DETAILHANDELSNOTA AMSTELVEEN

Sector Stadsontwikkeling Afdeling Strategie en Beleid Juli 2002

2

DETAILHANDELSNOTA AMSTELVEEN

Samenvatting............................................................................................................................................5 1 Inleiding .................................................................................................................................................9 1.1 Algemeen ........................................................................................................................................9 1.2 Totstandkoming van de geactualiseerde nota ................................................................................9 1.3 Opbouw van de nota .....................................................................................................................10 Deel 1: Gemeente Amstelveen...............................................................................................................11 2 Huidige winkelstructuur........................................................................................................................13 2.1 Aanbod..........................................................................................................................................13 2.1.2 Kwantitatief .............................................................................................................................13 2.1.2 Kwalitatief ...............................................................................................................................16 2.2 Vraag.............................................................................................................................................17 2.3 Economisch functioneren..............................................................................................................18 2.4 Detailhandelsbeleid.......................................................................................................................18 3 Toekomstige ontwikkelingen ...............................................................................................................20 3.1 Nationale ontwikkelingen ..............................................................................................................21 3.1.1 Aanbod ...................................................................................................................................21 3.1.2 Vraag ......................................................................................................................................23 3.1.3 Beleid......................................................................................................................................24 3.2 Regionale ontwikkelingen .............................................................................................................24 3.2.1 Aanbod ...................................................................................................................................24 3.2.2 Vraag ......................................................................................................................................25 3.2.3 Beleid......................................................................................................................................25 3.3 Lokale ontwikkelingen ...................................................................................................................26 3.3.1 Aanbod ...................................................................................................................................26 3.3.2 Vraag ......................................................................................................................................26 3.3.3 Beleid......................................................................................................................................26 4 Gewenste structuur.............................................................................................................................29 4.1 Ambities voor de Amstelveense detailhandel ...............................................................................29 4.2 Bereiken van gestelde doelen.......................................................................................................31 4.2.1 Publiekrechtelijk instrumentarium ..........................................................................................31 4.2.2 Privaatrechtelijk instrumentarium ...........................................................................................31 4.2.3 Typering beleid .......................................................................................................................32 5 Detailhandel-gerelateerde beleidsterreinen.........................................................................................35 5.1 Milieu.............................................................................................................................................35 5.2 Verkeer en vervoer........................................................................................................................37 5.3 Wijk- en buurtbeheer ....................................................................................................................38 5.4 Veiligheid en ouderenbeleid ..........................................................................................................38 6 Conclusies en aandachtspunten..........................................................................................................39 6.1 Conclusie ......................................................................................................................................40 6.2 Aandachtspunten ..........................................................................................................................40 6.3 Vervolg ..........................................................................................................................................41 Deel 2: Deelgebieden .............................................................................................................................44 7 Inleiding ...............................................................................................................................................46 8 Randwijk ..............................................................................................................................................48 9 Patrimonium ........................................................................................................................................52 10 Elsrijk/Stadshart.................................................................................................................................54 11 Kronenburg/Kostverloren...................................................................................................................60 12 Bankras……………………………………………………………………………………………………….63 13 Keizer Karelpark/Oude Dorp..............................................................................................................64 14 Groenelaan ........................................................................................................................................68 15 Waardhuizen .....................................................................................................................................70 16 Middenhoven .....................................................................................................................................72 17 Westwijk ............................................................................................................................................74 18 Overig gemeente Amstelveen ...........................................................................................................76

3

Bijlagen ...................................................................................................................................................78 B.1 Actiepunten 2002-2004...................................................................................................................80 B.2 Belangrijkste uitkomsten koopstromenonderzoek ..........................................................................84 B.3 Indeling herkomstgebieden koopstromenonderzoek......................................................................92 B.4 Besprekingsverslagen ....................................................................................................................94

4

Samenvatting
Inleiding Deze geactualiseerde detailhandelsnota beoogt helderheid te scheppen richting de verschillende partijen die opereren in de detailhandelswereld, die sterk in beweging is. Deze dynamiek vormt een van de redenen en noodzaken om het detailhandelsbeleid te actualiseren. In de nota komt een aantal beleidsterreinen aan de orde die een relatie hebben met detailhandel. De nota is een actualisatie van de nota uit 1994 en is tot stand gekomen in overleg met diverse geledingen binnen en buiten de gemeente. De nota bestaat uit twee delen: een algemeen deel over de Amstelveense detailhandel en een deel waarin de deelgebieden in de gemeente afzonderlijk worden behandeld. De bijlage bevat onder meer een actieplan voor de komende jaren, voortkomend uit de nota. De huidige winkelstructuur De winkelstructuur van Amstelveen is klassiek van opbouw. Er zijn 428 winkels, hetgeen 3 á 4% onder het gemiddelde is van steden van vergelijkbare grootte. De ligging van Amstelveen ten opzichte van andere steden vormt hiervoor een verklaring. Het aanbod is in vergelijking met tien jaar geleden toegenomen door de uitbreiding van het Stadshart en de realisatie van winkelcentrum Westwijk. Daarnaast beschikt Amstelveen over een grote wekelijkse warenmarkt en andere ambulante vormen van detailhandel. Van de dagelijkse bestedingen van de Amstelveense consument wordt 94% bij Amstelveense winkels gedaan. Van de niet-dagelijkse bestedingen blijft 73% binnen de gemeente. Dit is gemiddeld ten opzichte van in grootte vergelijkbare plaatsen. Ten opzichte van 1991 is de niet-dagelijkse binding toegenomen. Deze toename wordt verspreid over de gemeente waargenomen en is niet duidelijk op het conto van één winkelgebied te schrijven. Op gemeenteniveau functioneren de winkels in zowel de dagelijkse als in de niet-dagelijkse sector bovengemiddeld, als het aanwezige aanbod wordt afgezet tegen de consumentenvraag. Dit kan worden verklaard uit het relatief beperkte aanbod en de bovengemiddelde bestedingen van de Amstelveense consument. Per winkelcentrum bestaan verschillen in het functioneren. Het detailhandelsbeleid dat in 1994 is vastgesteld, richt zich op het waarborgen van een voldoende verzorgingsniveau voor de consument. Toekomstige ontwikkelingen De belangrijkste trends op de detailhandelsmarkt zijn aan de aanbodkant: schaalvergroting, enerzijds concentratie in winkelcentra en anderzijds vestiging van bepaalde branches in de periferie, filialisering, vestiging op minder traditionele locaties en nieuwe vormen van detailhandel. Aan de vraagzijde van de markt, is de consument aan het veranderen (vergrijzing, toename eenpersoonshuishoudens) en moeilijker te typeren. Daarnaast vindt er steeds duidelijker een driedeling plaats in het koopgedrag: efficiënt boodschappen doen, recreatief winkelen en doelgericht aankopen doen. Voor de detailhandel is het veranderend rijksbeleid inzake perifere en grootschalige detailhandelsvestigingen (PDV/GDV) van belang. Het rijk laat de (branche)beperkingen los die zij stelt aan perifere vestiging van detailhandel. Tot nu toe zijn alleen de branches auto’s, boten, caravans, bouwmarkten, sanitair, keukens, meubels en tuincentra buiten de bestaande reguliere winkelcentra toegestaan. De verantwoordelijkheid voor al dan niet toestaan van winkels in de periferie komt in het nieuwe beleid te liggen bij gemeenten en provincies. In de regio rond Amstelveen heeft een aantal winkelontwikkelingen (nieuwbouw, renovatie en uitbreiding) plaatsgevonden, zoals de ArenAboulevard. Er staan ontwikkelingen op stapel in de gemeenten Amsterdam en Haarlemmermeer. Het inwoneraantal zal eveneens fors toenemen in deze twee gemeenten. Enerzijds biedt dit voor Amstelveen nieuwe mogelijkheden, anderzijds neemt de concurrentie van deze gemeenten toe. In ROA-verband is als antwoord op het veranderend rijksbeleid inzake PDV/GDV een beleid vastgesteld inzake dit type detailhandel. Dit beleid richt zich op versterking van bestaande winkelstructuren en stelt zich zeer terughoudend op ten aanzien van nieuwe mogelijkheden voor perifere detailhandel. Vanuit de aanbodzijde van de markt bestaat er een aantal initiatieven tot renovatie en uitbreiding van winkelcentra. De vraagzijde zal met een stabiliserend inwoneraantal geen grote wijzigingen te zien

5

geven in consumentendraagvlak. Hoe de marktvraag zich verder zal ontwikkelen, is uiteraard ook afhankelijk van macro-economische ontwikkelingen. Het lokale beleidskader is weergegeven in de Toekomstvisie Amstelveen 2020+. De ambitie die hierin is uitgesproken, is een hoogwaardig leefmilieu en bijbehorende voorzieningen. Expliciet wordt gesteld dat ruimte zal worden geboden aan de detailhandel voor ontwikkeling op wijk-, lokaal en regionaal niveau. Daarnaast bestaat er een aantal beleidsnota’s op deelterreinen. In de in voorbereiding zijnde nota Economisch beleid wordt het breder economisch beleidskader voor de toekomst uitgewerkt. Gewenste structuur De Amstelveense detailhandelsstructuur is duidelijk en logisch. De huidige opbouw zal in stand worden gehouden en op onderdelen worden versterkt. Het gaat hierbij om een heldere positie van de verschillende typen winkelgebieden: het Stadshart, de wijkwinkelcentra en de perifere detailhandel. Gezamenlijk investeren in omgevingskwaliteit is hierbij essentieel. Het bestemmingsplan is het belangrijkste publiekrechtelijk instrument om doelstellingen te realiseren. Hiermee wordt de basis gelegd voor handhaving, wordt gereageerd op de markt of kunnen ontwikkelingen worden gestuurd. Gemeentelijke verordening en ingrepen in de openbare buitenruimte zijn andere publiekrechtelijke instrumenten. Gronduitgifte en verhuur van grond zijn privaatrechtelijke mogelijkheden. Beleid is in te delen in drie typen: faciliterend, actief sanerend en actief stimulerend. Detailhandel-gerelateerde beleidsterreinen Milieu en detailhandel hebben met elkaar te maken via verschillende lijnen: milieuwetgeving, (bedrijfs)afval-inzameling, duurzaam bouwen en energiebesparing. In het milieu-actieprogramma van de gemeente is een aantal specifiek op de detailhandel toegesneden acties opgenomen. Bereikbaarheid is een belangrijke randvoorwaarde voor de detailhandel. Per type winkelgebied verschilt de bereikbaarheidssituatie, afhankelijk van de vervoersmodus. In beleidsstukken als het nationaal, provinciaal en regionaal verkeers- en vervoersplan en gemeentelijke nota´s inzake verkeer en vervoer worden de contouren vastgelegd die ook voor de detailhandel van belang zijn. Het gaat hier onder meer om het locatiebeleid, duurzame en veilige bereikbaarheid en de verantwoordelijkheid en standpunten ten aanzien van parkeerbeleid. De relatie tussen detailhandel en wijk- en buurtbeheer blijkt enerzijds uit de ambitie om maatschappelijke voorzieningen en winkelvoorzieningen in samenhang te ontwikkelen (zie Toekomstvisie Amstelveen 2020+) en anderzijds uit de informatieverstrekking en afstemming tussen beide. Ten aanzien van de minder mobiele inwoners van de gemeente, met name ouderen, ontstaat steeds meer spanning tussen hun behoeften en de economische levensvatbaarheid van de kleinere winkels in hun nabije woonomgeving. Het direct (financieel) ondersteunen van onrendabele winkels wordt echter niet als taak van de overheid gezien. De gemeente zal zich samen met Stuurgroep 55+ beraden of er andere mogelijkheden zijn, waarbij de gemeente een voorwaardenscheppende rol kan spelen. Conclusies en aandachtspunten De beleidsdoelstelling voor de komende jaren is het in stand houden en versterken van de winkelstructuur. Hierbij moeten keuzes gemaakt worden en kunnen andere, detailhandelgerelateerde beleidsterreinen worden ingezet. Concreet vloeien er uit de algemene doelstelling een aantal aandachtspunten voort. 1. Het verder positioneren van het Stadshart als boodschappencentrum voor de wijk en recreatief centrum voor de hele gemeente en daarbuiten. 2. Het handhaven van de positie van de wijkwinkelcentra als boodschappencentra. Een aantal winkelcentra heeft uitbreidingswensen. Deze kunnen vanuit distributieplanologisch (markttechnisch) oogpunt positief worden benaderd. Daarnaast spelen bij de beoordeling en uitwerking van de plannen uiteraard andere aspecten een rol, zoals parkeren en verkeer, welstand en de fysieke omgeving. 3. Het handhaven en verduidelijken richting de consument van bedrijventerrein Bovenkerk als kleine PDV-lokatie voor de traditionele PDV-branches (auto’s, boten, caravans, bouwmarkten, sanitair, keukens, meubels en tuincentra). Andere branches dienen hier geen plaats te krijgen. Om de winkelstructuur niet aan te tasten, zal er in Amstelveen geen vestiging van detailhandel buiten de bestaande winkelcentra worden toegestaan, anders dan de genoemde PDV-branches. Andere aandachtspunten zijn: het investeren in een goede winkelomgeving, het uitwerken van beleid inzake bijzondere vormen van detailhandel (zoals standplaatsen, braderieën en rommelmarkten),

6

onderzoek naar een tweede weekmarkt, de inzet van het bestemmingsplan als instrument en gezamenlijke aandacht voor parkeren als randvoorwaarde. Deelgebieden Randwijk De mogelijkheid en wenselijkheid van een verbetering van de aansluiting tussen het korte en het lange gedeelte van de Rembrandtweg Noord moet worden bestudeerd. Deze verbetering kan de zichtbaarheid en uitwisseling tussen beide gedeelten versterken. Het beleid voor de Bourgondischelaan krijgt een actiever karakter. Samen met de betrokken winkeliers zal worden bekeken welke mogelijkheden er zijn om de onder druk staande winkelfunctie in dit gebied te behouden, in samenhang met de Rembrandtweg Noord. De gemeentelijke rol zal initiërend, coördinerend en regisserend van aard zijn. Voor de Amsterdamseweg Noord kan het tot dusver gevoerd faciliterend, voorwaardenscheppend beleid worden voortgezet, waarbij verandering van winkels in commerciële dienstverlening een ontwikkeling is die niet als bedreigend hoeft te worden aangemerkt. Patrimonium Op de Amsterdamseweg Zuid zijn voor de dagelijkse verzorging van de wijkinwoners enkele winkels gevestigd, maar de toekomstige positie van de winkels staat onder druk vanwege het kleine draagvlak in de wijk. Instandhouding van bestaande of nieuwe voorzieningen zal door de markt moeten worden gerealiseerd. De gemeente zal het tot dusver gevoerde faciliterend beleid voortzetten. Elsrijk/Stadshart Amstelveen beschikt met het onlangs gerenoveerde en uitgebreide Stadshart over een modern, multifunctioneel centrum. Naast boodschappencentrum voor inwoners uit nabijgelegen wijken, is het centrum vooral een winkelcentrum voor recreatief winkelen, ook voor consumenten van buiten Amstelveen. Het aanbod heeft een hoogwaardig karakter. Vergeleken met andere centra is de mode en warenhuisbranche zeer sterk vertegenwoordigd, en zijn woonaccessoires, cadeau- en vrijetijdsartikelen ondervertegenwoordigd. In termen van gebonden koopkracht, afgezet tegen het aanbod, functioneert het Stadshart gemiddeld tot goed. Het werkelijk rendement hangt daarnaast af van huur-, personeels-, inrichtingskosten et cetera. Voor de toekomst is het wenselijk om, teneinde de winkelfunctie te optimaliseren, meer variatie aan te brengen in het aanbod (branchering en prijssegment) en meer levendigheid en sfeer in het centrum te brengen. Ook zaken als comfort voor de bezoeker en positieve publiciteit dragen hieraan bij. Om de boodschappenfunctie beter te faciliteren, blijft de parkeersituatie aandacht behoeven. Aan bovengenoemde zaken wordt door alle partijen in het Stadshart gewerkt. De gemeente heeft een verantwoordelijkheid voor het Stadshart als centrum voor haar inwoners. De winkeliers en eigenaar zijn verantwoordelijk voor het eigen (economisch) welslagen. Hierin zal de gemeente in voorwaardenscheppende zin bijdragen waar mogelijk. De overige (kleine) winkelgebieden in de wijk hebben de laatste jaren een verandering doorgemaakt, waarbij de nadruk is verschoven van food naar non-food. Er is een aantal nieuwe, enthousiaste winkeliers gekomen, die een impuls kunnen zijn. Aan wijziging van bestemming in de strips kan worden meegewerkt. Voorafgaand hieraan zal er overleg met direct betrokkenen plaatsvinden. Op deze wijze wordt getracht om het winkelaanbod in de buurt zo goed mogelijk te garanderen. Kronenburg/Kostverloren Kostverlorenhof is een wijkwinkelcentrum dat volledig is in haar aanbod, en goed functioneert. Met de renovatie die door de ondernemers is uitgevoerd, zijn de uitstraling en inrichting van het winkelcentrum sterk verbeterd. Door de winkeliers wordt nagedacht over een uitbreiding van het winkelcentrum. De parkeerdruk die door ondernemers en consumenten wordt ervaren, zal door de gemeente worden onderzocht. Voor het overige zal de gemeente het tot dusver gevoerde faciliterende, voorwaardenscheppende beleid voortzetten. Bankras Winkelcentrum Bankrashof functioneert goed. Desalniettemin verdienen de gevolgen van het vertrek van een aantal (speciaal)zaken uit het centrum de aandacht. Dit kan leiden tot verdere eentonigheid en verschraling omdat bestaande zaken de vrijkomende panden erbij huren. Hoewel dit een zaak van de eigenaar van het winkelcentrum is, zal de gemeente hierop alert zijn. De gemeente is bereid om samen met de eigenaar te onderzoeken welke invulling van leegkomende panden het best bijdraagt aan het gezond functioneren van het winkelcentrum. Binnen het te voeren faciliterend beleid zal zij op deze manier een actievere rol gaan spelen.

7

Keizer Karelpark/Oude Dorp De verspreide winkelstrips in het Keizer Karelpark hebben door de jaren heen hun eigen functie gekregen: de Van der Hooplaan en Lindenlaan West zijn boodschappencentra, maar hebben ook een behoorlijk niet-dagelijks aanbod. Het Oude Dorp heeft een mix van winkels, horeca en dienstverlening, waarbij de sfeer en authenticiteit haar sterke kanten zijn. Bij het Hueseplein, Augustinuspark en Calvijnlaan/Lindenlaan Oost is de nadruk meer komen te liggen op commerciële dienstverlening, maar de winkels die hier zitten (met name in de niet-dagelijkse sector) kunnen in deze omgeving goed functioneren omdat zij een eigen trekkracht bezitten. Desalniettemin is het niet ondenkbeeldig dat de winkelfunctie in de toekomst aangetast zal worden. Concentratie van het winkelaanbod in de wijk is dan ook wenselijk, maar de wijze waarop dit plaatsvindt (verplaatsing naar een nieuwe ontwikkeling of verplaatsing naar bestaande winkelpanden), hangt sterk samen met de medewerking vanuit de markt. De gemeente staat positief tegenover een nieuwe ontwikkeling in het Keizer Karelpark, maar ziet het niet als haar taak om deze ontwikkeling zelf te realiseren. Wel kan zij mogelijkheden onderzoeken in het kader van herstructureringsplannen, trachten om marktpartijen te interesseren voor herontwikkeling en hierbij een coördinerende en regisserende rol te spelen, en daarnaast in voorwaardenscheppende zin een bijdrage leveren. Groenelaan Winkelcentrum Groenhof functioneert prima en de gemeente zal het tot dusver gevoerde (faciliterend, voorwaardenscheppend) beleid voortzetten. Ten aanzien van uitbreidingswensen van de eigenaar en winkeliers kan vanuit economisch oogpunt een positieve houding worden aangenomen, mits zorgvuldig rekening wordt gehouden met de relatie met de andere winkelcentra. Verder zal bekeken worden, in hoeverre de voorgenomen uitbreiding van het aantal betaald parkeerplaatsen een voldoende oplossing biedt voor het parkeerprobleem. Waardhuizen Winkelcentrum Waardhuizen functioneert goed en heeft sinds de vorige detailhandelsnota een positieve ontwikkeling doorgemaakt. Desalniettemin oogt het centrum gedateerd en is het klein van opzet. Uitbreiding is zowel markttechnisch als fysiek niet aan de orde. De gemeente zal zich echter in faciliterende zin positief opstellen ten opzichte van verbeterplannen vanuit eigenaar/ winkeliers. Middenhoven Winkelcentrum Middenhoven functioneert zeer goed, maar heeft een beperkte schaalgrootte. Om het centrum ook in de toekomst te laten voldoen aan de eisen van de tijd, bestaat er een initiatief tot uitbreiding van eigenaar, beheerder en een aantal winkeliers. Dit initiatief dient positief te worden benaderd vanuit de marktverhoudingen (consumentenvraag en -aanbod). De ruimtelijke inpassing vormt echter een belangrijk punt van aandacht. Westwijk Het jongste winkelcentrum van Amstelveen, Westwijk, functioneert zeer goed, en de winkeliers en eigenaar hebben uitbreidingsplannen. Hiervoor bestaat markttechnisch ook de ruimte, welke overigens door te realiseren woningbouw in de omgeving van het winkelcentrum nog verder toeneemt. Vanuit economisch oogpunt staat de gemeente positief tegenover deze plannen. Overig gemeente Amstelveen Het centrum van Bovenkerk telt enkele winkels, die met hun aanbod van artikelen voor ‘in en om het huis’ vooral een doelgericht bezoekgedrag genereren. Het bedrijventerrein Bovenkerk/Legmeer bevat eveneens detailhandel. Beide worden gerevitaliseerd, waarbij de detailhandel op Bovenkerk wordt geconcentreerd en hiermee duidelijker wordt voor de consument. Alleen de traditionele PDV-branches dienen ook in de toekomst op deze locatie te worden gevestigd.

8

1 Inleiding
Voorliggende nota geeft het detailhandelsbeleid in Amstelveen voor de komende 5 á 10 jaar weer. In dit inleidende hoofdstuk wordt de achtergrond van de detailhandelsnota en het totstandkomen ervan behandeld, evenals de opbouw van de nota.

1.1 Algemeen
Deze geactualiseerde detailhandelsnota beoogt helderheid te scheppen richting de verschillende partijen die opereren in de detailhandelswereld, welke sterk in beweging is. Deze dynamiek vormt een van de redenen en noodzaken om het detailhandelsbeleid te actualiseren. In de nota komt een aantal beleidsterreinen aan de orde die een relatie hebben met detailhandel. De detailhandel is volop in beweging. Ook in Amstelveen en omgeving zullen nieuwe ontwikkelingen aan de vraag- en aanbodzijde zich manifesteren. Ondernemers, projectontwikkelaars en consumenten benaderen de gemeente met vragen en verzoeken. Maar ook initiatieven in de omgeving van Amstelveen kunnen van invloed zijn op de verdere ontwikkeling van de detailhandel in Amstelveen. Een detailhandelsnota vormt een (beleids)kader waarmee de gemeente initiatieven en ontwikkelingen op hun waarde en wenselijkheid kan beoordelen. Een dergelijke nota geeft de hoofdlijnen weer voor de toekomstige en gewenste detailhandelsstructuur. Het is een raamwerk waarbinnen alle aspecten met betrekking tot detailhandel in de breedste zin van het woord, zowel sedentair (winkels) als ambulant (warenmarkt, standplaatsen) op elkaar worden afgestemd. De nadruk in deze nota ligt op de sedentaire detailhandel. Tevens vindt binnen een detailhandelsnota een afstemming plaats met aan detailhandel gerelateerde beleidsterreinen zoals ruimtelijke ordening, milieu, wijk- en buurtbeheer en verkeer. Een detailhandelsnota schept helderheid voor marktpartijen. Duidelijkheid over het te voeren beleid reduceert ondernemers- en beleggersrisico’s en stimuleert de investeringsbereidheid. Met een detailhandelsnota wordt beoogd dat een positieve stimulans uitgaat naar de Amstelveense ondernemer. Uitgangspunt hierbij is het creëren van een optimaal verzorgingsniveau voor de inwoners van Amstelveen. In 1994 is er een detailhandelsnota opgesteld op basis van bevindingen en advies van IMK en Kolpron. Inmiddels is het een aantal jaren later en heeft ook in Amstelveen de tijd niet stilgestaan. In de gemeente heeft zich een aantal ontwikkelingen voorgedaan. Met de realisatie van het Stadshart is een flink aantal winkelmeters toegevoegd en is het kernwinkelapparaat aangepast aan de eisen van deze tijd. In Westwijk is een nieuw wijkwinkelcentrum gerealiseerd. Een aantal winkelcentra is gerenoveerd, waaronder Bankrashof en Groenhof. Winkelcentrum Kostverlorenhof wordt op dit moment gerenoveerd. Met name de realisatie van het vernieuwde Stadshart is van belang bij de verhouding tussen de verschillende detailhandelsconcentraties in de gemeente. De koopstromen zijn gewijzigd, hetgeen zijn weerslag heeft op het (economisch) functioneren van de verschillende winkelcentra en de toekomstmogelijkheden. Voor het gemeentebestuur van Amstelveen zijn bovengenoemde ontwikkelingen in het winkellandschap redenen geweest om te komen tot actualisering van de detailhandelsnota.

1.2 Totstandkoming van de geactualiseerde nota
Deze nota is een actualisering van de nota uit 1994 en is tot stand gekomen in overleg met diverse geledingen binnen en buiten de gemeente. Voor kooporiëntatiegegevens is een extern bureau ingeschakeld. De detailhandelsnota uit 1994 fungeert in principe als basis voor de onderliggende nota. Het gaat immers om een actualisering. De onderliggende nota is een aanvulling, herziening en overname van de vorige nota.

9

Binnen de gemeentelijke organisatie hebben diverse vakdisciplines (stedenbouw, ruimtelijk beleid, verkeer en vervoer, wijk- en buurtbeheer, milieubeleid) een bijdrage geleverd aan de actualisering van de nota. Bij de totstandkoming van de nota is een externe werkgroep betrokken, waarin de volgende instanties plaats hebben gehad de Vereniging van Amstelveense Detailhandelsorganisaties (VAD), de Kamer van Koophandel en Hoofdbedrijfschap Detailhandel (HBD) (tevensvertegenwoordiger van MKB Nederland en Raad Nederlandse Detailhandel). Bij de behandeling van de afzonderlijke winkelcentra is gesproken met de betreffende winkeliersverenigingen, beheerders en eigenaren. Voor wat betreft gegevens over het detailhandelsaanbod in Amstelveen is gebruik gemaakt van het Detailhandels Informatie Systeem van de gemeente. Daarnaast is voor het verkrijgen van gegevens over de consumentenvraag een extern bureau (BRO Adviseurs) ingeschakeld. Door middel van een koopstromenonderzoek in de gemeente zijn kooporiëntatiegegevens verkregen voor alle winkelcentra in Amstelveen. Deze gegevens dienen als basis voor het objectief inzichtelijk maken van de verhoudingen tussen, en het economisch functioneren van, de afzonderlijke winkelcentra.

1.3 Opbouw van de nota
De nota bestaat uit twee delen: een algemeen deel over de Amstelveense detailhandel en een deel waarin de deelgebieden afzonderlijk worden behandeld. De bijlage bevat onder meer een actieplan voor de komende jaren, dat voort komt uit de nota. Het eerste deel van de nota richt zich op de detailhandel in de gemeente als geheel. Alvorens de vraag kan worden beantwoord wat de wenselijke opbouw van het detailhandelsapparaat in Amstelveen is, moet worden bekeken wat de huidige marktsituatie is. Daarom komt in hoofdstuk 2 de huidige winkelstructuur aan bod. In hoofdstuk 3 wordt aangegeven welke toekomstige (externe/autonome) ontwikkelingen er te verwachten zijn. In hoofdstuk 4 worden voorgaande elementen ingezet om te komen tot een toekomstig gewenste winkelstructuur. Aspecten die niet economisch van aard zijn, maar wel relevant voor de detailhandel en die in de uitwerking van beleid aandacht verdienen, komen in hoofdstuk 5 aan de orde. In hoofdstuk 6 worden conclusies getrokken en aanbevelingen gedaan op gemeenteniveau. Deel 2 van de nota is gebiedsgericht van opzet: per wijk en winkelgebied wordt de huidige situatie en het toekomstig beleid uitgewerkt. De ambities op de (middel)lange termijn die in de detailhandelsnota worden gesteld, worden voor de kortere termijn uitgewerkt in een actieplan. Een dergelijk plan zal iedere twee jaar worden opgesteld. In de bijlage is het actieplan voor 2002-2004 opgenomen.

10

Deel 1: Gemeente Amstelveen

Winkelcentrum Westwijk

11

12

2 Huidige winkelstructuur
Dit hoofdstuk behandelt de huidige winkelstructuur in Amstelveen. Hierbij komen niet alleen winkels, maar ook andere aankoopkanalen als ambulante handel en incidentele aanbodvormen zoals vlooien- en rommelmarkten aan de orde. Eerst wordt het aanbod bezien naar kwantiteit en kwaliteit. Vervolgens wordt de vraagzijde van de markt behandeld, waarna er een beoordeling wordt gemaakt van het functioneren van het winkelapparaat in economisch opzicht. Tenslotte wordt, als vertrekpunt voor het toekomstig te formuleren beleid, het huidige beleid beschreven. Een beschrijving van deze aspecten per winkelcentrum wordt gegeven in deel 2.

2.1 Aanbod
De winkelstructuur van Amstelveen is klassiek van opbouw. Er zijn 428 winkels, hetgeen relatief beperkt is. De ligging van Amstelveen vormt hiervoor een verklaring. Het aanbod is in vergelijking met tien jaar geleden toegenomen door de uitbreiding van het Stadshart en de realisatie van winkelcentrum Westwijk. De kwaliteit van het winkelaanbod is hoog. Naast winkels, beschikt Amstelveen over een grote wekelijkse warenmarkt en andere ambulante vormen van detailhandel.

2.1.2 Kwantitatief
Amstelveen telt 22 winkelgebieden (zie kaartje pagina 12). De winkelstructuur is klassiek van opbouw: naast het hoofdwinkelapparaat (Stadshart) bedienen 7 complete wijkwinkelcentra de inwoners van Amstelveen voor met name de dagelijkse behoeften. Verder is er nog een aantal kleinere winkelconcentraties. Buiten de winkelgebieden is nog enige verspreide bewinkeling aanwezig. Winkelaanbod 1 Amstelveen telt 428 winkels . Hiervan verkopen 123 winkels dagelijkse artikelen (levensmiddelen en artikelen voor persoonlijke verzorging) en 305 winkels niet-dagelijkse artikelen. De winkels in de dagelijkse sector tellen in totaal 16.800 m² consumentenruimte, oftewel verkoopvloeroppervlak (vvo), de niet-dagelijkse sector neemt 66.400 m² vvo van het grondgebied in beslag. De winkelruimte (dus inclusief kantoor, magazijn et cetera) beslaat respectievelijk 22.800 m² bruto vloeroppervlak (bvo) en 92.200 m² bvo. In vergelijking met plaatsen in de grootteklasse 50.000 tot 100.000 inwoners is het winkelaanbod in Amstelveen ietwat aan de kleine kant, zowel qua aantal winkels als qua metrage. In de dagelijkse sector is het aantal winkels in Amstelveen iets boven het gemiddelde. Het verkoopvloeroppervlak ligt echter 8% onder het gemiddelde, hetgeen betekent dat de gemiddelde schaalgrootte van winkels in de dagelijkse sector in Amstelveen kleiner dan gemiddeld is. In de niet-dagelijkse sector ligt het metrage 2% onder het landelijk gemiddelde, terwijl naar aantal winkels bekeken, de afwijking -7% bedraagt. De detailhandel als geheel ligt zowel in metrage als in aantal winkels 3 á 4 % onder het gemiddelde. Een verklaring hiervoor wordt gevonden in de ligging van Amstelveen ten opzichte van Amsterdam. Het gegeven dat Amsterdam een bijzonder groot en divers winkelaanbod heeft, is uiteraard van invloed op de voorzieningenstructuur in Amstelveen. Bovendien grenst Amstelveen aan een deel van Amsterdam dat over een volledig, en recentelijk vernieuwd, stadsdeelcentrum beschikt (Groot Gelderlandplein). Binnen de niet-dagelijkse sector bestaat er tussen de verschillende branchegroepen enig verschil in de omvang van het aanbod ten opzichte van andere steden. Zo zijn de warenhuizen in Amstelveen sterk oververtegenwoordigd wat vloeroppervlak betreft. De ondervertegenwoordiging is in de branchegroepen ´vrijetijdsartikelen, ´plant en dier´ en ´in en om het huis´ het sterkst aanwezig, waarbij opvalt dat wat metrage betreft, vooral de groep ´in en om het huis´ achterblijft. Het metrage in Amstelveen bedraagt circa 45% van wat landelijk wordt aangetroffen. Overigens bevindt zich in de nabije omgeving van Amstelveen veel aanbod in deze sector, zoals Ikea en Villa ArenA in Amsterdam Zuid-Oost.

1

Leegstaande winkelpanden zijn niet meegerekend. Hoewel in formele zin afhaalzaken voor etenswaar tot detailhandel worden gerekend (zolang afhalen en bezorgen de hoofdactiviteit vormt), worden ze in de aanbodoverzichten niet bij detailhandel gerekend. Reden hiervan is dat er van dit soort zaken geen consumentenbestedingen bekend zijn, waardoor zij in de berekening van het economisch functioneren (eveneens) niet kunnen worden meegenomen.

13

In Amstelveen is de dagelijkse sector iets sterker vertegenwoordigd in het totale aanbod dan in andere plaatsen. Dit geldt voornamelijk voor het aantal winkels (28% respectievelijk 25% van totale aanbod). Van het winkelaanbod in de gemeente is qua metrage 51% in het centrum gevestigd en 39% van het aantal winkels. In andere steden van vergelijkbare grootte, bedragen deze percentages 53% respectievelijk 46%. Ten opzichte van 1994 (de vorige detailhandelsnota) is het aanbod in Amstelveen toegenomen . Destijds bedroeg het totale aantal winkels 407 en het totale metrage 71.800 m² vvo. Negen jaar later is het aanbod toegenomen met 5% gerekend naar aantal winkels en 16% naar metrage. De toename van 11.400 m² (vvo) is voornamelijk afkomstig uit de uitbreiding van het Stadshart. Er hebben in de rest van de gemeente per saldo geen grote uitbreidingen van het winkelareaal plaatsgevonden. In deel 2 wordt een overzicht gegeven van de samenstelling van het aanbod in de verschillende winkelcentra. Tabel 2.1 Aanbod in Amstelveen Branchegroep aantal winkels Dagelijks 123 levensmiddelen 103 persoonlijke verzorging 20 Niet-dagelijks warenhuis modeartikelen luxeartikelen vrijetijdsartikelen plant en dier in en om het huis overige artikelen Totaal
bron: gemeente Amstelveen
2

vvo 16.800 14.900 1.900 66.400 18.000 16.200 5.000 5.100 2.600 18.700 900 83.200

bvo 22.800 19.800 3.000 92.200 25.100 21.200 7.400 7.800 3.800 25.600 1.400 115.000

305 3 98 56 47 21 70 10 428

Ambulante handel Elke vrijdag wordt er markt gehouden in het centrum van Amstelveen. De vrijdag is een dag die voor de markt aantrekkelijk is vanwege het naderen van het weekend en omdat tegenwoordig veel mensen op deze dag vrij zijn. Vrijdag is de enige dag waarop er in Amstelveen markt is. In veel gemeenten vindt vaker dan eens per week markt in het centrum plaats. Landelijk gezien worden er gemiddeld 1,4 centrummarkten per week gehouden. In gemeenten in dezelfde grootteklasse als Amstelveen (70.000 - 80.000 inwoners) worden gemiddeld 1,9 markten in het centrum gehouden. Wijkmarkten kent Amstelveen niet. In het verleden is deze mogelijkheid wel onderzocht, maar destijds werd geconstateerd dat een wijkmarkt niet haalbaar en wenselijk was. In praktisch alle gemeenten van vergelijkbare grootte komen wijkmarkten voor. In Amstelveen bestaat in sommige wijken nog steeds de wens voor een wijkmarkt. Reeds tientallen jaren heeft de markt in Amstelveen een omvang van circa 100 standplaatsen/ kooplieden en circa 210 kramen. In steden van vergelijkbare grootte tellen de gezamenlijke centrummarkten gemiddeld 156 standplaatsen. De Amstelveense markt staat bekend als divers en compleet. Het aanbod varieert van exotische vissoorten tot kussens en van aardappels, groente en fruit tot fietsonderdelen. De branchering van de markt is laatstelijk vastgesteld in 1994. Deze branchering is afgestemd op de consumentenvoorkeuren van dat moment en is de formalisering van de toenmalige branchesamenstelling. De levensmiddelen in Amstelveen zijn oververtegenwoordigd. Het gaat daarbij met name om groente en fruit en om brood en banket. Vleeswaren zijn enigszins ondervertegenwoordigd. De branche textiel is relatief iets kleiner dan in vergelijkbare gemeenten. De overige non-food is percentueel gezien van gemiddelde grootte.

2

Hierbij is mogelijk sprake van verschillende informatiebronnen en meetmethoden

14

Tabel 2.2 Centrummarkten in Amstelveen en in andere woonplaatsen* Amstelveen gemiddeld aantal markten per week 1 gemiddeld aantal standplaatsen op de centrummarkt(en) 100
* woonplaatsen met 70.000 tot 80.000 inwoners

vergelijkbare plaatsen 1,9 156

Tabel 2.3 Branchering markt in Amstelveen en in vergelijkbare gemeenten* Amstelveen vergelijkbare gemeenten percentueel absoluut percentueel absoluut food 36 36 33 51 bloemen en planten 5 5 6 9 textiel 29 29 33 51 overig non-food 29 29 29 45
* gemeenten met 20.000 tot 100.000 inwoners

De toekomstige positie en invulling van het marktaanbod in de gemeente is een onderwerp dat in de belangstelling staat. Vanuit de samenleving en de politiek worden wensen geuit voor uitbreiding van het marktaanbod in Amstelveen. Onderzocht zal worden of een tweede weekmarkt in het centrum wenselijk en haalbaar is. Daarnaast zal de marktverordening worden geactualiseerd. In de marktverordening zijn alle regels, rechten en plichten met betrekking tot de markt vastgelegd. Ook de mogelijkheden tot het incidenteel (3x) verplaatsen van de markt ten behoeve van grootschalige evenementen worden in de marktverordening vastgelegd. Standplaatsen In de gemeente nemen circa 25 ondernemers een vaste standplaats in gedurende het hele jaar. Daarnaast is er nog een vijftal standplaatsen dat slechts enkele maanden per jaar wordt geëxploiteerd voor de verkoop van oliebollen, ijs, snacks en dergelijke. Bij de helft van de vaste standplaatsen worden bloemen verkocht. Ruim een kwart van de standplaatsen wordt ingenomen door vishandelaren, en de overige ondernemers verkopen zuivel, poelierwaren en snacks. Praktisch alle standplaatsen zijn gesitueerd in of nabij winkelcentra. Een bijzondere uitzondering hierop vormt het vijftal standplaatsen dat elke woensdagmiddag in Bovenkerk aanwezig is. Deze voorziening is bedoeld om de inwoners uit de directe omgeving, waar nauwelijks nog winkels gevestigd zijn, van enig dagelijks aanbod te kunnen voorzien. Standplaatshouders profiteren in hoge mate van de locatie nabij een winkelcentrum. Voor deze ondernemers is de attentiewaarde van hun standplaats essentieel, het gaat immers veelal om een impulsaankoop. Na het doen van de boodschappen neemt men nog even een bloemetje of visje mee. Anderzijds kunnen standplaatsen ook toegevoegde waarde hebben voor het winkelcentrum. Ze brengen levendigheid en gezelligheid teweeg, omdat standplaatsen vaak naar buiten zijn gericht. Standplaatsen kunnen echter ook concurrentie betekenen als het een branche betreft die reeds in het winkelcentrum aanwezig is. Door het bijzondere karakter van standplaatsen wordt met het toestaan ervan zorgvuldig omgegaan. Concurrentieaspecten mogen niet meetellen bij het al dan niet afgeven van een vergunning, maar zaken als de verkeerssituatie, zichtlijnen en mogelijke reuk- of afvalhinder spelen wel een rol bij het beoordelen van een verzoek tot het innemen van een standplaats. Voor enkele winkelcentra in de gemeente is een maximumstelsel voor standplaatsen vastgesteld. Hierin is vastgelegd hoeveel standplaatsen er in het desbetreffend winkelcentrum zijn toegestaan, op welke locatie en in welke branche. Voor Westwijk is vastgelegd dat hier twee locaties zijn waar standplaatsen kunnen worden ingenomen. In het maximumstelsel wordt aanbevolen om een locatie te bestemmen voor visproducten en oosterse specialiteiten, en de andere voor incidentele ideële standplaatsen. Ook voor Middenhoven is een maximumstelsel vastgesteld. Hierin worden ten hoogste drie standplaatsen toegestaan, met bloemen, vis en Vietnamese loempia’s. Voor het Stadshart is bepaald dat hier 3 aanbieders van bloemen en 1 aanbieder van snacks zijn toegestaan. De gemeente wil meer eenheid scheppen in de behandeling van standplaatsen. Hierdoor ontstaat duidelijkheid voor alle betrokkenen. In een beleid ten aanzien van standplaatsen verdient ook de relatie tussen het winkelcentrum en de standplaatsen aandacht. Immers, waar het een standplaats betreft in een winkelcentrum waar leegstand is of dat matig functioneert, moet de vraag worden gesteld of het

15

toestaan van een standplaats een positief of juist een negatief effect op het winkelcentrum heeft. Ook het al dan niet kunnen overdragen van een standplaats zal hierbij aan de orde komen. Vliegende winkels Van vliegende winkels wordt gesproken als er sprake is van een verkoop aan particulieren die enkele uren of hooguit enkele dagen duurt, vanuit een gehuurde zaal in een horecagelegenheid, partycentrum, sportcomplex etc. Het gaat met name om de verkoop van kleding, rijwielen en sportartikelen. De betreffende organisatie beschikt niet over sedentaire detailhandel elders in het land. Omdat vliegende winkels in het verleden niet zelden in strijd met het bestemmingsplan opereerden, heeft de gemeente in 1998 beleidsregels opgesteld inzake vliegende winkels (en monsterverkoop). Met behulp van deze regels is het beter mogelijk om te voorkomen dat vliegende verkoop en monsterverkoop plaatsvindt op plaatsen waar dit niet is toegestaan. Hiermee wordt de plaatselijke verzorgingsstructuur beschermd en wordt overlast die vliegende of monsterverkoop in woonwijken en industriegebieden met zich mee kan brengen, beperkt. Braderieën Van oudsher werden braderieën een paar keer per jaar door de winkeliers in een winkelcentrum georganiseerd. Hoewel dit in een aantal wijkwinkelcentra in Amstelveen nog steeds gebeurt, worden ook door diverse organisatiebureaus verzoeken gedaan om met name in het Stadshart braderieën te organiseren. De aanvragen voor een vergunning hiervoor worden aan criteria getoetst ten aanzien van openbare orde, veiligheid et cetera. Net als voor standplaatsen en vliegende winkels geldt, mag concurrentie niet gelden als toetsingscriterium. Vlooien- en rommelmarkten Verschillende malen per jaar worden er tevens initiatieven genomen tot het organiseren van een vlooienof rommelmarkt. Deze vinden meestal plaats op manifestatieterreinen, in sporthallen of in andere grote ruimten. Hierbij wordt doorgaans entree geheven. Ook voor het organiseren van een vlooien- of rommelmarkt moet een vergunning worden aangevraagd. Een maximumstelsel ten aanzien van evenementen, waaronder ook braderieën en vlooien- en rommelmarkten vallen, wordt door de gemeente opgesteld voor het Stadshart om de vele initiatieven hiertoe te reguleren. Ter bevordering van spreiding over de tijd en diversiteit, wordt per type evenementen een maximum gesteld aan het aantal dat per jaar wordt toegestaan.

2.1.2 Kwalitatief
Verzorgingsstructuur De winkelstructuur in de gemeente kan worden omschreven als redelijk evenwichtig en hiërarchisch van opbouw. Bijna alle wijken kennen hun eigen voorzieningen voor de dagelijkse behoeften, oftewel gemakscentra. Voor de niet-dagelijkse aankopen, het recreatief winkelen, kan de consument terecht in het Stadshart (het zogenaamd keuzecentrum). Bij een aantal grotere, soms perifeer gelegen, winkels kan de consument terecht voor doelgerichte aankopen zoals tuinartikelen, bruin- en witgoed en doe-het-zelfartikelen. Er is in Amstelveen evenwel een aantal wijken waar de winkelvoorzieningen minder goed in de dagelijkse behoeften voorzien. Het zijn de oudere wijken die een winkelaanbod hebben dat veelal gekenmerkt wordt door ruimtelijke versnippering en vestiging in oude panden, waardoor de schaalgrootte doorgaans beperkt is. Het betreft hier met name de wijken Randwijk, Patrimonium, Elsrijk en het Keizer Karelpark/Oude Dorp. De verzorgingsstructuur in deze (en de andere) wijken wordt nader beschouwd in deel 2. Uitstraling en kwaliteitsniveau Tussen de winkelgebieden in Amstelveen zitten verschillen wat uitstraling en kwaliteitsniveau betreft. De nieuwere winkelcentra hebben doorgaans een hoogwaardiger karakter dan de oudere centra. Het Stadshart, maar ook Middenhoven, Groenhof en Westwijk zijn moderne centra. Waardhuizen en Kostverlorenhof ogen gedateerder, maar hierin wordt verbetering gebracht. Ook de winkelconcentraties in het Keizer Karelpark en aan de Amsterdamseweg zijn ouder. De Amstelveense winkelcentra zitten wat kwaliteitsniveau van de winkels betreft redelijk op hetzelfde niveau. Ze beschikken bijna allen over één of twee fullservice-supermarkten (echter van uiteenlopende grootte), aangevuld met goede levensmiddelenspeciaalzaken. In Amstelveen is het goedkope segment 16

nauwelijks aanwezig. Zo is er slechts één echte discounter in de gemeente gevestigd en één goedkope supermarkt, en verder zijn de meeste aanwezige supermarkten kwalitatief hoogwaardig te noemen. Hoewel dit beeld lijkt te passen bij het inwonerprofiel van Amstelveen, is variatie in het kwaliteitsniveau toch noodzakelijk om álle inwoners goede winkelmogelijkheden te bieden. Bovendien doet de uitspraak ´poor people need low prices, rich people love low prices´ ook in Amstelveen opgeld. Dit laatste aspect, gebrek aan variatie in kwaliteitsniveau, gaat eveneens op voor het Stadshart. Het aanbod in het Stadshart is sterk gericht op de draagkrachtige consument, terwijl het laagwaardiger segment zwakker vertegenwoordigd is. Hoewel een dergelijk hoogwaardig aanbod uiteraard een bepaalde doelgroep aanspreekt en het centrum zich hierdoor een unieke positie in de regio kan verwerven, moet men zich de vraag stellen of dit voldoende is en of er naar gestreefd moet worden om een breder publiek aan te spreken door ook het lagere segment op te nemen in het winkelaanbod. Deze vraag vormt een van de onderwerpen die worden uitgewerkt in het kader van het convenant voor het Stadshart.

2.2 Vraag
Van de dagelijkse bestedingen van de Amstelveense consument wordt 94% bij Amstelveense winkels gedaan. Van de niet-dagelijkse bestedingen blijft 73% binnen de gemeente. Dit is gemiddeld ten opzichte van in grootte vergelijkbare plaatsen. Ten opzichte van 1991 is de nietdagelijkse binding toegenomen. De plaats(en) waar de consument het grootste deel van zijn aankopen doet, wordt ook wel zijn kooporiëntatie genoemd. Deze is voor deze detailhandelsnota opnieuw onderzocht. Dit gebeurt door consumenten verspreid over de hele gemeente voor een hele reeks artikelen te vragen waar men deze koopt. In de bijlage zijn de belangrijkste resultaten van dit onderzoek opgenomen. De mate waarin de Amstelveense consument zijn aankopen in de eigen gemeente koopt, heet de koopkrachtbinding. Deze bedraagt in de dagelijkse sector 94%. Voor steden met 75.000 tot 100.000 3 inwoners geldt dat dit bindingspercentage zich in de range 93% tot 97% bevindt. In 1991 werd 89% van de koopkracht aan Amstelveen gebonden. Het gereedkomen van winkelcentrum Westwijk in deze periode, vormt hiervoor een verklaring. De koopkracht die wegvloeit komt voor een groot deel bij winkels op het Groot Gelderlandplein terecht (3%). De belangrijkste boodschappencentra in Amstelveen zijn Groenhof (16%), Kostverlorenhof (12%), Middenhoven (12%), het Stadshart (11%) en Westwijk (9%). De functie van de winkels in het Stadshart voor de dagelijkse boodschappen van de Amstelveense consument is aan de bescheiden kant. Ook vergeleken met de andere wijken in Amstelveen is de positie van het centrum voor de eigen wijk beperkt. Waar centra als Middenhoven, Westwijk en Groenhof 60% tot 70% van de bestedingen uit de eigen wijken binden, is dit percentage voor het 4 Stadshart 29% . Overigens is bij de ontwikkeling van het Stadshart bewust gekozen om de boodschappenfunctie beperkt te houden om de nabijgelegen wijkcentra geen negatieve gevolgen te doen lijden. In de niet-dagelijkse sector wordt 73% van de koopkracht gebonden aan Amstelveen. Dit is vergeleken met andere steden een gemiddelde prestatie. Gemiddeld wordt in steden met 75.000 tot 100.000 inwoners zo´n 75% van de bestedingen in de eigen stad gedaan. Amsterdam is met een binding van 12% uiteraard de grootste concurrent van Amstelveen, hoewel dit percentage ten opzichte van 10 jaar geleden is afgenomen (deze bedroeg destijds 19%). In de omgeving trekken Aalsmeer, Uithoorn en Haarlem nog enkele procenten koopkracht uit Amstelveen, maar dit is zeer beperkt. In 1991 bedroeg de binding 65%. De koopkrachtbinding in de niet-dagelijkse sector is ten opzichte van tien jaar geleden dus toegenomen. De stijging wordt gemeten in een aantal winkelgebieden in de
3 4

Onderzoek dat als input voor de vorige detailhandelsnota is gebruikt. Onder ´eigen wijk´ wordt hier overigens noordwest Amstelveen verstaan (voor indeling zie bijlage), terwijl de ´eigen wijk´ in bijvoorbeeld Middenhoven kleiner is.

17

gemeente, maar is het sterkst in Bankrashof en het bedrijventerrein Bovenkerk. Opvallend is, dat het centrum, de belangrijkste aankoopplaats voor de niet-dagelijkse goederen, op het niveau van 1991 scoort. De binding bedroeg destijds 39%. De rol van het Stadshart voor de bezoeker van buiten Amstelveen is toegenomen. In 1991 kwam 45% van de omzet in de niet-dagelijkse sector van buiten Amstelveen. In 2001 is een toevloeiing gemeten van 53%. Het toevloeiingspercentage is van een relatief hoog niveau. Voor de omzet van het dagelijks en niet-dagelijks winkelaanbod in het centrum tezamen, geldt een toevloeiing van 47%. Van de bezoekers komt 38% van buiten Amstelveen. Dit betekent dat de bezoeker van buiten Amstelveen in het Stadshart meer geld besteedt dan de Amstelvener. De consument uit Amstelveen heeft meer te besteden dan de gemiddelde Nederlander. Dit werkt ook door in de detailhandelsbestedingen. Inwoneraantal, kooporiëntatie en bestedingscijfer gecombineerd leveren inzicht op in de consumentenvraag.

2.3 Economisch functioneren
Op gemeenteniveau functioneren de winkels in zowel de dagelijkse als in de niet-dagelijkse sector bovengemiddeld. Dit kan worden verklaard uit het relatief beperkte aanbod en de bovengemiddelde bestedingen van de Amstelveense consument. Per winkelcentrum bestaan verschillen in het functioneren. Het economisch functioneren van het winkelaanbod kan worden gemeten door het aanbod aan detailhandel te vergelijken met de consumentenvraag. In de dagelijkse sector blijkt de feitelijk gerealiseerde omzet per m² (effectieve vloerproductiviteit) boven het landelijk gemiddelde te liggen. Dit betekent dat er een vraagoverschot is en dat er nog ruimte op de markt is voor nieuw aanbod. Ook in de niet-dagelijkse sector blijkt er een hogere productiviteit te zijn dan landelijk gemiddeld en is er ruimte voor nieuw aanbod.
Het winkelaanbod heeft een bepaalde omzet per m² nodig om op landelijk gemiddeld niveau te kunnen functioneren. In de dagelijkse sector bedraagt deze vloerproductiviteit € 6.126 (fl. 13.500). Per winkelcentrum kan dit sterk variëren, afhankelijk van huurprijs, branchemix, pandgrootte et cetera. Met een aanbod in deze sector van 16.800 m² , betekent dit dat het winkelaanbod € 103 (fl. 227) mln. nodig heeft om onder landelijk gemiddelde omstandigheden te kunnen functioneren. De consumentenvraag in deze sector bedraagt € 150 (fl. 330) mln. De feitelijk gerealiseerde vloerproductiviteit bedraagt aldus € 8.940 (fl. 19.700). In de niet-dagelijkse sector bedraagt de landelijk gemiddelde vloerproductiviteit € 2.500 (fl. 5.500). Het winkeloppervlak bedraagt 66.400 m², dus het totale aanbod in deze sector heeft € 166 (fl. 365) mln. nodig om gemiddeld te kunnen functioneren. De vraag bedraagt € 220 (fl. 485) mln., waarmee de gerealiseerde vloerproductiviteit komt op € 3.313 (fl. 7.300).

De belangrijkste oorzaken van het bovengemiddeld functioneren van de winkels is het feit dat het aanbod iets kleiner is dan landelijk wordt aangetroffen en het hoge inkomens- en bestedingsniveau. Het betreft hier overigens het functioneren op gemeenteniveau. Tussen de winkelgebieden bestaan verschillen in functioneren, hetgeen in deel 2 verder wordt uitgewerkt. Ook tussen de afzonderlijke winkels bestaan verschillen. Afhankelijk van aard, kwaliteit, omvang, branchering en ligging zal de vloerproductiviteit hoger of lager liggen.

2.4 Detailhandelsbeleid
Het detailhandelsbeleid dat in 1994 is vastgesteld richt zich op het waarborgen van een voldoende verzorgingsniveau op wijkniveau voor de consument. In de detailhandelsnota uit 1994 staat het beleid beschreven zoals de gemeente Amstelveen dat destijds heeft vastgesteld. Enkele kernpunten van dit beleid zullen hierna worden samengevat, om het in deze detailhandelsnota vast te stellen beleidskader in perspectief te plaatsen. Als uitgangspunt is destijds vastgesteld: het waarborgen van een voldoende verzorgingsniveau op wijkniveau voor de Amstelveense consument. Dit betekent dat het beleid zich heeft gericht op twee

18

doelen. Het eerste doel was het nastreven van een ´steil´ opgebouwde detailhandelsstructuur (complementaire opbouw, met in het Stadshart concentratie van met name mode, en dagelijks aanbod voornamelijk in de wijk- en buurtwinkelcentra), waarbij de buurtwinkelvoorzieningen zoveel mogelijk voldoen aan een uitgewerkte profielschets. Waar de economische ruimte dit toestond, diende hierbij zoveel mogelijk rekening te worden gehouden met een evenwichtige spreiding over de woongebieden. Daarnaast was het beleid gericht op het consolideren van de positie van ondernemers die gevestigd zijn in kansrijke gebieden en het scheppen van randvoorwaarden waardoor verbeteringen of aanpassingen van de winkelstructuur van minder kansrijke gebieden tot stand kon komen, zodat ook in deze winkelgebieden een beter ondernemersperspectief kon ontstaan. Per winkelgebied zijn in de nota van 1994 specifieke beleidsaanbevelingen voor de toekomst (5 tot 10 jaar) gedaan. Deze worden bij de behandeling van de winkelgebieden in deel 2 kort weergegeven.

19

Amsterdamseweg-Zuid

Buitenplein (Stadshart)

20

3 Toekomstige ontwikkelingen
De consument stelt steeds hogere eisen en heeft grotere wensen ten aanzien van het winkelaanbod en de winkelomgeving. De detailhandel, ten dele gesteund door de overheid, speelt hierop in en stuurt dit ook gedeeltelijk. De belangrijkste nationale, regionale en lokale ontwikkelingen worden in dit hoofdstuk weergegeven.

3.1 Nationale ontwikkelingen
De belangrijkste trends op de detailhandelsmarkt zijn aan de aanbodkant: schaalvergroting, enerzijds concentratie in winkelcentra en anderzijds vestiging in de periferie, filialisering, vestiging op minder traditionele locaties en nieuwe vormen van detailhandel. Aan de vraagzijde van de markt, is de consument aan het veranderen en moeilijker te typeren. Daarnaast vindt er een steeds duidelijker driedeling plaats in het koopgedrag: efficiënt boodschappen doen, recreatief winkelen en doelgericht aankopen doen. Voor de detailhandel is het veranderend beleid inzake PDV/GDV van belang.

3.1.1 Aanbod
Schaalvergroting Een van de meest bekende en zichtbare voorbeelden van veranderingen in de detailhandelsstructuur is de tendens tot schaalvergroting. In de dagelijkse sector zijn het vooral de supermarkten die de oude normen overschrijden. In de niet-dagelijkse sector manifesteert deze trend zich zeer duidelijk bij bouwmarkten en tuincentra, maar ook sectoren zoals ´in en om het huis´ en ´sport en spel´ geven deze ontwikkeling te zien. De behoefte aan productpresentaties, ruimte voor versproducten, uitbreiding van het assortiment enzovoort, noopt hiertoe. Deze schaalvergroting vraagt om fysieke ruimte die in bestaande winkelgebieden niet altijd te accommoderen is. Enerzijds omdat hiervoor geen grond voorhanden is, anderzijds omdat bereikbaarheid voor de consument en de toeleveranciers, en daarnaast parkeervoorzieningen in dit soort omgevingen moeilijk te realiseren zijn. Concentratie in winkelcentra en perifere vestiging Niet alleen de schaal van de individuele winkel wordt groter, ook de manier waarop zij zijn gelokaliseerd verandert. Om de consument keuzemogelijkheid en een aantrekkelijke winkel- en vermaaksomgeving te bieden, komen winkels meer en meer ruimtelijk geconcentreerd voor. Hierdoor komen verspreide bewinkeling, kleinere buurtcentra en winkelstripjes onder druk te staan ten gunste van de grotere winkelcentra. Parallel aan deze ontwikkeling loopt de trend dat de zelfstandige ondernemer het steeds moeilijker heeft ten opzichte van het filiaalbedrijf, onder andere door de hogere huren in de grotere winkelcentra of door huurprijsdifferentiatie ten nadele van zelfstandige ondernemers. Tegelijkertijd prefereren bepaalde branches (woninginrichting, doe-het-zelf en sport en spel) locaties die niet in een traditioneel winkelcentrum liggen, maar juist buiten deze winkelgebieden in de periferie. Het gaat veelal om grote winkels, gevestigd op ruime, goed per auto bereikbare locaties. Ook de trend van thematisering speelt hier mee: steeds vaker wordt gekozen voor vestiging van winkels rond een bepaald thema (wonen, vrije tijd). Hoewel deze ontwikkelingen in de periferie lange tijd door de overheid zijn afgeremd en gelimiteerd, zal dit verschijnsel met de verschijning van nieuwe vijfde nota Ruimtelijke Ordening steeds moeilijker te controleren en te beheersen zijn. In de subparagraaf over het nationaal beleid wordt hier aandacht aan besteed. Filialisering Al enige jaren zet de trend tot filialisering door: de vestiging van winkels die tot dezelfde organisatie behoren. Daarnaast voeren steeds meer winkels hetzelfde (deel)assortiment/merkenaanbod. Dergelijke winkels hebben een grote herkenbaarheid en een uniforme uitstraling. Winkelcentra lijken hierdoor meer en meer op elkaar, niet alleen binnen Nederland, maar ook daarbuiten. Hoewel filialisering vaak een

21

negatief, laagwaardig beeld oproept, hoeft dit niet zo te zijn. Er bestaan immers ook veel formules die een hoogwaardig karakter hebben, zoals de Bijenkorf, Claudia Sträter en Duthler. Onomstotelijk feit is dat filiaalbedrijven en formules binnen een winkelcentrum zorgen voor trekkracht. Desalniettemin is een mengeling van filialen en ´eenpitters´ gewenst om in een winkelcentrum een goede mix van aanbod te kunnen garanderen. Het midden- en kleinbedrijf zorgt immers vaak voor onderscheidingsvermogen en diversiteit in een winkelcentrum. Voor de overheid is het echter bijzonder lastig om invloed uit te oefenen in dit proces, dat zeer sterk door marktwerking wordt geregisseerd. Efficiency versus belang van de winkelomgeving Reeds uit bovenstaande trends is gebleken dat er een steeds duidelijker onderscheid ontstaat in drie typen winkelbezoek. Allereerst is er het doen van de dagelijkse boodschappen, dat zo efficiënt mogelijk moet gebeuren (het runshoppen), ten tweede wordt het winkelen steeds meer een vorm van recreatie, hetgeen moet plaatsvinden in een aantrekkelijke, vermakelijke omgeving (funshoppen). Ten derde is het doelgericht koopgedrag te onderscheiden, waarbij het gaat om artikelen voor in en om het huis en waarbij bereikbaarheid een belangrijke randvoorwaarde is. Vestiging op minder traditionele locaties Tegengesteld aan de trend van concentratie in de winkelgebieden, is de ontwikkeling dat conveniencewinkels (gemakswinkels voor aankopen waarvoor de consument weinig tijd over heeft) juist buiten de bestaande winkelgebieden worden gevestigd. Veelal gaat het hier om alternatieve winkelvormen die het gemak en de tijdsnood van de consument dienen. Deze zijn gelegen op punten waar veel mensen passeren (trafficlocaties, bijvoorbeeld treinstations), of die voor de consument op de route liggen (en route locaties, bijvoorbeeld benzinestations). Factory outlet centres De laatste paar jaren wordt het fenomeen factory outlet centre veelvuldig gebezigd. Deze vorm van detailhandel komt oorspronkelijk uit de Verenigde Staten, maar ook in andere landen zijn dergelijke centra al jaren een gegeven. In Nederland is het eerste outlet centre in 2001 geopend in Lelystad. In Roermond volgde datzelfde jaar een outlet centre. In een factory outlet centre worden artikelen rechtstreeks van de fabriek aan de consument aangeboden zonder tussenkomt van de reguliere detailhandel. Het gaat hier om merkartikelen, veelal in de modebranche, van zogenaamde b-keuze: verjaarde collecties, exemplaren met productiefoutjes, afwijkende maten enzovoort. Een factory outlet biedt voor de fabrikant een mogelijkheid om overtollige producten kwijt te raken. Het zijn de reguliere detaillisten die voor een belangrijk deel de markt bepalen. Zij bepalen wanneer producten worden afgeprijsd en wanneer artikelen onverkoopbaar zijn en aan de fabrikant terug worden gegeven. De fabrikant probeert vervolgens deze teruggenomen partijen en andere productieoverschotten af te zetten voor prijzen die vaak flink onder de gangbare marktprijs en soms zelfs onder de kostprijs liggen. Alles wat deze goederen voor de fabrikant nog aan kostendekking opleveren is immers meegenomen. In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, is een factory outlet centre geen regulier winkelcentrum. Ten eerste zijn lang niet alle artikelgroepen aanwezig. Levensmiddelen, bloemen en planten, artikelen voor in en om het huis worden niet in het centrum verkocht. Ten tweede weet de consument niet van tevoren wat hij in een dergelijk centre kan aantreffen. De collectie is immers afhankelijk van hetgeen de fabrikant retour krijgt of wat er fout geproduceerd wordt, en wisselt aldus van week tot week. Ten slotte heeft een outlet centre een andere verzorgingsstructuur dan een regulier winkelcentrum. Consumenten zullen een outlet centre minder vaak bezoeken dan een regulier winkelcentrum. Zij zullen bereid zijn hiervoor een langere afstand af te leggen en het bezoek is sterk recreatief/ toeristisch van aard. In Nederland hebben de outletcentra een hoogwaardig karakter. Duurdere merken als Armani, Calvin Klein, Donna Karan en Timberland zullen hier worden aangeboden. Fabrikanten van dergelijke merken zullen zich niet snel in een factory outlet centre vestigen, als deze zich op een locatie bevindt in de nabijheid van de reguliere afzetkanalen. Amstelveen en omgeving lijkt voor een factory outlet centre dan ook geen logische vestigingsplaats gezien de nabijheid tot Amsterdam. Indien zich desondanks initiatieven in deze richting voordoen, dienen deze met terughoudendheid worden bekeken. Vanwege het hoogwaardig modesegment waar het Stadshart zich op richt, kan vestiging van een outlet centre een aantasting voor de winkeliers in het Stadshart betekenen. Overigens wordt ook in ROA-verband aangegeven dat men terughoudend met het fenomeen omgaat.

22

E-commerce Hoewel er veel geluiden te horen zijn over e-commerce, wil het kopen via internet tot dusverre nog niet echt van de grond komen. In de periode van kerst vorig jaar was de omzet van e-commercebedrijven zelfs gedaald ten opzichte van het jaar daarvoor, terwijl juist van de periode rond kerst werd verwacht dat e-commerce veel gebruikt zou gaan worden. Eind 1999 werd in Nederland minder dan 1% van de detailhandelsomzet gerealiseerd via internet. Verruiming openingstijden Inspelend op de behoefte van de consument om op flexibelere tijden boodschappen te doen en recreatief te kunnen winkelen, zijn in 1996 de openingstijden verruimd. Na invoering van de nieuwe Winkeltijdenwet houdt een aantal winkels (voornamelijk supermarkten en bouwmarkten) de deuren open tot acht (en soms tien) uur ´s avonds. Ook zondagopenstelling wordt door de meeste gemeenten tot op zekere hoogte toegestaan. Waar avondopeningstijden zich vooral richten op de foodsector, vervult de zondag vooral een rol op het gebied van het recreatief winkelen. In Amstelveen worden elk jaar (in samenspraak met de winkeliers) 12 zondagen aangewezen waarop de winkels open zijn. Daarnaast bestaat de mogelijkheid om in bijzondere gevallen van tijdelijke aard ontheffing te verlenen van de zondagssluiting. Op dit moment vindt op landelijk niveau een politieke discussie plaats over een amendement op de winkeltijdenwet. Deze wijziging biedt gemeenten de vrijheid om per wijk te bepalen of de winkels op zondag gesloten zijn of op een andere dag.

3.1.2 Vraag
De veranderende consument De consument van vandaag is een andere dan die van 20 jaar geleden. Ten eerste is de leeftijdsopbouw aan het veranderen. De groep jongeren neemt in aantal af, terwijl de groep ouderen groter wordt. Met name deze laatste ontwikkeling kan implicaties hebben voor de wijze waarop winkels hun producten aanbieden. Zaken als service in winkels en goede toegankelijkheid zijn voor deze groep consumenten van belang en de detailhandel zal hierop moeten inspelen. Ten tweede, en samenhangend met bovengenoemde ontwikkelingen, is de huishoudensamenstelling in Nederland aan verandering onderhevig. Van de huishoudens, jonger dan 65 jaar, is in de periode 1977-1996 het aandeel eenpersoonshuishoudens en huishoudens waarin beide partners een betaalde baan hebben, toegenomen van 41% tot 72%. De vraag naar producten die hier op kleine huishoudens en gemak toegesneden zijn (kleine verpakkingen, voorgesneden groenten etc.) blijft stijgen. Het feit dat in steeds meer huishoudens allebei de partners werken brengt enerzijds teweeg dat men zich meer luxe kan permitteren, anderzijds wordt de tijd die men overhoudt voor het huishouden schaarser. Ook is de consument grilliger geworden en is zijn smaak gecompliceerder. Mensen willen zich meer dan vroeger onderscheiden en dit uit zich ook in het winkelgedrag. Dit blijkt onder andere uit de toenemende populariteit van biologische producten en levensmiddelen uit het buitenland. Ook bij identiteitverlenende artikelen als kleding en artikelen voor in en om het huis is dit waar te nemen. De consument is moeilijker te typeren en in een hokje te plaatsen. Beleving van boodschappen doen en recreatief winkelen Het tijdsaspect speelt een steeds grotere rol: mensen hebben of nemen minder tijd om boodschappen te doen, en bovendien gaan zijn efficiënter met hun tijd om. Vaak wordt er ´s avonds na het werk of onderweg naar huis nog even snel boodschappen gedaan. Winkels die het gemak dienen (bijvoorbeeld winkels bij stations en tankstations, of avondwinkels) bieden hierom voor een bepaalde doelgroep uitkomst. Aan de andere kant neemt men juist meer tijd om te winkelen en wordt het winkelen beschouwd als vorm van vrijetijdsbesteding. Dit betekent dat het winkelen een dagje uit wordt, waarbij de nodige consumpties worden genuttigd, en waarbij soms andere voorzieningen worden bezocht in dezelfde trip, zoals de bioscoop of een restaurant. De omgeving waarin wordt gewinkeld moet aangenaam en sfeervol zijn. De consument wil bovendien op verschillende manieren vermaakt worden: winkels, horeca, straatartiesten en evenementen dragen hier alle aan bij. Hiermee samenhangend lijkt de afstand die men bereid is af te leggen voor het winkelen, toe te nemen. De voortgaande stijging van de (auto)mobiliteit speelt hierbij een cruciale rol. Met de grote rol die moet worden toegedicht aan de auto bij het bezoek aan winkels, zijn ook factoren als parkeergelegenheid en bereikbaarheid van toenemend belang voor de consument. 23

Deze laatste factoren zijn van cruciaal belang voor het derde type aankoopgedrag: het doelgericht kopen van artikelen voor in en om de woning. Het gaat hier om aankopen die niet-frequent plaatsvinden en waarvoor de consument vanwege de omvang van de aankopen voornamelijk de auto gebruikt.

3.1.3 Beleid
Specifiek op de detailhandel gericht beleid bestaat er op landelijk niveau slechts beperkt. In de Winkeltijdenwet wordt aangegeven wanneer welke vormen van detailhandel geopend mogen zijn. Het beleid inzake perifere/grootschalige detailhandel (PDV/GDV-beleid) heeft de laatste decennia een grote ontwikkeling doorgemaakt. Begin jaren ´70 resulteerden de toenemende initiatieven tot vestiging van detailhandel buiten de bestaande winkelcentra in de vaststelling van een beleid omtrent perifere detailhandel. Dit beleid is, ingegeven door voortschrijdende ontwikkelingen op de markt, in 1984 geactualiseerd. In 1993 is de mogelijkheid tot het vestigen van grootschalige detailhandelsvestigingen in dertien stedelijke knooppunten in het beleid opgenomen. Vorig jaar is in het kader van de totstandkoming van de 5 nota Ruimtelijke Ordening een beleidsadvies 5 opgesteld over dit onderwerp . Hierin is gesteld dat het beleid inzake PDV/GDV niet langer tot de primaire verantwoordelijkheid van de rijksoverheid wordt gerekend, maar dat deze bij de gemeente hoort te liggen. Daar waar sprake is van gemeenteoverstijgende ontwikkelingen, dient de provincie een regisserende rol te spelen. De rijksoverheid intervenieert alleen bij effecten op nationaal niveau. De 6 beperkingen die in het huidige beleid worden gesteld aan branchering , locatie en grootte, worden hiermee losgelaten. Dit advies is overgenomen door het ministerie van VROM, dat dit standpunt e e verwoordt in de concept-5 nota. Een ander element van de 5 nota is het versoepelen van het locatiebeleid. Deze ontwikkelingen hebben een aantal gevolgen voor de wijze waarop de gemeente om dient te gaan met PDV/GDV. Er kunnen nieuwe mogelijkheden voor grootschalige en/of perifere vestiging buiten de traditionele PDV-branches (zie voetnoot) en op nieuwe locaties ontstaan. De gemeente kan gewenste en ongewenste ontwikkelingen op dit gebied controleren door middel van beleid op dit terrein. Ook het bestemmingsplan vormt een instrument om de regie in handen te houden. In april 2000 is de nieuwe vrijstellingsprocedure artikel 19 van de Wet op de Ruimtelijke Ordening ingevoerd. Een van de onderdelen in het nieuwe artikel, is dat burgemeester en wethouder bevoegd zijn om het gebruik van opstallen tot 1.500 m² te wijzigen. In Amstelveen zal echter eerst beleid hierover worden opgesteld, alvorens deze bevoegdheid uitgeoefend zal kunnen worden.
e

3.2 Regionale ontwikkelingen
In de regio rond Amstelveen is een aantal winkelontwikkelingen gerealiseerd, zoals de ArenAboulevard, en staat er nog een aantal op stapel in Amsterdam en Haarlemmermeer. Het inwoneraantal zal fors toenemen in deze twee gemeenten. In ROA-verband is als antwoord op het veranderend rijksbeleid, een beleid vastgesteld inzake PDV en GDV.

