You are on page 1of 48

ΠΡΑΞΗ ΠΡΩΤΗ

Σκηνή: Ένα συνηθισμένο εργατικό σπίτι. Ένα τραπέζι στο κέ-


ντρο και στις πλευρές ένα κρεβάτι και μία ντουλάπα. Επίσης
ένας μπουφές, ένα ψυγείο, μία κουζίνα γκαζιού και σε μικρή
απόσταση δύο μποτίλιες οξυγόνου.

Μπαίνει μια γυναίκα (Αντονία) ακολουθούμενη από μια άλλη


πιο νέα (Μαργαρίτα), φορτωμένες με ψώνια που τ' αφήνουν
πάνω στο τραπέζι.

ΑΝΤ. Στάθηκα τυχερή που σε συνάντησα. Διαφορετικά δεν ξέ-


ρω πώς θα τα κουβαλούσα όλα αυτά.
MAP. Μπορώ να μάθω πού βρήκες χρήματα για ν' αγοράσεις
όλα αυτά τα πράγματα;
ΑΝΤ. Στο είπα πως δεν τ' αγόρασα. Τα κέρδισα με κουπόνια
του TIDE. Έπειτα βρήκα μέσα σ' ένα τέτοιο κουτί ένα
χρυσό νόμισμα.
MAP. Αυτά πήγαινε να τα πεις σε καμιά άλλη... χρυσό νόμι-
σμα...
ΑΝΤ. Γιατί, δεν το πιστεύεις;
MAP. Ε..., όχι.
ΑΝΤ. Τότε να σου διηγηθώ κάτι άλλο. Ε,... πού πας;
MAP. (Πάει να φύγει). Γεια σου. τω και κάνει τη λιπόθυμη.
ΑΝΤ. Στάσου, στάσου. Περίμενε. Θα σου πω την αλήθεια, αλ- MAP. (Γελώντας). Α...α... τι ωραία!
λά πρώτα κλείσε την πόρτα. ΑΝΤ. «Δειλέ», φωνάζει μια νταρντανογυναίκα. «Τά 'βαλες με
MAP. (Κλείνει την πόρτα). Εμπρός, λέγε. (Κάθεται). μια φτωχή γυναίκα που ίσως είναι και έγκυος. Αν χάσει
ΑΝΤ. Λοιπόν, πήγα σούπερ-μάρκετ και εκεί ήταν ένα τσούρμο το παιδί να δεις τι έχεις να πάθεις. Θα σε κλείσουμε φυ-
γυναίκες και δυο-τρεις άνδρες που κάνανε μεγάλη φα- λακή. Δολοφόνε». Και μετά όλες μαζί. «Παιδοκτόνε».
σαρία για τις τιμές που αυξήθηκαν μέχρι αηδίας. MAP. (Γελώντας). Αχ... πόσο λυπάμαι που δεν ήμουν κι εγώ
MAP. Σωστά τό 'πες. Μέχρι αηδίας. εκεί!
ΑΝΤ. (Κοιτά τα ψώνια που με το ζόρι χωρούσαν μέσα στο ΑΝΤ. Κρίμα, ήταν σωστό πανηγύρι.
ντουλάπι). Τα ζυμαρικά και η ζάχαρη, δε λέγεται. Για να MAP. Και πώς τέλειωσε;
μη μιλήσουμε για το κρέας και τα συσκευασμένα είδη. ΑΝΤ. Πληρώσαμε αυτό που αποφασίσαμε. Πρέπει να σου πω
Και ο διευθυντής προσπαθούσε να μας καλμάρει. «Μα πως κάποια το παράκανε λιγάκι. Θέλησε, για τα πράγ-
εγώ δεν μπορώ να κάνω τίποτα», έλεγε, «τις τιμές τις ματα που πήρε, να της κάνει πίστωση, χωρίς να δώσει
