επιστηµονική επιµορφωτική ηµερίδα

:

Εκπαίδευση µαθητών µε προβλήµατα
όρασης και γραφή Braille
Εταιρεία Ηπειρωτικών Μελετών
13 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2009-ΙΩΑΝΝΙΝΑ
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΗΜΕΡΙΔΑΣ
εισηγήτρια
Δρ ΟΥΡΑΝΙΑ ΧΙΟΥΡΕΑ
Διδάκτωρ Πανεπιστηµίου Γενεύης
µε Εξειδίκευση στην Εκπαίδευση Τυφλών
Διοργάνωση:

Mε την ευγενική χορηγία:

braille braille braille braille brai

Εισαγωγή

Ένα από τα σηµαντικότερα πεδία της ειδικής αγωγής είναι η εκπαίδευση µαθητών
µε προβλήµατα όρασης. Οι εκπαιδευτικές ανάγκες και οι τρόποι υποστήριξης των
µαθητών µε προβλήµατα όρασης αλλά και η οφθαλµολογική και ψυχοπαθολογική
προσέγγιση τους και η πολύτιµη συνδροµή του συστήµατος Braille είναι κοµβικά
ζητήµατα στα οποία θα εστιάσει η συγκεκριµένη επιστηµονική ηµερίδα.
Η ηµερίδα απευθύνεται σε διοικητικά στελέχη της εκπαίδευσης και των µονάδων
ειδικής αγωγής, παιδαγωγούς, εκπαιδευτικούς, δασκάλους, επιστήµονες της αγωγής και
επαγγελµατίες της ειδικής αγωγής, ψυχολόγους, οφθαλµίατρους καθώς και σε γονείς και
φοιτητές-σπουδαστές.

braille braille braille braille brai

Πρόγραµµα ηµερίδας
Εκπαίδευση µαθητών µε προβλήµατα όρασης και γραφή Braille
10.00 - 10.30: Προσέλευση
10.30 – 10.40: Χαιρετισµοί
10.40 - 12.30: Α’ ΕΝΟΤΗΤΑ: Μαθητές µε προβλήµατα όρασης
1. Οφθαλµολογική και Ψυχοπαθολογική Προσέγγιση του παιδιού µε προβλήµατα όρασης
• Ορισµοί και ταξινοµήσεις
• Αίτια που προκαλούν προβλήµατα όρασης
• Χαρακτηριστικά της ανάπτυξης των τυφλών παιδιών
• Λανθασµένες αντιλήψεις γύρω από τους τυφλούς
• Το τυφλό παιδί µε πρόσθετες ειδικές ανάγκες
• Τι κάνουµε και τι δεν κάνουµε όταν συναντήσουµε έναν τυφλό
2. Η εκπαίδευση των παιδιών µε προβλήµατα όρασης
• Φορείς που ασχολούνται µε θέµατα ατόµων µε προβλήµατα όρασης
• Σκοποί της εκπαίδευσης τυφλών και αµβλυώπων
• Εκπαίδευση τυφλού παιδιού µε πολλαπλές ειδικές ανάγκες - Ένταξη –
ενσωµάτωση
• Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στήριξης µαθητών µε προβλήµατα όρασης
3. Επιπλέον εκπαίδευση των µαθητών µε οπτική ανεπάρκεια για απόκτηση δεξιοτήτων
• Χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών και βοηθηµάτων
• Δεξιότητες ακρόασης
• Εκπαίδευση στην Κινητικότητα – Προσανατολισµό (Κ/Π)
• Εκπαίδευση στις Δεξιότητες Καθηµερινής Διαβίωσης (ΔΚΔ)
• Παράµετροι που επηρεάζουν την εκπαίδευση στην Κ/Π και τις ΔΚΔ
12.30 – 13.00: coffee break
13.00 – 15.00: Β’ ΕΝΟΤΗΤΑ: Το σύστηµα Braille – Ειδικά βοηθήµατα για προβλήµατα όρασης
1. Το σύστηµα Braille
• Τι είναι το σύστηµα Braille - Η σπουδαιότητα του Braille για τους τυφλούς
• Πώς διαβάζεται το Braille - Με τι µέσα γράφουµε στο σύστηµα Braille
• Σύγκριση της γραφής Braille µε τη γραφή βλεπόντων
2. Κατηγορίες ειδικών βοηθηµάτων για προβλήµατα όρασης
• Οπτικά βοηθήµατα
• Βοηθήµατα για τόνωση της οπτικής λειτουργικότητας
• Ηλεκτρονικά βοηθήµατα
• Βοηθήµατα κινητικότητας/προσανατολισµού
• Βοηθήµατα καθηµερινής διαβίωσης
• Ειδικά εποπτικά µέσα διδασκαλίας
3. Βιβλία τυφλών και αµβλυώπων

Βιβλία Braille

Οµιλούντα Βιβλία

Σχολικά βιβλία τυφλών

Βιβλία αµβλυώπων
15.00 -15.30: Ερωτήσεις-συζήτηση

braille braille braille braille brai

15.30 Λήξη ηµερίδας - Παραλαβή βεβαιώσεων

Ηµεροµηνία, ώρες και τόπος διεξαγωγής
Ηµεροµηνία διεξαγωγής:
Ώρα προσέλευσης:
Ώρες διεξαγωγής:

Κυριακή 13 Δεκεµβρίου 2009
10.00 π.µ. - 10.30 π.µ.
10.30 π.µ. - 15.30 µ.µ.

Η ηµερίδα θα διεξαχθεί στους χώρους της Εταιρείας Ηπειρωτικών Μελετών στα
Ιωάννινα ( Παρασκευοπούλου 4 )
(Σηµείωση: µπορείτε να επισκεφθείτε το ακόλουθο link http://www.ploigos.gr/?
sessionid=ad736227c5d654f7c469a338201cec9f για να δείτε την ακριβή τοποθεσία στο χάρτη).

Εισηγήτρια
Δρ ΟΥΡΑΝΙΑ ΧΙΟΥΡΕΑ
Διδάκτωρ Πανεπιστηµίου Γενεύης µε Εξειδίκευση στην Εκπαίδευση Τυφλών
ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Η Δρ Ουρανία Χιουρέα απέκτησε το Διδακτορικό της τίτλο από το Πανεπιστηµίο της
Γενεύης (Σχολή Ψυχολογίας και Επιστηµών της Αγωγής- Ειδική Αγωγή: Εκπαίδευση Τυφλών)
ενώ κατέχει Πτυχίο Σχολής Ψυχολογίας και Επιστηµών της Αγωγής του Πανεπιστηµίου
Γενεύης, Πτυχίο Αρσακείου Παιδαγωγικής Ακαδηµίας Ψυχικού (Αθηνών), Πτυχίο Παντείου
Ανωτάτης Σχολής Πολιτικών Επιστηµών. Παράλληλα, κατέχει από το Υπουργείο Υγείας και
Πρόνοιας Βεβαίωση Ετήσιας Επιµόρφωσης επαγγελµατιών σε θέµατα τυφλοκωφών.
Από το 2003 µέχρι σήµερα είναι σχολική σύµβουλος µε αρµοδιότητα τη Συµβουλευτικήκαθοδήγηση-επιµόρφωση εκπαιδευτικών & γονέων-παιδιών µε προβλήµατα όρασης.
Παράλληλα, υπήρξε επι 20 έτη Δασκάλα και Υποδιευθύντρια στο Ειδικό Δηµοτικό Σχολείο
Τυφλών (Κ.Ε.Α.Τ.) και 14 έτη Μέλος και Επιστηµονικά υπεύθυνη της Οµάδας Εργασίας του
ΥΠΕΠΘ για τα βιβλία Braille (των τυφλών) του Δηµοτικού Σχολείου. Ακόµη, δίδαξε στο ΙΕΚ Αγ.
Αναργύρων ενώ διετέλεσε και Εκπαιδεύτρια παιδιών και νέων πνευµατικά καθυστερηµένων
στη Γενεύη – Ελβετία καθώς και Δασκάλα και Διευθύντρια σε Ιδιωτικά και Δηµόσια σχολεία
Έχει διδάξει στο Μαράσλειο Διδασκαλείο Δηµοτικής Εκπαίδευσης -Τµήµα Ειδικής Αγωγής τα
γνωστικά αντικείµενα: «Η πρώτη ανάγνωση για τυφλούς και αµβλύωπες µαθητές» και
«Κατασκευή διδακτικού- εποπτικού υλικού και βιβλίων για τυφλούς και αµβλύωπες µαθητές»
Στο Πανεπιστήµιο Πατρών, το γνωστικό αντικείµενο: «Η εκπαίδευση των τυφλών στην
Ελλάδα, το σύστηµα Braille και η Πρώτη Ανάγνωση για τυφλούς µαθητές»
Στο Πανεπιστήµιο Αθηνών, στο πλαίσιο Ετήσιου Επιµορφωτικού Σεµιναρίου «Ειδική Αγωγή
και Εκπαίδευση» του Εργαστηρίου Πειραµατικής Παιδαγωγικής του Τµήµατος Φιλοσοφίας,
Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας, το γνωστικό αντικείµενο: «Εκπαίδευση µαθητών µε Προβλήµατα
Όρασης».
Στο Πανεπιστήµιο Αιγαίου, στο πλαίσιο Ετήσιου Επιµορφωτικού Προγράµµατος στην Ειδική
Αγωγή του Τµήµατος Επιστηµών της Προσχολικής Αγωγής & του Εκπαιδευτικού Σχεδιασµού
της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστηµών, το γνωστικό αντικείµενο: «Εκπαίδευση των µαθητών µε
Προβλήµατα Όρασης».
Στο Πανεπιστήµιο Αιγαίου, στο πλαίσιο Ετήσιου Επιµορφωτικού Προγράµµατος στην Ειδική
Αγωγή του Τµήµατος Επιστηµών της Προσχολικής Αγωγής & του Εκπαιδευτικού Σχεδιασµού
της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστηµών, το γνωστικό αντικείµενο: «Εκµάθηση της γραφής
Braille».
Στο 2ο ΠΕΚ Αθήνας, στο πλαίσιο της Εισαγωγικής Επιµόρφωσης των Δασκάλων, διάφορα
γνωστικά αντικείµενα σχετικά µε την εκπαίδευση.
Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα επικεντρώνονται στην Ανάπτυξη µεθόδου διδασκαλίας
πρώτης γραφής και ανάγνωσης στο σύστηµα Βraille, στην Ανάπτυξη συστήµατος

