1B maila

FAMILIAN
EUSKARAZ

euskara
familia
transmisioa

Ataza honetan, familietan
euskara sustatzeak duen
garrantzia ikusarazi
nahi dugu.
Horretarako:
A.1. Euskaltegiko ikasleen
gurasoen hizkuntza
tipologiaren bilakaeraz
mintzatuko gara.
A.2. Irratiko iragarkietan
entzundako jendearen
hizkuntza mailaz eta
tipologiaz mintzatuko
gara.
A.3. Familietan euskara
sustatzeko kanpaina
bat idatziko dugu.
Ondoren, aholkuak
ematen ikasteko joko
batean jolastu eta
euskararen erabileraren
gaineko gure jarrera
aztertu eta erabilera plan
bat zehaztuko dugu.

ATAZAK
PROZEDURA:
A ataza: Guraso tipologiak
Atazaurrea: Ikasgelako ikasleen gurasoen hizkuntza tipologiaren gaineko hipotesiak egin.
Bakarka, EAEko gurasoen hizkuntza tipologia irakurri eta ikasgelako ikasleen gurasoen tipologiaren gaineko
hipotesiak egingo ditugu: tipologia honek islatuko ote du gure ikasgelako ikasleen gurasoen hizkuntza
tipologia?(3.or.).

A.1. ataza: Ikasgelako ikasleen gurasoen hizkuntza tipologia aztertuko dugu.
Bakarka, galderei erantzunez, nork bere gurasoen hizkuntza tipologia aztertuko du. (3.or.).
Bakarka, “Gure etxeko hizkuntzak” orria idatziko dugu eta euskaltegiko ormetan itsatsiko dugu aurkezpena egin
ondoren. (4.or.).
Guztion artean, ondorio nagusiak aterako ditugu galdera hauei erantzunez: EAEko hizkuntza tipologiak islatzen
al du gure ikasgelako errealitatea? Asmatu al dugu hipotesiekin? Zein tipologia gailentzen da, oro har,
ikasgelan? Eman al da bilakaerarik?

A.2. ataza: Irratiko iragarkietan entzundako gurasoen hizkuntza maila eta tipologiaz mintzatu.
Bakarka, iragarkiak entzun eta egokitutako guraso baten hizkuntza tipologia zein den aztertuko dugu. (5. or.).
Oharra: Iragarkiakhttp://www.hobekuntza.aek.org/didaktika/filebrowser/Ikasmaterialak/entzungaiak/atazak
helbidean nahiz barne sareko biltegian topatuko dituzu Familian euskaraz 1, Familian euskaraz 2 eta Familian
euskaraz 3 izenburuarekin.
Binaka, egokitu zaigun gurasoa zein tipologiatakoa den azalduko diogu elkarri.

A.3. ataza: Gurasoentzat euskara sustatzeko kanpaina bat idatzi.
Binaka jarraituz, euskara sustatzeko guraso erdaldunei zuzendutako kanpaina aztertuko dugu eta aholkuak
dagozkien atalean kokatuko ditugu. (6. or.).
Bi taldetan, guraso euskaldunei eta euskara ikasten ari direnei zuzendutako antzeko kanpaina baterako ideiak
prestatuko ditugu. (7. eta 8. orr.).
Bakarka, nork bere kanpaina idatziko du, ideia nagusiak garatuz eta aholku eran idatziz. (9. eta 10. orr.).
Binaka, kanpaina desberdinak egin dituztenak elkartuta, egindako lana ahoz aurkeztuko diote elkarri.
Aurkezpena entzun bitartean, ikaskidearen kanpainaren aholku pare bat apuntatuko dugu.

Feedbacka: Aurkezpenen ulermena baloratuko dugu.
Aurkezpenak baloratzeko galdera hauek egingo dizkiegu: Aurkezpena ulertu duzula uste duzu? Zerbait gelditu
zaizu ulertu gabe?
Launaka (talde bakoitzeko bina), bakoitzak bere aurkezpenaren galdera bana egingo diogu elkarri. Pentsatu zein
galdera egingo dugun, eta gero idatzi galderak orritxoetan. Galderak ozen irakurriko dizkiegu ikaskideei.
Galderak entzunda (bi izango dira), erantzunak pentsatu eta idatziko ditugu orritxoetan.
Banaka, guztiok prestatutako erantzunak ahoz azalduko ditugu, eta antzekoak izan diren edo ez baloratuko dugu.

Gramatika eta diskurtsoa: Aholkuak emateko jolasa egingo dugu.
Aholkuak emateko forma batzuk ikusi eta esaldiak idatziko ditugu. (11.or.).
Ondoren, ikaskideen aurkezpenetatik apuntatu ditugun aholkuak forma horietako bat aukeratuta berridatziko
ditugu.
Taldean, arauak aurkeztuta, aholkuak ematen ikasteko jolasa egingo dugu. (12.or.).

Atazaostea: Euskaraz mintzatzen hasteko plana egingo dugu.
Talde txikietan egoerak irakurrita, zein erantzun edo jarrera hartuko genukeen egoera horien aurrean mintzatuko
gara. (13. or.).
Euskara mintzatzen hasteko egizu zeure plana, horretarako adibidea irakurri ondoren. (14.or.).

GURASO

TIPOLOGIAK

Irakurri EAEko gurasoen hizkuntza zein den eta mintzatu taldean: zuen ikasgelako errealitatea hor irakurri al
daiteke? Bota hipotesiak: urrun edo gertu ibiliko da ikasgelako ikasleen gurasoen tipologia?

2 eta 29 urte bitarteko seme-alaben lehen hizkuntza
gurasoen hizkuntza gaitasunaren arabera (EAE, 2001)
Gurasoen tipologia:
A mota: Guraso batek ondo egiten du euskaraz eta
gaztelania du lehen hizkuntza. Besteak ez du ondo
egiten euskaraz, bere lehen hizkuntza zein den kontuan
hartu gabe.
B mota (B+): Bi gurasoek ondo egiten dute euskaraz,
X mota: Bi gurasoetatik batek ere ez du ondo egiten
baina bakarrak du lehen hizkuntza gutxienez euskara.
euskaraz, bere lehen hizkuntza zein den kontuan hartu
B mota: Bi gurasoek ondo egiten dute euskaraz,
gabe.
baina bien lehen hizkuntza gaztelania da.
D mota: Bi gurasoek ondo egiten dute euskaraz eta
biek dute gutxienez euskara lehen hizkuntza -lehen
hizkuntza, bat baino gehiago izan daiteke-.

A mota indartua (A+): Guraso batek ondo egiten du
euskaraz eta lehen hizkuntza gutxienez euskara du.
Besteak ez du euskaraz ondo egiten, bere lehen
hizkuntza zein den kontuan hartu gabe.

Gaztelania
Biak
Biek ondo

Batek ondo

Euskara

Inork ez du ondo
egiten

Eta zure etxean zein izan da gurasoen hizkuntza tipologia? Beheko galderei erantzunez, azter ezazu zeure
etxekoen tipologia, belaunaldiz belaunaldi, argi ikusteko. Ondoren, “Gure etxeko hizkuntzak” orria bete eta
ikaskideei aurkeztu:
1. Eta zein izan zen/da zure aitonamonen hizkuntza?
.............................................................................................................................
2. Zein hizkuntza egiten dute/zuten zure gurasoek etxean?
.............................................................................................................................
3. Gaur egun (guraso bazara) zein da zure tipologia?
..............................................................................................................................
4. Ondorioak atera:
a) Eman al da bilakaerarik zure etxekoen tipologian belaunaldiz belaunaldi?
.....................................................................................................................................................................
b) Eman bada, nolakoa izan da?
.....................................................................................................................................................................
3

GURE

ETXEKO HIZKUNTZAK

Ikaslearen izena:___________________

A) Birramonaren

A) Birramonaren

A) Birramonaren

A) Birramonaren

hizkuntza:

hizkuntza:

hizkuntza:

hizkuntza:

1. ________________

1. ________________

1. ________________

1. ________________

2. ________________

2. ________________

2. ________________

2. ________________

B)Birraitonaren

B)Birraitonaren

B)Birraitonaren

B)Birraitonaren

hizkuntza:

hizkuntza:

hizkuntza:

hizkuntza:

1. ________________

1. ________________

1. ________________

1. ________________

2. ________________

2. ________________

2. ________________

2. ________________

Amonaren hizkuntza:

Aitonaren hizkuntza:

Amonaren hizkuntza:

Aitonaren hizkuntza:

1. ________________

1. ________________

1. ________________

1. ________________

2. ________________

2. ________________

2. ________________

2. ________________

Amaren hizkuntza:

Aitaren hizkuntza:

1. ________________

1. ________________

2. ________________

2. ________________

Nire hizkuntza:
1. ________________
2. ________________

Nire ondorengoena:

Nire ondorengoena:

Nire ondorengoena:

(seme-alabak, ilobak, bilobak...)

(seme-alabak, ilobak, bilobak...)

(seme-alabak, ilobak, bilobak...)

1. ________________

1. ________________

1. ________________

2. ________________

2. ________________

2. ________________

4

IRAGARKIA 1
Jarraian hiru iragarki entzungo ditugu eta zuri egokitu zaizun iragarkiko protagonistaren hizkuntza tipologia
aztertuko duzu. Erantzun beheko galderei:

Miren:
1. Zein euskara maila du Mirenek? Gai al da haurrekin euskaraz mintzatzeko?
........................................................................................................................................

2. Maila horrekin zer uste duzu egin dezakeela euskaraz (euskaraz bizi egun osoan,
haurrari instrukzio batzuk euskaraz eman, ipuinak euskaraz irakurri,...)?
.......................................................................................................................................
3. Berak zer esan du iragarkian egiteko prest dagoela ?
..............................................................................................................................................................................
4. Zure ustez zer ezin du egin euskaraz bere haurrarekin (EGA titulua prestatzen lagundu bere semealabari, Euskaltzaindiko arauak azaldu, erdaraz ulertzen ez duen medizina baten prospektua euskarara
itzuli,....)?
..............................................................................................................................................................................
5. Beraz, gurasoen zein tipologiatan kokatuko zenuke Miren?................................................................................

IRAGARKIA 2
Jarraian hiru iragarki entzungo ditugu eta zuri egokitu zaizun iragarkiko protagonistaren hizkuntza tipologia
aztertuko duzu. Erantzun beheko galderei:

Ane:
1. Zein euskara maila du Mirenek? Gai al da haurrekin euskaraz mintzatzeko?
........................................................................................................................................

2. Maila horrekin zer uste duzu egin dezakeela euskaraz (euskaraz bizi egun osoan,
haurrari instrukzio batzuk euskaraz eman, ipuinak euskaraz irakurri,...)?
........................................................................................................................................
3. Berak zer esan du iragarkian egiteko prest dagoela ?
..............................................................................................................................................................................
4. Zure ustez zer ezin du egin euskaraz bere haurrarekin (EGA titulua prestatzen lagundu bere semealabari, Euskaltzaindiko arauak azaldu, erdaraz ulertzen ez duen medizina baten prospektua euskarara
itzuli,....)?
.............................................................................................................................................................................
5. Beraz, gurasoen zein tipologiatan kokatuko zenuke Ane?...............................................................................

5

KIKORI AHOLKUAK
Iragarkian euskaraz ez zekien gurasorik ere azaldu da: guk Kiko deitu diogu. Kiko bezalako gurasoentzat
Gasteizko udalak egin duen kanpaina irakurri eta aholku bakoitza dagokion atalean koka ezazu: zer egin, zer
ez egin eta nola hobetu.

EUSKARAZ

AHOLKU

EZ BADAKIZU:

ZER

EGIN

Haurra zaintzeko zaintzaile
bat hartu behar baduzue,
hobe duzue euskaraz dakien
norbait bilatzen saiatzea.
Haurraren hizkuntza euskaraz izan dadin ziurtatuko
duzu.
....................................................................................
........................................................................................
...................................................................................
........................................................................................
....................................................................................
........................................................................................
....................................................................................
........................................................................................
................................................
.....................................................

ZER

GEHIAGO:

1.

Gabonetan, urtebetetze egunetan,...
hobe zenuke euskarazko produktuak
oparitzea seme-alabei.

2.

Zergatik ez zara saiatzen noizean behin
haurrari ipuinak euskaraz irakurtzen?

3.

Seme-alaben eskolaz kanpoko ekintzak
euskaraz izan daitezen arduratu (musika,
futbola, dantza,...). Eta ahal den neurrian, beraiekin parte hartu zenbait
ekintzetan.

4.

Uda honetan zergatik ez zara matrikulatzen familia barnetegia batean
euskaraz ikasteko?

5.

Eguneroko agurrak eta askota
errepikatzen den hiztegia
pixkanaka-pixkanaka euskaraz esaten
hasi beharko zenuke.

6.

Postontzian edo kalean jasotzen duzun
euskara hutsezko propaganda ez bota
zaborretara euskararen aurkako jarrera
azalduz haurraren aurrean.

7.

Eskolatik haurrak bi hizkuntzetan
ekartzen dituen oharrak ez irakurri
haurraren aurrean gaztelaniaz.

8.

Euskaraz hizketan ari dela sumatzen
baduzu, ez behartu sekula haurra
hizkuntza aldatzera, zuk ez duzula
ulertzen esanez. Haurrak ongi daki zein
hizkuntza erabili eta norekin erabili ere
bai.

9.

Haurraren presentzian, saia zaitez
euskarazko komunikabideak jartzen
tarteka. Horrela, haurrak euskararen
aurkako jarrerarik ez duzula sumatuko
du.

EZ EGIN

”BERDIN DA, ESKOLAN
IKASIKO DU” pentsatuta ez
zabiltza oso zuzen, eskola
garrantzitsua da haurraren gara
pena normala izateko, eta ez
beste ezertarako. Ez azaldu halako axolagabekeriarik.
..................................................................................
.......................................................................................
..................................................................................
.......................................................................................
................................................
.....................................................

NOLA HOBETU
Zergatik ez duzu euskara
ikasten haurrarekin euskaraz hitz
egiten hasteko?
................................................
......................................................................................
..................................................................................
......................................................................................
.................................................................................
......................................................................................

6

KANPAINA 1

1

Orain zuk idatziko duzu horrelako kanpaina bat, baina egokitu zaizun
guraso tipologiari zuzendua: Miren bezala euskara ikasten ari direnei,
hain zuzen ere. Pentsatu lehenik kanpainan zein aholku eman nahi
duzun. Irudiek lagunduko dizute ideia nagusia irudikatzen, eta gero zuk
garatuko duzu:

A) ZER

EGIN BEHARKO LUKE

MIRENEK?

Iragarkian Mirenek esan duen ideia hau ere txerta ezazu kanpaina
aholku moduan idatzita: ”Oraingoz saiatzen ari naiz euskeraz hitz
egiten ba nire umeak entzuteko ba nire ahotsa eta soinu guztiak
euskeraz”.
............................................................................................................

2

................................................................................................................
............................................................................................................
................................................................................................................
............................................................................................................
................................................................................................................

B) ZER

EZ LUKE EGIN BEHARKO

3

MIRENEK?

Euskaltegitik kanpo euskararik ez erabili.
............................................................................................................
................................................................................................................
............................................................................................................

4

................................................................................................................
............................................................................................................
................................................................................................................

C) NOLA HOBETU

BEHARKO LUKE EUSKARA MAILA

MIRENEK?

Udan familia barnetegi batera joanez.
............................................................................................................
................................................................................................................
............................................................................................................
................................................................................................................
............................................................................................................
................................................................................................................
7

5

KANPAINA 2

1

Orain zuk idatziko duzu horrelako kanpaina bat, baina egokitu zaizun
guraso tipologiari zuzendua: Miren bezala euskara ikasten ari direnei,
hain zuzen ere. Pentsatu lehenik kanpainan zein aholku eman nahi
duzun. Irudiek lagunduko dizute ideia nagusia irudikatzen, eta gero zuk
garatuko duzu:

A) ZER

EGIN BEHARKO LUKE

ANEK?

Iragarkian Mirenek esan duen ideia hau ere txerta ezazu kanpaina
aholku moduan idatzita: ”Guretzat garrantzitsua da haurrek ikustea
gure artean ere euskara egiten dugula”.

2

............................................................................................................
................................................................................................................

............................................................................................................
................................................................................................................

............................................................................................................

3

................................................................................................................

B) ZER

EZ LUKE EGIN BEHARKO

ANEK?

Euskara haurrei eta txakurrei bakarrik egitea.
............................................................................................................
................................................................................................................

............................................................................................................

4

................................................................................................................

............................................................................................................
................................................................................................................

C) ZERTAN HOBETU BEHARKO LUKE EUSKARAREN ERABILPENA ANEK?
Euskararik erabiltzen ez duten euskaldunei ere euskaraz erantzunez.
............................................................................................................
................................................................................................................

............................................................................................................
................................................................................................................

............................................................................................................
................................................................................................................
8

5

Euskara ikasten ari bazara

ZER EGIN
.................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................

ZER EZ EGIN
.................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................

NOLA HOBETU
..............................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
9

Guraso euskalduna bazara

ZER EGIN
.............................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
............................................................................................................
............................................................................................................
............................................................................................................

ZER EZ EGIN
............................................................................................................
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
............................................................................................................
............................................................................................................
............................................................................................................

NOLA HOBETU
.............................................................................................................
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
10

AHOLKUAK

NOLA EMAN?

Irakurri aholkuak emateko forma hauek eta, nahi duzun forma aukeratuta, eman beheko egoerei buruzko aholku
egokiak. Ondoren, ikaskideak aurkeztutako kanpainaren aholku pare bat hartu eta berridatz itzazu forma hauek
erabilita:
Egoera: Zure lagun batek egunak daramatza katarro asendatu ezinik.
Aholkua: Limoi ura edatea.
Nola idatzi aholkua: 3 proposamen ekarri ditugu hona:
1. Galde perpausa ezezkoan: Zergatik ez duzu limoi ura edaten katarro hori sendatzeko?
2. Hobe duzu esamoldea + nominalizazioa ( -t(z)ea): Hobe duzu limoi hura edatea katarro hori
sendatzeko.
3. On egingo dizu esamoldea + ZERK/NORK: On egingo dizu limoi urak katarro hori sendatzeko
(Esamolde hau normalean soilik erabiltzen da pertsonen egoera fisiko edo psikologikoari dagokionez).
4. Behar izan + ondorio hipotetikoko aditz laguntzailea (-ke): Katarroa sendatzeko limoi ura hartu
beharko zenuke.

1

Egoera: Zure familiako adineko norbaitek dirua etxean gordetzeko ohitura zuen. Lapurrak sartu zaizkio
etxera eta ostu egin diote.
Aholkua:..............................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................................

2

Egoera: Zure alabak bizikleta giltzarrapoz lotu gabe utzi ohi du eskolako patioan. Azken boladan bizikleta asko lapurtu dituztela entzun duzu, ordea.
Aholkua:..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

3

Egoera: Badirudi urtarrileko aldapa arinagoa izateko kezkarik gabe, abenduko Gabonetan diru guztiak
xahutzen dabilela zure laguna.
Aholkua:..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

4

Egoera: 30 gradutako tenperaturarekin jaiki gara gaur goizean, eta zure anaia artilezko jertsea lodi-lodia
jantzita kalera doa.
Aholkua:..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

5

Egoera: Etxe barruko landarea eguzkiak batere jotzen ez duen lekuan utzi du zure semeak, eta hostoak
pixkanaka-pixkanaka zimeltzen hasi zaizkio.
Aholkua:..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

6

Egoera: Botikina haurren eskuetan ez uzteko esaten diozu egunero emazteari, eta hala ere gaur sukaldeko
beheko armairu batean aurkitu duzu.
Aholkua:...............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
11

AHOLKUEN

JOLASA

Arauak:
1. Moztu fitxa guztiak eta buelta emanda jarri buruz behera, ongi nahastuta.
2. Hartu fitxa bat. Egoera irakurrita zure eskuinaldean dagoenarentzat aholku egoki bat
pentsatu behar duzu.
3. Zure aholkua entzunda, ikaskideak egoera zein den asmatu behar du. Horrek esan nahi du azpian
dituzun hitz tabuak ezin dituzula aholkuan inolaz ere aipatu.
4. Hiru erronda eginda egoerak asmatutako ikasleek txarteletan dauden puntuazioak batu eta irabazlea
zein den jakinaraziko dugu.
5. Aipatu ezin diren hitzetakoren bat aipatuz gero, 0,25 puntu kenduko da.
Egoera: Eskiatzeko elurrik egiten ez duelako etsita
dagoen lagunari aholku on bat emaiozu.

Egoera: Buruko minez egunero egoten den lagunari ahoklu on bat emaiozu.
Bebekatutako hitzak hauek dira:
MEDIKU
BURU
ASPIRINA
SENDATU

3 puntu

Debekatutako hitzak hauek dira:
ESKI
NEGU
ZINEMA
KIROL

Egoera: Elurretan errepidean autoari kateak jarri
gabe abiatu den lagunari emaiozu aholku on bat.

Egoera: Autoan azkarregi ibiltzen den lagunari
emaiozu aholku on bat:
Debekatutako hitzak hauek dira:
ABIADURA
ARRISKU
AUTO
SEINALE

2 puntu

Debekatutako hitzak hauek dira:
ESKI
OINEZ
ISTRIPU
KATE

Egoera: Egunero lanera berandu iristen den
lankideari zer esango diozu?
Debekatutako hitzak hauek dira:
IRATZARGAILU
ORDULARI
BERANDU
GOIZ

puntu 1

3 puntu
Debekatutako hitzak hauek dira:
EZAGUTU
MENDIA
KOSTA
SUKALDARITZA

Egoera: Mendian sokarik gabe eskalatzea gustatzen zaion lagunari aholku bat emaiozu:

3 puntu

Debekatutako hitzak hauek dira:
ARNES
SOKA
LOTU
ERORI

puntu 1

Debekatutako hitzak hauek dira:
MOTXILA
PISU
ETXEKO LANAK
LIBURU

Egoera: Batere mugarik gabe gizentzen eta
gizentzen ari den lagunari emaiozu aholku on bat:
Debekatutako hitzak hauek dira:
OSASUN
KILO
AZUKRE
DIETA

puntu 1

Egoera: Eskolako motxilako zama arintzeko
emaiozu haurrari aholku on bat:

Egoera: Euskaltegira joan gabe euskaraz ikasi nahi
duen lagunari zer esango diozu?
Debekatutako hitzak hauek dira:
EUSKARA
IKASI
LIBURU
EGUNKARI

2 puntu

Egoera: Euskal Herria ezagutzen ez duen lagun
bati, bidaiatzeko aholku bat emaiozu:

Egoera: Astebukaeratan ere lanetik deskonektatu
ezin duen lagunari emaiozu aholku on bat:
Debekatutako hitzak hauek dira:
ORDU
LAN
ASTE EGUN
ASTEBUKAERA

puntu 1

2 puntu

Egoera: Gauez argiak piztu gabe autoz ibili ohi den
lagunari emaiozu aholku on bat:

2 puntu

Debekatutako hitzak hauek dira:
ARGIAK
FOKOAK
ISTRIPUA
AUTO
12

3 puntu

NIRE

JARRERA

Beheko egoeren aurrean zein izango da zure jarrera? Azaldu ikaskideei:

1. EGOERA:
Irakasleak udako familia barnetegi batera joateko propaganda orria banatu
dizue. Barnetegia 15 egunekoa izango da. Familia osoa joateko aukera duzue.
Horrela, zuen oporraldia euskara ikasteko edo hobetzeko aprobetxa dezakezue. Haurrak begirale batekin jolasean ariko dira, zuek euskara eskoletan
zaudeten bitartean. Eta otorduetan eta denbora librean, familia osoa elkarrekin egongo zarete.

ZER

EGINGO DUZU ESKUARTEAN DUZUN PAPERAREKIN?

A) IRAKURRI EGINGO DUT.
B)

BARNETEGIARI BURUZKO INFORMAZIO
C) ZABORRETARA BOTAKO DUT.

GEHIAGO ESKATUKO DUT.

2. EGOERA:
Zure seme-alabaren irakasleak galdetu dizu ea parte hartu nahi al duzun haurrekin eskoletan egiten ari diren
tailerretan. Gurasoek parte hartzea bultzatu nahi dute eskolan, horrela haurrek ikas-prozesua atseginago eta
gusturago biziko dutelako. Tailerraren proposamena hau da: zure oporraldiren baten argazkiak azaltzea haurrei,
pasadizo dibertigarri bat kontatzea, haurrei gustatzen zaien janari goxo baten errezeta baten azalpena ematea,
zure lanbidea zein den azaltzea,...

ZER
A)

ESANGO DIOZU IRAKASLEAREN PROPOSAMENARI?

BAIEZKOA ESANGO

DIOT ETA SINPLE ETA ERRAZA DEN NIRE MAILAKO ZERBAIT PRESTATZEN HASIKO NAIZ EUSKARAZ.

GERO

EUSKALTEGIKO IRAKASLEAREKIN BEGIRATUKO DUT PRESTATUTAKOA.
B)

EZEZKOA EMANGO

DIOT EUSKARAZ MINTZATZEN HASI ARTE.

3. EGOERA:
Datorren astean seme-alaba txango bat egitera joango da, eskolako laguntxoekin eta irakaslearekin. Horregatik
haurrak ohar bat ekarri du etxera informatzeko. Oharra bi hizkuntzetan idatzia dago.

ZEIN

HIZKUNTZETAN IRAKURRIKO DUZU OHARRA?
A) ERDARAZ BAKARRIK IRAKURRIKO DUT, ONGI ULERTZEKO INFORMAZIOA.
B) EUSKARAZ IRAKURRIKO DUT, HORRELA EUSKARA MAILA HOBETUKO DUDALAKO.
C) BI HIZKUNTZETAN IRAKURRIKO DUT ZER ULERTU DUDAN FROGATZEKO, ERDARAZ DAGOENA EUSKARAZ
NOLA ESATEN DEN IKASTEKO,...

4. EGOERA:
Zure seme-alabaren ikastetxeko irratsaioa gaur iluntzean izango dela iragarri dizuete.

ZER

EGINGO DUZU?

A) IRRATIA PIZTUKO DUT IRRATSAIOA ENTZUTEKO.
B) IRRATIRIK EZ DUT PIZTUKO EZER ULERTUKO EZ DUDALAKO

.

C) IRRATIKO LEHIAKETAN PARTE HARTUKO DUT ETA TELEFONOZ DEITUKO DUT ERANTZUNA EMATEKO.

5. EGOERA:
Zure seme-alabentzat ona da etxetik hasita irakurtzeko giroa bultzatzea. Gainera kontuan izan txikitatik ipuinak
erabili dituzten haurrek ikasteko jarrera hobea izan ohi dutela. Eta badakizu ez dela harritzekoa haurrek behin eta
berriro galdera hau egitea: “Irakurriko/kontatuko al didazu ipuin bat?”

ZER

EGINGO ZENUKE?

A)

EUSKARAZKO IPUIN BAT IRAKURRIKO NIOKE, AURREZ PRESTATZEKO ARIKETAK
PUNTUAZIOA,...).
B) EUSKARAZKO IPUINIK EZ NIOKE IRAKURRIKO EUSKARA IKASI ARTE.
13

NEUK BAKARRIK EGINDA (INTONAZIOA,

EUSKARAZ

HASTEKO PLANA

Beheko adibidea eta proposamena jarraituz egin ezazu euskaraz hasteko zure plana:

Zeure golkorako galderak:
Euskaraz bizitzeko, ezer gehiago egingo al nuke? Zer (oharra idatzi/irakurri/hitzaldia eman/...)?

Adibidea:
Eskolan/ herrian/ auzoan/euskaltegian hitzaldia bat emateko gonbidapena luzatu dizute hasi baino lehen,
arin bada ere, presta ezazu esan beharrekoa:
Aztertu zeure hizkuntza-gaitasuna, hau da, pentsatu ea erraz, nekez, seguru, txukun,... hitz egingo duzun,
hiztegia kontrolpean izango duzun, hiztegia non begiratu eta nori galdetu ba al duzun,... Aurreikuspen txiki bat
egitea da kontua, ez doktoretza tesia. Nahi baduzu eskatu laguntza inguruko baten bati.
Hartu papera eta arkatza, eta idatzi, zirriborro bat egin, (zalantzaren bat baduzu, erakutsi egindakoa konfiantzazko
pertsona bati: lagunen bati, euskaltegiko irakasle bati,...).
Nahiago baduzu grabatu zeure hitzak eta gero entzun iritzia hurbileko baten bati (lagunen bati, euskaltegiko
irakasle bati,...).
Bilatu material egokia: hiztegia, esamoldeak, bitartekoak (argazki, diapositiba, musika, ipuin, abesti, irudiak, ...),
osagarriak (hitzaldiarekin lotutako jantzia eta materiala), umore ukitua eman...

Proposamena:
Pentsatu zehatz-mehatz zer egin dezakezu(e)n hiru astez, euskaraz gehiagotan edota hobeto egiteko (bakarka,
bikotekidearekin, lagunen batekin...).
Kontuan izan helburuak hasieran zuk/zuek egiteko modukoa izan behar duela, egiten erraza, lan handia ere
eskatuko ez dizu(e)na.
Zehaztu bat, bi, hiru helburu,..., nahi dituzunak.
Azkenik, hiru astez hizkuntza eginkizun bat euskaraz egiten ahalegindu eta gero, idatzi balorazio bat ikasgelara
eramateko:
- Ea helburua lortu duzun.
- Zer gertatu zaizun.
- Lortu ez duzuna.

Euskaraz egin nahi duzun
hizkuntza ekintza:

Lortu nahi duzun helburua:

Zer eta nola egingo duzun:

* OHARRA: Zailtasunak, arrazoiak, nola sentitu zaren, hurrengoan zer egin litekeen, zein bizipen izan
duzun,... apuntatu eta eskolan azaldu ikaskideei.
14

TRASNKRIPZIOA
1GO

IRAGARKIA:

(ANE)

-Nuestros hijos dicen lo que oyen.
-Guretzat garrantzitsua da haurrek ikustea baita ere gure artean euskara egiten dugula.
-Hacen lo que ven.
-Eta beraiek ikustea euskera ez dela haurrek bakarrik hitz egiten duten gauza bat, baizik eta gurasoek
ere bai hitz egiten dugula. Bai gure artean eta bai beraiekin.
-Eta zuek zer?
OARSOALDEKO EUSKARA BATZORDEA

2.

IRAGARKIA:

(MIREN)

-Nuestros hijos dicen lo que oyen
-Adibidez orain haurdun nago eta ja oraingoz saiatzen ari naiz euskeraz hitz egiten ba nire umeak
entzuteko ba nire ahotsa eta soinu guztiak euskeraz.
-Eta zuek zer?
OARSO ALDEKO EUSKARA BATZORDEA

3.

IRAGARKIA:

(KIKO)

-Nuestros hijos hacen lo que ven.
-Yo lo que hago es, no hablo euskera, entonces lo que hago es a mi hija llevarla al deporte escolar que
se dedican a hablar solo en euskera a actividades euskaldunes, ferias en euskera y tal.
-Dicen lo que oyen .
-Y luego pues, en mi entorno familiar tengo sobrinas que hablan euskera y entonces habla con ella,
suele hablar con ella en euskera, que haga juegos…
-Eta zuek zer?
OARSO ALDEKO EUSKARA BATZORDEA

15

ERANTZUN ORRIA
ARIKETA: KIKORI AHOLKUAK ARIKETA (6.OR.).
Zer egin: 1,2,3.
Zer ez egin: 6,7,8
Nola hobetu: 2,4,5,9
Oharra: Aholku batzuk leku batean baino gehiagotan agertu daitezkeela uste dugu, 2. aholkua esaterako bi lekutan kokatu dugu, egoki iritzita.

ARIKETA: AHOLKUAK

NOLA EMAN?

(11.OR.).

1. aholkua:
1- Zergatik ez duzu dirua bankuan gordetzeko ohitura hartzen?
2- Hobe duzu dirua bankuan gordetzeko ohitura hartzea.
*3- On egingo dizu bankuan dirua gordetzeak (esaldi, hau ez da zuzena, bankuak ez du fisikoki inor
sendatzen edo lasaitzen; bankuak burukomin handiak sortu baino ez dizkigu egiten).
4- Hori berriz ez gertatzeko dirua bankuan gorde beharko zenuke.
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

2. aholkua:
1- Zergatik ez duzu bizikleta giltzarrapoz lotzen?
2- Hobe duzu bizikleta giltzarrapoz lotzea.
*3- On egingo dizu bizikleta giltzarrapoz lotzeak (esaldi, hau ez da zuzena, ez da bizikleta giltzarrapoz lotuta
fisikoki inor sendatzen edo lasaitzen).
4- Bizikleta giltzarrapoz lotu beharko zenuke.
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

3. aholkua:
1- Zergatik ez duzu diru pixka bat gordetzen/aurrezten dena orain gastatu gabe?
2- Hobe duzu dirua pixka bat gordetzea/aurreztea, dena gastatu gabe.
*3- On egingo dizu diru pixka bat gordetzeak/aurrezteak (esaldi, hau ez da zuzena, ez da fisikoki inor
sendatu edo lasaitzen dirua gordeta/aurreztuta).
4- Dirua pixka bat gorde/aurreztu beharko zenuke, dena gastatu gabe.
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

4. aholkua:
1- Zergatik ez duzu jertse hori kentzen eta mauka motzeko niki bat janzten? Egiten duen beroarekin itoko
zara, bestela.
2- Hobe duzu jertse hori kentzea eta mauka motzeko niki bat janztea. Egiten duen beroarekin itoko zara,
bestela.
3- On egingo dizu jertse hori kentzeak eta mauka motzeko niki bat janzteak.
4- Jertse hori kendu eta niki manga motz bat jantzi beharko zenuke.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

5. aholkua:
1- Zergatik ez duzu eguzkiak joko duen leku batean jartzen?
2- Hobe duzu eguzkiak joko duen leku batean jartzea.
3- On egingo dio eguzkiak joko duen leku batean jartzeak.
4- Eguzkia joko duen leku batean jarri beharko zenuke.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

6. aholkua:
1- Zergatik ez duzu gorago gordetzeko ohitura hartzen?
2- Hobe duzu gorago gordetzeko ohitura hartzea.
*3-On egingo dizu esamoldea erabilita, zentzurik gabeko esaldiak bakarrik sortzen dira.
4- Gorago gorde beharko zenuke.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

16