BÖLÜM I: DÖŞEME HESAPLARI VE ÇİZİMİ

Döşemelerin çalışma şekillerinin belirlenmesi
D101 için:

m=LuLk=776341=2,276
2.276>2 olduğu için bu döşeme tek taraflı çalışır.

DD102 için:
m=LuLk=372309=1,204
1.204<2 olduğu için bu döşememiz çift taraflı çalışır.

D103 için:

m=lulk=372328=1,134
m=1,134<2 olduğu için çift taraflı çalışır.

KD104 için:
m=lulk=372139=2,676
m=2.676>2 olduğu için tek taraflı çalışır.

Döşeme kalınlıklarının belirlenmesi
h≥lsn15+20m⋅1-αs4 ve h≥80mm olmalıdır.
D103 döşemesi için:
lsn=328-25=303
m=1,134
1

αs=303+3472⋅303+2⋅347=12
h=30315+201,1341-0,54=8,124 cm
Genel olarak bina kat döşemelerinde h=12cm olduğundan biz de döşememizde
bu değeri kullanalım.
D101 için:
Bu döşeme hurdi döşeme olduğundan
hNet açıklık≥130
olmalıdır. Buna göre, 12347-25≥130 olduğu için bu döşeme kalınlığı uygundur.
DD102 için:
h≥lnet19+20m⋅1-αs4
ve h≥80mm olmalıdır. Buna göre;
h≥309-2515+201,204⋅1-0=8,98cm
olur. 89,8≥80 olduğundan kalınlık uygundur.
KD104 için:
hlnet≥112
olmalıdır. Buna göre;
12139-12,5=10,95>112
Olduğu için bütün döşemelerde h=12 cm kullanımı uygundur.

Döşeme Yükü Hesapları
D101 ve D103 için:
gparke=0,03⋅6,9=0,207kN/m2
gşap=0,05⋅22=1,1kN∕m2
gdöşeme=0,12⋅25=3kN∕m2
gsıva=0,02⋅20=0,4kN∕m2
g=4,707kN∕m2
q=2,0kN∕m2 (konut odaları için belirlenmiş
döşeme hareketli yükü)
Pd=1.4g+1,6q⇒Pd=1,4⋅4,707+1,6⋅2,0
Pd=1.78kN∕m2 Olarak bulunur.

2

DD102 için:

gmermer=0,003⋅27=0,81kN∕m2
gşap=0,05⋅22=1,1kN∕m2
gdolgu=0.32⋅1,4=4,48kN∕m2
gdöşeme=0,12⋅25=3kN∕m2
gsıva=0,02⋅20=0,4kN∕m2
g=9,79kN∕m2
q=2,0kN∕m2
Pd=1,4⋅9,79+1,6⋅2.0=16,906kN∕m2 bulunur.

KD104 için:
gmermer=0,003⋅27=0,81kN∕m2
gşap=0,05⋅22=1,1kN∕m2
gdöşeme=0,12⋅25=3kN∕m2
gsıva=0,02⋅20=0,4kN∕m2
g=5,31kN∕m2
q=3,5kN∕m2 (konut balkon ve merdiven
döşemeleri için belirlenmiş hareketli yük)
Pd=1,4⋅5.31+1,6⋅3,5
Pd=12,56kN∕m2 bulunur.

