Ondersteuning van de gemeente Amsterdam en de provincie Noord-Holland

Voor u als ondernemer geldt dat de gemeente Amsterdam en de provincie Noord-Holland u graag gratis een stap verder helpen met suggesties, mogelijkheden, subsidies of de uitwerking van uw plannen voor optimalisering van het grondgebruik. U kunt daartoe contact opnemen met: Gemeente Amsterdam Economische Zaken De heer P.D. Hoogenraad Tel: 020-6222111 E-mail: Hoogenraad@oram.nl Gemeente Amsterdam Dienst Ruimtelijke Ordening Mevrouw A. Teppema Tel: 020-5527849 E-mail: TPM@dro.amsterdam.nl Provincie Noord-Holland Afdeling Subsidies Tel: 023-5143500 Internet: www.noord-holland.nl

Amsterdam en de provincie Noord-Holland stimuleren optimalisering grondgebruik
Grond is in het dichtbevolkte Nederland een schaars goed. Ook in de regio Amsterdam wordt de beschikbare ruimte steeds schaarser. In de komende decennia is extra ruimte nodig voor wonen, werken, recreëren en infrastructuur. Als het huidige grondgebruik ongewijzigd blijft, dan kan niet alles meer in de regio gehuisvest worden. De gemeente Amsterdam en de provincie Noord-Holland stimuleren daarom optimalisering van het grondgebruik. Op bedrijventerreinen, maar ook voor de ondernemer die zo efficiënt mogelijk met zijn bedrijfsruimte wil omgaan. En om ervoor te zorgen dat de Amsterdamse regio zoveel mogelijk ruimte heeft voor collega-bedrijven.

Waarom deze brochure?
Deze brochure informeert de ondernemer over de mogelijkheden van efficiënt ruimtegebruik. Bij ruimtegebrek zoekt de ondernemer de oplossing al gauw in verhuizen. De kosten van aanpassing van de huidige gebouwen worden gevoelsmatig te hoog ingeschat en er ontbreekt inzicht in de opbrengsten omdat die vaak pas op de lange termijn zichtbaar zijn. Dit terwijl er op de huidige locatie vaak veel mogelijk is, zonder dat dit veel hoeft te kosten. Daarnaast zijn er ook mogelijkheden voor subsidies. Deze brochure gaat kort in op de verschillende mogelijkheden om het grondgebruik te optimaliseren. Het veranderen van bedrijfsprocessen, waar soms ook oplossingen te halen zijn, valt buiten het aandachtsgebied van deze folder.

Voordelen optimalisering voor een bedrijf
Optimaliseren heeft het imago dat het geld en moeite kost, terwijl de voordelen beperkt lijken. Maar er zijn voor de ondernemers wel degelijk (kosten-)voordelen te behalen. Hierbij kan gedacht worden aan de volgende positieve effecten: • • • • • een efficiëntere bedrijfsvoering; (verhuur)opbrengsten uit het tijdelijke gebruik van niet gebruikte kavels door anderen; parkeervoorzieningen efficiënter benutten; het boeken van ruimtewinst, waardoor het langer duurt voordat het bedrijf ‘uit het jasje groeit’ en er minder snel hoeft te worden verhuisd; kostenbesparing door gezamenlijk gebruik van voorzieningen, zoals crèches, (openbaar) vervoer, afvalverzameling, restaurants etc., of het uitbesteden van diensten, zoals beveiliging.

Relevante informatie op het internet
www.dro.amsterdam.nl: bij ‘projectenbank optimalisering grondgebruik’ staan diverse voorbeelden, publicaties, links www.duurzamebedrijventerreinen.nl: concepten, voorbeelden, nieuws www.habiforum.nl: expertise-netwerk meervoudig ruimtegebruik, rekenmodel gestapelde bedrijfsvloeren www.novem.nl: subsidieregelingen, voorbeelden www.subsidieshop.nl: ruim 300 overheidssubsidies voor ondernemers

Verdichting is de meest toegepaste vorm van optimaal grondgebruik. Hierbij kan o.a. gedacht worden aan het dichter bij elkaar plaatsen van gebouwen, voertuigen, machines en opslag van grondstoffen en geproduceerde artikelen. Schakeling van gebouwen Verdichting Voorbeelden zijn: • • • • gebruik maken van (deels) nog onbenut terrein; meer gebouwen op een kavel plaatsen of een andere routing creëren, waardoor minder ruimte voor infrastructuur nodig is; minder restruimte in de vorm van gangen en algemene voorzieningen creëren; werk- en opslagruimtes intensiever benutten.

