You are on page 1of 117

WYŻSZA SZKOŁA BANKOWA W POZNANIU

Wydział Finansów i Bankowości
(Times New Roman 14 punktów)

Angelika Katarzyna Baranowska

Tytuł pracy dyplomowej

Praca magisterska

Promotor
dr Piotr Bober

Poznań 2015

SPIS TREŚCI

WSTĘP……………………………………………………………………………………………...4
Rozdział I. ANALIZA FINANSOWA W ZARZĄDZANIU PRZEDSIĘBIORSTWEM.……5
1.1. Istota, przedmiot

i zakres analizy finansowej…………. ……………………………..……..5

1.2. Rodzaje analizy finansowej……………………………………………………………………11
1.3. Metody analizy finansowej………………………………………………………….................15
1.4. Źródło informacji w analizie finansowej…………………………………………………........20
Rozdział II. RÓZNICE MIĘDZY PRAWEM BILANSOWYM A PODATKOWYM
W UJĘCIU WYNIKÓW FINANSOWM….………………………..…………….34
2.1.Różnice wyceny instrumentów finansowych ……………………………………………….…34
2.2.Różnice w ujęciu przychodów i kosztów…………………………………………..…………..35
2.3.Przychody księgowe trwale i przejściowo niezaliczane do przychodów podatkowych…. …..37
2.4.Rozliczenie kosztów według prawa bilansowego i podatkowego…………………………......41
Rozdział III. ANALIZA FINANSOWA NA PRZYKŁADZIE BH KROKOWICZ …….....46
3.1. Analiza Bilansu………………………………………………………………………………..46
3.2. Analiza Rachunku Zysków i Strat ……………………………………………………….........58
3.3.Rachunku Przepływów Pieniężnych…………………………………………………….……..62
3.1. Analiza SWOT ……………………………………………………………………………….66
Rozdział IV. ANALIZA WSKAŻNIKOWA ……………………………………………..……70
4.1. Analiza płynności finansowej…………………………………………………………………70
4.2. Wskaźnikowa ocena rentowności……………………………………………………………..86
4.3. Ocena sprawności działania……………………………………………………………………91
4.4. Analiza wspomagania finansowego…………………………………………………………..98

ZAKOŃCZENIE……………………………………………………………………......101
BIBLIOGRAFIA……………………………………………………………………….102
SPIS TABEL……...……………………………………………………………………..106
SPIS RYSUNKÓW….………………………………………………………………......108
SPIS WYKRESÓW……………………………………………………………………..109
SPIS RÓWNAŃ…………………………………………………………………………111

2

WSTĘP

Celem pracy jest analiza finansowa BH KROKOWICZ, czyli poznańskiej
spółki z o.o., która działa w branży poligraficznej. Wybór tej spółki wynika z oceny stanu
finansowego przedsiębiorstwa publikującego sprawozdania finansowe, które nie jest
notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych. Stawia się przy tym tezę, że Spółka w
swoich sprawozdaniach publikuje wszystkie elementy niezbędne dla określenie jej
rentowności oraz przepływów finansowych, a ich poziom wskazuje na jej dobrą sytuację
finansową.
Strukturę pracy podzielono na cztery rozdziały. W rozdziale pierwszym będą
opisane zagadnienia ogólne dotyczące analizy finansowej. Zdefiniowane będzie pojęcie
„analizy finansowej”, określone jej metody oraz scharakteryzowane jej kluczowe
elementy.
W rozdziale drugim wskazane będą różnice między prawem bilansowym a
podatkowym w ujmowaniu wyników finansowych. Wskazane będzie na różnice między
tymi procesami ze szczególnym podkreśleniem

wyceny

instrumentów

finansowych

według prawa bilansowego i podatkowego, różnice w ujęciu przychodów i kosztów.
W rozdziale trzecim zawarta zostanie podstawowa analiza Bilansu, RZiS oraz RPP.
Zawarta także zostanie stabelaryzowana analiza SWOT spółki BH KROKOWICZ i
określenie jej mocnych i słabych stron
W rozdziale czwartym przeprowadzona zostanie analizę wskaźników sprawozdań
finansowych z uwzględnieniem analizy rentowności, płynności finansowej, sprawności
działania oraz wspomagania finansowego poprzez obliczenia i wykresy.

3

15.ROZDZIAŁ 1 ANALIZA FINANSOWA W ZARZĄDZANIU PRZEDSIĘBIORSTWEM 1. To pewien system informacyjny. Istota. Wolters Kluwer busniess. T. 2Por. Dane finansowe obliczane w systemie analitycznym przedstawiane są. systemy informacji i sprawozdawczości2. Kaczmarek. metody badań jakimi przedsiębiorstwo się posługuje. Jednym z głównych źródeł informacji niezbędnej dla potrzeb zarządzania przedsiębiorstwem jest analiza ekonomiczna. Warszawa 2012. jako pierwszy sygnał odbierany przez rynek1. jako uniwersalną. ich złożoności także przyczyn i wzajemnego uwarunkowania. systemy zarządzania 1Por. która ją przeprowadza. s. A. 4 . zdeterminowaną metodą bilansową.1. realizowanych przez podmiot w powiązaniu z otoczeniem procesów obejmujących powstawanie.T. tj. s. Zasięg i skuteczność analizy ekonomicznej zależy przede wszystkim od rodzaju zadań. Współczesna gospodarka światowa. którego przedmiotem jest identyfikacja. Analizę finansową można zdefiniować. pomiar. zorientowaną na potrzeby racjonalnego zarządzania i rozrachunku odpowiedzialności. Zielińska-Głębocka. a w ramach niej analiza finansowa. podmiotową. przedmiot i zakres analizy finansowej Analiza finansowa to wynik sprawozdawczości finansowej firmy. Analiza ekonomiczna jest narzędziem wzbogacania ważnych informacji dotyczących zjawisk i procesów. przepływ oraz podział wartości materialnych. pomiar. Wolters Kluwer 2014. We współczesnych organizacjach stosuje się analizę wykorzystującą: systemy pomiaru. Rozliczanie jest warunkowane przez: nadzór. 52. Finanse przedsiębiorstw: teoria i praktyka. analiza zjawisk gospodarczych i komunikowanie o tych zjawiskach oraz występujących między nimi relacjach w zakresie całokształtu wartościowo wymiernej działalności gospodarczej podmiotu. zintegrowane systemy planowania i budżetowania. elastyczną.

Nowak.  stanu prawnego badanej jednostki. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. Bez względu na formę prawną jednostki gospodarczej zadaniem wstępnej analizy ekonomicznej jest pomoc w planowaniu i realizacji działań oraz podejmowaniu optymalnych decyzji przez kierownictwo firmy.Jerzemowska. Analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie. Wyniki ekonomiczne stanowią dynamiczny przedmiot analizy ekonomicznej.  celu przeprowadzonych badań. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. 53. 14-15. 5Por. Zakres analizy ekonomicznej oraz charakter przedmiotu jest niejednolity i zależy od:4  podmiotu. Charakteryzuje także wyposażenie przedsiębiorstwa w majątek (aktywa) trwały i obrotowy oraz źródła pokrycia tego majątku w kapitale własnym i obcym. określają efekty działalności gospodarczej przedsiębiorstwa. Wykorzystuje się przy tym różne metody obliczeń.  wynik ekonomiczny. s. Warszawa 2008. Podstawowy skład przedmiotu analizy ekonomicznej to:5  stan ekonomiczny.  organizacja i metody gospodarowania. Stan ekonomiczny ujmuje przedmiot analizy ekonomicznej określając go na dany dzień bilansowy. 3 Tamże. który sporządza analizę. Organizacja i metody gospodarowania obejmują sposób powiązania komórek organizacyjnych i zakres ich zadań. Analizie podlega wynik finansowy netto całokształtu działalności. 5 . jego zdolności kredytowych i płatniczych. 4 Por. Warszawa 2006. s. organizację pracy ludzi i wyposażenia majątkowego. E.i sprawozdawczość3. Analiza sprawozdań finansowych.  obowiązujących zasad rachunkowości. Najczęściej związane z sytuacją finansową firmy. s. Rola wstępnej analizy ekonomicznej jako funkcji i instrumentu zarządzania nabiera szczególnego znaczenia w tworzeniu kompromisów między interesami grup biorących udział w życiu gospodarczym przedsiębiorstw.32-33. M. także efektywnym lokowaniem wolnych środków pieniężnych. wyniki cząstkowe uzyskane w poszczególnych jej rodzajach oraz czynniki kształtujące wynik finansowy firmy.

1.14-15. logistyka). Analiza finansowa w przedsiębiorstwie.1. L. która rozpatruje zjawiska gospodarcze występujące globalnie w gospodarce a także zjawiska gospodarcze dotyczące pojedynczych jednostek gospodarczych.  analizę techniczno-ekonomiczną. nadzór korporacyjny. Warszawa 2002. Podział analizy ekonomicznej przedstawia Rysunek 1. 8 Por. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. 7 Por.8 6Tamże.6 Analiza finansowa jest jedynie częścią składową analizy ekonomicznej. Analiza makroekonomiczna obejmuję badanie i ocenę wielkości ekonomicznych głównie dla całej gospodarki narodowej.7.1. s. ocenę efektywności wdrażanych przedsięwzięć inwestycyjnych. s.1. pojedyncze osoby). s. W analizie ekonomicznej wyodrębnia się:7  analizę mikroekonomiczną i makroekonomiczną.organizację poszczególnych sfer działania podmiotu gospodarczego (zbyt.7.. Bednarski.  analizę finansową. Rysunek 1. motywację pracowników i kadry menadżerskiej. gospodarstwo domowe. Tamże. 6 . Podział analizy ekonomicznej Źródło: opracowanie własne Analiza mikroekonomiczna dotyczy badania i oceny działalności przedmiotów gospodarujących ( przedsiębiorstwo.

9 Istotę analizy finansowej przedstawia rysunek 1. 7 . Walczak. Gabrusewicz. Warszawa 2002. Analiza finansowa jest najważniejszym narzędziem badawczym oceny działalności. Istota Analizy finansowej Źródło: Opracowanie własne.33. s. Podstawy analizy finansowej. ale również objęte analizą bieżącą działalność gospodarczą w celu stawiania prognoz. a także na podstawie opisów jakościowych dotyczących np. które odzwierciedlają efektywność działania całego przedsiębiorstwa.2. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.  Ujęcie ogólne współczesnej analizy finansowej obejmuję:11 9 Por.1.  rozpatrywanie osiągnięć przedsiębiorstwa na tle osiągnięć otoczenia. 19.20 11 M. Najważniejszymi są:10  formułowanie wniosków na podstawie danych liczbowych zawartych w sprawozdaniu finansowym. jego warunki funkcjonowania wskazuje się następujące atrybuty współczesnej analizy finansowej. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.1. Biorąc pod uwagę stan wiedzy z nauki o przedsiębiorstwie. 10Por. Warszawa 2008. Analiza sprawozdań finansowych. s. W. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne..Analiza finansowa na początku opierała się tylko na analizie bilansu oraz rachunku wyników. E.50. Obecnie z uwagi na warunki funkcjonowania przedsiębiorstw jej istota ma szerszy zakres. wyd. Rysunek 1. Nowak. s. analizy rynku. której istotą jest rozpatrywanie określonych zjawisk i procesów finansowych.2. Warszawa 1998r.  analizowanie występujących zjawisk i procesów nie tylko w przeszłości. Prospektywna analiza finansowa w przedsiębiorstwie.

21-22. analizę efektywności ekonomicznej działalności przedsiębiorstwa. czym się zajmuję.12Poglądy przytoczonych w tabeli 1. W literaturze przedmiot analizy finansowej jest traktowany dość obszernie. E.  wyniki działalności jednostki gospodarczej. s. Analiza finansowa w przedsiębiorstwie. wyd. ustalanym na określony moment (dzień). które są wyrażone w jednostkach pieniężnych. Obejmuje on stan wyposażenia przedsiębiorstwa w składniki majątku trwałego i obrotowego. kontrolowane przez jednostkę zasoby majątkowe o wiarygodnie określonej wartości. 14 Ustawa o rachunkowości z dnia 29 września 1994 roku. 3 ust.1.1. co znajduje wszelakie znaczenia w wielu definicjach. W. są to .. jego zdolnością płatniczą i kredytową. 8 . 15 L. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. na temat przedmiotu analizy finansowej są zróżnicowane jednak dobrze charakteryzują.  analizę sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. Podstawowy zakres analizy finansowej to:13  zasoby majątkowe. Gabrusewicz. 12. że przedmiotem analizy finansowej są takie wielkości ekonomiczne charakteryzujące działalność jednostki gospodarczej. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. 13 Por.  stan finansowy.1. powstałe w wyniku przeszłych zdarzeń.15 12 Por.1. s. Zasoby majątkowe są to inaczej aktywa. 1 pkt. Podkreśla się to. Analiza finansowa jest najważniejszym narzędziem badawczym oceny działalności jednostki gospodarczej. Warszawa 2008.11. Potwierdzenie braku równości poglądów w tej kwestii przedstawiono w tabeli 1. Analiza sprawozdań finansowych. Podstawy analizy finansowej. Nowak. efektywnym lokowaniu wolnych środków pieniężnych. w tym zagospodarowaniem osiągniętych nadwyżek finansowych. Wiąże się to z kształtowaniem się sytuacji (pozycji) finansowej przedsiębiorstwa. art. s. które spowodują w przyszłości wpływ do jednostki korzyści ekonomicznych”14. Bednarski. Stan finansowy jest ujęciem statycznym przedmiotu analizy. Warszawa 2002..31-33. Warszawa 2002r. środki zaangażowane w inwestycje i wartości niematerialne oraz finansowe pokrycie tych składników z kapitałów własnych lub obcych (zobowiązań).

Analiza finansowa w przedsiębiorstwie. Podstawy analizy finansowej. przestrzenny i podmiotowy. zaangażowanych zasobów osobowych. Ustala się je za pewien okres jako sumę wyników narastających w ciągu miesiąca. Zakres i przedmiot analizy finansowej 16 L.23. Bednarski.Natomiast wyniki finansowe są ujęciem dynamicznym przedmiotu analizy. majątkowych lub kapitałowych.16 W analizie sytuacji w przedsiębiorstwie oprócz przedmiotowego.. jak przychody ze sprzedaży. Warszawa 2002r. s.3. Warszawa 2002. również ważny jest jej zakres czasowy. 17 Por. określają je wskaźniki rentowności jako relację wyniku finansowego do obrotu.1. rozliczenia w formie podatków. Oddziałują na nie takie czynniki. s. 9 .1. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. W.11-12. kwartału lub roku. dotacji.3. koszty własne..17 Rysunek 1. Gabrusewicz. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. Omawiane wyniki to zyski lub straty ujęte w wielkościach brutto lub netto. dywidendy itp. Bardziej szczegółowy jej zakres i przedmiot przedstawiono na rysunku 1. wyd.

Informacje te 18 Tamże. efektywność przedsięwzięć. sytuacja majątkowa. aby wyciągnąć wnioski na przyszłość. Przedmiot analizy finansowej w ujęciu różnych autorów efektywność gospodarowania. W dużym stopniu przedmiot analizy finansowej zależy od tego:18  kto przeprowadza analizę finansową. Wersty J. stan finansowy płynność finansowa. Bednarski W. Podstawowym celem analizy finansowej jest dostarczenie określonym użytkownikom odpowiednio przetworzonych In formacji analitycznych. koszty i wynik finansowy. Waśniewski E. Skowroński (koncepcje UE) Źródło: Opracowanie własne. zadłużenie ryzyko firm. rentowność. przychody. rentowność.  w jakim celu ją przeprowadza. zarządzanie aktywami. gdyż zależy od:  szczegółowości danych. Zatem współczesna analiza finansowa wykazuje coraz wyraźniejszy charakter decyzyjny.  jakimi dysponuje danymi liczbowymi. Tabela 1. efektywność majątku efektywność działalności. rynek kapitałowy przychody. siła dochodowa. sytuacja finansowa majątek przedsiębiorstwa. rentowność. Należy pamiętać. Kurtys B. płynność finansowa. opłacalność. źródła pokrycia majątku. koszty własne. rentowność lokat kapitałowych T. zadłużenie. płynność finansowa. s.1. Przedmiot i zakres analizy finansowej w gospodarce rynkowej nie ma jednolitego charakteru.1. 10 . rentowność kapitałów. aktywność ekonomiczna. wartość rynkowa efektywność gospodarowania. wynik finansowy. 26. zdolność płatnicza.Źródło: Opracowanie własne. zwrotność kapitału. Jeleń J. organizacja i metody gospodarowania dynamika działalności przedsiębiorstwa.  możliwości pozyskania informacji podmiotu oceniającego. płynność finansowa. Szczepaniak L. że bada głównie zdarzenia z przeszłości po to.

2. s. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.2.. 20 Tamże.19 1. Podstawowe kryteria podziału i rodzaje analizy finansowej przedstawia tabela 1. Analiza finansowa w przedsiębiorstwie. Rodzaje analizy finansowej Duża i rosnąca w gospodarce rynkowej rola analizy finansowej powoduje.20 Tabela1. aby przy danym nakładzie środków otrzymać maksymalny stopień realizacji celu.2. że w teorii i praktyce wyróżnia się różne jej rodzaje ze względu na kryteria.1. Rodzaje analizy finansowej ze względu na kryteria KRYTERIUM PODZIAŁU RODZAJE ANALIZY FINANSOWEJ PRZYJĘTA METODA BADAŃ Analiza funkcyjna Analiza kompleksowa Analiza decyzyjna ZAKRES PRZEDMIOTOWY BADAŃ Analiza całościowa Analiza odcinkowa SZCZEGÓŁOWOŚĆ BADAŃ Analiza ogólna Analiza szczegółowa FORMA BADAŃ Analiza wskaźnikowa Analiza rozliczeniowa 19 L. Warszawa 2002. 27. albo przy danym stopniu realizacji celu użyć minimalnego nakładu środków.wykorzystywane są przy ocenie sytuacji jednostki gospodarczej oraz podejmowaniu racjonalnych decyzji.1. s.10. Bednarski. Istotą zasady racjonalnego gospodarowania jest zapewnienie takiego gospodarowania. 11 .

Ocena przedsiębiorstwa według standardów światowych. s. wyrażony we wskaźnikach i zależnościach przyczynowo-skutkowych. jest czasochłonna i trudniejsza do przeprowadzenia. Jachna. co 21M.21 Ta ocena prowadzonej działalności i stanu ekonomicznego dostarcza uporządkowany obraz zjawisk. Analiza kompleksowa polega na przeprowadzeniu oceny działalności gospodarczej i stanu ekonomicznego z punktu widzenia powiązań i zależności występujących między zjawiskami gospodarczymi. w pewnym stopniu zmniejsza możliwość dostrzeżenia niedoskonałości. występujących w działalności gospodarczej przedsiębiorstwa. T. 18.CZAS OBIĘTY ANALIZĄ Analiza retrospektywna Analiza bieżąca Analiza prospektywna ZAKRES PRZESTRZENNY BADAŃ Analiza pojedynczego przedsiębiorstwa Analiza międzyzakładowa PRZEZNACZENIE ANALIZY Analiza zewnętrzna Analiza wewnętrzna Źródło: opracowanie własne Jak wynika z wyżej zaprezentowanej tabeli przyjmując za kryterium metodę badań wyróżnia się trzy rodzaje analiz:  analiza funkcyjna. 22 Por. Analizę funkcjonalną przeprowadza jednocześnie wiele osób. ale w porównaniu z analizą funkcjonalną jest doskonalszym narzędziem poznania i oceny zjawisk gospodarczych występujących w przedsiębiorstwie. grupujących zjawiska gospodarcze wokół zamierzonej lub zrealizowanej decyzji.  analiza kompleksowa. s. s.  analiza decyzyjna. Tamże. Warszawa 1997. przez osoby lub komórki organizacyjne funkcjonalnie odpowiedzialne za kształtowanie się i rozwój tych zjawisk. ale nie dostrzega ona wzajemnych związków i oddziaływań pomiędzy poszczególnymi zjawiskami. Analiza funkcjonalna polega na badaniu oddzielnych zjawisk. Sierpińska. 12 . 18. 23Por.23 Szybkie i kompleksowe opracowanie tej analizy.22 Analiza decyzyjna sprowadza się do badań wycinkowych. 30. Zatem. Tamże. Taki podział pozwala na skrócenie czasu przeprowadzania analizy.

Stopień szczegółowości jest badań jest podstawą podziału na:  analiza ogólna. jakim jest zakres zagadnień objętych analizą wyróżniamy:  analiza całościowa  analiza odcinkowa (problemowa. Analiza odcinkowa polega na odrębnym badaniu rożnych dziedzin działalności np. której prace badawcze opierają się na wąskiej grupie odpowiednio dobranych wskaźników syntetycznych. kosztów. Przy badaniach odcinkowych zawęża się wpływ czynników kształtujących badane zjawisko do bliskich zależności.  analiza szczegółowa. natomiast Badania ogólne obejmują szczegółowe zajmują się całościowe konkretnymi wyniki problemami. Analiza szczegółowa polega na badaniu określonego odcinka działalności. częściowa) Analiza całościowa dotyczy wszystkich zjawisk występujących w przedsiębiorstwie. Analiza ogólna obejmuje całokształt działalności. zatrudnienia. Stanowi ona podstawę do podejmowania bieżących oraz rozwojowych decyzji dotyczących całego przedsiębiorstwa. w sposób szczegółowy. Brak w niej badań wzajemnych zależności występujących między zjawiskami gospodarczymi.  analizę rozliczeniową. lecz wszystkie niezbędne czynności są niezbędne do zaproponowania sposobów i możliwości uprawnień działalności przedsiębiorstwa. Jest ona również czasochłonna. bez stwierdzania następstw w innych dziedzinach działalności. 13 .: produkcji. względnie określonego problemu. W zależności od jej celów mogą być zastosowane badania o charakterze ogólnym lub przedsiębiorstwa. szczegółowym.umożliwia skrócenie czasu jej wykonywania. uwidaczniają przyczyny niepowodzeń i źródła sukcesów. Forma prowadzenia badań jest kolejnym kryterium dzielące analizę finansową na:  analizę wskaźnikową. oparty na szerokim zakresie informacji i wskaźników umożliwiających uchwycenie zależności przyczynowoskutkowych między badanymi zjawiskami. Różni się od analizy całościowej innym przedziałem czasu. Przy tej analizie bardzo ważna jest znajomość nowoczesnych technik obliczeniowych. Inne kryterium podziału.

wykorzystując uzyskane 24Por. Gabrusewicz.30. że jest ona szczególnie przydatna w procesie zarządzania25. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. Gabrusewicz. Większą wartość poznawczą charakteryzuje analiza rozliczeniowa. która wyodrębnia następujące etapy:24  wybór zjawisk gospodarczych przedsiębiorstwa objętych badaniem i oceną. która polega na badaniu i ocenie związków i współzależności występującymi między poszczególnymi zjawiskami.  analizę bieżącą (operatywna). Warszawa 2002r.29. Warszawa 2002r. Dzięki wynikom analizy ex post można nie tylko wyjaśnić zmiany. Aby przy pomocy analizy wskaźnikowej móc dokonać prawidłowej oceny analizowanych zjawisk ważne jest przestrzeganie określonej procedury postępowania.Analiza wskaźnikowa dostarcza informacji o sytuacji finansowej i wynikach działalności gospodarczej badanej firmy na podstawie zbioru wskaźników logicznie ze sobą powiązanych. Dzięki czemu możliwa jest identyfikacja czynników kształtujących badane procesy i zjawiska oraz pełniejsza ocena ich oddziaływania na wyniki działalności jednostki gospodarczej.  skorygowanie sposobu mierzenia wskaźnika i współczynnika lub ustalenie dodatkowych wskaźników i współczynników. rok). pozwalających uzyskać dokładny i obiektywny obraz analizowanych zjawisk. s.  obliczenie wskaźnika i/lub współczynnika na podstawie zweryfikowanych mierników oraz postawienie diagnozy i sformułowanie decyzji.. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. Można także.  weryfikacja poprawności przyjętych wskaźników.  analizę prospektywną (ex ante). wyd. 25Por. lecz również w poszczególnych wycinkach jego działalności. wyd. W. Podstawowym celem analizy retrospektywnej jest przeprowadzenie badań strukturalnych i przyczynowych w odniesieniu do minionych zadań gospodarczych w przyjętym przedziale czasu (kwartał. jakie zaszły w przedsiębiorstwie jako całości. Podstawy analizy finansowej. Ze względu na czas objęty analizą można podzielić ją na:  analizę retrospektywną (ex post). s. W. Wartość poznawcza analizy rozliczeniowej sprawia.. 14 . Podstawy analizy finansowej.  staranny dobór adekwatnych wskaźników do analizowanych zjawisk.

Pozwala ustalić skutki rozpatrywanych wariantów planistycznych oraz ewentualnych zmian kierunku i siły działań założonych w planie czynników wewnętrznych i zewnętrznych. dekada. Nowak. Waśniewski. prowadzący do zamierzonego celu28. Wersty. zapobiegać w przyszłości zmianom niepożądanym. a także utrwalać tendencje w zarządzanych obiektach gospodarczych. 14. Warszawa 2008. gdzie prawidłowy przebieg procesów ma ważne znaczenie z punktu widzenia ostatecznych wyników pracy przedsiębiorstwa. prowadzące do wyjaśnienia przyczyn ich zmian. 28 S. Analiza ekonomiczna przedsiębiorstwa. 16-17. że metoda w analizie finansowej oznacza przyjęte sposoby zbierania. Kierując się ogólnie przyjętym sformułowaniem można uznać. 19. Kurtys. Analizę ex ante stosuje się we wszystkich procesach decyzyjnych. 26L. porządkowania. Jerzemowska. 15 . Warszawa 2006. K. s. Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. które mogą pojawić się w przyszłości. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. szczególnie w procesie planowania. Pozwala ona ustalić wyniki przewidywanych procesów gospodarczych we wszystkich dziedzinach działalności oraz w przedsiębiorstwie jako całości.3. dzień. Bednarski. B. Wyróżnia się tu analizę taktyczną (obejmuje okresy nie dłuższe niż jeden rok) oraz analizę strategiczną (dotyczy okresów dłuższych niż jeden rok)27. s. Metody analizy finansowej W ujęciu ogólnym przez metodę należy rozumieć świadomy i uporządkowany sposób badania rzeczy i zjawisk.26 Analiza bieżąca ma na celu przygotowanie informacji analitycznych o zjawiskach i procesach gospodarczych i ich wynikach w relatywnie krótkich odcinkach czasu – zmiana. oceny i interpretacji danych empirycznych dotyczących wyników i sytuacji finansowej przedsiębiorstwa turystycznego. J. Duraj. które działały wcześniej. s. Wrocław 2003. Uwzględnia się w niej czynniki zarówno te. Analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie.wyniki. Analizę tę wykorzystuje się przede wszystkim w tych ogniwach przedsiębiorstwa. Borowiecki. 27 M. Metodologia badań Społecznych. PWN. Analiza prospektywna może być prowadzona na wszystkich poziomach zarządzania przedsiębiorstwem. T. R. 1. jak i te. Może być przeprowadzona na wszystkich szczeblach zarządzania w przedsiębiorstwie. Oskara Langego we Wrocławiu.

A mianowicie przechodzi od zjawisk ogólnych do zjawisk szczegółowych. przyczynowych i stopniowo przechodzi się do uogólnień i wniosków. Jest ona metodą trudną. czyli z przyporządkowaniem odpowiednich wielkości liczbowych. od skutków do przyczyn. a następnie z ich pomiarem i oceną. elementarnych. Ze względu na charakterystyczny kierunek badań metoda jest często nazywana metodą scalania. Wiąże się to z większym charakterem metodycznym niż teoretycznym. Jednak jest bardzo pracochłonna. umieć sformułować 16 . dedukcji. Analizę rozpoczyna się od zjawisk szczegółowych. od wyników do czynników. wykorzystania zaangażowanych w tej działalności czynników. a dopiero później ustala się wpływ gospodarowania tymi czynnikami na wyniki finansowe firmy. Natomiast do najważniejszych metod szczegółowych należą metody analizy jakościowej i ilościowej. Kierunek tych badań zapisać można w takiej postaci: Analiza finansowa przeprowadzona za pomocą tej metody rozpoczyna się od badania wszystkich obszarów działalności przedsiębiorstwa. Metoda dedukcji reprezentuje odwrotny kierunek badań w stosunku do metody indukcyjnej. Analiza finansowa posługuje się metodami ogólnymi i szczególnymi. gdyż jest wnikliwa. Jednak metody analizy finansowej przyjmują szczególne znaczenie. wszechstronna i dokładna. Zaleta tej metody jest dość duża obiektywność wyników. Istotą metody indukcyjnej jest formułowanie uogólnień na podstawie wnikliwego rozpoznania zjawisk cząstkowych. jako syntezy procesu analitycznego. Zgodnie z tym procedura postępowania charakteryzuje się w następujący sposób: Analiza finansowa z zastosowaniem tej metody rozpoczyna się od analizy wyników finansowych. które miały istotny wpływ na wielkość i zmianę wyniku finansowego dokonuje się w dalszej kolejności.Metoda stanowi w każdej nauce podstawę poznania obiektywnej rzeczywistości i narzędzie rozwiązywania złożonych problemów badawczych. gdyż analityk musi potrafić dokładnie ocenić badane zjawisko. redukcji. natomiast badanie czynników. Do podstawowych metod ogólnych zalicza się metody: indukcji.

Polegają głównie na opisie wielkości. Metoda wymaga sformułowania problemu. Analityk przeprowadzający analizę metodą redukcji musi posiadać dobrą znajomość zagadnień funkcjonowania przedsiębiorstwa oraz dobrego opanowania warsztatu badawczego. Wyraża się to m. Utrudnia to w konsekwencji precyzyjne prognozowanie kształtowania się tej zmiennej w przyszłych okresach. lecz głównie we wstępnej jej fazie stwarzając niejako grunt do zastosowania ilościowych metod analizy przyczynowo-skutkowej. że wyniki uzyskane przy ich zastosowaniu mają bardziej jednoznaczny charakter. przedstawiają badane związki i zależności w formie opisowej. 17 . Jako zaletę tej metody uważa się jej mniejszą w stosunku do poprzedniej pracochłonności. metody analizy jakościowej (zwane również metodami opisowymi). Natomiast wyniki osiągnięte na podstawie zastosowania metod jakościowych 29 Tamże. Badaniu poddawane są wyłącznie te elementy. Składa się z trzech elementów postępowania badawczego:  sformułowania tez i wniosków syntezy wstępnej. Wadą natomiast to. Zaliczane do metod szczegółowych. z których to zjawisko się składa.  podsumowania ustaleń dokonanych w trakcie weryfikacji i sformułowania syntezy końcowej. s. dynamiki i struktury rozpatrywanych zjawisk. bez prób nadawania im ilościowego niezależnego wyrazu.problemy oraz wiedzieć. Niewątpliwą zaletą omawianych metod jest ich prostota i związana z tym duża łatwość w praktycznym ich stosowaniu. przeprowadzenia badań analitycznych potwierdzających lub odrzucających wstępne ustalenia oraz konieczna jest synteza końcowa. 36-40.  zweryfikowania prawdziwości tez i wniosków wstępnych w postępowaniu analitycznym. które problemy poddać badaniu.29 Istotną przewagę nad metodami jakościowymi mają metody ilościowe. Pomimo tych wad metody jakościowe powinny być w dalszym ciągu stosowane w analizie. uściślenia zbioru czynników i uporządkowania ich według siły i kierunku oddziaływania na badaną zmienną ekonomiczną. in. werbalnej. które w największym stopniu wpływają na badane zjawisko. Najtrudniejszą w zastosowaniu w praktyce jest metoda redukcji nazywana również metodą weryfikacji. Ma to istotne znaczenie w zakresie dokładnego rozpoznania charakteru analizowanych zależności. że nie pozwalają na dokładną kwalifikację zależności istniejących pomiędzy badanymi zjawiskami. w tym.

Z góry są oznaczone zarówno postać zależności. przez co nie mają wartości poznawczej. zatem konieczność przeprowadzenia analizy przyczynowej. s. op. jaka część odchylenia badanej wielkości ekonomicznej wynika z działania poszczególnych czynników. Należy pamiętać. wykorzystywanych powszechnie w analizie finansowej. Przedmiotem porównań mogą być liczby względne i bezwzględne. 18 . gdy bazę odniesienia stanowią wielkości rzeczywiste lat ubiegłych. cit. s. 34. Jedna wyraża stan faktyczny. polega na porównaniu badanych zjawisk z innymi wielkościami oraz ustaleniu różnic między cechami porównywanych zjawisk. 31 Tamże. W analizie finansowej zastosowanie znajduje wiele metod ilościowych. jak i wtórnych dotyczących stopnia oddziaływania. 32. K. Duraj. Zachodzi. jak też rodzaj i liczba czynników określających tę wielkość. determistyczne . J. a druga stanowi podstawę porównań. porównanie z planem. Kurtys. że ocena opisowa oparta na przypuszczeniach wpływu i rangi czynników nie pozwala na właściwą ocenę zarówno przyczyn pierwotnych występowania odchyleń. Proste porównania polegają na obliczeniu różnic w porównywalnych zjawiskach. lecz uzyskane odchylenia nie stanowią podstawy do oceny zaistniałych przyczyn. Dokonując podziału ze względu na stopień wnikliwości można wyróżnić metody: porównań.. wówczas gdy wzorcem porównań są założenia planu przedsiębiorstwa. T. Do podstawowych metod deterministycznych. B. Waśniewski.wynikają z doświadczenia badacza oraz jego wiedzy. Podstawowym celem metod deterministycznych jest ustalenie. porównania w przestrzeni najczęściej przeprowadzane przy przyjęciu za podstawę odniesienia wielkości rzeczywistych innych przedsiębiorstw (analizy międzyzakładowe) czy średnich wielkości branżowych. Wersty. Metoda porównań określana też mianem metody odchyleń. w której zakłada się szczegółowe i wymierne określenie wpływu poszczególnych czynników na powstałe odchylenia30. Borowiecki. należą: metoda podstawień 30 L. W metodzie tej ocenia się zawsze przynajmniej dwie kategorie liczb. W zależności od wielkości przyjętej za bazę odniesienia wyróżnia się następujące kierunki porównań31: porównania w czasie. Bednarski. R. stochastyczne. W rezultacie otrzymuje się różnice dodatnie lub ujemne – zachodzące pomiędzy porównywanymi wielkościami.

metoda różnic cząstkowych. a w ujęciu uproszczonym – różnicowania. W ujęciu rozwiniętym występuje pod nazwą podstawień łańcuchowych. jak zmiana każdego z czynników wpłynęła na ogólne odchylenie badanego zjawiska. Stowarzyszenie Księgowych w Polsce. Różnice cząstkowe. 28. red. Wyodrębnia się różnice cząstkowe wyrażające łączny wpływ czynników i traktuje się je jako oddzielne elementy badania przyczynowego. Metoda podstawień łańcuchowych polega na kolejnym zastępowaniu czynników bazowych czynnikami rzeczywistymi. jedynie wpływ poszczególnych czynników się zmienia. Najczęściej stosowaną metodą w praktyce. W wyniku wyodrębnienia łącznego 32 Sprawozdania finansowe i ich analiza.  określenia formuły matematycznej wyrażającej badane zjawisko. Metoda kolejnych podstawień wymaga wykonania następujących działań:  obliczenia odchylenia bezwzględnego analizowanego zjawiska. pozostałe czynniki występują według wartości z okresu bazowego. Jej wadą jest to. W celu uzyskaniu poprawnych wyników należy wziąć najpierw pod uwagę wpływ czynników ilościowych ( w pierwszej kolejności pierwotne. Warszawa 2005. W metodzie różnicowania powtarzający czynnik wyłącza się poza nawias. Ogólne odchylenie pozostaje bez zmian. jeżeli były już podstawiane to z okresu badanego. jakie wpłynęły na badane zjawisko. Micherda 2005. metoda logarytmiczna32.łańcuchowych. następnie wpływ czynników wartościowych (według kolejności: ceny. jak i w ujęciu uproszczonym. jak zmienił się każdy z czynników w stosunku do okresu bazowego. mimo wielu wad jest metoda kolejnych podstawień. Wpływ badanego czynnika występuje jako różnica pomiędzy czynnikiem z okresu badanego i bazowego. Pozwala na ustalenie odchyleń indywidualnych i łącznych. 19 . potem koszty). potem wtórne).  ustalenia. jednak wadą jest mała poprawność matematyczna. metoda różnicowania. B. metoda funkcyjna. że zmiana kolejności podstawień powoduje zmianę odchyleń cząstkowych. Również kolejna metoda – różnic cząstkowych może występować w ujęciu rozwiniętym. Zaletą metody kolejnych podstawień jest duża prostota i mała pracochłonność.  ustalenia czynników. s. które wyrażają wpływ jednego czynnika oblicza się przy założeniu niezmienności pozostałych czynników w stosunku do okresu bazowego.  obliczenia. Analiza finansowa.

również pracochłonna35. 20 . jest jednak pracochłonna i skomplikowana obliczeniowo. które są najbardziej zbliżone do wielkości odchyleń obliczonych za pomocą metody funkcyjnej lub podstawień krzyżowych. s. Źródła informacji w analizie finansowej Sprawozdania finansowe jednostki stanowią finalny produkt systemu rachunkowości finansowej. Walczak. Warszawa 2002r. Metoda funkcyjna wskazuje jednoznaczne i poprawne pod względem matematycznym odchylenia cząstkowe. są efektem pomiaru działalności prowadzonej przez jednostkę. W metodzie tej zawsze otrzymuje się jednakowe wyniki. Warszawa 2002. 52. W. Wyniki analizy finansowej są zależne w dużym stopniu od rodzaju. Sprawozdania finansowe powinny dotyczyć rzeczywistości gospodarczej przedsiębiorstwa. Jeżeli podstawą do podjęcia decyzji będą materiały niekompletne. bez względu na kolejność podstawień czynników33. które zawierają informacje pochodzące z wewnątrz przedsiębiorstwa. 1. Analiza finansowa w przedsiębiorstwie. niewiarygodne czy niestarannie zweryfikowane uniemożliwią wyprowadzenie poprawnych wniosków. Ich celem jest dostarczenie informacji dla decyzji ekonomicznych. DIFIN. wyd. 36 Por.4. 34 L. które informują o otoczeniu.30. które zawierają posegregowane. s. Analiza finansowa w zarządzaniu współczesnym przedsiębiorstwem. a następnie wykorzystaniu ich do właściwego przeliczenia bazowej wielkości badanego wskaźnika34. Metoda logarytmowania pozwala na osiągnięcie dokładnych wyników. Przy wykorzystaniu komputera stopień trudności jest mały. zawartości i jakości materiałów źródłowych. s. Materiały źródłowe analizy finansowej można podzielić na:36  materiały wewnętrzne. s. Polega głównie na ustaleniu wskaźników zmienności poszczególnych czynników.. Gabrusewicz. czyli zewnętrznych warunkach 33 M.  materiały zewnętrzne. 35 Tamże. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. 174-178. Podstawy analizy finansowej.wpływu czynników możliwe jest wszechstronne poznanie przyczyn ustalonej w drodze porównania różnicy między badanymi wielkościami. przetworzone dane o zdarzeniach gospodarczych i transakcjach. Warszawa 2007.34. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. Bednarski.

tj. Analiza finansowa w zarządzaniu. analityczne i syntetyczne urządzenia ewidencyjne. co pozwala ocenić skale sukcesu lub porażki finansowej firmy. Głównym źródłem danych o przedsiębiorstwie są materiały wewnętrzne. 72. Warszawa 2003. kosztorysy.funkcjonowania przedsiębiorstwa. Difin. to jednak ich brak lub niekompletność może utrudnić lub nawet uniemożliwić przeprowadzenie analizy w wybranym zakresie. Materiały źródłowe pozaewidencyjne mają natomiast charakter pomocniczy. mogą również wynikać z wewnętrznych zasad ewidencyjnych ewidencyjnych można służących wewnętrznemu wyróżnić: pierwotną i zarządzaniu. 37 M. 41. Siemińska. Oprócz zaprezentowanych wewnętrznych materiałów źródłowych do oceny kondycji finansowej firmy wykorzystuje się także materiały zewnętrzne dotyczące jej otoczenia. uzupełniający. które mogą mieć charakter ewidencyjny i pozaewidencyjny. Typowym ewidencyjnym materiałem źródłowym wykorzystywanym w analizie jest sprawozdawczość przedsiębiorstwa. Klasyfikowana może być według różnych kryteriów38:  częstotliwości sporządzania sprawozdań. Finansowa kondycja firmy. Zasady ewidencyjne funkcjonujące w przedsiębiorstwie są uregulowane obligatoryjnym przepisami prawa. 38 Por. statystyki ekonomicznej i rachunkowości. Dostarczają one informacji wyjaśniających uwarunkowania danej działalności oraz umożliwiają porównania z wynikami innych podmiotów funkcjonujących w otoczeniu rynkowym. Warszawa 2007.  opracowane dane postulowane (plan finansowy (biznesplan)). s.  informacje pochodzące od kompetentnych pracowników. s.  protokoły z przeprowadzonych kontroli i rewizji zarówno przez organy zewnętrzne jak i zewnętrzne. sprawozdawczość opartą na treściach wynikających z zapisów dokonanych w urządzeniach ewidencyjnych. a także wnioski po kontrolne. wtórną Wśród materiałów dokumentację operacji gospodarczych. gdyż są wynikiem przyjętych zasad ewidencji ekonomicznej. E.  protokoły z posiedzeń zarządu i rad nadzorczych. a także pozostałe dane postulowane (kalkulacje wstępne. normy kosztów). Zasadnicze znaczenie mają materiały ewidencyjne. 21 . wyd. Dane pozaewidencyjne wykorzystywane w analizie obejmują37:  wyniki poprzednich analiz. Walczak.

45 ustawy o rachunkowości powinno obejmować39:  bilans. W świetle wymogów art. odbiorców sprawozdań. Sporządzany jest z różną częstotliwością i szczegółowością. Są to sprawozdania obligatoryjne wymagane regulacjami prawnymi dotyczącymi między innymi ustawy o rachunkowości. W zależności od charakteru odbiorców rozróżnia się dokumentację wewnętrzną przeznaczoną dla kadry zarządzającej (głównie dla celów decyzyjnych i kontrolnych) oraz dla zewnętrznego kręgu odbiorców. Z obowiązku jednostki wynika konieczność przygotowania w przedsiębiorstwie dokumentów sprawozdawczych.  informacje dodatkowe. jego struktury organizacyjnej i powiązań kapitałowych. Jest to też uwarunkowane wewnętrznymi potrzebami informacyjnymi. Zazwyczaj są to sprawozdania miesięczne. o stanie i 39 Ustawa z dnia 29 września 1994r.  rachunek zysków i strat. art. 45. natomiast sprawozdawczość finansowa służy przede wszystkim potrzebom analizy finansowej. których cel określa zakres przygotowywanych danych. a także z wymagań zewnętrznych i wewnętrznych odbiorców sprawozdań. statystyki finansowej. ust. Częstotliwość sporządzania sprawozdawczości wynika z potrzeb zarządzania gospodarką. obrotu giełdowego. obejmujące wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaśnienia. Do pozostałych sprawozdań finansowych potrzebnych do oceny finansowej przedsiębiorstwa należy:  pozostała sprawozdawczość sporządzana głównie na rzecz GUS (np. W zależności od zakresu przedmiotowego danych źródłowych sprawozdawczość dzieli się na rzeczową i finansową. Zakres przedmiotowy sprawozdawczości wyniki z charakteru prowadzonej działalności. 22 .  obowiązku sporządzania sprawozdań. Podstawowe znaczenie dla oceny działalności każdego przedsiębiorstwa ma roczne sprawozdanie finansowe. 2. o rachunkowości.  zakresu przedmiotowego. Sprawozdawczość rzeczowa stanowi materiały źródłowe do analizy techniczno – ekonomicznej. kwartalne i roczne.

ich programy rozwojowe. 20. itp. EKSPERT Wydawnictwo i Doradztwo.  zasada ciągłości (porównywalności) . wiarygodności i porównywalności informacji. Leszczyński.ruchu środków trwałych). wyniki inwentaryzacji. s.. niezależnie od terminu ich zapłaty.  zasada ostrożnej wyceny – zgodnie z tą zasadą: elementy zysku mogą być zaliczone po ich zrealizowaniu. A.  oświadczenia podatkowe.  dokumenty dotyczące różnych obszarów funkcjonowania przedsiębiorstwa. praca zbiorowa pod redakcją K. które jeszcze nie zostały poniesione. publikacje w prasie fachowej. prawo podatkowe. że jednostka będzie kontynuowała działalność w dającej się przewidzieć przyszłości. s.  zasada kontynuacji działania . cit. stanowi kodeks handlowy. 41 Rachunkowość finansowa przedsiębiorstwa według polskiego prawa bilansowego oraz Dyrektyw UE i MSR/MSSF część 1. ustawa o rachunkowości oraz przepisy i ustalenia określane przez Ministerstwo Finansów czy Główny Urząd Statystyczny40. Podstawowe zasady sporządzania sprawozdań finansowych41:  zasada memoriału – w księgach rachunkowych jednostki należy ująć koszty i przychody dotyczące danego roku obrotowego. 40 Z. składniki majątku wycenia się po cenach historycznych nie w wyższych od cen rynkowych. sprawozdania i wnioski pokontrolne.domniemanie.  plany gospodarcze przedsiębiorstw.  księgi rachunkowe przedsiębiorstwa.  zasada współmierności – do aktywów lub pasywów należy zaliczać przychody lub koszty dotyczące przyszłych okresów oraz przypadające na ten okres sprawozdawczy koszty. koszty należy wykazać nawet takie. informacje zewnętrzne dotyczące otoczenia przedsiębiorstwa pochodzące ze źródeł: GUS i WUS. sprawozdawczość podlega regulacji prawnej. Wrocław 2009. które zostaną uprawdopodobnione. Skowronek-Mielczarek op. 23 .zakłada stałe stosowanie z okresu na okres. wyniki prowadzonej analizy rynku. Dla zachowania przejrzystości. Sawickiego. rzetelności.  rozmowy i dyskusje z przedstawicielami kadry kierowniczej. szczególnie zestawienia obrotów i sald na kontach syntetycznych. Podstawę tej regulacji. 21-22. wykonywane wcześniej bieżące analizy odcinkowe i okresowe.

tj. Głównym sprawozdaniem. s. układu poszczególnych pozycji.wymaga oddzielnej wyceny każdego poszczególnego składnika aktywów i pasywów. stanowi on nieprzerwanie przedmiot badań naukowych dotyczących prawidłowości. Informacje do sporządzania analizy powinny dotyczyć kilku okresów. od kapitałów własnych do zobowiązań krótkoterminowych43. które mają istotne znaczenie dla oceny jednostki i zdarzeń gospodarczych oraz dla podejmowania decyzji.. wyrażania realnej wielkości wyniku finansowego itp. odzwierciedlania majątku. problematyki ustalania zasad wyceny aktywów i pasywów. 30. przychodów i związanych z nimi kosztów. Obejmuje wartościowe zestawienie aktywów i pasywów badanej jednostki gospodarczej na określony dzień. Rutkowski. 86. od najmniej do najbardziej płynnych. na który został sporządzony. Suma wszystkich będących w dyspozycji przedsiębiorstwa składników majątkowych. czyli aktywów. natomiast pasywa według terminu wymagalności tj. 24 . Dane z bilansów sporządzanych dla kilku kolejnych okresów (lat) mogą stać się przedmiotem interesującej 42 Tamże.  zasada indywidualnej wyceny (niekompensowania) . 43 A. Bardzo ważny jest dobór i weryfikacja materiałów źródłowych. Strony aktywów i pasywów są uporządkowane w następujący sposób: aktywa .42 Bilans przedstawia wszystkie składniki majątkowe firmy po jednej stronie oraz źródła ich finansowania po drugiej. Zły i niekompletny dobór materiałów może stać się przyczyną błędnych ustaleń.sprawozdaniu muszą być wykazane wszystkie pozycje.uszeregowane według stopnia płynności. s. jest równa sumie źródeł ich finansowania.Jest to syntetyczne zestawienie obrazujące sytuację finansową firmy w danym momencie czasu.raz przyjętych zasad w celu zapewnienia porównywalności danych. co może spowodować podjęcie nieskutecznego działania. zwany momentem bilansowym.  zasada istotności . Warszawa 2002. ponieważ są jednymi z podstawowych elementów mówiących o jakości przeprowadzonej analizy. PWE. czyli w dniu. Od czasów uznania bilansu za podstawowe sprawozdanie finansowe przedsiębiorstwa. a zarazem najważniejszym źródłem informacji do analizy finansowej w przedsiębiorstwie jest bilans. Zarządzanie finansami. ponieważ wtedy będzie zachowany warunek porównawczy badanych zjawisk oraz będzie istniała możliwość określenia tendencji rozwoju poszczególnych zjawisk.

Kapitał (fundusz) własny I. operacyjnych czy finansowych. jakie wystąpiły w okresie sprawozdawczym. Jedną z wielu charakterystycznych cech bilansu można uznać fakt. Zobowiązania długoterminowe III. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania I. a zarazem pierwszym weryfikatorem prawidłowości sporządzania jest globalna równowaga aktywów i pasywów (majątku i kapitałów). Tabela 1. Rozliczenia międzyokresowe Aktywa razem Pasywa razem Źródło: Opracowanie własne na podstawie załącznika do Ustawy o rachunkowości. Zysk (strata) z lat ubiegłych VIII. Należności krótkoterminowe III. Wielkości prezentowane w bilansie są danymi zagregowanymi. Rzeczowe aktywa trwałe III. Zobowiązania krótkoterminowe IV.4. Kapitał (fundusz) podstawowy II.4. Należności długoterminowe IV. Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny VI. Wszystkie pozycje bilansu podlegają zatwierdzeniu i uzgodnieniu ze stanem faktycznym w drodze inwentaryzacji. odzwierciedlającymi rezultaty podjętych w firmie decyzji inwestycyjnych. Należne wpłaty na kapitał podstawowy (wielkość ujemna) III.1. Kapitał (fundusz) zapasowy V. Pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe VII. oraz zdarzeń gospodarczych. Rezerwy na zobowiązania II. Odpisy z zysku netto w ciągu roku obrotowego (wielkość ujemna) B.analizy także w ujęciu dynamicznym. towarów. Aktywa trwałe A. iż przedstawiany w nim stan na koniec okresu obrachunkowego (na ogół jest to koniec roku) jest zarazem stanem otwarcia w następnym okresie obrachunkowym. należności i inwestycje długoterminowe czy długoterminowe rozliczenia międzyokresowe. Do aktywów trwałych zalicza się wartości niematerialne i prawne (bez kosztów organizacji poniesionych przy założeniu lub późniejszym rozszerzeniu spółki). Kolejną cechą charakterystyczną bilansu. Aktywa obrotowe obejmują:  aktywa rzeczowe – zapasy materiałów. Udziały (akcje) własne (wielkość ujemna) IV. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe B. Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe I. rzeczowe aktywa trwałe. prawidłowy i wiarygodny dokument. produktów gotowych i nie 25 . Inwestycje krótkoterminowe IV. Zapasy II. Aktywa obrotowe I.1. Zysk (strata) netto IX. Inwestycje długoterminowe V. co stwarza podstawę do uznania bilansu za rzetelny. Podstawowe pozycje majątku i źródeł ich finansowania w przedsiębiorstwie przedstawia Tabela 1. Uproszczony bilans dla jednostek innych niż banki i zakłady ubezpieczeniowe Aktywa Pasywa A. Wartości niematerialne i prawne II.

i krótkookresowe. prenumerata czasopism. czyli nieruchomości. podatków. Kapitał z aktualizacji wyceny zawiera skutki ewentualnej aktualizacji wyceny środków trwałych a także skutki wyrażenia w cenach rynkowych inwestycji zaliczanych do aktywów trwałych. praw. inne papiery wartościowe.in. przeznaczone do zbycia lub zużycia w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego lub w ciągu normalnego cyklu operacyjnego właściwego dla danej jednostki.obok kapitałów własnych . Wszystkie składniki majątku muszą mieć odpowiednie źródła finansowania.zakończonych.  aktywa finansowe – m. aktywa pieniężne (środki pieniężne oraz odsetki naliczone od aktywów finansowych).najważniejszym źródłem finansowania są zobowiązania. z terminem zapłaty nie przekraczającym jednego roku z różnych tytułów (np. udzielone pożyczki i inne inwestycje krótkoterminowe. Do kategorii tej zalicza się:  rezerwy na zobowiązania z uwzględnieniem nowej pozycji rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne z dalszym podziałem na długo. Kapitał własny składa się z kapitału (funduszu) podstawowego (zakładowego). dostaw i usług. Określają one. papierów wartościowych i różnice kursowe. Źródła finansowania majątku . Do kapitału własnego zalicza się również zysk (stratę) z lat ubiegłych.  należności krótkoterminowe .oznaczają kwoty pieniężne należne danemu podmiotowi gospodarczemu od innych podmiotów lub osób fizycznych. kapitału (funduszu) zapasowego. zysk (stratę) netto. Drugim .  krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe kosztów – rozliczenia wcześniej poniesionych wydatków w miesiącach następnych zgodnie z zasadą współmierności przychodów ponoszonych kosztów i uzyskiwanych np. Kapitał podstawowy korygowany jest o należne wpłaty na ten kapitał oraz o udziały (akcje) własne. zaciągniętych pożyczek) oraz należności dochodzono przez przedsiębiorstwo w sądzie (roszczenia sporne). udziały i akcje. odpisy z zysku netto w ciągu roku obrotowego (wielkość ujemna). pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe. składek ubezpieczeń społecznych. kapitału (funduszu) z aktualizacji wyceny. 26 . kto i na jakich warunkach wyposażył przedsiębiorstwo w środki gospodarcze. dzierżawa mieszkania z góry.dzieli się na kapitał własny oraz zobowiązania i rezerwy na zobowiązania.

Teoria i praktyka analizy finansowej w przedsiębiorstwie.  Rozliczenia międzyokresowe bierne przychodów i kosztów. zatem posiada dużą wartość poznawczą. sporządzane przez każde przedsiębiorstwo. 93-94. po drugiej natomiast rozchody (koszty). Warszawa 2002. przedstawiające jego sposób wypracowania wyniku finansowego. Skoczylas.  zobowiązania krótkoterminowe: kredyty kupieckie. 86. pożyczki. 44 T. profit and loss account) to kolejne z podstawowych i obligatoryjnych sprawozdań finansowych. Rachunek wyników ukazuje zdolność firmy do generowania zysków i samofinansowania. Sprawozdanie to polega na zestawieniu strumieni przychodów uzyskanych w firmie ze sprzedaży wyrobów i usług bądź towarów w ramach prowadzonej działalności handlowej oraz przychodów uzyskanych z przeprowadzenia operacji finansowych i kosztów tej działalności. Bilans przedstawia obraz sytuacji majątkowej. W. wobec ZUS itp. Rachunek zysków i strat nazywany także rachunkiem wyników (ang. krótkoterminowe kredyty bankowe. zobowiązania z tytułu wynagrodzeń. finansowej i dochodowej jednostki gospodarczej.). powiększające wynik finansowy.. W strukturze klasycznego rachunku wyników po jednej stronie są przychody. krótkoterminowe papiery dłużne wyemitowane przez spółkę. zobowiązania długoterminowe (o okresie spłaty dłuższym niż rok. s. wyemitowane obligacje itp. które obejmują ujemną wartość firmy44. Waśniewski. jego rentowności a także o wielkości i charakterze zadłużenia oraz o dostosowaniu struktury majątku. w jaki przyszłe zyski i przepływy środków pieniężnych rozdzielone zostaną pomiędzy osoby zaangażowane finansowo w jednostkę. Fundacja Rozwoju Rachunkowości w Polsce. Pomocne są również przy przewidywaniu zdolności firmy do dalszego pozyskania źródeł finansowania. 45 Tamże. Bilans więc dostarcza informacji o wielkości i strukturze majątku. płynności tego majątku. czyli: kredyty. 27 . wpływające ujemnie na generowane zyski45.. prezentuje strumienie pieniężne. Informacje o strukturze finansowej są pomocne przy przewidywaniu przyszłych potrzeb kredytowych i prognozowaniu sposobu. s.

kary. W tym wariancie ujmuje się wszystkie koszty. amortyzacja. (lub pomniejszony) o różnicę pomiędzy przychodami finansowymi a kosztami finansowymi. Zalicza się tu. konserwacje. Przychody finansowe obejmują: dywidendy i udziały w zyskach. darowizny. leasing operacyjny. a oddzielnie wykazuje się koszty sprzedaży i koszty ogólnego zarządu Strukturę rachunku zysków i strat według załącznika do ustawy o rachunkowości przedstawia tabela 1. ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia. m. usługi obce. Usługi obce obejmują usługi takie jak: remonty. jakie zostały poniesione przez przedsiębiorstwo w danym okresie sprawozdawczy. W skład kosztów pozostałych zalicza się: koszty podróży służbowych. Pozostałe przychody operacyjne stanowią przychody operacyjne. aktualizacja wartości inwestycji.  28 wynik netto – wynik brutto pomniejszony o obowiązkowe obciążenia wyniku . W wariancie porównawczym koszty ujmuje się według rodzajów z uwzględnieniem zmiany stanu produktów. wynagrodzenia.4.Rachunek zysków i strat może być sporządzony w wariancie porównawczym lub w wariancie kalkulacyjnym.4. grzywny.: przychody związane z działalnością socjalną. usługi transportowe. oprócz wymienionych w tabeli 1. pocztowo-telekomunikacyjne. otrzymane odszkodowania. podatki i opłaty.  wynik brutto – wynik na działalności gospodarczej skorygowany o saldo zysków i strat nadzwyczajnych. itp. rozwiązanie rezerw. które nie dotyczą zwykłej działalności jednostki. pozostałe koszty rodzajowe. reprezentacji i reklamy. zysk ze zbycia inwestycji. zużycie materiałów i energii. Warianty rachunku zysków i strat różnią się między sobą sposobem ujmowania kosztów. Do kosztów według rodzaju zalicza się: wartość sprzedanych towarów i materiałów. koszty wynajmu urządzeń. Natomiast w wariancie kalkulacyjnym ustala się koszty wytworzenia sprzedanych produktów.  wynik z działalności operacyjnej – wynik na sprzedaży skorygowany o różnicę pomiędzy pozostałymi kosztami operacyjnymi.2. odsetki.in. nadwyżkę dodatnich różnic kursowych nad ujemnymi. W rachunku zysków i strat ustala się pięć rodzajów wyniku finansowego (zysku lub straty):  wynik ze sprzedaży – różnica pomiędzy przychodami ze sprzedaży i zrównanymi z nimi a kosztami działalności operacyjnej.

finansowego (podatek dochodowy i pozostałe obowiązkowe obciążenia wyniku)46. s.4. Tabela 1.. Rachunek zysków i strat w wariancie kalkulacyjnym i porównawczym WARIANT KALKULACYJNY WARIANT PORÓWNAWCZY 46 Tamże . 29 .2. 98-101.

od jednostek powiązanych . Amortyzacja E. Koszty finansowe I. Koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby .) H. Zysk (strata) ze sprzedaży (A-B) III. Dywidendy i udziały w zyskach. B. Dotacje V.II. Wartość sprzedanych towarów i materiałów II. Zysk (strata) z działalności operacyjnej (C+D-E) V. Pozostałe koszty operacyjne VII. Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych . towarów i A. Wynagrodzenia III. Pozostałe przychody operacyjne I. Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych III. w tym: III. towarów i zmniejszenie .od jednostek powiązanych . Zysk (strata) z działalności operacyjnej (F+G-H) I. w tym: II.podatek akcyzowy II. Usługi obce G. Zysk (strata) brutto ze sprzedaży (A-B) B. Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych . Pozostałe koszty operacyjne II. Inne G. w tym: I.A.I. Strata ze zbycia inwestycji O. Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych C. Koszt wytworzenia sprzedanych produktów IV. Odsetki.od jednostek powiązanych II. Koszty sprzedaży I. Przychody netto ze sprzedaży produktów. Wynik zdarzeń nadzwyczajnych (J. Podatek dochodowy M. Przychody finansowe K. Zysk (strata) brutto (I±J) L. Koszty ogólnego zarządu II. Zysk ze zbycia inwestycji IV. Inne koszty operacyjne IV. Przychody netto ze sprzedaży produktów I. Przychody finansowe II. Jest ono narzędziem 30 . Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi. Podatki i opłaty. Aktualizacja wartości inwestycji F.jednostkom powiązanym jednostki I. w tym: I.dla jednostek powiązanych II. w tym: . Wartość sprzedanych towarów i materiałów i materiałów C. Zysk (strata) z działalności gospodarczej (I+J-K) V.od jednostek powiązanych I. Zysk (strata) z działalności gospodarczej (F+G-H) R. materiałów. Zużycie materiałów i energii F. Inne M. Strata ze zbycia inwestycji . Zyski nadzwyczajne II. Dywidendy i udziały w zyskach. w tym: II. Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych J. Szczególne znaczenie informacyjne w ocenie płynności finansowej przedsiębiorstwa ma sprawozdanie z przepływu środków pieniężnych. Podatek dochodowy III. Zmiana stanu produktów (zwiększenie . Aktualizacja wartości inwestycji L. Odsetki. Inne (zwiększenia straty) I. Inne przychody operacyjne VI.-M. w tym: w tym: . Przychody netto ze sprzedaży towarów i materiałów II.-J. Straty nadzwyczajne dla jednostek powiązanych N. Zysk (strata) netto (K-L-M) Źródło: Opracowanie własne na podstawie ustawy o rachunkowości. Koszty sprzedanych produktów. Inne koszty operacyjne D. Aktualizacja wartości inwestycji III. Pozostałe przychody operacyjne IV.I. Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych VIII.od jednostek powiązanych E. Zysk (strata) brutto (L±M) II. Zysk ze zbycia inwestycji III.wartość dodatnia.) I. w tym: I. Zyski nadzwyczajne I. Zysk (strata) ze sprzedaży (C-D-E) III. Aktualizacja wartości inwestycji P. Koszty działalności operacyjnej D. Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia H. Straty nadzwyczajne K.od jednostek powiązanych III. Pozostałe obowiązkowe zmniejszenia zysku IV. w tym: III.wartość ujemna) materiałów. Inne IV. Przychody netto ze sprzedaży towarów II.II. Pozostałe koszty rodzajowe I. Dotacje I. Pozostałe obowiązkowe zmniejszenia zysku (zwiększenia straty) N. Przychody netto ze sprzedaży produktów II. Odsetki. Inne przychody operacyjne . Wynik zdarzeń nadzwyczajnych (M. Zysk (strata) netto (N-O-P) J. Odsetki. Koszty finansowe I.

3. Przepływy środków pieniężnych w przedsiębiorstwie są wynikiem procesów zamiany tych środków w majątek trwały i obrotowy. które dotyczą kształtowania się ważniejszych pozycji bilansu i rachunku wyników. a jakie je najbardziej pochłaniają. wyniku finansowego oraz rentowności przedsiębiorstwa. Procesy te wpływają natomiast na strukturę aktywów i pasywów przedsiębiorstwa w roku obrotowym oraz na poszczególne pozycje rachunku wyników. Informacje dodatkowe zawierają dane nie występujące w sprawozdaniach finansowych. jak również od potrzeb odbiorców informacji. Dzięki temu sprawozdaniu można uzyskać odpowiedzi na pytania związane z zarządzaniem finansowym firmy np.służącym do oceny płynności finansowej. które obrazuje wpływy i wydatki środków pieniężnych w toku działalności gospodarczej firmy. Ich zakres jest zróżnicowany w zależności od charakteru działalności i sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. a służące do rzetelnego i jasnego przedstawienie sytuacji finansowej i majątkowej. Duże znaczenie informacyjne w zarządzaniu finansowym mają noty uzupełniające. 31 . przedstawia Rachunek Przepływów Pieniężnych w wersji uproszczonej metodą pośrednią oraz bezpośrednią. Na jego podstawie można ocenić :  zdolność firmy do spłacania zobowiązań  przyszłe zapotrzebowanie na kredyty bankowe  dalsze możliwości kreacji gotówki  źródła powstałej różnicy między zyskiem a przyrostem gotówki z działalności operacyjnej  rezultaty gotówkowe z działalności inwestycyjnej i finansowej. Sprawozdanie z przepływu środków pieniężnych przedstawia rzeczywisty stan sytuacji płatniczej przedsiębiorstwa. Tabela 1. w jakich sferach działalności przedsiębiorstwa powstaje najwięcej środków pieniężnych.4.

Zbycie inwestycji w nieruchomości oraz wnp 3. w tym: F.4. Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne 3. Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów Trwałych 2. Rachunek Przepływów Pieniężnych metoda pośrednia i bezpośrednia Metoda Pośrednia Metoda Bezpośrednia A. Wpływy netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału. Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych. razem (A. Na aktywa finansowe. w tym: -w jednostkach powiązanych -w pozostałych jednostkach 4. Emisja dłużnych papierów wartościowych II. Wpływy 1. Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego 8. Kredyty i pożyczki 3. Inne. z wyjątkiem pożyczek i kredytów 9. Na aktywa finansowe. w tym: -w jednostkach powiązanych -w pozostałych jednostkach 4. Środki pieniężne na początek okresu G. 2. Z aktywów finansowych. Z tytułu innych zobowiązań finansowych 7. Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I-II) D. Inne wydatki inwestycyjne III.III+/-C. Wydatki 1. Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej I. Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej I. Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej 5. Korekty razem 1. Środki pieniężne na koniec okresu (F+/-D).Wydatki 1. Wpływy 1. niż wypłaty na rzecz właścicieli. Zmiana stanu rezerw 6. razem (A. Amortyzacja 2. Z tytułu innych zobowiązań finansowych 7. wydatki z tytułu podziału zysku 4.III) E. w tym: Źródło: Opracowanie własne na podstawie ustawy o rachunkowości. Zbycie inwestycji w nieruchomości oraz wartości niematerialne i Prawne 3. Wpływy 1. wydatki z tytułu podziału zysku 4. 2. Spłaty kredytów i pożyczek 5. Inne wpływy inwestycyjne II. Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) 4. Emisja dłużnych papierów wartościowych -Inne wpływy finansowe II. Środki pieniężne na koniec okresu (F+/-D). 6. Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych 10.III+/-B. Inne. w tym: -w jednostkach powiązanych -w pozostałych jednostkach 4. Inne wydatki operacyjne III. Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I-II) D. niż wypłaty na rzecz właścicieli. Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne 3. Odsetki 9. Inne wydatki finansowe III. Wydatki 1. Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I-II) C. Metoda bezpośrednia polega na zaprezentowaniu poszczególnych grup rzeczywistych wpływów i wydatków pieniężnych. Inne wpływy z działalności operacyjnej II.Tabela 1. Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej I. Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli 3. Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych. Wydatki 1. Podatki i opłaty o charakterze publicznoprawnym 5. Wykup dłużnych papierów wartościowych. F. Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych. Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej I. Środki pieniężne na początek okresu G. Inne wpływy inwestycyjne II. Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów Trwałych 2. Nabycie udziałów (akcji) własnych 2. Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli 3. Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I-II) B.III) E. w tym: A. Wynagrodzenia netto 3. Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej I. Inne wydatki finansowe III. Wykup dłużnych papierów wartościowych. Zysk (strata) netto II.III+/-C. 6. Przepływy pieniężne netto. Przepływy pieniężne netto. Wpływ 1. Wpływy netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału. Inne korekty III. Zmiana stanu zapasów 7. Zmiana stanu należności 8. Odsetki 9. W przypadku tej metody w przepływach z działalności    operacyjnej wykazuje się przede wszystkim: Wpływy ze sprzedaży Wypływy z tytułu dostaw i usług Wypływy z tytułu wynagrodzeń 32 . Inne wydatki inwestycyjne III. Wydatki 1. Wpływy 1. Sprzedaż 2. Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego 8. Nabycie udziałów (akcji) własnych 2. Spłaty kredytów i pożyczek 5. Z aktywów finansowych. Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych 3. Dostawy i usługi 2. Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej I.3. Ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz inne świadczenia 4. Kredyty i pożyczki 3. Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów Trwałych 2. Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I-II) C. Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych 2. Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I-II) B.III+/-B. w tym: -w jednostkach powiązanych -w pozostałych jednostkach 4.

które z transakcji na niego wpływających nie mają charakteru pieniężnego.. Zależnie od zdarzeń. jakie zaszły w przedsiębiorstwie. Podstawowe zasady dokonywania korekt są następujące:47 Zmniejszenie niepieniężnych aktywów bieżących jest dodawane do wyniku  finansowego. Lepiej natomiast pokazuje związek pomiędzy rachunkiem wyników a przepływami pieniężnymi. Zmniejszenie zobowiązań jest odejmowane od wyniku finansowego. Dzięki pogrupowaniu przepływów ze względu na ich źródło pozyskania i cel wydatkowania pozwala ona znacznie skuteczniej prognozować przyszłe przepływy pieniężne przedsiębiorstwa. W informacjach uzupełniających do bilansu podaje się przede wszystkim dane dotyczące:  Stanu i zmian grup rodzajowych majątku trwałego z uwzględnieniem ich umorzenia  Struktury i wykorzystania kapitałów własnych  Wielkości należności 47 Tamże . aby wyeliminować wszystkie elementy. 66-70. które wpłynęły na wynik finansowy a nie miały  charakteru pieniężnego. rozkładając wynik na elementy i pokazując. Koszty nie mające odzwierciedlenia w odpływie środków pieniężnych są dodawane  z powrotem do wyniku finansowego (np. Zwiększenie zobowiązań jest dodawane do wyniku finansowego. Przychody nie mające odzwierciedlenia w przepływach finansowych są odejmowane od wyniku finansowego. które zaszły w przedsiębiorstwie w ciągu danego okresu sprawozdawczego. amortyzacja za dany okres). konieczne mogą być różne szczególne korekty. które miały miejsce w przedsiębiorstwie. s. Zwiększenie niepieniężnych aktywów bieżących jest odejmowane od wyniku    finansowego. 33 . Metoda pośrednia polega na wyjściu z zysku netto (lub według niektórych standardów od zysku z działalności operacyjnej) i dokonaniu odpowiednich korekt tak. Wypływy z tytułu podatków i opłat Metoda ta uważana jest za przedstawiającą więcej informacji na temat zdarzeń. Metoda pośrednia jest znacznie mniej informacyjna z punktu widzenia przedstawienia procesów.

które zawierają informacje o podstawach formalno . okres spłaty oraz wielkość oprocentowania  Czynnych i biernych rozliczeń międzyokresowych W notach uzupełniających do rachunku zysków i strat przedstawia się informacje dotyczące między innymi:  Struktury przychodów  Struktury kosztów  Wyników nadzwyczajnych  Zysku i jego struktury Innym źródłem informacji wykorzystywanych w analizie finansowej są raporty audytorów.1. należy uznać za odpowiednie. czyli w ustawie o rachunkowości i rozporządzeniu Ministra Finansów. jako akt wykonawczy. ROZDZIAŁ II RÓZNICE MIĘDZY PRAWEM BILANSOWYM A PODATKOWYM W UJĘCIU WYNIKÓW FINANSOWYCH 2. Różnice wyceny instrumentów finansowych Zasady wyceny instrumentów finansowych zawarte w prawie bilansowym. Stanu i zmiany rezerw  Struktury zadłużenia ze względu na źródła. Rozporządzenie. jest w tym względzie znacznie 34 . Są to orzeczenia dyplomowanych biegłych rewidentów.prawnych i dokumentacji objętej badaniem.

co do zasad kwalifikacji aktywów czy pasywów do instrumentów finansowych49. Dębski. 11. gdyż nie ma rzetelnego sprawozdania finansowego bez prawidłowego rozliczenia podatkowego oraz trudno wyobrazić sobie sporządzenia prawidłowego rozliczenia podatkowego bez posiadania rzetelnych danych pochodzących z 48 Por. Uwagę zwraca także niejednolitość rozwiązań zawartych w ustawie i rozporządzaniu. s. Wolters kluwer business.bardziej szczegółowe i zawiera definicje poszczególnych kategorii instrumentów finansowych. Wskazane wydaje się być przyjęcie zasad wynikających z rozporządzenia również dla potrzeb kwalifikacji bilansowej48. Prawo podatkowe nadal stosuje zasadę kasową do zdecydowanej większości transakcji związanych z instrumentami finansowymi. Porównując zasad wyceny zawartych w prawie bilansowym i podatkowym można wskazać. Warszawa 2011. Dodając do tego różnice w prawie bilansowym i podatkowym dotyczące zasad ustalaniu różnic kursowych przez jednostki niepodlegające obowiązkowi badaniu sprawozdania finansowego. to prawidłowe sporządzenie sprawozdania finansowego i rozliczenia podatkowego staje się prawdziwą sztuką. s. na co wskazuje nowelizacji ustawy o rachunkowości. Warszawa 2006. że prawo bilansowe podąża za zmianami dotyczącymi instrumentów finansowych wprowadzanymi na rynkach kapitałowych. Opodatkowanie dochodów osób fizycznych z inwestowania i lokacji majątku. która na nowo zdefiniowała aktywa i pasywa jednostki gospodarczej. J. Bądź odsyłać do uregulowań z zakresu rachunkowości. Dlatego w pracy uważa się za nieuzasadnione stosowania innej kwalifikacji instrumentów finansowych dla potrzeb bilansu. 49 Por. Prawo podatkowe powinno zmieniać się równie dynamicznie. Normy prawa podatkowego poza definicjami pochodnych instrumentów finansowych nie zawiera żadnej innej wskazówki. Dlatego w pracy aktualne uregulowania zawarte wprawie podatkowym uznaje się za zdecydowania niewystarczające. WSiP. D. 352. Dlatego wskazane byłoby zawarcie w prawie podatkowym odniesienia do prawa bilansowego. jak rynki kapitałowe i wprowadzać na bieżąco regulacje dotyczące najnowszych instrumentów finansowych. Część 2. Sekita. Ekonomika i organizacja przedsiębiorstw. Godzenie wymogów zawartych w prawie bilansowym i podatkowym jest rzeczą niezbędną w rachunkowości. 35 .

W.  Przejściowe – wynikają z odmiennego momentu uznawania przychodów za osiągnięte – różnice przejściowe w następnych okresach rozliczeniowych wyrównają się. Natomiast ustawa z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych ma na celu prawidłowe ustalenie zobowiązania wobec budżetu z uwzględnieniem preferencji podatkowych państwa w zakresie polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej. Odmienność zadań przedstawianych obu aktów prawnych spowodowały różnice nie tylko przejściowe. Przychody księgowe i podatkowe oraz ich relacje 50 Por. 51 Por.systemu rachunkowości. koszty. 36 . dzięki czemu stan faktyczny nie byłby źle odebrany przez zewnętrznych odbiorców. ale także trwałe. 50 Natomiast prawo podatkowe służy do prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania i obliczenia należnego podatku dochodowego. W prawie bilansowym przychody są – obok kosztów podstawową kategorią kształtującą wynik finansowy przedsiębiorstwa danego okresu. Rysunek 2. Bierze się to między innymi z różnych funkcji. s. Czubakowska. Różnice w ten sposób uzyskane dzielimy odpowiednio na:  Trwałe – nieodwracalne zmiany w uzyskaniu wyniku finansowego poprzez odmienne traktowanie niektórych przychodów według ustaw. wynik finansowy przedsiębiorstwa. KiK. więc niedopuszczenie do zaniżania podstawy opodatkowania. W pracy postuluje się przy tym o odejście od zasady kasowej na rzecz memoriału.Różnice w ujęciu przychodów i kosztów. s. Dlatego celem prawa bilansowego jest wykazanie niezawyżonego wyniku finansowego przedsiębiorstwa.1. Litwińczuk. H. 164-165. jakie spełniają obie ustawy. co doprowadziłoby do uszczuplenia podatku dochodowego. 29.2. Warszawa 1995. Dzięki czemu wynik bilansowy różni się od uzyskanego wyniku podatkowego rozliczanego deklaracją CIT na koniec okresu sprawozdawczego. Celem regulacji prawno-podatkowych jest.51 Relacje tych różnic zostały przedstawione na rysunku 9. Gabrusewicz i inni. 2. K. Przychody. PWE. Warszawa 2009. Ustawa z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości ma za zadanie przedstawienie sytuacji majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego danego przedsiębiorstwa adresatom zewnętrznym sprawozdań finansowych. Prawo bilansowe.2.

Gierusz. okresach Źródło: B. koszty. w tym międzyokresowym. s. Zasadne jest by dla niektórych rodzajów kosztów było to wykonalne. danego roku podatkowego. ODDK. poniżej którego tego typu koszty będą podlegać jednorazowym odpisom. w stosunku do zapłaty za koncesję czy zezwolenie na kilka lat. Zakładając niemożliwość określenia tego.Przychody księgowe minus podstawy opodatkowania Przychody księgowe Przychody w ujęciu księgowym wpływające na niewliczane trwale do minus niewliczane przejściowo do podstawy wynik brutto opodatkowania Przychody księgowe danego okresu będące jednocześnie Przychody w przychodami ujęciu podatkowymi Przychody podatkowe podatkowym. które jest dość zawiłe i może stwarzać trudności w interpretacji. Przyjęte przez ustawodawcę definicje w zakresie kosztów miały zbliżyć prawo bilansowe do prawa podatkowego. Jednak w celu zabezpieczenia się przed ewentualnymi problemami z aparatem skarbowym należy precyzyjnie określić w polityce rachunkowości tytuły kosztów. sformułowanie dotyczące ujmowania kosztów pośrednich. które kształtowały wynik finansowy w poprzednich których dochód podlega opodatkowaniu plus w drugim okresie. 32. 37 . np. podatek dochodowy i rezerwa na podatek. należy zadać sobie pytanie o sposób rozłożenia tych kosztów proporcjonalnie. które będą podlegały czynnym rozliczeniom. Gdańsk 1997. z niezaliczane trwale do plus księgowych Przychody podatkowe. jaka część dotyczy. np. oraz poziom istotności. Dowodzi tego. jednak nie zostało to zrobione precyzyjnie. Przychody.

które w danym okresie gospodarczym wzrosły na wartości rynkowej. odszkodowania. in. 30 ustawy o rachunkowości. z zastrzeżeniem art. Jedną z podstawowych różnic trwałych są przychody nieobjęte ustawą o podatku dochodowym od osób prawnych. 4e. czyli zgodnie z art.4 ust. choćby nie zostały otrzymane z wyłączeniem wartości zwróconych towarów.  sprzedaż środków trwałych. 17 ust. albo zmniejszenia wartości zobowiązań. Kolejną różnicą będą przychody wolne od podatku są to m.  sprzedaż materiałów i wyrobów gotowych. 1 pkt. przychody to inaczej „uprawdopodobnione powstanie w okresie sprawozdawczym korzyści ekonomicznych. chyba że ustalenie przychodów jest wymagane dla celów określenia dochodów wolnych od podatku dochodowego na podstawie art. 1 są to:  przychody z działalności rolniczej. oraz takie. 12 ust. 1a. tj. które są należne. w formie zwiększenia aktywów. które doprowadzą do zwiększenia kapitału własnego lub zmniejszenia jego niedoboru w inny sposób niż wniesienie środków przez udziałowców lub właścicieli”.  sprzedaż produktów i półproduktów. że do przychodów zaliczymy przede wszystkim:  sprzedaż towarów i usług. subwencje do inwestycji danego przedsiębiorstwa oraz prac rozwojowych.  przychody z gospodarki leśnej w rozumieniu ustawy o lasach. o podatku tonażowym. 2 ust. 9 ust. udzielonych bonifikat i skont. które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. (podstawa prawna – art. Prawo podatkowe uznaje przychody za osiągnięte według zasady kasowej.3. Można wywnioskować.  przychody wynikających z czynności. o wiarygodnie określonej wartości.  przychody (dochody) przedsiębiorcy żeglugowego opodatkowanych na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. Przychody księgowe trwale i przejściowo niezaliczane do przychodów podatkowych Zgodnie z definicją przychodów zawartą w art. z wyjątkiem dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej. dotacje. akcji i obligacji innych jednostek gospodarczych. a także papierów wartościowych.  użytkowanie aktywów jednostki przez inne przedsiębiorstwa za wynagrodzeniem. nie później niż dzień wystawienie faktury lub uregulowania należności.2. 3 – ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych). Jeżeli 38 .

20 maj 2013. o podatku dochodowym od osób prawnych Dz. 53 Ustawa z dnia 15 lutego 1992r. 14. a także oprocentowanie zwrotu różnicy podatku od towarów i usług w rozumieniu odrębnych przepisów. 39 . Komentarz do ustawy o rachunkowości. z 2013.53 Do przychodów bilansowych niebędących przychodami podatkowymi zaliczamy również: kwoty stanowiące równowartość umorzonych zobowiązań. 4 pkt. Jak rozliczyć dotację w księgach rachunkowych?..o. dwutygodnik. 54 Por. w ramach rządowych programów52. Kolejnym przykładem przychodu bilansowego. U. s. 4 pkt. Natomiast dotacje – tylko takie. 4. jednostek samorządu terytorialnego. przepisów.chodzi o odszkodowania to tyczy się tylko takich. organizacji międzynarodowych. o podatku dochodowym od osób prawnych Dz. które dotyczą zwróconych wydatków niezaliczonych wcześniej do kosztów uzyskania przychodów. z o. Seredyński R. sp. Istotną różnicą jest podejście przepisów prawa podatkowe i bilansowego do odpisów. Dzieje się tak w momencie kolizji samochodowej. Szaruga K. agencji wykonawczych lub ze środków pochodzących od rządów państw obcych. s. art. poz. Otrzymane pieniądze zgodnie z art.. kiedy dany pojazd nie jest ubezpieczony dobrowolnym ubezpieczeniem AC. Zeszyty Metodyczne Rachunkowości nr 10(346). który nie jest przychodem podatkowym są przychody uzyskane przez podatników mających siedzibę za granicą opodatkowane w sposób zryczałtowany. ODDKsp. U. art. instytucji finansowych. 1387. 7. 6 ustawy o pdop nie stanowią przychodów w rozumieniu ww. jeżeli umorzenie jest związane z bankowym postępowaniem ugodowym w rozumieniu przepisów o finansowej restrukturyzacji przedsiębiorstw i banków bądź z postępowaniem upadłościowym z możliwością zawarcia układu w rozumieniu przepisów prawa upadłościowego i naprawczego lub też związane jest z realizacją programu restrukturyzacji na podstawie odrębnych ustaw. 415. z 2013. 12 ust. opłaty i wydatki niezaliczone do kosztów uzyskania przychodów oraz odsetki otrzymane w związku ze zwrotem nadpłaconych zobowiązań podatkowych i innych należności budżetowych. Ustawa o rachunkowości nakazuje dokonywania ich w kwocie brutto. 1387. 52 Ustawa z dnia 15 lutego 1992r. Gdańsk 2013. 4 pkt. które są finansowane lub współfinansowane ze środków budżetu państwa. natomiast prawo podatkowe nie uznaje za koszty uzyskania przychodów ani za przychody podatkowe kwoty podatku od wartości dodanej – podatku od towarów i usług54. 12 ust. poz. k. 12 ust. Jak również zwrócone podatki.

40 . lecz nieotrzymane nie stanowią przychodów osiągniętych według ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.Należy zwrócić uwagę przy ustalaniu wartości podatkowej – gdzie nie należy uwzględniać podatku należnego VAT. 208. lecz nieotrzymane odsetki od należności. Jednocześnie.3. s. in. Przychody z operacji finansowych II Odsetki uzyskane. Wyceny dokonuje się według zasady ostrożności lub skorygowanej ceny nabycia55. Zgodnie z przedstawionym schematem odsetki naliczone. Zatem nie wlicza się ich do podstawy opodatkowania. Następnym przykładem różnic w osiąganiu przychodów bilansowych i podatkowych są różnice przejściowe. gdy w danym okresie rozliczeniowym dana kategoria jest przychodem bilansowym natomiast w przyszłym okresie będzie przychodem podatkowym. Różnice między ustawą o rachunkowości a prawem podatkowym – odsetki 55 Tamże. Inaczej mówiąc przychody bilansowe wykazywane są wcześniej niż podatkowe. w tym również od udzielonych pożyczek . Nie jest on przychodem należnym w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym.:  naliczone. według ustawy o rachunkowości są przychodem finansowym ujmowanym w rachunku zysków i strat w pozycji G.  różnice kursowe dodatnie ustalone na dzień bilansowy (niezrealizowane). Z punktu widzenia odroczonego podatku dochodowego stanowi on trwałą różnicę pomiędzy prawem podatkowym a bilansowym. Występują. Dlatego wynik finansowy jest wyższy niż podatkowy. Rysunek 2.1. Do tej grupy przychodów zaliczamy m.

Przychody podatkowe trwale i przejściowo niezaliczane do przychodów księgowych nie są ujmowane w księgach rachunkowych i nie podwyższają one wyniku finansowego. 41 . Środki pieniężne wycenia się ze względu na ujednolicenie oraz zwiększenie przejrzystości danych dla adresatów sprawozdań finansowych. 9 lipca 2007r. Pierwsza polega na wystornowaniu ustalonych na koniec roku obrotowego ustalonych różnic kursowych pod datą 1 stycznia następnego roku lub druga metoda polegająca na wystornowaniu ustalonych różnic kursowych z chwilą faktycznej regulacji rozrachunków. aby w sposób wiarygodny i rzeczywisty porównać sytuację majątkowo-finansową innych przedsiębiorstw. Jak rozliczyć odsetki od zobowiązań w rachunkowości?. Różnice kursowe wycenia się dla danej waluty na dzień bilansowy po ogłoszonym przez Narodowy Bank Polski na ten dzień średnim kursie. s. Są dwie metody ustalanie bilansowych różnic kursowych.Źródło: Opracowanie własne na podstawie Gazeta Prawna nr 131/2007. 20. W związku z tym. iż nie powodują one osiągnięcia przychodu i jednocześnie nie są kosztem podatkowym nie wpływają na podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. dziennik. Powstają przez to różnice kursowe – niezrealizowane. Różnice kursowe odpowiednio są przychodami lub kosztami finansowymi zależnie od tego czy są ujemne lub dodatnie.

57 Por. Wynika to z fundamentalnej koncepcji. Zaliczenie do kosztów produktów. 6 UoR zawarto normy z zakresu zastosowania zasady memoriałowej określając. W ust. wyodrębnienie jego części. 6 określono zasadę współmierności nakazuje dla zapewnienia współmierności przychodów i związanych z nimi kosztów do aktywów lub pasywów danego okresu sprawozdawczego zaliczyć koszty. efektami. 2 art. Rachunkowość z „zatrzymaniem” kosztów. na której opiera się rachunkowość. a mianowicie zasada memoriałowa oraz dopełniająca ją zasada współmierności. cyt I.4. 59 Tamże. które rzeczywiście miały miejsce. gdzie koszty są poniesione zależni od powstaniu produktów. efektów części kosztów jeszcze nieponiesionych. nadrzędne zasady rachunkowości. ale przewidywanych. tzn. E. wpłynęły na sytuację majątkową i finansową podmiotu. C. Z koncepcji tej wynikają. s. Na poziomie prawa rachunkowego nożna wyodrębnić czynne rozliczenia kosztów (aktywne)58. które jeszcze nie zostały poniesione. Finanse publiczne i prawo finansowe. 253. nazywa się aktywowaniem kasztów. gdzie poniesione koszty wyprzedzają powstanie produktów. Rezerwa. które muszą „poczekać" na powstanie produktów. a tym samym obniżenie zysku. 156. Wolters kluwer business. 253. 56 Por. s. s.. nazywa się tworzeniem rezerw. Określając ujęcie w księgach rachunkowych tylko tych zdarzeń gospodarczych. przypadające na jej rzecz przychody i obciążające ją koszty związane z tymi przychodami dotyczące danego roku obrotowego. w których wytworzono produkty lub inne efekty56. Ruśkowski. 42 . tak jak zysk jest składnikiem pasywów. W art. koncepcji „wiernego i rzetelnego obrazu”57. Przepisy karne ustawy o rachunkowości. jego wynik finansowy i rentowność. Wolters kluwer business. Warszawa 2012. Koszty te powstają ze składnika aktywów bilansu i są rozliczane na okresy przyszłe. 58 Dz. O. Rozliczenie kosztów według prawa bilansowego i podatkowego Rozliczenie kosztów według prawa bilansowego dotyczy wydatków zaliczanych do kosztów lub zużycia składników majątkowych przedsiębiorstwa dotyczącego okresów sprawozdawczych. Utworzenie rezerwy powoduje podwyższenie kosztów. niezależnie od terminu zapłaty. w ślad za powstającymi produktami.2. Frymark. 566. Kosikowski. s. Rachunkowość przedsiębiorcy…. Warszawa 2008. oraz bierne rozliczenia kosztów (pasywne)59. Włodkowski. iż w księgach rachunkowych jednostki należy ująć wszystkie osiągnięte.

z zachowaniem zasady ostrożności61. R. 39 UoR. Ujmowanie czynników rozliczenia muszą spełniać warunki o wynikaniu ich z przeszłych zdarzeń. nie jest prawdopodobne. Czas i sposób rozliczenia powinien być uzasadniony charakterem rozliczanych kosztów. Przedsiębiorstwo w ramach przyjętych zasad rachunkowości może stosować pewne uproszczenia. którą można wiarygodnie ustalić. 427. System podatkowy w Polsce. Malecki. 106. o możliwości określenia ich wiarygodnej wysokości. Składnika aktywów nie ujmuje się w bilansie. Difin. że jednostka osiągnie z jego tytułu korzyści ekonomiczne. 263. B. P. s. 43 . 61 Dz. Brzózka. s. Cyt. 63 Por. Brzózka. Warszawa 2007.). Cyt .Założenia koncepcyjne Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowych ujmują. finansową i wynik finansowy jednostki. Wolter kluwer business. Ł. Takie podejście nie oznacza. aby jednostka gospodarcza osiągnęła korzyści ekonomiczne po upływie bieżącego okresu obrotowego. Czynne rozliczenie międzyokresowe…. M. kierowało się innymi zamiarami. Ł. Rozliczenie to powinno następować stosownie do upływu czasu lub wielkości świadczeń. Mazurkiewicz. iż składnik aktywów określa się w bilansie. Micherdy (red. Na tej podstawie można kwoty o niewielkim znaczeniu bezpośrednio odnieść w koszty prowadzonej działalności w dacie ich poniesienia62. s. CIT. co spowodują w przyszłości wpływ korzyści ekonomicznych. s. gdzie między innymi uregulowano sposób odpisów rozliczeń międzyokresowych w koszty. Rozliczenia międzyokresowe kosztów podlega normom określonym w art. aby można było ująć składnik aktywów. jeżeli poniesiono wydatki. zaś dany składnik posiada cenę nabycia lub koszt wytworzenia lub też wartość. Z tytułu takiej transakcji należy natomiast ująć koszty w rachunku zysków i strat. jeżeli prawdopodobne jest. aniżeli osiągnięciem przyszłych korzyści ekonomicznych lub że kierownictwo się myliło 60. 60 Por.. Czynne rozliczenie międzyokresowe kosztów (w:) Prawo bilansowe a prawo podatkowe. 62 Dz. w odniesieniu do których. Stopień pewności do osiągnięcia korzyści ekonomicznych przez jednostkę po upływie bieżącego okresu obrotowego jest niewystarczający. Zasada ta nie powinna obowiązywać w przypadku wydatków dotyczących więcej niż jednego roku obrotowego63. 264. Komentarz…. jeśli nie wywiera to istotnie ujemnego wpływu na sytuację majątkową. Wolański.. Warszawa 2009. że kierownictwo jednostki ponosząc określone wydatki.

4c. Analiza wskaźnikowa…. ale mocno spóźniona.. lecz dotyczące przychodów roku podatkowego oraz określone. jeżeli odnoszą się do przychodów danego roku podatkowego chyba. lub zabezpieczenia źródła przychodów. żeby poniesienie wydatku mogło mieć wpływ na zwiększenie przychodów. tj. 4b. w usuwach o podatku dochodowym jest słuszna. w którym zostały poniesione. Na mocy art. Wówczas są one potrącane w roku. Zgodnie z ta definicja „kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Wędzki. Określony wydatek można było uznać za koszt uzyskania przychodów. 44 . 1. 15 ust. których celem jest osiągnięcie. w którym osiągnięte zostały odpowiadające im przychody. Zgodnie z ustępem 4b wskazuje się. są potrącane w tym roku podatkowym. że kosztami uzyskania przychodu są wszelkie racjonalnie i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zgodnie ze zmienionym art. co do rodzaju i kwoty koszty uzyskania. lub wydatek jest poniesiony w celu zachowania. iż czynne rozliczeniu kosztów musi uwzględniać definicji kosztów uzyskania przychodów w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych. w brzmieniu obowiązującym do końca roku 2006. powinien zachodzić związek przyczynowo skutkowy między wydatkami i przychodem tego typu. gdyż już w 1998 r. chociaż iż jeszcze nie poniesiono. 16 ust. że ich zarachowanie nie było możliwe. 15 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. 398. co określono w art. 15 ust. s. Cyt. z zastrzeżeniem ust. z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. Modyfikacja definicji kosztów uzyskania przychodów od 1 stycznia 2007 r. I. są potrącane także koszty uzyskania poniesione w latach poprzedzających rok podatkowy. czyli nieuważanych za koszty uzyskania przychodów. koszty uzyskania przychodów są potrącalne tylko w tym roku podatkowym. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych „Koszty uzyskania przychodów bezpośrednio związane z przychodami. D. które zostały zarachowane. poniesione w latach poprzedzających rok podatkowy oraz w roku podatkowym. zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów64. że „Koszty uzyskania przychodów bezpośrednio związane z przychodami odnoszące się do 64 Dz. którego dotyczą.Analizując rozliczenie kosztów według przepisów podatkowych wskazuje się.

w którym okresie należy zaliczyć poniesione wydatki w koszty uzyskania przychodów. to zalicza ten koszt do kosztów roku osiągnięcia przychodów (roku poprzedzającego). inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami.  złożenia zeznania. powinny być potrącone w okresie. fakturę z prowizją od pośrednika (poniesienie kosztu) za doprowadzenie do sprzedaży. są potrącane w dacie ich poniesienia. jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego. czy koszt poniesiony dwa lata po zamknięciu roku może zostać w ogóle rozliczony. Nowelizacja ustawy definiuje również koszty poślednie. w którym sporządzane jest sprawozdanie finansowe lub składane zeznanie. iż „Koszty uzyskania przychodów bezpośrednio związane z przychodami. w którym osiągnięte zostały odpowiadające im przychody. 270. Jeżeli do dnia sporządzenia sprawozdania finansowego lub złożenia zeznania podatkowego podatnik otrzyma np. które dotyczą okresu przekraczającego rok handlowego. zgodnie z odrębnymi przepisami.. Na mocy ust 4d „Koszty uzyskania przychodów. którym mowa w ust. Ł. zgodnie z odrębnymi przepisami.przychodów danego roku podatkowego. nie później jednak niż do upływu terminu określonego do złożenia zeznania. jeżeli podatnicy są obowiązani do sporządzenia takiego sprawozdania. należy przyjąć zasadę. a poniesione po zakończeniu tego roku podatkowego do dnia65:  sporządzenia sprawozdania finansowego. W przypadku kosztów tych. którego dotyczą. W przypadku wątpliwości. w którym zostały poniesione. a poniesione po dniu. 65 Dz. za który sporządzane jest sprawozdanie finansowe lub składane zeznanie. Wątpliwości może budzić stwierdzenie. Ustęp 4c stanowi. nie są obowiązani do sporządzenia sprawozdania finansowego . co może rodzić wątpliwości. że koszty te są potrącane w roku następującym po roku. Cyt. Czynne rozliczenie międzyokresowe…. 45 . w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do okresu. a niemożliwe jest określenie. a tym samym osiągnięcia przychodów należnych za poprzedzający rok podatkowy.są potrącane w roku podatkowym. gdy żadne zdarzenia gospodarcze nie stanowią przesłanki do potrącenia ich w innym okresie. 4b pkt 1 albo pkt 2. które nie mogą być ściśle przypisane konkretnemu przychodowi. nie później jednak niż do upływu terminu określonego do złożenia tego zeznania. jeżeli podatnicy. są potrącane w roku podatkowym następującym po roku. s. że wydatki. odnoszące się do przychodów danego roku podatkowego. Brzózka.

W przepisie tym zawiera się kolejny problem. iż za ten dzień uważa się dzień. albo dzień. które zostały zarachowane. gdy dotyczyłoby to ujętych. chociaż ich jeszcze nic poniesiono. jeśli odnoszą się do przychodów danego roku podatkowego nie podlegają rozliczeniu w czasie. które można powiązać z określonym ich wpływem na przychody lat kolejnych. którego koszt dotyczy.  Niezarachowany koszt dotyczący przychodu danego roku podatkowego potrącany jest w roku jego zarachowania. Można przyjąć. lecz zgodnie z zasadą memoriału są kosztami w roku osiągnięcia przychodów. 46 . czy jeśli wiadomym jest o poniesieniu kosztu i ujęciu go na podstawie dowodu polecenie księgowania w pozycji. Brzózka. Cyt. iż tylko na czas ewentualnej kontroli skarbowej należy już posiadać faktury dokumentujące koszty.. np. którego odpisanie w całości w roku podatkowym. w których66:  Koszty bezpośrednie poniesione wdanym roku i wiążące się z przychodami danego roku nic podlegają rozliczeniu w czasie. 66 Dz. na który ujęto koszt w księgach rachunkowych na podstawie otrzymanej faktury.  Koszty pośrednie. 15 ustawodawca zdefiniował dzień poniesienia kosztu. w którym faktycznie go poniesiono. Dlatego zachodzi pytanie. należałoby zgodnie z zasadami memoriału i współmierności rozliczać w czasie. na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury z wyjątkiem sytuacji.  Koszty bezpośrednie poniesione w latach poprzednich dotyczące przychodów roku podatkowego podlegają rozliczeniu w czasie np.  Określone co do rodzaju i kwoty koszty uzyskania. zniekształciłoby dochód podatkowy oraz sytuację ekonomiczną i finansową firmy za ten rok. koszt dużego remontu poniesiony w poprzednim roku rozliczany w roku bieżącym. zobowiązania z tytułu dostaw niefakturowanych będzie to uznane za koszt uzyskania przychodu roku. Czynne rozliczenie międzyokresowe. jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów. W ten sposób można wyróżnić sytuacje. 273.Na mocy art. normując. ponieważ ustawodawca nie określa precyzyjnie definicji zastosowanych pojęć.. s.

A.67 W strukturze aktywów wyróżnia się jej dwie grupy: aktywa trwałe i aktywa obrotowe.ROZDZIAŁ III ANALIZA FINANSOWA NA PRZYKŁADZIE BH KROKOWICZ 3. Aktywa. Ich rola w procesie osiągania gotówki nie jest jednakowa.1.Analiza Bilansu Zasoby majątkowe. Naukowe Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego. s. Kusak. nad którymi jednostka sprawuje kontrolę. które spowodują w przyszłości wpływ do jednostki korzyści ekonomicznych. Analiza Ekonomiczna Przedsiębiorstwa. 47 . i które służą jej do osiągania korzyści w formie dopływu gotówki lub jej ekwiwalentów oraz zabezpieczenia pretensji wierzycieli. 67 Por. 49. to kontrolowane przez jednostkę aktywa o wiarygodnie określonej wartości. Aktywa trwałe zaangażowane są w przedsiębiorstwie na okres powyżej 1 roku. Warszawa 2007. to te zasoby majątkowe. gdyż nakłady na inwestycje ponoszone są przed rozpoczęciem lub w momencie ich rozpoczęcia i nigdy nie ma pewności czy zwrot z bieżących wpływów działalności gospodarczej pokryje poniesione wydatki na tę inwestycje. wyd. Aktywa trwałe obciążone są dużym ryzykiem. powstałe w wyniku przeszłych zdarzeń. zatem są mało elastyczne.

Wchodzą one do procesu gospodarczego i tam też podlegają stałym przemianom oraz wymianom. BILANS Wartość Poznawcza i analityczna. Wzajemna relacja między aktywami trwałymi a aktywami obrotowymi.W przeciwieństwie do aktywów trwałych. przynosząc nadwyżkę środków pieniężnych. Warszawa 2005. że podstawowym celem wstępnej oceny aktywów bilansu jest ogólne zbadanie zmian zachodzących w aktywach ogółem oraz wzajemnych relacji pomiędzy aktywami trwałymi a aktywami obrotowymi oraz w strukturze poszczególnych składników w obu wymienionych grupach zasobów.. Ryzyko inwestycyjne występujące przy angażowaniu aktywów obrotowych jest o wiele mniejsze niż w przypadku zastosowania aktywów trwałych. Gabrusewicz. W analizie sytuacji majątkowej znaczną użyteczność ma sporządzony bilans analityczny. pożądanej proporcji różnego typu aktywów. aktywa obrotowe uczestniczą w nim w sposób bezpośredni. natomiast ujemna świadczy 68 Por.69 Istota i funkcje aktywów trwałych i obrotowych powodują. Wymieniona relacja ilustruje płynność majątkową – bilansową. Z reguły czas ten jest względnie krótki. wyd. a głównie stosunku aktywów trwałych i aktywów obrotowych. Difin . ich wielkość dodatnia oznacza rozwój przedsiębiorstwa oraz powiększenie zdolności produkcyjnych. 69 Por.51. Dużą wartość poznawcza mają indeksy dynamiki. Kołaczyk. które spełniają pośrednią rolę w procesie osiągania gotówki. W. który zawiera indeksy dynamiki i wskaźniki struktury. stanowi wielkość zróżnicowaną. co stwarza możliwość ciągłego dostosowywania wielkości tych składników do stopnia wykorzystywanych zdolności produkcyjnych. terminowości regulowania rozrachunków itd. Czas przebywania poszczególnych zasobów aktywów obrotowych jest uzależniony od charakteru procesu produkcyjnego.. która zależy od rodzaju przedsiębiorstwa. s. a ponadto w zależności od jego struktury znacznie zróżnicowane.z punktu widzenia osiągania wyznaczonych celów gospodarczych . Rozchód zasobów majątkowych musi być uzupełniony odpowiednim przychodem. tym są one łatwiejsze do zaangażowania w działalności gospodarczej i w ten sposób przedsiębiorstwo posiada większą płynność majątkowo – bilansową. tj. 48 . Im więcej środków ulokowanych jest w aktywach obrotowych (płynnych).wymaga ustalenia i utrzymywania optymalnej ich struktury. 259. W.68 Zarządzanie aktywami . Tamże. W ramach wstępnej oceny przedmiotem badania jest również prowadzona przez jednostkę polityka inwestycyjna oraz powiązane z nią ryzyko operacyjne. s.

ponieważ majątek ten:  w większym stopniu wpływa na wzrost przychodów za sprzedaży i poprawę obrotowości majątku. ponieważ jego zdolność dostosowawcza do zmian otoczenia jest niska. Skoczylas.70. W.. Waśniewski. czyli jest to majątek o większej elastyczności i mniejszym ryzyku72. Warszawa 2002r.55-59. W.1. Struktura majątku zdominowana przez majątek obrotowy jest na ogół dla przedsiębiorstwa korzystniejsza.) Kiedy udział majątku trwałego w majątku całkowitym jest wysoki. s.2.1. Gabrusewicz.. Pozwala to na zbadanie relacji zachodzących w wewnętrznej strukturze zasobów.1.  relatywnie niska jest zdolność majątku.o zawężeniu działalności oraz ograniczeniu posiadanych zdolności produkcyjnych. Fundacja Rozwoju Rachunkowości w Polsce. s. 71 Por. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. wyd.  majątek przedsiębiorstwa jest ryzykowny w przypadku zmian sytuacji rynkowych. stwarza lepsze możliwości dostosowania majątku do potrzeb rynku. Wyróżnia się dwa znaczące wskaźniki struktury70:  wskaźnik struktury aktywów trwałych: Ws AT =  Ws AO  aktywa trwałe *100 aktywa ogółem (3. 49 .  poprawia płynność finansową przedsiębiorstwa. 121-124. Wskaźniki struktury z kolei wyrażają stosunek procentowy poszczególnych grup zasobów aktywów do ich łącznej wartości. s. Wyróżnia się tu wskaźnik struktury 70 T. Podstawy analizy finansowej. 72 Tamże .  taki majątek kreuje wysokie koszty stałe w postaci kosztów amortyzacji. to:71  majątek przedsiębiorstwa jest mało elastyczny. Warszawa 2002.  przyczynia się do wzrostu zysku ze sprzedaży. W badaniach sytuacji majątkowej wykorzystuje się także wskaźniki będące relacjami jednych pozycji aktywów do innych pozycji aktywów.) aktywa obrotowe *100 aktywa ogółem wskaźnik struktury aktywów obrotowych: (3.

która w wypadku wystąpienia obniżenia zapotrzebowania odbiorców na wytwarzane produkty lub narastającej konkurencji ze strony dotychczasowych producentów.3.1.1. Analizę zmian majątku w ujęciu relatywnym najpierw dokonuję się w czasie. mamy wówczas do czynienia ze zmniejszeniem się tych zasobów. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. a także wyciągania wniosków z danych dostarczonych przez sprawozdania finansowe.) Cząstkowe wskaźniki dynamiki informują o sile i kierunkach zmian w poszczególnych grupach majątku i o ich wpływie na wskaźnik dynamiki całego majątku przedsiębiorstwa74. Gabrusewicz.aktywów: A= aktywa trwałe * 100 aktywa obrotowe (3. Uzupełnieniem wskaźnika dynamiki majątku całkowitego są wskaźniki dynamiki majątku trwałego oraz wskaźniki dynamiki majątku obrotowego: Wdmt = Wdmo = mają tek trwały rozpatrywanego okresu *100 mają tek trwały poprzednie go okresu mają tek obrotowy rozpatrywanego okresu *100 mają tek obrotowy poprzednie go okresu (3. Punktem wyjścia jest obliczenie wskaźnika dynamiki majątku całkowitego przedsiębiorstwa za pomocą wzoru: Wdmc = mają tek całkowity rozpatrywanego okresu *100 mają tek całkowity poprzednie go okresu ( 3.1.) (3.) Wartość tego wskaźnika wyższa od 100% świadczy o powiększeniu zasobów majątku przedsiębiorstwa w rozpatrywanych okresach. s. 50 . 124.1. s. zawierająca wielkość aktywów dla BH Krokowicz będzie podstawa do badania struktury oraz dynamiki zmian. Wielkość tego wskaźnika o przekraczającym poziomie 100% informuje o znacznym stopniu unieruchomienia aktywów wysokich kosztach stałych i małej elastyczności firmy. a nawet powstanie straty73.6.5. 73 Tamże . Przedstawiona tabela 3. również pojawienie się na rynku substytutów może powodować obniżenie rentowności. 65-66. Warszawa 2002. natomiast jeżeli jego wartość jest niższa niż 100%.2..1. 74 W. Podstawy analizy finansowej. oraz tabela 3.1.1.4.) Powyższy współczynnik stanowi syntetyczną miarę stopnia elastyczności przedsiębiorstwa.

Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe Źródło: Obliczenia własne na podstawie bilansu.1. 559035 3220352 3137338 202164 326846 7762 9760 2011 2012 2013 620437 9 6717172 6808329 5879 5083 48725 0 0 0 5814 2 37762 0 0 0 0 0 0 65 5081 10963 619849 9 6712089 6759604 142246 6 656863 270387 476877 9 5951568 6469616 5180 98764 10323 2075 4893 9278 Wykres 3. Wielkość aktywów trwałych i obrotowych w Biurze Handlowe Krokowicz w latach 2009-2013 100% 80% 60% 40% 20% 0% 2009 2010 Aktywa trwałe 2011 2012 2013 Aktywa obrotowe Źródło: Opracowanie własne na podstawie Tabeli 3.1. Wartości niematerialne i prawne 2. Aktywa trwałe 1. Tabela 3.1. Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe II.2.1. Zapasy 455596 2. Wielkość aktywów trwałych i obrotowych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 2009 AKTYWA I.1.Tabela 3. Inwestycje krótkoterminowe 4.1. Należności krótkoterminowe 3. Struktura aktywów trwałych i obrotowych w Biurze Handlowym 51 . Inwestycje długoterminowe 5. Aktywa obrotowe 2010 3896707 4037586 10833 4607 0 0 8218 4237 0 0 0 0 2615 370 3885874 4032979 1. Rzeczowe aktywa trwałe 3.1. Należności długoterminowe 4.

1.0% 24. Wartości niematerialne i prawne 2. które stanowią duży odsetek aktywów obrotowych ponad 80% a w 2013 roku nawet ponad 90%.7% 82.9% 0. Swój udział ale bardzo mały mają także inwestycje krótkoterminowe które na przestrzeni kolejno lat wynoszą 5. Zapasy 2.0 % 99. 2011 100.1% 0. że jest to korzystny sposób gospodarowania.0% 0.1% 0. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe Źródło: Obliczenia własne na podstawie Tabeli 3.2%.0% 0. Zapasy.9% 0.0% 2012 2013 100.0 % 0. Aktywa trwałe 1.7% 0.8% 8. W aktywach trwałych największy swój udział mają Rzeczowe Aktywa trwałe chociaż możemy zauważyć że w roku 2012 spółka wyprzedała swój majątek by najprawdopodobniej pokryć zobowiązania krótkoterminowe przez słabą ściągalność należności. Jedną z ważniejszych kwestii w aktywach obrotowych jest wzrost w należnościach krótkoterminowych.1% 3.0% 0.9% 9.2 % 0.0% 0. Inwestycje krótkoterminowe 4.0% 0.3.0% 0.9% DO 4% co wskazuje na lepszy zbyt z teorii wiadomo.0% AKTYWA I.0% 100. Sytuacja ta wpływa na płynność przedsiębiorstwa i jest bardzo istotna.0% 104.5%.3% 4. oraz krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe one stanowią nikły udział w aktywach obrotowych chociaż wskazują na wzrost.9% 77. Może to być spowodowane złą polityką odzyskiwania własnych pieniędzy.0% 98.1% 99.0% 0.9% 76.1% 99. co jest wskazaniem.7% 0.2%.7% 11.0% 95.0% 0.0% 0.0% 77. Tabela 3.9% 22.1. Inwestycje długoterminowe 5.0% 2010 100.0 % 100. czyli to czym przedsiębiorstwo na przestrzeni ostatnich lat posiada na magazynach spada OD 22.7% 1.2% 1. Swój udział w aktywach trwałych mają długoterminowe rozliczenia międzyokresowe. Rzeczowe aktywa trwałe 3. 1.6% 29.8% 88.1%.5% 0.1.1% 1.0% 75.0% 99.9% 0. 8.1% 0.2% 9. 0.0 % 0. lub dużym zaufaniem dla swoich klientów.1% 0. 0.1%. Dynamika aktywów trwałych i obrotowych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 52 . Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe II. Należności krótkoterminowe 3. że spółka ta poniosła już wydatek na poczet przyszłych kosztów.2% Po przedstawionej wyżej strukturze można stwierdzić że struktura jednoznacznie oddaje działalność handlową wybranej spółki – jest to uzasadnione kolosalną przewagą aktywów obrotowych nad trwałymi.5% 0. . Aktywa obrotowe 1. Należności długoterminowe 4.9% 13.1% 99.9% 5.0 % 0.7% 0.3% 0.Krokowicz w latach 2009-2013 2009 100.

obligacje). który uzupełnia się o tworzone rezerwy i dodatkowe kapitały gromadzone w formie dalszych emisji akcji oraz pozyskane kapitały obce (kredyty. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe Źródło: Obliczenia własne na podstawie Tabeli 3. Spadek w kolejnym roku. agresywna). Aktywa obrotowe na przestrzeni pierwszego okresu sugerował złą politykę sprzedaży i jak duże koszty magazynowania.1. Inwestycje krótkoterminowe 4. Wzrost należności krótkoterminowych wskazuje na słabszy okres ściągalności należnych kwot za usługi i towary w 2013 roku miał swój największy udział. Zbyt wysokie zwiększenie kapitałów (kapitału własnego i kapitału obcego) może prowadzić do tzw. czyli źródła ich finansowania. Aktywa obrotowe 1. rozwodnienia kapitałów. Struktura źródeł finansowania zależy między innymi od koniunktury a także od polityki finansowej przedsiębiorstwa (konserwatywna.=100% AKTYWA I.1.2010 2011 2012 2013 rok poprz. Inwestycje długoterminowe 6. ukazuje słabszą sprzedaż lub zmianę polityki zaopatrzenia. W polityce konserwatywnej dominującym źródłem finansowania zasobów przedsiębiorstwa jest kapitał własny. W przedsiębiorstwie w którym dominuje kapitał własny obarczone jest małym ryzykiem. natomiast w przypadku polityki agresywnej głównym elementem w strukturze finansowej są obce źródła finansowania. ukazuje stabilność firmy. ale korzyści właściciele również 53 . Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe II. Wartości niematerialne i prawne 3. Kapitał zakładowy w spółkach kapitałowych jest kapitałem własnym. co powoduje obniżenie stopnia ich rentowności. Zapasy 2. 104% 43% 52% - 154% 128% 137% - 14% 104% 123% 97% 162% 126% 18% 154% 254% 152% 2% 21% 2009=100% 108% 101% 86% 959% 0% 1888100% 7817% 108% 46% 125% 1907% 236% 2013 216% 101% 41% 109% 10% 190% 175% 450% 460% 419% 174% 59% 201% 5% 120% Analiza dynamiki we wszystkich okresach pokazuje stały wzrost aktywów trwałych widoczny na pierwszy rzut oka. Aktywa trwałe 1. Należności długoterminowe 5. Należności krótkoterminowe 3. Rzeczowe aktywa trwałe 4. Struktura pasywów bilansu odzwierciedla pochodzenie aktywów. Stały spadek inwestycji krótkoterminowych umacnia wyżej wymienioną tezę na temat wzrost sprzedaży bezgotówkowej. Jednocześnie sugeruje wzrost sprzedaży bezgotówkowej.

s. Oprócz wielkości istotna jest też znajomość zmiany kapitałów w czasie.1. Jednak jeżeli dominuje kapitał obcy wówczas ryzyko finansowe firmy wzrasta. Wydawnictwo Naukowe PWN.8) 75 Tamże . co powoduje.) Tak obliczony wskaźnik dynamiki wskazuje na kierunek i rozmiary zmian w kapitałach przedsiębiorstwa. 12-14. 76 A. Struktura i koszt kapitału w przedsiębiorstwie.7. ale i rentowność może być wyższa75. 128-129. Oblicza się go następująco: Wdkc = kapita ły całkowite w rozpatrywanym okresie *100 kapita ły całkowite w poprzednim okresie (3. wówczas świadczy o zmniejszeniu kapitałów rozpatrywanego okresu w porównaniu z okresem poprzednim.. Warszawa 2001.1. to w strukturze majątku kapitałów większy udział mogą mieć kapitały obce. 54 . których wielkość powinna być skorelowana z wielkością odpowiednich grup majątku. Ocena wielkości przede wszystkim odnosi się do poszczególnych grup kapitałów. Szczegółowa ocena zmian w kapitale zawiera wskaźniki dynamiki kapitałów własnych i kapitałów obcych. Czyli dużym zasobom majątku trwałego powinny odpowiadać stosownej wielkości kapitały własne. kapitału obcego długoterminowego i krótkoterminowego oprocentowanego  pasywów. Jeżeli jest on wyższy od 100% informuje o wzroście wielkości kapitałów w czasie.mogą mieć mniejsze. Do oceny ogólnych zmian kapitałów wykorzystuje się wskaźnik dynamiki kapitałów całkowitych. że kapitały utożsamiane są ze źródłami finansowania Struktura finansowa wynikająca z pasywów bilansu daje obraz podstawy finansowej. jako sumę76:  kapitału własnego i kapitału obcego długoterminowego  kapitału własnego. Ze względu na brak zgodności co do istoty kapitału wyróżnia się trzy grupy definicji. na której oparta jest działalność przedsiębiorstwa.s. Dlatego też punktem wyjściowym analizy kapitałów jest rozpatrzenie ich wielkości i zmian w czasie. Duliniec. Jeżeli natomiast jest niższy niż 100%. Wskaźniki te oblicza się następująco: Wdkw = kapita ły w łasne w rozpatrywanym okresie *100 kapita ły w łasne w poprzednim okresie (3. Jeżeli natomiast w strukturze majątku dominuje majątek obrotowy.

Wysoki udział kapitałów własnych w ogólnej sumie pasywów świadczy o mocnych podstawach finansowych firmy oraz o jego niezależności od kapitałów obcych. to struktura kapitałów nie ulega zmianie. gdyż prowadzi to do wzrostu ich udziału w strukturze kapitałów i do wzmocnienia pozycji kapitałowej przedsiębiorstwa. Celem analizy struktury kapitałów jest:  ustalenie zakresu finansowania majątku własnymi źródłami  określenie stopnia zadłużenia przedsiębiorstwa  ocena prawidłowości sfinansowania majątku  wskazanie skali ryzyka finansowego z tytułu zaangażowania kapitałów obcych oraz na zdolność przedsiębiorstwa do kontynuowania działalności w przyszłości. tym lepiej chronieni są wierzyciele przed poniesieniem strat. Natomiast jeżeli wykazują zróżnicowaną dynamikę. Do podstawowych wskaźników struktury pasywów zalicza się wskaźniki udziału kapitałów własnych i kapitałów obcych w kapitale całkowitym. 55 . Struktura ukazuje udział procentowy poszczególnych źródeł w finansowaniu majątku przedsiębiorstwa. świadczy to o pozytywnych zmianach kapitałowych. Wskaźnik udziału kapitałów obcych informuje natomiast o rozmiarach zadłużenia przedsiębiorstwa i sygnalizuje jednocześnie o ryzyku związanym z zaciągnięciem długów. to struktura kapitałów wzrasta na korzyść kapitałów o wyższym wskaźniku dynamiki.1. Gdy dynamika kapitałów własnych jest silniejsza od dynamiki kapitałów obcych.11) Wskaźnik udziału kapitałów własnych w kapitałach całkowitych wyraża stopień samofinansowania przedsiębiorstwa.9) Obliczone wskaźniki dynamiki poszczególnych grup kapitałów należy porównać ze sobą i ze wskaźnikami dynamiki kapitałów całkowitych.1.Wdko = kapita ły obce w rozpatrywanym okresie *100 kapita ły obce w poprzednim okresie (3. Im większy jest udział kapitału własnego. W analizie kapitałów przedsiębiorstwa niezbędna jest również analiza ich struktury. Jeżeli oba wskaźniki wzrastają w jednakowym stopniu. które w pierwszej kolejności pokrywane są z kapitałów własnych.10) (3.00 Wukw = kapita ły w łasne *100 kapita ły całkowite Wuko = kapita ły obce *100 kapita ły całkowite (3.1.

s.) Pierwszy wskaźnik relacji określany jest wskaźnikiem przekładni kapitałowej.1. Podstawowe znaczenie w analizie struktury kapitałów własnych ma udział kapitału podstawowego.1. Wskaźniki relacji są uzupełnieniem wskaźników struktury. gdyż prowadzi to do wzrostu rentowności kapitału własnego. 112-119.1. 56 . Należy pamiętać.1. Warszawa 2002 .) kapita ły długotermin owe kapitała krótkoterm inowe (3. Wskaźniki te oblicza się następująco: Wuzd = zobowiązania długotermin owe * 100 kapita ły obce Wsuzb = (3. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.) zobowiązanie bie żące *100 kapita ły obce (3. że kapitał obcy długoterminowy wraz z kapitałem własnym tworzą kapitał stały77. Gabrusewicz.14. a jego nadwyżki na finansowanie potrzeb bieżących (aktywa obrotowe). które wyrażają się następującymi formułami: Wskaźnik relacji kapita łów obcych do własnych = Wskaźnik relacji kapita łów obcych do własnych = kapita ły obce kapita ły w łasne kapita ły w łasne kapita ły obce Wskaźnik relacji kapita łów długotermon owych do krótkoterm inowych = (3.) Pozytywnym zjawiskiem w strukturze kapitałów obcych jest relatywnie wysoki udział kapitału (zobowiązań) długoterminowego.12. Występowanie kapitału obcego jest zjawiskiem koniecznym.1. Ze względu na okres zobowiązania długoterminowe są symptomem bezpieczeństwa finansowego firmy. Kapitał ten przeznaczony może być na finansowanie potrzeb o charakterze stałym (aktywa trwałe).13.15. Informuje o skali zaangażowania obcych źródeł finansowania w stosunku do kapitałów 77 W.16. Podstawy analizy finansowej. W ocenie struktury źródeł finansowania należy wyodrębnić udział zobowiązań długoterminowych i zobowiązań bieżących w kapitale obcym. W bardziej szczegółowej analizie struktury kapitałów uwzględnia się poszczególne składniki kapitałów własnych i kapitałów obcych w kapitałach całkowitych.Wskaźnik udziałów kapitałów obcych informuje poziomie ogólnego zadłużenia przedsiębiorstwa oraz o wynikającym z tego tytułu ryzyku finansowym.) (3.

Wielkość kapitałów własnych i obcych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 2009 PASYWA I. Zysk (strata) netto II. Zysk (strata) z lat ubiegłych 0 0 0 0 0 5.. Im wyższy udział kapitału długoterminowego.własnych. Jeżeli w kapitałach przedsiębiorstwa wzrastają kapitały długoterminowe. Pozostałe kapitały rezerwowe 0 0 0 0 0 4. Rezerwy na zobowiązania 2. Drugi wskaźnik relacji jest miarą samofinansowania przedsiębiorstwa. Kapitał zakładowy 2. 116. Tabela 3.1. 57 . to po stronie aktywów powinien wzrastać majątek trwały i odwrotnie78. Tabela 3. Kapitał zapasowy 2010 2011 2012 2013 3896707 4037586 6204379 6717172 6808329 1911582 2234466 2885053 3480717 4153918 50000 50000 50000 50000 50000 1362093 1661582 2034466 2535053 3060717 3. Kapitał własny 1. Zobowiązania krótkoterminowe 4.4 przedstawia wielkość kapitałów własnych oraz obcych. 564489 722883 1000587 925665 1043200 1985125 1803160 3319326 3236455 2654412 635 1024 648 111 0 0 0 0 0 0 1982929 1800315 3316937 3233551 2654412 1561 1821 1741 2793 0 Wykres 3.1. Rozliczenia międzyokresowe Źródło: Opracowanie własne na podstawie bilansu. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania 1.4. Zobowiązania długoterminowe 3.s . Większy udział kapitałów długoterminowych w strukturze kapitałów jest dla przedsiębiorstwa korzystny. tym mniejsze jest ryzyko odpływu kapitału. Wielkość kapitałów własnych i obcych w Biurze Handlowe Krokowicz w latach 2009-2013 78 Tamże . Kapitał ten jest przez długi czas związany z przedsiębiorstwem i dlatego może być przeznaczony na finansowanie majątku trwałego.2.1.

0% 0.4.gdyż w ten sposób idealnie wykorzystują dźwignię finansową.9% 100.0% 99. natomiast kapitał obcy wahał się podobnie do aktywów obrotowych. natomiast najmniejszy kapitał zakładowy który nie zmieniał się 58 .0% 0. Największy udział w kapitale własnym mają kapitały zapasowe.1.3% 2.0% 0.0 % 55.0% 26. Pozostałe kapitały rezerwowe 4.4% 2011 100.7% 2012 2013 100.5% 1.0% 0.0% 51.9% 1.0% 0.0% 99.1% 0.5% 0.0 % 100.4. Kapitał zapasowy 3.0% Na pierwszy rzut oka w pierwszym okresie daje się zauważyć przewagę kapitałów obcych nad kapitałami własnymi.1.9% 4.1% 0. Kapitał własny 1.9% 0.3% 0. Zysk (strata) netto IV.0% 0.0% 34.0% 0.1.0% 0.0% 3.2% 74. Rozliczenia międzyokresowe 0.1% 48. Zobowiązania długoterminowe 0.5% 0. Kapitał zakładowy 2.4% 0.0% 99.0% 0.1% Źródło: Opracowanie własne na podstawie Tabeli 3. Zysk (strata) z lat ubiegłych 5.0% 32. Tabela 3.0% 0.5% PASYWA I.0 % 46.2% 39.5.8% 73.100% 80% 60% 40% 20% 0% 2009 2010 2011 2012 2013 Kapitał własny #REF! Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania Źródło: Opracowanie własne na podstawie Tabeli 3.6% 25.8% 61.2% 72. Zobowiązania krótkoterminowe 99.0% 2. 2010 100.7% 0. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania 50.0% 0.8% 0.1% 44.0% 1. Rezerwy na zobowiązania 0.0% 0.1% 2.0 % 49. Kapitał własny zachowuje się podobnie do aktywów trwałych – na przestrzeni ostatnich lat stale wzrastał o niewielki procent. Wskazuje to na duże ryzyko .7% 0.1% 53. Struktura kapitałów własnych i obcych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 2009 100.0% 29.4% 1.6% 71.7% 70.

Tabela 3. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania 1. Zysk netto w latach 2010 i 2011 proporcjonalnie do innych lat był najwyższy póżniej zauważamy spadek o około 10% co może być spowodowane zobowiązaniami krótkoterminowymi. przez co tabele. 59 . które ukazują koszt dla danego okresu bez poniesionych wydatków spodziewanych dopiero w przyszłości. Kapitał własny 1. Największy udział w kapitale obcym mają zobowiązania krótkoterminowe trzymające się na tym samym poziomie około 99%. Także pojawiły się rozliczenia międzyokresowe bierne. Bilans wybranej spółki jest bardzo uproszczony bez wielu pozycji. Kapitał zapasowy 6. Dynamika kapitałów własnych i obcych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 2010 2011 2012 2013 rok poprz. Rezerwy na zobowiązania 2.6.1. Rozliczenia międzyokresowe 104% 117% 100% 122% 128% 91% 161% 91% 117% 154% 129% 100% 122% 138% 184% 63% 184% 96% 108% 121% 100% 125% 93% 98% 17% 97% 160% 2013 2009=100% 101% 119% 100% 121% 113% 82% 82% - 175% 217% 100% 225% 134% 134% - . tak jak w kolejnych latach. Kapitał zakładowy 4. ale i tak mają dobrą płynność finansową.Błędem spółki jest to że nie inwestują np. Zobowiązania krótkoterminowe 4. Zysk (strata) z lat ubiegłych 9. Przyczyną może być manipulacja wynikiem finansowym. chociaż one miały bardzo nikły udział. Rezerwy na zobowiązania spadają zachowując się podobnie do aktywów trwałych. Zauważamy spadek na przestrzeni 2011-2012 oraz wzrost rok później. Zysk na przestrzeni ostatnich 3 lat zmieniał się dosyć mocno. gdyż ukazuje rozwój firmy na wielu płaszczyznach.=100% PASYWA I. Po 2012 widzimy znaczną spłatę kredytów największy swój udział zobowiązania krótkoterminowe miały w 2011 roku póżniej jednak zauważamy spadek . które tworzą nie wchodzą na niższe podgrupy. przez zaciągniecie kredytów długoterminowych w rozwój jeszcze lepszy firmy. Zysk (strata) netto IV. lub w pewien sposób przewidywalne wydatki w przyszłości. Zobowiązania długoterminowe 3. W odniesieniu do roku bazowego zauważamy wzrost kapitału obcego. Pozostałe kapitały rezerwowe 8. Łącznie suma bilansowa po roku 2011 wzrosła w porównaniu do roku bazowego o 70% jest to dobra prognoza na przyszłość.na przestrzeni pięciu lat.

uniknięcie odchyleń typu przypadkowego. Wskaźnik ten wykorzystuje się m. Kurtys . liczba lat w badanym okresie.80Wskaźniki dynamiki przychodów ogółem oblicza się w następujący sposób: (3. Wersty. Lanego we Wrocławiu. wyd. Analiza dynamiki to ocena wielkości rozpatrywanego zjawiska w badanym okresie w stosunku do jego wielkości okresach poprzednich. W. do której należy przedsiębiorstwo. in.) gdzie: przychody ze sprzedaży w ostatnim badanym roku.) Do pomiaru dynamiki przychodów wykorzystuje się także średniowieczne tępo ich wzrostu. E.2. Istotne jest badanie otoczenia przedsiębiorstwa z analogicznymi dla całej branży. T.44.195. Duraj.2. R. w planowaniu przychodów.195.79Porównanie kształtowania się przychodów w czasie wskazuje kierunki rozwoju przedsiębiorstwa. Bednarski. Wrocław 2003. O. s. B. s. wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. 81 T. Analiza Rachunku Zysków i Strat Analiza finansowa przychodów przedsiębiorstwa powinny obejmować kształtowanie się wielkości. Warszawa 2005. Waśniewski.3.33-38. 80 L. s. które określa następująca formułą: (3. s. Podstawy analizy finansowej .2. Teoria i praktyka……. 60 . PWE.2. J. Gabrusewicz. czy dynamika jego przychodów ogółem zasługuje na pozytywną ocenę. Dzięki temu możemy określić. Waśniewski.81 Badanie dynamiki przychodów nie może być przeprowadzane jedynie na podstawie danych pochodzących z rozpatrywanego przedsiębiorstwa. Skoczyłaś. dynamiki oraz struktury przychodów według składników zwanych rodzajami działalności gospodarczej.2. a w celu uzyskania bardziej obiektywnych wyników. Borowiecki. tj.82 79 W. przychody ze sprzedaży w poprzednim badanym roku. Analiza ekonomiczna przedsiębiorstwa. 82 Tamże. porównania takie powinny obejmować przynajmniej trzy odcinki czasowe.1.

Wzrost przychodów netto ze sprzedaży w przedsiębiorstwie jest szybszy niż w w przedsiębiorstwie jest wolniejszy niż w branży. Radom 2002. branży.finansowa przedsiębiorstwa . Wydawnictwo Instytutu Technologii Eksploatacji.86Typowe przypadki zmiany przychodów ze sprzedaży w danym przedsiębiorstwie i branży można opisać za pomocą macierzy przedstawiającej cztery sytuacje. jest najbardziej optymistyczna. Tabela 3. Skowronka. a wysokość przychodów ze sprzedaży decyduje o sukcesie handlowym i finansowym firmy. jej zmiany oraz sytuacje marketingową przedsiębiorstwa. Analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie. Analiza ekonomiczno. 2. Oficyna Wydawnicza Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. 1. s.113. Obniżenie przychodów netto ze IV . Oznacza to poprawę pozycji 83 Tamże. Leszczyński. 84 M.84Obliczone wskaźniki określają strukturę rodzajową przychodów ogółem i jej zmiany w kolejnych okresach. Określenie struktury przychodów pozwala trafniej ocenić ryzyko rynkowe przedsiębiorstwa oraz przewidywać przyszłe wyniki produkcyjne i finansowe. Analiza ekonomiczno. Zbiór przykładów i zadań. Warszawa 1995. Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie. lecz sprzedaż określa tożsamość przedsiębiorstwa. s. Obrazuje to tabela 3. Jarzemowska. Lublin 2007. s.83Analiza struktury polega na ustaleniu i ocenie udziału poszczególnych rodzajów przychodów w ich ogólnej wielkości.Skłodowskiej.1.finansowa przedsiębiorstwa.37.1. 86 Z. Warszawa 2004.85Przez pryzmat przychodów ze sprzedaży można określić także pozycję rynkową przedsiębiorstwa. jest sprzedaży w przedsiębiorstwie jest szybsze niż w branży.Niezbędnym elementem analizy przychodów jest badanie ich struktury. 85 Cz. Typowe sytuacje w zakresie zmian przychodów ze sprzedaży w przedsiębiorstwie i branży I .195. gdy przychody ze sprzedaży badanego przedsiębiorstwa rosną szybciej niż w branży. Wyd. Źródło: S.2. Zasadniczym elementem przychodów .1. Pierwsza sytuacja. Kasierewicz. PWE.89.Wzrost przychodów netto ze sprzedaży II . Obniżenie przychodów netto ze sprzedaży w przedsiębiorstwie wolniejsze niż w branży. III . W gospodarce rynkowej nie produkcja . Wyd. s. Analiza finansowa przedsiębiorstwa. s.71 61 . od którego zależy wynik finansowy są przychody ze sprzedaży.

Przedsiębiorstwo ma coraz mniejsze przychody ze sprzedaży i traci pozycję rynkową.2. Z jednej strony spadek przychodów ze sprzedaży jest niekorzystny dla przedsiębiorstwa.0% Źródło: Opracowanie własne na podstawie Tabeli 3. s. Koszty finansowe IX.7% 99.konkurencyjnej przedsiębiorstwa i jego standingu finansowego. Świadczy to o przewadze nad konkurencją i lepszej odporności przedsiębiorstwa na skutki recesji. Zysk (strata) netto Źródło: Opracowanie własne na podstawie RZiS. 0. Struktura przychodów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 87 Tamże .193.0% 100. Podobnie sytuacja trzecia nie jest oczywista.0% 0. Pozostałe przychody operacyjne V.1% 0.5% 99.2.2% 99.1% 100.1. Jeśli przychody ze sprzedaży analizowanego przedsiębiorstwa rosną wolniej niż w branży.9% Przychody finansowe 0. Koszty sprzedanych produktów. Przychody finansowe VII. Wielkości Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 2009 I.1% 0. towarów i materiałów 2013 Wykres 3. Struktura przychodów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 2009 2010 2011 2012 99. przedsiębiorstwo traci pozycję rynkową w stosunku do konkurentów. z drugiej zaś spadek ten jest wolniejszy niż w branży.7% 0.2.3..4% 0. Podatek dochodowy XII.0% Suma 100.0% 0. 62 2013 24311 174709 1291287 1291287 248087 1043200 .2. towarów i materiałów II.0% Przychody netto ze sprzedaży produktów. towarów i materiałów III.2. 2010 2011 2012 12516312 16393141 19983413 21850549 23664471 11693170 15385728 18692027 20468838 22341868 823142 1007513 1291385 1381711 1322604 31215 145943 25803 96704 156965 31462 30917 53755 18358 37884 822896 1122539 1263433 1460057 1441685 6334 131495 893094 893094 133245 564489 8 229453 697734 697734 170210 722884 137573 161435 1239571 1239571 238984 1000587 3137 316021 1147173 1147173 221508 925665 Tabela 3.87Drugiej sytuacji nie można ocenić jednoznacznie. Zysk (strata) z działalności gospodarczej X. Przychody ze sprzedaży obniżają się szybciej w przedsiębiorstwie niż w branży. Zysk (strata) z działalności operacyjnej VII. Zysk (strata) brutto XI.2% Pozostałe przychody operacyjne 0. Zysk (strata) brutto ze sprzedaży IV.7% 100.0% 100.2% 0.1% 99. Czwarta sytuacja jest zdecydowanie negatywna.2. Przychody netto ze sprzedaży produktów. Tabela 3. Pozostałe koszty operacyjne VI.

2.3.2.2.9% Pozostałe koszty operacyjne 0.1% 0.8% 100.0 % całkowitych kosztów jednostki. że we wszystkich badanych latach przychody ze sprzedaży obejmują ponad 99. Ich łączna dynamika wykazana jest w tabeli 3. Struktura przychodów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 63 .4.9% Suma 100.0% Źródło: Opracowanie własne na podstawie Tabeli 3. Ich łączna dynamika wykazana jest razem z przychodami w tabeli 3.2.1% 1.5% 100. Natomiast koszty.5.1% 1.3% 98.3.2% 0.2. Pozostałe przychody operacyjne wraz z przychodami finansowymi stanowią niecałe 2% przychodów do przychodów ogółem.3% 0. Tabela 3. Zawierają około 98. Struktura kosztów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 2009 2010 2011 Koszty sprzedanych produktów. .5.2. Wykres 3.3% Koszty finansowe 1.2% 0.0% 100. towarów i materiałów Pozostałe przychody operacyjne Przychody finansowe Źródło: Opracowanie własne na podstawie Tabeli 3.10 75 0% % 50 % 25 % 0% 2009 2010 2011 2012 2013 Przychody netto ze sprzedaży produktów. 2012 2013 98. takie jak pozostałe koszty operacyjne oraz koszty finansowe.2.6% 98.2.0% 99.5% 0. zauważyć można.0% 100.2.0% We wszystkich badanych latach największa wartość kosztów ponoszonych przez przedsiębiorstwo to koszty własne sprzedaży. Na podstawie tabeli 3. towarów i materiałów 98.4% 0.0 % przychodów przedsiębiorstwa. to zaledwie około 2% całkowitych kosztów działalności..

0% 108.4.5 zauważyć można.6% 108.=100% Przychody Koszty Zysk brutto 2013 2009=100% 131.9% 190.6% 185.8% 120.1% Źródło: Opracowanie własne na podstawie Tabeli 3. towarów i materiałów #REF! #REF! Pozostałe koszty operacyjne Koszty finansowe Źródło: Opracowanie własne na podstawie Tabeli 3.4 Na podstawie danych obliczonych w tabeli 3. W roku 2013 przychody ze sprzedaży są większe.7% 132.4% 189. Koszty ogółem pokazują spadek tak jak przychody o około 10%.5.2. niż te osiągnięte w roku 2009. Tabela 3.0% 110. Należy dobrze ocenić wzrost. Wskazuje to na rozwój przedsiębiorstwa. iż przychody przedsiębiorstwa w ciągu trzech lat tak jak 2009. Tak jak w 2013 roku.3.2.2.8% 92. W Roku 2012 nawet o 1% koszty przewyższyły przychody.0% 121.2% 128.2.2010 oraz 2011 spadały o 10%. Dynamika przychodów i kosztów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013 2010 2011 2012 2013 rok poprz. oraz Tabeli 3.2. Widać że spółka ponosi porównywalne przychody sprzedanych produktów do kosztów poniesionych na wyprodukowanie jest niewielka różnica. jaki osiągają przychody ze sprzedaży. Najważniejsze jest to że nie ma 64 . Natomiast dynamika pozostałych przychodów operacyjnych ma nikły procę udziałów i nie ma wpływu.100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 2009 2010 2011 2012 2013 Koszty sprzedanych produktów.0% 138.8% 109.5% 112.

niezbędną. Jest tak ponieważ. działalność finansowa to pozyskiwanie lub utrata źródeł finansowania (zmiany w rozmiarach i relacjach kapitału własnego i obcego w jednostce) oraz wszystkie z nim związane pieniężne koszty i korzyści. ta część sprawozdania finansowego przedstawia tylko i wyłącznie efekt działalności przedsiębiorstwa z punktu widzenia generowania gotówki tzw. ust.3. s.1. Rybicki . metodą analizy. ale też jak najbardziej. który opiera się na zasadzie memoriałowej. działalność inwestycyjna (lokacyjna) to nabywanie lub zbywanie składników aktywów trwałych i krótkoterminowych aktywów finansowych oraz wszystkie z  nim związane pieniężne koszty i korzyści. 48b. R. 3. Analiza Rachunku Przepływów Pieniężnych Rachunek przepływów pieniężnych ma to do siebie że opisuje wpływające do jednostki i wydatkowane przez nią strumienie pieniężne. 65 . dz. cyt.wielkiej różnicy ze przychody porównywalnie pokrywają koszty a spółka stara się pomniejszać koszty wyprodukowania produktów. Opieranie analizy finansowej na sprawozdaniu z przepływów pieniężnych staję się popularną..3) zdefiniowała co składa się na te przepływy:88  działalność operacyjna. Ustawa o rachunkowości (art.to podstawowy rodzaj działalności jednostki oraz inne rodzaje działalności nie zaliczane do działalności inwestycyjnej (lokacyjnej) lub  finansowej. Tym samym opiera się na zasadzie kasowej odmiennie jak Rachunek Zysków i Strat . 122. Rysunek 3. czystego pieniądza. Przepływ środków pieniężnych w przedsiębiorstwie Żródło : Opracowanie własne na podstawie Rachunku Przepływów Pieniężnych 88 Por..3.

Tabela 3. Przepływy pieniężne netto -3032376 612741 -1115151 719345 362356 E. Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) 6. Zysk (strata) netto II. Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej I. Środki pieniężne na początek okresu 6729 202164 326846 5180 98764 G. Rachunek przepływów pieniężnych Biura Handlowego Krokowicz za lata 2009-2013 (w zł) 2009 A. Zmiana stanu zapasów 9.3. Korekty razem 3. z wyjątkiem pożyczek i kredytów 189657 -94555 365047 217986 -540406 11.w tym: zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych F. Zmiana stanu rezerw 8. Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych -3032376 612741 -1115151 719345 362356 . (Zysk) strata z tytułu działalności inwestycyjnej 7. Amortyzacja 4.1. Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej 0 0 0 0 0 C. (Zyski) straty z tytułu różnic kursowych 5. Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej 0 0 0 0 0 D. Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych -4908 508 7910 -6783 -13059 12. Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych. 66 . Środki pieniężne na koniec okresu -3025648 814906 -788305 724525 461121 Źródło: Opracowanie własne na podstawie sprawozdań finansowych BH Krokowicz za lata 2009-2013. Zmiana stanu należności 2010 2011 2012 2013 -3032376 564489 -3596865 7339 612741 722884 -110142 3981 -1115151 1000587 -2115738 6513 719345 925665 -206320 201 362356 1043200 -680844 4305 -6671 -23544 -3758738 389 -103439 82974 -376 -537 -863431 765603 -1631401 -1182790 -111 386475 -518048 10. Inne korekty B.

00 zł. do spółki wpłynęło więcej środków pieniężnych z tytułu działalności operacyjnej. 719 345.00 zł oraz nieco niższy ujemny poziom przepływów pieniężnych netto był w 2011 roku i wynosił – 1 115 151. W latach 2010.Wykres 3. Spółka BH Krokowicz.00 zł.00 zł co wskazuje na coraz lepszą sytuacje gotówki spółki.3. Ujemne przypływy z działalności operacyjnej wystąpiły zatem w roku 2009 oraz 2011.1. w którym spółka poniosła największą stratę na działalności. aniżeli spółka wydatkowała. Relacja między zyskiem netto a gotówką 1500000 1000000 500000 0 -500000 2009 2010 2011 2012 2013 -1000000 -1500000 -2000000 -2500000 -3000000 -3500000 Zysk netto Gotówka Źródło: Opracowanie własne na podstawie: danych zawartych w tabeli 3. Przepływy z działalności inwestycyjnej oraz przepływy działalności finansowej kreowały się na poziomie zerowym.00 zł oraz 362 356. Wśród korekt duży wpływ na korektę zysku netto o koszty niewywołujące przepływu gotówki miały zmiany stanu należności i zobowiązań krótkoterminowych ( tutaj tylko w 2010 roku). W latach 2011-2013 pomimo memoriałowej straty. 67 . 2013 . środków trwałych ani nie inwestowała w wartości nie materialne i prawne. W roku 2009 ujemne przepływy pieniężne netto były na wysokim poziomie i wynosiły -3 032 376.4.2013 widać dodatni przepływ pieniężny netto który wynosi kolejno 612 741. osiągnęła dodatnie przepływy z działalności operacyjnej w latach 2010 oraz 2012-2013.1. Spółka nie kupowała np.

Kierunki przepływów pieniężnych w spółce BH Krokowicz w latach 2009-2013 Ź ródło: Opracowanie własne na podstawie: danych zawartych w tabeli 3. lewa kolumna zawiera czynniki pozytywne. przedstawiono kierunki przepływów z poszczególnych rodzajach działalności.3. Weaknesses) – słabe strony  O (z ang.2. Strengths) – mocne strony  W (z ang. Firma działa na rynku od początku 2000 roku. Jednocześnie BHK jest wyłącznym przedstawicielem firmy Glatfelter na rynku polskim. Spółka BH Krokowicz na rynku ma dobrą pozycję i starając się coraz bardziej mają szanse na dostanie się do czołówek.3.Dla podsumowania analizy rachunku przepływów pieniężnych spółki BH Krokowicz. Zysk z roku na rok rośnie tak jak gotówka którą firma może obracać. prawa zaś negatywne.3. wódek i wód mineralnych). Mimo tego że spółka nie inwestuje i miała kryzys w latach 2009 oraz 2011 potrafiła się z tego wybronić i zarobić w kolejnych latach. Nazwa techniki pochodzi od pierwszych liter angielskich słów:  S (z ang.2. 3. (dalej BHK) zlokalizowane jest w Poznaniu przy ulicy Zbąszyńskiej 3. Atutem firmy jest to że zawsze spłaca zobowiązania na bieżąco a swoim klientom pozwala na dłuższy okres spłaty należności.1.3.2. natomiast dolny niezależne od nich. Analiza SWOT spółki BH KROKOWICZ Biuro Handlowe Krokowicz sp. Przy czym górny wiersz pokazuje czynniki zależne od przedsiębiorstw. Threats) – zagrożenia 68 .4. Opportunities) – szanse  T (z ang. Tabela 3. Sama Analiza SWOT ma postać tabeli z dwoma wierszami i dwiema kolumnami.o. Na podstawie tabeli 3. kiedy rozpoczęła dystrybucję papierów dla poligrafii. Od początku rozpoczęcia działalności BHK realizuje współpracę z amerykańską firmą GLATFELTER do którego należą fabryki papierów metalizowanych w Niemczech i Wielkiej Brytanii. a w szczególności papierów etykietowych (głównie etykiety piw. w tabeli 3. widoczna jest dobra płynność finansowa . z o.

Założenia analizy SWOT Czynniki wewnętrzne (mikroekonomiczne) Strenghts (mocne strony) Weaknesses (słabe strony) . Silne i słabe strony są czynnikami wewnętrznymi firmy (mikroekonomiczne). Szanse i zagrożenia są zewnętrznymi czynnikami. czy pojawienie się na rynku nowych konkurentów (zagrożenie) . np. rozwój całego nowego rynku (szansa). Analiza SWOT polega na zidentyfikowaniu silnych i słabych stron danej firmy (jej wewnętrznych zasobów i możliwości).1. np. Tabela 3. poprzez analizę wszystkich tych czynników.Analiza SWOT to techniką pozwalającą na przeprowadzenie podstawowej analizy działalności transferu technologii w oparciu o czynniki mające największy wpływ na tę działalność. jeżeli jakość produktu jest niska czy zarządzanie jest złe). jakie stają przed firmą. przez organizowanie szkoleń wewnętrznych  Dbanie o środowisko Czynniki zewnętrzne (makroekonomiczne) Opportunities (szanse) Threats (zagrożenia)  Planowanie dalszej restrukturyzacji  Kryzys finansowy  Koniec kryzysu gospodarczego w UE i  Niestabilność kursu PLN/EUR i na świecie PLN/USD w związku z prowadzeniem sprzedaży zagranice  Podpisywanie nowych umów  Niekorzystne przewalutowanie PLN przy handlowych z zagranicznymi importerami wprowadzeniu EUR w Polsce  Nawiązanie szerszej współpracy  Rosnące koszty pracy w Polsce handlowej z krajami Europy Środkowo(podnoszenie płacy minimalnej) 69 .4. oraz na rozpoznaniu szans i zagrożeń. jakość produktu. kwalifikacje kadry zarządzającej (oba te czynniki mogą być także słabościami. jak i tych. na które firma ma wpływ.makroekonomiczne.wydatki związane z uzyskaniem  Znana marka o dużej tradycji  Wysokie wskaźniki rentowności (ROS. które dopiero planuje się otworzyć. certyfikatów jakości i przeprowadzeniem audytów ROA i ROE)  Wysoka płynność finansowa  Brak zadłużenia długoterminowego  Wysoki udział eksportu w sprzedaży całkowitej  Duże doświadczenie na rynku  Udane proces restrukturyzacyjny  Zarządzanie Spółką w zakresie stosowania norm jakości i audytów  Stałe podnoszenie kwalifikacji pracowniczych. czyli zanalizowaniu czynników niezależnych od przedsiębiorstwa. Jest to technika stosowana zarówno w analizie firm. które już działają na rynku.

cały czas rozrzedzając eksport produktów własnych. Jednocześnie Firma działa realizując wysokie standardy jakości. 70 . W analizie SWOT podkreślono mocne strony Spółki związane z posiadaniem dużej rentowności. zagrożenia związane z kryzysem gospodarczym i rosnącym fiskalizmem państwa.Wschodniej  Pozyskiwanie dotacji z UE  Konkurencja spółek zagranicznych Lekceważenie małych przedsiębiorstw na rynku krajowym i zagranicznym Źródło: Opracowanie własne Powyższa analiza SWOT wykazuje wysokie możliwości rozwojowych Spółki w branży poligraficznej. W skali makroekonomicznej warto podkreślić dużą niestabilność związaną z polityką naszego kraju.

71 .

s. Kosińska. 319. Płynność finansowa firmy definiowana jest jako zdolność do zamiany aktywów na środki finansowe bez utraty ich wartości. gospodarstwo domowe czy jednostka budżetowa. s. rzetelnością. będąca przedmiotem przetwarzania metodami tradycyjnymi lub automatycznymi. Cicirko. Płynność finansowa – zagadnienia wstępne (w:) Podstawy zarządzania płynnością finansową przedsiębiorstwa. kompletnością. gdyż przedstawiają one jedynie inny punkt widzenia. 72 . Cicirko. terminowością oraz odpowiedzialności. W definicji tej pojawiają się dwie cechy płynności.1. 4. 89 J. aktualnością. 11. Analiza płynności finansowej jest głównym założeniem rachunkowości. jako wiadomość. Przez płynność finansową należy rozumieć analizę dynamiczną biorącą pod uwagę aspekt przepływów pieniężnych. co nie znaczy. 90 E. M. T. badane pojęcie postrzegane jest również. Interpretacja i analiza przepływów pieniężnych. Śnieżek. dlatego informacje należy przedstawić. tzn. jako zdolność przedsiębiorstwa do wywiązywania się z zobowiązań 90.). akcentują inny aspekt płynności89.1. Wiatr. Należy zwrócić uwagę. pod red. że informacje z przepływu finansowego. posiada płynność finansową. Wyd. że jednostka gospodarcza. SGH. by odegrać swoją rolę w rachunkowości muszą cechować się: dokładnością. T. W szerokiej definicji płynności finansowej w ujęciu przepływów pieniężnych wskazuje się. że któraś z nich jest błędna.ROZDZIAŁ 4 ANALIZA WSKAŻNIKOWA JAKO METODA OCENY DZIAŁALNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTWA 4. Wolters Kluwer 2011. taka jak przedsiębiorstwo. jeśli może sobie pozwolić na zakupy usług i towarów. gdy tylko są one jej potrzebne do pokrycia potrzeb konsumpcyjnych czy produkcyjnych oraz na pokrycie zobowiązań. Analiza płynności finansowej przedsiębiorstwa Pojęcie płynności finansowej nie jest jednoznaczne i może być różnie rozumiane. zdolność do dokonywania zakupów oraz zdolność do zaspokajania wszystkich zobowiązań (rys.1. Warszawa 2010. Definicje podawane w literaturze różnią się od siebie.

ale wszelkie niezbędne wydatki. wtedy zobowiązania nie miałyby znaczenia.Rysunek 4. s. Wiązać się to może z dodatkowymi kosztami. iż większość przedsiębiorstw nabywa towar z odroczonym terminem zapłaty. Wyd. Cicirko. Cicirko. regulowane dopiero w terminie ich wymagalności. SGH. że nie zostały dokonane żadne jednostronne odliczenia od kwoty zobowiązania przez jednostkę spłacającą dług. Kosińska. Gdyby wszystkie jednostki gospodarcze dokonywały zakupów wyłącznie na warunkach kredytowych. T. Interpretacja płynności finansowej Źródło: J.1. Krótkoterminowe zarządzanie kapitałem: jak zachować płynność 73 . W praktyce pod uwagę brane są nie tyk wydatki wynikające z bieżących zobowiązań. w której nie stać ich na zakup potrzebnych towarów czy spłatę zobowiązań w terminie. Przedsiębiorstwo próbują utrzymać tak właśnie zdefiniowaną płynność finansową nie chcą doprowadzić do sytuacji. T. Pluta. przez co pojawiają się zobowiązania wobec sprzedawcy. Kolejne określenie zastosowane w definicji i warte wyjaśnienia dotyczy pełnej wysokości zobowiązań. pod red. Michalski. tzw. niedobór płynności. Wynika to z faktu. Płynność finansowa – zagadnienia wstępne (w:) Podstawy zarządzania płynnością finansową przedsiębiorstwa. Warszawa 2010. jak odsetki czy kary umowne a nawet utratą reputacji91. 15. W. Oznacza ono.1. 91 G.

C. Cykl przepływu finansowego Źródło: M. korzysta z transportu obce usług świadczonych na remontowych i innych usług rzecz produkcji. PWN. Część tych elementów nabywa za gotówkę. Pomiar płynności finansowej na podstawie wielkości zasobowych zawartych w bilansie w praktyce okazuje się niewystarczający. Obrazuje on bowiem poziom płynności w danym momencie. Wędzki. 4. a okres ten zależy od polityki kredytowej przedsiębiorstwa. na który sporządzono sprawozdanie finansowe. produkcji i zbytu. zaciągając zobowiązania wobec dostawców.Analizując płynność finansową podkreśla się. u podstaw którego tkwią strumienie pieniężne generowane w toku jego działalności (rys. s. Zbyt wysoki poziom płynności również nie wpływa korzystnie na sytuację przedsiębiorstwa. Rysunek 4. Ponadto przyjęte finansową?. Wytworzone produkty sprzedawane są odbiorcom za gotówkę bądź kredyt. przechodzenie jednych aktywów w drugie powoduje. że częsta zmiana postaci środków tworzących kapitał przedsiębiorstwa. jeżeli są to zjawiska krótkotrwale. 80 W skład cyklu wchodzą procesy zaopatrzenia. Zarządzanie płynnością finansową w przedsiębiorstwie. zatrudnia pracowników.H.). Zarówno niedobór jak i nadwyżka nie są szkodliwe. Beck. Warszawa 1997. które przekształcą się po pewnym czasie w gotówkę. Sierpińska.1. cześć pozyskuje na kredyt. 7. że zależność ta ma postać cyklicznego procesu. 74 .2.2. aby następnie sprzedać je odbiorcom. Sprzedaż za gotówkę przyspiesza cykl konwersji gotówki.1. s. W procesie produkcji przedsiębiorstwo przekształca surowce i materiały w produkty gotowe (usługi). gdyż „zamrożone” środki finansowe mogłyby zostać efektywniej wykorzystane i tym samym przyczynić się do wzrostu rentowności przedsiębiorstwa. W procesie szeroko pojętego zaopatrzenia przedsiębiorstwo nabywa się surowce i materiały. a sprzedaż na kredyt powoduje zmianę produktów gotowych w należności. D. Warszawa 2005. Część wyrobów gotowych może pozostawać w magazynie.

T.. Wiesław Pluta (red. Analiza płynności krótkoterminowej przedsiębiorstwa stawia sobie za cel maksymalizację bogactwa jego właścicieli. Ostaszewski. Michalski. PN 1042. minimalizację kosztu kapitału finansującego działalność przedsiębiorstwa. sprowadzająca się do ustalenia rynkowej wartości majątku obrotowego oraz poziomu zobowiązań bieżących dotyczących takiego samego przedziału czasowego jak zabezpieczający je majątek obrotowy. Dlatego też potrzebna jest korekta wskaźników płynności. Warszawa 2005. Definicja i znaczenie krótkoterminowej płynności finansowej (w:) Zarządzanie finansami firm – Teoria i praktyka.). Michalski. 69. Patrz też: J. 69. 65-72) s. cyt. Analiza licznika ukazuje przepływy pieniężny generowany przez przedsiębiorstwo. Cicirko. że będzie ono przez cały czas generować dodatnie przepływy pieniężne. AE. Definicję tą można przedstawić poprzez wzór93: n V p= ∑ t =1 CFt (1+ k )t Gdzie: Wp – wartość przedsiębiorstwa CFt – wartość oczekiwanych przepływów pieniężnych generowany przez przedsiębiorstwo w okresie t k – stopa dyskonata wynikająca z kosztu kapitału przedsiebiorstwa W planowaniu krótkoterminowym maksymalizuje się wartości przedsiębiorstwa osiągane poprzez:    dążenie do maksymalizacji oczekiwanych przepływów pieniężnych. Bez względu na dokonaną korektę wskaźnika bieżącej płynności finansowej. Difin. s. 2 tom. maksymalizację okresu życia przedsiębiorstwa. która wynika z maksymalizacji wartości przedsiębiorstwa. (s. s. dz. Owartości przedsiębiorstwa decyduje wycena sumy zaktualizowanych po koszcie kapitału. Wrocław 2004. stosownie do specyfiki przedsiębiorstw. oczekiwanych strumieni pieniężnych generowanych przez przedsiębiorstwo92. 93 G. przy założeniu. 75 . s. w praktyce niezbędny jest odpowiedni dobór narzędzi pomiaru płynności finansowej. 318. 94 Tamże. które są szacowane na podstawie wzoru94: CF t =( CR t −KS BD −KZ t −D ) ∙ (1−T ) + D−∆ NWCt 92 G.zasady księgowania i określania wartości bilansowej zasobów zniekształcają rzeczywisty stan płynności finansowej. 69. Finanse spółki akcyjnej.

1. W zakresie przepływów pieniężnych. że w sposób pośredni na wartość przedsiębiorstwa wpływa wszystkie obszary związane z krótkoterminowym zarządzaniem płynnością. ANWC . 5.3. jednocześnie ograniczając koszty związane z zarządzaniem należnościami (KZ i KS) oraz koszty wynikające z istnienia straty związanej z nieściągalnymi wierzytelnościami. D .KZ.koszty zmienne w okresie /. . Inna polityka związana z wykorzystaniem kredytu ma odwrotne oddziaływanie na wartość przedsiębiorstwa. które dotyczą decyzje krótkoterminowe.przyrost kapitału pracującego netto. Mianownik w pierwszym wzorze zawiera stopę procentową reprezentującą koszt kapitału finansującego przedsiębiorstwo.).amortyzacja. poprzez zarządzanie należnościami.3 wynika. 2 tom. Michalski. Rysunek 4. gdy przedsiębiorstwo stosuje restrykcyjną politykę kredytu kupieckiego. w których występować będą przepływy pieniężne generowane przez przedsiębiorstwo. T—efektywna stopa podatkowa. Definicja i znaczenie krótkoterminowej płynności finansowej (w:) Zarządzanie finansami firm – Teoria i praktyka. to zachodzi najczęściej negatywny wpływ na poziom przychodów ze sprzedaży (CR). Wrocław 2004. PN 1042. dokonano interpretacji na rys. 76 . Wpływ polityki krótkoterminowej na płynność finansową przedsiębiorstwa Źródło: G. W przypadku. Z rys. przewidywana wielkość powinna kształtować wartość przedsiębiorstwa. Obniżenie poziomu należności pociąga za sobą znacznie niższy poziom kapitału obrotowego netto. co oznaczono literą k. oznaczone przez t. s.1. co przekłada się korzystnie na przepływ pieniężny. AE. Wiesław Pluta (red. 70. W zakresie poszczególnych obszarów funkcjonowania przedsiębiorstwa. oraz liczba okresów.

1.4. środkami pieniężnymi i bieżącymi zobowiązaniami przedsiębiorstwa. Nadzorcze miary płynności w zakresie płynności długoterminowej przedsiębiorstwa przedstawiono na rys. WPANFW oblicza się według wzoru: WPANFW = FW −ŁWK An Gdzie: ŁWK . który oblicza się jako iloraz funduszy własnych pomniejszonych o łączną wartość kapitałów z tytułu ryzyka rynkowego oraz z tytułu ryzyka rozliczenia dostawy. zatem podstawy wpływ na przewidywaną długość funkcjonowania przedsiębiorstwa. czy ryzyka kontrahenta do aktywów niepłynnych. w skrócie (WPANFW). Nadzorcze miary płynności w zakresie płynności długoterminowej przedsiębiorstwa Źródło: Opracowanie własne Poziom pokrycia aktywów niepłynnych funduszami własnymi. 6. Utrata płynności krótkoterminowej ma.in.Z krótkoterminowych obszarów w zakresie kreowania decyzji finansowych zależnie od wielkości oczekiwanych przepływów pieniężnych jest efektem zarządzania zapasami. Zarządzanie płynnością długoterminową dotyczy dopasowania terminów płatności oraz możliwości pozyskania w przyszłości zadowalających źródeł finansowania i kosztu pozyskania środków w zakresie wpływu na rentowność przedsiębiorstwa. Rysunek 4. tytułu ryzyka rozliczenia dostawy i ryzyka kontrahenta oraz środków obcych stabilnych do poziomu 77 .łączną wartość kapitałów z tytułu ryzyka rynkowego oraz z tytułu ryzyka rozliczenia dostawy An – aktywa niepłynne Poziom współczynnika pokrycia aktywów niepłynnych oraz aktywów o płynności ograniczonej funduszami własnymi i kapitałem obcym oblicza się jako iloraz sumy funduszy własnych minus łączną wartość zobowiązań kapitałowych m.

sumy aktywów niepłynnych wraz aktywami o ograniczonej płynności. 78 . Warszawa 2002. gdzie dobrym wskaźnik przedstawia wzrost jego poziomu w czasie. 96 Tamże. Wskaźnik ten liczy się następująco:  Wskaźnik wydajności gotówkowej95: gotówka netto z działalności operacyjnej sprzedaż netoo  Wskaźnik wydajności gotówkowej ogółem zapisuje się następująco: gotówka netto z działalności operacyjnej średnia wartość majątku ogółem  Wskaźnik wydajności gotówkowej majątku obrotowego przedstawia zdolność tego majątku do pomnażania środków pieniężnych: got ó wka netto z dzia ł alno ś ci operacyjnej ś rednia warto ść maj ątku obrotowego  Wskaźnik wystarczalności gotówkowej umożliwia oceną. Zarzadzanie płynnością finansową w przedsiębiorstwie. s. czy pozyskiwane z podstawowej działalności środków pieniężnych netto jest odpowiednio duża wobec do wydatków oraz zobowiązań przedsiębiorstwa96. 54. wystarczalności gotówkowej. Poziom wskaźnika wydajności gotówkowej obrazuje relację gotówki operacyjnej do obrotu oraz zysku generowanego poprzez ten obrót i do majątku przedsiębiorstwa. s. 52-53. Współczynnik ten określa się wzorem: WPANiAOPFWiŚOS= ( FW −ŁWK )+ Stabilne Środki Obce ≥1 An+ A o ograniczonej płynności Przeprowadzenie analizy rachunków przepływów pieniężnych w efekcie w wielu przypadkach jest niewystarczające i nie daje całego obrazu przepływów pieniężnych w przedsiębiorstwie. W szczegółowości dotyczą:   wydajności gotówkowej. D. Wędzki. czyli WPANiAOPFWiŚOS. PWN. Wskaźnik wystarczalności gotówkowej operacyjnej na spłatę długu wylicza się wzorem: gotówka netto z działalności operacyjnej zobowiązania ogółem  Wskaźnik wystarczalności gotówki operacyjnej na spłatę zobowiązań 95 M. Sierpińska.

przy wskaźnik bieżącej płynności= czym jego wadą jest fakt. Warszawa 2004. We wskaźniku szybkiej płynności. Wskaźnik ten oblicza się wzorem: aktywa obrotowe zobowiązania bieżące Powyższy wskaźnik jest podstawową dla obliczeń płynności finansowej firmy. że przedsiębiorstwo nie ma potrzeby sięgania po dodatkowe środki pieniężne. Wskaźnik bieżącej płynności finansowej dostarcza informacji o zdolności przedsiębiorstwa do regulowania zobowiązań dzięki aktywom obrotowym. A.krótkoterminowych: gotówka netto z działalności operacyjnej zobowiązania krótkoterminowe  Wskaźnik ogólny wystarczalności gotówkowej umożliwia ocenę zdolności przedsiębiorstwa względem spłaty zadłużenia długoterminowego. Helfert. PWE. Wskaźnik ten liczony jest jako kapitał obcy. wypłaty dywidend i pokrycia wydatków inwestycyjnych: gotówka netto z działalności operacyjnej spłata zobowiązań długoterminowych+ wypłatadywidendy + zakup majątku trwałego Wskaźnik ten przedstawia bieżącą politykę finansową firmy. 180 79 . z aktywów obrotowych eliminuje się mało płynne zapasy oraz rozliczenia międzyokresowe. wska ź nik szybkiej p ł ynn o ś ci= aktywa obrotowe−zapasy−rozliczenia mi ę dzyokresowe kr ó tkoterm zobowi ą zania bie żą ce W ten sposób ukazuje się pokrycie zobowiązań krótkoterminowych firmy aktywami o wysokiej płynności. co przedstawiono w poniższym wzorze:97 DR= Kapitał obcy Aktywa ogółem 97 E. czyli zobowiązania ogółem plus rezerwy na zobowiązania. Wskaźnik na poziomie 1 oznacza. iż w aktywach obrotowych znajdują się zapasy i rozliczenia międzyokresowe. które są stosunkowo mało płynne i słabo zabezpieczają płynność finansową firmy. Techniki analizy finansowej. Dlatego analizę płynności należy uzupełnić się o wskaźnik szybkiej płynności. Wskaźnikiem dynamicznym kluczowym dla pracy jest wskaźnik ogólnego zadłużenia (DR). s. do aktywów ogółem.

 Wskaźnik pokrycia obsługi długu z wyniku finansowego netto Wskaźnik pokrycia obsługi długu z wyniku finansowego netto= wynik finansowy netto raty kapitałowe+ odsetki Dzięki temu wskaźnikowi określa się wynik finansowy netto pokrywa obsługę rat kapitałowych oraz odsetek. Gołębiowski. Dlatego nie powinien on przekraczać 0.Wskaźnik ten to najbardziej ogólnym obrazem struktury finansowania aktywów. 203.67 pkt98.0. Fundacja Rozwoju Rachunkowości w Polsce Warszawa 2002. w przypadku przedsiębiorstw dużych oraz średnich i 3. 495-507. Analiza finansowa w teorii i w praktyce. s.0 oznacza silne zadłużenie. Wielkość tego wskaźnika również nie powinna przekraczać 1. jak99:  Wskaźnik zadłużenia długoterminowego (wskaźnik długu): Zadłużenie długoterminowe= Dzięki temu wskaźnikowi zobowiązania długoterminowe kapitał własny określa się poziom pokrycia zobowiązań długoterminowych kapitałami własnymi. Patterson. Tłaczała.  Wskaźnik zadłużenia kapitałów własnych: Wskaźnik zadłuzenia kapitałów własnych= zobowiązanie ogółem kapitał własny Wskaźnik ten określa poziom zadłużenia kapitału własnego oraz relację kapitałów obcych do kapitałów własnych. Ponadto w pracy zostaną obliczone takie wskaźniki.0 wobec przedsiębiorstw małych. Kompendium terminów z zakresu rachunkowości i finansów po polsku i po angielsku.3 pkt. s. Szacuje się.0. czyli określa stopień obsługi długu przez zysk. 98 G. 99 R.2/1. 80 . Difin.  Wskaźnik pokrycia obsługi długu z EBIT-u Wskaźnik pokrycia obsługi długu z EBIT = wyniki finansowe brutto+ odsetki raty kapitałowe+ odsetki Wskaźnik ten określa ile razy zysk przed odliczeniem zobowiązań podatkowych i odsetek pokrywa spłacane raty kapitałowe i odsetki. Warszawa 2009. Im wyższa wartość tego wskaźnika tym wyższe ryzyko kredytowe przedsiębiorstwa. Wskaźnik ten powinien być wyższy niż 1. Przekroczenie poziomu 1. że wartość tego wskaźnika przekraczała 1. A.

Zgodnie z tym optimum suma zysku przed opodatkowaniem z amortyzacją powinna być o 50% wyższa od poziomu rocznej raty kredytu z odsetkami. w okolicach tego optimum.33 2011 1.86 2012 2.1.22 2010 0. Jednocześnie za optymalny uznaje się jego poziom 2 punktów.5 pkt. Wskaźnik bieżącej płynności w latach 2009-2013 Źródło: Opracowanie własne 81 .54 Bieżąca płynność w Spółce w latach 2009-2013 uległa wzrostowi o ponad 2 punkty.1. Wykres 4. 2009 0.  Wskaźnik pokrycia zobowiązań odsetkowych Wskaźnik pokrycia zobowiązań odsetkowych= wynik finansowy brutto +odsetki odsetki Dzięki temu wskaźnikowi można określić zdolność przedsiębiorstwa do terminowej spłaty odsetek. Wskaźnik pokrycia obsługi długu Wskaźnik pokrycia obsługi długu z cash flow = wynik finansowy netto+ amortyzacja raty kapitałowe +odsetki Dzięki temu wskaźnikowi możliwe jest określenie pokrycia obsługi długu z nadwyżki finansowej netto.02 2013 2. W przypadku jednoczesnej spłaty odsetek. w ciągu dwóch ostatnich lat. i rat kapitałowych nie ma potrzeby stosowania tego wskaźnika. która to wielkość w BHK oscyluje. Poziomem optymalnym dla tego wskaźnika jest poziom 1.

na co wskazywałby poziom wyższy niż 3 punkty. przy czym nie świadczy to o kłopotach finansowych firmy. Przyjmuje się jednak.Wartość tego wskaźnika powinna się mieścić w granicy od 1.3 punktów wynika z wzrostu kapitału własnego. którego poziom w latach 2011-2013 wzrósł o niemal 0. Wskaźnik szybkiej płynności w latach 2009-2013 Źródło: Opracowanie własne Wskaźnik płynności gotówkowej również wykazał stałą tendencję zwyżkową w latach 2009-2013 rosnąć o 2. 0.9 punktów . W efekcie możemy wskazać. w latach 2011-2013.59 2013 2.007 2010 -0.54 .30 Wykres 4.1. że BHK posiada.1. Wskaźnik płynności gotówkowej w latach 2011-2012 82 2013 2.92 2012 2.3.44 2012 1.22 2010 0.0 punktów.2 do 2.2.02 Wykres 4.001 2011 1.31 2011 1. nadmierne środki finansowe. Wskaźnik na poziomie 2. co w latach 2011-2012 miało miejsce. 2009 0. Jednocześnie wartość ta w latach 2009-2010 była ujemna. które generują nadpłynność i powinny zostać wykorzystane do wypracowania większego zysku np. 2009 -0.Wyższemu wzrostowi uległ wskaźnik szybkiej płynności. że wskaźnik ten powinien się kształtować na poziomie ok. poprzez ich zainwestowanie na rynku bankowym lub papierów wartościowych.32 punktów.3.

1.4521 2011 0.00044 2012 0.9895 83 .04428 Wykres 4. który w roku 2013 był stukrotnie .Stawia się zatem wniosek. 2009 0. że od roku 2013 firma zaczyna zwiększać swoją wydajność gotówkową do poziomu wyższego nawet niż w roku 2010.Źródło: Opracowanie własne W efekcie wydajność gotówkowa w roku 2011 i 2013 jest na niskim poziomie. Wskaźnik wydajności gotówkowej ze sprzedaży w latach 2011-2012 Źródło: Opracowanie własne Analogiczne wahania dotyczą wskaźnika wydajności gotówkowej ogółem.00463 2013 0. 2009 0.3581 2010 0. co wynika z procesu optymalizacji przepływów finansowych w BHK.0099 2012 0.4.01993 2011 0. Zatem majątek obrotowy firmy nie generował dostatecznej gotówki w latach 2011-2012 .01615 2010 0.1067 2013 0.

Wykres 4.1.5. Wskaźnik wydajności gotówkowej ogółem w latach 2009-2013

Źródło: Opracowanie własne

Potwierdza to także zmiana w zakresie wskaźnika wydajnosci gotówkowej z
majątku ogółem i z majątku obrotowego.
2009
2010
2011
2012
2013
0,4334
0,5799
0,0015
0,0147
0,1516
Wykres 4.1.6. Wskaźnik wydajności gotówkowej z majątku ogółem w latach
2009-2013

Źródło: Opracowanie własne

2009
0,4437

2010
0,5847

2011
0,0015

2012
0,0147

2013
0,1527

Wykres 4.1.7. Wskaźnik wydajności gotówkowej z majątku obrotowego w latach
2009-2013

84

Źródło: Opracowanie własne

W efekcie Spółka aktualnie nie ma trudności ze spłatą zobowiązań, co potwierdza
poziom wskaźniku wystarczalności gotówkowej na spłatę zobowiązań ogółem .
2009
0,1019

2010
0,1815

2011
0,0039

2012
0,0297

2013
0,3889

Wykres 4.1.8. Wskaźnik wystarczalności gotówkowej na spłatę zobowiązań ogółem w
latach 2009-2013

Źródło: Opracowanie własne

Jednocześnie wszystkie zobowiązania BHK mają charakter krótkoterminowy.
Zatem BHK pokrywa wszystkie zobowiązania długoterminowe ze środków własnych. W
efekcie Spółka generuje coraz wyższy wskaźnik wypłacalność z posiadanej gotówki, co

85

należy uznać za bardzo dobry wynik i brak jakichkolwiek problemów ze spłatą
ewentualnie zaciągniętych zobowiązań.
2009
0,22

2010
0,31

2011
1,87

2012
2,02

2013
2,55

Wykres 4.1.9. Wskaźnik wypłacalności gotówki w latach 2009-2013

Źródło: Opracowanie własne

Na umiejętne wykorzystanie kapitału własnego wskazuje stały wzrost poziomu
kapitału pracującego, który w roku 2011 wyniósł 2,8 mln PLN, a w roku 2013 już 4,1 mln
PLN.

2009
-1527332,88

2010
-1241279,62

2011
2881562,34

2012
3395151,79

2013
4105192,41

Wykres 4.1.10. Wskaźnik kapitału pracującego w latach 2009-2013 [PLN]

86

22 2011 0.61 punktów w roku 2013.1.51 2013 0. 2009 -3. Nadwyżki finansowe mogły przełożyć się na nadpłynność jednak powyższe wskaźniki 87 .10. że spółka posiada optymalna płynność finansową.35 2010 -2.46 2012 0.Źródło: Opracowanie własne Pozytywnym zjawiskiem w BHK jest jego wzrost obrotowości kapitału pracującego z 0.61 Tabela 4.46 punktów w roku 2011 do 0. Wskaźnik produktywności kapitału pracującego w latach 2009-2013 Źródło: Opracowanie własne Wnioskując wskazuje się.

Wskaźniki względne powszechnie nazywa się wskaźnikami rentowności lub wskaźnikami zyskowności. określaną jako rentowność ekonomiczną. Przedmiotem analizy rentowności sprzedaży jest relacja zysku finansowego ze sprzedaży do przychodu ze sprzedaży. 4. Warszawa 2002 . Analiza ta umożliwia syntetyczną ocenę opłacalności produktów wytworzonych przez przedsiębiorstwo i towarów przez niezakupionych. Podstawy analizy finansowej. s. wyd. 101 Tamże. tym jest bardziej opłacalna sprzedaż101. nazywaną rentownością finansową. Rentowność spełnia rolę syntetycznego miernika. Analiza rentowności sprzedaży jest ważnym obszarem analizy rentowności działalności przedsiębiorstwa. Wyraża to następująca relacja: Wskaźnik rentownoci sprzedaży = Zysk netto Pr zychody ze sprzedaży Wskaźnik rentowności sprzedaży informuje. W. że kapitał Spółki jest dobrze lokowany. należy pogłębić analizę zysku. Analiza rentowności może być rozpatrywana z różnych punktów widzenia i może obejmować różne kryteria zysku i różne podstawy. Ponieważ suma kwot zysku nie charakteryzuje precyzyjnie skali efektywności gospodarowania. 231-232.  rentowność zaangażowanych kapitałów. 88 . który pozwala na ocenę różnych obszarów działalności przedsiębiorstwa za pomocą jednego lub kilku wskaźników. Mają różne właściwości.  rentowność majątku. Wskaźnikowa ocena rentowności Podstawowym miernikiem efektywności jest zysk. nazywaną rentownością handlową.2. 100 . a ich wartość poznawcza zależy w dużym stopniu od charakteru przedsiębiorstwa i warunków w jakich funkcjonuje100. Najczęściej wyróżnia się:  rentowność sprzedaży. Wynika to z dużego znaczenia rentowności w ocenie efektywności działalności przedsiębiorstwa. Analiza rentowności stanowi jeden z najbardziej istotnych zakresów analizy finansowej. Im większa wartość przyjmuje ten wskaźnik. jaka kwota wyniku finansowego jest zawarta w jednej złotówce przychodów. W tym celu stosuje się wielkości względne obrasowujące relację zysku do odpowiedniej podstawy porównania.świadczą. s. Gabrusewicz. Dlatego obniżenie zysku netto w roku 2012 zostało zahamowane i zysk w roku 2013 wrócił do poziomu z roku 2011. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. 174. do których zysk ten jest odnoszony..

168-171. 102 . W. 89 . Wskaźniki te przedstawia się następująco: Wskaźnik rentownosci aktywów trwałych = Wskaźnik rentownosci aktywów obrotowych = Zysk netto Aktywa trwałe Zysk netto Aktywa obrotowe Wskaźnik rentownosci majątku netto = Zysk netto *100 Majatek ogółem Wskaźnik rentownosci majątku brutto = Zysk brutto *100 Majatek ogółem Powyższe wskaźniki informują. szczególnie:  aktywów trwałych. jaką kwotę wyniku finansowego generuje jedna złotówka zaangażowanych aktywów. Analiza sprawozdań finansowych. tym lepsza efektywność zaangażowanych aktywów w działalność. Ukazują relację osiągniętego przez jednostkę wyniku finansowego do kwoty aktywów zaangażowanych w działalność jednostki. Jednak należy podkreślić.  aktywów obrotowych. s. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. Warszawa. 234. wyd. Im większa wartość tego wskaźnika.  odpowiednich rodzajów zysku.Wskaźnik rentowności sprzedaży ukazuje pełniejszy obraz efektywności działalności przedsiębiorstwa. Pogłębiona analiza rentowności majątku umożliwia ocenę racjonalności gospodarowania określonymi grupami aktywów przedsiębiorstwa. s. . PWE. Gabrusewicz. gdy rozpatrywany jest w czasie. 2005. Warszawa 2002. jaka kwota wyniku finansowego netto przypada na jednostkę wartości zaangażowanych w działalność aktywów trwałych oraz obrotowych103. Podstawy analizy finansowej. Wskaźniki rentowności aktywów są narzędziami oceny efektywności wykorzystania zasobów zaangażowanych w działalność jednostki gospodarczej. Nowak. 103 E. Ogólna postać wskaźnika rentowności aktywów jest następująca: Wskaźnik rentownosci aktywów = Zysk netto Aktywa Wskaźnik rentowności aktywów informuje. że jego poziom zależy od rodzaju działalności przedsiębiorstwa a także od długości cyklu produkcyjnego102.

47 15.34 13.15 16.2.11 .2. Jednak wskaźnik ten ulega zmianom w zależności od zmian obciążeń podatkowych w firmie. tym efektywność większa wykorzystania kapitałów jednostki Ważną rolę w analizie rentowności kapitału odgrywa analiza rentowności kapitału własnego.1. Relacje wskaźników rentowności w latach 2009-2013 rentowność sprzedaży ROS rentowność aktywów ROA rentowność kapitału własnego ROE Żródło: Opracowanie własne 104 Tamże .55 29.32 28. s. wyraża to relacja: Wskaźnik rentownosci kapita łu całkowitego = Wynik netto Kapitał całkowity Powyższy wskaźnik informuje. Im większa wartość..Źródła finansowania działalności jednostki gospodarczej stanowią kapitały.69 34. Z tego powodu bardzo ważna jest analizy rentowności zaangażowanych kapitałów w działalność.78 2013 4. Wskaźnik rentowności sprzedaży ROS = (4. Tą analizą zainteresowani są szczególnie akcjonariusze oraz udziałowcy. Wskaźnik rentowności kapitału własnego oparty na zysku netto definiowany jest jako relacja wyniku netto do kapitału własnego: Wskaźnik rentownosci netto kapita łu w łasnego = Wynik netto Kapitał własny Wskaźnik ten informuje.1. czyli w miejsce zysku netto bierze się pod uwagę zysk brutto104.51 121 2010 4.) Tabela 4. W takiej sytuacji zamiast zysku netto uwzględnia się zysk brutto.57 25. Formuła obliczeniowa jest analogiczna do Wskaźnika rentowności netto kapitału własnego. 179-181. Wskaźnik rentowności kapitału całkowitego jest stosunkiem wyniku netto do całości zaangażowanych w działalność jednostki kapitałów. 90 2009 4.4 128 2011 5. jaką kwotę wyniku netto generuje jedna złotówka kapitałów zaangażowanych w działalność jednostki gospodarczej.12 2012 4.68 26. Umożliwia ocenę efektywności kapitałów wniesionych do danej jedności. jaka kwota wyniku netto przypada na jedną złotówkę zaangażowanego kapitału własnego.

Analogiczne wachanie wykazał wskaźnik rentowności z aktywów w latach 20112013.1. Wykres 4. Zatem w skali dwóch lat miał miejsce spadek o niecały 1%.Wskaźnik rentowności sprzedaży w latach 2009-2013 uległ wzrostowi niewiele bo o 0. przy czym rok wcześniej poziom ROS był najwyższy. a w roku 2013 wyniósł on 15.34%.2. W roku 2012 spadł on do najniższego poziomu 13. Jednoczęsnie w latach 2009-2010 poziom rentowności aktywów był najwyższy co wynikało z nisiej sumy aktywów w tych latach.78%. który w roku 2011 był najwyższy i wynosił 16. Jednocześnie w roku 2012 znajdował się on na najniższym poziomie 4.04 punktów. Wskaźnik ROA w latach 2009-2013 [%] 91 .1.2.12%. Wykres 4.2.32%. Wskaźnik ROS w latach 2009-2013 [%] Źródło: Opracowanie własne na podstawie tabeli 4.2.

przy czym w roku 2013 spadek ten bądź został wychamowany (ROS i ROA).2.2. Wykres 4.2.Wskaźnik ROE w latach 2009-2013 [%] Źródło: Opracowanie własne na podstawie tabeli 4. Relacje wskaźników rentowności w latach 2009-2013 [%] 92 .3. W efekcie w latach 2009-2013 obserwuje się stały spadek poziomu rentowności.Źródło: Opracowanie własne na podstawie tabeli 4.4. a więc na rok przed podwyższeniem kapitał własnego. należy uznać za dobry. 9.5%.2.1. W wyniku podwyższenia kapitału własnego w roku 2013 można zaobserwoać spadek rentowności na tym poziomie o ok. Jednoczęśnie największy spadek zaobserowano w roku 2012. bądź dynamika obniżenia wskaźnika została wychamowana (ROE). Wykres 4. Jednocześnie poziom wskaźników przedstawiony na rys.1.

4. że w dobrze funkcjonującej firmie zachowana jest następująca relacja: ROE>ROA>ROS. należności oraz jak szybko jednostka spłaca swoje zobowiązania.wyrażającym przychód ze sprzedaży w cenach brutto. do których zalicza się: 93 . a zarazem najogólniej charakteryzującą sprawność działania. Ich istotą jest rozpatrywanie relacji między odpowiednim wskaźnikiem dynamicznym . zapasy. Wskaźniki szybkości obrotu charakteryzują stopień wykorzystania majątku jednostki.  wskaźnik okresu spłaty zobowiązań Podstawową grupą wskaźników.  wskaźnik rotacji należności. W celu pomiaru aktywności przedsiębiorstwa .wykorzystuje się następujące wskaźniki sprawności działania:  wskaźniki obrotowości majątku. Wnioskując wskazuje się.w zakresie wykorzystania zasobów majątkowych . Ocena sprawności działania Do pomiaru aktywności przedsiębiorstwa w zakresie wykorzystania zasobów majątkowych firmy służą wskaźniki sprawności działania. netto lub kosztach własnych .a wskaźnikiem statycznym.3.Źródło: na podstawie tabeli 4. Informują o szybkości.  wskaźniki rotacji zapasów.2. Zasada ta w analizowanej spółce została zachowana w latach 2011-2013. z jaką obracane są aktywa ogółem. stanowią wskaźniki obrotowości majątku.1. nazywane też wskaźnikami obrotowości. wyrażającym przeciętny stan zaangażowanych w działalności składników majątkowych.

180. jest wskaźnik obrotowości majątku trwałego. Ma natomiast małe znaczenie w firmach. wyższy jego poziom świadczy o lepszym wykorzystaniu tej części majątku. Jego zwiększenie jest istotnym czynnikiem poprawy rentowności przedsiębiorstwa. Poprawa wartości wskaźnika może wynikać między innymi z lepszej organizacji pracy. w których środki trwałe stanowią ważny element majątku. Podobnie jak w przypadku poprzedniego wskaźnika. mniej zamortyzowany majątek. Im wyższa jest wartość wskaźnika. 94 . że przychody uzyskiwane ze sprzedaży wymagają więcej niż proporcjonalnego zaangażowania majątku105. Przy obliczaniu tego wskaźnika przyjmuje się majątek trwały netto. Wskaźnik zbyt niski może prowadzić do zachwiania 105 Tamże . przeprowadzania systematycznych remontów i konserwacji. Określa zdolność aktywów jednostki do generowania przychodów ze sprzedaży. w których sprzedaż w mniejszym stopniu zależy od środków trwałych zaangażowanych w ich działalności. będzie wykazywało rotację wyższą. Wskaźnik obrotowości majątku obrotowego ukazuje ile razy w ciągu roku następuje odtworzenie tego majątku poprzez sprzedaż wyrobów i usług. niż firma w stosunku do niej konkurencyjna. które dysponuje majątkiem w znacznym stopniu zamortyzowanym. posiadająca nowszy.. s. ponieważ świadczy o zamrożeniu kapitału obrotowego. tym lepsza jest sytuacja finansowa przedsiębiorstwa. jaka wartość przychodów ze sprzedaży przypada na jedną złotówkę zaangażowanego majątku. że wskaźnik zbyt wysoki może być niekorzystny. który wyraża zdolność majątku trwałego do generowania przychodów. Wykorzystanie wskaźnika rotacji środków trwałych w systemie oceny jest szczególnie istotne dla firm.Wskaźnik obrotowosc i majątku = Przychody ogółem Majątek ogółem Wskaźnik obrotowosc i majątku trwałego = Przychody ogółem Majątek trwały Wskaźnik obrotowosc i majątku obrotowego = Przychody ogółem Majątek obrotowy Wskaźnik obrotowości majątku informuje. dlatego przedsiębiorstwo starsze. Należy jednak pamiętać. Niższa od 1 wartość tego wskaźnika sugeruje. Kolejnym wskaźnikiem.

s. w stosunku. Dlatego obok ogólnego wskaźnika rotacji zapasów wyróżniamy także wskaźniki rotacji poszczególnych rodzajów zapasów107. co ile dni przedsiębiorstwo odnawia swoje zapasy dla zrealizowania określonej sprzedaży. 2005. s. Nowak. co oznacza mniejsze koszty. Wskaźnik rotacji zapasów jest miarą efektywności wykorzystania kapitału zaangażowanego w zapasach danego przedsiębiorstwa. Wskaźniki rotacji zapasów oraz wskaźnik cyklu zapasów w dniach ujmują następująco: Wskaźnik rotacji zapasów = Przychody ze sprzedaży Zapasy ogółem Wskaźnik rotacji zapasów = Zapasy * 365 Przychody ze sprzedaży Wskaźniki rotacji określają. Warszawa. by do obliczeń należności przyjmować sprzedaż brutto. Niska wielkość tego wskaźnika może tez oznaczać brak środków na odtworzenie zapasów. do których miało miejsce spowolnienie rotacji. Natomiast wskaźnik cyklu obrotu zapasów w dniach informuje.. ponieważ skraca się czas przebywania zapasów w przedsiębiorstwie.96. gdy liczba obrotów wzrasta. dlatego zasadne jest. ile razy w ciągu badanego okresu nastąpi „odnowienie” stanu zapasów. Wielkość tego wskaźnika informuje o czasie pozostawania kapitału w zapasach. Analiza sprawozdań finansowych.. 182. Wysoki wskaźnik rotacji w dniach informuje o wolnym obrocie zapasów. Korzystna sytuacja jest wtedy.rytmiczności produkcji i sprzedaży oraz pogorszenia stopnia wykorzystania środków trwałych106. Wydłużenie okresu pozostawania kapitału w zapasach może być spowodowana szeregiem czynników. Do oceny szybkości rotacji należności wykorzystuje się następujące wskaźniki: Wskaźnik rotacji należnosci = Pr zychody ze sprzedaży Przeciętny stan należnosci Wskaźnik inkasa należnosci w dniach = Przeciętny stan należnosci * 365 Pr zychody ze sprzedaży 106 Tamże . Ich identyfikacja wymaga uprzedniego określenia rodzaju zapasów. Im krótszy jest ten okres. tym większa płynność kapitału zaangażowanego w zapasach i odwrotnie. 107 E. którym odpowiada strumień sprzedaży brutto. niski zaś o obrocie szybkim. 95 . PWE. Wówczas sprzedaż realizowana jest przy niższym poziomie zaangażowanych zapasów. Kolejnym składnikiem majątku obrotowego uwzględnianym przy ocenie sprawności działania są należności.

Jeśli jest mniejszy niż 7.25 2013 3.06 3. W ocenie sprawności działania przedsiębiorstwa ważny jest równie okres regulowania zobowiązań wobec dostawców. 268.0108.3. Wskaźnik rotacji aktywów 2013 39 2012 48 2011 53 2010 45 2009 0 51 10 20 30 40 50 60 Źródło : Opracowanie własne 108 W. Informuje. Gabrusewicz.3. s. 96 . przez co może samo mieć trudności z terminowym regulowaniem swych zobowiązań. że przedsiębiorstwo zbyt długo kredytuje swoich klientów.Wskaźnik rotacji należności określa.0 to taka sytuacja może oznaczać.21 4.22 2012 3. za którą nie uzyskano jeszcze należności. Wskaźnik cyklu inkasa należności w dniach.1. Warszawa 2002 . w jakim stopniu kredytuje ona swoich odbiorców i jak długo środki pieniężne są zamrożone w należnościach. wyd.48 Wykres 4. zatem kierownictwo firmy.0 – 10. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. określa ilość dni sprzedaży. który informuje. ile razy wciągu roku firma odtwarza stan swoich należności.. Według standardów zachodnich. Wskaźnik okresu spłaty zobowiązań. Podstawy analizy finansowej.1) 2009 2010 2011 3. jaki jest średni czas regulowania zobowiązań w przedsiębiorstwie ustala się w następujący sposób: Wskaźnik okresu spłaty zobowiązań = Zobowiązan ia bieżące * 365 Koszt własny sprzedaży Wskaźnik rotacji aktywów Wra = (4. wskaźnik ten powinien oscylować w przedziale 7.

3.29=13 DNI 12.52 b) stanowi relację stanu zapasów do przychodów netto ze sprzedaży.2.98=26 DNI 10.2.) a) określa ile razy w ciągu okresu rozpatrywanego nastąpił obrót zapasami 2009 2010 2011 27.05 2012 33.3.Wskaźnik ten sugeruje dobrą relację przychodów ze sprzedaży do aktywów ogółem. Na przestrzeni lat możemy zaobserwować od 3.3. 97 .45=12 DNI 25.06 w 2011 spadł o 0.17=4 DNI Wykres 4. Wskaźnik rotacji zapasów.97=11 DNI 4.32 14.47 29.21 do 3. 2009 2010 2011 2012 2013 13.48 generowania przychodów netto ze sprzedaży z każdej zaangażowanej jednostki posiadanego majątku.27 2013 87.) b) wskaźnik cyklu obrotu zapasów w dniach Wcoz = (4. Najwięcej generowanego przychodu netto jest w roku 2010 i wynosi 4.3. 2013 39 2012 48 2011 53 2010 45 2009 0 51 10 20 30 40 50 60 Źródło: Opracowanie własne. Sytuacja wydaje się być stabilna co sugeruje dobrą politykę w zakresie przychodów netto ze sprzedaży.84 ale w 2012 oraz 2013 roku jest tendencja wzrostowa Wskaźnik rotacji zapasów a) wskaźnik rotacji zapasów Wrz = (4.

3.19 Wykres 4.23 4. a przez to także na zysk przedsiębiorstwa.krotny obrót zapasami w ciągu roku oraz 2014.Można zauważyć bardzo dobrą sytuacje jeżeli chodzi o zapasy w roku 2012 ponad 30. powodującymi odnawianie ich co średnio 0 11 dni a najlepszą sytuację w 2013 ponad 88-krotny obrót odnawiany co 4 dni jest bardzo dobry rezultatem.3.4) b) wskaźnik cyklu inkasa należności w dniach Wcin = (4. który jest jednym z najistotniejszych aspektów działalności.. że trzeba poświęcić dużą uwagę polityce ściągania należności co jest bardzo trudne .Chociaż w 2011 roku jest zauważalny już spadek o 14 dni z rokiem 2012.3. Wskaźnik rotacji należności 3.66 98 2010 . Tak krótki cykl obrotu zapasów sugeruje.3. Ma przełożenie na dobry wynik na sprzedaży towarów. Połączenie dobra własnego z dobrymi relacjami z odbiorcami jest jedną z najtrudniejszych dziedzin w firmach handlowych.5) a) 2009 2011 2012 2013 3.67 3. Wskaźnik rotacji należności a) wskaźnik rotacji należności Wrn = (4.89 5.

91=94 DNI 2010 2011 2012 2013 69.24 2009 0. Można zauważyć że średnio co około 100 dni firma odnawia swoje należności.6) 2011 42. a przede wszystkim stabilnym wynikiem dla danego typu działalności.66=58 DNI 43.55 2010 1.8 wskaźnik czasu windykacji Źródło: Opracowanie własne.42=99 DNI 99. co jest dosyć dobrym.4 1.37= 43 DNI Wykres 4.56 2012 1.10= 87 DNI 99. Istotną jednak kwestią jest porównanie powyższych wyników do sytuacji przeciwnej. Spółka usprawniając przepływy magazynowe obniżyła koszty magazynowe i realizuje szybciej zlecenia.4 0.2 1. Wskaźnik cyklu inkasa należności w dniach obrazuje się od 70100 dni.90=62 DNI 2010 (4. b) 2009 93.85= 70 DNI 87. a mianowicie spłacania zobowiązań.77=65 DNI 2012 2013 57. Wskaźnik płatności zobowiązań 99 .3.6 0.3.8 1 1.2013 1.96 0 0.2 0.4. Wskaźnik płatności zobowiązań Wpz = 2009 61.08 2011 0. Jednocześnie umożliwia klientom dłuższe odręczenie płatności przez co jest bardziej konkurencyjna na rynku.79=100 DNI Na pierwszy rzut oka wyniki prezentowane wyżej wskazują słaby wynik na ściągalności należności.71= 42 DNI 64.6 1.

4 1. Nie wolno przekroczyć pewnej granicy.6 0.24 2009 0.4 0.3. którą musimy konfrontować z należnościami.08 2011 0.2013 1.3. Przy tym wskaźniku należy pamiętać także o relacjach z dostawcami.56 2012 1. Tak jak już wspomniałam wcześniej .55 2010 1.8 wskaźnik czasu windykacji Źródło: Opracowanie własne. Wskaźnik cyklu środków pieniężnych (konwersji gotówki) Wckg = cykl obrotu zapasów + cykl inkasa należności – okres spłaty zobowiązań (4.7) 2009 2010 2011 2012 2013 45 dni 40 dni 48 dni 53 dni 61 dni Wykres 4.2 0. ze względu na to. Wskaźnik cyklu środków pieniężnych (konwersji gotówki) 2013 39 2012 48 2011 53 2010 45 2009 0 100 51 10 20 30 40 50 60 .96 0 0.2 1. jest to sytuacja . że długo angażujemy kapitały obce by dopiero po ponad 60 dniach zwrócić go właścicielom.5.6 1. w której zostaniemy postrzegani jako Ci.8 1 1. Wynik wydaje się bardzo dobry. którzy z pełną przekorą przytrzymują środki pieniężne dla własnych celów.

101 .. że firma świetnie radzi sobie w relacjach dostawca-odbiorca. opierając się jedynie na kapitałach własnych. czyli posiadać płynność finansową.s. Analiza zadłużenia pozwoli ocenić politykę finansową przedsiębiorstwa. że szybciej mogliśmy wykorzystać środki które do nas wracały. stąd określa się ją również analizą struktury finansowej.aby móc zaciągnąć pożyczkę długoterminową . Do oceny sytuacji finansowej niezbędna jest znajomość możliwości przedsiębiorstwa do wywiązywania się z całkowitego zadłużenia. Można stwierdzić. Przedsiębiorstwo .Źródło: Opracowanie własne. 4. Analiza wspomagania finansowego Większość podmiotów gospodarczy nie jest wstanie funkcjonować. Wskaźnik w roku 2014 przybrał wartość 40 dni. 271-274.musi wykazać się zdolnością do zaciągania kredytów krótkoterminowych. czyli kapitałów obcych. pokazuje zdolność przedsiębiorstwa do spłaty zobowiązań bieżących. przez co zmuszone są do korzystania z różnych form wspomagania finansowego. Kolejne lata ukazują nieznaczny wzrost co około 8 dni. gdyż sugerowało. Wskaźniki służące do oceny zadłużenia można ująć w dwie grupy: wskaźniki obrazujące poziom zadłużenia oraz wskaźniki informujące o zdolności przedsiębiorstwa do obsługi długu Do oceny poziomu zadłużenia wykorzystuję się następujący zestaw wskaźników109: Wskaźnik ogólnego zadłu żenia = Wskaźnik zadłu żenia długotermin owego = Wskaźnik struktury zobowiązań = Zobowiązania ogółem Aktywa ogółem Zobowiązania długotermin owe Aktywa ogółem Zobowiązania długotermin owe Zobowiązania ogółem Wskaźnik zadłu żenia kapita łów własnych = = Zobowiązania ogółem Kapita ły w łasne Zobowiązania długoterminowe Kapitały własne Wskaźnik d ługotermin owego zadłużenia kapita łów własnych 109 Tamże . natomiast nadal jest to sytuacja bardzo stabilna i korzystna z punktu widzenia rentowności i płynności operacji gospodarczych.4. Analiza płynności. co było najlepszym wynikiem.

Często traktowany jest on jako indykator ryzyka finansowego. Drugim wskaźnikiem. równej 1:2 i wynosi 0.s.Wskaźnik ogólnego zadłużenia. bowiem płacone bez względu na poziom osiąganych zysków.57 – 0. Wówczas. Według standardów zachodnich w firmie. by wskaźnik ten nie był większy niż 50%. w której nie została zachwiana równowaga między kapitałem obcym a kapitałem własnym. Wskaźnik ten nosi miano wskaźnika zadłużenia lub też ryzyka. ograniczenie dostępu do nowych kredytów i zwiększenie ryzyka utraty płynności. Trzecim wskaźnikiem o zbliżonej wartości poznawczej jest wskaźnik zadłużenia długoterminowego. Pożądana wielkość tego wskaźnika wynika z relacji zobowiązań długoterminowych do kapitału własnego.. W praktyce poziom tego wskaźnika jest zróżnicowany. Jego wielkość uzależniona jest od rodzaju prowadzonej działalności i zmienności przepływów pieniężnych.67110. Wysoki poziom tego wskaźnika może oznaczać ograniczenie samodzielności firmy. Jako zobowiązania długoterminowe przyjmowane są wszystkie zobowiązania z terminem płatności przekraczającym 1 rok. gdy kapitał własny w stosunku do zamierzonego kredytu nie osiąga relacji 1:1111.5. Jeżeli wskaźnik ten jest większy niż 0. 102 . wskaźnik ten powinien oscylować w przedziale 0. 111 Tamże . Za poważnie zadłużone uważane są przedsiębiorstwa. s.. Wierzyciele oczekują. który określa stopień zaangażowania kapitału obcego w stosunku do kapitałów własnych. 136. 135.50. że wypracowane środki pieniężne okażą się niewystarczające do spłaty zadłużenia. nim zagrożą bezpieczeństwu kapitału obcego. uważanym za podstawowy wskaźnik oceny struktury kapitałowej. określa udział obcych źródeł w finansowaniu aktywów przedsiębiorstwa wyrażonych w wartości bilansowej lub też rynkowej. Oddziałuje to bezpośrednio na poziom ryzyka finansowego z powodu wyższych rat kapitałowych i odsetek. Odsetki od kapitałów obcych muszą być. 110 Tamże . W USA wartością graniczną w małym biznesie jest proporcja 3:1. w których wskaźnik przekracza wartość 1. bowiem aktywa firmy mogą zmniejszyć swoją wartość do połowy. Banki niechętnie udzielają kredytów inwestycyjnych. zwiększenie ryzyka wierzycieli. może powstać sytuacja. Dla średnich i dużych firm relacja ta jest ostrzejsza. a więc zwiększenie stopnia zadłużenia. jest wskaźnik zadłużenia kapitału własnego. w przedstawionej postaci. Wzrost wskaźnika oznacza większe zaangażowanie obcych źródeł finansowania w stosunku do źródeł własnych.

Im wyższe wartości osiąga ten wskaźnik. Wskaźnik ten powinien być. 103 . s. Dlatego też.4.. Wielkość tego wskaźnika nie powinna być niższa niż 1. ile razy zysk brutto wraz z odsetkami pokrywa roczne raty kapitałowe powiększone o odsetki od kredytu przypadające w danym roku. Za dobry. Wskaźnik pokrycia zobowiązań odsetkowych informuje o tym. Sytuacja ta wynika z wysokiego poziomu własnych środków 112 Tamże . Należy podkreślić. uzasadnione jest uwzględnienie w tej sytuacji zysku netto (wskaźnik pokrycia obsługi długu II). co najmniej równy wskaźnikowi pokrycia obsługi długu I.3 a optymalny poziom to 2.2. że wskaźnik ogólnego zadłużenia. Dla kapitałów obcych niezabezpieczonych wymaga się wskaźnika na poziomie 5. tym mniejsze jest ryzyko wynikające z zaangażowania kapitału obcego. które stanowią niewielki procent zysku brutto zrezygnowano ze wskaźników obsługi długu. iż przed zobowiązaniami kredytowymi. pierwszeństwo mają zobowiązania podatkowe. ile razy kwota wypracowanych środków przewyższa wymagane odsetki lub też. 276. ile razy zysk brutto może ulec obniżeniu żeby zagrozić obsłudze zadłużenia. Z uwagi na zmniejszające się odsetki. a także wskaźnik zadłużenia kapitału własnego i wskaźnik zadłużenia długoterminowego wyniosły 0. co wynika z braku zobowiązań długoterminowych. Wskaźnik pokrycia obsługi długu I informuje o tym.Natomiast wśród wskaźników informujące o zdolności przedsiębiorstwa do obsługi długu wyróżniamy następujące wskaźniki: Wskaźnik pokrycia obsługi długu I = Zysk przed opodatkowa niem + odsetki raty kapita łowe + odsetki Wskaźnik pokrycia obsługi długu II = Wskaźnik pokrycia zobowiąza ń odsetkowych = Zysk po opodatkowa niu raty kapita łowe + odsetki Zysk przed opodatkowa niem + odsetki odsetki Pierwsze dwa wskaźniki tej grupy określane są również mianem wskaźników wiarygodności kredytowej. W analizie zadłużenia przedsiębiorstwa BH Krokowicz należy wskazać. uważa się wskaźnik wynoszący 2.5112. W banku światowym minimum dla wskaźnika pokrycia obsługi długu I wynosi 1.. Tylko zysk pozostający w firmie może być wykorzystywany do spłaty zaciągniętego kredytu. w wypadku kredytów zabezpieczonych.

W efekcie w przypadku ubiegania się w przyszłości o kredyty inwestycyjne nie będzie miała problemów ze spłatą zobowiązań. 104 .finansowych.

Jednocześnie stwierdza się. zagrożenia związane z kryzysem gospodarczym i rosnącym fiskalizmem państwa. że sytuacja w Spółce jest dobra. co wynika z procesu optymalizacji przepływów finansowych w BHK. Dlatego dalsze badania powinny dotyczyć sposobów podnoszenia efektywności płynności finansowej wśród firm generujących nadwyżki finansowe. iż Spółka w swoich sprawozdaniach publikuje wszystkie elementy niezbędne dla określenie jej rentowności oraz przepływów finansowych. przy czym wzrost płynności Spółki spowodowało by jej poprawę. W analizie SWOT podkreślono mocne strony Spółki związane z posiadaniem dużej rentowności. BHK w zakresie windykacji należności i rotacji zapasów należy uznać za bardzo korzystną. cały czas rozrzedzając eksport produktów własnych. Jednocześnie Firma działa realizując wysokie standardy jakości. które generują nadpłynność i powinny zostać wykorzystane do wypracowania większego zysku np. poprzez ich zainwestowanie na rynku bankowym lub papierów wartościowych. że w zakresie przepływu finansowego BHK posiada nadal nadmierne środki finansowe. W pracy wskazano na wysokie możliwości rozwojowych Spółki BHK. Dodatkowo od roku 2013 firma zaczyna zwiększać swoją wydajność gotówkową. Analiza ta potwierdziła stawianą we wstępie tezę. W pracy zwraca się uwagę.ZAKONCZENIE W pracy dokonano analizy finansowej BH KROKOWICZ. Wskaźnik rentowności sprzedaży w latach 2009-2013 w BHK utrzymuje się na wysokim poziomie. a ich poziom wskazuje na jej dobrą sytuację finansową. BHK nie posiada zadłużenia długoterminowego a do optymalizacji zarządzania wykorzystuje własne środki finansowe. Jednocześnie umożliwia klientom dłuższe odręczenie płatności przez co jest bardziej konkurencyjna na rynku. 105 . Spółka usprawniając przepływy magazynowe obniżyła koszty magazynowe i realizuje szybciej zlecenia. W skali makroekonomicznej warto podkreślić dużą niestabilność związaną z polityką naszego kraju.

. Oddział Okręgowy. Borowiecki R.pl/interpretacja/pokaz/4podatek-dochodowy-od-osob-fizycznych/5-koszty-uzyskania-przychodow/37999koszty-uzyskania-przychodow-ksiegi-rachunkowe-otrzymanie-faktury-potracalnosckosztow-zaplata-zarachowanie.. Czubakowska K.. WSiP. Oficyna ..03.. Zmiany regulacyjne w systemie rewizji finansowej jako pochodne kryzysów gospodarczych. PWE. Dębski D. Kurtys K. Warszawa 2009. i in. WSiP.. Warszawa 2002. Podstawy analizy finansowej. Analiza ekonomiczno-finansowa Wydawnicza Politechniki. Rachunkowość finansowa z elementami sprawozdawczości finansowej. Warszawa 2009 8.03.2015). http://interpretacja-podatkowa.. Analiza Finansowa w przedsiębiorstwie. wynik finansowy przedsiębiorstwa. Działalność gospodarcza. Dziuba-Burczyk A. WSiP. Kraków 2011. 15.pl/att//broszuryMF/broszury %202014/ulotka_dzial_gosp_formy_opodat_2014. Dlaczego klienci pomijają. Waśniewski T. Cicha A.. Rachunkowość. Micherdy (red. Zeszyty Naukowe Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego 2011. 10. Stowarzyszenie Księgowych w Polsce. Część 2. Oskara Langego we Wrocławiu. Difin. Analiza ekonomiczna przedsiębiorstwa. 12.2015).. Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. B. Frymark I. Warszawa 2006. koszty.. nr 10. 14. Ministerstwo Finansów. PWE..pdf (19. Wersty B. Warszawa 2007. Warszawa 2010. finanse oraz metody ilościowe w zarządzaniu. PWE.. Oficyna Wydawnicza SGH. 7. 3. Gabrusewicz W. Warszawa 2006. 9. Borowska G.. 13. Gąsiorkiewicz L. (19. Ekonomika i organizacja przedsiębiorstw.. Przychody. Bednarski L. 106 przedsiębiorstw. Warszawa 2005. Brzózka Ł. Duraj J.. 2. 4. Warszawa 2001. 11. 5. Czynne rozliczenie międzyokresowe kosztów (w:) Prawo bilansowe a prawo podatkowe.pit. Ministerstwo Finansów 2014.html.. Gabrusewicz W. Bojańczyk M. Formy opodatkowania. Rachunkowość przedsiębiorcy. Zasady rachunkowości.Bibliografia 1. Warszawskiej. Andrzejewski M.. Wrocław 2003. Wycena i zarządzanie wartości przedsiębiorstwa w warunkach niestabilności rynku kapitałowego.. 6. Bednarski L.. Warszawa 2011.). http://www.. Krakowskie Towarzystwo Edukacyjne.

. Kraków 2013. EKSPERT Wydawnictwo i Doradztwo.16. Finanse publiczne i prawo finansowe. wydawnictwo Naukowe Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego. 27.zut. Warszawa 2004. Nasiłowski M. Machała R. Warszawa 2007. s. Key Text. Wolters Kluwer 2013. 18.pl/kadra/zaklad-analiz-i-badan-finansowych/58-patrycjatrojczak-golonka (19. Nowak S. Wydawnictwo Instytutu Technologii Eksploatacji. 23. Radom 2002. 24. 17.. praca zbiorowa pod redakcją Sawickiego K.. Warszawa 2007.. Wpływ rewizji finansowej na wiarygodność sprawozdania finansowego... System oceny sytuacji finansowej przedsiębiorstwa i ryzyka kredytowego w działalności bankowej.. Małkus T. (w:) Prawo bilansowe a prawo podatkowe. 107 .. Wyd. Analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie. Michalczyk L. 9. Nowak E. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne. Krótkoterminowe instrumenty finansowe. 29. Rozenberg L. Rachunkowość finansowa przedsiębiorstwa według polskiego prawa bilansowego oraz Dyrektyw UE i MSR/MSSF część 1. Micherdy (red. PWN. Warszawa 2008. 21. Difin. Rola inżynierii rachunkowości w kształtowaniu wyników finansowych przedsiębiorstwa. Analiza finansowa przedsiębiorstwa.. Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Katowicach. 28.. Mfiles. artykuł opublikowany on-line na portalu Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego http://koiz. B. Pfaff J. Zeszyty naukowe Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Bochni 2003. nr 1.03..wi. Kosikowski C. Współczesne uwarunkowania rozwoju przedsiębiorstw. Warszawa 1995. Sprawozdanie finansowe jako produkt rachunkowości jednostki gospodarczej. Ruśkowski E. Krzywda D. Wydawnictwo Naukowe PWN.. 26. PWE. Metodologia badań Społecznych. 20.). Litwińczuk H. System rynkowy: podstawy mikro. Analiza ekonomiczna przedsiębiorstwa. Górka Ł.. Warszawa 2006. Leszczyński Z. 30..edu. Analiza sprawozdań finansowych. Wolters kluwer business. Rachunkowość wariantowa i odwrócony proces decyzyjny... Katowice 2008.i makroekonomii. KiK. Wrocław 2009 31.. Praktyczne zarządzanie finansami firmy. Trojczak P. Warszawa 2004. 25. Jerzemowska M. 22. Warszawa 2008.. Prawo bilansowe. Kusak A. Warszawa 2008.2015). 19.

Sierpińska M. 35.. 46. Zbiór zadań. Warszawa 2005. sp. Jałowiecka – Madeja S. Gliwice 2013. Rutkowski A. poz. Poltex. Finansowa kondycja firmy metody pomiaru i oceny. k. Zarządzanie finansami..o. Skowrońska Cz. Niepewność i niestabilność gospodarcza. Sekita J. PWN. Dz. z o. 48. zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych.09. Temida 2. 47. Ruśkowski E. Wiatr M. Jachna T. Komentarz do ustawy o rachunkowości. 36.. metod wyceny. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 12 grudnia 2001 r.Skłodowskiej.. Wolters Kluwer 2014. Zawerucha I. Wolters Kluwer 2011. ODDKsp. Warszawa 2002. Warszawa 2011. 33. 1387 ze zm. Analiza ekonomiczno finansowa przedsiębiorstwa.. o podatku dochodowym od osób fizycznych. 43. Seredyński R. Lublin 2007. Stawowy A.. Dz. w sprawie stosowania międzynarodowych standardów rachunkowości. Szaruga K. z 2013. 44. Sprawozdania finansowe i ich analiza: analiza finansowa. Helion.. 307.32.. 34.. Wydawnictwo Poltext. Warszawa 2009. Sikacz H.2002. 41. Dz. red.. 37. Opodatkowanie dochodów osób fizycznych z inwestowania i lokacji majątku. Białystok 2010. 1674. Finanse publiczne i prawo finansowe w Europie Centralnej i Wschodniej w warunkach kryzysu gospodarczego. poz... Ocena sytuacji finansowej operacyjnych grup kapitałowych. PWE. w sprawie szczegółowych zasad uznawania. Podstawy finansów i rachunkowości. 45. Szymański W. 108 . Siemińska E... 38.. Nr 51. WE L 243 z 11. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. Gwałtowny wzrost i co dalej?. Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie. Skudlik M. Warszawa 2001. Warszawa 2004. 42. Rozporządzenie 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2002 r. Krupa M. Ocena przedsiębiorstw według standardów światowych. Śnieżek E.U. Stowarzyszenie Księgowych w Polsce..U. Gdańsk 2013. Dz. U. Micherda B. Wolters kluwer business. Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r... 39... Warszawa 2011. o podatku dochodowym od osób prawnych.. Difin. 40.. Seredyński R. 2001 nr 149 poz. Urz. Przepływy pieniężne. Międzynarodowe Standardy Rachunkowości.

Walczak M. o swobodzie działalności gospodarczej. www. http://rachunkowosc. Gad J.rzeszow. 51. Włodkowski O.univ. Warszawa 2009. 2010. 109 . Analiza wskaźnikowa sprawozdania finansowego: Sprawozdanie finansowe. podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym. (w:) Polska praktyka rachunkowości w kontekście procesu harmonizacji międzynarodowej sprawozdawczości finansowej. 61. Wasilewska J. 52. 60. Oficyna a Wolters Kluwer business.. 62. Skoczylas W. 54.pdf] (19..03. Wolański R. System podatkowy w Polsce... Prospektywna analiza finansowa w przedsiębiorstwie.. 2004 nr 173 poz. X Doroczna Konferencja Audytingu Krajowej Izby Biegłych Rewidentów.pdf (19. Tom 1. Wencel A. Komentarz. 53. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne PWE.com. 56. Waśniewski T. 4-6 listopada 2009 : materiały pokonferencyjne.pl/ekon omia/Zeszyt9/43_wyszkowska. Warszawa 2009. Konsekwencje przyjęcia MSSF nr 8 do systemu MSSF/MSR w Unii Europejskiej. 55.U. Wyszkowska Z. Wolters Kluwer 2010.2015). Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. Warszawa 2008. Turzyński M. Walińskiej. 1807 ze zm. Wędzki D. Walińska E. Kapitał finansowy w przedsiębiorstwie. Jurewicz A.49.. Dz....2015). Znowelizowana ustawa o rachunkowości a analiza finansowa. Nr 9. Wolters Kluwer business.... Wiatr M. Klasyfikacja kosztów na potrzeby zarządzania – różne ujęcia. 57.03. Trzpioła K.. Rewizja finansowa w obrocie gospodarczym. 50. Wiącek – Janke E. Warszawa 1998..pl/userfiles/main/file/klasyfikacja_kosztow . Jachranka. 58. „Rachunkowość” 2004. Warszawa 2012. Ustawa o biegłych rewidentach i ich samorządzi. Przepisy karne ustawy o rachunkowości. publikacja on-line:[http://ewa-wiecek- janka. Wolters kluwer business. Wolters Kluwer 2011.pl/artykul/200210/2/Znowelizowana_ustawa_o_rachunkowo sci_a_analiza_finansowa (19. Sprawozdanie finansowe według MSSF. Żyżelewicz E..2015) 59. E.. Ustawa z dnia 29 września1994 roku o rachunkowości. Wolter kluwer business.03. pod red.. Instrumenty finansowe – zagadnienia wybrane.

............3........... Dynamika przychodów i kosztów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013.......25 Tabela 1..................... Wielkość kapitałów własnych i obcych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013...1.1.................1.3...... Rachunek zysków i strat w wariancie kalkulacyjnym i porównawczym…...10 Tabela 1..51 Tabela 3.........................1.........4..2......... Rodzaje analizy finansowej ze względu na kryteria…………………........ Typowe sytuacje w zakresie zmian przychodów ze sprzedaży w przedsiębiorstwie i branży..……………………….......3..............5............ Dynamika aktywów trwałych i obrotowych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013..............60 Tabela 3..50 Tabela 3...1......2...............2.59 Tabela 3................. Struktura kapitałów własnych i obcych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013.. Struktura kosztów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013.......................... Struktura aktywów trwałych i obrotowych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013..1...................31 Tabela 3......2......................….....................1.4.............................3.................... Wielkości Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013. Przedmiot analizy finansowej w ujęciu różnych autorów……………..56 Tabela 3............6............... Uproszczony bilans dla jednostek innych niż banki i zakłady ubezpieczeniowe…………................... Rachunek przepływów pieniężnych Biura Handlowego 110 ......……12 Tabela 1.............62 Tabela 3.....................61 Tabela 3.......4....2.........1...2............................ Wielkość aktywów trwałych i obrotowych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013...........60 Tabela 3..................................5...1..................................1.... Struktura przychodów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013.........2......2................4.29 Tabela 1.......4...49 Tabela 3..... Rachunek Przepływów Pieniężnych metodą pośrednią i bezpośrednią.... Dynamika kapitałów własnych i obcych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013..............1.......57 Tabela 3.....................55 Tabela 3..SPIS TABEL Tabela 1....1.......1..........................................................................2...

..66 Tabela 3......................................3....................... Założenia analizy SWOT............. Kierunki przepływów pieniężnych w spółce BH Krokowicz w latach 2009-2013..........................1.64 Tabela 3.Krokowicz za lata 2009-2013.. Relacje wskaźników rentowności w latach 2009-2013...........67 Tabela 4............................................2............................2.......4.....................1.......88 111 .................................................

.......... Przepływ środków pieniężnych w przedsiębiorstwie..............SPIS RYSUNKÓW Rysunek 1.........72 Rysunek 4.. Różnice pomiędzy ustawą o rachunkowości a prawem podatkowym ...2......40 Rysunek 3...........1.............................................8 Rysunek 1....1...............2..................74 Rysunek 4...... Przychody księgowe i podatkowe oraz ich relację............ Podział analizy ekonomicznej…………………………………………...1....7 Rysunek 1..3..........................1.....36 Rysunek 2.........3............. Zakres i przedmiot analizy finansowej……………………………………10 Rysunek 2....1..........1.....1.. Cykl przepływu finansowego..................................... Istota analizy finansowej…………………………………………………........…...................71 Rysunek 4..1..................................2...........3.........................................1...................75 112 ......1.........odsetki...1................... Interpretacja płynności finansowej......4.1............. Wpływ polityki krótkoterminowej na płynność finansową przedsiębiorstwa........ Nadzorcze miary płynności w zakresie płynności długoterminowej przedsiębiorstwa..............63 Rysunek 4.............................3.

......... Relacje wskaźników rentowności w latach 2009-2013 [%]............................82 Wykres 4....................................................................4........2..89 Wykres 4...1...............56 Wykres 3.............84 Wykres 4...........83 Wykres 4...80 Wykres 4............ Wielkość kapitałów własnych i obcych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013.........1......................3.82 Wykres 4..... Wskaźnik wydajności gotówkowej ze sprzedaży w latach 2011-2012.............................11......Wskaźnik produktywności kapitału pracującego w latach 2009-2013....................65 Wykres 4.......3......................................10...............2...........90 113 ..............2......7...................1... Wskaźnik wystarczalności gotówkowej na spłatę zobowiązań ogółem w latach 2009-2013.4........ Wskaźnik ROA w latach 2009-2013 [%]........Wskaźnik kapitału pracującego w latach 2009-201 [PLN]....................................................... Wskaźnik wypłacalności gotówki w latach 2009-2013........1.... Wskaźnik wydajności gotówkowej z majątku ogółem w latach 2009-2013....... Wskaźnik bieżącej płynności w latach 2009-2013..85 Wykres 4..........8.....................1...............................88 Wykres 4.....9.....................1.............................1..1...6..4.......... Struktura przychodów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013................. Wskaźnik szybkiej płynności w latach 2009-2013............2...................89 Wykres 4.................................1.....1.............60 Wykres 3........2................................................... Wskaźnik wydajności gotówkowej z majątku obrotowego w latach 2009-2013................1. Wskaźnik ROS w latach 2009-2013 [%]............1......1..................2........80 Wykres 4............................ Wskaźnik płynności gotówkowej w latach 2011-2012....... Struktura przychodów w Rachunku Zysków i Strat w Biurze Handlowym Kroko wicz w latach 2009-2013..............2.................... Relacja między zyskiem netto a gotówką.........61 Wykres 3...................2.....SPIS WYKRESÓW Wykres 3........2......................81 Wykres 4.....84 Wykres 4........50 Wykres 2................79 Wykres 4...1.............................................2.....1...............1......... Wielkość aktywów trwałych i obrotowych w Biurze Handlowym Krokowicz w latach 2009-2013.............1.............. Wskaźnik ROE w latach 2009-2013 [%]................

Wykres 4.3.1. Wskaźnik rotacji aktywów............................................................................93
Wykres 4.3.2. Wskaźnik rotacji zapasów.............................................................................94
Wykres 4.3.3. Wskaźnik rotacji należności ........................................................................95
Wykres 4.3.4. Wskaźnik płatności zobowiązań...................................................................96
Wykres 4.3.5. Wskaźnik cyklu środków pieniężnych (konwersji gotówki)........................97

114

SPIS RÓWNAŃ

(3.1.1.)Wskaźnik struktury aktywów trwałych……………………………………..…….47
(3.1.2.)Wskaźnik struktury aktywów obrotowych…………………………………..……47
(3.1.3.)Wskaźnik struktury aktywów…………………………………………………..…48
(3.1.4.)Wskaźnik dynamiki majątku całkowitego………………………………….……..48
(3.1.5.)Wskaźnik dynamiki majątku trwałego……………………………………………49
(3.1.6.)Wskaźnik dynamiki majątku obrotowego…………………………………….…..49
(3.1.7.)Wskaźnik dynamiki kapitałów całkowitych……………………………………....53
(3.1.8.)Wskaźnik dynamiki kapitałów własnych………………………………………….53
(3.1.9) Wskaźnik dynamiki kapitałów obcych w kapitale całkowitym…………………...53
(3.1.10)Wskaźnik udziału kapitałów własnych w kapitale całkowitym………...………...53
(3.1.11)Wskaźnik udziału kapitałów obcych…………………………………...………....54
(3.1.12)Wskaźnik udziału zobowiązań długoterminowych w kapitale obcym……...…….54
(3.1.13)Wskaźnik udziału zobowiązań bieżących w kapitale obcym…………...………...54
(3.1.14)Wskaźnik relacji kapitałów obcych do własnych……………………...………….55
(3.1.15)Wskaźnik relacji kapitałów obcych do własnych…………………...…………….55
(3.1.16) Wskaźnik relacji kapitałów długoterminowych do krótkoterminowych…………55
(3.2.1) Wskaźnik dynamiki przychodów ogółem…….…………………………………...58
(3.2.2) Wskaźnik planowania przychodów……………………………………………….58
(3.2.3) Wskaźnik rentowności przychodów ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów………………………………………………………………………………55
(3.2.4) Wskaźnik udziału kosztów w przychodach………………………………………..55
(3.2.5) Wskaźnik rentowności kosztów działalności podstawowej……………………….57
(4.1.1.) Wskaźnik bieżącej płynności……………………………………………………...67
(4.1.2) Wskaźnik płynności szybkiej……………………………………………………...67
(4.1.3.) Wskaźnik natychmiastowej płynności…………………………………………….67
(4.2.1.) Wskaźnik rentowności sprzedaży…………………………………………………70
115

(4.2.2) Wskaźnik rentowności majątku……………………………………………………71
(4.2.3.) Wskaźnik rentowności kapitału własnego………………………………………...71
(4.3.1.) Wskaźnik rotacji aktywów………………………………………………………..75
(4.3.2.) Wskaźnik rotacji zapasów………………………………………………………...75
(4.3.3.) Wskaźnik cyklu obrotu zapasów w dniach………………………………………..75
(4.3.4.) Wskaźnik rotacji należności………………………………………………………76
(4.3.5.) Wskaźnik cyklu inkasa należności w dniach……………………………………...76
(4.3.6.) Wskaźnik płatności zobowiązań…………………………………………………..76
(4.3.7.) Wskaźnik cyklu środków pieniężnych (konwersji gotówkowej)…………………77
(4.4.1.) Wskaźnik ogólnego zadłużenia…………………………………………………...80
(4.4.2.) Wskaźnik pokrycia zadłużenia kapitałami własnymi……………………………..80
(4.4.3.) Wskaźnik długoterminowego zadłużenia kapitałów własnych…………………...80
(4.4.4.) Wskaźnik pokrycia odsetek zyskiem……………………………………………...81

116

117 .