Web 2.

0 in de praktijk
Kennisrotonde Web 2.0 toepassingen zoals Flickr, Gmail, Netvibes zien er mooi uit, maar wat kun je hiermee in de klas? Dat vroegen twee basisscholen in Amsterdam zich af (de Botteloef en de Linnaeusschool). De scholen wilden hun werkstukonderwijs dynamischer maken: meer ruimte voor samenwerking, zelf verantwoordelijkheid, maar ook moest het een interactieve werkomgeving zijn, een rijke leeromgeving en met een snelle toegang tot informatie. Ze vroegen Tom Thobe (van Edicta) een projectplan te schrijven voor de Kennisrotonde. De Kennisrotonde is een virtuele rotonde; bedoeling vanuit Kennisnet Ict op school is dat hier ict-kennis wordt gebracht, gehaald en gedeeld. De Kennisrotonde faciliteert alleen; een onafhankelijke programmaraad stelt inhoudelijke kaders voor de Kennisrotonde op. Op basis hiervan selecteert Kennisnet Ict op school projectvoorstellen voor kennisontwikkeling. De programmaraad beslist over de toe te kennen bijdrage. Daarnaast adviseert zij Kennisnet Ict op school bij de ontwikkeling van de Kennisrotonde. De programmaraad bestaat uit mensen met verschillende maatschappelijke functies die allen over een breed netwerk in het onderwijs of de ict-sector beschikken. De Kennisrotonde heeft twee procesadviseurs die de vraagstukken van scholen in behandeling nemen. Kennisnet Ict op school ondersteunt projecten die door onderwijsmensen zelf worden opgezet; indien hier externe experts nodig zijn, zorgt Kennisnet Ict op school voor de nodige contacten. Er ontstaat dan een projectplan wat door een groep van deskundigen wordt beoordeeld. Ook Thobe heeft een dergelijk plan geschreven vanuit zijn organisatie Edicta. Doel van de scholen met dit plan is te komen tot het maken van dynamische werkstukken met behulp van Web 2.0 toepassingen. Thobe legt dit nog eens uit. 'Tot nu toe worden werkstukken in het basisonderwijs vrij statisch gemaakt; leerlingen pakken een boek uit de kast, schrijven de informatie over en verwerken dit in een werkstuk. Waar ik benieuwd naar ben is of je dit ook meer dynamisch kunt maken. Het project biedt de leerlingen een structuur aan van waaruit zij de wereld kunnen exploreren'. Plan van aanpak Het projectplan is door de programmaraad van Kennisnet Ict op school goedgekeurd, dus de scholen kunnen aan de slag. Thobe heeft voor de betrokken scholen concreet uitgewerkt hoe dit deze maanden gaat verlopen. Het project is vanaf maart via de site van Kennisnet Ict op school te volgen. Thobe: 'We zijn nu bezig met de eerste fase van het project; twee scholen werken met elkaar samen in Amsterdam. Het betreft hier de bovenbouw van de basisschool waar 3 groepen per school met het plan gaan werken. De schoolbegeleidingsdienst in Amsterdam (het ABC) heeft twee artikelen aangeleverd ter voorbereiding van de leerkrachten. Het eerste artikel gaat over kritisch omgaan met informatie vanuit het internet; het tweede over samenwerkend leren. In maart is de eerste begeleidingsbijeenkomst met de docenten die aan het project meedoen. Daarna gaan de leerlingen aan de slag. De groepjes zijn beperkt tot een aantal leerlingen, maar werken wel direct samen met de groepjes van de andere school. Er zal gebruik gemaakt worden van een omgeving op NetVibes.com. Voordeel van deze toepassing is dat er diverse Web 2.0 toepassingen ingeplakt kunnen worden. Denk daarbij aan een takenlijst, bronnen (foto's van Flickr bijvoorbeeld), teksten schrijven, online bestandenopslag, podcasting, enzovoort.' Voor de scholen is het spannend hoe dit in de praktijk zal uitpakken. Daarom ook houden de leerkrachten een logboek bij, natuurlijk ook in NetVibes. Tevens maken de projectleiders (een directeur een een ict-coördinator) filmpjes en podcasts van het project. Op een website komt te staan die door Kennisnet Ict op school gehost wordt. De laatste, vierde fase, zal bestaan uit het schrijven van verslagen. Faciliteert Web 2.0 dynamisch werkstuk onderwijs? Het gehele project sluit op 31 juni. Tijdens het komende Didactiek en ICT congres (3 april in Ede) wordt het project tijdens een workshop gepresenteerd.

Web 2.0 in de praktijk
En op het voortgezet onderwijs? Na het verhaal van Thobe was ik wel benieuwd of Web 2.0 wel door leerlingen het VO gebruikt werd. Ik sprak erover met Mathijs van de Hurk en Richard van Schaik, twee leerlingen van het Corderius College te Amersfoort. Beiden zitten ze in Havo 5. 'Het meeste wat ik gebruik is RSS-feeds; zo ben ik snel op de hoogte van het laatste nieuws of wijzigingen op fora die ik bezoek. Ook Google-toepassingen zoals Gmail en Webpage Creator gebruik ik. De laatste is vooral handig om snel zelf te programmeren in Ajax. Je hoeft dan van Ajax niet veel af te weten, omdat dit programma dit zelf snel in elkaar zet'. Richard gebruikt, naast Gmail, veel Digg.com. De kracht van deze toepassing zit vooral in community die veel nieuws zelf plaatst. Mathijs ziet nog te weinig Web 2.0 toepassingen terug in de electronische leeromgeving die de school gebruikt. Ook kan het pakket wat de absentenadministratie bijhoudt volgens hem verbeterd worden. Mathijs: 'Een hele handige optie zou zijn het automatisch saven nadat je alle absenten heb aangevinkt!' Wel benadrukt hij dat het goed is websites van een 'dubbele' layout te voorzien. 'Ik denk daarbij aan gewoon een website die gemaakt is in standaard HTML-codes. Deze kan namelijk ook door blinden worden gelezen, iets wat met Ajax (een programmeertaal voor Web 2.0 toepassingen) niet kan. Volgens de leerlingen valt er echter aan de kant van de docenten nog veel te doen: 'het nivo van de docenten is t.a.v. het gebruik van ict in de klas niet groot. De introductie van de elo zorgt er wel voor dat het gebruik van ict toe gaat nemen. Toch zijn er veel basisdingen die ze niet kunnen'. Mathijs stelt voor om bij het aannemen van nieuw personeel docenten te testen op hun ict-vaardigheden. De docenten Het gebruik van Web 2.0 toepassingen in de klas staat duidelijk nog in de kinderschoenen. Veelal is het ook zo dat 'onbekend, onbemind' maakt. Nogmaals Thobe: 'Laat docenten zelf eens wat spelen met deze nieuwe technologie. Dit kan op kleine schaal door workshops aan te bieden en zelf ze te laten ervaren wat je er mee kunt. Onlangs werd er een dergelijke workshop (in samenwerking met Edicta en HET ICT-Cafe) gehouden voor docenten. Je staat elke keer versteld hoe weinig docenten hiervan afweten. Gmail kennen ze veelal wel, maar dat je ook rechtstreeks kunt tekstverwerken in Google is nog onbekend, terwijl dit toch al meer dan een jaar mogelijk is. Jongeren staan hier toegankelijker tegenover. Kijk maar eens naar het succes van Hives. Juist op het gebied van samenwerkend leren bieden Web 2.0 toepassingen grootte mogelijkheden. Er kan gedeeld worden, samen aan documenten werken, foto's of videos online zetten, enzovoort. Tijdens de workshop hebben de docenten kennisgemaakt met Yurls.net, Flicr.com, Esnips.com. docs.google.com. Ook konden ze zelf een Wiki opzetten. Kortom, word het niet tijd voor Docent 2.0?' de websites: - www.edicta.nl - www.ictopschool.net