Facts & figures Algemeen: Naam terrein: Plaats: Provincie

:

Bedrijventerrein Flight Forum Eindhoven
Flight Forum Eindhoven Noord-Brabant 65 25 10,43 6,57 koop 165 aantakking op lokale wegennet geen verzamelspoor terrein niet aan vaarwater geen overslagfaciliteiten bindend (vigerend) plan nee categorie 3 (matig 1) gemengd bedrijventerrein terrein is niet verouderd www.flightforum.nl

Oppervlakte (in ha.): Bruto oppervlakte: Netto oppervlakte: Netto uitgegeven: Netto terstond uitgeefbaar: Prijsgegevens: Koop, erfpacht of huur: Prijs: (in €/m2, ex BTW) Infrastructuur: Wegontsluiting: Spoorontsluiting: Waterontsluiting: Goederenoverslag: Ruimtelijke ordening en milieu: Planfase: Milieuzonering: Maximaal toegestane milieucategorie: Terreintypering: Herstructurering/veroudering: Website

Bedrijventerrein #3, juni 2006 Rubriek: Interview Geredigeerd

[quickscan] Stefan Witteman, werkzaam bij MVRDV, is de architect van één van die weinige bedrijventerreinen die de toets der kritiek wel doorstaan: Flight Forum in Eindhoven. En dat terwijl hij juist vindt dat een bedrijventerrein helemaal geen mooie architectuur nodig heeft. ‘Er ontstaat juist vaak een derrie van architectuurstijlen. Dat hebben we op Flight Forum voorkomen.’ Zijn oplossing klinkt simpel: streef naar eenheid. [uit het vorige nummer van Bedrijventerrein:] [chapeau] Stefan Witteman, architect bij MVRDV [kop]

‘Op een bedrijventerrein hoeft geen prachtige architectuur’ [intro] Pure ontwerpoplossingen voor hoe bedrijventerreinen mooi en efficiënt moeten worden ingericht, zijn dun gezaaid. Gemeenten werken voornamelijk met architectenlijsten, ruilpakketten en geldboetes om bedrijven te bewegen tot het nastreven van kwaliteitsgebouwen. Voor het Eindhovense Flight Forum kreeg het Rotterdamse bureau MVRDV juist alle ruimte van de gemeente om middels een sterk stedebouwkundig masterplan een vernieuwend en bovengemiddeld terrein te creëren. Projectleider Stefan Witteman: ‘Lelijke gebouwen zijn niet het probleem. Je moet zorgen dat het als geheel een mooi plaatje oplevert.’ [tekst] Het heeft iets weg van papegaaiengedrag, maar iedereen in ruimtelijke ordeningsland zegt hetzelfde: bedrijventerreinen behoren net als winkelcentrum Hoog-Catharijne, Vinexwijken en de Bijlmermeer tot de minst aangename plekken van Nederland. Sterker nog, bedrijventerreinen zijn no go areas, desolate gebieden met afzichtelijke blokkendozen en op dit moment een van de grootste ruimtelijke problemen in het land. Op goedbedoelde maar omslachtige wijze zoeken gemeenten, ondernemers, ontwikkelaars en architecten naar manieren om het tij te keren. Zo is er het idee om de grote beschikbaarheid aan grond in te dammen. Schaarste zou partijen namelijk dwingen na te denken over een zorgvuldige inrichting. Dit rijmt alleen niet met het plan van het kabinet om 23.000 hectare aan extra bedrijvenlocaties te realiseren. Een ander middel is om een bedrijf beveiliging, onderhoud, parkeerruimte en verlichting aan te bieden in ruil voor een stijlvol pand. Als een bedrijf zondigt, krijgt deze een boete of moet het elders een plekje zoeken. Sommige gemeenten hanteren een architectenlijst. Ondernemers die een architect van de lijst nemen, hoeven zich over de kwaliteit blijkbaar niet meer druk te maken. Opvallend genoeg ontbreken in ontwerpoplossingen juist de inrichting, het uiterlijk, de esthetiek. In de discussies over hoe het beter moet, zijn gemeenten, ondernemers en ontwerpers amper in staat te verbeelden hoe een wenselijk bedrijventerrein er uit ziet. Terwijl daar – in inrichting, uiterlijk en esthetiek – toch echt het probleem ligt. Een alom gerespecteerd bedrijventerrein is het Eindhovense Flight Forum, langs de A2 nabij het vliegveld. Het vermaarde bureau MVRDV uit Rotterdam heeft daar met pure stedenbouwkundige ontwerpprincipes getracht een hoogwaardige bedrijfslocatie te creëren. En met succes, want het landelijke kennis- en informatiecentrum Architectuur Lokaal schaart Flight Forum bij de acht meest succesvolle bedrijventerreinen van Nederland. ‘Door het experimentele karakter is Flight Forum een voorbeeld voor andere terreinen’, aldus Stefan Witteman, architect bij MVRDV en projectleider van het Eindhovense project. ‘Het gaat niet om lelijke gebouwen maar het geheel. Dat moet een mooi plaatje opleveren.’ Is de ophef over bedrijventerrein terecht? Zijn ze echt een gevaar voor het Nederlandse landschap? ‘Nederland wordt er niet mooier op door de massale aanleg van bedrijventerreinen. Maar er zijn duidelijke oorzaken aan te wijzen. In de praktijk merk je al snel dat de ambitie bij opdrachtgevers laag is. Gemeenten willen het liefst zo snel mogelijk van bedrijfskavels af, om financiële risico’s te vermijden. Een ontwerp moet dan ook niet te diepgaand zijn en met allerlei afspraken met zich meebrengen, maar een makkelijke en snelle verkoop stimuleren. Met alle gevolgen van dien. Gemeenten met goedbedoelde initiatieven worden de loef afgestoken door buurgemeenten die bedrijfsgronden veel goedkoper aanbieden.’ Wat is die ambitie? ‘Dat is moeilijk te verwoorden, het verschilt per situatie. Het gaat om de bereidheid een mooi en passend bedrijventerrein aan te leggen. Dat er ruimte bestaat voor ontwerp, voor streven naar de hoogste kwaliteit.’ Maar moet iedere gemeente deze ambitie eigenlijk wel hebben?

‘Daar zit ‘m de crux. Ik vind namelijk ook dat gemeenten moeten samenwerken in het vinden van locaties voor een bedrijventerrein, in plaats van allemaal hun eigen terreintjes aan te leggen. Eén plek die de regionale behoefte opvangt. Gemeenten leggen toch ook niet allemaal hun eigen natuurgebied aan. Het is een herhaling van iets wat we al jaren roepen, maar slechts mondjesmaat lukt. Gemeenten werken niet zomaar samen. Ik zie het nu in mijn woonplaats Alkemade, waar een bedrijventerrein langs de A4 wordt aangelegd. Terwijl even verderop Leiden ook een terrein aanlegt. Van samenwerking is geen sprake. Eigenlijk onbegrijpelijk. Misschien verliepen eerdere samenwerkingsprojecten minder goed. En let wel, een gemeente stelt altijd eerst haar eigen voordeel veilig.’ Waarom wordt Flight Forum zo gewaardeerd? ‘De steun van de opdrachtgever, het Commanditair Vennootschap Flight Forum - een combinatie van de gemeente Eindhoven en Schiphol Real Estate - is essentieel. Zij hebben van begin af aan MVRDV de ruimte gegeven een vernieuwend plan te maken. Zelf hebben we voorafgaand aan het ontwerpproces in kaart gebracht waarom iedereen bedrijventerreinen afzichtelijk vindt. Daarmee konden we gericht op zoek naar oplossingen.’ Wat zijn zoal de oorzaken waarom mensen bedrijventerrein laag waarderen? ‘De onoverzichtelijke zij- en achterafstraatjes, bijvoorbeeld. Op het terrein van Flight Forum lag al een S-vormige weg, de Parklane. Die hebben we gebruikt als hoofdontsluitingsas, waaraan we zeven ringwegen hebben gelegd. Door de juiste situering van afritten kun je de Parklane af, een rondje rijden over een van de ringwegen en weer terug de Parklane op. Het middengebied van iedere ringweg vormt een cluster waarbinnen ieder bedrijf met zijn voordeur aan de ringweg staat. Zo hebben we zeven gelijkwaardige gebieden gecreëerd, allemaal even goed ontsloten. De minder toegankelijke en rommelige zij- en achterafstraatjes zijn hiermee voorkomen. De bedrijfspanden zelf staan rug aan rug in de clusters en hebben aan de voorkant een gesloten gevelfront. Alle buitenactiviteiten van een bedrijf moeten op het voorterrein plaatsvinden. Dus ook lelijke zijgevels of buitenruimtes vol rotzooi zijn voorkomen. Door alle panden compact over de clusters te verdelen, is maar 45 procent van het gebied bebouwd. De overige ruimtes zijn in samenwerking met de Haagse landschapsarchitect Katie Tedder ingericht tot een gevarieerde lappendeken van landschapjes. Bezoekers van Flight Forum bewegen door een landschap, met rust en orde.’ Gesloten gevelfronten werken niet voor kantoorcomplexen, lijkt me? ‘Dat klopt. Eén cluster is dan ook gereserveerd voor kantoorpanden. Deze gebouwen staan los, zodat de werkplekken voldoende licht vangen.’ En hoe zorg je dat de bedrijfsgebouwen zelf van enige kwaliteit zijn? ‘Op een bedrijventerrein hoeft helemaal geen prachtige architectuur te staan. Dat idee hebben we meteen losgelaten. Een ondernemer zet een pand neer en doet dat uiteraard op een zo goedkoop mogelijke manier. Een efficiënt gebouw met de eigen naam er op en de ondernemer is trots. Terecht, overigens. Toch wordt op veel plekken heel geforceerd geprobeerd gebouwen te laten opvallen: rare luifels, bijzonder materiaal, gekke afsnijdingen. Maar als je deze gebouwen naast elkaar zet, valt er geen een meer op. Er ontstaat dan een derrie van architectuurstijlen. Dat hebben we op Flight Forum voorkomen. Kantoren moeten zo simpel mogelijk zijn. Als alle architecten letten op het bouwvolume (maximaal 45 meter hoog), de grootte van de gevelopeningen, eenduidig materiaalgebruik, dat reclame op het dak staat en voorzieningen inpandig, vormen de verschillende kantoren toch een geheel. Voor de clusters met de logistieke bedrijven geldt hetzelfde. Het zijn voornamelijk gebouwen voor opslag, dus niet meer dan een regenjas met een deur. Het is zoals het is, maar dit soort gebouwen zijn nu eenmaal “simpele dozen”.’ Maar daar baalt iedereen van, van de schoenendozen langs de wegen?

‘Ja, omdat ze geen eenheid vormen. De ene “doos” heeft een entree van natuursteen, de ander legt een Chinese tuin neer. Op Flight Forum kan dat niet. De gebouwen vormen samen een gesloten gevel, dus er zijn geen verspringingen in de rooilijn. Verder geldt ook hier het gebruik van één soort gevelmateriaal en reclame moet op de gevel in plaats van op het dak. Heeft een bedrijf twee bouwvolumes, dan moeten deze van buiten twee verschillende panden lijken. Werken de ontwerpregels? ‘Als iedereen zich er aan houdt wel. MVRDV is als opsteller van het beeldkwaliteitsplan nog steeds betrokken als supervisor. Ieder ontwerp voor een gebouw komt bij ons langs. De gemeente heeft ook een welstandscommissie, maar ik denk dat het goed is dat wij als bedenkers van de regels ook de naleving controleren.’ Is dit concept op meer plekken toe te passen? ‘Natuurlijk. We zeggen nu al dat bedrijventerreinen op elkaar lijken, dus een ontwerpmodel als dit is ook op meerdere plekken te gebruiken. We zijn bijvoorbeeld bezig met het nabijgelegen Park Forum, waar we dit concept wilden toepassen. Helaas heeft de gemeente besloten dat ons ontwerp te veel voorwaarden bevat, wat de kavelverkoop zou remmen.’ Dus daar was de o zo nodige ambitie weer verdwenen? ‘De verkoop van de kavels op Flight Forum liep een tijdje geleden niet zo goed – nu overigens wel. Tijdens de ontwikkeling van Park Forum wilde de gemeente daarom soepelere regels, zodat bedrijven eerder een kavel kopen. Ergens snap ik dat wel, aan de andere kant is het raar dat die hoge ambitie van Flight Forum overboord is gezet. Wellicht heeft het te maken met het feit dat Schiphol Real Estate niet bij Park Forum betrokken is. Deze partij is goed in staat geweest vanuit hun marktvisie in te schatten of ons idee werkt.’ [facts&figures] >> Naam: Stefan Witteman >> Beroep: architect >> Werkt bij: MVRDV >> Vindt dat: het ontwerp een belangrijke rol kan spelen in de zoektocht naar de juiste inrichting van bedrijventerreinen. Essentieel is dan wel dat de opdrachtgever deze ambitie deelt. >> Flight Forum Locatie: Eindhoven Ontwerper stedenbouwkundig plan: MVRDV Opdrachtgever: gemeente Eindhoven en Schiphol Real Estate (CV Flight Forum) Oppervlakte: 65 hectare Realisatie: 2004 [streamer] ‘Gemeenten met goedbedoelde initiatieven worden de loef afgestoken door buurgemeenten die bedrijfsgronden veel goedkoper aanbieden.’

Flight Forum Eindhoven is een unieke, hoogwaardige vestigingslocatie die bedrijven een geïntegreerd vestigingsconcept biedt met moderne kantoren- en bedrijvenclusters en een ideale combinatie tussen parkeren en (openbaar)vervoer. Gelegen naast Eindhoven Airport is het optimaal bereikbaar per vliegtuig, auto en de unieke Hoogwaardige Openbaar Vervoerslijn. De gemeente Eindhoven heeft de afgelopen jaren de beschikbare kavels op bestaande bedrijventerreinen bijna allemaal uitgegeven. Omdat de gemeente Eindhoven een tekort aan beschikbare bedrijventerreinen voorziet, is gemeente Eindhoven bezig met het ontwikkelen van nieuwe bedrijventerreinen, waaronder ook Flight Forum. Bestaande bedrijventerreinen zijn: Ekkersrijt (segment: gemengd) Science Park Eindhoven (segment: high-tech bedrijvigheid) Kapelbeemd (segment: gemengd) Achtse Barrier (segment: gemengd) Goederen Distributie Centrum (segment: VAL-aktiviteiten transport en distributiesector) Eindhoven Airport (segment: luchtvaartgebonden aktiviteiten) Vlokhoven / de Tempel (segment: gemengd) Rapenland (segment: gemengd) De Hurk (segment: gemengd) De Kade (segment: gemengd)

© 2001 Gemeente Eindhoven
Eindhoven

Duurzame ontwikkeling en herinrichting van bedrijventerreinen
Het optimaal benutten van schaarse ruimte en middelen zijn essentieel bij de ontwikkeling en instandhouding van een goed functionerend industrieterrein of de revitalisering van een achtergebleven terrein. Gespecialiseerde kennis en ervaring van onmiskenbaar belang.

DUURZAME ONTWIKKELING...

Wat is Parkmanagement Een instrument voor bedrijven en overheid om de organisatie en beheer van een terrein vorm te geven Een veelheid aan in te zetten processen en activiteiten

Parkmanagement vertaalt zich in: Zorgvuldig gebruik van ruimte Maximale ontwikkeling van de waarde van onroerend goed Duurzaam beheer Professionele samenwerking en communicatie

Het doel van Parkmanagement: Meerwaarde halen en behouden voor alle betrokkenen Draagvlak creëren naar de omgeving voor een duurzaam terrein

De voordelen op een rij Waardebehoud en verbetering onroerend goed Hoogwaardige en representatieve uitstraling Optimaal gebruik van schaarse ruimte Verbetering van de samenwerking tussen bedrijven onderling en tussen bedrijven en overheden Betere kwaliteit en lagere kosten Partnership Voorkomen van kostbare revitalisering

Ontruiming van 61 woningen nodig voor bomruiming in Meerhoven Recent zijn op het terrein van het voormalige Prinses Irene Rijopleidingscentrum (PIROC) opnieuw enkele nietontplofte vliegtuigbommen uit de Tweede Wereldoorlog gevonden. Op woensdag 14 juni aanstaande...
06-06-2006

Lees verder

Extra HOV bushalte op Flight Forum Nadat de bouw van de omringende panden op cluster 4 en 5 zijn afgerond, naar schatting eind 2007, zal er een tweede halte worden aangelegd, ter hoogte van HOV-busbaan tussen de clusters 4 en 5.
15-05-2006

Lees verder

Reconstructie Anthony Fokkerweg en de Schakel Op 15 mei aanstaande start de gemeente Eindhoven met de reconstructie van de Anthony Fokkerweg en de Schakel. De werkzaamheden zullen in verschillende fasen worden uitgevoerd.
08-05-2006

Lees verder

Wat moet u doen als u een dode vogel vindt? Als u op het bedrijventerrein een dode vogel aantreft, betekent dat niet direct dat er vogelgriep in het spel is. In het voorjaar sterven veel vogels, verzwakt door de winter.
06-04-2006

Lees verder

Vraagbundelingsonderzoek glasvezel Binnenkort zult u telefonisch benaderd worden door een medewerker van Ondernemerskontakt de Hurk (OK de Hurk) met betrekking tot glasvezel. Waarom zult u zich afvragen?
16-02-2006

Lees verder

Sluiting parkeergarage onder HOV-baan Naar aanleiding van het dalende gebruik van de parkeergarage onder de HOV-baan op het kantorencluser (cluster 1) van FlightForum, hebben Flight Forum CV en Eindhoven Airport besloten deze parkeergarage...
27-10-2005

Lees verder

Beheersing van de konijnenpopulatie op Flight Forum Recentelijk heeft de directie van Flight Forum een vergunning afgegeven tot fretteren, waarvan de uitvoering krachtens de flora en faunawet gegeven vrijstellingen is. Met als voornaamste doel...
04-10-2005

Lees verder

Bouw viaduct Parklane Flight Forum Momenteel worden op Flight Forum, aan de kant van de wijk Meerhoven, werkzaamheden verricht ten behoeve van de aanleg van het viaduct over de HOV-busbaan.
02-09-2005

Fokkerweg is weer open EINDHOVEN De Anthony Fokkerweg in Eindhoven is sinds 21 juli weer open voor het verkeer. Het bedrijventerrein GDC (Goederendistributiecentrum) is dan ook weer normaal te bereiken vanaf de A2-afrit Eindhoven Airport. Dat meldt de gemeente Eindhoven.
20-07-2006

Lees verder

Atos Origin en KroFor kiezen voor Flight Forum De internationale ICT-dienstverlener Atos Origin vestigt zich in de tweede helft van 2007 op businesspark Flight Forum. Hiertoe ontwikkelt KroFor op cluster 4 een pand met een omvang van circa 19.000 m2 bruto vloeroppervlak. Atos Origin huurt het pand voor 10 jaar en zal zich er met zo´n 700 medewerkers vestigen. KroFor is een samenwerking tussen Kroon Vastgoed te Utrecht en Fortress uit Rotterdam.
19-06-2006

Lees verder

Parkmanagement: één loket voor al uw vragen Het ambitieniveau van het onderhoud en de algemene voorzieningen ligt hoog op Flight Forum. Op die manier doen we recht aan de mooi vormgegeven gebouwen en de hoogwaardige voorzieningen.
19-06-2006

Lees verder

Doorkijk naar Zandrijk EINDHOVEN 3 mei 2006 - Maagdelijk wit steken de tunnelbakken af bij de grijze voorjaarslucht. Vanaf bedrijventerrein Flight Forum bij Eindhoven Airport is er een prachtige doorkijk naar de Meerhovense wijk Zandrijk.
09-05-2006

Lees verder

Bomruiming 16 september 2005 probleemloos verlopen Een niet-ontplofte vliegtuigbom uit de Tweede Wereldoorlog is 16 september jl. zonder problemen door de Explosieven Opruimingsdienst (EOD) onschadelijk gemaakt. Tegen het middaguur konden de bewoners van de 169 ontruimde woningen terugkeren naar huis.
04-10-2005

Lees verder

Eindhoven Airport neemt nieuwe vertrekhal in gebruik Eindhoven Airport heeft sinds kort het nieuwe luchthavengebouw in gebruik genomen. De eerste passagier, de heer Bylund op weg naar Stockholm, knipte onder toeziend oog van algemeen directeur van Eindhoven Airport Bart de Boer het lint door waarna de passagiers werden ingecheckt. De nieuwe terminal heeft een oppervlakte van 13.500 m2 en een capaciteit van 1,5 miljoen passagiers per jaar.
01-10-2005

Lees verder

Flight Forum: weefstroken en biggenruggen Bedrijventerrein Flight Forum bij het vliegveld van Eindhoven is opgezet als zes eilanden in een netwerk van slingerende wegen. Voordeel: elke locatie is een zichtlocatie.
01-06-2005

Nieuws
Parkmanagement: één loket voor al uw vragen
19-06-2006

Het ambitieniveau van het onderhoud en de algemene voorzieningen ligt hoog op Flight Forum. Op die manier doen we recht aan de mooi vormgegeven gebouwen en de hoogwaardige voorzieningen. Parkmanagers Henk Schakenraad en Bas van den Bosch van ARCADIS fungeren als centraal aanspreekpunt voor alle zaken die met het openbaar gebied te maken hebben. Zij lossen uw vraag op óf zorgen dat uw vraag bij de juiste partij terecht komt. Professioneel en onafhankelijk. Sterke basisbeveiliging De beveiliging is een van de belangrijkste zaken die op Flight Forum collectief geregeld zijn. Samenwerking maakt de beveiliging sterker en beter betaalbaar. Op Flight Forum wordt momenteel gebruikgemaakt van een basis beveiligingspakket, bestaande uit surveillance, alarmopvolging en sleutelbeheer. De surveillance wordt op werkdagen na werktijd drie keer gehouden en in weekenden en op feestdagen vier keer per etmaal. Officieel heeft deze beveiliging enkel betrekking op schil 1 (zie kader), maar er wordt zoveel mogelijk ook op de clusters en individuele bedrijven gelet. Aanvullende beveiliging Naast dit basispakket biedt ARCADIS een menukaart met aanvullende diensten waar bedrijven gebruik van kunnen maken. Hierbij kunt u denken aan sluitrondes, schaderondes bij noodweer, receptiediensten en parkeerbeheer. De bedrijven kunnen deze aanvullende beveiliging ook bij een andere partij inkopen. Beveiliging met visie Er zijn ideeën over een nieuw beveiligingsconcept voor Flight Forum waarin de beveiliging van de drie schillen wordt geintegreerd. Het zwaartepunt van de beveiliging ligt in dit nieuwe concept bij de ´voordeur´ van het terrein, in plaats van bij de verschillende individuele bedrijven. Ander belangrijk elelment in het nieuwe plan is de inzet van camera´s. In samenwerking met vijf andere bedrijventerreinen en de gemeente worden menteel de mogelijkheden onderzocht van een glasvezelnetwerk waarmee met behulp van camera´s continu toezicht gehouden kan worden op het terrein. Ook belangrijk in het nieuwe plan is de samenwerking tussen publieke en private partijen, zoals de politie, gemeente en particuliere beveiligers. Sterke samenwerking Het nieuwe beveiligingsconcept kan alleen worden uitgevoerd als voldoende bedrijven op Flight Forum mee willen werken. Flight Forum CV is in ieder geval bereid haar beveiligingsbudget hiervoor in te zetten, zoals het dat nu doet voor de surveillance. Gezamenlijk kunnen we de beveliging op ee hogere niveau tillen. Voor een veilige en prettige werkomgeving. De parkmanagers zullen in de nabije toekomst contact opnemen met de individuele bedrijven om de ideeën te bespreken. Flight forum kent drie niveaus van eigendom en verantwoordelijkheden: 1. Schil 1: het openbaar gebied van de hoofdontsluitingsweg tot en met de clusterrondweg en het plein in cluster 1. De parkmanager is hier verantwoordelijk voor de beveiliging Schil 2: De openbare ruimten in de clusters (m.u.v. cluster 1). De gevestigde bedrijven die samenwerken in een vereniging van eigenaren zijn verantwoordelijk voor de beveiliging. Schil 3: De individuele bedrijven en kantoren. De bedrijven en kantoren zijn verantwoordelijk voor de beveiliging.

2.

3.

Nieuws
Doorkijk naar Zandrijk
09-05-2006

EINDHOVEN 3 mei 2006 - Maagdelijk wit steken de tunnelbakken af bij de grijze voorjaarslucht. Vanaf bedrijventerrein Flight Forum bij Eindhoven Airport is er een prachtige doorkijk naar de Meerhovense wijk Zandrijk.

Het viaduct over de busbaan in Meerhoven is bijna klaar. Momenteel wordt het zand voor de taluds gestort. Daar bovenop komt een puinfundering en een laag asfalt. Als de weg klaar is, wordt de verlichting aangelegd en het talud ingezaaid. Het viaduct moet nog voor de Meerhovendag, 25 juni, geopend worden.

Hier vindt u de gebeurtenissen voor de komende tijd.... geen agendapunten
22-06-2005

Bemiddeling grondtransacties Businesspark Flight Forum via Makelaarsteam

Vanaf heden kunnen ondernemingen die zich willen vestigen op Businesspark Flight Forum een beroep doen op een speciaal geformeerd Makelaarsteam voor de bemiddeling bij grondtransacties. Het Makelaarsteam bestaat uit drie Eindhovense makelaarsorganisaties: Verschuuren en Schreppers Bedrijfsmakelaars, DTZ Zadelhoff en RSP/Schüssel makelaars. Makelaarsteam De gronduitgifte op Businesspark Flight Forum wordt tot op heden verzorgd door Flight Forum CV. Dit zal in de toekomst ook zo blijven. Het Makelaarsteam is geformeerd voor partijen die behoefte hebben aan extra ondersteuning bij bemiddeling. Zo is het onlangs gesloten contract met LSI ten behoeve van nieuwbouw Getronics PinkRoccade dankzij bemiddeling van Verschuuren en Schreppers Bedrijfsmakelaars tot stand gekomen. De teamleden zijn allen specialisten in bedrijfsvastgoed. DTZ Zadelhoff heeft een omvangrijk nationaal en internationaal netwerk. RSP/Schüssel makelaars is een specialist op het gebied van bedrijfshuisvesting en is thuis in de regionale markt. Ook Verschuuren en Schreppers Bedrijfsmakelaars heeft zich gespecialiseerd op de regionale kantoren – en bedrijfsmarkt. Businesspark Flight Forum Businesspark Flight Forum is een hoogwaardig bedrijventerrein gelegen direct naast Eindhoven Airport en de A2. Het park is verdeeld in zes clusters; vijf voor bedrijfsgebouwen en één voor kantoorruimten. In totaal wordt op Flight Forum circa 105.000 m2 kantoren en 175.000 m2 bedrijfsgebouwen gerealiseerd. Het bedrijvenpark wordt ontwikkeld door Flight Forum CV, een samenwerkingsverband tussen de gemeente Eindhoven en Schiphol Real Estate, de vastgoeddochter van Schiphol Group.

“Gebouwen worden verstilde sculpturen”. Vanuit die filosofie hebben stedenbouwkundig architect MVRDV en ontwikkelaars het beeldkwaliteitplan van Flight Forum vastgesteld. In dit plan tellen de gebouwen op het kantorenterrein maximaal 10 verdiepingen. Zo is een stijlvol visitekaartje gegarandeerd. De bebouwing op het bedrijventerrein volgt de rooilijnen van de clusters zodat er één gesloten

geheel ontstaat. Achter deze gesloten gevel hebben bedrijven een grote mate van bewegingsvrijheid. De hoogte van de bedrijfsgebouwen varieert tot maximaal 20 meter, voor de kantoren is dit tot 10 lagen. Flight Forum biedt de mogelijkheid om binnen het beeldkwaliteitplan met een architect en bouwer naar keuze een eigen gebouw te realiseren. Alle bedrijven hebben de vrijheid om zich met eigen logo en identiteit prominent te presenteren. Omdat alle locaties zichtlocaties zijn, is de exposure optimaal.

markeert de entree van Flight Forum; totaal oppervlakte ruim 100.000 m² bvo waarvan 60.000 m² bvo is gerealiseerd (peildatum 01-03-2006); percelen beschikbaar met een minimum van 1.500 m² bvo, maximum is nader te bepalen; vrije keuze ontwikkelaar en bouwer; centraal plein met HOV-halte en parkeergarage; prominente ruimte voor bedrijfsnamen op het dak; gunstige parkeernorm en parkeren onder gebouw mogelijk afhankelijk van de grootte van het gebouw.

Reeds gevestigde kantoren

PricewaterhouseCoopers Foil Coat International Imtech ICT Deloitte Panalpina AKD Prinsen Van Wijmen Flight Forum

AKD Prinsen Van Wijmen Flight Forum

Kantoren die zich binnenkort gaan vestigen

Getronics PinkRoccade

percelen tot maximaal 3 hectare; bebouwbare oppervlakte 175.000 m² waarvan 75.000 m² is gerealiseerd (peildatum 01-03-2006); flexibele voorpleinen voor parkeren, laden en lossen; overal aantrekkelijke zichtlocaties; vrije keuze ontwikkelaar en bouwer; prominente ruimte voor bedrijfslogo’s.
Bedrijven die zich binnenkort Reeds gevestigde bedrijven gaan vestigen

Eindhoven Handling Cargo BV Meta Internationale Verhuizingen UTI-Nederland Stabilo International BV Road Van Gebr. Air den Eijnden MOL Logistics BV ASML Excel PHC Telecom Staalinterieurs

Bedrijven die zich binnenkort gaan vestigen

Eindhoven Handling Cargo BV UTI-Nederland Road Air MOL Logistics BV

Flight Forum is meer dan een verzameling van kantoor- en bedrijfsgebouwen. Het businesspark kent een uniek locatieconcept, waarin diverse faciliteiten worden ontwikkeld. Zoals de plannen zich nu laten aanzien behoren kinderopvang, sport- en fitnessvoorzieningen, vergadergelegenheden, geldautomaten en horeca-voorzieningen straks tot de mogelijkheden. Daarnaast zijn de vergader- en horeca-faciliteiten die op Eindhoven Airport worden geboden ook voor ondernemingen op Flight Forum toegankelijk.

Flight Forum is gesitueerd in Eindhoven. Gezien de spilfunctie van Eindhoven als top technologieregio, wordt de regio ook wel aangeduid als Brainport. Eindhovens motto “leading in technology” is zowel een statement als een uitnodiging om mee te delen in het succes van een ondernemende regio.

Wat maakt Flight Forum nog meer tot een hotspot voor ondernemers:
De snelweg A2,

deze verkeersader is Nederlands belangrijkste verbindingsweg tussen Amsterdam en Maastricht.
Phileas

Deze lijndienst is onderdeel van het plan Hoogwaardig Openbaar Vervoer, en heeft een halte op het Flight Forum.
Eindhoven Airport,

de luchthaven die direct of indirect toegang geeft tot bestemmingen over de gehele wereld. Op Flight Forum zit u eerste rij.
Infrastructuur

Flight Forum kent dankzij de clusterindeling en de heldere bewegwijzering een prima infrastructuur.
Routebeschrijving

Flight Forum ligt ten westen van de ringweg rond Eindhoven, direct ten zuiden van Eindhoven Airport. Flight Forum is snel bereikbaar via afslag 29 (afslag Eindhoven Airport) van de A2. Deze afslag geeft direct aansluiting op de hoofdverkeersader die het verkeer door het gehele terrein leidt.

06-04-2006

'Huisvesting High Tech Campus te duur'
Eindhovens Dagblad 12.01.2006

Research van Atos naar Flight Forum

EINDHOVEN - De afdeling onderzoek en ontwikkeling van Atos Origin verhuist naar Flight Forum, nabij Eindhoven Airport. Volgens een woordvoerster van het automatiseringsbedrijf is - vanwege hogere huisvestingskosten op de High Tech Campus - niet gekozen voor verhuizing naar dat hightech-bedrijvenpark. De nieuwe vestiging op Flight Forum moet plaats gaan bieden aan zo'n 1.000 werknemers. De bouw van de kantoren start in augustus. Hoeveel geld wordt geïnvesteerd in de nieuwbouw is niet bekend. Op de High Tech Campus betrokken rond 800 werknemers van andere Atos-vestigingen in Eindhoven onlangs twee nieuwe gebouwen. In de afgelopen maanden zijn bovendien 450 tot 500 Atos-werknemers overgeplaatst van die vestigingen in Eindhoven en Veldhoven naar Utrecht. Uiteindelijk blijven enkele tientallen Atos Origin-werknemers achter in de oorspronkelijke Origin-datacentra aan de Groenewoudseweg. De verschillende 'oude' vestigingen van Atos aan de Run in Eindhoven en de Vonderweg en de Tarasconweg in

Eindhoven worden uiteindelijk gesloten. Volgens een woordvoerster van de High Tech Campus "is er steeds van uitgegaan dat Atos Origin twee kantoorgebouwen op de campus zou betrekken". Aanvankelijk is echter steeds sprake geweest van centralisatie van de Eindhovense Atos-werknemers op dat hightech-bedrijfsterrein. Atos Origin op Flight Forum wordt mogelijk boven een nieuw logistiek centrum van FedEx gevestigd. Dat bedrijf, nu ook al op Eindhoven Airport gehuisvest, wil beschikken over een grotere locatie.

04-05-2005

Prestigieuze huisvesting luchtvrachtexpediteurs op Flight Forum gestart

PW Vastgoed, onderdeel van PW Groep BV, start met de ontwikkeling van de prestigieuze huisvesting van verscheidende luchtvrachtondernemingen op Business Park Flight Forum. Het vrachtverzamelgebouw dat de naam “Cargo Forum” gaat dragen, meet ruim 18.000 m2 en zal medio november 2005 door Valeres Industriebouw BV worden opgeleverd. Logische keuze De huurders van Cargo Forum zijn o.a. UTi Nederland BV, Road Air BV, MOL-Logistics BV, en luchtvracht afhandelaar Eindhoven Handling Cargo BV. Ontwikkelaar PW Vastgoed heeft de planontwikkeling in nauwe samenwerking met de zes ondernemingen geïnitieerd. De keuze voor een vrachtverzamelgebouw op Business Park Flight Forum is volgens directeur Wassing van PW Groep BV een logische. “Flight Forum is gelieerd aan luchthaven Eindhoven Airport en heeft een hoogwaardige uitstraling en ligt geografisch gunstig voor luchtvracht- en logistieke activiteiten.” Schaalvoordelen op ruimere huisvesting Doordat de huidige huisvesting van Eindhoven Handling Cargo BV te klein dreigde te worden, ontstond de behoefte aan een nieuwe ruimere huisvesting. Met de ontwikkeling van een vrachtverzamelgebouw voor luchtvracht en logistieke activiteiten wordt een aantal gerenommeerde logistieke dienstverleners in een modern en goed geoutilleerd pand ondergebracht. Vanuit dit vrachtverzamelgebouw gaat invulling worden gegeven aan de verdere ontwikkeling van een succesvol logistiek concept. Binnen dit concept integreren luchtvrachtexpediteurs en luchtvrachtafhandelaar Eindhoven Handling Cargo BV hun diensten. Op deze wijze profiteert men van optimale schaalvoordelen. Businesspark Flight Forum Flight Forum is een hoogwaardig businesspark in de dynamische omgeving van Eindhoven Airport op direct beschikbare bouwgronden. Het businesspark kent een separaat kantorencluster en vijf bedrijvenclusters. Met een ligging direct aan de luchthaven en de A2 vormt Businesspark Flight Forum de ideale uitvalsbasis voor zowel luchtvaartgebonden als niet-luchtvaartgebonden ondernemingen.

Op Flight Forum zijn direct beschikbare bouwpercelen te koop waarop u met uw eigen architect een gebouw kunt realiseren. Zowel de bedrijvenclusters als het kantorencluster beschikken nog over voldoende vrije kavels. Klik voor de exacte locaties en oppervlakten van de percelen op de interactieve kaart links onder.

Flight Forum CV, een samenwerkingsverband tussen de gemeente Eindhoven en Schiphol Real Estate, verzorgt de gronduitgifte op businesspark Flight Forum.

Gemeente Eindhoven

Met de unieke combinatie van kennis, techniek en handel onderscheidt Eindhoven zich van andere vergelijkbare steden in Nederland en Europa. De slogan 'Eindhoven leading in technology' is bepaald niet vergezocht voor de grootste stad van Zuid-Nederland en de vijfde stad van Nederland. Kijk ook op: www.eindhoven.nl

Schiphol Real Estate

Van Eindhoven tot New York is Schiphol Real Estate de vastgoedpartner op en rondom luchthavens. SRE biedt hoogwaardige en plezierige werkomgevingen, ontwikkeld met oog voor kwaliteit, mens én detail. Kijk ook op: www.schiphol.nl/realestate

Makelaars

Er is een speciaal makelaarsteam geformeerd dat desgewenst bemiddeld bij de grondtransacties. Het team bestaat uit de volgende makelaarsorganisaties: Verschuuren & Schreppers Bedrijfsmakelaars, DTZ Zadelhoff en Colliers International.

Schiphol.nl:
Onderscheid in uitstraling Flight Forum Eindhoven is een hoogwaardig, gemengd bedrijventerrein op Eindhoven Airport. De ontwikkeling is een initiatief van Flight Forum CV, een samenwerkingsverband tussen gemeente Eindhoven en Schiphol Real Estate BV. Flight Forum CV is verantwoordelijk voor de ontwikkeling van het totale project, het beheer en uitgifte van gronden. Flight Forum heeft een omvang van 65 hectare en voorziet in een kantorencluster met percelen voor 20 tot 25 zelfstandige kantoorpanden, variërend in omvang van 2.500 tot 10.000 m2 bvo. Daarnaast zijn er vijf bedrijvenclusters in ontwikkeling, die in totaal ruimte bieden aan 270.000m2 percelen voor 175.000m2 loodsoppervlakte. Momenteel is circa 40% van het gehele project gerealiseerd. Schiphol Real Estate en Heijmans/IBC Schiphol Real Estate ontwikkelt samen met Heijmans/IBC het kantoorgebouw Flight Square op Flight Forum, Flight Square bestaat uit twee torens met een parkeergarage en kent een omvang van 13.700 m2. Het nieuwe kantoorgebouw is begin 2003 opgeleverd. De eerste kantoortoren is reeds geheel verhuurd aan Deloitte & Touche.

Onderscheid in uitstraling Flight Forum Eindhoven is een hoogwaardig, gemengd bedrijventerrein op Eindhoven Airport. De ontwikkeling is een initiatief van Flight Forum CV, een samenwerkingsverband tussen gemeente Eindhoven en Schiphol Real Estate BV. Flight Forum CV is verantwoordelijk voor de ontwikkeling van het totale project, het beheer en uitgifte van gronden. Flight Forum heeft een omvang van 65 hectare en voorziet in een kantorencluster met percelen voor 20 tot 25 zelfstandige kantoorpanden, variërend in omvang van 2.500 tot 10.000 m2 bvo. Daarnaast zijn er vijf bedrijvenclusters in ontwikkeling, die in totaal ruimte bieden aan 270.000m2 percelen voor 175.000m2 loodsoppervlakte. Momenteel is circa 40% van het gehele project gerealiseerd. Schiphol Real Estate en Heijmans/IBC Schiphol Real Estate ontwikkelt samen met Heijmans/IBC het kantoorgebouw Flight Square op Flight Forum, Flight Square bestaat uit twee torens met een parkeergarage en kent een omvang van 13.700 m2. Het nieuwe kantoorgebouw is begin 2003 opgeleverd. De eerste kantoortoren is reeds geheel verhuurd aan Deloitte & Touche. Een strategische zakenlocatie midden in Europa

Businesspark Flight Forum is strategisch gelegen bij Eindhoven Airport met snelle toegang tot de rest van Nederland, België, Duitsland en de rest van Europa. Te huur: kantoorruimte in Flight Square Het nieuwe kantoorgebouw Flight Square is begin 2003 opgeleverd en ligt bij de entree van het businesspark en de A2. Flight Square is een ontwikkeling van Schiphol Real Estate en Heijmans/IBC en bestaat uit twee kantoortorens met een totale omvang van 13.700 m2. Eén van deze torens is reeds geheel verhuurd aan Deloitte & Touche. Businesspark Flight Forum Flight Forum is een hoogwaardig, gemengd bedrijventerrein bij Eindhoven Airport. Het heeft een omvang van 65 hectare en voorziet in een kantorencluster met percelen voor 20 tot 25 zelfstandige kantoorpanden, variërend in omvang van 2.500 tot 10.000 m2 bvo. Daarnaast zijn er vijf bedrijvenclusters in ontwikkeling, die in totaal ruimte bieden aan 270.000m2 percelen voor 175.000m2 loodsoppervlakte. Circa 40% van het plan isreeds gerealiseerd. Flight Forum biedt: Een A1-locatie aan de A2 met optimale bereikbaarheid per HOV en over de weg Innovatieve infrastructuur Efficiënte kantorenwijk met alle voorzieningen, Bijzonder stedenbouwkundig concept ontworpen door Winy Maas (MVRDV), Onderscheid in uitstraling, Een groene, mooi vormgegeven openbare ruimte van circa 20 hectare. Meer informatie Arthur Laurey, vastgoedontwikkelaar Tel: 020-601 2888 E-mail:

realestate@schiphol.nl
Printversie

Panalpina vestigt Benelux hoofdkantoor in kantorencomplex Flight Square op Flight Forum bij Eindhoven Airport
24 April 2004

Flight Square CV en Panalpina, een hebben een overeenkomst getekend voor de huur van circa 1.330 m2 kantoorruimte in het kantorencomplex Flight Square. Panalpina is een van de grootste logistieke dienstverleners ter wereld op de gebieden zee- en luchtvracht en de opslag en het transport van gas en olie en supply chain management. Panalpina heeft haar hoofdkantooractiviteiten, voorheen gevestigd in Amsterdam en Brussel, nu geconcentreerd op Flight Forum Eindhoven en zal haar nieuwe kantoorruimte in april betrekken. Flight Square is een kantorencomplex op het bedrijventerrein Flight Forum bij Eindhoven Airport. Het kantorencomplex is door Schiphol Real Estate, vastgoeddochter van Schiphol Group, samen met Heijmans IBC Vastgoedontwikkeling ontwikkeld. De transactie met Panalpina is tot stand gekomen in samenwerking met DTZ Zadelhoff Eindhoven. Het kantorencomplex Flight Square heeft een totaal verhuurbaar vloeroppervlak van circa 11.000 m2 verdeeld over een laagbouw en een hoogbouw, en beschikt over een eigen parkeergarage onder het gebouw met 165 parkeerplaatsen. Deloitte AKD Prinsen van Wijmen huurt reeds 3.700 m2 in de laagbouw van Flight Square. Het Benelux hoofdkantoor van Panalpina zal zijn intrek nemen in de hoogbouw. Het gebouw is een ontwerp van architectencombinatie Aartsen/De Bever uit Eindhoven. Flight Forum Flight Forum is een hoogwaardig bedrijventerrein met een omvang van 65 hectare, dat grenst aan Eindhoven Airport. Het bedrijventerrein wordt door Schiphol Real Estate en de gemeente Eindhoven ontwikkeld en gerealiseerd. Het stedenbouwkundig ontwerp is van MVRDV architecten uit Rotterdam. Flight Forum bestaat uit een kantorencluster van 95.000 m2 en vijf bedrijvenclusters van in totaal

175.000 m2, die verbonden zijn door een innovatieve wegenstructuur en een gemeenschappelijk park. Inmiddels is circa 45% van Flight Forum gerealiseerd. Op het bedrijventerrein hebben zich inmiddels onder meer ASML, PricewaterhouseCoopers, Exel, gebroeders Van den Eijnden, Foil Coating International, Imtech ICT en Meta Internationale Verhuizingen gevestigd. Schiphol Group heeft een meerderheidsbelang van 51% in Eindhoven Airport N.V. In 2002 behaalde deze luchthaven de volgende verkeers- en vervoersresultaten: Passagiersbewegingen Vracht (in tonnen) Vliegtuigbewegingen (handelsverkeer) Vliegtuigbewegingen (overig verkeer) Vliegtuigbewegingen totaal 363.373 511 10.758 5.555 16.313 (+30,5 %) (+158,1 %) (-5,2 %) (-10,1 %) (-6,9 %)

Bestaande bedrijventerreinen De bestaande bedrijventerreinen zijn: Ekkersrijt (segment: gemengd) Science Park Eindhoven (segment: high-tech bedrijvigheid) Kapelbeemd (segment: gemengd) Achtse Barrier (segment: gemengd) Goederen Distributie Centrum (segment: VAL-aktiviteiten transport en distributiesector) Eindhoven Airport (segment: luchtvaartgebonden aktiviteiten) Vlokhoven / de Tempel (segment: gemengd) Rapenland (segment: gemengd) De Hurk (segment: gemengd) De Kade (segment: gemengd) Niewe bedrijventerreinen Omdat de gemeente Eindhoven een tekort aan beschikbare bedrijventerreinen voorziet, zijn er diverse voorbereidingswerkzaamheden gestart om nieuwe bedrijventerreinen te ontwikkelen. Een van deze bedrijventerreinen is Esp. Daarnaast is in het westen van Eindhoven, in de Vinex-locatie Meerhoven, ruimte voorzien voor bedrijfsdoeleinden. In Meerhoven zijn een 4-tal locaties voor bedrijfs- en/of kantoorontwikkelingen. Flight Forum Flight Forum CV is een samenwerking tussen de gemeente Eindhoven en Schiphol real Estate BV. Deze CV is verantwoordelijk voor de ontwikkeling van het bedrijventerrein Flight Forum Eindhoven. Flight Forum is 65 hectare groot en biedt ruimte aan kantoorontwikkelingen en bedrijfsontwikkelingen. Het bedrijventerrein is bestemd voor luchvaartgebonden, internationaal georiënteerde, technologische bedrijven. Flight Forum is gelegen nabij de A2, aangrenzend aan Eindhoven Airport en in de toekomst goed bereikbaar via de HOV (hoogwaardig openbaar vervoersverbinding) tussen Eindhoven Centraal Station en de Luchthaven Eindhoven Airport. Voor meer informatie: www.flightforum.nl

Park Forum Park Forum is het bedrijventerrein dat grenst aan Flight Forum. Het terrein is circa 100 hectare groot en is bestemd voor ambachtelijke-, dienstverlenende-, productie- en (groot)handelsbedrijven in de milieucategorie 1 t/m 3, met een mobiliteitstypologie C. Daarnaast wordt een gedeelte van het terrein bestemd voor de combinatie: woning + bedrijfsruimte. De gemeente Eindhoven is inmiddels begonnen met de ontwikkeling van een stedenbouwkundige visie. Naar verwachting zal dit bedrijventerrein in 2002/2003 voor uitgifte beschikbaar zijn. Land Forum Land Forum, gelegen in het zuiden van Meerhoven, nabij de Noord Brabantlaan, zal in de toekomst ruimte gaan bieden aan kantoor- en/of bedrijfsontwikkelingen. De gemeente Eindhoven is bezig met opstellen van de uitgangspunten voor dit gebied. Naar verwachting zal Land Forum vanaf 2002 op de markt beschikbaar komen. Trade Forum Trade Forum, eveneens gelegen aan de Noord Brabantlaan, is het gebied waarbij de gemeente Eindhoven in samenwerking met een externe partij studeert naar mogelijkheden voor een multifunctionele invulling met o.a. regionale voorzieningen.

BBN.nl:

Flight Forum Eindhoven Opdrachtgever:
Schiphol Real Estate BV

Stedenbouwkundige:
MVRDV Architecten Schiphol Real Estate ontwikkelde in de directe nabijheid van Eindhoven Airport het innovatieve bedrijventerrein Flight Forum. Het stedenbouwkundig ontwerp voor dit bedrijventerrein is opgesteld door MVRDV Architecten. Het ontwerp wordt gekenmerkt door gebouweilanden met een bijzondere hoge dichtheid met daartussen ruime groenzones en hoogwaardige infrastructuurvoorzieningen. bbn leverde in de diverse fasen van de ontwikkeling van dit bedrijventerrein financiële expertise. Ons bureau was betrokken bij het beoordelen en optimaliseren van de financiële haalbaarheid van de gebiedsontwikkeling als geheel. Vanuit de civieltechnische inbreng was vooral de inpassing van de busbaan (tussen de kantoren en over de parkeergarage) een belangrijk onderwerp. bbn werd door zowel Schiphol Real Estate als ING Real Estate betrokken als kostendeskundige bij een aantal gebouwontwikkelingen

Samenvatting Peters, zie apart pdf-document Hoe lang gaat het nog duren voor die verschrikkelijke betonblokken plaats gaan maken voor een verkeersveilige wegafscheiding. Het is voor de meeste gebruikers al lang duidelijk dat het wegprofiel op Flight Forum niet voldoet. Bij een aanrijding zijn er geen uitwijkmogelijkheden en zelfs op de weg omdraaien is dan niet meer mogelijk. Het aantal verkeersongelukken is niet meer te tellen en bijna wekelijks worden er lantaarnpalen omgereden. Het bureau die dit verkeerssysteem bedacht heeft zien we natuurlijk al lang niet meer. Er is alleen niemand die

de verantwoordelijkheid neemt om de zaak rigoreus aan te pakken en noodzakelijke wijziging van de verkeerssituatie door te voeren. Gemeente Eindhoven en ontwikkelaar Flight Forum CV hebben hierin een verantwoordelijkheid die zij niet waar maken! Het wordt tijd dat de verantwoordelijke managers en directievoerders hun biezen pakken of écht iets eraan doen. Entry Filed under: nieuws algemeen, vvd eindhoven, liebregts

De Eindhovense bedrijfsruimtemarkt in 2005
De hieronder vermelde meest recente cijfers met betrekking tot de opname van bedrijfsruimte in de Regio Eindhoven zijn gebaseerd op transactiemeldingen zoals die maandelijks in het toonaangevende maandblad ‘Vastgoedmarkt’ en ‘Property’ worden gepubliceerd. Op deze cijfers heeft vervolgens een bewerking door RSP Research & Consultancy plaatsgevonden. De meldingen in Vastgoedmarkt hebben alleen betrekking op bedrijfsruimtetransacties van 750 m² en groter. Wanneer de kleinere transacties zouden worden meegenomen, komen de opnamecijfers dus een stuk hoger uit. Voorts is het zo dat bedrijfsruimten veel vaker voor eigen gebruik worden gerealiseerd dan kantoorgebouwen en daarom niet ‘op de vrije markt’ worden aangeboden. Vandaar dat ze ook niet in de marktopnamecijfers zijn terug te vinden. De daadwerkelijke ingebruikname van bedrijfsruimten is dus beduidend groter dan de marktcijfers doen vermoeden. Opname van bedrijfsruimte De economische neergang van de laatste jaren is op de bedrijfsruimtemarkt in de Regio Eindhoven niet of nauwelijks af te lezen uit de opnamecijfers. Ondanks de economische recessie lagen deze cijfers in de jaren tussen 2001 en 2004 steeds boven het gemiddelde over de afgelopen 10 jaar (zijnde; ongeveer 150.000 m²). In 2005 is de regionale opname van bedrijfsruimte ongeveer op hetzelfde niveau uitgekomen als in 2004; in totaal is het afgelopen jaar zo’n 197.500 m² verhuurd / verkocht, verdeeld over 89 transacties. Het aantal gerealiseerde transacties is vrij groot ten opzichte van voorgaande jaren. Vandaar ook dat de gemiddelde omvang per transactie iets kleiner is dan in voorgaande periode. De Top 5 bedrijfsruimtetransacties 2005 in de Regio Eindhoven ziet er als volgt uit: 1. Ligtvoet Care2Move: 9.270 m² hoogwaardige bedrijfsruimte met bijbehorende kantoren aangekocht aan de Gerstdijk 2 in Helmond; 2. Magic Fair Attractions: 8.454 m² bedrijfsruimte gehuurd aan de Collse Hoefdijk 16 in Nuenen; 3. Wilbers Carnaval: 7.795 m² opslagruimte met bijbehorende kantoren gehuurd aan de Hooibeemd 1 in Helmond; 4. Brutex: aankoop van een bedrijfshal met kantoorruimte (en uitbreidings-mogelijkheden) ter grootte van circa 7.700 m² op het BZOB te Helmond; 5. Stork SP Aerospace: aankoop van een bedrijfshal met veel kantoorruimte aan de Gerstdijk in Helmond ter grootte van in totaal circa 6.675 m²; Terwijl in 2004 de Top 5 van de bedrijfsruimtetransacties zonder uitzondering betrekking had op oudere gebouwen die op de nominatie stonden om in de toekomst te worden gerevitaliseerd c.q. herontwikkeld, ziet de Top 5 van het afgelopen jaar er in kwalitatief opzicht heel anders uit. Het gaat nu in de meeste gevallen om bedrijfspanden die nog vrij jong zijn (niet ouder dan zo’n 10 jaar) en derhalve als kwalitatief goed en courant kunnen worden aangemerkt. Bovendien mag het opvallend worden genoemd dat vier van de vijf panden in Helmond zijn gesitueerd en niet één in Eindhoven. Overigens wordt hiermee nog eens onderstreept dat Eindhoven zich de afgelopen jaren met name als kantorenstad heeft ontwikkeld, terwijl Helmond vooral ruimte blijft bieden aan de maakindustrie en de (daarbij behorende) logistieke sector. Wanneer we de opnamecijfers uitsplitsen per gemeente, wordt laatstgenoemde conclusie nog eens bevestigd. Zo’n 37% van de geregistreerde totale opname vond plaats in de stad

Eindhoven (circa 74.000 m²). Helmond neemt echter een goede tweede plaats in en doet met een opname van bijna 47.000 m² (oftewel bijna 24% van het totaal) niet zo veel voor Eindhoven onder. Veldhoven, Son en Breugel, Best en Nuenen volgen op ruime afstand met opnamecijfers die tussen de 11.000 en 13.500 m² liggen, oftewel circa 5,5% tot 7% van de totale opname. De overige transacties vonden in de overige gemeenten in de Regio Eindhoven plaats. Ten opzichte van 2003 en 2004 blijkt dat in de stad Eindhoven relatief bezien minder meters bedrijfsruimte zijn opgenomen; het aandeel is de afgelopen twee jaar gedaald van circa 50% (2003) naar eerder genoemde 37%. Opname bedrijfsruimte in de Regio Eindhoven in 2005; uitgesplitst naar gemeente

Eindhoven 910 m? 2.100 m? 22.394 m? 1.830 m? 3.330 m? 5.254 m? 2.000 m? 4.380 m? 1.200 m? 1.850 m? 14.059 m? 2.100 m? Helmond Veldhoven Son en Breugel Best Nuenen 78.017 m? Geldrop Valkensw aard Oirschot Cranendonk Heeze-Leende Eersel 25.935 m? 9.220 m? 27.346 m? Bladel Bergeijk Deurne Asten

Geheel in lijn met voorgaande jaren, had bijna géén van de geregistreerde bedrijfsruimte-transacties betrekking op nieuwbouw (slechts zo’n 3% van het totaal opgenomen aantal vierkante meters). Dit heeft enerzijds te maken met het (hierboven reeds aangehaalde) feit dat bedrijfsruimten veel minder vaak op risico worden gebouwd, derhalve meestal ‘op maat’ worden gerealiseerd. Anderzijds is het zo dat deze ‘maatwerk’-gebouwen normaal gesproken voor eigen gebruik zijn bedoeld en daarom niet ‘op de markt’ worden aangeboden. Zo zijn in 2005 in de Regio Eindhoven meerdere nieuwbouw panden voor eigen gebruik gerealiseerd (c.q. nog in aanbouw) op onder andere de bedrijventerreinen Kapelbeemd en Flight Forum (te weten: het logistiek centrum ‘Cargo Forum’) in Eindhoven en het BZOB in Helmond. Deze nieuwbouw is niet in de opnamecijfers terug te vinden. Vraag naar bedrijfsruimte Zoals hiervoor reeds gesteld, liggen de opnamecijfers voor bedrijfsruimten de laatste jaren op een niveau dat boven het langjarig gemiddelde uitkomt. 2005 was in dat opzicht geen uitzondering. De vraag naar bedrijfsruimte lijkt dus niet veel te lijden te hebben gehad van de economische recessie van de afgelopen tijd. Omdat de economie momenteel weer aantrekt, is de verwachting gerechtvaardigd dat de vraag naar bedrijfsruimten zich in 2006 en de jaren daarna tenminste op hetzelfde (vrij hoge) niveau zal handhaven. Evenals we op de kantorenmarkt signaleren, zal de vraag zich met name toespitsen op kwalitatief goede gebouwen die zijn gelegen op de betere locaties. Daarbij blijft de trend aanwezig dat relatief veel bedrijven er de voorkeur aan geven om een pand in eigendom te verwerven. Aanbod van bedrijfsgrond In 2005 werden in Eindhoven zo ongeveer de laatste kavels uitgegeven op de bedrijventerreinen Esp, Kapelbeemd en het GoederenDistributieCentrum. Ook op Flight Forum werd één van de vijf bedrijvenclusters in zijn geheel uitgegeven ten behoeve van de realisatie van het logistiek bedrijfscomplex ‘Cargo Forum’. Op enkele restkavels na, is op de bestaande Eindhovense bedrijventerreinen geen grond meer uitgeefbaar. Het is juist daarom van belang dat op korte termijn een aanvang wordt gemaakt met de uitgifte van het nieuwe bedrijventerrein ‘Park Forum’ (circa 70 ha. groot en gesitueerd in het verlengde van het bedrijvenpark Flight Forum).

In Helmond begint het tekort aan industriegrond zich inmiddels ook te manifesteren. Op de bedrijventerreinen De Weijer, Groot Schooten en Hoogeind is nauwelijks grond meer uitgeefbaar bij regionale ontwikkelaars. Uitzondering hierop vormt de grond die nog in particulier bezit is. Inmiddels zijn ook op het BZOB de mogelijkheden een heel eind uitgeput. Ook in de rest van de regio is over het algemeen sprake van een tekort aan uitgeefbare bedrijfskavels. Dit tekort doet zich met name voor in het zogenaamde ‘gemengde segment’. Op meerdere locaties hebben gemeentelijke overheden – al dan niet in samenwerking met private partijen – projecten opgestart die moeten leiden tot intensivering van het ruimtegebruik. Dat vindt onder andere plaats door middel van herstructurering c.q. revitalisering van verouderde bedrijventerreinen. Op dergelijke locaties kan worden ‘ingebreid’, waardoor de druk op nieuw uit te geven bedrijventerreinen wordt verminderd. Huurprijsontwikkeling bedrijfsruimten In de loop van het afgelopen jaar zijn de huurprijzen voor bedrijfsruimten ongeveer gelijk gebleven. Per ultimo 2005 lagen de huurprijzen voor bedrijfsruimten in de Regio Eindhoven grofweg tussen de € 35,00 en € 57,00 per m². In Eindhoven liggen de prijzen over het algemeen iets hoger dan daarbuiten, zij het dat het wel varieert per bedrijventerrein. Terwijl op bijvoorbeeld bedrijventerrein Kapelbeemd maximaal € 45,00 per m², per jaar wordt gerealiseerd, geldt op Flight Forum een maximumprijs van ongeveer € 57,00. Op de bedrijventerreinen De Hurk, Ekkersrijt en Esp worden prijzen van maximaal € 50,00 gerealiseerd. Voor de toekomst is de verwachting dat de huurprijzen zullen stabiliseren. Evenals op de kantorenmarkt, is het ook op de bedrijfsruimtemarkt inmiddels gebruikelijk dat er meer kan worden onderhandeld over de huurcondities. Het gaat hierbij niet zo zeer over de hoogte van de huurprijs, maar veel meer over bijvoorbeeld huurvrije perioden, doorberekening van investeringen in huurderspecifieke voorzieningen en dergelijke. Co nclusie Geheel in lijn met de afgelopen jaren, lag het bedrijfsruimte-opnamecijfer in de Regio Eindhoven in 2005 op een hoog niveau. Net als in 2003 en 2004, werd ook het afgelopen jaar in totaal zo’n 200.000 m² opgenomen, verdeeld over 89 transacties. Het is opvallend dat de kwaliteit van de bedrijfspanden die in 2005 zijn verhuurd of verkocht, over het algemeen een stuk beter was dan in de jaren daarvoor. Dat blijkt ondermeer uit de transactie-Top 5. Deze werd in 2004 nog gedomineerd door oudere bedrijfspanden die op de nominatie stonden om te worden gerenoveerd c.q. herontwikkeld. In afwachting daarvan zijn deze panden toentertijd veelal voor kortere perioden verhuurd. Daarentegen zijn de panden die het afgelopen jaar in de Top 5 stonden veelal als kwalitatief goed en courant aan te merken. Mede daarom zijn deze objecten merendeels langjarig verhuurd, dan wel verkocht. Voor wat betreft de toekomstige vraag naar bedrijfsgebouwen, verwachten we dat deze zich op een vrij hoog niveau zal handhaven. Deze verwachting is gebaseerd op het feit dat de economie momenteel zichtbaar aantrekt. Dit zal zijn weerslag hebben op de plannen die ondernemers maken om de huisvestingssituatie van hun bedrijf te verbeteren. Dit kan enerzijds leiden tot een toename van de potentiële vraag naar bestaande bedrijfsgebouwen en anderzijds tot een stijging van de vraag naar nieuwbouwmogelijkheden, c.q. naar industriegrond. Wat betreft dat laatste mag het zorgelijk worden genoemd dat het afgelopen jaar de voorraad industriegrond in de Regio Eindhoven (wederom) verder is afgenomen, terwijl er niet of nauwelijks nieuw uit te geven bedrijventerreinen zijn bijgekomen. Het is daarom van belang dat snel een aanvang wordt gemaakt met de uitgifte van nieuwe bedrijfslocaties zoals bijvoorbeeld Park Forum in Eindhoven en Businesspark Brandevoort in Helmond.

Onder andere als gevolg van het hoge opnamecijfer dat in 2005 is gerealiseerd, is de discrepantie tussen de vraag naar en het aanbod van bedrijfsruimten in de Regio Eindhoven ogenschijnlijk afgenomen. De spanning tussen vraag en aanbod is overigens minder groot dan op de regionale kantorenmarkt het geval is. Voorts geldt ook hier dat bedoelde discrepantie niet het gevolg is van een achterblijvende vraag, maar veeleer van een te ruim aanbod. Dit heeft in de regio (nog) niet zichtbaar geleid tot huurprijsdalingen. Echter, net als op de kantorenmarkt, zijn verhuurders wél steeds vaker bereid om huurders met incentives over de streep te trekken.

Woensdag 8 december 2004 - EINDHOVEN – Het is kil en verlaten in het hart van het Emmasingel Kwadrant, het terrein tussen Witte Dame en Philips Stadion. Stedenbouwkundige C. Elsässer van het Rotterdamse bureau West 8 werkt mee aan de plannen voor het Eindhovense centrumgebied. „De oude Philipsterreinen zijn een soort eilanden in de stad“, zegt hij. „Iedereen kent ze, maar de meeste mensen zijn er nooit echt geweest. We willen die gebieden teruggeven aan de stad.“ A. Geuze heeft de supervisie over het ambitieuze plan, waarin de Witte Dame de poort naar de binnenstad wordt en het riviertje de Gender weer te voorschijn komt. Ook komt er een centrale laan, waar eventueel autoverkeer op mogelijk is. In het voorjaar starten de inspraakprocedures. De gemeenteraad zal waarschijnlijk pas rond juni definitief beslissen over het plan. De uitvoering ervan zal mogelijk in fasen plaatsvinden. Projectleider van de gemeente P. Nagel: „Er kan bijvoorbeeld al vrij snel begonnen worden met het renoveren van de Ventoseflat aan de Mathildelaan en het verbeteren van de openbare ruimte. Er zou ook al een begin gemaakt kunnen worden met het aanleggen van de centrale laan door het gebied.“ Het duurt volgens Nagel nog minimaal vijf jaar voordat de Gender terug kan keren. Verder heeft Philips Lighting de garantie dat er voldoende parkeergelegenheid voor de werknemers blijft. Dit kan de voortgang van de plannen belemmeren. Momenteel rekent de gemeente uit wat de kosten zijn van de herinrichting van het Emmasingel Kwadrant. Daar is nu nog geen inzicht in te geven. ’Fantastisch’ T. Tummers van de bewonersvereniging Ventoseflat kan bijna niet wachten tot het zover is: „De flat wordt gerenoveerd, met behoud van de monumentale waarde, we krijgen een beekje in de achtertuin en het wordt eindelijk echt een buurt“, zegt ze. „Ik vind het fantastisch. Ik sta erg achter de visie voor een betere doorstroming in het gebied. De huidige verkeersstroom gaat nog echt om het oude ’Philipseiland’ heen.“ Daardoor zijn de bewoners van de flat gedwongen via Mathildelaan, Emmasingel, Willemstraat en Vonderweg te rijden, voordat ze naar het noorden kunnen. B. Bolomey, vice-voorzitter van de bewonersvereniging van de Hertog, is minder te spreken over verkeer in het Emmasingel Kwadrant. „Ik sta in het algemeen positief tegenover het plan, maar dit vind ik niet de manier om het gebied open te breken. Er

moet gestreefd worden naar goede oversteekplaatsen naar het Wilhelminaplein en richting binnenstad, over de Emmasingel. Als die goed zijn, vinden we ook meer aansluiting bij de rest van de stad.“ Het Emmasingel Kwadrant krijgt geen expliciete woon- of werkfunctie, maar moet juist een bruisende mengvorm van de twee zijn. De bebouwing behoudt volgens Elsässer de industriële uitstraling, terwijl de openbare ruimte met veel groen en bomen juist traditioneler van sfeer wordt. Door MAARTJE SMEETS, sep 2005
Projectbeschrijving: Oriëntatie Revitalisering Bedrijventerrein Eindhoven Airport Samenvatting De ondernemersvereniging, de gemeente Eindhoven en de betrokken ondernemers pakken de duurzame revitalisering van Bedrijventerrein Eindhoven Airport aan. In de tweede fase van dit project bleek dat er voldoende mogelijkheden zijn om bedrijven te laten samenwerken aan duurzame maatregelen. De bedrijven zelf benoemden kansrijke maatregelen op verschillende gebieden. Aanleiding en doelstelling Bedrijventerrein Eindhoven Airport wordt duurzaam gerevitaliseerd. Op initiatief van de ondernemersvereniging Ondernemerskontakt Eindhoven Airport (OKEA) pakken de bedrijven en de gemeente het proces van duurzame revitalisering samen aan. Het project maakt bovendien deel uit van het stedelijk ontwikkelingsprogramma van de gemeente Eindhoven. Bedrijventerrein Eindhoven Airport ligt nabij het vliegveld Eindhoven Airport en is ongeveer 100 hectare groot. Het telt 120 bedrijven; er werken ongeveer 2500 mensen. Het wordt uitgebreid met een nieuw terrein, Flight Forum, van 50 hectare. In het najaar van 2001 heeft OKEA de eerste fase van dit project uitgevoerd, ondersteund door PenP adviesgroep. In die eerste fase is een begin gemaakt met het verwerven van draagvlak. Deze tweede fase heeft tot doel: Bedrijven vrijwillig te laten samenwerken met elkaar en de gemeente; Inventariseren van de milieustromen; Inventariseren mogelijkheden efficiënter ruimtegebruik; In beeld brengen van de economische voordelen van deze aanpak. Resultaten De respons van de enquête was lager dan verwacht, maar de resultaten ervan zijn wel representatief. De bedrijven zien de volgende mogelijkheden voor samenwerking: Grondstoffen, energie, water en afval Inkoop elektriciteit, gas en water; Efficiënter energiegebruik, eigen opwekking; Inkoop telefoon- en dataverbindingen; Inzameling afvalstoffen; Hergebruik afvalwater. Vervoer, transport en mobiliteit Parkeervoorzieningen; Vervoersmanagement; Betere bewegwijzering;

Afspraken over gebruik faciliteiten Eindhoven Airport; Versterken logistieke potenties. Inrichting, beheer en voorzieningen Contract rioolbeheer; Bestrijding brand/calamiteiten; Prijsafspraken met restaurants en tankstations; Kinderopvang; Fitnessvoorzieningen; Contract met ARBO-dienst; Gebruik uitzend- en adviesbureaus; Projecten kwaliteits-, milieuzorg- en ARBO-systemen; Inkoop kantoor- en computerbenodigdheden. Een tiental bedrijven wil deelnemen aan de werkgroepen die kansrijke initiatieven gaat uitwerken. In eerste instantie zijn drie projecten van start gegaan: gezamenlijke inkoop van energie en kantoorartikelen en het project telematica. Aanpak Op een bijeenkomst van het OKEA, waarvoor alle ondernemers waren uitgenodigd, is de tweede fase van start gegaan; De initiatiefgroep benaderde vervolgen samenwerkingspartners en verwierven financiële medewerking van de gemeente; Bovendien is een enquête vervaardigd en, na een bijeenkomst met belangstellenden, verspreid onder de bedrijven op het terrein; Tijdens een bedrijvenpresentatie van het Bedrijventerrein Eindhoven Airport tekenden de vertegenwoordigers van de betrokken partijen een intentieverklaring tot samenwerking. Leerpunten Het project is uitgevoerd volgens het stramien in de regeling Duurzame Bedrijventerreinen. In korte tijd is zo veel werk verzet. Vervolg Analyse van de kansrijke thema's volgt in een volgende fase, evenals uitwerking tot kansrijke projecten, en beschrijving in een Masterplan. Overige gegevens: Betrokken actoren: - bedrijvenvereniging Milieumaatregelen: - gezamelijke bestrijding van brand/calamiteiten - gezamenlijk contract met ARBO-dienst - samenwerking op het gebied van HRM-activiteiten gezamenlijke projecten m.b.t. kwaliteit-, arbo- en milieuzorgsystemen - samenwerking op het gebied van HRM-activiteiten - gezamenlijke projecten m.b.t. kwaliteit-, arbo- en milieuzorgsystemen - collectief contract voor rioolbeheer - collectieve prijsafspraken met restaurants en tankstations - collectieve prijsafspraken met restaurants en tankstations - gezamenlijke kinderopvang - gezamenlijke fitnessvoorzieningen - gezamenlijk gebruik van uitzend- en adviesbureaus - collectieve inkoop van kantoor en computerbenodigdheden - collectieve inkoop telematica-diensten

-

Gezamenlijke inkoop gas- en elektriciteit Efficienter gebruik energie: gebouwgebonden en procesgebonden Stimuleren gebruik HOV middels vervoersmanagement Verbeteren logistieke potenties en faciliteiten i.r.t. Eindhoven Airport Gezamenlijke inkoop water Gezamenlijke verwerking/hergebruik afvalwater t.g.v. afspoeling collectieve inkoop energie en water Collectief afvalcontract Collectieve voorzieningen (b.v. collectief afvalcontract, collectieve inzameling, collectieve opslag)

Terrein(en) informatie: Gemeente: Eindhoven Naam: Eindhoven Airport (Welsch Bedrijvenprofiel: Gemengd bedrijventerrein Bedrijventerrein omvang: 57 ha Totaal (toekomstig) aantal bedrijven: 120 Totaal (toekomstig) aantal personen: 2500

Luchtvaartnieuws: EINDHOVEN - De week is een begin gemaakt met de bouw van een nieuw vrachtverzamelgebouw op Eindhoven Airport. Het Cargo Forum, zoals het gebouw gaat heten, wordt aangelegd op bedrijventerrein Flight Forum bij de Einhovense luchthaven. Vanaf medio november 2005 zullen enkele grote logistieke dienstverleners en expediteurs hun intrek nemen in het 18.000 vierkante meter grote complex. Onder de gebruikers van het Cargo Forum zijn Uti Nederland, Road Air, DGB en MOL Logistics. Ook Einhoven Handling Cargo maakt gebruik van het gebouw. Flight Forum is een hoogwaardig bedrijventerrein gelegen direct naast Eindhoven Airport en aan de A2. Het park is verdeeld in zes clusters; vijf voor bedrijfsgebouwen en één voor kantoorruimten. In totaal wordt hier circa 85.000 m2 kantoren en 175.000 m2 bedrijfsgebouwen gerealiseerd. Een aantal huurders van Cargo Forum is reeds actief op en rond Eindhoven Airport. Door hun wensen ten aanzien van kantoorruimte en loodsruimte te combineren kunnen alle partijen profiteren van schaalvoordelen. Voor klanten van de diverse bedrijven klant zijn alle vrachtdisciplines nu op één adres te vinden.

Provincie: Zuinig ruimtegebruik
Het bedrijfsleven in Brabant wil zich (verder) kunnen ontwikkelen. De Provincie Noord-Brabant vindt het belangrijk dat in de verwachte ruimtebehoefte wordt voorzien.
De Provincie wil echter, in het dat in de landelijke regio's alleen bedrijven worden gevestigd die daarin qua aard, schaal en functie passen, en kiest zo voor het tegengaan van verdere verstening van het Brabantse buitengebied. Het streven naar zuinig ruimtegebruik is een belangrijk

onderdeel van de streekplanuitwerkingen voor de stedelijke en landelijke regio's. Recente ramingen tonen in Brabant een behoefte aan bedrijventerreinen van circa 7.000 hectaren bruto in de periode 2000-2020. De Provincie heeft in het Streekplan aangegeven dat ze van deze totale behoefte de ambitie heeft om er slechts circa 5.000 ha bruto aan de 'buitenkant' te realiseren en daarmee circa 2.000 ha bruto ruimtebeslag te besparen. Dit kan op verschillende manieren: door bestaande terreinen te herstructureren of te intensiveren, door nieuwe terreinen intensiever te benutten en door in bestaand stedelijk gebied in te breiden. Herstructurering van bestaande bedrijventerreinen Veel verouderde bedrijventerreinen zitten in een neerwaartse spiraal. Ze functioneren economisch, ruimtelijk, milieukundig en sociaal steeds slechter. Toch blijven partijen vaak naar elkaar kijken en gaat niemand tot daden over. Om dat te veranderen wil de Provincie een herstructureringsmaatschappij voor bedrijventerreinen oprichten. Deze maatschappij heeft tot doel vaart te brengen in herstructureringsprocessen door zelf financieel te participeren en kennis en ervaring beschikbaar te stellen. Intensief grondgebruik op nieuwe bedrijventerreinen Nieuw aan te leggen terreinen kunnen intensiever worden gebruikt. Dit kan door in gemeentelijke bestemmingsplannen voorwaarden op te nemen zoals: - het hanteren van een minimale kavelgrootte - het hanteren van minimale bouwhoogtes - het hanteren van een minimaal bebouwingspercentage - het onderbrengen van parkeerplaatsen op het eigen terrein, bij voorkeur ondergronds, op het dak of door middel van een collectieve parkeervoorziening - het realiseren van inpandige kantooractiviteiten (bijvoorbeeld op de verdieping). Voorbeelden van intensief ruimtegebruik in Brabant zijn bedrijventerrein Flight Forum aan de westkant van Eindhoven en bedrijventerrein Esp aan de noordkant van Eindhoven. Tegengaan oneigenlijk gebruik van de ruimte op bedrijventerreinen Bedrijventerreinen zijn exclusief bedoeld voor de vestiging van bedrijven omdat deze vanwege hun milieuhinder niet in een woonomgeving thuis horen. Vanwege de schaarste aan terreinen moet dan ook worden voorkomen dat zich op bedrijventerreinen andere activiteiten vestigen, zoals detailhandel, lichte bedrijvigheid (milieucategorie 1 conform de VNG brochure Bedrijven en Milieuzonering), kantoren of woningen. Voor deze activiteiten zijn alternatieve vestigingsmogelijkheden voorhanden, bijvoorbeeld in centrumgebieden of in gemengde milieus.

Eindhovense bedrijven gaan zelf breedbandwens peilen
29-03-2006

De ondernemersverenigingen van zes bedrijventerreinen in Eindhoven gaan zelf inventariseren hoeveel bedrijven interesse hebben in de aanleg van glasvezel. In de eerste instantie zou

de gemeente dit zelf doen, als onderdeel van de promotie voor de aanleg van een glasvezelnetwerk. De verenigingen doen volgens wethouder Schut van Economische Zaken dit onderzoek graag zelf. De gemeente subsidieert de peiling met een bedrag van 75.000 euro. Het gaat om de bedrijventerreinen De Hurk, Kapelbeemd, Esp, het Goederendistributiecentrum, Flight Forum en Eindhoven Airport. Bron: Eindhovens Dagblad

Eindhovens Dagblad - donderdag 12 januari 2006

Research van Atos naar Flight Forum
Donderdag 12 januari 2006 - EINDHOVEN – De afdeling onderzoek en ontwikkeling van Atos Origin verhuist naar Flight Forum, nabij Eindhoven Airport. Volgens een woordvoerster van het automatiseringsbedrijf is - vanwege hogere huisvestingskosten op de High Tech Campus - niet gekozen voor verhuizing naar dat hightech-bedrijvenpark. De nieuwe vestiging op Flight Forum moet plaats gaan bieden aan zo’n 1.000 werknemers. De bouw van de kantoren start in augustus. Hoeveel geld wordt geïnvesteerd in de nieuwbouw is niet bekend. Op de High Tech Campus betrokken rond 800 werknemers van andere Atosvestigingen in Eindhoven onlangs twee nieuwe gebouwen. In de afgelopen maanden zijn bovendien 450 tot 500 Atos-werknemers overgeplaatst van die vestigingen in Eindhoven en Veldhoven naar Utrecht. Uiteindelijk blijven enkele tientallen Atos Origin-werknemers achter in de oorspronkelijke Origin-datacentra aan de Groenewoudseweg. De verschillende ’oude’ vestigingen van Atos aan de Run in Eindhoven en de Vonderweg en de Tarasconweg in Eindhoven worden uiteindelijk gesloten. Volgens een woordvoerster van de High Tech Campus „is er steeds van uitgegaan dat Atos Origin twee kantoorgebouwen op de campus zou betrekken“. Aanvankelijk is echter steeds sprake geweest van centralisatie van de Eindhovense Atos-werknemers op dat hightech-bedrijfsterrein. Atos Origin op Flight Forum wordt mogelijk boven een nieuw logistiek centrum van FedEx gevestigd. Dat bedrijf, nu ook al op Eindhoven Airport gehuisvest, wil beschikken over een grotere locatie.

Eindhovens Dagblad - donderdag 15 september 2005

Bouw van kantoren in stad beperkt
Donderdag 15 september 2005 - EINDHOVEN – Strijp S en Flight Forum krijgen als kantoorlocaties de komende jaren voorrang boven andere plaatsen in Eindhoven. Tot 2010 wil de gemeente geen kantoren bouwen op andere plaatsen in de stad omdat er al meer dan genoeg kantoorruimte beschikbaar is. Op advies van onder anderen makelaars, projectontwikkelaars en kantoorgebruikers heeft het college van burgemeester en wethouders de plannen die vandaag aan de gemeenteraad worden voorgelegd gewijzigd. „De markt heeft aangegeven dat we eerst moesten afmaken waaraan we zijn begonnen“, zegt wethouder W. Claassen van economische zaken. De voorkeuren van het college hebben als gevolg dat bestaande bouwplannen als Nimbus en Landforum op een laag pitje worden gezet. „We maken een pas op de plaats voor nieuwbouw“, aldus Claassen. Om het Flight Forum sneller ’vol te krijgen’ met bedrijven, wil het college de voorwaarden voor vestiging versoepelen. Bedrijven hoeven niet per se een binding te hebben met luchtvaart. Daarnaast wil de gemeente voorzieningen toelaten die niet gepland waren, zoals een restaurant en kinderopvang. „We merkten dat er toch behoefte aan deze voorzieningen is.“ H. Scholte van de afdeling Economische Zaken van de gemeente merkt overigens op dat de voltooiing van Flight Forum op schema ligt. De particuliere ontwikkelaar van het stadionkwartier krijgt wel vrij baan om het project af te maken. Het past volgens de gemeente goed in het totale plan voor het gebied. Claassen hoopt wel dat de nieuwbouw rondom het Philips Stadion tegen 2010 klaar is. Vanaf dat moment wil de gemeente op Strijp S kantoren gaan bouwen. Als deze twee projecten door elkaar gaan lopen, levert dat waarschijnlijk weer een ongewenst overschot op, aldus de wethouder. Een andere reden om het stadionkwartier geen beperkingen op te leggen, is dat de kantoren tegen de spoorlijn een prima ’buffer’ vormen voor de woningen die aan de overzijde komen. Dat vergroot de woonveiligheid, aldus Scholte. Ook het gebied rondom het NS-station mag vernieuwen in westelijke richting, bij het VVV-kantoor. Aan de oostkant, naast het postkantoor, wordt voorlopig niets nieuws gebouwd. De ontwikkelaars Van Straten en HBG wachten tot de markt weer aantrekt, zo hebben ze de gemeente laten weten. „Een geluk bij een ongeluk“, volgens Scholte, die anders zou vrezen voor te veel kantoorruimte in het centrum. De geplande kantoren op de Dorgelolaan komen voorlopig te vervallen in de nieuwe plannen. Ze krijgen een plek op de ’reservelijst’. Alleen Tech Point, bij het Insulindeplein, mag verder uitbreiden van vier- naar twaalfduizend vierkante meter. De bouw van kantoorruimten op het Nimbusterrein en Landforum schuift de gemeente ook op de lange baan. De terreinen blijven in de toekomst beschikbaar

voor kantoorbouw. „We hebben een aardige voorraad op dit moment,“ zegt Claassen. „Maar mocht het gebied eerder nodig zijn, dan kunnen we er op terugvallen.“ Er staat nu 235.000 vierkante meter kantoorruimte leeg in Eindhoven, aldus Claassen. Hij verwacht, gezien de jaarlijkse vraag, dat dat voldoende is tot 2009. Daarvan is ruim eenderde van de leegstand niet meer goed verhuurbaar als kantoor. Die ruimtes krijgen een andere bestemming of worden gesloopt, zegt Claassen. Deze zogeheten ’incourante’ panden worden de komende tijd geïnventariseerd. Eindhovens Dagblad - zaterdag 23 april 2005

Leegstand kantoren naar record
Door RIK ELFRINK

Zaterdag 23 april 2005 - EINDHOVEN – De kantorenmarkt in de regio zit finaal op slot. Het afgelopen kwartaal nam het aanbod van kantoorruimte fors toe terwijl de vraag stagneerde. Op dit moment staat in Zuidoost-Brabant ongeveer 300.000 vierkante meter kantoorvloer te huur, 15% meer dan aan het eind van vorig jaar. Ten opzichte van 2000 is sprake van een verviervoudiging. Dat blijkt uit cijfers van Jones Lang LaSalle, een grote makelaar in kantoorpanden. Het totale aanbod aan bedrijfsruimte is gestegen tot ruim boven de 400.000 vierkante meter, ongeveer 65 voetbalvelden. De grote leegstand wordt volgens Jones Lang LaSalle veroorzaakt door het uitblijven van ’uitbreidingsvraag’. Bovendien huren veel bedrijven die verhuizen kleinere ruimtes dan ze achterlaten. Het bedrijf gaat ervan uit dat de vraag de komende maanden maar licht zal stijgen. „Het zal waarschijnlijk niet voldoende zijn om het stijgende aanbod op te vangen“, aldus woordvoerder J. Rovers. RSP Schüssel, een Eindhovense makelaar in bedrijfspanden, signaleert dezelfde ontwikkelingen. Het bedrijf spreekt van een ’verzadigde markt’. Woordvoerder F. Geers wijst daarnaast op de kwaliteit van het huidige aanbod. „Bedrijven die verhuizen, laten over het algemeen niet de beste ruimtes achter. Dat maakt het nog moeilijker om iets te verhuren.“ RSP Schüssel is licht positief over de toekomstige vraag naar kantoorruimte. „Een grote transactie van Getronics-Pink roccade moet nog in de cijfers van dit jaar worden opgenomen. Deze deal, die betrekking heeft op 12.500 meter bij het Flight Forum, brengt de markt weer iets beter in balans.“ Volgens Geers ligt er voor de overheid een duidelijke taak bij het huidige aanbod van kantoorruimte. „Het zou goed zijn om te kijken naar het herontwikkelen van bepaalde ruimtes. Ombouw naar senioren- of studentenhuisvesting kan in bepaalde gevallen een aantrekkelijk alternatief zijn. Ik zie al goede initiatieven in die richting. De gemeente Helmond bespreekt bijvoorbeeld binnenkort de stand van zaken op de kantorenmarkt met makelaars. Men begrijpt uitstekend dat teveel leegstand niet goed is voor het imago van de stad.“

Eindhovens Dagblad - woensdag 13 april 2005

’Bedrijven azen op grond A2’
Door JULES HEZEMANS

Woensdag 13 april 2005 - EINDHOVEN – Langs de A2 bij Eindhoven zullen zich de komende jaren nog heel wat hoogwaardige bedrijven willen vestigen. Dat verwacht het Samenwerkingsverband Regio Eindhoven (SRE). Daarom is het volgens het SRE verstandig als de vier gemeenten Eindhoven, Veldhoven, Best en Waalre samen met het SRE deze ontwikkeling gaan bewaken. Nu al vormt de A2 feitelijk de ruggengraat van toptechnologie in de regio, en datgene waarmee de nationale status van ’Brainport’ is verworven: vanaf het ’science park’ op Ekkersrijt in het noorden, via Eindhoven Airport afzakkend naar het Veldhovense De Run (met ASML) en de High Tech Campus waar vooral Philips allerlei onderzoeksinstellingen bijeenbrengt. Middenin dit traject loopt een lijn vanaf het Evoluon als top-conferentiecentrum naar het terrein van de TU/e en TNO. „Er zijn al veel ontwikkelingen, maar ook al veel losse plannen zoals Flight Forum bij het vliegveld“, zegt J. van Zeeland van het SRE. „Daarom is het goed als daar lijn in wordt gebracht en de verschillende overheden gaan samenwerken.“ Het kan betekenen dat er een gezamenlijk projectbureau komt, dat bepaalt of een nieuw bedrijf zich wel mag vestigen in die prestigieuze en gewilde Brainport-zone langs de A2. Want uit een onderzoek in opdracht van het ministerie van Economische Zaken blijkt dat de hele A2, tussen Amsterdam en Maastricht, een magische aantrekkingskracht lijkt te hebben op zogeheten high-profile bedrijven. Die willen met hun hoofdkantoor dolgraag langs de belangrijke verkeersader zitten. Maar zo’n projectbureau is er nog lang niet, waarschuwt Van Zeeland: „We zitten in een heel vroege fase. De gemeenten moeten zich nog uitspreken of ze zo’n samenwerking willen, en hoe dat moet.“ Volgens de Helmondse burgemeester F. Jacobs, de SRE-bestuurder voor ruimtelijke ordening, is samenwerking in elk geval wenselijk. Al was het alleen maar omdat elke gemeente nog altijd ’baas over eigen grond’ is. Als bijvoorbeeld Eindhoven in een bestemmingsplan voor de A2-zone iets regelt wat het SRE niet zint, dan moet het regiobestuur dit besluit aanvechten bij een rechter. Eindhovens Dagblad - donderdag 3 maart 2005

Torens rond vliegbasis toegestaan
Door PETER SCHOLTES

Donderdag 3 maart 2005 - EINDHOVEN – Rond vliegbasis Eindhoven mogen toch hoge gebouwen verrijzen: in het centrum van Meerhoven en in recreatiepark Nimbus. De gemeente Eindhoven en het ministerie van Defensie hebben daarover een akkoord bereikt. Eindhovens wethouder M. Schreurs (D66, ruimtelijke ordening) meldde gisteren dat overeenstemming is bereikt. De afspraken worden nu op papier gezet en binnenkort

door de gemeente en het ministerie ondertekend. Eind vorig jaar bleek dat Defensie obstakelvrije zones rond het vliegveld wil, in hoogte oplopend van 45 tot 145 meter. De gemeente vreesde voor schadeclaims van ontwikkelaars van centrumgebied Meerrijk in Meerhoven en recreatiepark Nimbus. In Meerrijk zijn twee woontorens voorzien van maximaal 75 meter. Die mogen van Defensie gewoon worden gebouwd. De oplossing voor het vliegverkeer wordt gevonden in het aanpassen van vliegprocedures. Voor twee torens in Nimbus (van maximaal honderd meter) gaat de gemeente onderzoeken of de hoogte zonder grote financiële gevolgen kan worden aangepast. Hoogbouw blijft ook hier dus mogelijk. Voor bedrijventerrein Flight Forum heeft de gemeente afgesproken dat aanvragen voor een gebouw van meer dan 45 meter hoogte niet worden gehonoreerd. In principe was hier een maximale hoogte van vijftig meter toegestaan. De gemeente voelde zich eind vorig jaar overvallen door de plannen van Defensie. Om de communicatie in het vervolg te verbeteren, is bepaald dat een overlegplatform wordt geformeerd waarin gemeente, Rijk en provincie zitting nemen. Eindhovens Dagblad - woensdag 5 januari 2005

Grote verhuurtransacties kantoren op til
EINDHOVEN - De ingeslapen kantorenmarkt in Eindhoven krijgt dit jaar forse impulsen, verzekert Verschuuren & Schreppers Bedrijfsmakelaars. Het Eindhovense kantoor, onderdeel van vastgoedorganisatie Dynamics, onderhandelt met drie partijen over de verhuur van in totaal 30.000 vierkante meter kantoorruimte.

De Kennedytoren bij het station. Foto Vincent Wilke

Makelaar Leon Schreppers: „Namen van bedrijven kan ik nog niet noemen, omdat nog niets getekend is, maar het gaat zeker in alle drie gevallen om heel concrete belangstelling. De grootste transactie gaat om een verhuur van 14.000 vierkante meter. Dat maak je als makelaar maar eens in de vijf jaar mee.” Van de drie partijen zijn er twee zakelijke dienstverleners en één een aan de overheid verbonden organisatie. Twee van de panden staan in Eindhoven-Centrum, het andere bevindt zich op het Flight Forum bij Eindhoven Airport. Voor een deel wordt kantoorruimte in Eindhoven achtergelaten. „Veertig procent van de totale transactie draait om nieuwvestiging in Eindhoven. De werkgelegenheid die daarmee gepaard gaat is interessant te noemen. Als het goed is, moet er in het eerste kwartaal duidelijkheid over komen.” Verschuuren & Schreppers spreekt van een stabiele situatie op de Eindhovense kantorenmarkt. Huurprijzen en aanbod (190.000 vierkante meter) zijn vorig jaar op het zelfde peil gebleven, terwijl het totale aantal verhuringen (45.000 vierkante meter) licht gedaald is. De meeste leegstand doet zich voor in EindhovenWest. Daar zijn vorig jaar overigens ook de meeste vierkante meters (23.000) verhuurd, met name rond de luchthaven. Schreppers is redelijk optimistisch. „Wij merken een sterke opleving in het laatste kwartaal. Er is weer beweging op de markt, bedrijven oriënteren zich. Wij verwachten dat zich dat doorzet in het komende kwartaal, zowel in grote als kleine kantoorruimten.” Zijn collega Jeroen de Bruijn van DTZ Zadelhoff is voorzichtig optimistisch. „Er komt in Eindhoven geen nieuwbouw bij. Dat is gunstig, omdat daardoor de ongezonde marktverhoudingen zich kunnen herstellen. We hebben in Eindhoven een periode van concentraties en verhuizingen achter de rug. Landelijk, met name in de Randstad, is sprake van uitbreiding van het aantal verhuringen. Eindhoven volgt in dat spoor. We merken dat er beweging in de markt zit en dat het vertrouwen in de economie groeit.” DTZ Zadelhoff verwacht binnen een redelijke termijn de nieuwe Kennedytoren bij het stadion vol te krijgen. Logica CMG is de eerste grote huurder. Het ministerie van VROM en VGZ trekken er

ook in. Ruim zestig procent is nog te huur. „Er zijn contacten gaande. Het zal vooral afhangen van de komst van een grote huurder of we er snel in slagen om de Kennedytoren helemaal vol te krijgen. Ik heb daar alle vertrouwen in. Er zal geen chronische leegstand in zo’n toren ontstaan.” Eindhovens Dagblad - woensdag 2 juni 2004

'Groei regio én Airport onmogelijk'
Door RON LODEWIJKS

Woensdag 2 juni, DEN BOSCH/EINDHOVEN - De geplande uitbreiding van Eindhoven rond vliegbasis Eindhoven/Eindhoven Airport botst met de beoogde groei van het militaire en civiele vliegverkeer op de luchthaven. Deze waarschuwing laat de Provinciale Planologische Commissie (PPC) horen met het oog op het structuurplan voor de regio Eindhoven. Daarin wordt de ruimtelijke ontwikkeling voor de komende tien jaar aangegeven. 'De regio is met dit plan zijn toekomstige problemen aan het organiseren', zegt L. Verhees van de Vrom-inspectie. Volgens milieudeskundige -H. Kloosterboer worden de geluidsnormen rond luchthavens zeker niet versoepeld: 'Het kabinet-Balkenende kiest in de Nota Ruimte voor de groei van Schiphol, met als gevolg dat in een wijde straal rond de nationale luchthaven niet meer gebouwd mag worden.' Ook het ministerie van Defensie stelt vast dat er steeds meer gebouwd wordt rond Eindhoven Airport en de vliegbasis. Naast Meerhoven en het bedrijventerrein Flight Forum komen in de regio volgens het structuurplan nog eens vier bedrijventerreinen (Sonse Heide, Habraken, Strijpse Kampen, de zone A2/Beatrixkanaal) en vier woonwijken: Veldhoven/Oerle-West (Zonderwijksche Akkers), Best-Noord-West, Best-Oost en de Sonniusdriehoek. Deze locaties moeten voor een deel de groei opvangen van de stad Eindhoven, die op eigen grondgebied geen ruimte meer heeft voor die groei. Brabantstad, de gezamenlijke lobby van de provincie en de vijf grote Brabantse steden bij de rijksoverheid, wil zich in Den Haag juist sterk maken om de hindernissen op te ruimen die de groei van Eindhoven Airport belemmeren. De luchthaven heeft zich bij het regionaal bestuur SRE beklaagd over beknotting van haar toekomstplannen in het structuurplan. Zij mikt op groei van het aantal Europese zakenvluchten, nu Eindhoven in de Nota Ruimte is aangewezen als de Brainport (technologisch kenniscentrum) van Nederland die het naar Europese maatstaven al was. PPC: 'Visie op gewenste verstedelijking ontbreekt'/Stad en Streek/17 Eindhovens Dagblad - zaterdag 10 januari 2004

'Niet doemdenken over kantorenmarkt'
Door Bas Bierkens

Zaterdag 10 januari, EINDHOVEN - Wie de talrijke borden 'te huur' bij kantoorpanden in Eindhoven en wijde omgeving als graadmeter neemt, denkt gemakkelijk dat de kantorenmarkt in deze regio een forse malaise beleeft. Voor die gedachte bestaat geen grond, stelt RSP Schüssel Makelaars in Eindhoven.

* Het kantongerecht in Eindhoven heeft vorig jaar het pand aan Stadhuisplein 4 in Eindhoven gehuurd.

'Het is beslist niet allemaal kommer en kwel', verklaart directeur 'We kunnen wel gaan doemdenken op basis van het huidige grote aanbod, maar over een langere termijn bezien gaat het helemaal niet slecht in de regio Eindhoven.' De verklaring voor het 'misverstand' is gemakkelijk te geven. Inderdaad staan er in de regio Eindhoven heel wat borden bij kantoorpanden. Drs. Fred Geers, bij RSP actief op het terrein van research en consultancy: 'De enigen die het goed maken, lijken de bordenbouwers.' In de loop van 2003 is het aanbod gestegen tot 300.000 vierkante meter, waarvan circa 70 procent (214.000 vierkante meter) in de stad Eindhoven. Verder in Helmond (circa 42.000), Best (18.000), Son en Breugel (15.000) en Veldhoven (13.000). Interessanter vinden Schüssel en Geers de vraag hoeveel vierkante meter er vorig jaar door de markt is opgenomen. Dat blijkt nog altijd een respectabel aantal: 77.000. 'Dit cijfer loopt ongeveer in de pas met voorgaande jaren', stellen zij vast. Tot de belangrijke transacties behoorden die voor het kantongerecht aan het Stadhuisplein in Eindhoven, voor Philips Assembléon (het voormalige hoofdkantoor van ASML aan de Run in Veldhoven), voor Gamma Holding (nieuwbouw op Groot Schooten in Helmond), voor Rabofacet (aan 't Schimmelt) en Deloitte (in Flight Square op Flight Forum). In de jaren '93 en '94 beleefde de kantorenmarkt in de regio een crisis, met name door de abominabele gang van zaken bij Philips en DAF. In de gehele regio werden slechts 35.000 tot 40.000 vierkante meters per jaar verhuurd. Vanaf 1995 groeide dit aantal langzaam maar zeker, waarbij 2000 een absoluut topjaar was met een opname van ruim 110.000 vierkante meters. Ook in 2001 was het nog meer dan 100.000 vierkante meter. Door de economische recessie zette zich vervolgens een daling in. 'Ondanks het mindere economische tij werd in 2002 nog 70.000 vierkante meter verhuurd of verkocht en in 2003 zelfs 77.000', aldus Geers. 'Deze cijfers liggen ruim boven het gemiddelde van circa 67.000 vierkante meter van de afgelopen tien jaar.' Dit gemiddelde zal ook in de komende jaren gehaald worden, verwacht Geers. ' Er hangen momenteel nog diverse zoekers, ook grote, boven de markt, die naar verwachting in 2004 een beslissing nemen.' De economische malaise heeft ook voor een omslag in de vraag geleid. 'Niet langer wordt die veroorzaakt door behoefte aan uitbreiding, maar door de wens van bedrijven om in te krimpen, zodat ze hun huisvestingslasten kunnen beperken.' Geers gaat zelfs zo ver te veronderstellen dat de vraag in de regio Eindhoven de komende jaren nog iets hoger komt te liggen. De stad Eindhoven zal nog groeien en daarmee de kantooractiviteiten. De 'verdienstelijking' van de economie zal zich naar verwachting in Eindhoven nog sterker voordoen dan in andere steden omdat het aantal banen in de kantorensector in Eindhoven relatief laag is. En verder wijst Geers op de internationale oriëntatie van de Eindhovense economie. 'De pijn in deze regio zit dus niet in de hoeveelheid verhuurde en verkochte meters', concluderen Schüssel en Geers. 'De pijn zit in het grote aanbod, dat eind 2003 vier keer zo groot was als gemiddeld.' De scheefgroei doet zich het meest voor op een aantal snelweglocaties, zoals Flight Forum in Eindhoven, Breeven in Best en Science Park in Son en Breugel, langs de Eindhovense ringweg (o.a. Beukenlaan) en in Helmond. Van nieuwbouw is inmiddels geen sprake meer. 'Je ziet nauwelijks nog bouwkranen op locaties voor kantoren.' Eindhovens Dagblad - dinsdag 11 februari 2003

Bijzondere formule krijgt vorm
Dinsdag 11 februari, Vernieuwend, compact en verzorgd moet het bedrijventerrein Flight Forum ten noorden van Eindhoven worden. Wat het Rotterdamse stedenbouwkundig bureau MVRDV daarmee voor ogen heeft, wordt langzaamaan vanuit de lucht zichtbaar: geen rommelige verzameling van afzonderlijke bedrijfspercelen, maar het geheel dat telt. Op het kantoreneiland worden de panden tot op de bouwgrens geplaatst, vlak naast elkaar.

Foto Karel Tomeï/Flying Camera

De gebouwen hebben geen franjes of uitstekende delen. De belangstellenden staan ondanks dit innovatieve concept niet in de rij. Verschillende kantoorpanden staan nog leeg. 'Het economisch tij zit nu niet mee', aldus B. Jacobs van Flight Forum. 'In de tien tot twaalf jaar dat zo'n bedrijventerrein gerealiseerd moet worden, heb je altijd een periode dat het iets minder gaat. Eindhovens Dagblad - woensdag 11 september 2002

Geen stormloop op bouwkavels Flight Forum
Woensdag 11 september, EINDHOVEN - Er wordt nog volop gebouwd op Flight Forum, het nieuwe bedrijventerrein vlak bij Eindhoven Airport. 'Maar het is inderdaad rustiger geworden', zegt B. Jacobs van Flight Forum. Er is op dit moment geen stormloop op bouwpercelen en ook nieuwe bouwprojecten dienen zich niet aan. Jacobs maakt zich echter niet ongerust. 'Hier is rekening mee gehouden, dat er een dip zou komen. Het is even wat rustiger op de markt. Maar we lopen nog altijd voor op de totale prognose.'. Op het kantoreneiland (op de foto op de voorgrond) wordt nog hard gewerkt aan vier panden en aan het tracé met bruggen van het Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV). Links in de punt op de foto verrijst het pand van Pricewaterhouse Coopers. Rechts van de HOV-lijn komen het kantoor van Deloitte en Touche en de twee panden van Flight Square. Het tracé van de HOV-lijn - met halverwege het kantoreneiland een halte en eronder een parkeergarage - moet over een paar maanden gereed zijn. In het erachter liggende bedrijveneiland is Flight Support - een gebouw waarin meerdere kleine bedrijven worden ondergebracht - en het pand van Metaverhuizingen bijna gereed. Die worden nog dit jaar opgeleverd, zo is de verwachting. Eindhovens Dagblad - dinsdag 25 juni 2002

Bedrijven bij Airport slaan handen ineen
Dinsdag 25 juni, EINDHOVEN - De tweehonderd ondernemingen op de bedrijventerreinen Eindhoven Airport en Flight Forum gaan hun krachten bundelen. Onder meer door gezamenlijke inkoop van bijvoorbeeld energie, voorzieningen op het gebied van telecommunicatie en afvalverwerking, denken de initiatiefnemers kostenbesparend en milieuvriendelijker te kunnen werken. Donderdag ondertekenen de deelnemende partijen daartoe een overeenkomst. Behalve de bedrijven zelf, verenigd in het Ondernemers Kontakt Eindhoven Airport, zijn dat de gemeente Eindhoven, Kamer van Koophandel en de kartrekker, de projectgroep Deab (Duurzame revitalisering van het Eindhoven Airport Bedrijventerrein). Het project wordt door de gemeente Eindhoven en de Nederlandse Onderneming voor Energie en Milieu (Novem) met in totaal zo'n 40.000 euro gesubsidieerd, aldus Deab-voorzitter B. Wigman. Behalve inkoop van energie, waarvoor inmiddels de eerste onderzoekende stappen zijn gezet, denken de ondernemers aan gezamenlijke investeringen voor de verbetering van de infrastructuur. Ook afvalverwerking kan efficiënter en dus voordeliger gebeuren als bedrijven dat samen regelen, suggereert Wigman. 'De gezamenlijke bouw van een waterzuiveringsinstallatie is een ander voorbeeld', vervolgt hij. 'Bewaking is al geregeld, maar zou in principe opnieuw een keer bij de kop genomen kunnen worden.' Enquête De resultaten van een enquête onder de potentiële deelnemers zijn nog niet binnen. Maar voorzitter Wigman hoopt, en verwacht, dat een groot aantal van de in totaal tweehonderd grote en kleine bedrijven zal meedoen. Het economisch rendement van deze krachtenbundeling is volgens hem immers evident. In de 'eerste fase' zullen met name alle mogelijke vormen van samenwerking worden onderzocht en afgezet tegen de huidige situatie. 'Die wordt momenteel geïnventariseerd', zegt Wigman. De ondertekening van de samenwerkingsovereenkomst gebeurt donderdag bij Gielissen Interiors and Exhibitions. Eindhovens Dagblad - zaterdag 16 maart 2002

Flight Forum, bedrijventerrein met visie
Door Pleun van Stralen

Veel eer valt er doorgaans niet te behalen aan een bedrijventerrein. Het is meestal niet meer dan een rommelige verzameling van afzonderlijke bedrijfspercelen. Flight Forum bij Eindhoven Airport moet meer worden. Het Rotterdamse stedenbouwkundig bureau MVRDV heeft alles wat vanzelfsprekend lijkt losgelaten, en is met een totaal nieuwe formule gekomen. Een plan dat nu al belangstelling heeft uit andere delen van het land. Zandbergen, modder, plassen, hier en daar een paar kale, winterse bomen en open vlaktes dun begroeid met onkruid. Het vraagt nu nog heel wat verbeeldingskracht om 'het spraakmakende bedrijventerrein van de toekomst' op je netvlies te krijgen. Maar de basis ligt er inmiddels. Onlangs zijn het wegennet en de viaducten aangelegd op het nieuwe Eindhovens bedrijventerrein Flight Forum. Daarmee is het vijfenzestig hectare grote terrein tussen Eindhoven Airport en de nieuwbouwwijk Meerhoven klaar voor zijn gebruikers. Her en der wordt al volop gebouwd. Twee bedrijven zijn

zelfs al in hun nieuwbouw getrokken, zoals de Gebr. Van den Eijnden en Mountside. Uiteindelijk zullen op heel Flight Forum zo'n zeven- tot achtduizend mensen komen te werken. 'Die aantallen zullen we rond 2008 bereiken', verwacht Berenike Jacobs van Flight Forum. 'Dan moet Flight Forum ongeveer klaar zijn, zo hebben we aan het begin, in 1998, berekend.' Toen kreeg het Rotterdamse stedenbouwkundigbureau MVRDV de opdracht een masterplan te maken voor het op het vliegveld georiënteerde bedrijventerrein. De uitkomst is zeer ongebruikelijk en vooruitstrevend. Vloeiende lijnen en organische vormen delen de zakenlocatie in zes gebieden. 'De gedachte daarachter is vooral van praktische aard', legt Jacobs uit. 'Over de wegen van Flight Forum zal namelijk ook veel vrachtverkeer rijden. Haakse hoeken zijn dan helemaal niet handig.' MVRDV heeft de gebruikelijke formule voor een bedrijventerrein helemaal los gelaten. Een gebouw, een eenvoudige, ruime tuin eromheen, parkeerplaatsen en eventueel ruimte voor de tijdelijke opslag van goederen. En om dat alles heen een stevig hekwerk. Zo dus niet. Het maakt van het gemiddelde bedrijventerrein niet meer dan een (grote) karakterloze verzameling van bedrijfspercelen, zo is de gedachte. Voor Flight Forum is andersom geredeneerd. Voor het nieuwe bedrijventerrein aan de noordwest-kant van Eindhoven is het totaalbeeld gekozen als uitgangspunt. 'Geen aparte pareltjes, maar samen één grote parel', zegt Jacobs. 'Ook geen ongure, donkere hoekjes en steegjes of rommelige achterterreintjes. Het moet een verzorgde, fraaie, maar vooral ook een veilige en prettige werkomgeving worden.' Van steegjes, voortuinen en achterterreintjes; eigenlijk van al die overbodige, en dus verspilde stukjes grond tussen de bedrijven moeten ze bij MVRDV niets hebben. 'De bedrijfshallen worden zij-aan-zij en rugtegen-rug aan elkaar gebouwd. Het worden allemaal verschillende, compacte bouwmassa's, met één aaneengesloten voorgevel. Het is misschien een heel klein beetje te vergelijken met de grachtengordel in Amsterdam.' Dit alles gelegen in het groen. Want door de clustering van de bouwblokken wordt meteen bereikt dat ook het groen op het terrein niet versnippert. 'We willen van de ruimtes rondom enkele grote tuinen maken.' Voor de bouwmassa's zijn slechts enkele regels opgesteld. 'De architect krijgt alle vrijheid', aldus Jacobs. 'Als hij maar tot op de perceelrand bouwt, zonder uitsteeksels of franjes. En de gekozen materialen en het gevelpatroon moeten consequent zijn. Het maakt dus niet uit wat voor 'behangetje' de architect kiest, als hij het maar om het hele pand wikkelt. Daarmee hopen we een hoogwaardig, maar niet bij voorbaat duurder resultaat te behalen.' Willen de bedrijven zich onderscheiden, dan kan dat niet alléén met hun 'behangetje' of materiaalkeuze. De naam mag groots worden gepresenteerd, op een popart-achtige wijze: gevelbreed op de voorgevel - de afspraak voor bedrijfshallen - of - voor de kantoorgebouwen - groots boven op het dak. 'Het gebouw is als het ware de sokkel voor de naam.' Gekozen is voor zes eilanden; vijf voor bedrijfshallen en één voor uitsluitend kantoorgebouwen. Het kantoreneiland krijgt een ander, eigen karakter. Hier komen de gebouwen - kantoortorens - wél los van elkaar te staan met daartussen een 'stedelijk voetgangersgebied' waar ook 'zitjes' worden gecreëerd. Phileas Daar komt ook de halte van de Phileas - de snelle, hoogwaardig openbaar vervoerverbinding (de HOV-lijn) tussen de centra van Eindhoven en Veldhoven - die straks ook ongehinderd dwars over Flight Forum slingert. Op het kantoreneiland gaat de HOV-lijn de hoogte in, over een talud waaronder tevens 350 parkeerplaatsen worden gerealiseerd. 'Dat is een beslissing die we pas afgelopen zomer hebben genomen', legt Jacobs uit. 'We waren bang dat de parkeerplaatsen onder de kantoortorens en aan de ventwegen rond de zes eilanden niet voldoende zouden zijn.' De HOV-lijn en

de ligging pal naast het vliegveld en de A2 maken Flight Forum tot een 'aantrekkelijk, maar daardoor ook prijzig' bedrijventerrein. Overigens zijn niet alle firma's welkom. 'Ze moeten wel gebonden zijn aan de luchtvaart', aldus Berenike Jacobs. Nog niet alle percelen zijn vergeven. 'Gelukkig maar', zegt Jacobs. 'We kunnen onmogelijk allemaal tegelijk bouwen.'

Verkoop in Park Forum gaat starten
EINDHOVEN – De verkoop van 65 hectare nieuw bedrijventerrein onder de naam Park Forum in Eindhoven begint over een week met twee bijeenkomsten van de gemeente Eindhoven. Bedrijven en bedrijfsmakelaars of projectontwikkelaars kunnen zich op respectievelijk woensdag 12 en donderdag 13 april uitgebreid laten informeren over Park Forum. Dit terrein in Meerhoven, tussen het bestaande bedrijventerrein Flight Forum en Veldhoven, is inmiddels bouwrijp gemaakt. Volgens de gemeente wordt Park Forum een opvallende verschijning, met kubusvormige bedrijven, kleurrijke containervormige gebouwen en woonwerkgebouwen. De gemeente verwacht vooral belangstelling voor het zuidelijke deel van vier hectare, waar circa vijftig combinaties van woning en bedrijf mogen komen. De ruimte voor dit soort combinaties is schaars in de regio, stelt economiewethouder J-C. Schut. Zuid vormt het kleinste deel van Park Forum, dat verder bestaat uit West (41 hectare) en Oost (20 hectare). West is bedoeld voor bedrijfshallen van middelgrote en grote industriële bedrijven. Oost mikt op hoogwaardige en technologisch innovatieve ondernemingen. De gemeente start met de verkoop van de grond omdat er wordt verwacht dat er nu behoefte aan is. Andere Eindhovense bedrijventerreinen zoals Esp, Kapelbeemd en Acht zijn bijna vol. „Op bijvoorbeeld Flight Forum is nog wel plek, maar ook daar begint het te lopen. Als we nu niet starten met Park Forum lopen we over een jaar of twee vast“, zegt Schut. Hij verwacht niet dat Park Forum binnen twee jaar vol loopt. Dat mag ook best een jaar of acht duren, vindt hij. Glasvezel Bij de aanleg van de wegen wordt meteen een buis voor glasvezel gelegd. Zo kunnen bedrijven later snel en goedkoop een supersnelle internetaansluiting laten maken. Eindhoven wil dat Park Forum een duurzaam bedrijventerrein wordt. Daarom zijn er eisen aan de kwaliteit van de gebouwen die er komen, en aan de omgeving. Dat laatste wordt een zaak van de Stichting Parkmanagement Organisatie, waarin de aanstaande ondernemers van Park Forum gaan samenwerken