3.2.1 Aanbod
In de regio is een aantal ontwikkelingen op detailhandelsgebied gaande. Hieronder worden de belangrijkste genoemd. In de gemeente Haarlemmermeer wordt het centrum van Hoofddorp gerenoveerd en uitgebreid. Gepland is een uitbreiding van het winkelareaal met 20.000 m² vvo (25.000 m² bvo), daarnaast toevoeging van een bioscoop, disco, cultuurcentrum en sportvoorzieningen. Reden voor de uitbreiding
5

´Meer met minder - naar een nieuw ruimtelijk beleid voor de detailhandel ´ - werkgroep Marktwerking, Deregulering en Wetgevingskwaliteit 6 de zogenaamde traditionele PDV-branches: auto´s, boten, caravans, brand- en explosiegevaarlijke goederen, bouwmaterialen, meubels, keukens, sanitair en tuincentra

24

van het centrum is de grote koopkrachtafvloeiing, onder andere richting Amstelveen. Daarnaast wordt hiermee ingespeeld op de forse bevolkingstoename in de gemeente. Met deze uitbreiding zal het centrum van Hoofddorp zo´n 60.000 m² vvo gaan tellen, waarmee dit centrum de omvang van het Stadshart Amstelveen overstijgt. Dit zal mogelijk wijzigingen in de concurrentieverhoudingen tot gevolg hebben. De woonboulevard Cruquius zal in omvang worden verdubbeld tot 50.000 m². Verder zal het centrum van Nieuw-Vennep met 12.000 m² vvo (15.000 m²) bvo worden uitgebreid, op te leveren in 2003. Vanwege de relatief beperkte omvang van dit centrum, zijn van deze uitbreiding geen effecten op Amstelveen te verwachten. In Amsterdam Zuid-Oost is het gebied rond de Arena recent ontwikkeld. Hier is een woonthemacentrum van 80.000 m² ontstaan (Villa ArenA) en daarnaast 20.000 m² aan grootschalige detailhandel (Arena Arcade). Hierbij zijn de branches food, mode en ook warenhuizen uitgesloten. Thans zijn in de Arena Arcade de winkels Media Markt, Prenatal, Perry Sport en Decathlon gevestigd. In 2002 of 2003 zal aan de hand van een evaluatie worden bekeken of er nog een verdere uitbreiding zal plaatsvinden. Dit zal tevens in het licht moeten worden geplaatst van het ROA-beleid inzake grootschalige/perifere detailhandel (zie ook de subparagraaf over het regionale beleid). In Amsterdam zal bij de Zuidas woningbouw worden gepleegd. Ten behoeve van de uiteindelijk 12.000 extra inwoners waar dit in resulteert zullen voorzieningen, waaronder detailhandel, worden gerealiseerd. De invulling van deze voorzieningen is echter nog niet bekend. Voor Amstelveen zal deze ontwikkeling vanwege de ligging en de naar verwachting beperkte omvang geen gevolgen hebben. Verder zal winkelcentrum de Amsterdamse Poort worden uitgebreid met circa 6.700 m² vvo (8.400 m² bvo), op te leveren in 2002.

3.2.2 Vraag
Binnen de regio wordt voor een aantal gebieden een behoorlijke bevolkingsgroei verwacht. Het gaat om Amsterdam (met name IJburg, 45.000 inwoners) en gemeente Haarlemmermeer ( 38.000 inwoners, met name Hoofddorp) (bron: Bereikbaarheidsprofiel Noord-Holland, ROA, gemeente Amsterdam en Provincie Noord-Holland, 2001).

3.2.3 Beleid
In het ROA wordt getracht de detailhandelsontwikkelingen in de regio zo goed mogelijk op elkaar af te stemmen. Hiertoe bestaat onder andere de Regionale Commissie Winkelplanning, alwaar landelijke en regionale ontwikkelingen en initiatieven aan de orde komen. Daarnaast is er in ROA-verband een regionaal detailhandelsbeleid opgesteld naar aanleiding van wijzigingen in het rijksbeleid ten aanzien van PDV/GDV. Het beleid bevat de volgende hoofdpunten: * de bestaande winkelstructuren zullen door middel van offensief beleid versterkt moeten worden; * zoveel mogelijk clusteren van bestaande en nieuwe ontwikkelingen levert de grootste bijdrage aan de regionale detailhandelsstructuur. Het combineren van detailhandels-, leisure- en publieke voorzieningen is het meest wenselijk; * een goede bereikbaarheid is essentieel; * voorkomen moet worden, dat mogelijke ongewenste ontwikkelingen zich buiten, maar aansluitend op, het ROA-gebied voordoen. Hiervoor is goede afstemming gewenst; * bij geplande ontwikkelingen waarbij een bovenregionaal effect wordt verwacht, moeten vooraf de mogelijke effecten in kaart worden gebracht; * een Regionaal Shoppingcenter wordt niet als wenselijk in de regio gezien. Een dergelijk centrum voegt weinig toe aan de bestaande winkelstructuur, en zal deze eerder aantasten; * met een Factory Outlet Center dient uiterst terughoudend worden omgegaan. Een dergelijk centrum kan alleen overwogen worden, als in Lelystad is gebleken dat dit bijdraagt aan de bestaande structuur, en dat ongewenste ontwikkelingen met betrekking tot de invulling van een dergelijk centrum voorkomen kunnen worden; * een tweede cluster van grootschalige detailhandel kan pas aan de orde komen nadat fase I en II van het ArenA-gebied zijn gerealiseerd en voldoende is aangetoond dat verder accommoderen in bestaande gebieden niet meer mogelijk is;

25

* grootschalige supermarkten kunnen alleen ín -of direct aansluitend óp- bestaande of nieuw te ontwikkelen winkelgebieden in detailhandelsclusters worden geaccommodeerd en dienen positief bij te dragen aan de structuur van een winkelgebied. Solitaire vestigingen zijn ongewenst; * om de ontwikkelingen op bestaande/verouderde PDV-locaties te kunnen sturen, ligt het voor de hand om het vigerende PDV-beleid voor deze gebieden in de bestemmingsplannen expliciet vast te stellen. Het verdient aanbeveling om de huidige bestemmingsplannen hierop te toetsen en waar nodig te herzien. De provincie Noord-Holland heeft vooralsnog geen apart detailhandelsbeleid. Wel is de provincie voornemens een soort detailhandelsnota op te stellen. Daarnaast is de provincie bezig met de actualisatie van het Streekplan Noord-Holland Zuid, waarbij het ROA-detailhandelsbeleid input zal vormen voor de op te nemen paragraaf over detailhandel.

3.3 Lokale ontwikkelingen
Vanuit de aanbodzijde van de markt is er een aantal initiatieven tot renovatie en uitbreiding van winkelcentra. De vraagzijde zal met een stabiliserend inwoneraantal geen grote wijzigingen te zien geven in consumentendraagvlak, wel kan de economische situatie de komende jaren een (negatieve) invloed hebben op de marktvraag. Het lokale beleidskader is weergegeven in de Toekomstvisie Amstelveen 2020+ en daarnaast in een aantal beleidsnota´s op deelterreinen.

3.3.1 Aanbod
In Amstelveen speelt een aantal initiatieven vanuit de markt voor renovatie, uitbreiding en herontwikkeling van winkelcentra. Voorbeelden hiervan zijn Middenhoven, Westwijk, Kostverlorenhof en Groenhof. Ook de gemeente is bezig met herontwikkeling, van onder andere bedrijventerrein Bovenkerk/Legmeer.

3.3.2 Vraag
Voor het lokale winkelapparaat zijn allereerst bevolkingsontwikkelingen van belang. Het inwoneraantal van de gemeente Amstelveen zal de komende jaren licht toenemen. Verwacht wordt dat het inwoneraantal in 2010 enkele procenten boven het huidige aantal zal zijn. In deze prognose zijn woningbouwplannen als Bovenkerk-Zuid, Parkblok en Wimbledonpark meegenomen. Daarnaast bestaan er plannen om in het zuidwestelijk en zuidoostelijk gedeelte van Westwijk woningen te bouwen. Hoe de marktvraag zich verder zal ontwikkelen, is uiteraard ook afhankelijk van macro-economische ontwikkelingen. De inkomenselasticiteit voor dagelijkse levensbehoeften is kleiner dan voor nietdagelijkse (luxe) artikelen, waardoor een economische teruggang minder van invloed zal zijn op de aanbieders van levensmiddelen dan van andere artikelen. Een economische terugslag zal dus eerder zijn invloed hebben op het Stadshart met haar hoogwaardig ‘luxeaanbod’ dan op de boodschappencentra in de wijken.

3.3.3 Beleid
Tot op heden worden uitbreidings-, renovatie- en vestigingsinitiatieven beoordeeld aan de hand van de detailhandelsnota uit 1994. Voorliggende nota is een geactualiseerde versie hiervan en vormt het beleidskader voor de komende jaren. Op dit moment staat de toekomst van Amstelveen volop in de belangstelling. In 2001 is de tweede fase van de Toekomstvisie Amstelveen 2020+ vastgesteld, waarin alle voor de toekomst van Amstelveen relevante aspecten aan bod komen: voorzieningen, verkeer, economie, ruimtelijke kaders en de polders. Hoewel de Toekomstvisie het tijdsbestek van de detailhandelsnota overstijgt, zijn de beleidslijnen die in de Toekomstvisie worden uitgezet van belang voor het beleid op detailhandelsgebied. Ten aanzien van de inwoners van Amstelveen wordt onder meer gesteld dat Amstelveen een vitaal voorzieningencentrum op regio- en stadsniveau dient te zijn. De aanwezigheid van voldoende winkels op buurt- en wijkniveau en goede bereikbaarheid voor alle bevolkingscategorieën is een onmisbaar

26

onderdeel van de geambieerde kwaliteit en diversiteit van de woonmilieus. Hierop zal het beleid zich richten, waarbij gestuurd zal worden op ontwikkeling in samenhang met overige voorzieningen. Ruimte zal worden geboden aan de detailhandel voor ontwikkeling op wijk-, lokaal en regionaal niveau. Ten aanzien van het woningaanbod in Amstelveen wordt een kwaliteitsverhoging voorgestaan en uitbreiding van de woningvoorraad door herstructureringsopgave in bestaand stedelijk gebied en in uitbreidingslocaties. Daar waar delen van de bestaande stad worden geherstructureerd, zullen ook de winkelvoorzieningen in de plannen moeten worden betrokken. Naast deze algemene beleidsvisie, wordt er een economische beleidsnota opgesteld. Detailhandel zal hierin op hoofdpunten worden behandeld. Daarnaast is er een aantal beleidsterreinen dat raakt aan de detailhandel. Zo is er een nieuwe parkeerverordening vastgesteld. De belangrijkste wijzigingen hierin betreffen bewoners- en bezoekersparkeervergunningen. Daar waar deze zich in de nabijheid van winkelcentra bevinden, kan dit mogelijk (capaciteits)problemen opleveren. Ook het Milieu Actie Plan bevat elementen die de detailhandel raken, zoals energie- en milieuadvisering en onderzoek naar verbeterde afvalverwijdering in winkelcentra. Het Investeringsprogramma Stedelijke Vernieuwing (ISV) biedt een kader waarin verbeteringsvoorstellen op diverse terreinen mogelijk gemaakt worden. Het ISV is te definiëren als het scheppen van condities voor kwaliteitsverbetering van het woon-, werk-, productie-, en leefmilieu in en rond steden en is vooral gericht op maatregelen gericht op de aard en het beheer van de fysieke leefomgeving. Ook voor de detailhandel biedt het ISV derhalve mogelijkheden, zoals de verfraaiing van de buitenruimte van een winkelcentrum, of het aanpakken van afvalproblematiek. Ten aanzien van het verkrijgen van een ISV- bijdrage gelden diverse voorwaarden. Een belangrijke voorwaarde is, dat een bijdrage die in dit kader wordt verkregen, een (grotere) investering door marktpartijen tot gevolg heeft. Daarnaast biedt het Detaillistenfonds, een jaarlijks door de gemeente beschikbaar gesteld bedrag, mogelijkheden voor de winkelgebieden om kleine verbeteringen in de openbare buitenruimte te realiseren.

27

Vrijdagmarkt op het Stadsplein

28

4 Gewenste structuur
Nu duidelijk is hoe de huidige stand van zaken is in Amstelveen, en welke toekomstige ontwikkelingen op nationaal, regionaal en lokaal niveau te verwachten zijn, kan het beleid voor de komende jaren worden vastgesteld. Allereerst komen de ambities die de gemeente zich stelt aan de orde. Vervolgens wordt behandeld op welke wijze de gestelde doelen en ambities kunnen worden gerealiseerd.

4.1 Ambities voor de Amstelveense detailhandel
De Amstelveense detailhandelsstructuur is duidelijk en zal worden geconsolideerd. De huidige opbouw moet in stand worden gehouden en op onderdelen worden versterkt. Het gaat hierbij om een heldere positie van de verschillende typen winkelgebieden: het Stadshart, de wijkwinkelcentra en de perifere detailhandel. Gezamenlijk investeren in omgevingskwaliteit is hierbij essentieel. Om de winkelstructuur niet aan te tasten, zal er in Amstelveen geen vestiging van detailhandel buiten de bestaande winkelcentra worden toegestaan, anders dan de genoemde PDV-branches. De detailhandel op gemeenteniveau functioneert goed. Er bestaat bij cijfermatige vergelijking van vraag en aanbod nog ruimte voor uitbreiding van het aanbod. Dit geldt evenwel niet voor alle winkelgebieden in de gemeente. De structuur van het winkelaanbod binnen de gemeente is vrij logisch en duidelijk: een centrumgebied gericht op het recreatieve winkelen, een zevental wijkwinkelcentra en een aantal kleinere winkelstripjes voor de dagelijkse boodschappen en een concentratie voor doelgerichte aankopen voor in en rondom de woning. De algemene ambitie voor de Amstelveense detailhandel luidt dan ook: Consolidering van de huidige detailhandelsstructuur. De opbouw dient in stand te worden gehouden, maar is op een aantal punten voor verbetering vatbaar. In sommige winkelgebieden is uitbreiding of verplaatsing van het winkelaanbod wenselijk. Deze algemene doelstelling vertaalt zich in een aantal subdoelen. 1) Versterking van de positionering van het Stadshart Het Stadshart als keuzecentrum voor recreatief winkelen neemt een heldere positie in. Deze kan nog versterkt worden door meer diversiteit in het aanbod aan te brengen wat betreft branchering en prijssegmentatie. De rol die het centrum speelt als aankoopplaats voor dagelijkse goederen, is minder duidelijk. Deze lijkt beperkt. Dit hangt samen met het feit dat het aanbod aan dagelijkse goederen in het centrum gerelateerd aan het totale aanbod in het centrum - iets kleiner is dan in andere plaatsen. Hoewel de nadruk in een stadscentrum ligt op het recreatief winkelen, is de boodschappenfunctie wel degelijk van belang. De inwoners rondom het Stadshart en van de wijk Elsrijk zijn primair op dit winkelgebied aangewezen voor de dagelijkse boodschappen. De boodschappenfunctie van het centrum dient voldoende te worden geaccommodeerd. Dit betekent dat de huidige omvang van het aanbod zeker niet dient af te nemen. Door het uitbreiden van de mogelijkheden voor kortparkeerplaatsen voor automobilisten, maar ook voor fietsers (bijvoorbeeld uitbreiding van bewaakte stallingsmogelijkheden), wordt de boodschappenfunctie daarnaast geoptimaliseerd. Een stadscentrum vervult tevens een functie voor inwoners van de regio. Ook het Stadshart heeft een regiofunctie. Van alle bezoekers komt 38% van buiten Amstelveen. Zij hebben een aandeel in de nietdagelijkse bestedingen van 53% (toevloeiing). Bij de herontwikkeling van het Amstelveense centrum is een sterke regiofunctie het uitgangspunt geweest. Gezien de concurrentieverhoudingen in de omgeving van Amstelveen mag worden geconcludeerd dat de gemeten 53% toevloeiing van een zeer acceptabel niveau is.

2) Keuzes maken voor (de positie van) de winkelgebieden in de wijk Binnen de gemeente komen er verschillen in het economisch functioneren van de winkelgebieden voor. In deel 2 van deze nota wordt de economische situatie per winkelgebied behandeld. Voor een aantal 29

winkelcentra geldt, dat er uitbreiding van het aanbod mogelijk is. De mogelijkheden hiervoor moeten benut worden om aan de vraag van de hedendaagse en toekomstige consument te kunnen (blijven) voldoen. Hierbij dient overigens zorgvuldig worden gekeken naar eventuele gevolgen voor de relatie met andere winkelgebieden. In sommige winkelgebieden of wijken functioneren de winkels minder goed. Hier dienen duidelijke keuzes gemaakt te worden voor de toekomst, met een bijbehorend beleid (verplaatsing van winkels, saneren of juist (doen) investeren). Daar waar woningbouw van behoorlijke omvang plaatsvindt, zal tevens moeten worden nagedacht over het (al dan niet) realiseren van winkelvoorzieningen. Per winkelcentrum en wijk wordt eveneens in deel 2 behandeld waar het toekomstig beleid zich op dient te richten. Algemeen uitgangspunt is het bieden van een voorziening voor de dagelijkse boodschappen in elke wijk van enige omvang. 3) Concentratie en helderheid in uitstraling van het perifere detailhandelsaanbod De doelgerichte aankopen voor ´in en rondom de woning´, kunnen in Amstelveen worden gedaan op een aantal plaatsen verspreid in de gemeente, waarbij bedrijventerrein Bovenkerk de grootste is. Dit terrein heeft op dit moment nog een sterk verouderd karakter. Met de voorgestane revitalisering van het terrein wordt de detailhandel op bedrijventerrein Bovenkerk beter geconcentreerd en wordt de uitstraling en herkenbaarheid verbeterd. Desalniettemin zou dit soort aanbod (doe-het-zelf, woninginrichting, sanitair, tuincentra) verder geconcentreerd kunnen worden in Amstelveen. Op deze manier ontstaat voor de consument duidelijkheid over waar hij terecht kan voor dit soort doelgerichte aankopen. 4) Geen vestiging buiten bestaande winkelcentra van andere dan de traditionele PDV-branches De bovengenoemde punten dienen allen om de bestaande winkelstructuur in Amstelveen te behouden en te versterken. Het vestigen van winkels buiten de bestaande winkelcentra zal een aantasting van deze structuur kunnen betekenen. Immers, dergelijke winkels zullen consumenten wegtrekken uit de wijkcentra, waardoor deze in hun bestaansrecht worden aangetast. In Amstelveen zal vestiging van winkels die niet behoren tot de traditionele PDV-branches (auto’s, boten, caravans, sanitair, keukens, bouwmarkten, tuincentra en meubels) buiten de bestaande winkelcentra dan ook niet worden toegestaan. 5) Gezamenlijk investeren in (omgevings)kwaliteit Om ook in de toekomst voldoende koopkracht te trekken en het draagvlak voor de Amstelveense winkels te behouden, is het noodzakelijk dat er wordt geïnvesteerd in kwaliteit. Dit geldt voor de oudere winkelstrippen, maar ook voor de planmatig opgezette centra. Juist dit laatste type centrum is vaak duidelijk product van zijn tijd. Dit kan op een gegeven moment een gedateerde aanblik opleveren. Voorbeelden hiervan zijn de winkelcentra Waardhuizen en Kostverlorenhof. Het investeren in kwaliteit is primair een zaak van eigenaren en winkeliers. Het zijn immers de directe commerciële belangen van deze partijen die in gevaar komen bij verlies aan aantrekkingskracht. Daarnaast heeft ook de gemeente een belang bij handhaving van het draagvlak voor de detailhandel. Immers, indien het ene centrum sterk aan aantrekkingskracht verliest ten opzichte van andere centra, zullen de koopstromen tussen de wijken scheef komen te liggen, hetgeen tot uitval kan leiden in een of meer winkelgebieden. Hierdoor kan de verzorgingsstructuur worden aangetast. Zowel winkeliers als gemeente dienen zich er aldus rekenschap van te geven dat investeren in winkelgebieden nodig is en nodig blíjft. Voor de gemeente is het belangrijkste instrument dat zij hierbij kan hanteren, de mogelijkheid om verbeteringen aan te brengen in de openbare ruimte. Naast voorwaardenscheppend kan de gemeente initiërend, coördinerend en regisserend optreden. Wenselijk is een aanpak, waarbij winkeliers/eigenaar en gemeente de handen ineenslaan. De gemeente zorgt voor de openbare buitenruimte, de eigenaren voor de panden en de winkeliers voor eenheid in gevels, reclame-uitingen en de gezamenlijke promotie van het winkelgebied. Het Investeringsprogramma Stedelijke Vernieuwing biedt mogelijkheden voor verbetering van de omgevingskwaliteit. Daarnaast kunnen uitbreidingen bij winkelcentra of de ontwikkeling van nieuwe winkelvoorzieningen opbrengsten genereren die voor verbetering van de omgevingskwaliteit elders in de gemeente kunnen worden ingezet. Tevens biedt het Detaillistenfonds mogelijkheden. Jaarlijks wordt er door de gemeente een vast bedrag beschikbaar gesteld voor verbetering van de openbare buitenruimte in/bij winkelcentra, zij het op beperkte schaal.

30

4.2 Bereiken van gestelde doelen
Het bestemmingsplan is het belangrijkste publiekrechtelijke instrument om doelstellingen te realiseren. Hiermee wordt de basis gelegd voor handhaving, wordt gereageerd op de markt of kunnen ontwikkelingen worden gestuurd. Gemeentelijke verordening en ingrepen in de openbare buitenruimte zijn andere publiekrechtelijke instrumenten. Gronduitgifte en verhuur van grond zijn daarnaast privaatrechtelijke mogelijkheden. Beleid is in te delen in verschillende typen, variërend van actief initiërend tot afwachtend. In de vorige paragraaf is een aantal beleidsdoelstellingen geformuleerd. Het bereiken van deze doelstellingen verdient aandacht, omdat het instrumentarium dat de gemeentelijke overheid voorhanden heeft, beperkt is. De rol van de gemeente is met name voorwaardenscheppend, waarbij een onderscheid gemaakt kan worden tussen publiek- en privaatrechtelijke instrumenten.

4.2.1 Publiekrechtelijk instrumentarium
Er bestaat een drietal instrumentaria in de publiekrechtelijke sfeer. 1) Het ruimtelijke ordeningsinstrumentarium, met name het bestemmingsplan, is het belangrijkste instrument dat de gemeente bezit op het terrein van de detailhandel. Ten aanzien van de planning van nieuwe winkelvoorzieningen kunnen in het bestemmingsplan regels worden vastgelegd over omvang en locatie van deze voorzieningen. Voor bestaande winkelvoorzieningen is in bestemmingsplannen vastgelegd welke omvang en functie een bepaald perceel heeft. Hierbij bestaat de mogelijkheid een perceel specifiek de bestemming ´detailhandel´ te geven, maar ook kan de ruimere bestemming ´gemengde doeleinden ´ gegeven worden. In dit geval is het mogelijk om een winkelpand in te vullen met bijvoorbeeld commerciële dienstverlening. Dit is niet altijd wenselijk vanwege het risico tot aantasting van het detailhandelskarakter van een winkelgebied. Anderzijds is een dergelijke invulling vaak ook een gevolg van marktwerking: als het een eigenaar niet lukt om de ruimte niet aan een nieuwe winkelier te verhuren of verkopen, wordt er een partij buiten de detailhandel gezocht. Desalniettemin is het zaak om deze ontwikkelingen scherp in de gaten te houden. Het bestemmingsplan biedt het belangrijkste instrument om de regie hierop te behouden. Hieraan moet bij het opstellen of actualiseren van bestemmingsplannen aandacht worden geschonken. Tevens is het denkbaar dat bestaande bestemmingsplannen naar aanleiding van ongewenste ontwikkelingen in een bepaald winkelgebied worden herzien. Dit laatste is een voorbeeld van een trendvolgende inzet van het bestemmingsplan als instrument. Het is in sommige situaties juist wenselijk om door middel van een bestemmingsplan vooruit te lopen, of sturing te geven aan bepaalde ontwikkelingen. De branchering kan in een bestemmingsplan niet worden geregeld. Ook is het bij bestaande situaties haast onmogelijk om direct te sturen middels het bestemmingsplan. Indien er bij winkelstrips met weinig toekomstperspectief wordt gestreefd naar functiewijziging, kan er vertraging ontstaan door het zogenaamde ´overgangsrecht´. Dit recht garandeert de gebruiker van een pand dat de huidige functie ook na bestemmingswijziging mag worden voortgezet. Dergelijke wijzigingen kunnen bovendien leiden tot planschadeprocedures indien de nieuwe bestemming leidt tot waardevermindering. 2) Verder bestaat de mogelijkheid om gemeentelijke verordeningen op te stellen op basis waarvan een herstructureringsbeleid voor winkels kan worden gevoerd. Ondernemers die zich vanuit minder kansrijke gebieden willen verplaatsen naar kansrijke ´winkelconcentratiegebieden´ moeten hier ook de mogelijkheden voor krijgen. De gemeente kan hier verder in voorwaardenscheppende zin aan bijdragen. 3) Tenslotte heeft de gemeente als beheerder van de openbare buitenruimte middelen in handen om de winkelvoorzieningen enigszins te sturen. Deze rol is faciliterend en kan de voorwaarden scheppen waaronder een winkelgebied optimaal kan functioneren. Door het optimaliseren van de parkeergelegenheid, bestrating, aankleding et cetera kan enige sturing worden gegeven aan de ontwikkeling van bepaalde winkelgebieden.

4.2.2 Privaatrechtelijk instrumentarium
Een gemeente kan in haar private rol van eigenaar van panden en gronden en/of als verhuurder invloed uitoefenen op het detailhandelsaanbod. Voor Amstelveen geldt dit niet, zij bezit geen winkelpanden. Wel 31

geeft de gemeente Amstelveen grond uit ten behoeve van de realisatie van winkelcentra en verhuurt zij gronden voor standplaatsen. Alleen bij de ontwikkeling van nieuwe winkelgebieden kan de gemeente rechtstreekse invloed uitoefenen op de detailhandelsstructuur. Daarnaast vervult de gemeente een rol bij het coördineren van initiatieven van private partijen en overleggen te initiëren. Door het laten verrichten van onderzoek en advies en het in overleg treden met ondernemers worden deze veelal gewezen op langere termijnaspecten die zij zelf niet direct zien. Met het houden van een tweemaandelijks overleg tussen de gemeente en de Vereniging van Amstelveense Detailhandelsorganisaties vindt dit overleg gestructureerd plaats.

4.2.3 Typering beleid
De eerder genoemde beleidsinstrumenten kunnen worden ingezet voor een bepaalde buurt of een winkelgebied. Factoren die een rol spelen bij de aanpak in een specifieke situatie zijn onder meer de eigendomssituatie van het pand en de bereidheid tot (mede)investering. Het beleid dat ten aanzien van de verschillende winkelgebieden kan worden gevoerd, is in te delen in een aantal categorieën. Deze categorieën zijn overigens anders dan in 1994. Destijds werd het beleid ingedeeld in actief sanerend, actief stimulerend en passief voorwaardenscheppend. 1 Faciliterend beleid Voor winkelgebieden die voldoende functioneren en waarvan verwacht wordt dat zij ook op de langere termijn goed zullen functioneren, zal de gemeente een faciliterend beleid voeren. Initiatieven komen vanuit de ondernemers of eigenaren van een winkelcentrum. De gemeente staat open voor deze initiatieven, beoordeelt ze en als een initiatief als wenselijk wordt beschouwd, werkt ze mee in toetsende, adviserende en anderszins voorwaardenscheppende zin. De gemeente zal onderzoeken hoe zij zich binnen het faciliterend beleid actiever kan gaan opstellen. Instrument hiervoor kan zijn het regelmatig overleggen tussen verschillende afdelingen waar het gaat om detailhandel. Hierdoor wordt een verdere informatie-uitwisseling en afstemming bereikt, en wordt beter geanticipeerd en actief gereageerd op relevante ontwikkelingen die van belang zijn voor de detailhandel. Hoewel de gemeente geen directe rol speelt in de invulling van vrijkomende winkelpanden, kan door het opzetten van een winkelpandenbank wel beter bemiddeld worden tussen verschillende partijen. De gemeente zal hierbij niet de taak van makelaar op zich nemen, maar wel kan in samenwerking met makelaars betere sturing worden aangebracht in de invulling van leegkomende winkelpanden. 2 Actief beleid Als wordt geconstateerd dat winkelvoorzieningen dreigen te vervallen of onder druk staan, zal de gemeente een actief beleid voeren. Dit beleid zal altijd samen met de markt moeten worden vormgegeven. Er bestaan twee mogelijkheden van actief beleid voeren. Voor winkelgebieden waar geen toekomstperspectief op de langere termijn aanwezig is en waarvan het tevens in verband met concentratie/stimuleringsplannen voor een nabijgelegen winkelcentrum gewenst is dat de bedrijfsvoering wordt beëindigd, kan een actief saneringsbeleid worden gevoerd. Dit betekent dat voor dergelijke winkelstrips de procedure tot bestemmingsplanwijziging in werking moet worden gezet. Voor winkelgebieden waar dit aan de orde is, dienen via het bestemmingsplan alternatieve bestemmingen (in de (semi)commerciële sfeer) worden aangegeven. Een dergelijk beleid kan alleen worden gevoerd indien er een duidelijke structuurvisie voor het betreffende deelgebied is ontwikkeld. Voor winkelgebieden waarvan de gemeente het van belang acht dat het een versterking ondergaat, kan een stimulerend beleid worden gevoerd. Het winkelgebied wordt hiertoe aangewezen als winkelconcentratiegebied. Op verschillende beleidsterreinen, zoals economische zaken, ruimtelijke ordening, verkeer en groenvoorziening, zal het aanwijzen tot concentratiegebied zijn uitwerking hebben. Zo zal de gemeente een initiërende, regisserende en adviserende rol spelen bij de keuze tot aanwijzing tot concentratiegebied en het uitwerken van de inhoud en consequenties daarvan. Indien uitbreiding aan de orde is, en dit de distributieve structuur niet aantast, dient hieraan medewerking te worden verleend. Het aanbieden van goede infrastructuur (bereikbaarheid voor alle vervoerswijzen en parkeer- en stallingsmogelijkheden) kan ook een vorm van stimuleren zijn. Daarnaast kan de gemeente zich als 32

beheerder van de openbare buitenruimte actief opstellen (aanleg van straatmeubilair, groenvoorziening etc). Bovengenoemde vormen van actief beleid dienen veelal in combinatie plaats te vinden binnen wijken waar zowel kansrijke als kansarme winkelconcentraties aanwezig zijn. Het verplaatsen van de winkels in een te saneren gebied naar een winkelgebied met meer toekomstperspectief behoort in dit kader tot de mogelijkheden. De gemeente kan binnen dit type beleid een initiërende, coördinerende of regisserende rol, of een combinatie hiervan, spelen. Financieringsmogelijkheden Er bestaat een aantal financieringsmogelijkheden die bij de uitwerking van de actieve beleidsvormen worden ingezet. Allereerst zijn er de fondsen voor de verbetering van fysieke leefomgeving en openbare buitenruimte (Investeringsprogramma Stedelijke Vernieuwing en Detaillistenfonds). Daarnaast kunnen financiële middelen die bij herontwikkeling van winkelgebieden zijn verkregen (bijvoorbeeld door verkoop van grond) worden ingezet bij het nemen van maatregelen in desbetreffend, of een ander, winkelgebied. De kosten die verplaatsing van winkels uit kansarme gebieden naar kansrijke gebieden met zich mee brengt, zullen in de kosten van het gehele project voor desbetreffende wijk moeten worden opgenomen. Indien in het kader van herstructureringsplannen tevens aandacht aan de winkelsituatie wordt geschonken, is het denkbaar dat er vanuit dit grotere project financiële middelen beschikbaar komen voor verbeteringen op detailhandelsgebied.

33

Winkelcentrum Middenhoven

Rembrandtweg (Stadshart)

34

5 Detailhandel-gerelateerde beleidsterreinen
In deze nota is tot dusver vooral aandacht geschonken aan de ruimtelijke aspecten van de diverse detailhandelsvormen in Amstelveen. Deze ruimtelijke component van de detailhandel is vanuit gemeentelijk oogpunt een belangrijke, in verband met de rol die de gemeentelijke overheid speelt ten aanzien van de ruimtelijke ordening. Er zijn echter meer beleidsterreinen die de detailhandel raken. Deze kunnen zowel voorwaardenstellend als faciliterend werken op de winkelstructuur in de gemeente.

5.1 Milieu
Milieu en detailhandel hebben met elkaar te maken via verschillende lijnen: milieuwetgeving, (bedrijfs)afval inzameling, duurzaam bouwen en energiebesparing. In het milieu actieprogramma is een aantal specifiek op de detailhandel toegesneden acties opgenomen. De zorg voor een goed woon- en werkmilieu heeft de belangstelling van de verschillende overheidslagen. Het milieubeleid kent vele raakvlakken met de detailhandel, maar veel van deze raakvlakken spelen zich af buiten het zicht van de gemeentelijke overheid. Hierbij valt te denken aan afspraken die gemaakt worden met overkoepelende organisaties in de detailhandel over zaken als verpakkingsmaterialen en recycling van afvalproducten. Naast de wettelijke taken, is het werkveld van de gemeente op milieugebied veel breder. De gemeente is adviserend, stimulerend en ondersteunend richting bedrijven voor het treffen van maatregelen die het milieu en de leefomgeving ten goede komen. Detailhandel en de milieuwetgeving Indien detailhandel onder de Wet Milieubeheer valt (gebruik van een apparaat van minimaal 1,5 kilowatt), is het 'Besluit detailhandel en ambachtsbedrijven milieubeheer' van toepassing. Hierin staan voorschriften die betrekking hebben op leefbaarheids-, veiligheids- en duurzaamheidsaspecten. Leefbaarheid betreft geluid (laden en lossen, koelmotoren), afval (opslag en afvoer), stank (van afvalopslag of bakken en braden) en licht (reclame). Duurzaamheid betreft energie-, water-, afvalbesparing en afvalscheiding. Bij een verbruik boven een bepaalde norm is het bedrijf verplicht om aan te geven welke besparingen al zijn doorgevoerd. Ook bij relatief kleine bedrijven zijn er, met name op het gebied van energie, besparingen mogelijk. Winkels worden gezien hun milieurelevantie weinig gecontroleerd (een keer per 5 of 10 jaar), maar er zijn wel regelmatig klachten, met name met betrekking tot geluid (laden en lossen en koelmotoren). Recentelijk komen er daarnaast meer klachten over lichthinder. Binnen de gemeente wordt veel belang gehecht aan milieuzorg bij bedrijven. Zo wordt tijdens een controle ook aandacht besteed aan milieuzorg: bedrijven kunnen een advies krijgen over de mogelijkheden voor energie-, water- en afvalbesparing of worden hiervoor doorverwezen. Ook bij nieuwbouw en verbouwingen wordt de detaillist gewezen op 'duurzaam ondernemen'. Als een bedrijf milieuzorg goed oppakt, kan dit gevolgen hebben voor de controlefrequentie: een bedrijf wordt dan minder vaak gecontroleerd, omdat het heeft aangetoond een eigen verantwoordelijkheid voor het milieu te hebben. Een bedrijf dat daarentegen voorschriften overtreedt, zal vaker worden gecontroleerd. Gebruik kunststoffen Het gebruik van plastic tassen en milieuonvriendelijk verpakkingsmateriaal komt nog veelvuldig voor in de detailhandel. Hoewel de laatste jaren verbetering heeft plaatsgevonden (onder andere via een convenant verpakkingen tussen rijksoverheid en fabrikanten), is verdere vermindering van het gebruik van kunststoffen wenselijk. Bedrijfsafval De gemeente streeft een aantrekkelijk voorzieningenapparaat na, met goede winkels in een prettige omgeving. Het gescheiden laten inleveren van bedrijfsafval is een andere ambitie die gemeente heeft. Deze twee doelstellingen zijn niet altijd eenvoudig met elkaar te verenigen. De inzameling van het bedrijfsafval vormt niet zelden een probleem voor de winkelier. Deze moet volgens landelijke wetgeving het afval gescheiden aanbieden en hiervoor betalen (het principe van ´de vervuiler betaalt´). Daarnaast verbiedt de gemeente het aanbieden van afval op de openbare weg. Het afval zal dus door het bedrijf zelf moeten worden opgeslagen. Omdat de bedrijfsruimte beperkt is, en de Keuringsdienst

35

van Waren voor bepaalde branches strikte eisen stelt, ontstaat een probleem. Dit probleem ligt primair bij de ondernemers. De gemeente wil de winkeliers ondersteunen bij het vinden van een oplossing. Bovengeschetste situatie behoort een aandachtspunt te zijn bij toekomstige plannen rond uitbreiding of nieuwbouw van winkels of winkelcentra. De ruimtebehoefte van bedrijfsafval moet onderdeel uitmaken van de planvorming. Als deze ruimte apart in de plannen wordt aangegeven, kunnen hier duidelijke afspraken over worden gemaakt, en hoeft het scheiden van bedrijfsafval niet langer een probleem te zijn. Afvalinzameling In winkelgebieden worden vaak glas-, papier- en andere afvalbakken geplaatst, omdat deze locaties door veel mensen bezocht worden. Bij de plaatsing van deze bakken moet niet alleen rekening worden gehouden met uitstraling en beheer van de openbare buitenruimte, maar ook met de bedrijfsvoering en de (commerciële) uitstraling van de winkels. Duurzaam bouwen Met het vaststellen van de nota Externe integratie milieubeleid in oktober 1993 heeft de gemeenteraad duurzaam bouwen tot een van de speerpunten van het gemeentelijk milieubeleid gemaakt. In maart 1997 heeft het college besloten om de Amstelveense aanpak af te stemmen op het Nationaal Pakket Duurzaam Bouwen. In dit pakket zijn zogenaamde checklists opgenomen met daarin maatregelen voor zowel nieuwbouw als renovatie van woningen, maar ook voor utiliteitsbouw (bedrijven, kantoren, winkels). Amstelveen heeft ervoor gekozen om enkele maatregelen verder aan te scherpen zoals die op het gebied van de energieprestatie-eis en het gebruik van tropisch hardhout. Deze checklists worden doorgesproken met opdrachtgevers in een zo vroeg mogelijk stadium van het bouwproces, bij voorkeur in de fase van het voorlopig ontwerp. Hierdoor is het mogelijk om de duurzaam bouwen-maatregelen direct in de bouwplannen op te nemen en op die wijze een gemeenschappelijk ambitieniveau voor duurzaam bouwen te bepalen. Tot nu toe is het duurzaam bouwen-beleid voornamelijk gericht op nieuwbouw. De bestaande woningvoorraad en utiliteitsbouw blijven achter in de doelstellingen. In het kader van onder meer de Toekomstvisie Amstelveen 2020+ zijn binnen de bestaande stad herstructureringsgebieden aangewezen. Niet alleen kan daarbij gedacht worden aan sloop en nieuwbouw maar ook aan functieveranderingen van gebouwen. Hier liggen kansen en mogelijkheden om met het duurzaam bouwen-beleid aan te sluiten. In een op te starten evaluatie van het duurzaam bouwen-beleid zullen bovenstaande ontwikkelingen meegenomen worden waarbij ook de aandacht zal uitgaan naar de detailhandel. Energiebesparing Op landelijk niveau spelen twee ontwikkelingen een belangrijke rol op het gebied van energiebeleid en de activiteiten richting detailhandel. Ten eerste is er de liberalisering van de energiemarkt. Per 1 januari 2002 komt de tweede tranche vrij voor de inkoop van elektriciteit. Het betreft aansluitingen groter dan 3 x 80 ampère. Een beperkte groep (grotere) winkels zal hieronder vallen. Per 1 januari 2004 komen de overige aansluitingen in aanmerking voor vrije inkoop. Liberalisering leidt tot meer aandacht voor energie als beheeraspect voor ondernemers. Het geeft meer mogelijkheden tot kostenreductie te komen en tegelijk meer noodzaak om bij investeringen in bijvoorbeeld apparatuur rekening te houden met de contractvoorwaarden van het energiebedrijf. Ten tweede is er de ontwikkeling van het klimaatbeleid. De gemeenten spelen een cruciale rol in het bereiken van de CO2-reductie-doelstelling die Nederland heeft. Klimaatbeleid geeft nieuwe aanknopingspunten die het huidige energiebesparingsbeleid een belangrijke vernieuwende impuls zullen geven. De rol die de gemeente vervult in relatie tot de detailhandel richt zich voornamelijk op stimulering van energiebesparing en -efficiencyverbetering. Uitgangspunt is om vooral op natuurlijke momenten (nieuwbouw, renovatie en herinrichting) gezamenlijk te zoeken naar optimalisatie. Ondernemers kunnen op deze momenten een advies krijgen over energiebesparing. Het advies kan worden gegeven door de gemeente, of door het samenwerkingsverband MAKK (Milieuadvies Kleinzakelijke Klanten). Met eenvoudige adviezen kan energie -en voor de ondernemer dus geldworden bespaard. In 1995 heeft de gemeente een energiebeleidsplan opgesteld, een geactualiseerde nota is in voorbereiding. Verder ontwikkelt de gemeente een actief beleid in het kader van de verruimde reikwijdte Wet

36

Milieubeheer. Dat houdt onder andere in dat daar waar bedrijven de grenswaarden voor energie overschrijden (50.000 kWh of 25.000 m³ gas) het mogelijk is nadere eisen te stellen ten aanzien van energie-efficiencyverbetering. Daarbij is een belangrijk uitgangspunt het redelijkheidsbeginsel: de terugverdientijd van de maatregel is hierbij van belang en is in de wet ook begrensd tot maximaal 5 jaar. Milieu actieprogramma 2001-2005 In het milieu actieprogramma wordt de detailhandel als specifieke sector genoemd. De projecten die voor de detailhandel worden gecontinueerd of opgezet zijn: * milieu- en energieadvisering; * de actie ´Koop Groen, Natuurlijk Doen´ in een wijkwinkelcentrum; * milieuzorgadvisering bij natuurlijke momenten; * onderzoek afvalverwijdering in winkelcentra.

5.2 Verkeer en vervoer
Bereikbaarheid is een belangrijke randvoorwaarde voor de detailhandel. Per type winkelgebied verschilt de bereikbaarheid, afhankelijk van de vervoersmodus. In beleidsstukken als het nationaal, provinciaal en regionaal verkeers- en vervoersplan en gemeentelijke nota´s inzake verkeer en vervoer worden de contouren vastgelegd die ook voor de detailhandel van belang zijn. Het gaat hier onder meer om het locatiebeleid, duurzame en veilige bereikbaarheid en de verantwoordelijkheid en standpunten ten aanzien van parkeerbeleid. Bereikbaarheid voor zowel bezoekers als toeleveranciers is een belangrijk aspect voor de detailhandel. De wijze waarop het winkelcentrum bereikbaar moet zijn verschilt per winkelgebied en vooral ook per functie. Zo worden de wijk- en buurtcentra voor een belangrijk deel (38%) met de auto bezocht om de gedane boodschappen te kunnen vervoeren. Ook komen veel mensen te voet (34%). Een kwart komt met de fiets. Bij het bezoek aan het Stadshart komt eenzelfde percentage Amstelveners met de auto, 32% op de fiets en 13% lopend. Omdat het Stadshart daarnaast een functie heeft voor bezoekers van buiten Amstelveen, kent het totale bezoek aan het Stadshart een groter autogebruik. Een winkelconcentratie als Bovenkerk/Legmeer wordt grotendeels met de auto bezocht, enerzijds vanwege de ligging, maar met name vanwege het type artikelen dat hier wordt verkocht (volumineuze artikelen voor in en om de woning). Bij het (her)inrichten van winkelgebieden dienen de bereikbaarheid voor de verschillende vervoerswijzen en de parkeermogelijkheden dan ook intensief te worden betrokken. Dit gebeurt nu ook al, maar een betere afstemming is mogelijk en ook wenselijk. De verschillende standpunten die de discussie veelal domineren en betrokkenen tegenover elkaar plaatsen, kunnen dan plaatsmaken voor constructieve opvattingen waarbij eigenbelang niet uit het oog wordt verloren, maar waarbij de meerwaarde van een integrale kwaliteitsverbetering wordt nagestreefd. Beleid Het rijk rondt in 2002 de procedure af van de planologische kernbeslissing die het Nationaal Verkeersen Vervoerplan (NVVP) doorloopt. De andere overheden moeten de reserveringen en de essentiële onderdelen zoals opgenomen in deel B van het NVVP laten doorwerken in hun streek- en bestemmingsplannen en uitwerken in hun beleid. Een belangrijke wijziging in de beleidsaanpak van het rijk (zoals opgenomen in het NVVP) is dat een grotere verantwoordelijkheid bij de andere overheden wordt neergelegd voor bepaalde aspecten van het beleid, zoals voor het lokaal en regionaal openbaar vervoer, vervoermanagement en locatiebeleid. In navolging van het rijk presenteert de provincie Noord-Holland, en naar verwachting ook het ROA, in 2002 haar beleidsvoornemen voor de komende 20 jaar in een Provinciaal Verkeers- en Vervoerplan (PVVP) en het ROA in een Regionaal Verkeers- en Vervoersplan (RVVP). Bovendien wordt in 2002 een nieuw streekplan voor Noord-Holland-Zuid vastgesteld. Op lokaal niveau bestaan er diverse beleidsnota’s over verkeer en vervoer, zoals de nota openbaar vervoer, het fietsbeleidsplan en een parkeerverordening. Het toekomstig lokaal verkeers- en vervoersbeleid wordt in hoofdlijnen weergegeven in de Toekomstvisie Amstelveen 2020+. Deze hoofdlijnen zullen de komende jaren worden uitgewerkt. Belangrijkste elementen uit bovengenoemde beleidsstukken voor de detailhandel zijn: * Het locatiebeleid (regionaal verzorgende winkelcentra moeten gevestigd zijn op A- of B-locaties) wordt herzien. In het nieuwe beleid is het de taak van de provincies en gemeenten om een afweging 37

te maken tussen economie, bereikbaarheid en leefbaarheid en zo de beste plek voor een bedrijf te bepalen. Doelstelling van het nieuwe locatiebeleid is het zodanig vestigen van bedrijven en voorzieningen dat een optimale bijdrage wordt geleverd aan de versterking van de vitaliteit van de stedelijke netwerken, steden en dorpen. * Met betrekking tot verplaatsen wordt gestreefd naar een veilige en duurzame bereikbaarheid door middel van een goedlopend openbaar vervoers-, fiets-, voetgangers- en autonetwerk, waar er op alle niveaus knooppunten zijn waar kan worden overgestapt van het ene vervoermiddel op het andere. Knooppunten ook, waar andere functies zoals wonen, werken en recreëren worden gestimuleerd. * Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het voeren van parkeerbeleid. Parkeren In de meeste winkelcentra in Amstelveen moet betaald worden voor het parkeren. Het effect van betaald parkeren is afhankelijk van de functie die een winkelcentrum vervult. Naarmate het bezoek aan een winkelcentrum een hogere toegevoegde waarde heeft (bijvoorbeeld recreatief winkelen), is men eerder bereid te betalen dan wanneer het bijvoorbeeld het doen van boodschappen betreft, of het bezoek aan een bibliotheek. Hiermee komt een ander aspect van parkeren bij winkelcentra aan de orde, namelijk de parkeercapaciteit. Een aantal winkelcentra in Amstelveen kent een hoge parkeerdruk. Dit zijn de centra Waardhuizen, Groenhof, Bankrashof, Kostverlorenhof en daarnaast de winkelstrippen Bourgondischelaan, Rembrandtweg Noord en Amsterdamseweg Zuid. De grootste capaciteitsproblemen worden veroorzaakt doordat bewoners of werknemers van kantoren en winkels parkeerplaatsen innemen. Om dit tegen te gaan, en meer parkeerplaatsen voor de winkelbezoeker te bieden, zal in de meeste van bovengenoemde centra (verder) betaald parkeren worden ingevoerd. Een andere aanpak van het parkeerprobleem is het instellen van vervoersmanagement bij bedrijven/ winkels, of Park & Ride-voorzieningen. Aangezien dergelijke voorzieningen alleen kunnen werken bij bedrijven van grote omvang, zal dit hooguit in het Stadshart een oplossing kunnen zijn.

5.3 Wijk- en buurtbeheer
De relatie tussen detailhandel en wijk- en buurtbeheer blijkt enerzijds uit de ambitie om maatschappelijke voorzieningen en winkelvoorzieningen in samenhang te ontwikkelen, zoals dit in de Toekomstvisie Amstelveen 2020+ wordt genoemd, en anderzijds uit de informatieverstrekking en afstemming tussen beide. In het wijk- en buurtbeheer staat de leefomgeving van de burger centraal. Voorzieningen, zowel commerciële als maatschappelijke, spelen in deze omgeving een belangrijke rol. In de Toekomstvisie Amstelveen 2020+ wordt ten aanzien van voorzieningen de volgende centrale doelstelling gesteld: ´het actief bevorderen van een flexibel en multifunctioneel aanbod aan voorzieningen dat vraaggestuurd tot stand komt en een belangrijke voorwaarde is voor het bevorderen van de leefbaarheid in de stad en zijn wijken en buurten´. Tevens wordt gesteld dat concentratie van voorzieningen wenselijk is, waardoor de relatie tussen detailhandel en overige voorzieningen in de toekomst zal versterken. In de gemeente worden wijkplannen opgesteld. In deze wijkplannen wordt een schets van de betreffende wijk gegeven op gebieden als milieu en reiniging, (verkeers)veiligheid en voorzieningen. Ook zijn de wensen en knelpunten van inwoners en het wijkplatform (vertegenwoordigers van de wijk) opgenomen. Zij zijn immers de gebruikers en uiteindelijk de doelgroep. Ten slotte wordt in het wijkplan een aanzet gegeven tot het ontwikkelen van een visie voor een periode van 10 jaar. Het wijkplan kan relevante informatie leveren voor ontwikkelingen op detailhandelsgebied in een bepaalde wijk. Omdat er verschillende aspecten van een wijk in worden behandeld, kunnen de wijkplannen dienen als gebiedsgerichte, integrale input. Andersom kunnen de ambities uit de detailhandelsnota worden opgenomen in de wijkplannen teneinde een integrale aanpak en de wederzijdse informatievoorziening te bevorderen.

5.4 Veiligheid en ouderenbeleid
Ten aanzien van de minder mobiele inwoners van de gemeente, met name ouderen, ontstaat steeds meer spanning tussen hun behoeften en de economische levensvatbaarheid van de

38

kleinere winkels in hun nabije woonomgeving. Het direct (financieel) ondersteunen van onrendabele winkels wordt echter niet als taak van de overheid gezien. De gemeente zal zich samen met Stuurgroep 55+ beraden of er andere mogelijkheden zijn, waarbij de gemeente een voorwaardenscheppende rol kan spelen. Veiligheid is een belangrijke voorwaarde voor een goed verblijfsklimaat. Veiligheid voor zowel de bezoekers als de winkeliers en hun personeel. Ondernemers treffen zelf maatregelen om de schade te beperken met elektronische beveiliging van hun waren, rolluiken, enzovoort. Ook de inzet van politie in winkelcentra draagt bij aan de veiligheid. Oudere consumenten zijn vaak minder mobiel, ook bij het doen van boodschappen. Deze beperkte mobiliteit kan overigens ook voor andere bevolkingsgroepen gelden, zoals gehandicapten. Deze consumenten zijn veelal aangewezen op winkelvoorzieningen in de directe omgeving van de woning. Jarenlang is dit de winkel op de hoek geweest. Een belangrijk uitgangspunt bij het opstellen van de vorige detailhandelsnota is dan ook geweest, dat in iedere buurt in Amstelveen tenminste één aanbodconcentratie van dagelijkse artikelen moest worden gehandhaafd. Het handhaven van dit voorzieningenniveau is echter vaak een probleem. Het economisch draagvlak voor de winkel op de hoek is tanende. De mobielere consumenten gaan naar grote en ruim gesorteerde, goed per auto bereikbare supermarkten, en van de vergeten boodschap en de bestedingen van de oudere consumenten alleen kan de winkel op de hoek niet langer bestaan. Voor het instandhouden of realiseren van een dergelijke voorziening zal een financieel offer gebracht moeten worden. Het investeren in een winkel wordt echter niet gezien als een taak van de overheid, maar moet worden overgelaten aan de marktsector. De gemeente streeft naar het zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen van ouderen, waarbij de winkelvoorzieningen een belangrijk onderdeel van de leefomgeving is. De gemeente zal zich dan ook samen met Stuurgroep 55+ beraden of er andere mogelijkheden zijn, waarbij de gemeente een voorwaardenscheppende rol kan spelen. Hierbij kan gedacht worden aan het opzetten van een vervoersvoorziening voor ouderen naar een winkelcentrum of de markt. De volgende aspecten verdienen hierbij in elk geval aandacht: om wat voor vervoer gaat het, en wat is het begin- en eindpunt. Beide hangen samen met de vraag wie het vervoer betaalt.

Amsterdamseweg-Noord

Verlengde Rembrandtweg (Stadshart)

6 Conclusies en aandachtspunten
In dit hoofdstuk worden de belangrijkste conclusies ten aanzien van het detailhandelsbeleid voor Amstelveen weergegeven. Vervolgens wordt een aantal aanbevelingen gedaan, waarmee wordt beoogd ook in de toekomst de detailhandel in de gemeente zo gezond mogelijk te laten functioneren, zowel voor de consument als voor de ondernemer.

39

6.1 Conclusie
De beleidsdoelstelling voor de komende jaren is het in stand houden en versterken van de winkelstructuur. Hierbij moeten keuzes gemaakt durven worden en kunnen andere, detailhandelgerelateerde beleidsterreinen worden ingezet. Op basis van de huidige situatie in Amstelveen en toekomstige ontwikkelingen op nationaal, regionaal en lokaal niveau is in het voorgaande beschreven waar het beleid voor de detailhandel in Amstelveen zich de komende jaren op dient te richten. Dit is in de eerste plaats het in stand houden en versterken van een duidelijke winkelstructuur. Als belangrijkste elementen hiervan gelden het versterken van de positie van het Stadshart voor recreatief winkelen én de dagelijkse boodschappen, het bedrijventerrein Bovenkerk en de wijkverzorgende winkelcentra. Met name voor de laatste categorie geldt, dat er keuzes gemaakt moeten (durven) worden. Voor een winkelcentrum waar dit nodig en gewenst is, kan bijvoorbeeld een actief, stimulerend beleid worden gevoerd door middel van ingrepen in de openbare ruimte of het wijzigen van het bestemmingsplan. In een gebied waar de detailhandel weinig overlevingskansen heeft, moet de afweging gemaakt worden of stimulerende maatregelen nog zinvol en wenselijk zijn. Indien dit niet het geval is, zal bijvoorbeeld sanering, bestemmingswijziging of verplaatsing in gang gezet moeten worden. Daarnaast moet er rekenschap van worden gegeven dat er blijvend geïnvesteerd moet worden in de winkelomgeving. Dit betekent dat zowel winkeliers, eigenaren als gemeente deze verantwoordelijkheid op zich dienen te nemen, bij voorkeur in gezamenlijkheid. Indien er in de toekomst in Amstelveen woningbouw plaatsvindt van enige omvang, zal ook nagedacht moeten worden of,en zo ja op welke manier, er winkelvoorzieningen gerealiseerd moeten worden. Ruimtelijke ordening, verkeer, milieu en veiligheidszorg zijn aspecten die sterk samenhangen met detailhandel. Enerzijds stellen zij randvoorwaarden, anderzijds kunnen zij worden ingezet bij het optimaliseren van de detailhandel in de gemeente.

6.2 Aandachtspunten
Concreet vloeien er uit de algemene doelstelling een aantal aandachtspunten voort. Allereerst is dat het positioneren van het Stadshart als boodschappencentrum voor de wijk en als recreatief winkelcentrum voor de hele gemeente en daarbuiten. Daarnaast het positioneren van de wijkwinkelcentra als boodschappencentra en Bovenkerk als PDV-locatie. Winkels buiten de traditionele PDV-branches worden niet toegestaan buiten de bestaande winkelcentra om de winkelstructuur niet aan te tasten. Andere aandachtspunten zijn: het investeren in een goede winkelomgeving, het uitwerken van beleid inzake bijzondere vormen van detailhandel, onderzoek naar een tweede weekmarkt, de inzet van het bestemmingsplan en gezamenlijke aandacht voor parkeren als randvoorwaarde. 1) In stand houden en verbeteren van de detailhandelsstructuur De structuur van een hoofdwinkelcentrum en een zevental wijkwinkelcentra, met daarnaast wat kleinere winkelgebieden en een concentratie perifere detailhandel is overzichtelijk en logisch. Desalniettemin zijn er verbeteringen wenselijk. Ø De positie van het Stadshart in de dagelijkse sector moet worden versterkt. Hiertoe moeten goede randvoorwaarden worden geschapen, zoals kortparkeerplaatsen en optimale bereikbaarheid voor alle vervoerswijzen. Daarnaast dient de functie voor het recreatief winkelen worden verstevigd met een aantrekkelijk en gevarieerd aanbod en het creëren van gezelligheid en sfeer. Wat betreft de wijkwinkelcentra moeten keuzes worden gemaakt. Sommige centra functioneren prima en kennen uitbreidingsmogelijkheden. Deze moeten mogelijk worden gemaakt om ook de consument van de toekomst een goed voorzieningenniveau te bieden. Hierbij dient de verhouding tussen de verschillende centra niet onacceptabel te worden aangetast. Voor winkelgebieden die onvoldoende functioneren, moet een beleid worden gevoerd tot verbetering van de aanbodstructuur, of moet worden besloten tot sanering of relocatie. De concentratie aan perifere detailhandel dient duidelijker en aantrekkelijker voor de consument te worden gepositioneerd. Alleen de ‘traditionele PDV-branches´ dienen te worden toegestaan,

Ø

Ø

40

hetgeen ook via het bestemmingsplan vastgelegd moet worden. Uitbreiding van het aanbod is distributie-planologisch niet aan de orde, maar relocatie van geschikte aanbieders van elders uit de gemeente is een welkome aanvulling op de bestaande concentratie. 2) Geen vestiging buiten bestaande winkelcentra van andere dan de traditionele PDV-branches De bovengenoemde punten dienen allen om de bestaande winkelstructuur in Amstelveen te behouden en te versterken. Het vestigen van winkels buiten de bestaande winkelcentra zal een aantasting van deze structuur kunnen betekenen. Immers, dergelijke winkels zullen consumenten wegtrekken uit de wijkcentra, waardoor deze in hun bestaansrecht worden aangetast. In Amstelveen zal dan ook niet toegestaan worden, om winkels die niet behoren tot de traditionele PDV-branches (auto’s, boten, caravans, sanitair, keukens, bouwmarkten, tuincentra en meubels) te vestigen buiten de bestaande winkelcentra. 3) Investeren in een blijvend goede winkelomgeving Zowel winkeliers als gemeente dienen zich er rekenschap van te geven dat investeren in winkelgebieden nodig is en nodig blíjft. Hoewel dit primair een taak van winkeliers/eigenaren is, moet de gemeente haar verantwoordelijkheid in deze op zich nemen. Dit is mogelijk door ingrepen in de buitenruimte. In samenwerking investeren in een winkelgebied is hierbij wenselijk. Het Investeringsprogramma Stedelijke Vernieuwing en het Detaillistenfonds bieden hiervoor mogelijkheden. Ook opbrengsten uit andere detailhandelsprojecten kunnen hiervoor worden ingezet. 4) Beleidsvisie voor bijzondere vormen van detailhandel Voor vormen van detailhandel, niet zijnde winkels, is een duidelijke beleidsvisie essentieel omdat het hier vaak gaat om schemergebieden. Een eenduidig beleid hierover draagt bij aan helderheid voor de gemeente en voor marktpartijen. Voor vliegende winkels zijn in 1998 beleidsregels opgesteld, die nog steeds voldoen en ook geen bijstelling behoeven. Inzake braderieën, rommel- en vlooienmarkten wordt een maximumstelsel opgesteld. Voor standplaatsen ten slotte, moet eenheid in het beleid worden gebracht. 5) Onderzoek van mogelijkheden tweede warenmarkt De mogelijkheid en wenselijkheid van een tweede warenmarkt (in het centrum dan wel in een van de wijken) wordt opnieuw onderzocht. Hierbij speelt zowel de positie van de warenmarkt op landelijk niveau een rol, als de specifieke Amstelveense situatie. 6) Inzet (herziening) van bestemmingsplannen als beleidsinstrument Aangezien het bestemmingsplan, naast een beleidsnota, het belangrijkst instrument vormt om het detailhandelsbeleid gestalte te geven, dient dit vaker en actiever te worden ingezet om een bepaalde ontwikkeling te sturen. De keuze tussen puur een detailhandelsbestemming of gemengde bestemming kan hierin worden vastgelegd, maar ook kunnen wijzigingen van bestemming in gang worden gezet. Daarnaast kan het bestemmingsplan grenzen stellen aan de omvang van detailhandel en andere functies. Ook op de handhaving van het bestemmingsplan dient in de toekomst beter te worden toegezien. 7) Gezamenlijke aandacht voor parkeren als randvoorwaarde voor de detailhandel Omdat parkeren voor veel partijen, waaronder de detailhandel, een belangrijke randvoorwaarde is, dient het overleg hierover, meer dan nu gebeurt, met alle betrokkenen te worden gevoerd. Dit teneinde een optimale parkeersituatie te verkrijgen met een maximaal (maatschappelijk) draagvlak.

6.3 Vervolg
De algemene aanbevelingen uit de vorige paragraaf worden in deel twee van de nota gespecificeerd per winkelcentrum, waarna vervolgens voor de korte termijn een actiepuntenlijst is opgesteld. In de vorige paragraaf zijn aanbevelingen gedaan voor het toekomstig detailhandelsbeleid in Amstelveen. Deze aanbevelingen zijn algemeen van aard. In het volgende hoofdstuk wordt per wijk of per winkelgebied specifieker aangegeven welke beleidslijn of maatregelen gewenst zijn. Het gaat hier om aanbevelingen voor de middellange termijn. Om uitvoering te (kunnen) geven aan deze aanbevelingen, zal als uitwerking van deze detailhandelsnota, elke twee jaar een actieprogramma worden opgesteld. Hierin wordt per winkelgebied aangegeven welke actiepunten op welke manier worden uitgewerkt. Het kan daarbij gaan om zeer concrete, direct uitvoerbare maatregelen, maar ook om het verder onderzoeken van een aanbeveling uit de detailhandelsnota. 41

Op deze wijze zal het detailhandelsbeleid van de gemeente Amstelveen zich niet beperken tot de detailhandelsnota, maar zich vertalen in concrete acties.

42

43

Deel 2: Deelgebieden
Winkelcentrum Bankrashof

44

45

7 Inleiding
In dit tweede deel wordt per woonwijk behandeld welke winkelgebieden er zijn, hoe deze zijn samengesteld en hoe ze economisch gezien functioneren. Vervolgens wordt per winkelgebied het toekomstig wenselijk scenario geschetst. In het koopstromenonderzoek, dat inzicht geeft in de kooporiëntaties binnen Amstelveen en waarvan de belangrijkste uitkomsten zijn opgenomen in de bijlage, zijn sommige wijken samengenomen tot wijkcombinaties. Dit met het doel om betrouwbare uitspraken te kunnen garanderen. De indeling hiervan is eveneens opgenomen in de bijlage. Tevens staat in de algemene gegevens per wijk steeds aangegeven tot welke wijkcombinatie de wijk behoort. Sommige winkelgebieden zijn van dusdanig beperkte omvang dat een berekening van het functioneren gebaseerd zou zijn op slechts een of enkele winkels. In deze gevallen zijn de winkelgebieden in een wijk samengenomen. Indien bekend, zijn ter vergelijking de gegevens uit 1991 tussen haakjes weergegeven. In het kader van de nota hebben per winkelgebied gesprekken plaatsgevonden met ondernemers, eigenaren en beheerders. De wensen, vragen en opmerkingen die in deze gesprekken naar voren kwamen, worden in desbetreffend hoofdstuk over het winkelgebied benoemd, waarbij vervolgens aan de orde komt op welke wijze de gemeente hiermee zal omgaan. In de bijlage zijn de gespreksverslagen opgenomen.

46

47

8 Randwijk
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 5.018 - winkelaanbod: Bourgondischelaan, Amsterdamseweg-Noord, Rembrandtweg-Noord - wijkcombinatie: noordwest Tabel 8.1 Aanbod Winkelgebied Bourgondischelaan Amsterdamsewg-Noord Rembrandtweg-Noord Totaal deelgebied
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 3 16 10 29

Horeca 1 8 1 10

Commerciële dienstverlening 2 26 6 34

Tabel 8.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen Bourgondischelaan 19 5 (5) Amsterd.wg-Noord 0 0 (1) Rembr.wg.-Noord 8 2 Totaal deelgebied 27 7
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 0 0 (0) 2 1 (2) 4 1 6 2

Randwijk beschikt over een aantal winkelconcentraties. Er is 1 reguliere supermarkt gevestigd en een meer specialistische supermarkt. De winkels komen verspreid in een aantal strips voor. Winkelaanbod De Bourgondischelaan, ingebed in de woonwijk, bestaat uit een supermarkt en enkele andere voorzieningen. De supermarkt is de grote trekker van het winkelgebiedje. Deze trekt een vijfde van de bestedingen aan dagelijkse artikelen uit het noordwesten van Amstelveen. De overige winkels trekken minder dan een half procent van de koopkracht uit de omgeving. De winkels hebben overwegend een buurtfunctie. Ten opzichte van tien jaar geleden hebben zich geen grote wijzigingen in de koopkrachtbinding voorgedaan. De voorzieningen in de straat zijn krap bemeten, zowel wat betreft pandgrootte als infrastructuur. De kwaliteit van de voorzieningen en de openbare buitenruimte is redelijk. Het zou wenselijk zijn de afvalbakken en pallets minder opvallend te plaatsen. De straat is niet optimaal bereikbaar. Hij is moeilijk te vinden en voor autobezoekers is het in de omgeving erg smal. Het aantal parkeerplaatsen is beperkt voor de supermarktfunctie. Een paar jaar geleden is in de straat eenrichtingsverkeer ingevoerd. Dit wordt als positief ervaren door de ondernemers. In de vorige detailhandelsnota werd een aantal knelpunten reeds vastgesteld, zoals beperkte schaalgrootte en het niet-compleet zijn van het winkelgebied. Ten aanzien van de beperkte schaalgrootte werd opgemerkt dat deze door vergroting van de Albert Heijn naar 700 m² vvo (1.000 m² bvo) werd verbeterd. Met de huidige schaalgroottes voor supermarkten is dit echter wederom aan de kleine kant. De ondernemer van Albert Heijn wil zijn zaak vergroten, met als doel het beter kunnen vervullen van de huidige functie, die wijkgericht is. Vanuit het economisch functioneren bestaan hiervoor mogelijkheden. De verwachting die destijds bestond dat het centrum breder gebrancheerd zou worden, is niet uitgekomen. Voor de toekomstige positie van de Bourgondischelaan bestaat het risico van verschraling. Albert Heijn is de goed functionerende trekker, maar als deze geen uitbreidingsmogelijkheden krijgt, dient voor het voortbestaan van deze winkel te worden gevreesd. De Amsterdamseweg-Noord bestaat uit winkels en horeca, maar de commerciële dienstverlening heeft de overhand. Het gebied is moeilijk te karakteriseren. Er is een aantal specialistische, hoogwaardige zaken. Een boodschappenfunctie heeft het winkelgebied niet. De winkels trekken een publiek, dat veelal speciaal voor deze winkels komt. Dit blijkt ook uit de bindingscijfers: de winkelstrip bindt slechts een zeer beperkt deel van de koopkracht uit de eigen wijk.

48

Het type winkels enerzijds, en anderzijds het feit dat de winkels niet aaneengesloten liggen, maar in concentraties met een behoorlijke afstand ertussen, werkt in de hand dat het gebied niet als geheel bezocht zal worden en geen verblijfsfunctie heeft. Omdat de tussengelegen panden een woonbestemming hebben, kan hierin niet of nauwelijks verbetering worden gebracht. De openbare buitenruimte zou een kwalitatieve impuls kunnen gebruiken. De bereikbaarheid van het winkelgebied is goed voor alle vervoerswijzen. Voor rolstoelen is de toegankelijkheid echter minder goed. De parkeersituatie voor auto´s is verbeterd met de invoering van een aantal betaald parkeerplaatsen. Er zijn weinig fietsenstallingen. Aan de noordzijde van de Rembrandtweg bevindt zich de derde winkelconcentratie in Randwijk. Deze heeft een divers karakter, maar bestaat vooral uit winkels in de niet-dagelijkse sector. De aanwezige supermarkt heeft een specialistisch en exclusief karakter en heeft meer een functie voor heel Amstelveen, dan voor de eigen wijk. De 2% koopkrachtbinding uit heel Amstelveen in de dagelijkse goederensector zal dan ook op het conto van deze winkel te schrijven zijn. Ruimtelijk gezien kan de aansluiting van de twee winkelzijden worden verbeterd. De koffiekiosk belemmert de zichtlijnen tussen beide delen, en het aangelegde plantsoentje functioneert niet als verbindend element. Een herinrichting van dit gebied zal de synergiewerking tussen beide delen versterken. Hiervoor is echter een aantal wijzigingen nodig die onder meer gevolgen voor het bestemmingsplan en de groenvoorziening hebben, waardoor de wenselijkheid en haalbaarheid hiervan nader onderzoek vergen. Ook de uitstraling van het winkelgebied is voor verbetering vatbaar: de tijdgeest is duidelijk te zien en er is sprake van achterstallig onderhoud in de bestrijding van onkruid. Economisch functioneren Voor de wijk Randwijk kan ten aanzien van het economisch functioneren van de winkels het volgende worden geconcludeerd. De winkels voor de dagelijkse boodschappen behalen een omzet per vierkante meter die boven de landelijk gemiddelde vloerproductiviteit ligt (zie algemene toelichting paragraaf 2.3). De beperkte omvang van het aanbod in deze sector leidt ertoe dat de winkels díe er zijn in deze sector, goed functioneren. Er bestaat distributie-planologisch gezien ruimte voor uitbreiding in deze sector. De niet-dagelijkse sector haalt een vloerproductiviteit die iets onder het gemiddelde ligt. Dit wil niet direct zeggen dat de aanwezige winkels niet goed functioneren. Omstandigheden als huurprijs en branchering van de locale situatie zijn hierin immers niet verdisconteerd. Een concentratie van de winkels op de Rembrandtweg Noord en de Bourgondischelaan zou wenselijk zijn om de positie van het winkelaanbod te versterken. Het toekomstperspectief van de Bourgondischelaan is twijfelachtig indien de Albert Heijn zou vertrekken vanwege gebrek aan toekomstige uitbreidingsmogelijkheden. De overlevingskansen van de overgebleven winkels zullen hierdoor minimaal worden. Hoewel dit op dit moment nog niet direct aan de orde is, is het niet uit te sluiten dat deze ontwikkeling zich in de komende 5 tot 10 jaar gaat voltrekken. Een samenvoegen van de twee winkelgebieden is zeer ingrijpend en op dit moment fysiek en bestemmingsplantechnisch ook onmogelijk. Toch zal er in de komende beleidsperiode nagedacht worden over mogelijkheden voor dit gebied. Bij het ontwikkelen van herstructureringsplannen bijvoorbeeld zal de detailhandel een belangrijk onderdeel moeten zijn. Ondernemersgesprek Amsterdamseweg-Noord De winkeliers zijn blij met de aanleg van een aantal betaald parkeerplaatsen. Wellicht hebben zij in de toekomst behoefte aan meer betaald parkeerplaatsen, met name vanwege het gebruik van parkeerplaatsen door personeel van de kantoren op de Amsterdamseweg. - Op dit moment is er nog geen reden voor uitbreiding van het aantal betaald parkeerplaatsen, bij een te zijner tijd uit te voeren evaluatie zal worden bekeken of uitbreiding hiervan noodzakelijk is. De winkeliers zien woonhuizen liefst niet veranderen in kantoorpanden vanwege de extra parkeerdruk die dit met zich meebrengt. - Een aantal panden op de Amsterdamseweg-Noord heeft een bestemming waarbij woningen omgezet kunnen worden in kantoren. Met betrekking tot panden die een specifieke woonbestemming hebben, acht ook de gemeente het niet wenselijk om hierin een kantoor te vestigen. Rembrandtweg-Noord

49

De ondernemers zien een verplaatsing van de winkels op de Bourgondischelaan naar een nieuwe locatie nabij de Rembrandtweg-Noord alleen zitten als hier aanvullende winkels komen en geen concurrerende winkels. Daarnaast zien zij de fysieke mogelijkheden hiervoor niet. Zij verwachten meer van een verbeterde aansluiting tussen de korte en de lange kant van de Rembrandtweg-Noord door middel van herinrichting van het plein/plantsoentje. De zichtlijnen en de verbinding worden hierdoor beter en het plein kan een sterkere verblijfsfunctie krijgen. Hiervoor zijn echter maatregelen nodig als wijziging van bestemmingsplan, groenvoorziening en verplaatsing van bestaande kiosken. - Bij verplaatsing van winkels naar een nieuwe locatie, en daarnaast eventuele toevoeging van nieuwe winkels, spelen directe concurrentiemotieven geen rol. Wel zal worden onderzocht of een dergelijke verplaatsing nadelige consequenties heeft voor de winkelstructuur. De fysieke mogelijkheden voor een verplaatsing bestaan op dit moment niet. Deze ontwikkeling zal dan ook alleen dan gerealiseerd kunnen worden als hier door middel van bijvoorbeeld herstructureringsplannen ruimte voor ontstaat. De wenselijkheid en mogelijkheid van een herinrichting van het plein/plantsoen om een betere aansluiting te krijgen, zullen worden onderzocht. De ondernemers zouden graag willen dat het parkeerterrein op de hoek Schokland/Terschellingstraat ook een ingang vanaf de Rembrandtweg krijgt, zodat de toegankelijkheid en daarmee de parkeervoorziening verbeterd wordt. - Dit zal worden onderzocht. De doorgang tussen de twee flatgebouwen aan de korte zijde van de Rembrandtweg-Noord wordt ervaren als ´tochtgat´. Men zou dit graag dicht zien, bijvoorbeeld met een winkel. - Dit is in de huidige bebouwingsmogelijkheden niet mogelijk, en moet worden bezien in relatie tot eventuele toekomstige herontwikkeling/herstructurering. Een aantal gevestigde ondernemers heeft uitbreidingswensen. - Indien hiertoe verzoeken worden ingediend bij de gemeente, zal zij deze in overweging nemen. Bourgondischelaan De winkeliers noemen de locatie van de afvalbakken voor Albert Heijn een negatief punt. - Er is al verschillende keren door de gemeente gezocht naar een oplossing voor dit probleem. Vooralsnog is deze niet gevonden. De winkeliers steunen in zeer sterke mate op de trekkracht van Albert Heijn. Indien deze de straat zou verlaten (wegens gebrek aan uitbreidingsmogelijkheden), zal dit een bedreiging zijn voor de eigen overlevingskansen. - Indien Albert Heijn de straat inderdaad zou verlaten, lijkt het uitzicht voor de overige winkeliers weinig positief. Voor deze ondernemers is het raadzaam om actief mee te denken en te participeren over de toekomst. Beleid detailhandelsnota 1994 In de vorige detailhandelsnota werd voor de Bourgondischelaan een passief voorwaardenscheppend beleid voorgestaan. Aan verbeteringsvoorstellen van de winkeliers werd, waar mogelijk, in randvoorwaardelijke sfeer meegewerkt. Voor de Amsterdamseweg-Noord en voor de Rembrandtweg-Noord werd consolidatie van de winkelpanden voorgestaan, in een vooralsnog passief beleid. Beleid komende jaren De beleidslijn voor de Amsterdamseweg-Noord zal worden voortgezet. Het is echter wel zo dat de winkelfunctie van veel panden de afgelopen jaren op de tocht staat, en veel panden inmiddels zijn ingevuld met commerciële dienstverlening. De bestemming die het winkelgebied grotendeels heeft (´gemengde doeleinden´) maakt dit zonder vrijstellingsprocedures mogelijk. Deze ontwikkeling wordt niet als schadelijk voor de verzorgingsstructuur beschouwd en is derhalve niet bezwaarlijk. Met de bestemmingswijziging van woningen in kantoren of commerciële dienstverlening zal terughoudend worden omgegaan, mede vanwege de druk op parkeerplaatsen die dit met zich meebrengt. De in dit hoofdstuk beschreven bedreigingen voor de Bourgondischelaan maken het noodzakelijk om een actievere rol aan te nemen. Dit betekent dat er door gemeente en ondernemers actief nagedacht moet worden over de toekomstmogelijkheden van het winkelgebied, in samenhang met de Rembrandtweg-Noord. De rol die de gemeente hierbij speelt, zal initiërend, coördinerend en regisserend zijn.

50

In principe wordt het faciliterend, voorwaardenscheppend beleid voor de Rembrandtweg-Noord voortgezet, waarbij de opmerking voor de Bourgondischelaan ook voor deze winkelconcentratie geldt. De mogelijkheden voor betere aansluiting tussen de beide delen van de Rembrandtweg-Noord zullen worden onderzocht. Ook uitbreidingsverzoeken van gevestigde winkeliers zullen worden onderzocht.

51

9 Patrimonium
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 3.116 - winkelaanbod: Amsterdamseweg-Zuid - wijkcombinatie: noordwest Tabel 9.1 Aanbod Winkelgebied Amsterdamseweg-Zuid
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 29

Horeca 8

Commerciële dienstverlening 13

Tabel 9.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen Amsterd.wg-Zuid 12 3 (2)
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 3 1 (2)

Winkelaanbod Het winkellint aan de Amsterdamseweg-Zuid is naar aantal winkels bezien van behoorlijke omvang. Het telt twee supermarkten: een discounter en een buurtsupermarkt, die van beperkte omvang is in vergelijking met de huidige maatvoering van supermarkten. Daarnaast is er een aantal foodspeciaalzaken en divers niet-dagelijks aanbod. Het winkelgebied is betreft kwaliteitsniveau van gemiddeld niveau, maar maakt een gezellige, kleurrijke indruk. Het heeft, als een van de weinige winkelgebieden in Amstelveen, iets authentieks en dorps. Hoewel het winkellint niet een verblijfsgebied is te noemen, wordt er bij het Vijverplein wel een mogelijkheid geboden om te zitten. Dit biedt vooral een sociale functie voor de buurtbewoners. De kwaliteit van de openbare buitenruimte is over het algemeen redelijk netjes. De ondernemersvereniging investeert ook in de buitenruimte, en presenteert zich ook door middel van advertenties als eenheid. De winkelconcentratie is goed met alle vormen van vervoer te bereiken, maar de parkeervoorzieningen zijn niet voldoende, ondanks het gegeven dat veel ´buurt´klanten met de fiets of lopend komen en veel ´passant´klanten kort blijven (parkeren). De Amsterdamseweg-Zuid heeft een functie voor de buurt. Maar ook mensen van daarbuiten kopen op de Amsterdamseweg, mede dankzij de ligging aan de doorgaande weg en de historie (een van de oudste winkelgebieden van Amstelveen). Het zijn met name de winkels in de niet-dagelijkse sector en de discountsupermarkt die veel klanten van buiten de directe omgeving hebben. Het inwoneraantal van de buurt is te beperkt om een volledig buurtcentrum in stand te houden. Er wonen relatief veel ouderen in de buurt, die minder gemakkelijk buiten de eigen buurt boodschappen kunnen doen. Er moet dan ook worden gewaakt voor uitval van aanbod in deze buurt. Economisch functioneren Dat een waarschuwing op zijn plaats is, blijkt ook uit de berekening van het economisch functioneren van het winkelgebied. De gerealiseerde omzet per vierkante meter ligt onder het landelijk gemiddelde. Hoewel de bedrijfslasten (waaronder die van huisvesting) op de Amsterdamseweg eveneens onder het landelijk niveau liggen, waardoor de behaalde omzetten lager kunnen liggen terwijl toch nog rendabel wordt gefunctioneerd, schiet de vraag tekort om het functioneren goed te kunnen noemen. Dit is het beeld voor zowel de dagelijkse als de niet-dagelijkse sector als geheel. Het functioneren kan per winkel dus variëren. Een andere indicator van de moeilijker wordende positie waarin het winkellint zich bevindt, is het feit dat er steeds vaker commerciële dienstverlening wordt gevestigd. Winkelpanden die vrijkomen, en waarvoor geen interesse is vanuit een winkelier, worden niet zelden ingevuld met makelaars, reisbureau´s en dergelijke. Ondernemersgesprek De winkeliers zijn niet blij met de komst van commerciële dienstverleners.

52

-De komst van dit type ondernemers is zoals eerder aangegeven een gevolg van marktwerking. De gemeente stuurt dit proces waar mogelijk met behulp van het bestemmingsplan. De winkeliers hebben het gevoel dat alles wordt weggenomen uit dit stukje Amstelveen dat van oudsher een belangrijke commerciële positie had. Belangrijke voorzieningen, zoals de markt, zijn verplaatst van de Amsterdamseweg naar het Stadshart. - Een stad van bijna 80.000 inwoners heeft een (winkel)centrum nodig van een zekere omvang en uitstraling. Voorzieningen die een functie voor heel Amstelveen (en daarbuiten) hebben, zoals de markt dienen in dit centrum (het Stadshart) te worden geconcentreerd. De Amsterdamseweg had voor Amstelveen als dorp nu eenmaal een andere functie dan voor Amstelveen als stad. Dit betekent echter niet dat de kwaliteiten van dit stukje Amstelveen niet op waarde worden geschat. De winkeliers hadden meer verwacht van de inrichtingsplannen van een aantal jaar geleden en hopen dat de gemeente het winkelgebied voor de toekomst zo aantrekkelijk mogelijk maakt door middel van ingrepen in de openbare buitenruimte. - De gemeente zal, waar zij het nodig acht, in voorwaardenscheppende zin bijdragen aan het optimaal functioneren van de Amsterdamseweg-Zuid. Beleid detailhandelsnota 1994 Het tot dusver gevoerd beleid is als passief voorwaardenscheppend, maar ondernemersvriendelijk te typeren. Er is gestreefd naar functiebehoud van de winkelpanden in de dagelijkse sector. Zolang het economisch verantwoord is, werd gepoogd de winkelfunctie zoveel mogelijk in stand te houden. Dit vooral met het doel om de oudere inwoners uit de buurt winkelvoorzieningen te kunnen bieden. Het draagvlak van de wijk biedt echter weinig perspectief om een volwaardig winkelgebied in stand te houden. De ondernemersvriendelijke houding moest ook gestalte krijgen in de randvoorwaardelijke sfeer: ingrepen in bestrating, verlichting, parkeren en dergelijke. Beleid komende jaren Voor de komende jaren zal het beleid voor de Amsterdamseweg-Zuid faciliterend van aard zijn. De functieverandering waar men destijds al voor vreesde, heeft verder om zich heen gegrepen. Door middel van bepalingen in het bestemmingsplan tracht de gemeente deze ontwikkeling te controleren. Instandhouding van bestaande of nieuwe voorzieningen zal door de markt moeten worden gerealiseerd. De gemeente zal zich ondernemersvriendelijk opstellen waar het gaat om uitbreidings/vestigingsplannen in de dagelijkse sector en verbeteringen in de openbare buitenruimte. Daarnaast zal de parkeersituatie worden onderzocht.

53

10 Elsrijk/Stadshart
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 12.064 - winkelaanbod: Stadshart (centrum), Rembrandtweg/Zonnestein, Beerebijt, Karel Doormanweg - wijkcombinatie: noordwest Tabel 10.1 Aanbod Winkelgebied Stadshart Rembrandtweg/Zonnestein Karel Doormanweg Beerebijt Totaal deelgebied
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 165 4 3 4 180

Horeca 10 2 2 12

Commerciële dienstverlening 22 1 1 2 26

Tabel 10.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen Stadshart 29 11 (19) Rembrandtweg/Zonnestein 0 0 (0) Karel Doormanweg 1 0 Beerebijt 0 Totaal deelgebied 30 11
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 43 38 (39) 0 0 (1)* 0 0 1 0 44 38

* dit percentage geldt voor de gebieden Rembrandtweg/Zonnestein, K. Doormanweg, Beerebijt én Rembrandtweg Noord tezamen. De wijk Elsrijk bevat het Stadshart, het hoofdwinkelcentrum van Amstelveen, en een aantal kleine winkelstrips. Het Stadshart Voorgeschiedenis De vorige detailhandelsnota verscheen een jaar nadat de gemeenteraad akkoord ging met de ontwikkeling van het Stadshart. Besloten werd, het winkeloppervlak uit te breiden met circa 10.500 m² vvo (13.000 m² bvo). Een beperkt deel van de uitbreiding werd voorgesteld in de dagelijkse sector (circa 1.000 m² vvo, 1.200 m² bvo), en dan met name in de uitbreiding van de twee bestaande supermarkten. Hierdoor zouden twee supermarkten met in totaal zo’n 2.300 m² vvo (2.900 m² bvo) ontstaan. Grotere uitbreiding werd niet verantwoord geacht wegens de effecten op wijk- en buurtcentra. De resterende meters zouden in de niet-dagelijkse sector worden toegevoegd. De invulling diende met name in de midden- en hogere kwaliteitssegmenten plaats te vinden, in de keuzegevoelige branches (mode, cadeau-artikelen, woonaccessoires). Amstelveense ondernemers, met name zij die reeds in het centrum gevestigd waren, zouden een zekere voorkeurspositie krijgen bij de selectie voor het nieuwe Stadshart. Winkelaanbod Het centrum van Amstelveen telt 165 winkels (43.000 m² vvo, 53.000 m² bvo), een tiental horecazaken (4.500 m²) en een twintigtal commerciële dienstverleners (9.500 m²). Naast deze commerciële functies heeft het Stadshart een woon-, werk-, culturele en recreatieve functie. Het Stadshart is hiermee voor Amstelveen meer dan een winkelcentrum. Het heeft een functie als middelpunt op sociaal, cultureel en commercieel vlak, met bijbehorende uitstraling en kwaliteiten. In 1998 is het vernieuwde winkelcentra gereedgekomen. Een aantal andere functies (waaronder het postkantoor, een park en kantoren) is anno 2002 nog in ontwikkeling. Het centrum is uitgebreid met 10.500 m² vvo (13.000 m² bvo) aan nieuwe winkels, daarnaast heeft er een herontwikkeling plaatsgevonden van circa 5.600 m² vvo aan winkels (7.000 m² bvo). Er is uiteindelijk gekozen voor het realiseren van een supermarkt van circa 2.200 m² vvo (2.700 m² bvo) in plaats van twee kleinere supermarkten. Negatieve effecten op de positie van buurt- en wijkwinkelcentra zijn uitgebleven. In de niet-dagelijkse sector is vooral het mode-aanbod uitgebreid, de beoogde invulling met cadeauartikelen en woonaccessoires is niet geheel gerealiseerd.

54

Het streven naar behoud van het ‘kwaliteitsimago’ van het centrum heeft gestalte gekregen. Er bevinden zich relatief veel hoogwaardige winkels in het centrum en ook de algehele uitstraling van het centrum is hoogwaardig. De verdeling van metrage tussen Stadshart en de rest van Amstelveen is gemiddeld in vergelijking met plaatsen in dezelfde grootteklasse. Naar aantal winkels bekeken, is het aantal winkels in het Stadshart iets kleiner in relatie tot de rest van Amstelveen. In tabel 2.1 is weergegeven hoe het aanbod wat betreft branchering is samengesteld in het Stadshart en in centra van vergelijkbare woonplaatsen. Zowel naar aantal winkels als naar vloeroppervlak bezien, is de dagelijkse sector in het Stadshart iets ondervertegenwoordigd. Hiervoor is bewust gekozen bij de ontwikkeling van het Stadshart. Als wordt ingezoomd op de niet-dagelijkse sector, valt op dat de warenhuizen wat betreft vloeroppervlak zeer sterk aanwezig zijn in het Stadshart (veroorzaakt door de aanwezigheid van de Bijenkorf), evenals de modesector. De branchegroep in en om de woning is sterk ondervertegenwoordigd wat betreft aantal winkels en vloeroppervlak. De overige niet-dagelijkse branches zijn iets kleiner dan in andere centra wordt aangetroffen. Tabel 10.3 Branchering winkels in Stadshart en in centra van andere woonplaatsen* Amstelveen Branche(groep) aant. vest. abs. aant. vest. % vvo abs. vvo % aant. vest. % Dagelijks 23 14 3.700 9 17 levensmiddelen 15 9 2.900 7 14 pers. verzorging 8 5 700 2 3 Niet-dagelijks warenhuis modeartikelen luxeartikelen vrijetijdsartikelen plant en dier in en om het huis overige artikelen Totaal 142 3 80 24 19 1 11 4 165 86 2 49 15 12 1 7 2 100 39.300 18.000 14.900 2.300 2.400 100 1.400 200 43.000 92 42 35 5 6 0 3 1 100 83 1 32 12 13 3 18 2 100

Landelijk vvo % 13 11 2 87 10 29 8 10 2 26 1 100

bron landelijke gegevens: Retailhandboek 1999, D&P Onderzoek en Advies

* woonplaatsen met 50.000 tot 100.000 inwoners Economisch functioneren Naast het centrum waar de Amstelveners (en regiobezoekers) recreatief kunnen winkelen, is het Stadshart voor de inwoners van de nabijgelegen wijken tegelijkertijd ook het centrum waar zij de dagelijkse boodschappen kunnen doen. Voor de wijkcombinatie Noordwest Amstelveen is een binding van 29% gemeten. In 1991 lag de binding in deze wijkcombinatie tussen 34% en 47%. Het centrum trekt in de dagelijkse sector uit heel Amstelveen 11% van de koopkracht. Gezien de omvang van het aanbod en de kracht van het dagelijks aanbod elders in de gemeente, is dit percentage redelijk te noemen. In 1991 bedroeg dit evenwel 19%. Daarnaast doen consumenten van buiten Amstelveen hun boodschappen in het Stadshart. De bestedingen die zij doen, maken 25% á 30% van de omzet uit. Ondanks de afgenomen bindingspercentages ten opzichte van tien jaar geleden, wordt in het Stadshart een omzet per vierkante meter gerealiseerd die gemiddeld is voor een dergelijk centrum. Factoren als huurprijsniveau en omstandigheden per individuele winkel (branche, personeels- en inrichtingskosten) bepalen uiteindelijk of de gerealiseerde omzet voldoende is voor een individuele winkel om rendabel te kunnen functioneren. Het Stadshart is echter natuurlijk met name een centrum voor het recreatief winkelen. Van de winkels verkoopt 86% niet-dagelijkse artikelen. Het centrum richt zich op een hoogwaardig aanbod, waarbij de mode de overhand heeft. Uit de eigen wijkcombinatie wordt 43% van de niet-dagelijkse koopkracht gebonden, vanuit heel Amstelveen komt 38% van de bestedingen in het Stadshart terecht. Dit is een percentage dat op het niveau ligt van voor de verbouwingen en uitbreiding. Na de renovatie en uitbreiding is de mate waarin de Amstelveense consument er zijn aankopen doet dus gelijk gebleven.

55

Daarnaast vloeit 53% van de omzet toe van buiten Amstelveen. Dit is in vergelijking met andere steden 7 een bovengemiddeld percentage. Uit de regio komt 41%, de overige 12% bestedingen komt van elders. De winkels in de niet-dagelijkse sector realiseren tezamen een vloerproductiviteit die boven het landelijk gemiddelde ligt. In centra als In den Boogaard te Rijswijk, Gouda-centrum en Vlaardingen-centrum ligt de vloerproductiviteit lager dan in Amstelveen, terwijl in Leidsenhage en Zuidplein Rotterdam een hogere vloerproductiviteit wordt aangetroffen. Net als voor de dagelijkse sector geldt, bepaalt onder andere de huurprijs of een winkel ook werkelijk rendabel functioneert. De koopkrachtbinding per branchegroep geeft nadere informatie over de positie van het Stadshart. Ook uit deze cijfers blijkt duidelijk dat in het Stadshart een accent ligt op mode-aankopen. De inwoners van Amstelveen doen 60% van hun mode-aankopen in het Stadshart. Amsterdam trekt overigens 12% van de bestedingen. Ook huishoudelijke/cadeauartikelen worden grotendeels in het centrum gekocht (63%). Dit geldt duidelijk niet voor de branchegroep in en om het huis: doe-het-zelf (4% binding) en woninginrichting/woonaccessoires (9% binding). Dit verbaast niet, aangezien deze branches zoals eerder bleek slechts beperkt aanwezig zijn in het centrum. Voor doe-het-zelfaankopen is de consument vooral georiënteerd op Bovenkerk/Legmeer, en voor woninginrichting vloeit meer dan de helft van de koopkracht weg naar buiten Amstelveen. Met het gereedkomen van de ArenAboulevard zal dit ‘lek’ verder zijn vergroot. Uit bovenstaande wordt duidelijk dat de nadruk in het Stadshart ligt op het recreatief winkelen. Bij de ontwikkeling van het Stadshart is weliswaar bewust gekozen om de branche woninginrichting slechts beperkt ruimte te bieden in het centrum, maar het beeld dat deze branche thans laat zien (sterke afvloeiing naar buiten Amstelveen) is aanleiding om de positie van dit soort aanbod in Amstelveen in de toekomst aandacht te geven. Bezoekgedrag in het Stadshart Dat het Stadshart voor veel Amstelveners een belangrijke aankoopplaats is, blijkt uit de uitkomst van het bezoekersonderzoek: de helft van de Amstelveners bezoekt het centrum een keer per week of vaker. Maandelijks of vaker komt 84%. Ruim een derde van de regiobezoekers komt maandelijks of vaker. Van alle bezoekers tezamen doet ruim driekwart ook werkelijk een besteding in een winkel. De aspecten die de bezoeker waardeert in het Stadshart zijn het feit dat er veel winkels bij elkaar zijn, een goed aanbod en voldoende keuze is, men vindt het een net en mooi centrum en noemt de gezelligheid. Deze gezelligheid wordt echter tegelijkertijd door veel mensen gemist. Dit wordt door de verschillende partijen in het Stadshart onderkend en er worden initiatieven ontwikkeld om dit aspect te verbeteren. Daarnaast roept de parkeersituatie (weinig plek, duur) negatieve gevoelens op. De parkeergelegenheid heeft ook de aandacht van de betrokken partijen in het Stadshart, en hier zal onder meer door middel van toevoeging van (kort)parkeerplaatsen verbetering in worden gebracht. Een aantal bezoekers vindt daarnaast de prijzen in het Stadshart hoog. Overigens zijn bezoekers uit Amstelveen kritischer dan bezoekers van elders. Van de bezoekers komt het merendeel (43%) met de auto of motor. Daarnaast komt een kwart te voet, 17% met de fiets en 14% met het openbaar vervoer. Enigszins in tegenspraak met bovengenoemde negatieve beoordeling van het parkeren, blijkt dat de meerderheid van de autobezoekers het vinden van een parkeerplaats in het centrum makkelijk noemt.

Ondernemersgesprek De eigenaar, beheerder en winkeliers benadrukken het belang van levendigheid in het centrum. Het Stadsplein moet worden ingevuld met sfeerverhogende elementen en festiviteiten (´de slagroom op de taart´). - De verhoging van de sfeer en levendigheid is een van de kernthema´s uit het Convenant Stadshart. Met het vaststellen en uitvoeren van dit convenant streven alle betrokkenen gezamenlijk naar optimaal functionerend Stadshart. Door de gemeente is het Overleg Netwerk Promotie voor het Stadshart opgezet, waarin alle bij evenementen betrokkenen (horeca, winkeliers, culturele instellingen, gemeente, beheerder) regelmatig overleg plegen. De gemeente is verantwoordelijk voor het functioneren van het Stadshart als centrum waar de inwoners van Amstelveen kunnen vertoeven, recreëren, winkelen, wonen en culturele voorzieningen aantreffen. Voor het functioneren van de winkels zelf, zijn op de eerste plaats de ondernemers zelf verantwoordelijk.
7

Amsterdam, Diemen, Abcoude, Aalsmeer, Uithoorn, Mijdrecht, Haarlemmermeer

56

De aanbodsamenstelling wordt ervaren als eenzijdig wat betreft branchering en prijssegmentering. Winkels in het lagere prijssegment kunnen vaak minder hoge huren opbrengen, waardoor huurprijsdifferentiatie ingesteld zou moeten worden. - De gemeente acht een gevarieerder aanbod wenselijk. De invulling van leegkomende panden is echter zaak van de eigenaar/beheerder. De gemeente is bereid om samen met de eigenaar/beheerder structureel na te denken over deze invulling. De parkeergelegenheid is een punt van kritiek, met name de prijsstelling en het aantal kortparkeerplaatsen in de omgeving van de Vershoek. De beheerder is van mening dat er meer service moet worden geboden voor de prijs die de consument betaalt om te kunnen parkeren. - De consument moet tegenwoordig in bijna elk groot winkelcentrum betalen voor het parkeren. Amstelveen vormt hierop geen uitzondering. Binnen de bestaande (fysieke) mogelijkheden is en wordt gestreefd naar het toevoegen van kortparkeerplaatsen. De gemeente moet zich actiever en welwillender opstellen bij het realiseren van verbeteringen in het Stadshart. - De rol van de gemeente ten aanzien van het Stadshart wijkt af van de rol die zij bij andere winkelcentra speelt. Omdat het Stadshart in een publiek-private samenwerking is ontwikkeld, is de betrokkenheid van de gemeente groter dan bij andere centra. De gemeente heeft zitting in diverse werkgroepen die zich met het beter functioneren van het Stadshart bezighouden, levert een personele en financiële bijdrage aan het realiseren van de verbeterpunten die zijn opgesteld met diverse partijen, heeft een Stadshartmanager et cetera. De gemeente spant zich in om de ontwikkeling en het functioneren van het Stadshart te optimaliseren. Zodra het Stadshart echter in zijn totaliteit is gerealiseerd, is de rol van de gemeente niet langer die van ontwikkelaar. Wel blijft de gemeente verantwoordelijk voor het functioneren van het Stadshart als centrum waar de inwoners van Amstelveen kunnen vertoeven, recreëren, winkelen, wonen en culturele voorzieningen aantreffen. Voor het functioneren van de winkels zelf, zijn op de eerste plaats de ondernemers zelf verantwoordelijk. De gemeente zal echter in voorwaardenscheppende zin meewerken aan het optimaal functioneren van het centrum van Amstelveen Plannen die worden ontwikkeld met betrekking tot bijvoorbeeld het toevoegen van kantoren of andere functies in de nabijheid van het centrum, kunnen gevolgen hebben voor het centrum in termen van bereikbaarheid en parkeergelegenheid, herkenbaarheid en uitstraling. Hier moet men alert op zijn. - Toekomstige plannen zullen door de gemeente worden bekeken op de consequenties voor het Stadshart en mede op basis hiervan worden beoordeeld. Beleid komende jaren De nadruk van het Stadshart ligt op recreatief winkelen. Het winkelen wordt een steeds belangrijker vorm van vrijetijdsbesteding. Voor recreatief winkelen is de winkelomgeving voor de consument essentieel. Dit geldt ook voor het Stadshart. De consument wil in het winkelcentrum verpozen en het centrum heeft meer en meer een sociale functie. De ‘hardware’ van het Stadshart (gebouwen, openbare ruimte) is modern en verzorgd. Daarnaast echter is de ‘software’ belangrijk: de sfeer en levendigheid in het centrum. Dit aspect wordt door veel consumenten in het centrum nog gemist, met name in de openbare buitenruimte (Stadsplein). Door de betrokken partijen in het Stadshart (gemeente, ondernemers, eigenaar, beheerder en ontwikkelingsmaatschappij) wordt gewerkt aan een aantal van bovengenoemde zaken. Zo worden er meer mogelijkheden geboden tot het organiseren van grote evenementen, en wordt het Stadsplein aangekleed met sfeerverhogende elementen. Daarnaast is het wenselijk om meer variatie in het aanbod te brengen. Zowel in de branchering kan meer diversiteit worden aangebracht (meer vrije tijdsartikelen, cadeauartikelen en woonaccessoires) als in de prijssegmentering. Het hoge prijsniveau wordt door een flink aantal bezoekers van het Stadshart genoemd als negatief aspect, daarnaast zijn er mensen die hierdoor weg blijven. Om het centrum toegankelijker te maken voor deze laatste groep, maar ook om de huidige bezoekers een zo volledig mogelijk aanbod te bieden is het wenselijk om ook de goedkopere, laagdrempeliger winkels een plaats te geven in het centrum. Dit is echter uiteindelijk een zaak van de eigenaar van het Stadshart. De gemeente is bereid hierover mee te denken met de eigenaar. Naast recreatief winkelen heeft het centrum een functie voor het doen van dagelijkse boodschappen, met name voor mensen uit de nabijgelegen wijken. Voor het doen van boodschappen is bereikbaarheid

57

en parkeergelegenheid essentieel. Deze aspecten verdienen in de toekomst blijvende aandacht voor het goed kunnen faciliteren van de boodschappenfunctie van het centrum. Ander aandachtspunt is de promotie van het Stadshart. De ondernemers hebben zich, naast in de Winkeliersvereniging Stadshart Amstelveen, verenigd in de Stichting Promotie Stadshart Amstelveen. Deze organiseert evenementen, zorgt voor reclame in Amstelveen en in de regio door middel van diverse media. Door de gemeente is eerdergenoemd Overleg Netwerk Promotie voor het Stadshart opgezet, waarin alle bij evenementen regelmatig overleg plegen. Daarnaast is het echter van belang dat er een beter gevoel van eenheid onder de ondernemers in het Stadshart ontstaat, met een gezamenlijke positieve opstelling. Alleen op deze manier komt het Stadshart positief in de publiciteit en draagt het haar kwaliteit en uitstraling uit naar buiten. Naar de toekomst toe tenslotte, verdient het Stadshart in het algemeen de aandacht. De ambities die Amstelveen zich in de toekomst stelt, zullen dan ook moeten worden beoordeeld op de consequenties die zij kunnen hebben op het stadscentrum van Amstelveen. Overige winkelgebieden in Elsrijk Winkelaanbod Op de Rembrandtweg bevindt zich ter hoogte van Zonnestein een vijftal zaken. Het betreffen hier kwalitatief behoorlijk hoogwaardige zaken, die ook goed in een stadscentrum zouden kunnen thuishoren. De zaken hebben hun winkelomgeving met zorg aangekleed. De Beerebijt is een klein winkelstripje in de wijk. Er is een mengeling te vinden van enkele winkels, horeca en commerciële voorzieningen. Aan de Karel Doormanweg is een vergelijkbaar winkelstripje gevestigd. Ook hier een mengeling van winkels, horeca en commerciële dienstverlening. De winkelstripjes hebben de afgelopen jaren een verandering van karakter doorgemaakt. Een aantal winkels met dagelijks aanbod is vervangen door non-food. Ook is er een aantal afhaalzaken voor eten gevestigd. Economisch functioneren Zoals te verwachten voor dergelijke kleine winkelstrips, is de koopkracht die hier terecht komt, beperkt. Het gaat om hooguit enkele procenten. Confrontatie van vraag en aanbod levert een omzet die onder het gemiddelde ligt in de dagelijkse sector, en op het gemiddelde voor de niet-dagelijkse sector. Hoe de winkels daadwerkelijk functioneren, is mede afhankelijk van de bedrijfslasten die zij hebben. Doordat andere winkelgebieden aan aantrekkingskracht winnen ten opzichte van deze oudere gebieden, zal de positie van de drie stripjes als winkelgebied de komende jaren kwetsbaarder worden. Ondernemersgesprek Met de wisseling van zaken is er een aantal jonge, enthousiaste ondernemers in de winkelstrips gekomen, die een nieuwe impuls kunnen betekenen. - Deze ontwikkeling en geluiden van de winkeliers zijn positief. De gemeente hoopt dat de nieuwe impuls inderdaad positief zal uitwerken naar de toekomst. Hoewel er recent enkele betaald parkeerplaatsen zijn aangelegd, wordt er door de winkeliers nog steeds een parkeerprobleem ervaren, met name door parkeerders voor het Stadshart. Met de komst van een kinderdagverblijf op de Karel Doormanweg wordt er een toename van het probleem verwacht - De gemeente zal bekijken of de parkeersituatie aanleiding geeft tot het nemen van maatregelen. Beleid detailhandelsnota 1994 In de vorige detailhandelsnota werd gesteld dat de overlevingskansen van deze drie gebieden minimaal moesten worden ingeschat. Er werd een passief voorwaardenscheppend beleid gevoerd, waarbij bestemmingswijzigingen niet uitgesloten waren. Beleid komende jaren Inmiddels heeft er een aantal wijzigingen in de stripjes plaatsgevonden, maar deze zijn niet allen negatief. Met de komst van een aantal enthousiaste ondernemers wordt door de winkeliers zelf een sterke impuls verwacht. De ondernemers zullen trachten een kleine vereniging op te zetten.

58

Het voorwaardenscheppend (facilitair) beleid zal worden voortgezet, maar gezien de positieve geluiden die thans klinken van de ondernemers zelf, moet met bestemmingswijzigingen voorzichtig worden omgegaan. Voorafgaand aan een bestemmingsplanwijziging zal er overleg met direct betrokkenen plaatsvinden. Op deze wijze wordt getracht om het winkelaanbod in de buurt zo goed mogelijk te garanderen, hetgeen ook de leefbaarheid in de buurt ten goede komt.

59

11 Kronenburg/Kostverloren
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 7.227 - winkelaanbod: WC Kostverlorenhof - wijkcombinatie: noordoost Tabel 11.1 Aanbod Winkelgebied WC Kostverlorenhof
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 24

Horeca 9

Commerciële dienstverlening 15

Tabel 11.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen WC Kostverl.hof 45 (28) 12 (9)
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 5 1 (2)

Winkelaanbod Kostverlorenhof is wat betreft de aanbodsamenstelling een compleet centrum. Naast de detailhandel, die een belangrijke functie voor de wijk heeft, is er veel horeca en commerciële dienstverlening gevestigd. De invulling van het winkelcentrum is wat betreft de kwaliteit van de winkels goed en de onlangs door de winkeliers uitgevoerde renovatie heeft de fysieke aspecten sterk verbeterd. Het gaat hierbij voornamelijk om de binnenkant van het centrum. Ook zijn de ondernemers bezig om lichtreclame aangebracht te krijgen aan de buitenkant van het centrum en worden er nieuwe luifels aangebracht. Met de renovatie zal de overzichtelijkheid van het centrum echter nog niet optimaal gemaakt kunnen worden en deze blijft dan ook een aandachtspunt. Doordat ook winkels zijn gevestigd aan de buitenkant en haaks op het centrum in de ´uitlopers´, zal een nieuwe bezoeker het centrum niet snel overzien. Er zijn veel uitstallingen in het centrum, hetgeen vooral voor rolstoelen en kinderwagens vervelend is. Deze situatie zal worden verbeterd nu de nieuwe vloer is aangebracht, met daarop een markering voor uitstallingen. Bovendien worden hierover in het nieuwe huishoudelijk reglement van de Vereniging Van Eigenaren strengere regels opgenomen. In de doorgangen van de parkeerplaatsen naar het centrum staan veel afvalcontainers, evenals op de trottoirs aan de buitenzijde van het winkelcentrum. De opslag van bedrijfsafval vormt ook in een aantal andere winkelcentra een probleem en zal in samenwerking door de winkeliers, de VAD en de gemeente worden opgepakt. Het centrum beschikt over grote parkeerterreinen rondom, maar deze zijn ook behoorlijk gevuld, onder meer doordat ook kantoorpersoneel hier gebruik van maakt. Hoewel er een aantal jaren geleden parkeerplaatsen zijn toegevoegd (bij Dirk van den Broek vanwege uitbreiding van de winkel, toevoeging van meer betaald parkeerplaatsen en wijziging van langsparkeren in haaks parkeren op de Florence Nightingalelaan), wordt er door de ondernemers parkeerdruk ervaren.Ook de consument noemt het parkeren als negatief punt. Daarnaast vorm de capaciteit van de fietsenstallingen een punt van aandacht. Economisch functioneren Het centrum heeft als boodschappencentrum een sterke positie in Amstelveen. Na Groenhof trekt het de meeste koopkracht uit de gemeente (12%). Deze positie is ten opzichte van 1991, toen 9% werd getrokken, nog iets versterkt. Uit de wijkcombinatie komt 45% van de koopkracht in het winkelcentrum, terecht. Hier wordt een (bijzonder grote) afwijking ten opzichte van 1991 gevonden, toen 28% binding werd gemeten. Een verklaring hiervoor is de samenstelling van de steekproef. De studenten in Uilenstede zijn in het laatste onderzoek minder sterk vertegenwoordigd, hetgeen doorwerkt op de bindingscijfers. In de niet-dagelijkse sector is de rol van Kostverlorenhof beperkt. De eigen wijkcombinatie is voor 5% georiënteerd op het centrum en vanuit heel Amstelveen is de oriëntatie 1%. Ten opzichte van 1991 is hierin weinig veranderd.

60

Het winkelcentrum functioneert zowel in de dagelijkse als in de niet-dagelijkse sector goed. Er bestaat ruimte voor uitbreiding van het aanbod. Door de ondernemers wordt ook nagedacht over een uitbreiding van het centrum. Hierbij dient overigens wel zorgvuldig te worden gekeken naar de verhouding met de wijken ten noordwesten van het winkelcentrum. Als het aanbod in het winkelcentrum zou worden uitgebreid, zal er mogelijk nog meer koopkracht uit deze wijken worden getrokken, hetgeen een negatieve weerslag kan hebben op de verzorgingsstructuur in betreffende wijken. Ondernemersgesprek Hoewel er een aantal jaren geleden parkeerplaatsen zijn toegevoegd, wordt er door de ondernemers parkeerdruk ervaren. - De gemeente zal een onderzoek instellen naar de parkeercapaciteit, voor auto´s en ook voor fietsers. De ondernemers zijn, ondanks de bemoeilijkende factor die het verspreid eigendom oplevert, bezig om de negatieve aspecten van het winkelcentrum gezamenlijk aan te pakken. - De gemeente is blij met dit initiatief. Door mee te denken over oplossingen voor de afvalproblematiek in dit (en twee andere) winkelcentrum, hoopt zij het aanzien van het winkelcentrum nog verder te verbeteren. Beleid detailhandelsnota 1994 Winkelcentrum Kostverlorenhof heeft, zo werd ook in de vorige nota geconstateerd, potentie. De grote bedreiging voor een florissante toekomst werd destijds gezien in de opzet en uitstraling van het centrum. Geconstateerd werd dat een passief voorwaardenscheppend beleid op zijn plaats was, maar dat ten aanzien van particulier initiatief ter verbetering van opzet en uitstraling een positieve houding wenselijk was. Beleid komende jaren Inmiddels is het winkelcentrum gerenoveerd. Met de renovatie is een kwaliteitsverbetering gemaakt waarmee het winkelcentrum gezond de toekomst in kan. Andere positieve signalen naar de toekomst zijn de gedachten aan uitbreiding, en de ondernemersvereniging, die actief wil zijn in het organiseren van activiteiten en het verder stimuleren van de sfeer in het vernieuwde centrum. Punten van verbetering blijven echter de overzichtelijkheid en het bedrijfsafval. Destijds werd ook de parkeercapaciteit een punt van aandacht genoemd, hetgeen ook anno 2002 nog geldt. Bekeken zal moeten worden of voor zowel de auto- als de fietsbezoekers een vergroting van het aantal parkeerplaatsen mogelijk is. Verder wordt voor de komende beleidsperiode een facilitair, voorwaardenscheppend beleid voor dit winkelcentrum gevoerd.

61

12 Bankras
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 4.658 - winkelaanbod: WC Bankrashof - wijkcombinatie: noordoost Tabel 12.1 Aanbod Winkelgebied WC Bankrashof
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 12

Horeca 1

Commerciële dienstverlening 3

Tabel 12.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen WC Bankrashof 29 (22) 6 (5)
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 11 6 (3)

Winkelaanbod Winkelcentrum Bankrashof is een wijkwinkelcentrum met ruim 10 winkels en een aantal overige commerciële voorzieningen. Trekker van het centrum is C1000, maar ook BCC (onlangs veranderd van een reguliere BCC-zaak in een zaak waar BCC zijn beschadigde en tweede keus-artikelen verkoopt) en de meubelzaak Sir Williams zijn grote winkels in het centrum. De aanwezigheid van BCC en de meubelzaak is bijzonder voor een wijkwinkelcentrum. Het winkelcentrum heeft een nette, zij het wat steriele uitstraling. Het centrum is een paar jaar geleden opgeknapt. Onder andere de verlichting en de beveiliging zijn verbeterd. De (reclame)uitstallingen in het centrum zijn enigszins overdadig, maar maken het centrum ook minder steriel. Hoewel het centrum geen verblijfsfunctie heeft, is er een prettige, veilige atmosfeer. Het centrum is goed bereikbaar voor alle vervoerswijzen. De parkeergelegenheid voor auto´s en fietsen zit niet bijzonder ruim in zijn jasje. Economisch functioneren Vanuit de wijkcombinatie wordt 29% van de dagelijkse bestedingen gebonden, een toename ten opzichte van 1991 (22%). Vanuit heel Amstelveen wordt 6% van de bestedingen er gedaan (5% in 1991). Het centrum speelt daarmee een ondergeschikte rol aan Kostverlorenhof, maar is ook veel kleiner. In de niet-dagelijkse sector wordt 11% van de bestedingen uit de wijkcombinatie er gedaan, en 6% vanuit heel Amstelveen (in 1991 3%). Dit is veel voor een wijkwinkelcentrum, en zal met name worden veroorzaakt door BCC en de meubelzaak. Het winkelcentrum functioneert goed, en zelfs bijzonder goed in de niet-dagelijkse sector. Het functioneren in deze laatste sector wordt overigens wel voor een belangrijk deel veroorzaakt door (de reguliere zaak van) BCC. Het functioneren is hiermee grotendeels afhankelijk van één winkel. Een uitbreiding van het winkelaanbod is mogelijk, maar hierbij dient wel rekening te worden gehouden met de verhoudingen ten opzichte van de noordwestelijk gelegen wijken. Een ontwikkeling die echter wel zorgen baart, is het vertrek van een aantal dagelijkse speciaalzaken. Hiervoor zijn geen vergelijkbare zaken in de plaats gekomen, de panden zijn verhuurd aan reeds gevestigde ondernemers. Hiermee ontstaat het risico op een (te) eentonig aanbod in het centrum en op deze wijze verschraling van het aanbod. Hoewel dit een zaak van de eigenaar van het winkelcentrum is, is de gemeente bereid om samen met de eigenaar te onderzoeken welke invulling van leegkomende panden het best bijdraagt aan het ook in de toekomst gezond functioneren van het winkelcentrum. Ondernemersgesprek Een pinautomaat ontbreekt in het centrum, en hoewel de consument bij C1000 kan pinnen, wordt dit toch ervaren als een groot gemis. - Dit is een keuze die door de bank(en) wordt gemaakt, hier kan weinig aan worden gedaan. Voor de parkeerproblematiek biedt het parkeerterrein op de Pandora wellicht uitkomst. Als werknemers van winkels en kantoren bij het winkelcentrum de auto hier neerzetten, blijft er meer parkeerruimte over voor de consument. De ondernemers zouden ook graag willen dat het parkeren op zaterdag gratis wordt, omdat er op die dag geen noodzaak tot betalen bestaat.

62

- De gemeente zal de mogelijkheid en wenselijkheid ten aanzien van het gratis parkeren op zaterdag onderzoeken voor Bankrashof maar ook voor andere wijkwinkelcentra. Hierin moeten uiteraard de belangen van alle partijen (waaronder winkeliers en omwonenden) worden betrokken. Het wijzen van het winkel- en kantoorpersoneel op parkeerplaatsen in de buurt van het winkelcentrum is een taak voor de ondernemers. Door de ondernemers wordt de Oranjebaan ervaren als een sterke barrière voor inwoners van de wijk die ten noorden van deze verkeersader wonen. Beleid detailhandelsnota 1994 Het beleid was passief van aard, waarbij het particulier initiatief dat gericht is op behoud van de dagelijks verzorgende functie van het centrum, positief werd benaderd. Beleid komende jaren Het voorwaardenscheppend beleid wordt voorgezet. Er zal nog steeds positief worden gereageerd op particulier initiatief dat gericht is op behoud van de dagelijks verzorgende functie van het centrum. Hierbij moet echter wel gewaakt worden voor een te eenzijdige invulling van het centrum. Dit is primair een zaak van de eigenaar, maar de gemeente is bereid om met de eigenaar in overleg te treden bij het invullen van vrijkomende panden. De rol die de gemeente binnen het gekozen beleidstype speelt, zal dan ook actiever van karakter zijn.

63

13 Keizer Karelpark/Oude Dorp
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 10.209 - winkelaanbod: Van der Hooplaan, Lindenlaan, Hueseplein, Augustinuspark, J. Calvijnlaan, Oude Dorp - wijkcombinatie: Amstelveen oud Tabel 13.1 Aanbod Winkelgebied Van der Hooplaan Lindenlaan West Hueseplein Augstinuspark Calvijnln./Lindenln.oost Oude Dorp/Handweg Totaal deelgebied
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 16 8 2 3 6 30 65

Horeca 7 1 2 2 2 10 24

Commerciële dienstverlening 3 5 6 3 1 19 37

Tabel 13.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen Van der Hooplaan 17 4 Lindenlaan West 19 4 Hueseplein 0 0 Augstinuspark 0 Calvijnln./Lindenln.oost 1 0 Oude Dorp/Handweg Totaal deelgebied 36 8 (4)
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 3 1 4 1 1 1 2 1 2 1 2 1 13 6 (1)

Winkelaanbod Het Keizer Karelpark heeft geen duidelijke winkelstructuur. In de wijk is groot aantal kleine winkelgebiedjes aanwezig, hetgeen terug te voeren is op de historie van de wijk. Van der Hooplaan De Van der Hooplaan heeft een functie als boodschappencentrum voor de consumenten uit de wijk. De belangrijkste dagelijkse winkels zijn aanwezig, aangevuld met niet-dagelijkse winkels. Een aantal winkels is enige tijd geleden vergroot. Het supermarktaanbod is echter beperkt. De inwoners van het Keizer Karelpark/Bovenkerk zijn voor 17% op de dagelijkse winkels georiënteerd. Iets grote koopstromen in deze sector gaan richting Lindenlaan West en Groenhof. Daarnaast trekt het Stadshart 13% van de dagelijkse bestedingen. De Van der Hooplaan is goed bereikbaar voor alle vervoerswijzen en is netjes onderhouden. Ook heeft het centrum een ontmoetingsfunctie voor de veelal op leeftijd zijnde buurtbewoners. De ondernemers hebben plannen om de Van der Hooplaan verder aan te kleden met planten, sfeerverlichting et cetera. Lindenlaan West Ook de Lindenlaan West fungeert als boodschappencentrum voor de wijk. Hoewel het aantal winkels minder is dan op de Van der Hooplaan, heeft deze winkelstrip als sterkere trekker een grotere supermarkt. Hoewel deze een aantal jaren geleden is vergroot, is de supermarkt niet van voldoende grootte om aan de eisen van de tijd te voldoen. Een groot gedeelte van het straatbeeld wordt ingenomen door vitrages of beplakte ramen, en hoewel dit niet ongewoon is voor supermarkten, heeft dit een negatieve invloed op de uitstraling op de winkelstrip. Er is gedachtevorming om het winkelgebied uit te breiden aan de overzijde van de Lindenlaan (locatie Amstelhovenmavo). Het winkelcentrum is goed te bereiken met alle middelen van vervoer, wel is het voor rolstoelen wat lastiger om bij de winkels te komen. Hueseplein

64

Het Hueseplein heeft in de loop der tijd een functiewijziging ondergaan. De nadruk ligt thans op commerciële voorzieningen met daarnaast andere consumentgerichte voorzieningen, zoals winkels, een bloemenkiosk en een apotheek. Het gebied vervult hiermee een functie als centraal punt in de wijk dat voor levendigheid zorgt. Vanuit bewoners en wijkplatform zijn ideeën geuit om eens per week een klein ´marktje´ (een aantal standplaatsen met brood, groente et cetera) te laten plaatsvinden op het Hueseplein om aan de dagelijkse behoeften van de oudere buurtbewoners te voldoen. De gemeente zal deze verzoeken afgifte van een standplaatsvergunning op reguliere wijze behandelen. Tot dusver zijn er door ondernemers echter geen aanvragen gedaan. Augustinuspark Ook in het Augustinuspark heeft zich een wijziging van functie voorgedaan. Er is vooral commerciële dienstverlening gevestigd met enkele winkels. Het gebied doet ongezellig en wat onverzorgd aan (mede door de lege losstaande etalageruimtes, waarvan overigens ideeën tot verwijdering hiervan bestaan). In 1992 is het middels het bestemmingsplan mogelijk gemaakt om winkelpanden uit te breiden ten behoeve van een goede bedrijfsvoering. Hiervan is door enkele ondernemers gebruik gemaakt. J. Calvijnlaan/Lindenlaan Oost Ook in de Calvijnlaan en de Lindenlaan Oost is de nadruk van het aanbod komen te verschuiven, van food naar specialistisch aanbod in de non-foodsector. Deze winkels trekken een eigen, doelgericht naar de winkelstrip. Oude Dorp/Handweg Het Oude Dorp heeft een bijzonder karakter wat betreft sfeer, omgevingskwaliteit en functie. Detailhandel, dienstverlening en horeca zijn allen ruim vertegenwoordigd. Binnen de functie detailhandel is er eveneens diversiteit: van (kinder)kledingzaken tot een doe-het-zelfzaak. Dagelijks aanbod ontbreekt. Het Oude Dorp kan met deze aanbodsamenstelling voldoende functioneren. In de nabijheid van het Oude Dorp ligt de Handweg. Omdat hier slechts enkele winkels zijn gevestigd, wordt deze niet als apart winkelgebied gezien. Desalniettemin zijn hier twee belangrijke tuincentra gevestigd. Hoewel deze op de huidige locatie goed functioneren, is het vanwege het aankoopgedrag dat zij genereren en de ruimte die zij nodig hebben voor de bedrijfsvoering, wenselijk om ze te verplaatsen naar een perifeer gelegen locatie, waar meer ruimte is voor parkeren, kassen, uitstalling et cetera. Voor Hueseplein, Augustinuspark, Calvijnlaan/Lindenlaan Oost en Oude Dorp geldt dat zich in de loop der jaren een functiewijziging heeft voltrokken. Veel winkels (in de dagelijkse sector) zijn veranderd in commerciële dienstverlening of non-food met een specialistisch karakter. Doordat de winkels er nog zitten een eigen cliëntèle trekken, kunnen zij vaak ook goed functioneren in de huidige samenstelling van het winkelgebied waar zij zijn gevestigd. De problematiek die in veel winkelgebieden wordt gevoeld, het parkeren, geldt niet in het Keizer Karelpark, met uitzondering van het Oude Dorp (de parkeergelegenheid wordt door de ondernemers ervaren als te versnipperd en onduidelijk). De consument kan nog voldoende zijn auto kwijt om de winkels te bezoeken, hetgeen ook uit het telefonisch consumentenonderzoek is gebleken. Economisch functioneren De winkels in het Keizer Karelpark tezamen functioneren in termen van vraag- en aanbodcijfers niet slecht, zelfs boven het gemiddelde. De ondernemers ervaren het functioneren eveneens als positief, hetgeen onder andere blijkt uit uitbreidingsplannen. De winkels die in de gebieden zitten waar functieverandering plaatsvindt (veelal een teken van een bedreigde winkelsituatie) weten met hun specialistisch aanbod de consument naar zich toe te trekken. Desalniettemin moet er een waarschuwing worden gegeven voor de toekomst. Verspreiding van het aanbod, beperkte uitbreidingsmogelijkheden van de bestaande panden en verouderde uitstraling van de panden zullen de hedendaagse en toekomstige consument steeds minder aanspreken, met name waar het gaat om het doen van de dagelijkse boodschappen. Ondernemersgesprek Van der Hooplaan De ondernemers zijn optimistisch over de toekomst. Een aantal winkeliers heeft de zaak onlangs vergroot en aangepast aan de eisen van de tijd, tekenen van vertrouwen in eigen en elkaars functioneren. De ondernemers willen graag een supermarkt in de voormalige Volvogarage omdat deze zal kunnen fungeren als trekker voor de straat.

65

- De gemeente erkent de wenselijkheid van de komst van een supermarkt naar de Van der Hooplaan, maar beseft dat het pand van dusdanig kleine omvang is, dat het vestigen van een supermarkt op deze locatie weinig aantrekkelijk is voor marktpartijen. Lindenlaan Het liefst ziet men een nieuwe winkellocatie ontstaan in het Keizer Karelpark, midden in de wijk. - De fysieke mogelijkheden hiervoor zijn op dit moment niet aanwezig. Wel zal de detailhandel in herstructureringsplannen nadrukkelijk de aandacht krijgen. Augustinuspark, J. Calvijnlaan en Hueseplein: Het feit dat er veel commerciële dienstverlening in de winkelstrips is gevestigd, wordt door de winkeliers niet als negatief ervaren. Zij hebben een dusdanige trekkracht, dat zij de consument naar zich toe weten te trekken. - Op dit moment kunnen de winkels goed bestaan door de eigen sterke trekkracht. Dit is echter geen garantie voor het voortbestaan van de winkelfunctie voor de toekomst. Als de huidige ondernemer vertrekt, zal het moeilijk zijn om op deze plek een nieuwe geïnteresseerde winkelier te vinden. Het concentreren van de winkels die er nu nog zijn, zou de overlevingskansen voor het winkelaanbod in de toekomst verbeteren. Oude Dorp De parkeersituatie wordt door de ondernemers ervaren als versnipperd en onduidelijk. Zij zijn bezig met een studie naar maatregelen. De tijdens de bespreking gedane suggestie om de winkels in het Keizer Karelpark te concentreren op de locatie waar nu de Hellingbaanflats staan, vindt instemming van de winkeliers in het Keizer Karelpark. - Centralisatie is absoluut wenselijk vanuit verzorgingsoogpunt voor de inwoners van het Keizer Karelpark. Dit is op dit moment fysiek echter niet realistisch. Indien er echter herstructureringsplannen voor de wijk worden ontwikkeld, zullen de mogelijkheden om hierin een nieuwe winkelvoorziening te realiseren zeker worden meegenomen. Hoewel parkeren in het Keizer Karelpark geen probleem is (behalve in het Oude Dorp), wordt door de ondernemers aangegeven dat deze positieve parkeersituatie ook in de toekomst behouden moet worden, en dat dit aspect daarom wel aandacht moet blijven houden. Beleid detailhandelsnota 1994 Het beleid voor de Van der Hooplaan en de Lindenlaan is passief, ondernemersvriendelijk. Voor het Augustinuspark, J. Calvijnlaan, Hueseplein en Oude Dorp geldt een passief beleid, waarbij op termijn meegewerkt zou (kunnen) worden aan verzoeken voor bestemmingsverruiming van de winkelpanden. Beleid komende jaren Voor het Keizer Karelpark is het risico niet ondenkbeeldig dat de winkelfunctie aangetast zal worden. De inwoners die daartoe in staat zijn, doen hun dagelijkse aankopen in toenemende mate in de grote supermarkten búiten de eigen wijk, waardoor het draagvlak voor de winkels verder verslechtert. Resultaat hiervan kan zijn dat de inwoners die minder mobiel zijn (en juist in deze wijk wonen veel ouderen) hun winkelvoorzieningen kwijtraken. De winkels die nu door eigen trekkracht kunnen functioneren in gebieden met voornamelijk commerciële dienstverlening, zullen als de huidige ondernemers vertrekken, moeilijk weer in te vullen zijn met winkels, waardoor er verdere uitval ontstaat. Ook als de wijk in de toekomst een verjonging van de inwoners doormaakt, is het wenselijk om deze consumenten zoveel mogelijk aan de eigen wijk te binden. Idealiter zouden de versnipperde winkelvoorzieningen in de wijk (J. Calvijnlaan, Augustinuspark en Hueseplein) moeten worden geconcentreerd. Op deze wijze ontstaat een krachtige, aantrekkelijke winkelvoorziening. Fysiek is de ruimte voor een nieuw winkelcentrum van enige omvang op dit moment echter niet voorhanden. De Toekomstvisie benoemt herstructurering als een van de opgaven voor het stedelijk gebied. Indien hiertoe in het Keizer Karelpark initiatieven worden ontwikkeld, zal de winkelvoorziening in de wijk hier dan ook in moeten worden betrokken. Dit biedt wellicht mogelijkheden die op dit moment niet voorhanden zijn. Er zal daarnaast een marktpartij geïnteresseerd moeten zijn om een nieuwe winkelontwikkeling te realiseren. De huidige winkeliers zullen gestimuleerd moeten worden om te verhuizen. Ondanks de verwachting dat zij de bereidheid wel zullen hebben om naar een nieuw, aantrekkelijk winkelcentrum te verplaatsen, moet dit financieel voor hen ook haalbaar zijn. Wellicht kunnen hier bestaande financieringsmiddelen zoals het ISV voor worden aangewend.

66

De gemeente staat positief tegenover een nieuwe ontwikkeling in het Keizer Karelpark, maar ziet het niet als haar taak om deze ontwikkeling zelf te realiseren. Wel kan zij mogelijkheden onderzoeken in het kader van herstructureringsplannen en trachten om marktpartijen te interesseren voor herontwikkeling. Hierbij kan zij een coördinerende en regisserende rol te spelen en in voorwaarden-scheppende zin een bijdrage leveren. Deze bijdrage kan de gemeente eveneens leveren wanneer een nieuwe ontwikkeling niet realiseerbaar blijkt, en de concentratie bereikt moet worden door verplaatsing naar bestaande panden. Het toekomstig beleid voor Van der Hooplaan, Lindenlaan, J. Calvijnlaan, Augustinuspark en Hueseplein kan worden gekarakteriseerd als actief stimulerend en sanerend, waarbij de gemeente een coördinerende en regisserende rol speelt tegen opzichte van marktpartijen die initiatieven ontplooien in de wijk. Voor het Oude Dorp zal het huidig beleid worden voortgezet. Wel zal het unieke karakter van dit gebied moeten worden behouden en gekoesterd. Het is immers een van de weinig authentieke delen van Amstelveen met een geheel eigen sfeer.

67

14 Groenelaan
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 6.465 - winkelaanbod: WC Groenhof - wijkcombinatie: zuidoost Tabel 14.1 Aanbod Winkelgebied WC Groenhof
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 21

Horeca 3

Commerciële dienstverlening 5

Tabel 14.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen WC Groenhof 61 (56) 16 (18)
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 15 5 (5)

Winkelaanbod Winkelcentrum Groenhof is het grootste wijkwinkelcentrum in Amstelveen. Haar positie blijkt ook uit de koopstromen: van alle winkelcentra trekt zij gemeentebreed de meeste dagelijkse bestedingen (16%). Met name voor de inwoners van zuidoost en ´oud´ Amstelveen vervult het centrum een belangrijke boodschappenfunctie. Het centrum heeft aldus een verzorgingsgebied dat boven het wijkniveau uitgaat. De twee supermarkten die er zitten, tezamen met een vrijwel compleet aanbod aan speciaalzaken maken het centrum aantrekkelijk voor veel consumenten. Voor de eigen wijkcombinatie geldt dat de binding is toegenomen. In de niet-dagelijkse sector is het marktaandeel in de gehele gemeente 5%. De eigen wijkcombinatie kent een oriëntatie van 15%. Groenhof is netjes onderhouden, heeft een prettig winkelklimaat en vervult een functie als ontmoetingsplek. De winkeliers organiseren regelmatig acties en hebben een behoorlijk budget voor reclame. De toegankelijkheid/bereikbaarheid is goed voor alle vervoerswijzen, hoewel rolstoelen niet overal even makkelijk het centrum binnen kunnen komen. De structuur van het centrum is niet in een oogopslag te overzien, maar de routing in het centrum is dusdanig duidelijk dat dit geen probleem vormt. De centrale ruimte in het centrum heeft door het aanwezige terras een ontmoetingsfunctie. De parkeersituatie bij het winkelcentrum levert problemen op. Hoewel enkele jaren geleden het aantal betaald parkeerplaatsen is uitgebreid en dit ook als zeer positief is ervaren, is de problematiek nog niet verdwenen. Net als in winkelcentrum Kostverlorenhof, vormt het bedrijfsafval een probleem in Groenhof. De afvalcontainers staan buiten het centrum en dit oogt rommelig. Dit probleem heeft de aandacht van de eigenaar, de winkeliers en de gemeente. Economisch functioneren Het winkelcentrum functioneert bovengemiddeld. Zowel in de dagelijkse als in de niet-dagelijkse sector bestaat nog ruimte voor uitbreiding. Voor een juiste beoordeling van de uitbreidingsmogelijkheden dient echter ook het effect hiervan op de verhoudingen tussen de winkelcentra in de overweging te worden betrokken. Om ook in de toekomst zeker te zijn van een prettig en goed functionerend winkelcentrum, is de eigenaar voornemens om aanpassingen te realiseren. Hoewel het centrum nu nog goed functioneert, wordt verwacht dat het over 5 tot 10 jaar verouderd zal zijn. Het centrum moet worden aangepast aan de eisen van de tijd. De winkelvoorziening moet meegaan met de ontwikkeling van de (woon)omgeving. De flatgebouwen in de directe omgeving worden gemoderniseerd en zoals ook in de Toekomstvisie staat aangegeven, moeten voorzieningen en woonmilieu´s in samenhang hoogwaardig worden ontwikkeld. Een aantal gevestigde ondernemers heeft richting eigenaar al enige tijd aangegeven dat zij hun assortiment en winkel graag willen uitbreiden. Dit betreft onder andere Albert Heijn, maar ook een aantal 68

andere ondernemers. Omdat het winkelcentrum grotendeels in de bestaande bebouwing is ingebouwd, zal het moeilijk worden om ruimte voor uitbreiding te vinden. De eigenaar verricht hier momenteel een studie naar. Bij de studie naar uitbreiding worden ook de mogelijkheden tot verbetering van de parkeersituatie in beeld gebracht. Bij plannen voor uitbreiding en upgrading van Groenhof vormt ook de toegankelijkheid voor rolstoelgebruikers een aandachtspunt, evenals de plaats en wijze waarop afval van winkeliers moet worden opgeslagen. Ondernemersgesprek Door de eigenaar is aangegeven dat het centrum nu nog goed functioneert, maar dat, om ook in de toekomst zeker te zijn van een prettig en goed functionerend winkelcentrum, enkele aanpassingen wenselijk zijn. Het centrum moet aangepast worden aan zijn tijd en omgeving. Eigenaar en winkeliers hopen met deze ingreep ook de toekomst gezond tegemoet te gaan en hebben een positieve houding van ‘gezamenlijk de schouders eronder!’. -De gemeente staat positief tegenover renovatie-initiatieven vanuit de markt. De ondernemers en eigenaar hebben uitbreidingsplannen, welke hierboven zijn toegelicht. De ondernemers hebben aangegeven dat consumenten enkele branches in het centrum missen. - De gemeente staat vanuit economisch oogpunt positief tegenover uitbreiding van Groenhof, waarbij de relatie tot andere winkelcentra nadrukkelijk in de planontwikkeling moet worden betrokken. Er wordt parkeerdruk ervaren in en rond het winkelcentrum. Naast consumenten en bewoners, parkeren er ook mensen die de bus naar Schiphol nemen, en daardoor voor langere tijd een parkeerplaats in beslag nemen. Daarnaast is er onduidelijkheid voor de consument, waar wel en waar niet betaald moet worden voor het parkeren. - Aan de vraag aan parkeerruimte zal door de gemeente voor een deel worden voldaan door het verder invoeren van betaald parkeren. Door eigenaar en gemeente zal worden onderzocht, of dit voldoende is, mede in relatie tot de uitbreiding van het centrum. De opslag van het bedrijfsafval van de winkeliers verslechtert de uitstraling van het winkelcentrum. - De gemeente zoekt samen met de VAD en de winkeliersvereniging naar een oplossing voor dit probleem. Beleid detailhandelsnota 1994 In 1994 was er geen aanleiding om een specifiek beleid te voeren ten aanzien van Groenhof. Het gevoerde beleid is aldus te benoemen als passief voorwaardenscheppend. Beleid komende jaren Concluderend kan worden gesteld dat Groenhof prima functioneert en dat de gemeente het gevoerde (faciliterend) beleid zal voortzetten. Ten aanzien van uitbreidingswensen van de eigenaar en winkeliers zal vanuit economisch oogpunt een positieve houding worden aangenomen, mits zorgvuldig rekening wordt gehouden met de relatie met de andere winkelcentra. De haalbaarheid van de exact gewenste uitbreiding zal tevens door de initiatiefnemer kwantitatief (cijfermatig) en kwalitatief moeten worden aangetoond. Daarnaast spelen andere aspecten (stedenbouwkundig, verkeerstechnisch en dergelijke) een rol bij de uiteindelijke beoordeling van de initiatieven uit de markt. Bekeken zal worden, in hoeverre de voorgenomen uitbreiding van het aantal betaald parkeerplaatsen een voldoende oplossing biedt voor het parkeerprobleem, zeker in relatie tot de uitbreidingsplannen.

69

15 Waardhuizen
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 6.522 - winkelaanbod: WC Waardhuizen - wijkcombinatie: zuidoost Tabel 15.1 Aanbod Winkelgebied WC Waardhuizen
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 10

Horeca 2

Commerciële dienstverlening 1

Tabel 15.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen WC Waardhuizen 19 (11) 4 (3)
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 1 0 (1)

Winkelaanbod Winkelcentrum Waardhuizen is een klein, maar volledig centrum voor de dagelijkse boodschappen. Het centrum heeft praktisch alleen een functie voor de inwoners van de eigen wijk. Uit de wijkcombinatie trekt het centrum een vijfde deel van de bestedingen, hetgeen in vergelijking met het andere winkelcentrum in de wijkcombinatie, Groenhof, weinig is, maar Waardhuizen is ook veel kleiner. De binding is vergeleken met tien jaar geleden fors toegenomen. De komst van een, recentelijk uitgebreide en gemoderniseerde, supermarkt heeft hier een belangrijk aandeel in. Dit was overigens ook een van de aanbevelingen uit de vorige detailhandelsnota. Desalniettemin blijft deze supermarkt bezien naar de maatstaven van de huidige tijd, van beperkte omvang. Ook uit het telefonisch consumentenonderzoek blijkt duidelijk dat het centrum als te klein wordt beschouwd. Het winkelcentrum is naar binnen gekeerd en ligt ´verscholen´ in de wijk. De tijdsgeest is duidelijk van het centrum af te lezen. De buitenkant is donker en de bestrating kan verbeterd worden. Er zijn initiatieven vanuit de winkeliers om de buitenkant van het centrum te verfraaien, maar een verfraaiing van de binnenkant van het centrum is eveneens wenselijk om met de tijd mee te gaan. Het centrum is goed bereikbaar met de fiets en lopend. Met de auto kan men er ook gemakkelijk komen, hoewel de toegangswegen aan de smalle kant zijn, hetgeen overigens voor de gehele wijk geldt. Met de invoering van het circulatiesysteem enkele jaren geleden, is de bereikbaarheid van het winkelcentrum verbeterd. De parkeercapaciteit vormde een probleem, maar is opgelost door middel van het aanwijzen van een aantal betaald parkeerplaatsen. De winkeliers organiseren regelmatig activiteiten, die sterk op de wijk (de klanten van het centrum) zijn gericht. Voorbeelden hiervan zijn de jaarlijkse ´pleindag´, waar met een hapje en een drankje de verjaardag van het centrum wordt gevierd, het sinterklaasfeest en waardebonnenacties. Economisch functioneren In de laatste detailhandelsnota werd geconstateerd dat Waardhuizen slecht functioneerde. Inmiddels is het tij ten positieve gekeerd. De toegenomen binding wijst hier reeds op, en confrontatie van vraag en aanbod levert thans een gemiddeld functioneren van het centrum in de dagelijkse sector. De nietdagelijkse sector functioneert eveneens gemiddeld. Uitbreiding van het aanbod is echter, afgezien van de ruimtelijke onmogelijkheid, distributieplanologisch niet aan de orde. Ondernemersgesprek De ondernemers zijn erg blij met de invoering van een aantal betaald parkeerplaatsen. Wellicht bestaat in de toekomst behoefte tot uitbreiding van het aantal betaald parkeerplaatsen. - Vooralsnog is er geen aanleiding om het aantal betaald parkeerplaatsen uit te breiden. Te zijner tijd zal de invoering van het betaald parkeren worden geëvalueerd. Een eventueel bestaande uitbreidingsbehoefte zal aan de orde kunnen komen. Men mist een pinvoorziening in het winkelcentrum. - Dit is een keuze die door de banken zelf wordt gemaakt, hier kan weinig aan veranderd worden.

70

De ondernemers zijn bang voor de positie van Waardhuizen als de supermarkt in Middenhoven fors wordt uitgebreid. - In de planvorming rond Middenhoven zal rekening worden gehouden met de positie ten opzichte van andere winkelcentra, waaronder Waardhuizen. De bestaande supermarkt heeft, net als andere supermarkten in de gemeente, over een aantal jaren behoefte tot uitbreiding. - Voor uitbreiding bestaat fysiek geen ruimte in het winkelcentrum, en op dit moment ook geen distributie-planologische ruimte. Als de uitbreidingswens van de supermarkt concreet wordt, zullen gemeente en ondernemer/eigenaar hier nader over praten. Beleid detailhandelsnota 1994 Naast de noodzaak van het realiseren van een moderne, grotere supermarkt, werd in 1994 een positieve huidig voorgestaan voor het verbeteren van de bereikbaarheid en de commerciële uitstraling van winkelcentrum Waardhuizen. Beleid komende jaren De noodkreet uit de vorige detailhandelsnota is anno 2002 minder sterk. De gedane aanbeveling, het realiseren van een moderne grotere supermarkt, is opgevolgd en hiermee heeft een belangrijke verbetering van de situatie plaatsgevonden. Ook de bereikbaarheid van het winkelcentrum is de afgelopen jaren verbeterd door invoering van het circulatiesysteem. Desalniettemin blijft de supermarkt van een beperkte schaal, vooral bezien naar de maatstaven van de toekomst. Indien de supermarkt in winkelcentrum Middenhoven wordt vergroot, verdienen de gevolgen hiervan voor Waardhuizen dan ook zeker de aandacht. Ten aanzien van het uiterlijk van het centrum blijft een aantal verbeterpunten bestaan: zowel de buitenals de binnenkant kunnen een facelift gebruiken, opdat het centrum ook de toekomst positief tegemoet kan zien. Dit punt heeft de aandacht van de eigenaar en de winkeliers. Het voorwaardenscheppend gemeentelijk beleid, met hierbij de bereidheid om een positieve houding aan te nemen ten aanzien van verbeteringsvoorstellen voor het centrum vanuit de markt, zal in stand worden gehouden. Ook kunnen verbeteringen in de openbare buitenruimte een positieve bijdrage leveren aan het centrum.

71

16 Middenhoven
Kerngegevens: - aantal inwoners: 7.857 - winkelaanbod: WC Middenhoven - wijkcombinatie: zuidmidden Tabel 16.1 Aanbod Winkelgebied WC Middenhoven
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 13

Horeca 2

Commerciële dienstverlening 5

Tabel 16.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen WC Middenhoven 68 12 (13)
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 9 2 (2)

Winkelaanbod Winkelcentrum Middenhoven telt 13 winkels. Daarnaast zijn er 7 andere commerciële voorzieningen (horeca en dienstverlening). Het is een compleet winkelcentrum om de dagelijkse boodschappen te doen voor de eigen wijk, en daarnaast ook voor de wijkcombinatie zuidoost, met name Waardhuizen. In de eigen wijkcombinatie bindt het centrum 68%, hetgeen voor Amstelveen tot de hogere ´scores´ behoort. In 1991 bedroeg de binding 71%, maar betrof hier toen alleen de eigen wijk, terwijl in het huidige onderzoek ook Nes aan de Amstel en buitengebied Oost zijn meegeteld. Te verwachten is dan ook, dat de binding van de wijk Middenhoven minimaal op het niveau uit 1991 is gebleven. De afgelopen jaren hebben zich geen belangrijke veranderingen in het aanbod voorgedaan wat betreft branchering. Wat betreft openstelling, is de koopavond komen te vervallen. Het centrum is verzorgd en modern, zij het wat steriel. De uitstalling in het centrale gedeelte van het centrum is wel erg overdadig. De overzichtelijkheid voor de consument is goed. De bereikbaarheid is voor alle vervoerswijzen goed, behalve dat rolstoelen en kinderwagens niet door de hoofdingang (draaideur) naar binnen kunnen. Met betrekking tot de parkeersituatie zijn er geen problemen. Het betaald parkeren, wat is veel andere winkelcentra is ingevoerd om parkeerproblemen tegen te gaan, is in Middenhoven niet ingevoerd. De winkeliers beschikken over een promotiebudget, dat in overleg met eigenaar en beheerder jaarlijks volgens een promotieplan wordt uitgegeven. Vanuit eigenaar, beheerder en Albert Heijn bestaan wensen tot uitbreiding van het centrum. Zij willen meer ruimte bieden aan Albert Heijn. Deze omvat nu 750 m² vvo (ruim 900 m² bvo) en wil naar ruim 1.100 m² vvo (1.400 m² bvo). Gezien de in deel 1 al genoemde trend tot schaalvergroting in verband met productpresentatie en assortimentsuitbreiding, voldoet een dergelijke maatvoering beter aan de eisen van de tijd. In de telefonische enquête werd de schaalgrootte van Middenhoven door 40% van de consumenten genoemd als negatief aspect. De huidige locatie van Albert Heijn in het winkelcentrum biedt geen ruimte voor uitbreiding, en daarom wordt voorgesteld een nieuwe Albert Heijn te vestigen op de plaats van de huidige parkeerplaats. Dit voorstel brengt een interne verplaatsing (en vergroting) van een andere aantal winkels met zich mee, en daarnaast kunnen eventueel een paar winkels worden toegevoegd. De parkeer- en bevoorradingssituatie zal hierdoor gewijzigd moeten worden. Economisch functioneren Winkelcentrum Middenhoven functioneert nog steeds uitermate goed. Het aanbod in het centrum is te beperkt van schaal voor de vraag die erop wordt uitgeoefend, het is te krap bemeten voor de functie die zij vervult. Dit werd in 1991 al geconstateerd, en met de huidige tendens tot schaalvergroting, is deze constatering alleen maar verder bewaarheid geworden. Vergroting van het aanbod is distributieplanologisch dan ook mogelijk en noodzakelijk om het centrum ook in de toekomst gezond te doen functioneren. Wederom geldt dat hierbij de verhouding tussen de verschillende wijken moet worden bekeken. Echter, ook wanneer puur naar de eigen wijkcombinatie wordt gekeken (en er dus geen rekening wordt gehouden met koopkrachttoevloeiing uit andere wijkcombinaties) bestaat er uitbreidingsruimte. 72

De ruimtelijke inpassing van een uitbreiding van het winkelcentrum vormt echter een belangrijk punt van aandacht en discussie. Deze heeft gevolgen voor omwonenden, voor de parkeer- en verkeerssituatie, voor de openbare ruimte en groenvoorziening et cetera. De uitbreidingsvoorstellen zullen op alle relevante aspecten worden beoordeeld. Ondernemersgesprekken Eigenaar, beheerder en winkeliers ervaren het winkelcentrum als veel te beperkt van schaal. Naast een forse uitbreiding van de supermarkt, wordt een herschikking en uitbreiding van bijna alle andere winkels in het centrum voorgesteld. - De gemeente onderschrijft de beperkte schaalgrootte van het centrum (ook de consument gaf dit aan in de enquête) en stelt zich, vanuit economisch oogpunt, positief op ten aanzien van uitbreidingsplannen. De fysieke inpassing hiervan zal echter de nodige aandacht moeten krijgen. De verhouding ten opzichte van andere winkelcentra mag niet worden verstoord door de uitbreiding. De winkeliers hebben veel last van mensen die door het winkelcentrum fietsen omdat zij de moeite niet nemen om om het winkelcentrum heen te fietsen. - De gemeente zal samen met de eigenaar onderzoeken of hier iets aan te doen is. Het beste moment om hiervoor een oplossing te bedenken is de planvorming rond een uitbreiding van het winkelcentrum. De winkeliers willen het gratis parkeren graag handhaven in Middenhoven, ook indien het winkelcentrum wordt uitgebreid. - Veelal wordt betaald parkeren ingevoerd op initiatief van winkeliers of omwonenden. Beleid detailhandelsnota 1994 In 1994 werd een passief beleid voorgestaan, met een positieve opstelling ten aanzien van private initiatieven om het winkelcentrum uit te breiden. Beleid komende jaren Bij dit beleidsstandpunt zal voor de komende jaren worden aangesloten. De haalbaarheid van de exact gewenste uitbreiding zal tevens door de initiatiefnemer moeten worden aangetoond. Vanwege de fysieke beperkingen rondom het winkelcentrum zullen bij de uiteindelijke beoordeling van de uitbreidingsvoorstellen aspecten als verkeer en parkeren, groen en stedenbouw nadrukkelijk aandacht krijgen.

73

17 Westwijk
Kerngegevens: - aantal inwoners wijk: 9.970 - winkelaanbod: WC Westwijk - wijkcombinatie: zuidwest Tabel 17.1 Aanbod Winkelgebied WC Westwijk
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 13

Horeca 2

Commerciële dienstverlening 7

Tabel 17.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen WC Westwijk 70 9
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 9 1

Winkelaanbod Westwijk is het jongste wijkwinkelcentrum van Amstelveen. Het is in 1993 geopend. Het bevat 13 winkels. Daarnaast is er een tiental bedrijven met de invulling commerciële dienstverlening of horeca. Het centrum is qua opbouw en uitstraling vergelijkbaar met Middenhoven. De openbare buitenruimte in en rond het centrum ziet er verzorgd uit. De bereikbaarheid van het winkelcentrum is goed. Het centrum heeft, net als een aantal andere planmatig opgezette winkelcentra, te maken met het probleem van de afvalopslag. Hier bestaat op dit moment nog geen oplossing voor, maar dit is door de winkeliers, VAD en de gemeente opgepakt. Economisch functioneren Winkelcentrum Westwijk bereikt in vergelijking met andere winkelcentra een hoge binding vanuit de eigen wijk. Dit wordt veroorzaakt doordat Westwijk relatief geïsoleerd ligt, maar ook door de goede kwaliteit van het winkelcentrum. Westwijk heeft ook een functie voor ´oud´ Amstelveen, maar het winkelcentrum functioneert vooral voor de eigen wijk. In de dagelijkse sector functioneert Westwijk uitstekend. De consumentenvraag overtreft het aanbod bij verre. De omzetten die in de niet-dagelijkse sector worden behaald, zijn eveneens bovengemiddeld. In de dagelijkse sector bestaat ruimte voor uitbreiding van het aanbod. De eigenaar, de beheerder en Albert Heijn hebben plannen tot uitbreiding van het winkelcentrum. Ook de andere ondernemers zijn van mening dat een uitbreiding nodig is om de concurrentiepositie die Westwijk nu heeft te behouden. Albert Heijn telt op dit moment ruim 1.000 m² vvo (1.300 m² bvo) en zou graag uitbreiden. Dit is volgens bovengenoemde partijen mogelijk en wenselijk zijn omdat de winkel, naast een wijkfunctie, een functie heeft voor de inwoners van Bovenkerk en Oosteinde (Aalsmeer) en de geplande woningbouw in Amstelveen en Aalsmeer de vraag uit de markt nog zal doen toenemen. Door de eigenaar wordt voorgesteld om het medisch centrum en eventueel Beenhakker en/of de apotheek aan de huidige supermarkt toe te voegen. Beenhakker en de apotheek zouden dan nieuwbouw kunnen krijgen aan de westzijde van het plein, zodat het plein beschutter wordt. Albert Heijn zou hiermee met in omvang groeien tot maximaal circa 1.650 m² vvo (2.100 m² bvo). Een andere mogelijkheid is uitbreiding van de supermarkt richting het Westwijkplein, waarbij de videotheek en snackbar in een nieuwe ontwikkeling aan de westzijde van het plein worden gehuisvest. Door de eigenaar zal een enquête onder de ondernemers worden gehouden om de afzonderlijke wensen te inventariseren. Westwijk functioneert bijzonder goed, en tegen de verwachting van de vorige nota in, zijn ook hier uitbreidingen voor de toekomst zeker wél aan de orde. Het aanbod kan vergroot worden vanuit distributie-planologisch oogpunt, de winkeliers en eigenaar willen uitbreiden en ook de consument noemt de beperkte schaal van het winkelcentrum (‘te weinig winkels/keus, Albert Heijn te klein’) een negatief aspect. De woningbouw die voor Westwijk zuidwest en zuidoost gepland staat, leidt bovendien 74

nog tot een vergroting van de vraag. De ingebruikname van het asielzoekerscentrum neemt eveneens een toename van de consumentenvraag met zich mee. Ondernemersgesprek Het centrum heeft, om haar concurrentiepositie te behouden, een uitbreiding nodig. De druk op het centrum is reeds groot, en zal nog groter worden als er in Westwijk zuidwest en in Aalsmeer woningen worden bijgebouwd. Er bestaan hiervoor al ideeën bij eigenaar, beheerder en winkeliers, maar de planvorming zal nader worden vormgegeven aan de hand van een enquête onder de winkeliers. - Distributie-planologisch bestaat er ruimte voor uitbreiding van het winkelaanbod, en een toename van de vraag door woningbouw in de omgeving (en daarnaast het in gebruik te nemen asielzoekerscentrum) zal deze ruimte nog vergroten. Vanuit economisch oogpunt worden uitbreidingsplannen dan ook positief benaderd. De verhouding tot de andere winkelcentra moet in het vaststellen van de uitbreidingsruimte nadrukkelijk worden betrokken. Het Westwijkplein wordt door ondernemers en eigenaar ervaren als ongezellig. - Dit aspect wordt meegenomen in de initiatieven die bij de gemeente bestaan voor de herinrichting van het plein, en daarnaast bij de uitbreidingsplannen van het winkelcentrum. De parkeersituatie laat volgens de partijen in het winkelcentrum echter te wensen over, niet zozeer in capaciteit, maar in verdeling van de capaciteit. Aan de westkant van de Noorddammerweg (de kant van wijkcentrum Westend) zijn parkeerplaatsen over, terwijl er aan de oostkant van deze straat (de kant van het winkelcentrum) een 25-tal parkeerplaatsen tekort is. - De parkeersituatie zal worden onderzocht. De uitbreidingsplannen van eigenaar en ondernemers worden hierin meegenomen. De ondernemers staan positief tegenover een warenmarkt op het plein. - Dit aspect (onder de aandacht gebracht door het wijkplatform) zal worden meegenomen in het onderzoek naar het instellen van een tweede weekmarkt in Amstelveen. De ondernemers vragen zich af hoe de bereikbaarheid van het winkelcentrum is als de Beneluxbaan is doorgetrokken. - De Noorddammerweg zal voor auto´s begaanbaar blijven Beleid detailhandelsnota 1994 Omdat winkelcentrum Westwijk bij het verschijnen van de laatste detailhandelsnota nog maar kort geleden geopend was, zijn hierin nog geen specifieke aandachtspunten voor dit winkelcentrum opgenomen. Wel werd in 1994 verwacht dat, door het ruimer opzetten van het winkelcentrum, de aanpassingen die destijds al in Middenhoven noodzakelijk werden geacht, in Westwijk niet plaats zouden hoeven vinden. Beleid komende jaren In principe zal de gemeente een passief voorwaardenscheppend beleid voeren. Zij zal vanuit economisch oogpunt positief staan tegenover uitbreidingsplannen vanuit de markt. Dat deze niet van negatieve invloed mogen zijn op andere winkelcentra, is hierbij een uitgangspunt. De haalbaarheid van de exact gewenste uitbreiding zal tevens door de initiatiefnemer kwantitatief (cijfermatig) en kwalitatief moeten worden aangetoond. Daarnaast zullen de uitbreidingsplannen ook op aspecten als stedenbouw, verkeer en groen worden beoordeeld. De plannen worden afgestemd op het initiatief tot herinrichting van het Westwijkplein.

75

18 Overig gemeente Amstelveen
Buurt over Ouderkerk en Nes aan de Amstel, tellen elk dusdanig weinig inwoners (870 respectievelijk 780), dat de winkelvoorzieningen in deze concentraties zeer miniem zijn en hier niet apart worden behandeld. Kerngegevens: - aantal inwoners: 2.623 - winkelaanbod: Bovenkerk-centrum, bedrijventerrein Bovenkerk - wijkcombinatie: Amstelveen-oud Tabel 18.1 Aanbod Winkelgebied Bovenkerk-centrum Bedrijvent. Bovenkerk Totaal deelgebied
Bron: gemeente Amstelveen

Winkels 8 19 27

Horeca 3 3

Commerciële dienstverlening -

Tabel 18.2 Kooporiëntatie in % Winkelgebied Dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen Bovenk.-centrum 0 0 Bedrt. Bovenkerk 16 5 Totaal deelgebied 16 5
Bron: gemeente Amstelveen

Niet-dagelijks Wijk(combinatie) Amstelveen 1 1 9 9 10 10

Winkelaanbod De wijk Bovenkerk is niet groot genoeg om over een eigen, volledig voorzieningenaanbod te beschikken. Het centrum van Bovenkerk telt een aantal winkels, waarbij de nadruk ligt op aanbod van artikelen voor in en om het huis. Dit zal vooral een doelgericht bezoek genereren. Daarnaast zijn er een paar horecazaken gevestigd. Voor de dagelijkse boodschappen is de C1000 op het bedrijventerrein de meest nabijgelegen winkel. Daarnaast zijn er elke woensdagmiddag een paar standplaatsen in Bovenkerk aanwezig met levensmiddelen. Het bedrijventerrein Bovenkerk ligt perifeer ten opzichte van de andere winkelgebieden en huisvest met name zaken in de branchegroep ´in en om het huis´: doe-het-zelf, meubels, keukens, tuincentra et cetera. Er bevindt zich echter ook een supermarkt in het gebied, hetgeen zeer uitzonderlijk is, omdat de wetgeving dit praktisch uitsluit. Een witte vlek in het bestemmingsplan heeft dit destijds mogelijk gemaakt. Op het nabijgelegen bedrijventerrein Legmeer is eveneens een bouwmarkt gevestigd. Detailhandel op dit bedrijventerrein is echter een uitzondering, op het terrein is detailhandel in principe uitgesloten. Bedrijventerrein Bovenkerk oogt verouderd en onoverzichtelijk. Deze aspecten zullen in de op handen zijnde revitalisering worden verbeterd. De aanwezige detailhandel (de supermarkt en de aanbieders in de traditionele PDV-branches) zullen zo goed mogelijk worden geconcentreerd in een detailhandelszone. Hiermee wordt beoogd meer structuur en duidelijkheid voor de consument te creëren en de aantrekkelijkheid te verbeteren. Economisch functioneren De functie van de winkels die er zitten is niet gericht op de inwoners uit de omgeving, maar vanuit heel Amstelveen trekken zij klanten. Voor typisch perifere aanbieders is dit logisch, voor een supermarkt is dit minder logisch. Toch trekt deze bijna 5% uit de gehele gemeente. Dat hij daarnaast ook van belangrijk is voor de inwoners uit de omgeving, blijkt uit de 16% binding vanuit ´oud Amstelveen´. Concurrerende winkelgebieden zijn Groenhof, Lindenlaan-West, Van der Hooplaan en het Stadshart. Beleid detailhandelsnota 1994 Het beleid van de afgelopen jaren was passief meegaand, mede gericht op het zo lang mogelijk in stand houden van de foodspeciaalzaken in Bovenkerk. Beleid komende jaren Inmiddels is, met uitzondering van enkele winkels, waaronder de C1000 op het bedrijventerrein Bovenkerk, de foodsector verdwenen uit ´overig Amstelveen´. Het in 1994 vastgestelde meegaand

76

beleid voor dit soort winkels is dus niet meer relevant. Het beleid van de komende jaren heeft dan ook voornamelijk betrekking op het niet-dagelijks winkelaanbod. Voor de toekomst is een concentratie op de traditionele ´perifere´ branches op het bedrijventerrein essentieel. De kaders voor mogelijkheden tot perifere vestiging van andere branches worden weliswaar van rijkswege verruimd, maar de gemeenten moeten hiervoor hun eigen beleid invullen. Voor de Amstelveense situatie is voortzetting van het thans vigerende beleid wenselijk. De traditionele branches zijn hier aanwezig en horen hier een plaats te hebben en te houden. Toestaan van andere branches kan zowel nadelig zijn voor aanbieders in deze branches elders in Amstelveen als voor de aanbieders op het bedrijventerrein: als er ´van alles wat´ op het terrein gevestigd is, ontstaat onduidelijkheid voor de consument. Er zal juist gestreefd worden naar een sterk thematisch aanbod (zijnde ´in en rond de woning´), zodat Amstelveen beschikt over een aankoopplaats voor de doelgerichte aankopen in deze sector. Uitbreidingsruimte bestaat op dit moment distributie-planologisch gezien niet, met uitzondering van de doe-het-zelfbranche. De invulling en versterking van het gebied wordt dan ook gezocht in een goed afgestemde invulling van leegkomende panden, en waar technisch mogelijk, verplaatsing van winkels in deze branches die nu nog elders in Amstelveen zijn gevestigd. Eerdergenoemde beleidslijn ten aanzien van perifere detailhandel betekent tevens dat de dagelijkse sector die op het bedrijventerrein aanwezig is, niet verder zal worden vergroot. Deze functioneert op een gemiddeld niveau, er is in de huidige situatie geen distributieve ruimte voor uitbreiding. Indien wél uitgebreid zou worden, zal dit ten koste zal van dagelijkse aanbieders elders in de gemeente. De gemeente zal alert zijn op het strikt naleven van de beleidslijn ten aanzien van perifere detailhandel.

77

Bijlagen

78

79

B.1 Actiepunten 2002-2004
1) Actievere rol gemeente waar het gaat om detailhandel Doel: het beter volgen en sturen van de vestiging van detailhandel en andere consumentgerichte functies Actie: regelmatig overleg tussen verschillende beleidsterreinen gemeente, mogelijkheden bekijken van uitwisseling van panden, opzetten pandenoverzicht Beleidsterreinen: economische zaken, stedenbouw, milieubeleid, verkeer, wijk- en buurtbeheer, ouderenbeleid Prioriteit: middelhoog 2) Aandacht voor bedrijfsafvalopslag Doel: afvalproblematiek in winkelcentra aanpakken Actie: advisering winkelcentra bij problematiek, meewerken aan pilotprojecten Beleidsterreinen: milieu, afvalzorg, economische zaken ism. VAD en winkeliersverenigingen Prioriteit: hoog 3) Visie over en daardoor eenheid in behandeling standplaatsen Doel: duidelijkheid verkrijgen over standplaatsuitgifte Actie: beleid formuleren inzake standplaatsen Beleidsterreinen: juridische zaken, economische zaken, bouwen en wonen Prioriteit: middelhoog 4) Onderzoek naar tweede weekmarkt Doel: haalbaarheid en wenselijkheid tweede markt beoordelen Actie: uitkomsten omnibusonderzoek beoordelen, mogelijk inschakelen van extern adviesbureau, ook vraag uit Westwijk voor een markt hierin meenemen Beleidsterreinen: economische zaken ism. marktadviescommissie Prioriteit: hoog 5) Afstemming bestemmingsplannen met het in deze nota vastgesteld beleid t.a.v. PDV Doel: het beperken van de nieuwe mogelijkheden die landelijke regelgeving biedt voor uitbreiding van perifere vestiging tot het in deze detailhandelsnota gestelde gemeentelijk beleid Actie: controleren en indien nodig aanpassen bestemmingsplan Bovenkerk, indien nodig en mogelijk in samenspraak met ROA Beleidsterreinen: economische zaken, stedenbouw Prioriteit: hoog 6) Aandacht voor positie branche ‘in en om het huis’ in Stadshart en in periferie Doel: afstemmen aanbod op behoefte van consument om positie te behouden Actie: onderzoek naar marktmogelijkheden van dit type aanbod Beleidsterreinen: economische zaken, stedenbouw Prioriteit: middelhoog 7) Betaald parkeren op zaterdag in wijkwinkelcentra gratis Doel: verbeteren parkeersituatie voor consument Actie: onderzoek mogelijkheid en wenselijkheid van variabele omgang met betaald parkeren per winkelcentrum Beleidsterreinen: verkeer, economische zaken ism. winkelcentra Prioriteit: laag 8) Nadenken over toekomstmogelijkheden Randwijk Doel: in stand houden winkelvoorzieningen in de wijk Actie: initiëren en coördineren overleg tussen betrokken partijen Beleidsterreinen: economische zaken ism. ondernemers Randwijk Prioriteit: middelhoog

9) Verbetering van de aansluiting tussen de winkelstrips op de Rembrandtweg-Noord Doel: verbetering uitwisseling tussen beide strips

80

Actie: onderzoek naar mogelijkheden Beleidsterreinen: economische zaken, stedenbouw, groen, verkeer, infrastructuur ism. winkeliers Prioriteit: middelhoog 10) Onderzoeken mogelijkheden en wenselijkheid extra parkeerplaatsingang bij Rembrandtweg Noord Doel: verbetering parkeersituatie Rembrandtweg Noord Actie: onderzoeken mogelijkheid en wenselijkheid toegang tot parkeerplaats vanaf de Rembrandtweg Beleidsterreinen: economische zaken, verkeer, infrastructuur ism. winkeliers Prioriteit: in samenhang met bovengenoemd punt 11) Evaluatie betaald parkeren Amsterdamseweg Noord Doel: blijvend goede parkeersituatie Actie: evaluatie van invoering betaald parkeerplaatsen Beleidsterreinen: verkeer, economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: laag 12) Onderzoek parkeersituatie Amsterdamseweg Zuid Doel: voldoende parkeervoorzieningen Actie: onderzoek naar capaciteit en eventuele oplossingen Beleidsterreinen: verkeer, stedenbouw, economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: laag 13) Maximumstelsel evenementen Stadshart Doel: reguleren van commerciële evenementen in het Stadshart Actie: opstellen en naleven maximumstelsel Wie: juridische zaken, economische zaken, projectmanagement ism. partijen in Stadshart Prioriteit: hoog 14) Onderzoeken uitbreiding betaald parkeren winkelstrippen Elsrijk Doel: blijvend goede parkeersituatie Actie: onderzoeken van noodzaak tot uitbreiding Beleidsterreinen: verkeer, economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: laag 15) Onderzoek parkeercapaciteit in Kostverlorenhof Doel: verbeteren parkeersituatie voor auto en fiets in het winkelcentrum Actie: onderzoek naar parkeercapaciteit en oplossingen aandragen Beleidsterreinen: verkeer, economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: middelhoog 16) Invulling leegkomende panden Bankrashof Doel: evenwichtige invulling winkelcentrum Actie: samen met eigenaar zoeken naar invulling leegkomende panden Beleidsterreinen: economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: hoog 17) Bevorderen concentratie in Keizer Karelpark Doel: in stand houden winkelvoorzieningen in de wijk Actie: bijeenbrengen van partijen, winkelvoorzieningen betrekken bij eventuele herstructureringsplannen, coördineren en regisseren van initiatieven Beleidsterreinen: wijk- en buurtbeheer, stedenbouw, economische zaken ism. ondernemers Prioriteit: middelhoog 18) Parkeerproblematiek Groenhof Doel: verbeteren parkeersituatie voor auto´s in het winkelcentrum, mede in relatie tot de eventuele uitbreidingsplannen in het centrum Actie: onderzoek naar capaciteit en oplossingen aandragen Beleidsterreinen: verkeer, economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: middelhoog, tijdstip hangt samen met planvorming rond uitbreiding van het winkelcentrum 19) Evaluatie betaald parkeerplaatsen Waardhuizen Doel: goede parkeersituatie in de toekomst 81

Actie: evaluatie van invoering betaald parkeren Beleidsterreinen: verkeer, economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: laag 20) Meedenken over aanpak fietsers in winkelcentrum Middenhoven Doel: fietsers weren in het centrum Actie: meedenken met eigenaar/beheerder winkelcentrum bij aanpak van dit probleem Beleidsterreinen: verkeer, infrastructuur, economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: initiatief ligt bij eigenaar, tijdstip hangt ook samen met planvorming rond uitbreiding van het winkelcentrum 21) Onderzoek parkeersituatie Westwijk Doel: goede parkeersituatie in de toekomst Actie: parkeersituatie Westwijk onderzoeken, in samenhang met toekomstige uitbreidingsplannen Beleidsterreinen: verkeer, stedenbouw, economische zaken ism. winkelcentrum Prioriteit: middelhoog, tijdstip hangt samen met planvorming rond uitbreiding van het winkelcentrum 22) Onderzoek mogelijkheden boodschappenbezorgdienst/ouderenvervoer naar winkelcentra Doel: verbeteren winkelmogelijkheden voor ouderen Actie: onderzoeken van mogelijkheid en haalbaarheid van boodschapbezorgdiensten en speciaal vervoer voor ouderen naar winkelcentra. De vraag wie deze voorziening betaalt is bepalend voor vorm en invulling Beleidsterreinen: burgerzaken, economische zaken ism. VAD en winkelcentra Prioriteit: middelhoog

82

83

B.2 Belangrijkste uitkomsten koopstromenonderzoek

84

Tabel B.1 Koopkrachtbinding dagelijkse artikelensector in %
Noord-west Noord-oost Zuid-oost Zuid-middel A´veen oud Zuid-west Noord-west Amsterdamseweg-Noord Amsterdamseweg-Zuid Beerebijt Bourgondischelaan Karel Doormanweg Rembrandtweg/Zonnestein Rembrandtweg Noord Stadshart/Centrum Overig Noord-west subtotaal Noord-oost WC Bankrashof WC Kostverlorenhof Overig Noord-oost subtotaal Zuid-oost WC Groenhof WC Waardhuizen Overig Zuid-Oost subtotaal Zuid-middel WC Middenhoven Overig Zuid-Midden subtotaal A´veen oud Augustinuspark Calvijnlaan Van der Hooplaan Hueseplein Lindenlaan-West Oude dorp Bovenkerk Industrieterrein Overig Amstelveen Oud subtotaal Zuid-west WC Westwijk A´veen totaal Regio A´veen A´dam Gr. Gelderlandplein A´dam Elders Buitenveldert A´dam Amsterdamsepoort A´dam Elders Zuid-oost A´dam Binnenstad A´dam Osdorpplein Amsterdam Elders Aalsmeer Badhoevedorp Centrum Hoofddorp Centrum Mijdrecht Uithoorn Centrum Uithoorn Elders Ouderkerk a/d amstel subtotaal Haarlem e.o. Haarlem Centrum Elders Amersfoort Binnenstad Elders Nederland totaal 0,5 100,0 0,0 100,0 0,0 100,0 0,0 100,0 0,2 100,0 8,5 0,0 0,0 0,0 0,1 0,0 1,5 9,2 0,0 2,8 0,0 0,0 0,6 100,0 0,2 0,2 0,1 0,1 0,0 1,3 2,3 10,1 0,1 0,1 3,7 0,4 0,1 0,2 0,7 0,0 0,7 0,0 0,0 0,0 0,0 0,2 0,1 0,3 0,0 0,1 0,0 0,2 0,0 0,1 0,0 0,1 0,7 0,1 0,0 4,2 0,1 0,4 0,0 0,8 0,1 1,0 0,0 2,4 0,1 90,9 4,9 2,3 1,2 0,0 90,7 6,0 1,2 0,7 0,0 1,6 0,7 97,1 1,5 0,1 1,1 0,4 0,6 0,1 6,3 0,5 9,5 1,9 98,4 0,8 0,3 0,1 0,1 0,4 0,1 1,8 0,4 0,8 2,2 0,4 4,6 0,8 80,5 6,6 0,1 6,7 67,6 1,7 0,0 0,9 16,4 0,0 18,7 0,1 16,4 0,1 52,7 4,1 97,6 1,0 0,6 0,1 0,3 0,3 5,6 0,0 8,2 70,5 89,2 0,7 0,3 1,1 0,0 0,1 1,8 10,8 67,6 14,7 2,2 19,4 1,4 0,2 7,8 29,4 0,4 71,1 4,4 10,3 3,3 0,1 0,1 1,3 4,3 0,0 9,6 29,1 44,9 0,5 74,5 4,6 3,6 61,5 19,1 5,0 6,8 3,9 3,7 18,6 0,7 0,2 19,5 1,7 1,7 1,1 3,6 1,7 0,1 0,0 0,3 1,9 0,0 4,0 0,6 3,0 0,0 0,1 0,1 2,7 0,2 3,6 0,1 4,9 0,8 0,0 13,5 0,0 15,9 0,8 2,9 3,2 0,1 4,1 0,1 3,5 0,2 12,4 0,5 0,1 1,5 0,0 0,3 0,1 0,1 1,5 0,0 0,2 0,6 Totaal 0,1 3,4 0,0 4,8 0,3 0,2 2,0 10,7 0,1 21,8 6,4 12,2 0,1 18,7 16,4 4,0 0,0 20,5 11,8 0,0 11,9 0,0 0,2 3,6 0,0 3,9 0,1 4,8 0,1 12,7 8,6 94,2 2,8 0,9 0,0 0,0 0,2 0,0 0,2 0,6 0,0 0,0 0,0 0,5 0,1 0,3 5,6 0,0 0,0 0,2 100,0

86

Tabel B.2 Koopkrachtbinding niet-dagelijkse artikelensector in %
Noord-west Noord-oost Zuid-oost Zuid-middel Noord-west A´damseweg-Noord A´damseweg-Zuid Beerebijt Bourgondischelaan Karel Doormanweg Rembrandtweg/Zonnestein Rembrandtweg Noord Stadshart/Centrum Overig Noord-west subtotaal Noord-oost WC Bankrashof WC Kostverlorenhof Overig Noord-oost subtotaal Zuid-oost WC Groenhof WC Waardhuizen Overig Zuid-Oost subtotaal Zuid-middel WC Middenhoven Overig Zuid-Midden subtotaal A´veen oud Augustinuspark Calvijnlaan Dorpsstraat Van der Hooplaan Hueseplein Lindenlaan-West Oude dorp Bovenkerk Industrieterrein Overig Amstelveen Oud subtotaal Zuid-west WC Westwijk Overig Aveen Zuid-west subtotaal Amstelveen totaal Regio A´veen A´dam Gr. Gelderlandplein A´dam Elders Buitenveldert A´dam A´damsepoort A´dam ArenA Boulevard A´dam IKEA Zuid-oost A´dam Elders Zuid-oost A´dam Binnenstad A´dam Noord A´dam Osdorpplein A´dam PC Hoofdlaan A´dam Elders Aalsmeer Badhoevedorp Elders Badhoevedorp Centrum Hoofddorp Centrum Hoofddorp Elders 0,1 0,3 0,1 0,2 0,1 0,1 0,3 1,2 0,1 0,2 2,0 2,2 0,0 0,8 1,4 0,2 0,3 0,3 0,0 0,0 0,1 0,1 75,9 4,6 1,0 0,1 0,2 1,9 0,5 7,1 0,1 68,6 2,9 0,4 1,1 0,1 3,2 0,5 9,3 0,1 0,1 0,2 0,1 1,4 0,7 1,4 0,2 0,1 9,6 0,6 14,3 0,1 0,1 0,1 0,2 0,2 0,0 0,3 0,0 6,5 1,3 8,8 0,1 2,4 0,8 0,1 1,9 2,9 1,3 0,2 0,1 0,4 3,5 42,5 0,5 53,4 4,6 1,0 0,0 5,6 2,4 0,1 1,1 0,1 0,7 0,1 0,1 0,2 1,0 38,8 0,2 42,3 11,2 5,2 0,0 16,5 0,8 5,5 15,3 1,3 0,0 16,6 1,8 0,1 1,9 1,7 0,5 1,1 1,2 0,8 1,4 0,4 8,0 0,9 16,0 0,0 0,1 0,1 73,3 2,2 0,4 1,1 0,2 1,3 0,4 7,3 6,2 4,0 0,5 0,1 4,6 9,1 0,0 9,1 0,9 0,0 1,5 1,6 0,4 0,7 0,6 9,7 1,1 16,5 0,3 0,1 0,4 74,4 2,3 0,5 0,5 0,2 1,6 0,4 4,4 0,0 0,2 0,0 1,0 3,2 0,1 0,1 0,1 0,1 0,7 3,6 0,0 0,2 0,4 0,2 0,2 6,2 0,2 0,2 0,6 3,4 0,4 0,0 0,4 1,2 0,7 2,1 3,5 0,9 4,1 2,1 9,2 0,8 24,7 0,9 0,2 1,1 75,5 2,5 0,1 0,4 0,1 2,1 0,4 5,3 0,1 0,4 0,2 1,3 0,6 0,1 0,6 0,8 1,0 0,5 0,8 0,2 0,9 0,8 10,0 0,6 15,8 8,7 0,3 9,0 69,4 1,5 0,4 1,0 0,0 1,9 0,2 5,3 0,4 0,6 31,1 0,1 33,2 5,1 0,5 0,0 0,2 0,3 35,7 0,0 37,6 5,8 0,4 0,4 0,3 39,1 0,1 41,1 4,4 0,4 0,0 4,8 3,3 0,1 0,1 0,1 36,7 0,1 37,8 4,7 0,2 0,1 4,9 1,2 0,0 0,9 0,2 0,1 0,7 0,6 0,1 A´veen oud Zuid-west 0,9 0,3 0,5 0,3 Totaal 1,1 0,9 0,4 0,1 0,0 0,3 1,2 37,7 0,2 41,8 6,0 1,4 0,0 7,4 4,6 0,3 0,0 4,9 1,8 0,1 1,8 0,8 0,4 1,2 1,3 0,7 1,3 0,7 8,8 0,9 15,9 1,2 0,1 1,3 73,1 2,9 0,5 0,7 0,1 2,0 0,4 6,6 0,0 0,2 0,1 0,8 2,7 0,1 0,1 0,3 0,1

87

Tabel B.2 (vervolg)

Mijdrecht Uithoorn Centrum Uithoorn Elders Ouderkerk a/d amstel subtotaal

0,2 1,2 0,1 0,1 19,1

0,2 0,2 0,2 0,4 23,4 0,0 0,3

0,6 1,1 0,2 0,2 18,4 0,3 0,2

0,4 1,3 0,7 0,2 17,4 0,0 0,1 0,0

0,3 1,4 0,5 0,7 19,3 0,2 0,1

0,6 3,3 0,3 0,1 22,2 0,0 0,1

0,4 1,3 0,3 0,3 19,8 0,1 0,1 0,0 0,0 0,1 0,0

Het Gooi

Bussum Centrum Hilversum Centrum Hilversum Elders Huizen Centrum Laren Centrum Muiderberg A&P Maxis Naarden Binnenstad Naarden Elders subtotaal 0,0 0,1 0,1 0,0 0,0 0,2 0,8 0,1 0,0 0,9 0,0 0,1 0,0

0,0 0,2 0,4 0,4 0,4 0,0 0,4 0,1 0,1 0,1 1,1 0,9 0,2 1,1 0,1 0,1 0,0 0,1 0,0 0,1 0,1 0,1 0,2 0,1 0,1 0,3 1,0 0,2 1,2

0,0 0,3 1,0

0,0 0,1 0,9 0,6

0,1 0,0 0,4 0,8 0,1 0,0 1,0 0,0 0,1 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0

Haarlem e.o.

Haarlem Centrum Haarlem Elders Lisse Centrum subtotaal

1,0 0,1

1,5 0,2 0,2 0,2 0,1

Elders

Abcoude Alkmaar Centrum Alkmaar Elders Almere Centrum Alphen a/d Rijn Centrum Alphen a/d Rijn Elders Amersfoort Binnenstad Amersfoort Elders Den Haag Megastores Den Haag Binnenstad Den Haag Elders Gouda Binnenstad Leiden Binnenstad Leiden Elders Rotterdam Elders Rotterdam Alexandrium Rotterdam Binnenstad Soest Centrum Utrecht Binnenstad Utrecht Elders Utrecht Kanaleneiland Woerden Centrum Woerden Elders Zaandam Centrum Zaandam Elders Zoetermeer Centrum Elders Nederland Buitenland subtotaal totaal 2,3 0,6 4,0 100,0 0,1 0,2 0,1 0,0 0,0 0,0 0,1 0,1 0,0 0,0 0,3

0,1 0,0 0,0 0,1

0,0 0,0 0,3 0,1 0,1 0,2 0,1 0,0 0,1 0,0 0,1 0,0 0,1 0,0 0,2 0,1 0,1 0,2 0,0 0,1 0,1 0,2 0,1 0,4 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,1 0,1 0,0 4,2 1,1 6,8 100,0 2,7 0,2 3,9 100,0 4,5 0,2 6,7 100,0 0,1 0,2 0,0 0,2

0,0 0,0 0,2 0,1 0,0 0,0 0,1 0,0 0,1 0,1 0,0 0,2 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 3,8 0,5 5,6 100,0

0,2 0,0 0,0 0,2 0,2

0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,2 0,0

5,7 0,4 7,3 100,0

4,2 0,4 5,9 100,0

88

Tabel B.3 Positieve aspecten eigen hoofdcentrum wijk in %
WC Kostverlorenhof A´damseweg-Noord A´damseweg-Zuid WC Middenhoven WC Waardhuizen Lindenlaan-West

WC Bankrashof

Industrieterrein

WC Groenhof

WC Westwijk
38,5 17,3 1,9 12,5 2,9 1,0 4,8 1,0 3,8 1,0 7,7 1,0 1,0 1,0 2,9 1,9 100,0

Dorpsstraat

Stadshart

Dichtbij Veel winkels bij elkaar A.H.aanwezig/grote A.H. Gezellig/sfeervol/leuke terrassen Nieuwe kaaswinkel is goed Blokker/Kruidvat zijn positief Vrij/goed/ondergr. parkeren Klantvriendelijk Makkelijk bereikbaar Goede boekenzaak Goede bakker Goede kwaliteit /goed winkelcentrum Bijenkorf Bankjes om te zitten Veilig gevoel Goede keuze/ aanbod voldoende Verse producten Dirk van de Broek Grote/goede supermarkt Groenten/vlees vakmensen Bezorgen aan huis A&P is goedkoop/ Vriendelijk personeel Gezellige buurtwinkel Veel goede kledingzaken Er is een Rabobank/postkantoor Kunstschilder Minder aanbiedingen Alles is er/voldoende Veel activiteiten Gewone drogist is zeer goed Het groen is mooi Niet druk Overdekt Netjes/mooi Goede viswinkel C1000 goede aanbiedingen Betaalbare prijzen Oude stadsdeel is goed opgeknapt Goede poelier Tevreden Totaal

85,7 3,6 3,6 3,6

45,7 7,4 1,2 4,9

46,8 39,4 2,1

67,9 3,6 3,6

44,4 9,9 1,2

50,4 9,7 0,9 8,0

48,5 7,4 8,8

47,5 30,9 0,6 9,3 0,6 1,9

25,0 50,0

35,6 6,8 6,8

29,0

46,7 16,8 0,9 6,4 0,1 0,4

3,2

6,2 3,7 3,6 3,7 1,2 7,4

2,1 2,5 3,6 1,2 1,2 1,1 2,1 1,1

0,9 0,9 1,8

5,9 5,9

1,9 1,2 1,9 0,6

8,5 3,4 1,7 1,7

19,4 9,7 6,5

3,4 2,0 1,6 0,1 0,4

2,7

1,5

0,6

6,8

2,5 0,1 0,2 0,2 5,3 0,4 0,5

3,7 1,2

1,1

7,1

19,8 2,5 4,9

6,2

13,2

3,4

3,2

1,1 1,2 1,2

3,6

3,7 1,2

0,9 1,8

4,4

3,4 1,7

12,9

1,8 0,4 0,5

9,7 1,7 25,0 1,2 0,9 1,7 1,7 3,2 6,2 10,7 6,2 2,7 0,6 3,4 3,2

0,4 0,2 0,1 0,4 0,1 0,1 3,2 0,1 0,2 0,1 0,5 1,2 1,4 0,1 0,2 0,2 0,2

1,2 1,2 1,2 1,1 1,1 1,2 4,4 2,7 1,5 1,5 1,8 1,1 0,9 1,7 2,7 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 1,5 0,6 1,9 5,1 1,7 1,7 1,7

0,1 0,6 100,0

89

Totaal

Tabel B.4 Negatieve aspecten eigen hoofdcentrum wijk in %

Amsterdamseweg-Noord

Amsterdamseweg-Zuid

WC Kostverlorenhof

Stadshart/Centrum

WC Middenhoven

WC Waardhuizen

Lindenlaan-West

WC Bankrashof

Industrieterrein

WC Groenhof

WC Westwijk
9,1 9,1 7,6 12,1 9,1 1,5 6,1 1,5 1,5 9,1 1,5 1,5 1,5 1,5 1,5 1,5 3,0 1,5 1,5

Dorpstraat

Moeilijk parkeren/duur parkeren /weinig parkeerplaatsen Niet goed bereikbaar /ook niet met openbaar vervoer Niet gezellig/geen sfeer Te hoge prijzen Te weinig winkels Te weinig keus Te ver weg/te ver verspreid Niet overdekt/tocht Te klein centrum/winkels Slecht winkelpersoneel /onpersoonlijk Stomerij ontbreekt Boekhandel A.H.te klein/op de verkeerde plek /te duur/vakken niet goed Poelier ontbreekt Er is maar een/geen supermarkt Fietsen staan in de weg door reclameborden/teveel uitstallingen Schoenenwinkels ontbreken Schoenmaker ontbreekt Herenmodezaak ontbreekt Mis viswinkel Supermarkt is te klein Lege schappen in supermarkt /vooral bij A&P Plein midden op te kaal /ongezellig Plein slechte bestrating Drogist ontbreekt A&P 3 weken dicht is slecht Textielzaak ontbreekt Moet nodig opgeknapt worden /renovatie is hard nodig Geen geheel/saai Alles Nog niet af/rommelig Ongemakkelijke bankjes bij de Bijenkorf Zware deuren Te dure zaken in het nieuwe gedeelte Te groot/te druk Geen A.H. Geen dagelijkse artikelen Teveel (te dure) kledingzaken /vooral voor de jeugd Bank zit winkels in de weg Teveel drogisterijen Mis bepaalde speciaalzaken Bank verdwenen Tabel b.4 (vervolg)

2,9

4,1 1,4 8,2

26,7 7,8 22,4 12,1 2,6 6,9 0,9

10,5

29,2

14,7 2,9

7,8

6,6

2,1

3,3 3,3

11,8 1,7 9,3 6,6 14,0 9,7 1,3 2,6 5,8 0,7 0,1 0,3 5,0 0,1 3,4 0,4 0,4 0,1 0,3

15,8 10,5 5,3 2,6

12,3 1,5 3,1 13,8

8,8 14,7 5,9 2,9

2,0 7,8 9,8 3,9

4,7 6,6 8,5 9,4 0,9 13,2 1,9 0,9 0,9 14,3 57,1

4,2 10,4 20,8 16,7 10,4

6,7 3,3 20,0 13,3

1,5 45,6 14,7 1,5

9,6 21,9 16,4 2,7 4,1 1,4

11,8

27,5

8,3

3,3 6,7

1,7 19,1 5,5 0,9

2,9 2,9

2,0

23,6 0,9 0,9 1,9 2,1 6,7

2,9 1,5 2,7 1,4 0,9 1,5 5,5

0,9 0,9 0,9 1,9 1,9 4,2 3,3 3,3

0,4 0,9 0,3 0,3 0,1 0,9 0,1 0,1 1,4

2,1 3,3

2,6 1,5 2,7 1,7 1,7 5,2 0,9 0,9 0,9 1,7 1,5 10,3 4,1 0,9 0,9 0,9 5,3 2,6 5,3

13,8 1,5 3,1 5,9

1,6 0,3 1,6 0,1 0,1 0,1

2,0 2,0 3,9

0,9 3,3

1,0 1,0 1,4 0,3 0,1 0,4 0,1

1,5 4,6 1,5 5,3 1,4 7,9 5,9 0,9

0,7 0,7

90

Totaal

Geen (goede) slager Overlast van personeel banken /parkeren Geen postkantoor Beddenzaak in wijkcentrum Meubelfirma overbodig /teveel meubels Kleine winkels verdwijnen Teveel leegstand/vanwege te hoge huur Geen pinautomaat Teveel reisbureaus Geen kledingzaken Te grote supermarkten Vloer te glad Groenteboer ongezellig Meer terrasjes Er wordt teveel gefietst en gestept in het centrum Hondenpoep in het centrum Garantmarkt is te duur Veel zwerfvuil Onveilig qua verkeer Er is geen A&P Geen merkartikelen /slechte kwaliteit Teveel groenteboeren Kadowinkel Reclames te snel uitverkocht Teveel kantoren Gevaarlijk oversteken /vooral op de fiets Horlogemaker ontbreekt Veel oude mensen Geen huishoudelijke artikelenzaak Indeling van de winkels verkeerd McDonald hangpunt van jongeren /teveel hangjongeren overal Te weinig uitgaansgelegenheden /geen leuke cafes Te weinig openbare toiletten Kom er nooit/af en toe Teveel horeca Aanblik oud Electrische apparaten Teveel winkelketens Geen concurrentie Geen Aldi of Lidl Bang voor uitbreiding C1000 slechte kwaliteit/te klein Dorpseffect/iedereen kent iedereen Totaal 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 2,9 2,9 6,3 1,5 100,0 0,9 2,0 1,5 1,5 2,9 28,6 1,5 1,5 0,9 1,5 5,9 3,3 2,9 1,4 2,9 2,1 1,5 3,3 1,4 1,4 2,7 0,9 4,2 2,1 2,1 2,1 3,3 1,5 1,5 6,7 3,0 2,6 2,6 5,3 10,5 0,9 5,3 1,5 2,9 2,9 2,8 0,9 0,9 2,0 2,8 0,9 3,0 1,5 3,1 9,8 3,3 1,5 1,5 1,5 2,9 5,9 0,1 0,7 0,1 0,3 1,0 0,6 1,0 0,1 0,1 0,1 0,4 0,1 0,1 0,6 0,4 0,1 1,1 0,4 0,1 0,3 0,1 0,1 0,1 0,1 0,3 0,1 0,1 0,1 0,1 0,1 0,1 0,3 0,1 0,3 0,1 0,1 0,1 0,3 0,1 0,1 0,4 0,1 100,0

91

B.3 Indeling herkomstgebieden koopstromenonderzoek

92

94

95

B.4 Besprekingsverslagen

96

97

Winkelgebieden Randwijk
aanwezig :

6 september 2001 mevrouw Oldenkotte, winkeliersvereniging Bourgondischelaan de heer Koekoek, winkeliersvereniging Amsterdamseweg Noord de heer v.d. Groenen, winkelier Rembrandtweg Noord de heer Hecker, winkeliersvereniging Rembrandtweg Noord ondernemer Broodje van Aad, kiosk Rembrandtweg Noord de heer en mevrouw De Rijk, ondernemers Rembrandtweg Noord de heer S.G. Verbeek, VAD mevrouw E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum Er zijn geen opmerkingen over de gegevens. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota Op de Amsterdamseweg Noord is de nadruk op het aanbod steeds sterker komen te liggen op commerciële dienstverlening. Op zich wordt dit niet als negatief ervaren, de specialistische winkels op de Amsterdamseweg trekken hun eigen publiek. Het heeft echter wel negatieve gevolgen voor de parkeercapaciteit in de straat (werknemers van deze kantoren parkeren op plaatsen die men aan winkelbezoekers heeft toebedacht). Het veranderen van woonhuizen in kantoren wordt wél als negatief gezien. Dit verslechtert de parkeersituatie nog verder. Positieve verandering is aanleg van betaald parkeren. De maximale parkeerduur zou men echter graag opgerekt zien van het huidige half uur naar een uur. Ook zou men nog wel wat betaald parkeerplaatsen erbij willen. Op de Bourgondischelaan heeft de Albert Heijn zich vergroot, aantal kleinere ondernemers is hierdoor vertrokken. Het ingevoerde eenrichtingsverkeer wordt als een positieve maatregel ervaren. Op de Rembrandtweg Noord hebben zich geen belangwekkende wijzingen voorgedaan. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Amsterdamseweg Noord kampt met parkeerproblematiek vanwege kantoorpersoneel en ook mensen die naar Amsterdam gaan en de auto daar parkeren. Bourgondischelaan ervaart afvalbakken voor de Albert Heijn als negatief punt. Aanwezigheid van Albert Heijn is grote positieve trekker voor de straat. Er is enige discussie over de verblijfsfunctie van de Rembrandtweg Noord. Een aantal aanwezigen vindt dat mensen doelgericht naar de strip komen en niet langer rondlopen op de strip dan noodzakelijk, andere aanwezigen vinden dat de Rembrandtweg wél een verblijfsfunctie heeft. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden Bourgondischelaan heeft onder andere feestverlichting. Het korte stuk van de Rembrandtweg Noord heeft een actieve winkeliersvereniging, de vereniging van het lange stuk ervaart het als zeer moeilijk om dingen van de grond te krijgen. Toekomstplannen en -verwachtingen Verdere concentratie van winkels op de Bourgondischelaan en de Rembrandtweg Noord in een nieuwe locatie bij de Opelgarage wordt door de grote meerderheid van de aanwezigen niet gesteund. Een aansluiting tussen de winkelstrips wordt hierdoor niet verkregen en aanwezigheid van een Albert Heijn wordt gezien als bedreiging en niet als kans. Tegelijkertijd wordt door de Bourgondischelaan wel gerealiseerd, dat als Albert Heijn daar weg zou gaan, de overige winkels niet meer goed zullen functioneren. De ondernemers op de Rembrandtweg Noord zien meer in een verbetering van het plein/plantsoentje. De zichtbaarheid en de verblijfsfunctie (voor zover aanwezig) kunnen

98

hierdoor worden verbeterd. Vestiging van de bloemenkiosk op dit plein zou de levendigheid vergroten. Belangrijke voorwaarde is dat `Broodje van Aad´ dan een andere plaats moeten krijgen. Een aantal winkels (waaronder de Kingsalmart) wil de zaak vergroten, door uitbreiding naar achteren. Ook bij andere winkels is deze wens aanwezig. Het zou tevens bijdragen aan de winkelomgeving als het ´tochtgat´ in de flat aan de korte kant van de Rembrandtweg Noord zou worden dichtgemaakt, en hier bijvoorbeeld een winkeltje gevestigd zou worden.

99

Winkelgebied Amsterdamseweg-zuid
aanwezig :

23 augustus 2001 de heer M. Peereboom, winkeliersvereniging Amsterdamseweg-zuid S. Verbeek, VAD E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum Er worden een aantal wijzigingen en aanvullingen gemaakt op het aanbodoverzicht. Deze zijn inmiddels verwerkt. In het aanbodoverzicht in de nota wordt het stuk Amsterdamseweg bij meubelstofferderij en Abn-Amro gerekend tot AmsterdamsewegNoord. Verschil in aantal winkels tussen gemeente en door de heer Peereboom aangereikt, zit hem verder in het feit dat smederij, beveiligingbedrijf etc. niet in de detailhandelsnota worden meegenomen omdat het hier niet om winkels of commerciële dienstverlening gaat. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota De komst van Lidl heeft voor de ondernemers op de Amsterdamseweg-zuid een positieve uitwerking gehad.Twee jaar geleden heeft er reconstructie van de weg en trottoir plaatsgevonden. Dit heeft wel geleid tot afname van het aantal parkeerplaatsen. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Positief punt van het winkelgebied is de ligging in Amstelveen, op de drukke doorgaande weg van Amstelveen naar Amsterdam. Veel winkels hebben dan ook klanten van verder weg dan de directe omgeving. Veel ondernemers hebben in de loop der jaren de winkel uitgebreid, hetgeen ook een positief teken is. Negatief punt is de ervaren parkeerdruk. Ook is de door de gemeente ten tijde van de reconstructie beloofde aankleding (verlichting, bestrating) niet gerealiseerd. Er is veel beloofd door de gemeente, maar weinig waargemaakt. Ondernemers hebben bovendien het gevoel dat alles wordt weggenomen en naar het Stadshart wordt verplaatst, zoals de markt. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden Er is een actieve winkeliersvereniging, die onder meer bloembakken, feestverlichting en aankleding van het Vijverplein heeft gerealiseerd. Daarnaast adverteren de ondernemers gezamenlijk. Toekomstplannen en -verwachtingen De Amsterdamseweg moet in samenwerking tussen ondernemers en gemeente zo aantrekkelijk mogelijk gemaakt worden, door middel van bestrating, aankleding et cetera.

100

Winkelcentrum Stadshart
aanwezig :

28 augustus en 4 september 2001 de heer H. de Groot, winkeliersvereniging Stadshart de heer A. Heemskerk, SCM (beheerder Stadshart, ook namens eigenaar CGI) de heer S.G. Verbeek, VAD de heer B.G. Dinkla, VAD mevrouw E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum Opgemerkt wordt, dat het verwarrend is dat er in de nota over vvo (verkoopvloeroppervlak) wordt gesproken terwijl de aanwezigen bvo (bruto vloeroppervlak) gewend zijn. Afgesproken wordt, dat beide cijfers zullen worden opgenomen. Ook is de vraag of de vloerproductiviteit niet als omzet per m2 bvo, in plaats van vvo (zoals nu berekend) moet worden berekend. Afgesproken wordt dat mevrouw Meijer zal kijken hoe BRO dit doet. BRO blijkt (net als andere onderzoeksbureaus) vvo te hanteren. Er zal daarom worden vastgehouden aan de gebruikte methode (omzet per m2 vvo). Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota Het Stadshart is gerenoveerd en er is 13.000 m2 bvo (10.500 vvo) bijgekomen aan winkels. Daarnaast is een aantal bestaande winkels herontwikkeld. Ook zijn er functies toegevoegd, zoals woningen, culturele voorzieningen, horeca, parkeergarage etc. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Sfeer, levendigheid en aankleding is en blijft een probleem. De ´slagroom op de taart´ wordt nog gemist. Hieronder valt ook het comfort voor de consument, bijvoorbeeld overdekking tussen Rembrandthof en Binnenhof. Ook het parkeren wordt weer genoemd als negatief punt. Door aanwezigen wordt uitgesproken dat men de gang van zaken binnen de gemeente om dingen voor elkaar te krijgen, als zeer traag ervaart en wenst een actievere opstelling van de gemeente. Gemeente moet randvoorwaarden sneller realiseren. Alle partijen moeten gezamenlijk de schouders eronder zetten! Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden De winkeliers maken deel uit van de SPSA (Stichting Promotie Stadshart Amstelveen), welke evenementen organiseert, reclame maakt in diverse media, et cetera. Toekomstplannen en -verwachtingen Er moet voor worden gewaakt, dat het Stadshart ook in de toekomst goed bereikbaar zal blijven. Toekomstige ontwikkelingen als overkapping A9 zal gevolgen hebben op verkeersstromen/parkeercapaciteit en hierop moeten we alert zijn. Met andere woorden: de gevolgen die het toekomstig ambitieniveau van Amstelveen heeft, moet in relatie worden bezien tot (de gevolgen voor) de winkelfunctie van het Stadshart. Volgens winkeliers blijft het kortparkeren bij de Vershoek een punt van aandacht. Ook al zijn er plaatsen toegevoegd, het blijft een situatie die voor verbetering vatbaar is.

101

Overige winkelgebieden Elsrijk
aanwezig :

21 augustus 2001 J. Olsthoorn, winkelier K. Doormanweg S. Verbeek, VAD J. Raadschelders, VAD E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum Aantal wijzigingen in aanbod doorgenomen. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota Er heeft zich een aantal wisselingen in aanbieders voorgedaan, er zijn vooral jongere, enthousiaste ondernemers bijgekomen. Het karakter van het aanbod is veranderd: steeds meer nadruk op non-food (voorbeeld Rembrandtweg/Zonnestein: Spar weg, kinderkledingzaak voor in de plaats). Er is een aantal betaald parkeerplaatsen ingevoerd. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Voor het straatbeeld is het jammer dat het pand van de Telegraaf weinig aantrekkelijk oogt (vitrages, geen commerciële uitstraling). Hoewel er beperkt betaald parkeren is ingevoerd, zijn er nog steeds parkeerproblemen, vooral van werknemers in het stadshart die hun auto hier parkeren. Helemaal wanneer binnenkort een nieuwe supermarkt opengaat (in pand voormalige supermarkt De Jong op K. Doormanweg) alsmede het in ontwikkeling zijnde kinderdagverblijf. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden Op de Karel Doormanweg zijn de panden door de winkeliers enige tijd geleden schoongemaakt en is er een laag op de gevels aangebracht om eenheid te creëren. Toekomstplannen en -verwachtingen De ondernemer is positief, door de komst van nieuwe, enthousiaste ondernemers wordt een sterke impuls verwacht. Getracht zal worden een soort kleine ondernemersvereniging op te zetten. Ook zal worden getracht met de Telegraaf te praten over een commerciële / betere uitstraling van dit pand. Verder hoopt men dat de gemeente in randvoorwaardelijke zin zal bijdragen aan het in stand houden van deze buurtwinkelstrippen, ook in het belang van de leefbaarheid in de wijk.

102

Winkelcentrum Kostverlorenhof
aanwezig :

27 augustus 2001 de heer J. Raadschelders, winkeliersvereniging Kostverlorenhof S. Verbeek, VAD J. Raadschelders, VAD E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum De heer Raadschelders vraagt zich af of het gemeten bindingscijfer wel klopt. Dit ligt namelijk fors hoger dan dat van 1991, terwijl er zich geen grote wijzigingen in het aanbod hebben voorgedaan. Mevrouw Meijer zal dit bekijken. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota Dirk van den Broek is uitgebreid en heeft meer parkeerplaatsen gekregen. Ook is het Kruidvat gekomen en een goede kaaswinkel. ANWB en Van Eijsden zijn weggegaan. Er is voor een aantal parkeerplaatsen betaald parkeren ingevoerd. Ook het ´haaks´ parkeren op de F. Nightingalelaan (ipv. langspakeren) heeft de parkeersituatie verbeterd. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Een probleem van het centrum is de verspreide eigendom. Hierdoor is het lastig om initiatieven van de grond te krijgen. Bovendien is niet iedereen lid van de vereniging van eigenaren. De parkeercapaciteit levert problemen op. De onoverzichtelijkheid en onzichtbaarheid van het centrum ten slotte zijn ook minpunten. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden De winkeliersvereniging is veel actiever geworden. Dit uit zich onder andere in de renovatie van het winkelcentrum. Hiervoor droegen de ondernemers zo´n fl. 100.000,- per ondernemer bij. De geconstateerde wildgroei in uitstallingen wordt gereguleerd met behulp van een nieuw huishoudelijk reglement. Ook zal met de renovatie een markering in het plaveisel worden aangebracht, waarmee de uitstallingen worden begrensd. Toekomstplannen en -verwachtingen De ondernemers hebben goede verwachtingen van de renovatie van het centrum. Als dit straks overdekt is, is men van plan om ook meer activiteiten te gaan organiseren en het winkelcentrum sfeervoller te maken.

103

Winkelcentrum Bankrashof
aanwezig :

27 augustus 2001 de heer H. Heine, winkeliersvereniging Bankrashof de heer Van der Kruijt, winkeliersvereniging Bankrashof de heer M.R.M. van der Lugt, Rijsterborgh Vastgoed bv (eigenaar/beheerder Bankrashof) de heer S.G. Verbeek, VAD de heer J. Raadschelders, VAD mevrouw E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum Geen opmerkingen over de gegevens. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota Twee jaar geleden is het winkelcentrum opgeknapt. De verlichting en de beveiliging zijn onder andere verbeterd. Verder is de C1000 uitgebreid, een aantal levensmiddelenspeciaalzaken is vertrokken. De branchering heeft steeds meer een niet-dagelijks karakter gekregen met de komst en uitbreiding van een meubelzaak. Er is een ventweg aangelegd langs de Oranjebaan, zodat het winkelcentrum makkelijker te bereiken is. Er is betaald parkeren ingevoerd. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Het ontbreekt aan een pinautomaat in het centrum. Vanuit de banken bestaat hiervoor geen interesse (meer). Mensen kunnen geld pinnen bij C1000, maar een pinautomaat wordt wel als een gemis ervaren. Het groen bij de Oranjebaan wordt genoemd als minpunt. Dit is vaak erg verwilderd en doet slordig aan en beneemt het zicht op het winkelcentrum. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden Er is een flink budget voor reclame-uitingen. Men heeft het geld hiervoor een aantal jaren opgespaard en wil hiervoor vlaggenmasten, lichtbakken enz. aanschaffen. Het verzoek is in procedure bij de gemeente. Toekomstplannen en -verwachtingen Voor de toekomst worden geen grote wijzigingen in het aanbod verwacht. Mogelijk zal er nog een dagelijkse aanbieder verdwijnen. De invulling van het leegkomende pand van BCC en dat van de Renaultgarage, wanneer die vertrekt, wordt gezien als bepalend voor de toekomstige positie van het winkelcentrum. Er is een parkeerterrein tegenover het winkelcentrum. Als winkel- en kantoorpersoneel hier gebruik van zou maken, zou er een verbetering in de parkeersituatie worden bewerkstelligd. De winkeliers zouden dit graag willen. De winkeliers doen de suggestie om het parkeren op zaterdag gratis te maken. Er is dan immers geen noodzaak tot betalen.

104

Winkelgebieden Keizer Karelpark/Oude Dorp
aanwezig :

21 augustus 2001 de heer Mulder, de heer Stevens, de heer Van Ingen winkeliers(ver.) Van der Hooplaan de heer Van der Broek, winkeliersvereniging Augustinuspark mevrouw Koudijs, winkelier Oude Dorp de heer Kroon, de heer Van der Zwan, winkeliers Lindenlaan-west de heer Haringa, winkelier Calvijnlaan/Lindenlaan-oost de heer Nooij, winkelier Hueseplein S. Verbeek, J. Raadschelders, VAD E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum Er worden een aantal wijzigingen en aanvullingen gemaakt op het aanbodoverzicht. Deze zijn inmiddels verwerkt. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota - supermarkt J. Calvijnlaan is weg - formule supermarkt Lindenlaan-west is veranderd (van Deejee in C1000) en iets vergroot, dit wordt als positief ervaren - een aantal panden op de Van der Hooplaan is vergroot - functiewijziging (comm. dienstverlening, specialistische aanbieders in niet-dagelijkse sector) Problemen en positieve aspecten winkelcentrum De parkeersituatie wordt als positief aspect genoemd. Uitzondering is het Oude Dorp, waar met name de onduidelijkheid en versnippering van de parkeerplaatsen een minpunt is. Dit is onderwerp van studie (door de ondernemers). Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden Er zijn vlaggen(masten) geplaatst op de Van der Hooplaan. Er zijn plannen om plantenbakken, banken en sfeerverlichting aan te leggen. Het Oude Dorp is (samen met de gemeente) bezig met verfraaiing van het Dorpsplein, en er zijn bankjes en fietsenrekken gerealiseerd. De Lindenlaan West heeft geen actieve winkeliersvereniging. Hueseplein doet elk jaar een kerstboom. Augustinuspark doet naast kerstboom ook nog lichtbakken. Toekomstplannen en -verwachtingen Verwacht wordt dat de in sommige strips plaatsvindende functiewijziging de komende jaren nog toeneemt, dit wordt niet als negatief ervaren. De detailhandel die in deze strippen zit, heeft een specialistisch karakter en de consument wordt hierdoor getrokken. Men is hierdoor niet zo afhankelijk van andere detailhandel als bijvoorbeeld een slager of groenteboer. De ondernemers zijn voor concentratie van de winkelstrips in de wijk, bijvoorbeeld op de locatie waar nu Hellingbaanflats staan. Met woongroep Holland zou bekeken moeten worden of sloop bespreekbaar is. De heer Verbeek noemt het stadsvernieuwingsfonds als financieringsmiddel hiervoor. Verder wordt genoemd dat er geanticipeerd moet worden op de toekomst wat betreft parkeervoorzieningen. Deze kunnen nu wel voldoende zijn, maar je kunt niet achteroverleunen en maar zien hoe het in de toekomst gaat. De vraag wordt opgeworpen of de ontwikkelingen rond de N201 nog gevolgen hebben voor de winkels in het Keizer Karelpark (auto´s komen dan niet meer over de Van der Hooplaan).

105

Winkelcentrum Groenhof
aanwezig :

16 augustus 2001 M. van Lier, Corio (eigenaar en beheerder Groenhof) B. Kamman, Corio J. Oostveen, winkeliersvereniging Groenhof S. Verbeek, VAD B. Dinkla, VAD E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum De stelling in de nota dat de verwachte overvloeiing van Stadshart naar Groenhof is uitgebleven, wordt in twijfel getrokken. Een aantal aanwezigen heeft het gevoel dat deze wel heeft plaatsgevonden. De koopstroomcijfers wijzen dit echter niet uit. De heer Van Lier zal aan de hand van de hem beschikbare gegevens bekijken of hij hier aanvullende informatie over kan geven. Een aantal aanwezigen heeft moeite met de term ´wijkwinkelcentrum´ omdat Groenhof een wijkoverstijgende functie heeft. Ik heb uitgelegd dat dit gebruikelijke term is en er ook niet echt een betere term voorhanden is. Ook de term ´passief beleid´ roept weerstand op, omdat dit lijkt alsof de gemeente van plan is niks te doen. Ik heb geantwoord dat in principe de initiatieven vanuit winkeliers, eigenaar en beheerder moeten komen, maar dat de gemeente inzake Groenhof zeker wel positief staat ten opzichte van initiatieven en dit in voorwaardenscheppende sfeer wil ondersteunen. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota Er hebben zich geen belangrijke wijzigingen voorgedaan in het aanbod. Wat als verbetering ten opzichte van 6 jaar geleden wordt genoemd, is de uitbreiding van het aantal betaald parkeerplaatsen. Desalniettemin vormt het parkeren ook nu weer een probleem. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum De eigenaar geeft aan dat het winkelcentrum weliswaar nu nog goed functioneert, maar om dit ook in de toekomst te garanderen, moet er ingegrepen worden. Een winkelcentrum moet om de 5 á 10 jaar worden gemoderniseerd. De uitstraling van Groenhof is nu reeds gedateerd, met name de buitenkant. De bedrijfsafvalproblematiek verslechtert de uitstraling. Daarnaast vormt de parkeergelegenheid een probleem. Er is capaciteitstekort (mede vanwege medisch centrum) en ook is het voor de consument niet duidelijk waar wél en waar níet betaald moet worden. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden De winkeliers houden acties in het winkelcentrum en hebben een flink reclamebudget (waaraan ook de eigenaar bijdraagt). Toekomstplannen en -verwachtingen De eigenaar en winkeliers willen een verbouwing van het centrum vanwege: - aanpassing aan de tijd en omgeving (upgrading aantal omliggende flats) - aanpassing aan consumenten (veel ouderen, hetgeen aanpassing vergt, zoals bredere gangpaden) - parkeerproblematiek - uitbreidingswensen van verschillende ondernemers. Het afvalprobleem zou dan tegelijkertijd kunnen worden aangepakt. Eigenaar streeft naar versterking van het food-imago. Eigenaar zal een inventarisatie maken van de wensen van de verschillende ondernemers en met een plan komen. Winkeliers en eigenaar hebben een positieve houding: ´met z´n allen de schouders eronder!`

106

Winkelcentrum Waardhuizen
aanwezig :

6 september 2001 de heer H. Annes, winkeliersvereniging Waardhuizen de heer R. de Kuijer, winkeliersvereniging Waardhuizen mevrouw W.G. Schoonderbeek, Netjes bouwbedrijf (eigenaar Waardhuizen) de heer H.A. van Amstel, Netjes bouwbedrijf (eigenaar Waardhuizen) de heer S.G. Verbeek, VAD de heer J. Raadschelders, VAD mevrouw E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum De heer Van Amstel heeft moeite met de passage dat het winkelcentrum naar binnen gekeerd is. Dit wordt altijd negatief geïnterpreteerd, en geldt volgens hem bovendien voor bijna alle winkelcentra. De overige aanwezigen vinden dat het centrum inderdaad naar binnengekeerd is en dat dit negatieve gevolgen heeft voor de uitstraling naar buiten. Veel andere winkelcentra hebben wel winkels aan de entreekant/zijkant van het centrum en zijn hiermee minder naar binnen gekeerd dan Waardhuizen. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota De verkeerssituatie rond het centrum is gewijzigd, hierdoor staat het verkeer niet meer vast bij de parkeerplaats. De C1000 is gekomen en is ook vergroot. Er zijn 11 betaald parkeerplaatsen gerealiseerd tot tevredenheid van de winkeliers. Op termijn zal moeten worden bekeken of dit aantal voldoende is. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Positieve toevoeging aan het centrum is de komst van C1000. Deze is echter wel te klein voor de hedendaagse maatvoering. Gemist wordt een pinautomaat, maar deze is blijkbaar niet rendabel voor een bank. Eerdergenoemd negatief aspect is de sombere buitenkant van het centrum. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden De ondernemers organiseren activiteiten voor de wijk. Een keer per jaar is er ´pleindag´. Dit is een verjaardagsfeestje van het centrum voor de wijkbewoners, met eten en drinken. Verder organiseren zij onder meer een waardebonnenactie, sinterklaasfeest en andere activiteiten. Toekomstplannen en -verwachtingen De supermarkt heeft op termijn vergroting nodig om aan de eisen van de toekomst te kunnen voldoen. Als in Middenhoven de Albert Heijn wordt vergroot, verwacht men wel degelijk negatieve gevolgen voor Waardhuizen. Voor het overige hebben de ondernemers vertrouwen in de toekomst. Een opvrolijking van het centrum wordt zeer door hen gewenst (zij hebben hier in het kader van ISV ook een aanvraag voor gedaan, die wordt toegekend als ook een bijdrage door winkeliers/eigenaar wordt geleverd).

107

Winkelcentrum Middenhoven
aanwezig :

21 augustus 2001 de heer Lokhorst, voorzitter winkeliersvereniging Middenhoven de heer De Keijzer, winkeliersvereniging Middenhoven mevrouw Van Hagen, Delta Lloyd (eigenaar Middenhoven) de heer Delhaas, Dynamis P&A (beheerder Middenhoven) mevrouw Drost, Dynamis P&A S. Verbeek, VAD J. Raadschelders, VAD E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum geen. Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota De koopavond is verdwenen. Blokker is hiermee begonnen, en uiteindelijk zijn alle winkels ermee gestopt. In branchering zijn geen belangrijke wijzigingen opgetreden. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Volgens de eigenaar zitten er kwalitatief goede ondernemers in het centrum. Ook is de parkeersituatie goed, er zijn geen parkeerproblemen. Hét probleem van het centrum is dat het te klein van schaal is. Met name de Albert Heijn heeft met zijn huidige metrage te weinig ruimte om de consument goed te kunnen bedienen. Vooral aan het eind van de week, voor de weekendboodschappen, is te merken dat de consument naar andere supermarkten trekt. Ander probleem vormen fietsers in het winkelcentrum. Omdat het fietspad om het centrum is heengeleid, nemen veel mensen niet de moeite om dit te volgen en steken ze rechtdoor het winkelcentrum. Dit levert veel overlast op. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden Er is een budget voor promotie, dat wordt beheerd door de eigenaar/beheerder. Toekomstplannen en -verwachtingen Mevrouw Van Hagen geeft aan dat met gelijkblijvende bindingscijfers en teruglopende inwonertallen in de wijk (gezinsverdunning) enerzijds, en toekomstige trends van assortiments- en schaalvergroting anderzijds, een uitbreiding van Middenhoven noodzakelijk is om ook voor de toekomst een gezond functioneren te garanderen. Het uitbreidingsplan is nog ongewijzigd ten opzichte van dat wat eerder is gepresenteerd door Delta Lloyd. Aangegeven wordt verder, dat een perifere vestiging van Albert Heijn in de gemeente zeer ongewenst is omdat het de doodsteek zal zijn voor de wijkwinkelcentra.

108

Winkelcentrum Westwijk
aanwezig :

28 augustus 2001 de heer A. van Noord, winkeliersvereniging Westwijk de heer C. Venne, winkeliersvereniging Westwijk mevrouw M. Van Hagen, Delta Lloyd (eigenaar Westwijk) de heer H. van Lambalchen, WPM (beheerder Westwijk de heer S.G. Verbeek, VAD mevrouw E. Meijer, gemeente
verslag:

actie door:

Opmerkingen/aanvullingen op concepttekst over winkelcentrum Er zijn geen opmerkingen over de gegevens Veranderingen in winkelcentrum sinds vorige nota Een aantal jaren geleden is de laad- en lossituatie gewijzigd, hierdoor is er een aantal parkeerplaatsen verlegd. Problemen en positieve aspecten winkelcentrum Afvalopslag vormt een probleem. Een centrale ruimte is voor de eigenaar lastig, omdat zij hier dan uiteindelijk verantwoordelijk voor wordt gehouden. De gemeente, VAD en winkeliersvereniging zijn overigens ook bezig met deze problematiek. De eigenaresse geeft aan dat zij wel bereid is om te investeren in een goede opslossing, maar dan wel op voorwaarde dat ook alle winkeliers meedoen. De parkeerplaatsen bij de Noordammerweg/Westwijkweg zijn scheef verdeeld. Aan de westkant (bij het wijkcentrum) zijn er teveel plaatsen, aan de oostkant (bij het winkelcentrum) te weinig. Het plein wordt door de aanwezigen ervaren als ongezellig. Wat doen winkeliers zelf om het centrum aantrekkelijk te maken/houden Er wordt elke jaar de midzomernacht georganiseerd, daarnaast andere activiteiten. Ook wordt het centrum door de winkeliers aangekleed. Toekomstplannen en -verwachtingen Om in de toekomst de concurrentiepositie te kunnen behouden, hebben winkeliers, eigenaar en beheerder plannen om Westwijk uit te breiden. Naast Albert Heijn hebben ook andere winkels uitbreidingswensen. Deze zullen in een ondernemersenquête worden geïnventariseerd, waarna er een plan zal worden uitgewerkt. De ondernemers staan positief tegenover een markt op het Westwijkplein.

109

110