You are on page 1of 3

DDK-60-641/14/PB

DDK-60-641/14/PB Informacja o sposobie rozpatrzenia zawiadomienia W związku z zawiadomieniem o podejrzeniu stosowania praktyk naruszających zbiorowe

Informacja o sposobie rozpatrzenia zawiadomienia

W związku z zawiadomieniem o podejrzeniu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów przez adw. Annę Łuczak prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą Kancelaria Adwokacka Anna Łuczak, polegających na kierowaniu do konsumentów pism pt. „Przesądowe wezwanie do zapłaty w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa”, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, działając na podstawie art. 86 ust. 4 w zw. z art. 100 ust. 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 z późn. zm.), zawiadamia, Ŝe z uwagi na niestwierdzenie zaistnienia przesłanek naruszenia zbiorowych interesów konsumentów nie znajduje podstaw do wszczęcia wobec ww. przedsiębiorcy postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 100 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 z późn. zm.), dalej jako „ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów”, kaŜdy moŜe zgłosić Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako „Prezes UOKiK”) pisemne zawiadomienie dotyczące podejrzenia stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Zgodnie z 24 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności:

1) stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego; 2) naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji;

3)

nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji.

Aby więc doszło do naruszenia ww. przepisu muszą więc zostać kumulatywnie spełnione następujące przesłanki:

działanie przedsiębiorcy nosi znamiona bezprawności, działanie przedsiębiorcy godzi w zbiorowy interes konsumentów.

NaleŜy jednak wyjaśnić, Ŝe ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów naleŜy do dziedziny prawa publicznego, a zatem ma na celu ochronę interesu publicznoprawnego, ogólnospołecznego (art. 1 ustawy). Publicznoprawny charakter powołanej ustawy powoduje, iŜ nie wszystkie zachowania przedsiębiorców uzasadniają uruchomienie instrumentów przewidzianych w jej przepisach. Nie kaŜde bowiem naruszenie prawa w stosunkach pomiędzy przedsiębiorcami, a takŜe pomiędzy przedsiębiorcą, a konsumentami kwalifikuje sprawę do postępowania przed Prezesem UOKiK. Prezes UOKiK podejmuje działania jedynie wtedy, gdy w następstwie działań naruszających ustawę zagroŜony lub naruszony został interes publiczny. Naruszenie tego interesu ma zaś miejsce wówczas, gdy skutkami działań sprzecznych z ustawą dotknięty jest szerszy krąg uczestników rynku, bądź, gdy działania te wywołują na rynku inne niekorzystne zjawiska wymagające ingerencji ze strony organów działających na podstawie tej ustawy [vide m.in.: wyrok Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 24 stycznia 1991r.; sygn. akt: XVII Amr 8/90].

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00-950 Warszawa

DDK-60-641/14/PB Informacja o sposobie rozpatrzenia zawiadomienia W związku z zawiadomieniem o podejrzeniu stosowania praktyk naruszających zbiorowe

tel.: 22 826 34 14 < fax: 22 826 61 25 sp@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl

Jak wynika z powyŜszego, dla uruchomienia przez Prezesa UOKiK mechanizmów ochronnych, słuŜących usuwaniu naruszeń skierowanych przeciwko konsumentom, konieczne jest zatem ustalenie, czy konkretne działanie narusza interes publiczny, czy narusza interes konsumentów oraz czy interes ten ma charakter zbiorowy. Pojęcie zbiorowego interesu konsumentów nie zostało zdefiniowane w obowiązującym ustawodawstwie. Warto zauwaŜyć, Ŝe - podobnie jak w Dyrektywie 98/27/EC Parlamentu Europejskiego i Rady o nakazach zaprzestania szkodliwych praktyk w celu ochrony interesów konsumentów z dnia 19 maja 1998 r., OJ L 166 z dnia 11 czerwca 1999 r. - spod ochrony został wyłączony zbiorowy interes konsumentów rozumiany jako suma ich indywidualnych interesów. Jak literalnie wskazuje art. 24 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów.