βάζει η διεύθυνση, αυτή αποφάσισε τις αυξήσεις». καν όνομα, «δεν θα σας πω πού μένω», έλεγε, «γιατί με-
«Αποφάσισε; Με ποιανού άδεια;» «Με κανενός άδεια. τά, κύριε διευθυντά, είστε ικανός να με καταγγείλετε,
Είναι νόμιμο. Υπάρχει ελεύθερο εμπόριο. Ελεύθερος σας ξέρω εγώ. Πρέπει να μου έχετε εμπιστοσύνη. Η
ανταγωνισμός». Ελεύθερος ανταγωνισμός εναντίον εμπιστοσύνη είναι η ψυχή του εμπορίου. Αυτό δε λέτε
ποιου; Εναντίον μας; Και μεις πάντα πρέπει ν' απει- πάντα; Λοιπόν, εις το επανιδείν και καλή εμπιστοσύνη».
λούμαστε, τα λεφτά ή τη ζωή σας; «Είστε ληστές» τους MAP. Χα... χα... χα.
φώναζα εγώ. Και μετά κρύφτηκα. ΑΝΤ. «Έρχεται η αστυνομία», άρχισε να φωνάζει κάποια, αλ-
MAP. Μπράβο. Σωστά έκανες. λά ήταν παραμύθι. Τότε όλες μαζί το βάλαμε στα πόδια.
ΑΝΤ. Μετά, μια γυναίκα είπε: «Φτάνει, μέχρι εδώ. Αυτή τη φο- Αλλη άφηνε κάτω τα ψώνια και άλλες ξεσπούσαν σε
ρά τις τιμές θα τις καθορίσουμε εμείς... Θα πληρώσουμε κλάματα. «Ησυχία, ησυχία», άρχισαν να φωνάζουν κάτι
αυτό που πληρώναμε πέρυσι. Και αν κάνετε τους δύ- εργάτες που βρέθηκαν εκεί. «Γιατί τα κάνετε επάνω σας,
σκολους τα παίρνουμε και φεύγουμε χωρίς να πληρώ- γιατί σας πιάνει τέτοιος φόβος για την αστυνομία; Για
σουμε τίποτα. Καταλάβατε;» Έπρεπε νά 'βλεπες το δι- το Θεό! Είναι δικαίωμα σας να πληρώσετε μόνο αυτό
ευθυντή. «Είστε τρελές. Θα καλέσω την αστυνομία». που πρέπει». Τότε αρχίσαμε να φωνάζουμε όλες μαζί:
Φεύγει προς το ταμείο σαν αστραπή για να τηλεφωνή- Δεν πληρώνουμε, δεν πληρώνουμε». Και αυτό
σει, μα το τηλέφωνο δε λειτουργεί. Κάποιος έκοψε το μετράει για τα λεφτά που μας κλέψανε τόσα χρόνια που
καλώδιο. «Συγγνώμη, αφήστε με να πάω στο γραφείο ψωνίζουμε εδώ. Και δόστου και φεύγανε οι γυναίκες
μου. Συγγνώμη». Αλλά δεν μπορούσε να περάσει. Όλες φορτωμένες με πράγματα. Και τότε το ξανασκέφτηκα.
οι γυναίκες από γύρω του. Μας σπρώχνει. Και τότε μια Έκανα όλα τα ψώνια από την αρχή. «Δεν πληρώ-
γυναίκα κάνει πως τρώει τάχα μια κλωτσιά, πέφτει κά- νουμε, δεν πληρώνουμε», φώναξα και όλες οι άλ-

-8- -9-
λες φώναζαν μαζί. έχω λεφτά να σε πληρώσω.
MAP. Αχ τι ωραία. Να πάρει η ευχή, κρίμα να μην είμαι κι εγώ ΑΝΤ. Έλα, άσε τα λόγια, είναι τζάμπα εμπόρευμα. Σήμερα γί-
εκεί. νεται πίστωση. Εμπρός, πάρτα από δω.
ΑΝΤ. Στο μεταξύ νά 'σου και η αστυνομία. Όμως αυτή τη φο- MAP. Και μετά τι θα πω στον άντρα μου; «Ξέρεις, είναι πράγ-
ρά καμιά μας δεν τό 'βαλε στα πόδια. Τρέμαμε, μα δεν ματα μισοκλεμένα;» Θα με σκοτώσει. Όχι, όχι.
φαίνονταν το παραμικρό. Τόσο, που βλέποντας μας έτσι ΑΝΤ. Ο δικός μου πάντως δε θα με σκοτώσει. Θα με πρήξει
αποφασιστικές να βγαίνουμε έξω φορτωμένες με τα ψώ- όμως. «Καλύτερα να πεθάνω από την πείνα, παρά να
νια και μ' όλη τη φασαρία που γινόταν, δεν καταλάβαι- πάω ενάντια στο νόμο. Εγώ πάντα πλήρωνα μέχρι την
ναν τίποτα. «Αντε, γρήγορα πάτε μέσα να συλλάβετε τελευταία δεκάρα. Φτωχός, αλλά τίμιος. Εγώ θέλω να
τους κλέφτες». Και δρόμο, φεύγαμε με τους εργάτες που περπατώ με το κεφάλι ψηλά μέσα στην κοινωνία...». Μα
κάναν αλυσίδα για να φτάσουμε άνετα στο τραμ. τι έχω πάρει. Τι κουτιά είναι αυτά (διαβάζοντας). Κρέ-
MAP. Τι ωραία... ας κομπόστα για σκυλιά και γάτους. Για κοίτα. (Δείχνει
ΑΝΤ. Ε, ναι. Ήταν σαν γιορτή, όχι τόσο γιατί δεν πληρώσαμε τα κουτιά στη Μαργαρίτα).
τα πράγματα, αλλά γιατί για πρώτη φορά κάναμε όλες MAP. Καλά, αυτά γιατί τα πήρες;
μαζί κάτι σωστό και με κουράγιο ενάντια στ' αφεντικά. ΑΝΤ. Δεν ξέρω. Φαίνεται πως μέσα στη σύγχυση άρπαζα ό,τι
MAP. Καλά όλ' αυτά, αλλά τώρα τι θα πεις στον άντρα σου; τύχαινε. Κοίτα αυτό. (Δείχνει μια σακούλα). Διαλεχτό
Δε φαντάζομαι να πασσάρεις και σ' αυτόν το παραμύθι καναβούρι για πουλιά.
με τα κουπόνια. MAP. Καναβούρι για πουλιά;
ΑΝΤ. Γιατί, λες να μην το χάψει; ΑΝΤ. (Παίρνει ένα άλλο κουτί). Ευτυχώς που όλα είναι πράγ-
MAP. Εγώ λέω όχι. ματα που δεν τα πλήρωσα. Διαφορετικά, θά 'τρωγα...
ΑΝΤ. Καλά λες. Ίσως είναι πολύ χοντρό. Το κακό είναι ότι ένα... κεφάλι κουνελιού.
έτσι όπως είναι νομοταγής, θα μου κάνει καμιά σκηνή. MAP. Μα τι λες. Κεφάλι κουνελιού;
Είναι και το άλλο. Σήμερα ξόδεψα και τα λίγα χρήματα ΑΝΤ. Ε, έτσι γράφει εδώ... δέκα κεφάλια για να πλουτίσετε το
που έμειναν και δεν έχω ούτε δραχμή να πληρώσω το γεύμα των κοτόπουλων σας. Δέκα κεφάλια διακόσες λι-
γκάζι και το ηλεκτρικό. Για το νοίκι δε με νοιάζει, γιατί ρέτες...
έτσι κι αλλιώς δεν το πληρώνω εδώ και τέσσερις μήνες. MAP. Χα, χα. Μα αυτά είναι πράγματα απ' τον άλλο κόσμο.
MAP. Κι εγώ δεν έχω φράγκο για το νοίκι..., έχω να το πλη- Κι ήθελες να πάρω μαζί μου αυτές τις βρωμιές;
ρώσω εδώ και πέντε μήνες. Κι ούτε μπόρεσα να κάνω τα ΑΝΤ. Α, όχι. Τα κουνελίσια κεφάλια τα εκτιμώ πάρα πολύ.
ψώνια που έκανες εσύ. Εσύ θα πάρεις μαζί σου μόνο τα χρήσιμα πράγματα, λά-
ΑΝΤ. Λοιπόν, για ν' αρχίσουμε. Πρέπει να εξαφανίσουμε τα δι, ζυμαρικά... Εμπρός, κουνήσου. Έτσι κι αλλιώς ο
πάντα. Κάνε μου τη χάρη να πάρεις μαζί σου λίγα από άντρας σου κάνει νυχτερινή βάρδια κι έχεις όλο τον και-
τα ψώνια. ρό να τα κρύψεις.
MAP. Όχι, όχι, ευχαριστώ, δε μου χρειάζονται. Ασε που δεν MAP. Ναι, να τα κρύψω. Κι αν μετά η αστυνομία κάνει έρευ-