Schakeling van gebouwen houdt in het aan elkaar vast bouwen van bedrijfsruimten. Bedrijfsgebouwen worden nog veelal losstaand van elkaar gebouwd. Het schakelen van gebouwen is voor veel branches en bedrijfsfuncties mogelijk en kan een ruimtewinst van tenminste 5% opleveren. Indirect is meer ruimtewinst te realiseren doordat het draagvlak bij ondernemers toeneemt om gebruik te maken van elkaars faciliteiten, dat werkt drempelverlagend. Voordeel daarnaast is dat de uitstraling van het bedrijventerrein wordt verhoogd door een uniformiteit in in bebouwing. Alleen voor bedrijven die gevoelig zijn voor bijvoorbeeld geur, geluid, stof of die zelf gevaarlijke stoffen verwerken zal enige afstand tussen gebouwen noodzakelijk blijven.
Geschakelde bebouwing van bedrijfsruimten

Meervoudig ruimtegebruik heeft betrekking op het gebruik van dezelfde ruimte voor meerdere (bedrijfs)functies.
Overdag parkeerruimte voor de kantoorgebruikers; ‘s avonds en in het weekend betaald parkeren voor bewoners en winkelend publiek

Het betreft het beter benutten van reserveruimte. Voor ondernemers is het belangrijk enige strategische reserveruimte te hebben om in de toekomst hun bedrijf te kunnen uitbreiden of de bedrijfsvoering te kunnen aanpassen. Met deze ruimte kan efficiënter worden Alternatieven voor reserveruimte omgesprongen. Alternatieven voor strategische reserveruimte zijn: • • • tijdelijke verhuur van de al dan niet bebouwde restruimte aan derden; het opzetten van gemeenschappelijke faciliteiten op deze locatie om –tijdelijk - de piekbelasting op te vangen; het vrijhouden van een gezamenlijke strategische reserveruimte (meerdere bedrijven hebben hierop een optie).

Meervoudig ruimtegebruik

Toepassingsmogelijkheden zijn: • • vermenging van productie en opslag of kantoor met productie of opslag binnen één gebouw (een kantoor in de bedrijfshal); doorlopend gebruik van bepaalde voorzieningen; activiteiten die met name in de avonduren en/of in de weekenden plaatsvinden kunnen gebruik maken van voorzieningen als parkeerplaatsen en groenvoorzieningen die meestal alleen op werkdagen tussen 8.00 en 18.00 uur benut worden; hierbij kan worden gedacht aan bezoek aan (mega)bioscopen, fitnesscentra, winkels en evenementen, recreatief gebruik van de groenstructuren en het parkeren van auto’s van buurtbewoners en vrachtauto's. Bij stapelen worden extra verdiepingen gebouwd en/of wordt er optimaal gebruik gemaakt van de hoogte in de reeds bestaande

Bedrijfsgebouwen worden veelal omzoomd door een aanzienlijk aantal parkeerplaatsen, waar klanten, leveranciers en eigen personeel hun auto kunnen parkeren. Op het gebied van parkeren valt nog veel ruimtewinst te boeken.
Parkeren en distributie op het dak

Alternatief parkeren

ruimte. Voorbeelden zijn het bouwen in meer bouwlagen of het aanbrengen van tussenvloeren en stellingen in een bedrijfshal waardoor als het ware een nieuwe verdieping in de bestaande bedrijfshal wordt gecreëerd. Men kan alvast (toekomstige) flexibiliteit inbouwen door bij de bouw een zwaardere constructie toe te passen en/of te kiezen voor een demontabele opzet waardoor extra bouwlagen mogelijk zijn of veranderingen in de bedrijfsvoering mogelijk zijn. Het benutten van de hoogte is o.a. mogelijk door de volgende activiteiten hoger te bouwen c.q. te stapelen: • • • • • de kantooractiviteiten die niet direct gerelateerd zijn aan productie, bijvoorbeeld ondersteunende (staf)diensten als Personeel en Organisatie, Financiën, Automatisering, bedrijfskantine, enz.; de opslag van lichte, gemakkelijk te verplaatsen, goederen die een niet al te grote doorloopsnelheid kennen; de assemblage en productie van lichte, gemakkelijk te verplaatsen, goederen die een geringe afvalstroom en een laag brandrisico kennen; het parkeren van onder andere personenauto's (eigen personeel, bezoekers); het laden en lossen van grote eenheden product die relatief veel ruimte innemen en gemakkelijk verplaatsbaar zijn.

Er is ruimtewinst te realiseren door auto's op alternatieve wijzen te parkeren. Hierbij valt onder andere te denken aan het parkeren: • • onder of op een bedrijfsgebouw; de ruimtewinst kan oplopen tot 50% als bedrijven ervoor kiezen om ondergronds of bovendeks te gaan parkeren; in een aparte, compactere meerlaagse parkeergarage op de eigen bedrijfskavel; op een collectieve parkeerplaats of -garage voor meerdere bedrijven op het terrein; hierbij wordt het ruimtegebruik verplaatst van individuele bedrijven naar een gemeenschappelijke voorziening; indien pieken in parkeerbehoefte tussen bedrijven worden afgevlakt, zodat parkeerplaatsen kunnen worden gedeeld, kan er op het aantal parkeerplaatsen worden bespaard; de gemeenschappelijke parkeervoorziening kan bovendien 's avonds en in het weekend worden aangewend voor het parkeren van bijvoorbeeld vrachtauto's, of kan commercieel worden uitgebaat (bijvoorbeeld betaald parkeren voor bewoners). Diverse activiteiten die niet tot de kernactiviteiten van een bedrijf behoren, kunnen worden uitbesteed of gemeenschappelijk met andere bedrijven op het terrein worden opgezet.

Stapelen

Gezamenlijke faciliteiten

Ondergronds ruimtegebruik betreft het gebruikmaken van de aanwezige ruimte onder het maaiveld. Dit kan in de vorm van een kelder van één of meer verdiepingen onder een gebouw, een half verdiepte ruimte met een deel boven de grond voor de benodigde Ondergronds ruimtegebruik lichtinval (souterrain, patio), een atrium of goot met lichtval van bovenaf, een tunnel of inbouw in een helling, dijk of terras (bijvoorbeeld een geluidswal). Mogelijke toepassingen van ondergronds ruimtegebruik zijn: • • • • • productieprocessen die in een geconditioneerde omgeving plaats moeten vinden; opslag van goederen, al dan niet geconditioneerd; transport (buizentransport, metro, auto); afvalopslag en –verwerking; parkeren.
Doorsnede ondergrondse klimaatloods

Behalve aan collectief parkeren, kan bij gezamenlijke faciliteiten gedacht worden aan het beheer van het terrein (weg- en groenonderhoud, bewegwijzering en verlichting), beveiliging, gezamenlijke inkoop, opslag, afvalverzameling, vergader- en kantoorfaciliteiten, personeelsvoorzieningen (kinderopvang, restaurant/catering, enz.), personeelsvervoer en transportmanagement. Zo wordt bijvoorbeeld bij een collectieve opslag een gemeenschappelijke opslagfaciliteit gecreëerd, waar bedrijven in piektijden voorraden kunnen stallen. Op deze wijze wordt een deel van de benodigde opslagruimte verplaatst van individuele bedrijven naar een gemeenschappelijke voorziening. Door middel van het afvlakken van o.a. (seizoens)pieken ontstaat een betere capaciteitsbenutting, hetgeen tot ruimtewinst kan leiden.