Tak definiowane pojęcie „zbiorowe interesy konsumentów”, a takŜe charakter publicznoprawny ustawy powodują, Ŝe nie wszystkie zachowania przedsiębiorców, uzasadniają uruchomienie przez Prezesa UOKiK jej instrumentów. NaleŜy przy tym brać równieŜ pod uwagę, Ŝe naruszenie zbiorowego interesu konsumentów musi być powiązane z naruszaniem aspektów ekonomicznych tego interesu. Ponadto istniejący system ochrony konsumentów jest bardzo szeroki i daje liczne uprawnienia ochrony swoich praw przez konsumentów. W związku z tym Prezes UOKiK inicjuje postępowania w sprawach o istotnym znaczeniu dla ochrony konsumentów lub w przypadku, gdy nie istnieje inna droga dochodzenia praw konsumentów.

Wymaga równieŜ wyjaśnienia, iŜ Prezes UOKiK nie informuje podmiotów kierujących do niego pisma o wszczętych na ich podstawie postępowaniach, ani teŜ o ich przebiegu i rezultatach. Wynika to z faktu, Ŝe w postępowaniach o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów podmiot zgłaszający występowanie ewentualnej praktyki nie jest inicjatorem ani stroną takiego postępowania, a jego pismo ma wyłącznie walor informacyjny, sygnalizujący potencjalne występowanie problemu na rynku. Zgodnie bowiem z ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów wyłącznie Prezes UOKiK jest uprawniony do wszczęcia takiego postępowania.

Z przekazanych przez Panią informacji wynika, Ŝe adw. Anna Łuczak działa jedynie jako pełnomocnik konkretnego przedsiębiorcy (Skorpion Arte Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie), którego prawa autorskie do utworu zostały naruszone. Działanie w imieniu i na rzecz mocodawcy oznacza zaś, Ŝe czynności prawne dokonane przez pełnomocnika pociągają za sobą skutki prawne bezpośrednio dla mocodawcy. Oznacza to, Ŝe ewentualne zarzuty, co do zgodności z prawem przedmiotowego wezwania do zapłaty powinny być kierowane do mocodawcy tj. Skorpion Arte Sp. z o.o.

Odnosząc się zaś stricte do treści otrzymanego przez Panią wezwania do zapłaty, w opinii Prezesa UOKiK nie ma podstaw do uznania, iŜ wysyłanie ich konsumentom moŜe nosić cechy praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. NaleŜy podkreślić, Ŝe tytuł tego wezwania związany jest bezpośrednio z informacją o toczącym się postępowaniu karnym prowadzonym przez właściwą prokuraturę, dotyczącym podejrzenia popełnienia m.in. przez Panią przestępstwa polegającego na rozpowszechnianiu utworu bez zgody uprawnionego („Przesądowe wezwanie do zapłaty w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa”). Ponadto, przedsiębiorca w tytule wezwania nie wskazuje na popełnienie przestępstwa, a jedynie na podejrzenie jego popełnienia, a więc zgodnie z aktualnym stanem postępowania karnego.

Jeśli zaś chodzi o zawartą w przedmiotowym wezwaniu informację o obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, wynika z niej, Ŝe obowiązek ten dotyczyć będzie strony przegrywającej. Z informacji tej nie wynika więc, Ŝe obowiązek ten spoczywać będzie kaŜdorazowo na konsumencie. W przypadku ewentualnego sporu sądowego i wygrania sprawy przez konsumenta, obowiązkiem tym obciąŜony będzie przedsiębiorca. W opinii Prezesa UOKiK informacja ta ma więc charakter obiektywny. Wskazany przez Panią wyrok

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00-950 Warszawa

Jak wynika z powyŜszego, dla uruchomienia przez Prezesa UOKiK mechanizmów ochronnych, słuŜących usuwaniu naruszeń skierowanych przeciwko

tel.: 22 826 34 14 < fax: 22 826 61 25 sp@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl

sądu dotyczył natomiast przypadku, w którym przedsiębiorca z góry wyliczał przyszłe koszty postępowania sądowego, wskazując jednocześnie, Ŝe obowiązek ich uiszczenia spoczywał będzie na konsumencie.