braille braille braille braille brai

Συµβολογραφίας Μαθηµατικών, Φυσικής, Χηµείας στο σύστηµα Braille καθώς και στη Μελέτη
της δηµιουργικής σκέψης µέσα από σχέδια µονογενών διδύµων
Αποτελεί Μέλος 4 επιστηµονικών επιτροπών για καθορισµό Πανελλήνιας Συµβολογραφίας
Μαθηµατικών, Φυσικής και Χηµείας στο σύστηµα Braille και άλλων θεµάτων εκπαίδευσης
ατόµων µε προβλήµατα όρασης ενώ έχει και Συµµετοχή σε προγράµµατα Διεθνών Οργανισµών
και της Ε.Ε. για την εκπαίδευση παιδιών µε προβλήµατα όρασης
ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ
1.Chiourea, U. (2009). Evaluation of a new method of teaching Braille to blind pupils in the first
grade of primary school in Greece, in Journal of Cognitive Education and Psychology, Volume
8, Number 2, (pp. 212-213).
2.Chiouréa, U. (2009). Evaluation d’une méthode d’apprentissage du braille chez les élèves
aveuglez de la première année scolaire en Grèce. Genève: FAPSE.
3.Χιουρέα, Ο. (2007).Το παιδί µε προβλήµατα όρασης στο κοινό σχολείο. Η διαδικασία της
ανάγνωσης Braille, ΕΛΛ.Ι.Ε.Π.ΕΚ., 4ο Πανελλήνιο Συνέδριο: Σχολείο Ίσο για Παιδιά Άνισα,
Αθήνα, 4-6 Μαΐου 2007, ISSN: 1790-8574 (σελ. 248-257).
4.Χιουρέα, Ρ. (2006). Προετοιµασία για ένταξη µαθητών µε πρόβληµα όρασης σε δηµοτικά
σχολεία βλεπόντων, Ειδική Αγωγή- Special Education 31/01/2006.
5.Χιουρέα, Ρ. (2006). Ευέλικτη Ζώνη Διαθεµατικών Προσεγγίσεων και Δηµιουργικών
Δραστηριοτήτων. Διδακτικές εφαρµογές στα Δηµοτικά Σχολεία της 1ης Περιφέρειας Π.Ε.
Ανατολικής Αττικής σχολ. έτος 2003-2004. Αθήνα: Σ.Ι. Ζαχαρόπουλος Α.Ε., ISBN: 960-208-729-3.
6.Χιουρέα, Ρ. (1998). Εισαγωγή στην Εκπαίδευση των Τυφλών στην Ελλάδα. Αθήνα: Λύχνος.
ISBN: 960-7097-63-7
ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ BRAILLE
1.Ράνια Χιουρέα, Μαρία Τσαγκαράκη: Για τους τυφλούς µαθητές της Α΄ Δηµοτικού που
διδάσκονται το σύστηµα Braille, σειρά 3 βιβλίων για το µάθηµα της Γλώσσας και 2
συνοδευτικών τετραδίων ακήσεων:Α. «Εικόνες για συζήτηση» Β. «Προασκήσεις Ανάγνωσης»
Γ. «Γνωριµία µε γράµµατα και µε διγράµµατες συλλαβές και δισύλλαβες λέξεις» ΤΕΤΡΑΔΙΑ
ΑΣΚΗΣΕΩΝ: Α.
«Μαθαίνω να γράφω» Β.
«Ασκήσεις Γλώσσας» (Με έγκριση του
Παιδαγωγικού Ινστιτούτου σε χρήση των τυφλών µαθητών από το σχολ. έτος 1991-92).
2.Ράνια Χιουρέα, Γιάννης Μενεΐδης, Μαρία Τσαγκαράκη,
Μανώλης Ευδοκάκης:
«Συµβολογραφία Μαθηµατικών, Φυσικής, Χηµείας για χρήση των τυφλών µαθητών του
δηµοτικού σχολείου». (Με έγκριση του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου σε χρήση των τυφλών
µαθητών της Ελλάδας, από το 1991).
3. Διασκευή – προσαρµογή στις ανάγκες των τυφλών µαθητών και µεταγραφή στο σύστηµα
Braille, των περισσότερων σχολικών βιβλίων του δηµοτικού (Ως µέλος της Οµάδας Εργασίας
του ΥΠΕΠΘ µε την εποπτεία του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου): -Βιβλία και Τετράδια Εργασιών
Γλώσσας όλων των τάξεων -Βιβλία Μαθηµατικών όλων των τάξεων -Βιβλία και Τετράδια
Εργασιών Μελ. Περιβάλλοντος Α΄, Β΄, Γ΄, Δ΄τάξεων -Βιβλία και Τετράδια Εργασιών Φυσικών
Ε΄και ΣΤ΄ τάξεων -Βιβλία Γεωγραφίας Ε΄και ΣΤ΄τάξεων - Βιβλία Ιστορίας Γ΄ και Δ΄ τάξεων Τετράδιο Ιστορίας ΣΤ΄τάξης - Βιβλίο Θρησκευτικών Δ΄τάξης.
4. Βιβλία Μαθηµατικών Α΄ τάξης: Αναθεώρηση - διασκευή – προσαρµογή και ανάγλυφη
εικονογράφηση (1998)
5. Βιβλία Μαθηµατικών Β΄ τάξης: Αναθεώρηση - διασκευή – προσαρµογή και ανάγλυφη
εικονογράφηση (1999)
6. Στα πλαίσια του σεµιναρίου Ειδικής Αγωγής του ΜΔΔΕ: «Κατασκευή διδακτικού-εποπτικού
υλικού και βιβλίων για τυφλούς και αµβλύωπες µαθητές», ως διδάσκουσα, µε προσωπική
πρωτοβουλία, καθοδήγηση – εποπτεία και γενική επιµέλεια, συγγραφή και έκδοση 3 βιβλίων
Braille προσχολικής αγωγής (τα µοναδικά στην Ελλάδα) τα οποία χρησιµοποιούνται από τα
τυφλά παιδιά του Νηπιαγωγείου: Α. «Πού είναι; πού είναι;» (Διδασκαλία προµαθηµατικών
εννοιών - Δεκέµβριος 1999) Β. «Οι πρώτοι µου αριθµοί» (Δεκέµβριος 1999) Γ. «Τα πρώτα µου
γράµµατα» (Γνωριµία µε τη γραφή Braille – Απρίλιος 2002)
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ

braille braille braille braille brai

1. Chiouréa Uranie «La punition chez l’ enfant et ses consequences », sous la direction du
Professeur Stucki M., FPSE, Université de Genève (Mars 1977).
2. Χιουρέα Ουρανία, Η τιµωρία στο παιδί και οι συνέπειές της», µε καθοδήγηση του Καθηγητή
Stucki M., FPSE, Πανεπιστήµιο Γενεύης (Μάρτιος 1977).
3. Chiouréa Uranie & Jubin Yvette, «L’enfant handicapé et son milieu. Comment est-il pris en
charge?» FPSE, Université de Genève (Mars 1976).
4. Χιουρέα Ουρανία & Jubin Yvette, «Το παιδί µε ειδικές ανάγκες και το περιβάλλον του. Πώς
υποστηρίζεται;», FPSE, Πανεπιστήµιο Γενεύης (Μάρτιος 1976).
5. Chiouréa Uranie, «Motivation et apprentissage scolaire», FPSE, Université de Genève (Juin
1975).
6. Χιουρέα Ουρανία, «Κίνητρα και σχολική µάθηση», FPSE, Πανεπιστήµιο Γενεύης (Ιούνιος
1975).

Παροχές και κόστος συµµετοχής
Παροχές
Σε όλους τους συµµετέχοντες παρέχεται:

• Πιστοποιητικό παρακολούθησης
• Σχετικό επιστηµονικό υλικό.
• Φάκελος συνέδρου
• Μπλοκ σηµειώσεων
• Στυλό
• Μπουφέ

Δ ή λ ω σ η συµµετοχής
Προεγγραφές µέχρι Τρίτη 9/ 12 / 09:
Επαγγελµατίες / ιδιώτες:
Φοιτητές / σπουδαστές / ειδικευόµενοι:

65€
55€

Απευθείας εγγραφή την ηµέρα της ηµερίδας:

Η απευθείας εγγραφή την ηµέρα διεξαγωγής της ηµερίδας ή η πληρωµή µετά τις 9/12/2009
δεν εµπεριέχει τη σχετική µειωµένη τιµή και το κόστος συµµετοχής είναι 75€ και για τις δυο
κατηγορίες και εφόσον υπάρχει διαθεσιµότητα θέσεων.

Πληροφορίες για κράτηση και δέσµευση θέσης
Δηλώνοντας συµµετοχή είτε τηλεφωνικά είτε µέσω διαδικτύου στο link
(http://www.e-employ.gr/application.php) πραγµατοποιείτε µια προκράτηση θέσης.
Η συµµετοχή σας στην εκδήλωση θεωρείται δεδοµένη µόνο µε εµπρόθεσµη προπληρωµή του
κόστους στον τραπεζικό λογαριασµό της εταιρείας που είναι ο ακόλουθος:

braille braille braille braille brai

ΤΡΑΠΕΖΑ ΕΜΠΟΡΙΚΗ
αριθµός λογαριασµού κατάθεσης 8 5 8 1 5 1 5 6

δικαιούχος ΤΑΟΥΣΑΝΗΣ Χ. - ΚΟΤΙΟΣ Κ. (EMPLOY)
Ως αιτιολογία κατάθεσης συµπληρώνετε τον κωδικό ΙΩ12 και το
ονοµατεπώνυµο σας και κρατάτε το αποδεικτικό της τραπέζης το οποίο επιδεικνύετε κατά
την προσέλευση σας (µαζί µε το φοιτητικό πάσο ή το βιβλιάριο σπουδών για τους φοιτητές) στη
γραµµατεία της ηµερίδας την ηµέρα διεξαγωγής.
Σηµαντική σηµείωση:
Για την καλύτερη εξυπηρέτησή σας, παρακαλούµε µην προχωρήσετε σε πληρωµή εάν
προηγουµένως δεν έχετε δηλώσει τηλεφωνική ή ηλεκτρονική συµµετοχή, καθώς ο αριθµός
των θέσεων είναι περιορισµένος και θα τηρηθεί αυστηρά σειρά προτεραιότητας. Ακυρώσεις
θέσεων και επιστροφή του ποσού γίνονται δεκτές µέχρι και 10 ηµέρες πριν την ηµεροµηνία
διεξαγωγής, και εφόσον ειδοποιηθεί εγκαίρως τηλεφωνικά το αρµόδιο τµήµα της εταιρείας, σε
διαφορετική περίπτωση το ποσό παρακρατείται εξ’ ολοκλήρου.

Γραµµατεία ηµερίδας
Για δηλώσεις συµµετοχής και οποιαδήποτε περαιτέρω διευκρίνιση, παρακαλούµε επικοινωνήστε µε τη
γραµµατεία της ηµερίδας .
Τ. 2310 230545
F. 2310 230415
M. info@e-employ.gr
Url. www.e-employ.gr
Ώρες επικοινωνίας: 10:00 έως 19:00 καθηµερινά από Δευτέρα-Παρασκευή

braille braille braille braille brai