Döşeme statik – betonarme hesapları
3

Döşeme

lu

lk

m

Pd

Kısa doğrultu
αα+
m-

m
+

Uzun doğrultu
αα+
m-

m
+

D101
7,5
1

3,1
6

2,27
8

9,78

0,09
8

0,07
4

9,5
7

7,2
2

3,4
7

2,8
4

1,20
4

16,9
06

--

0,05
7

--

7,7
7

--

0,05

--

6,8
2

3,4
7

3,2
3

1,13
4

9,78

0,05
6

0,04
2

5,7
1

4,2
9

0,04
9

0,03
7

5,
0

3,7
6

3,4
7

1,1
4

2,67
6

12,5
6

Hurdi Alınabilir

DD102

D103

KD104

m=Pd⋅lk2∕2=8,16

Momentlerin bulunması
md=α⋅Pd⋅lsn2
D101
Kısa Doğrultuda: m-=0,098⋅9,78⋅3,162=9.57kN∕m2
m+=0,074⋅9,78⋅3,162=7,23kN∕m2
DD102
Kısa Doğrultuda: m-= -m+=0,057⋅16,906⋅2,842=7,77kN∕m2
Uzun Doğrultuda: m-= -m+=0,05⋅16,906⋅2,842=6,82kN∕m2
D103
Kısa Doğrultuda: m-=0,056⋅9,78⋅3,232=5,71kN∕m2
m+=0,042⋅9,78⋅3,232=4,29kNm2
4

Uzun Doğrultuda: m-=0,049⋅9,78⋅3,232=5,0kN∕m2
m+=0,037⋅9,78⋅3,232=3,76kN∕m2
KD104
m=Pd⋅lk2∕2=12,56⋅114228,16kN,m2

Donatı Hesapları
Betonarme hesaplarında donatı hesabına öncelikle açıklıktan başlanır:
d=h-d' d'=15mm

a=d-d2-M0.425⋅fcd⋅b
0,85⋅fcd⋅b⋅a=As⋅fyd
Asmin=0.00,5⋅b⋅d
As≥Asmin

D101 için açıklıkta donatı hesabı:
C25/S420
d=120-15=105mm
a=105-1052-7,22⋅1060,425⋅17⋅1000=4,87mm
As=0.85⋅17⋅1000⋅4,87365=192,8mm2
Olarak 1m2 genişlik için donatı alanı bulunur.
Asmin=0,003⋅1000⋅105=315>As=192,8
Olduğuna göre bulduğumuz değer uygundur minimum donatı alanından küçüktür.
Asmin değeri alınır.
Konut döşeme donatılarında genelde ϕ8 lik donatı kullanıldığı için biz de bu donatı
tipini seçelim.
Aϕ8=50mm2 olduğunu biliyoruz, buradan 1 m2 alandaki donatı adedini bulalım:
n=31550=6,3
adet donatı bulunur. Buradan donatı aralığını bulmak için;
1006,3=15,87≅15cm

5

Bulduğumuz donatı aralığı ≤1,5h olmalıdır 15<1,5h=18 olduğundan bulduğumuz
donatı aralığını kabul ederiz. Donatılarımız bir düz bir pilyeli olarak
uygulanacağından;
ϕ8∕30 düz ve ϕ8∕30 pilye olarak bulunur.
DD102 için açıklıkta donatı hesabı:
mx=7,77kN∕m2
C25/S420
dx=105mm
a=105-1052-7,77⋅1060,425⋅17⋅1000 =5,25mm
As=0.85⋅17⋅1000∙5,25365=207,8mm2
Asmin=0,0015⋅1000⋅105=157,5<As=207,8
n=207,850=4,16adet
t=1004,16=24,04≅24>1,5h=18 olduğu için 18 değeri alınır.
∅8∕36 düz , pilye donatı
my=6,82kN∕m2

ⅆy=120-15-10=95mm

a=95-952-6,82⋅1060,425⋅17⋅1000 =5,11mm
As=0.85⋅17⋅1000∙5,11365=202,3mm2
Asmin=0,0020⋅1000⋅95=190<As=202,3
n=202,350=4,05 vⅇ t=1004,05=24,7≅24cm
24>1,5h=18 olduğundan yine,
ϕ8∕36 düz, pilye donatı
D103 için açıklıkta donatı hesabı:
mx=4,29kN∕m2
d=105mm

C25/S420

a=105-1052-4,29⋅1060,425⋅17⋅1000 =2,87mm
As=0.85⋅17⋅1000∙2,87365=113,6mm2
Asmin=0,0015⋅1000⋅105=157,5<As=113,6
157,550=3,15

ve

1003,15=31,75>1,5h=18cm

Bu döşemede bulduğumuz t değeri minimum değer olan 1,5h=18cm değerinden
büyük olduğundan bu değeri kullanırız. Bu durumda;
ϕ8∕36 düz, pilye donatı olur.
my=3,76kN∕m2

d=120-15-10=95

a=95-952-3,76⋅1060,425⋅17⋅1000 =2,78mm
As=0.85⋅17⋅1000∙2,78365=110,06mm2
6

Asmin=0,002⋅1000⋅95=190<As=110,06
19050=3,8 ve

1003,8=26,32 >1,5h=18cm

ϕ8∕36 düz, pilye donatı

Mesnetlerde donatı hesapları
Döşeme kalıp planında görüleceği üzere D101-D103 (y doğrultusu), D103 ve
KD104 (x doğrultusu) mesnetleri için hesap yapılması gerekir.
Döşeme
No

Yön

D101

x

Hurdi

95

y

7,22

x

DD102

D103

Md

d

As

Seçilen Donatı

Mesnet
mevcu
t

Düz

Pilye

-

∅8∕25

-

-

105

192,8

∅8∕30

∅8∕30

166,7

7,77

105

207,8

∅8∕36

∅8∕36

139

y

6,82

95

202,3

∅8∕36

∅8∕36

139

x

4,29

105

113,6

∅8∕36

∅8∕36

139

y

3,76

95

110,06

∅8∕36

∅8∕36

139

D101-D103 için mesnetlerde donatı hesabı:
mmax=9.57kN∕m2
mmin=5,0kN∕m2
D101 döşemesinden gelen moment =mminmmax=5,09,57=0,52 >0,8 olmadığı
için Δm bulunur:
Δm=23mmax-mmin⇒Δm=3.05
m1=mmax-Δm⋅l2l1+l2⇒m1=9,57-3,05⋅3,413,72+3,41 =8,11Nm∕m
m2=mmin+Δm⋅l1l1+l2⇒m2=5+3,05⋅3,723,72+3,41=6.59kNm∕m
m1 ve m2 değerlerinden büyük olanı seçilir.
Buna göre burada seçeceğimiz değer m1=8,11kNm∕m değeridir.

7

d=105mm
a=105-1052-8,11⋅1060,425⋅17⋅1000 =5,49mm
As=0.85⋅17⋅1000∙5,49365=217,34mm2
Buduğumuz değeri daha önceden aynı döşeme için açıklıkta hesapladığımız
pilyeli donatı alanıyla karşılaştıralım:
AsmevcutD101=ϕ8∕24 pilye

ve

AsmevcutD103=ϕ8∕36

10024⋅50+10036⋅50=350
350>217,34
Mesnetlerde ek donatıya ihtiyaç yoktur.
D103- KD104 için mesnetlerde donatı hesabı:
KD104 döşemesi konsol olduğundan dağıtma yapılmaz. Konsol momentine göre
donatı hesabı yapılır.
mkonsol=8,16kNmm
Balkon kısa yönde çalışır. Dengeleme yapılmadan direk maksimum moment
değeri seçilerek işlem yapılır. Burada maximum moment değerimiz daha önceden
hesapladığımız üzere 8,16 kNm/m dir.
d=105mm
a=105-1052-8,16⋅1060,425⋅17⋅1000 =5,52mm
As=0.85⋅17⋅1000∙5,52365=218,53mm2
AsmevcutD103=ϕ8∕36⇒10036⋅50=138,9
Asek=218,53-138,9=79,63,cm
79,6350=1,6 adet⇒1001,6=62,5≅62cm bulunur. Ancak bu aralıkta donatı
atılmaz. Bu durumda Φ833 ek donatı atılır.

Dağıtma Kontrolü
D101 için:
Asdağ≥Asesas5⇒192,85=38,56
ϕ8∕25 seçersek: 10025⋅50=200≥38,56 olduğundan dağıtma donatısı aralığı
uygundur.
KD104 için:
Asdağ≥Asesas5⇒218,535=43,71

8

Burada da ϕ8∕25 seçersek: 10025⋅50=200≥43,71 olduğundan dağıtma donatısı
aralığı uygundur.

Bilgisayar Destekli Betonarme Projesi
Konu: Döşeme Hesapları ve Çizimi
Hazırlayan: Murat Can KURT
0511001070
Danışman: Yrd. Doc. Dr. Mustafa TÜRKMEN
Tarih: 09.10.2009
Onay:

9