Z uwagi na powyŜsze Prezes UOKiK nie dostrzega podstaw do podjęcia działań w niniejszej sprawie. Niemniej jednak, zgłoszony przez Panią problem zostanie potraktowany jako sygnał w sprawie i w razie stwierdzenia, iŜ przedmiotowe działania mogą jednak naruszać zbiorowe interesy konsumentów, Prezes UOKiK podejmie odpowiednie działania w ramach swoich ustawowych kompetencji.

PoniŜej przekazuję dane podmiotów uprawnionych do niesienia pomocy prawnej konsumentom w indywidualnych sprawach:

– Federacja Konsumentów – niezaleŜna organizacja pozarządowa, której głównym celem jest ochrona indywidualnych praw i interesów konsumentów. Organizacja wykonuje swoje zadania statutowe w szczególności poprzez prowadzenie poradnictwa prawnego na rzecz konsumentów, a takŜe podejmowanie czynności w ramach ochrony prawnej konsumentów (np. reprezentowanie konsumentów w postępowaniach sądowych). Bezpłatną pomoc prawną moŜna równieŜ uzyskać w ramach Infolinii Konsumenckiej Federacji Konsumentów pod numerem telefonu: 800 007 707. Federacja Konsumentów obejmuje swoim zasięgiem całe terytorium Polski poprzez sieć oddziałów terenowych, które wykonują pracę poradni konsumenckich. Więcej informacji o zakresie działania Federacji Konsumentów moŜna uzyskać na stronie internetowej: www.federacja-konsumentow.org.pl.

– Stowarzyszenie Konsumentów Polskich – niezaleŜna, pozarządowa organizacja konsumencka, która prowadzi Konsumenckie Centrum "E-PORADNICTWO". KaŜdy konsument moŜe uzyskać bezpłatną poradę prawną w sprawie indywidualnej, wysyłając e-mail na adres: porady@dlakonsumentow.pl.

– Miejski (Powiatowy) Rzecznik Konsumentów – prowadzi bezpłatne poradnictwo konsumenckie, udziela informacji prawnej w zakresie ochrony interesów konsumentów, podejmuje w imieniu i na rzecz konsumentów interwencje, udziela pomocy konsumentom w kierowaniu spraw na drogę sądową oraz w ich prowadzeniu. Jednocześnie rzecznik konsumentów jest uprawniony do udzielania innych form pomocy w zakresie ochrony praw konsumentów, np. występuje do przedsiębiorców w sprawach dotyczących stosowania niedozwolonych postanowień umownych czy teŜ w sprawach nieuczciwych praktyk rynkowych. Przedsiębiorca, do którego zwrócił się rzecznik konsumentów, jest obowiązany (pod groźbą kary grzywny) udzielić mu wyjaśnień i informacji będących przedmiotem wystąpienia oraz ustosunkować się do uwag i opinii rzecznika. Lista rzeczników dostępna jest na stronie internetowej www.uokik.gov.pl.

W tym miejscu naleŜy wyjaśnić, iŜ Stowarzyszenie Konsumentów Polskich, rzecznicy konsumentów, jak i Federacja Konsumentów, nie mają obowiązku podejmowania kaŜdej zgłaszanej przez konsumenta sprawy. Podmioty te, o moŜliwości podjęcia działań stosownie do swoich kompetencji, decydują po dokonaniu analizy problemu.

Otrzymuje:

 

1)

2)

a/a

Z powaŜaniem

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00-950 Warszawa

sądu dotyczył natomiast przypadku, w którym przedsiębiorca z góry wyliczał przyszłe koszty postępowania sądowego, wskazując jednocześnie,

tel.: 22 826 34 14 < fax: 22 826 61 25 sp@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl