I DEO – GENEZA, DEFINICIJE I STRUKTURIRANJE LOGISTIKE

logistika kvalitet P1

Prof.dr Slobodan Zečević, dipl.inž.

proizvod 1

Obeležja i transformacije tokova
TRANSFORMACIJA
PROSTOR TRANSFORMACIJE

A

B
MAGIČNA TAČKA TRANSFORMACIJE TOKA

ROBNIH TOKOVA
OBELEŽJA:

VRSTA ROBE, ASORTIMAN, VLASNIK POJAVNI OBLIK ROBE MESTO NASTANKA, MESTO ZAVRŠETKA TOKA KOLIČINA, ZAKON NASTANKA SPECIJALNI ZAHTEVI ZA REALIZACIJOM ITD.

Obeležja robnih tokova
vrsta robe, odnosno asortiman, pojavni oblik robe, vrsta i kategorija toka, izvorno/odredišne tačke toka, količina, zakon nastanka toka i specifični zahtevi za realizacijom

Transformacija robnih tokova
PRIPREMA ROBE
SISTEM ZA KVALITATIVNU TRANSFORMACIJU ROBE “PROIZVODNI PROCESI” U INDUSTRIJSKIM PREDUZEĆIMA

DISTRIBUCIJA ROBE
SISTEM ZA PROSTORNO VREMENSKU TRANSFORMACIJU ROBE “TRANSPORTNO LOGISTIČKI PROCESI” U LOGISTIČKIM PREDUZEĆIMA ili industriji, trgovini, uslužnim delatnostima

UPOTREBA ROBE
SISTEM ZA KVALITATIVNU TRANSFORMACIJU ROBE “KONZUMNI PROCESI” U DOMAĆINSTVU ili industriji, trgovini, uslužnim delatnostima

ROBNI TOKOVI

Transformacija robnih tokova
Na putu od tačke A do tačke B roba se pakuje, ukrupnjava, skladišti, transportuje, pretovara, pa opet transportuje, istovara, raspakiva, sortira … To su sve logistički procesi.
LOGISTIČKI PROCESI TRANSFORMACIJA ROBE
1. VREMENSKA 2. PROSTORNA 3. KOLIČINSKA 4. STRUKTURNA 5. KVALITATIVNA 6. INFORMATIČKA

Skladištenje

Pretovar, Transport ukrupnjavanje

Pretovar, sortiranje

Pakovanje, obeležavanje

Poručivanje

• • • • • •

Logistički procesi
Svi logistički procesi se mogu svrstati u pet grupa. U okviru svake grupe postoje specifični zahtevi–zadaci.
REALIZACIJA PORUDŽBENICE forma prenosa porudžbenice forma obrade porudžbenice analiza porudžbenice kao informacionog izvora prosleđivanje porudžbenice

Logistički procesi
SKLADIŠTENJE kupovina ili iznajmljivanje skladišta broj, lokacija, kapacitet i oblasti opsluživanja sopstvena ili tuđa skladišta tehničko uređenje objekata i skladišta za komisioniranje uređenje skladišnih zona u objektu skladišne tehnologije oblikovanje pretovarnih rampi rad transportne mehanizacije organizacija komisioniranja produktivnost skladišnog personala

Logistički procesi
ZALIHE struktura skladišnih artikala (selekcija prema ABC analizi) mesta poručivanja i količine za popunjavanje zaliha sigurnosne zalihe kontrola zaliha po skladištima kratkoročne prognoze potreba

Logistički procesi
PAKOVANJE izvršenje logističke funkcije pakovanja (zaštita, skladišna, transportna, manipulativna i informaciona funkcija) formiranje logističke jedinice (skladištenja, pretovara, transporta itd.) kao preduslova za racionalizaciju transportnih lanaca

Logistički procesi
TRANSPORT vrsta transportnog sredstva sopstveni ili tuđi vozni park kupovina ili zakup vozila kombinacija transportnih sredstava organizacija realizacije transportnih procesa

Geneza i definicija logistike
Etimologija Evolucija Definicije Zahtevi za logistikom Nedoumice Pojmovne odrednice Područja primene

Etimologija logistike
Grčki:
logos logismos logistika logistikos logizomai logo uman, razuman račun, prosuđivanje, plan praktična veština računanja promisliti, logično razmišljati proračunati, prosuditi misliti, pomisliti

Latinski:
logistas logisticus smislu finansijski revizor, delitelj životnih namernica račun i rezonovanje u matematičkom

Francuski:
loger logis logistique logistiques konačište, stanovati, smestiti se, obitovati stan, kuća, boravište, prenoćište smeštanje smeštanje

Evolucija logistike
DANAS

II svetski rat XVII vek – vreme Napoleona Vizantija Antičko-rimski period

Evolucija logistike
Period 1 – Antičko-rimski period:
Pod nazivom Logista podrazumevala se uprava nad državnim zalihama (rezervama) koja je podrazumevala finansije i raspodelu životnih namernica.

Period 2 - Vizantija:
Vizantijski car Leon VI (866-912, vladao 886911), oko 900 godine uvodi logistiku u funkciji vojne doktrine. U pisanjima o veštini ratovanja izdvaja: strategija, taktika, logistika (prostor, vreme i resursi)

Evolucija logistike
Period 3 – Francuska, Rusija:
Oko 1670 (1638.) Luj XIV predlaže uvođenje nove strukture za rešavanje rastućih administrativnih problema – Marechal General de Logis (nastalo od loger) Planiranje kretanje trupa, selektovanje kampova, regulisanje transporta i snabdevanja

Evolucija logistike
Francuski teoretičar Baron Antoine Henry Jomini uvodi termin la logistique u prvoj polovini 19. veka. U delu Précis de l'art de la guerre , na osnovu iskustava kao Napoleonov oficir, 1836. godine podelio je veštinu ratovanja u pet oblasti:
Strategija, taktika na višem nivou, logistika, inženjering i taktika na nižem nivou Logistiku definiše kao veštinu kretanja armije, ali ne podrazumeva pod tim samo mehaničko pomeranje već i upravljanje i uvođenje razmišljanja u kretanje i održavanje vojne spremnosti.

Evolucija logistike
Sa Marechal General de Logis i pisanjem Jominia počinje moderna logistika 1862. godine Jomini-ovo delo je prevedeno na engleski i prihvaćeno kao dobro razmišljanje u Americi, gde je pojam logistike 1884. godine označavao transport u priobalju

Evolucija logistike
Period 4 – II svetski rat:
Logistika kao termina prehvaćena pred kraj rata od strane US armije, a kasnije i od Alijanse

Period 5 – posleratni period:
50-tih godina logistika počinje da se primenjuje i u privrednim sistemima u Americi 70-tih godina počinje da se primenjuje u Evropi

Definicije logistike
Nauka planiranja i izvršenja pokretanja i podrška gotovosti.......one aspekte vojnih operacija vezane za projektovanje i razvoj, nabavku, skladištenje, kretanje, distribuciju, podršku, evakuaciju i dispoziciju materijala; kretanje, evakuaciju i hospitalizaciju osoblja; stvaranje konstrukcije, podršku, operacije i raspoređivanje objekata; i obezbeđenje snabdevanja usluga. (Vojna definicija)

Definicije logistike
Logistika je organizacija, planiranje, kontrola i realizacija robnih tokova od mesta nastanka do mesta prodaje preko proizvodnje i distribucije do krajnjeg korisnika sa ciljem zadovoljenja zahteva tržišta uz minimalne troškove i minimalne investicije. (ELA - Evropska asocijacija za logistiku)

Definicije logistike
Logistika je termin koji opisuje procese planiranja, izvršenja i kontrole efikasnosti tokova i zaliha sirovina, poluproizvoda u procesu proizvodnje, gotovih proizvoda i povezanost informacija od mesta izvora do tačke potrošnje,sve u cilju prilagođavanja zahtevima kupaca, klijenata. Ove aktivnosti mogu obuhvatati i servisiranje, opsluživanje kupaca, prognozu tražnje, distribuciju informacija i komunikativne veze, upravljanje zalihama, manipulacije sa robom, planiranje redosleda realizacije procesa, snabdevanje delovima i servisnu podršku, izbor lokacije fabrika, skladišta i opreme, pakovanje, vraćanje robe na doradu, transport i smeštanje otpadaka, saobraćaj i transport, skladištenje i zalihe. (CML)

Definicije logistike
Logistika je deo lanca snabdevanja koji planira, primenjuje i kontroliše efikasnost, efektivnost toka, i skladište roba, usluga i sa tim vezanih informacija od tačke izvora do tačke potrošnje, a u cilju zadovoljenja zahteva klijenta. (CML-1998) Logistika obuhvata sve sisteme i procese koji omogućavaju kretanje materijalnih i nematerijalnih tokova. (Zečević)

Zahtevi za logistikom
Pravi entitet, Prava količina, Pravo mesto, Pravo vreme, Pravi kvalitet, Pravi troškovi
Entitet: Roba, Materijal, Teret, Čovek, Informacija, Energija, itd.
ZADOVOLJENJE POTREBE

POTREBA

LOGISTIKA

LOGISTIČKI TOKOVI

Logistika - nedoumice
Logistika je deo operacionih istraživanja Logistika je deo lanaca snabdevanja Logistika je deo ekonomije Logistika je deo marketinga Auto škola “Logistika” Itd.

Pojmovne odrednice
Logistika – Logistics, Logistik Logistička podrška – Logistic support Integrisana logistička podrška – Integrated logistic support Marketing logistika – Marketing logistik Poslovna logistika – Business logistics Povratna logistika – Reverse logistics Međunarodna logistička špedicija Transportna logistika Transport i logistika

Područja primene logistike
DRUŠTVENE DELATNOSTI
INDUSTRIJA TRGOVINA USLUŽNE DELATNOSTI VOJSKA KULTURA SPORT POŠTA MEDICINA BANKARSTVO NOVINSKE KUĆE GRADOVI-URBANE CELINE

SVAKA DELATNOST IMA SVOJ CILJ FUNKCIONISANJA I IMA LOGISTIČKE PROCESE RAZLIKE NASTAJU ZBOG RAZLIKA CILJEVA I SISTEMA snabdevanje energijom obezbeđivanje ljudi snabdevanje informacijama snabdevanje materijalima obezbeđenje izgradnja objekta organizacija sistema veterinarsko sanitarna služba LOGISTIČKI SISTEMI I PROCESI proizvodnjaobezbeđivanje MTS

Područja primene logistike

PROIZVODNA TEHNOLOGIJA KOMUNIKACIONA TEHNIKA TEHNIKA TRANSPORTNE OPREME

TRANSPORTNA TEHNOLOGIJA TEHNIKA SISTEMA

LOGISTIKA
EKONOMIJA PREDUZEĆA MARKETING

INFORMATIKA

Logistički principi
Sveobuhvatna i jednovremena optimizacija svih karika materijalnih, energetskih i informacionih tokova Izjednačavanje nivoa tehnologije logistike i proizvodnje Uvođenje integruma u logistički lanac logističke jedinice koja prolazi kroz sisteme bez ili sa neznatnim izmenama Vremenska sinhronazacija u cilju bržeg protoka materijala i uz eliminaciju svih zastoja i zaliha

Logistički principi
Povezivanje informacionih, robnih i energetskih tokova Multidisciplinarni pristup optimizaciji logističkih lanaca sa ciljem dostave prave robe, u pravoj količini, na pravo mesto u pravo vreme Primena savremenih komunikacionih sredstava i informatičke tehnologije Edukacija i stvaranje novog profila stručnjaka, inženjera logistike

Aspekti dekompozicije logistike
Princip strukturiranja, raščlanjivanja i dekompozicije logistike razjašnjava njenu ulogu, obuhvatnost, ciljeve i značaj u okviru jednog privrednog sistema. Presek svih dosadašnjih sistemskih razmišljanja na ovom planu, logistiku raščlanjuju sa četri aspekta:
prostorno, vremenski, funkcionalno i privredno-organizaciono, institucionalno

Prostorna dekompozicija logistike
A B C
- makrologistički sistem - metalogistički sistem - mikrologistički sistem - logistički centar - logistički tokovi

A

B

C

Vremenska dekompozicija logistike

LOGISTIKA

ZADACI ANALIZE, PLANIRANJA I PROJEKTOVANJA LOGISTIČKIH PROCESA I SISTEMA

ZADACI UPRAVLJANJA I REALIZACIJE LOGISTIČKIH PROCESA I SISTEMA

ZADACI KONTROLE, NADGLEDANJA IZVRŠENJA LOGISTIČKIH PROCESA

ZADACI OBRAČUNA I ANALIZE IZVRŠENJA LOGISTIČKIH USLUGA

VREMENSKA KOMPONENTA

Funkcionalna dekompozicija logistike
Sa aspekta tokova:
LOGISTIKA PREDUZEĆA
LOGISTIKA NABAVKE
• • • • • sirovine poluproizvodi potrošni mat. pogonski mat. rezervni delovi MARKETING LOGISTIKA

LOGISTIKA PROIZVODNJE

LOGISTIKA DISTRIBUCIJE
MARKETING LOGISTIKA

proizvodni

I FAZA

II FAZA
proces

III FAZA

• gotovi proizvodi • poluproizvodi • rezervni delovi

• reziklaža • otpadni materijal • prazne tovarne jedinice

IV FAZA

• roba sa reklamacijom • prazna ambalaža • prazne logisičke jedinice

LOGISTIKA POVRATNIH I OTPADNIH MATERIJALA

Sa aspekta podsistema:
3 3
SISTEM ZALIHA SISTEM ZALIHA funkcije: funkcije: ••funkcija zaštite i isigurnosti funkcija zaštite sigurnosti ••izjednačavanja ponude i i izjednačavanja ponude tražnje tražnje ••vremenskog terminiranja vremenskog terminiranja isporuke isporuke ••supstitucije, itd. supstitucije, itd.

2 2
TRANSPORTNI SISTEM TRANSPORTNI SISTEM
funkcije: funkcije: ••prostorno premošćavanje prostorno premošćavanje ••sabiranje zahteva sabiranje zahteva ••distribucija distribucija ••izbor vida i itehnologije izbor vida tehnologije ••organizacija organizacija ••planiranje tura, itd. planiranje tura, itd.

4 4
SKLADIŠNI SISTEM SKLADIŠNI SISTEM
funkcije: funkcije: ••vremensko izjednačavanje vremensko izjednačavanje ••prostorno izjednačavanje prostorno izjednačavanje ••čuvanje robe čuvanje robe ••sortiranje sortiranje ••komisioniranje komisioniranje ••priprema robe za transport priprema robe za transport

1 1

SISTEM REALIZACIJE SISTEM REALIZACIJE PORUDŽBINE PORUDŽBINE
funkcije: funkcije: ••planiranje planiranje ••realizacija realizacija ••kontrola kontrola ••prikupljanje prikupljanje ••obrada, distribucija, itd obrada, distribucija, itd

SISTEM PAKOVANJA SISTEM PAKOVANJA
funkcije: funkcije: ••logistička funkcija zaštite logistička funkcija zaštite ••manipulisanja manipulisanja ••transporta transporta ••skladištenja skladištenja ••pretovara pretovara ••Informisanja, itd. Informisanja, itd.

5 5

Privredno-institucionalna dekompozicija
LOGISTIKA PREDUZEĆA I SISTEMA U FUNKCIJI OSNOVNE DELATNOSTI

OSNOVNA DELATNOST LOGISTIČKA USLUGA LOGISTIČKI CENTRI – ROBNI TERMINALI TRANSPORTNE KOMPANIJE ŠPEDITERSKO-AGENCIJSKA PREDUZEĆA SPECIJALIZOVANI LOGISTIČKI PROVAJDERI

OSNOVNA DELATNOST NIJE LOGISTIČKA USLUGA LOGISTIKA INDUSTRIJSKIH PREDUZEĆA LOGISTIKA TRGOVAČKIH PREDUZEĆA LOGISTIKA PREDUZEĆA USLUŽNIH DELATNOSTI VOJNA LOGISTIKA LOGISTIKA KLINIČKIH CENTARA

Razvoj logistike u funkcionalnoj organizaciji preduzeća
TIP I – OBUHVATA SLEDEĆE ZADATKE:
1. SPOLJNI TRANSPORT 4. PLANIRANJE LOGISTIČKIH 2. MEĐUPOGONSKI TRANSPORT SISTEMA 3. REGIONALNA SKLADIŠTA 5. LOGISTIČKA KONTROLA 6. LOGISTIČKA UPRAVA 50-60-tih god

TIP II – JE DOPUNJEN SLEDEĆIM ZADACIMA:
1. SERVIS ISPORUKE 2. REALIZACIJA PORUDŽBINE 3. UPRAVLJANJE ZALIHAMA GOTOVIH PROIZVODA 4. SKLADIŠTE GOTOVIH PROIZVODA U FABRIČKOM KOMPLEKSU 5. POSEBNI TRANSPORTNI ZADACI 70-tih god

TIP III – JE DOPUNJEN SLEDEĆIM ZADACIMA:
1. PROGNOZA TRŽIŠTA 2. PLANIRANJE ROIZVODNJE 3. NABAVKA 4. UPRAVLJANJE ZALIHAMA, SIROVINAMA I POLUFABRIKATIMA 5. LOGISTIČKI INŽENJERING 6. INTERNACIONALNA LOGISTIKA 80-tih god

DEO I - LOGISTIKA
Pitanja: Obeležja i transformacije robnih tokova Logistički procesi Geneza i definicija logistike i njena prisutnost u društvu Logistički principi Prostorni, vremenski i institucionalni aspekt dekompozicije logistike Funkcionalni aspekt dekompozicije logistike Razvoj logistike u funkcionalnoj organizaciji preduzeća

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful