ochrony rolin.
C. Nastpi spadek rnorodnoci genetycznej uprawianych rolin.
D. Nastpi wypieranie z siedliska rodzimych gatunkw rolin.


Zadanie 16. (0-1)
Dlaczego ywno przechowywana w lodwce jest mniej naraona na dziaanie
drobnoustrojw?

A. W staej temperaturze drobnoustroje nie wywouj fermentacji.
B. Brak staego owietlenia ogranicza wzrost drobnoustrojw.
C. Maa ilo powietrza hamuje rozwj bakterii i grzybw.
D. Niska temperatura hamuje metabolizm bakterii i grzybw.

Strona 6 z 14
Zadanie 17. (0-1)
W rodowisku obojtnym wywar z czerwonej kapusty jest fioletowy. Pod wpywem
kationw wodoru staje si czerwony. Jaki zwizek obecny w cytrynie powoduje zmian
barwy wywaru na czerwon?

A. Sl.
B. Woda.
C. Kwas.
D. Zasada.


Zadanie 18. (0-1)
Podczas spalania 8 g wodoru w tlenie otrzymano 72 g wody. Ile gramw tlenu wzio
udzia w reakcji?

A. 16
B. 32
C. 36
D. 64


Zadanie 19. (0-1)
Zaprawa murarska (wapienna) pozostawiona na powietrzu twardnieje. Ktre rwnanie
reakcji obrazuje ten proces?

A. CaCO
3
CaO + CO
2

B. Ca(HCO
3
)
2
CaCO
3
+ CO
2
+ H
2
O
C. Ca(OH)
2
+ CO
2
CaCO
3
+ H
2
O
D. CaCO
3
+ 2HCl CaCl
2
+ CO
2
+ H
2
O


Zadanie 20. (0-1)
Oto oferta sieci telefonii komrkowej. Ceny w ofercie s cenami netto bez podatku VAT.

Rodzaj
poczenia
SMS
z
Rozmowa
z / min
w sieci 0,15 0,60
poza sieci 0,20 0,80

Wybierz wyraenie arytmetyczne, za pomoc ktrego mona obliczy, ile trzeba zapaci
za 8 SMS-w w sieci oraz 6 minut rozmowy poza sieci. W zapisach uwzgldniono 22%
podatku VAT.

A. 0,22 (8 0,20 + 6 0,60)
B. 0,22 (8 0,15 + 6 0,80)
C. 1,22 (8 0,15 + 6 0,80)
D. 1,22 (8 0,20 + 6 0,60)


Strona 7 z 14
Zadanie 21. (0-1)
Zmiana temperatury wyraona w stopniach Celsjusza jest rwna zmianie temperatury
wyraonej w kelwinach (patrz rysunek).
















Jaka jest temperatura w skali Kelvina, jeli w skali Celsjusza wynosi 30
o
C?

A. Okoo 297 K B. Okoo 303 K C. Okoo 307 K D. Okoo 343 K


Zadanie 22. (0-1)
W dniach 1 marca i 31 marca zanotowano wskazania licznika energii elektrycznej.
Jak kwot pienidzy naley zapaci za zuycie energii w marcu, jeeli
1 kilowatogodzina kosztuje 0,20 z?

1 marca 31 marca



A. 60 z 20 groszy
B. 62 z 20 groszy
C. 600 z 20 groszy
D. 602 z 20 groszy


Zadanie 23. (0-1)
Dokocz zdanie.
Urzdzenia elektryczne, ktre podczasz do instalacji elektrycznej w swoim pokoju,
zasilane s napiciem 230

A. woltw.
B. amperw.
C. watw.
D. omw.
14211,0 kWh 14512,0 kWh
Strona 8 z 14
Zadanie 24. (0-1)
Rysunki 1. i 2. ilustruj przejcie promieni wiata rwnolegych do gwnej osi optycznej
przez soczewki skupiajce o rnych ogniskowych.


Rysunek 1. Rysunek 2.















Pierwsza soczewka w porwnaniu z drug soczewk ma

A. dusz ogniskow i wiksz zdolno skupiajc.
B. dusz ogniskow i mniejsz zdolno skupiajc.
C. krtsz ogniskow i wiksz zdolno skupiajc.
D. krtsz ogniskow i mniejsz zdolno skupiajc.


Zadanie 25. (0-1)
Ktry z wykresw ilustruje przebieg zjawiska wrzenia wody pod staym cinieniem?














A. B. C. D.




promie wiata
o optyczna
soczewka pierwsza

F
1

promie wiata
o optyczna
soczewka druga

F
2

0 0 0 0
czas (min.)
100
temp.
(C)
czas (min.)
100
temp.
(C)
czas (min.)
100
temp.
(C)
czas (min.)
100
temp.
(C)
Strona 9 z 14
Informacje do zada 26. i 27.
Rysunki przedstawiaj roliny z ich systemami korzeniowymi.
Rysunek pierwszy przedstawia roliny tego samego gatunku, a rysunek drugi roliny nalece
do rnych gatunkw.

Rysunek 1.










Rysunek 2.


Zadanie 26. (0-2)
Systemy korzeniowe rolin mog rni si midzy sob. Na podstawie analizy rysunkw
1. i 2. podaj dwie przyczyny tych rnic.

.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................

Zadanie 27. (0-2)
Wymie cztery funkcje, jakie peni korzenie w yciu rolin.

.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
Strona 10 z 14
Zadanie 28. (0-2)
W okresie wiosennym niektrzy rolnicy mimo zakazu wypalaj traw. Podaj dwa
negatywne dla rodowiska skutki takiego dziaania.

.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................


Zadanie 29. (0-3)
W yciu czowieka wan rol peni skay. Podaj nazw skay na podstawie krtkiego
jej opisu.

Jest ska osadow pochodzenia rolinnego, czarn, z poyskiem, brudzc donie.
Wykorzystywana jako rdo energii.


.......................................................................................................................................................

Jest ska osadow pochodzenia chemicznego, ktrej gwnym skadnikiem jest chlorek sodu.
Wykorzystywana jako rodek spoywczy.


.......................................................................................................................................................

Jest ska osadow pochodzenia organicznego. Powstaje na dnie zbiornikw morskich
ze szkieletw i muszli zwierzt. Wykorzystywana w budownictwie.


.......................................................................................................................................................


Zadanie 30. (0-2)
Blacha wykonana z glinu (Al) jest odporna na dziaanie czynnikw atmosferycznych,
poniewa pokrywa si warstw ochronn tlenku glinu. Zapisz rwnanie reakcji
tworzenia si tlenku glinu z pierwiastkw, wiedzc, e glin jest trjwartociowy.


.......................................................................................................................................................

Strona 11 z 14
Zadanie 31. (0-3)
Dugo jednego z bokw boiska stanowi
3
2
dugoci drugiego boku. Umie na rysunku
oznaczenie dugoci jednego z bokw i zapisz wyraenie algebraiczne, ktre pozwoli
obliczy obwd tego boiska. Wyraenie to przedstaw w najprostszej postaci.













Odpowied: .................................................................................................................................


Zadanie 32. (0-3)
Kolarz wykona dziesi penych okre po torze, ktrego ksztat i wymiary
przedstawiono na rysunku. Oblicz dugo drogi, jak przejecha. Przyjmij = 3,14.
Zapisz obliczenia. Wynik podaj w zaokrgleniu do 0,1 km.






















Odpowied: ...............................................................................................................................
Strona 12 z 14
Zadanie 33. (0-3)
Obrocy ustawiaj mur (patrz rysunek) szerokoci 3 m w odlegoci 9 m od piki.
Zawodnik wykonujcy rzut wolny ma zasonit przez mur ca bramk, ktrej
szeroko wynosi 8 m. Jak daleko od bramki znajduje si pika? Nanie dane na
rysunek. Zapisz obliczenia.























Odpowied: ..................................................................................................................................


Zadanie 34. (0-2)
Do popularnej miejscowoci wczasowej dojecha mona drogami lokalnymi o dugoci
230 km lub autostrad liczc 250 km. Za jazd autostrad trzeba zapaci 10 z. Oblicz,
o ile tasza bdzie podr drogami lokalnymi, zakadajc, e samochd spala na obu
trasach 6 litrw paliwa na 100 km, a 1 litr benzyny kosztuje 4 z. Zapisz obliczenia.













Odpowied: ..................................................................................................................................
bramka
mur
Strona 13 z 14
Zadanie 35. (0-3)
Lecy na ziemi chopiec widzi czubek drzewa pod ktem 30

wzgldem poziomu ziemi.


Wiedzc, e gowa chopca znajduje si w odlegoci 30 m od pnia, oblicz wysoko
drzewa. Zapisz obliczenia.












































Odpowied: .............................................................................................................................


30
Strona 14 z 14
Brudnopis