-10- -11-
να από σπίτι σε σπίτι; ΤΖΟ. Μα... είναι χοντρή εκεί μπροστά..., μια κοιλαρά...
ΑΝΤ. Να μη λες βλακείες... η αστυνομία... Όλη η περιοχή ήταν ΑΝΤ. Ε, και; Πρώτη φορά βλέπεις μια παντρεμένη με κοιλαρά;
σήμερα στο σούπερ-μάρκετ κι εδώ θά 'ναι περίπου ΤΖΟ. Θες να πεις πως είναι έγκυος;
100.000 οικογένειες... Εσύ φαντάζεσαι να κάνει η αστυ- ΑΝΤ. Είναι το λιγότερο που μπορεί να συμβεί σε μια παντρε-
νομία έρευνα ένα προς ένα στα σπίτια; Και πότε θα τε- μένη.
λειώσει; Το Πάσχα. (Κρυφοκοιτά από το παράθυρο). ΤΖΟ. Καλά, και πόσο μηνών είναι; Την περασμένη Κυριακή
Στο διάβολο, ο άντρας μου. Ανεβαίνει. Είναι ήδη εκεί την είδα και δε μου φάνηκε...
κάτω. Δρόμο... Πάρε αυτά τα πράγματα. Βάλτα κάτω ΑΝΤ. Και πότε εσύ κατάλαβες κάτι από γυναίκες; Εκτός βέ-
από το παλτό σου και φύγε. Βοήθα με να βάλω τα δικά βαια ότι από την περασμένη Κυριακή πέρασε μια βδο-
μου κάτω από το κρεβάτι. Όχι, μη με βοηθάς. Θα τα κά- μάδα.
νω μόνη μου. Βιάσου να κρύψεις τα δικά σου. (Η Μαρ- ΤΖΟ. Ακου, μπορεί να είμαι βλάκας, αλλά όχι μέχρις αυτό ση-
γαρίτα τακτοποιεί γρήγορα τις διάφορες σακούλες στην μείο. Κι ύστερα με το Λουίτζι, τον άντρα της, δουλεύ-
ποδιά της και τα σκεπάζει με το παλτό, ενώ η Αντονία ουμε στο ίδιο πόστο και μου τα λέει σχεδόν όλα γι' αυ-
κρύβει όλες τις σακούλες πού 'ταν στο ντουλάπι και στο τόν και τη γυναίκα του.
τραπέζι, κάτω απ' το κρεβάτι. Αφήνει έξω μόνο τις τρο- ΑΝΤ. Υπάρχουν πράγματα που δε λέγονται.
φές για τα ζώα). Φύγε, φύγε. ΤΖΟ. Γιατί δε λέγονται; Μα είσαι χαζή; Τον πειράζει να πει
ότι η γυναίκα του είναι έγκυος; Είναι ντροπή να έχεις
(Μπαίνει μέσα ο Τζοβάνι και διασταυρώνεται με τη ένα παιδί;
Μαργαρίτα). ΑΝΤ. Ε, τότε φαίνεται πως δεν το ξέρει ακόμα. Και αν δεν το
ξέρει ο ίδιος πώς να σου το πει;
MAP. Καλημέρα Τζοβάνι. ΤΖΟ. Πώς... δεν το ξέρει;
ΤΖΟ. Ω, καλημέρα Μαργαρίτα. Πώς πας; ΑΝΤ. Ε, φαίνεται πως αυτή δε θέλησε να του το πει.
MAP. Καλά, ευχαριστώ... Γεια σου Αντονία, θα σε ξαναδώ σύ- ΤΖΟ. Τι δε θέλησε να του το πει.
ντομα. ΑΝΤ. Ε, να, ο Λουίτζι επέμενε πάντα πως είναι ακόμα νωρίς...
ΑΝΤ. Ναι, θα ιδωθούμε. Χαιρετισμούς στον άντρα σου. (Ο και ότι δεν είναι καιρός με την κρίση που υπάρχει. Πρώ-
Τζοβάνι στέκεται αμήχανος και κοιτά τη Μαργαρίτα τα πρέπει να τακτοποιηθούν και ότι αν έμενε έγκυος, η
που φεύγει φουσκωμένη). εταιρεία που δουλεύει θα την απέλυε. Αλλωστε την ανά-
ΑΝΤ. (Παίρνει τη σακούλα με τις ζωοτροφές και τη βάζει στο γκαζε να παίρνει το χάπι.
ντουλάπι). Λοιπόν, Τζοβάνι, τι κοιτάς σα βλάκας; Πού ΤΖΟ. Καλά, αν αυτός την ανάγκαζε να παίρνει το χάπι, πώς
γύριζες; (Ετοιμάζει το τραπέζι για δείπνο. Πλαστικό έμεινε έγκυος;
τραπεζομάντιλο, πιάτα κλπ.). ΑΝΤ. Φαίνεται πως δεν επέδρασε. Ξέρεις, καμιά φορά, συμ-
ΤΖΟ. Μα... τι έχει η Μαργαρίτα; βαίνει κι αυτό.
ΑΝΤ. Γιατί, τι έχει; ΤΖΟ. Ε, κι αν συμβαίνει, τότε γιατί τό 'κρύψε απ' τον άντρα

-12- -13-
ΑΝΤ. Γιατί, τι έγινε;
της; Τι φταίει αυτή;
ΑΝΤ. Ίσως το χάπι δεν επέδρασε γιατί δεν τό 'παίρνε. Και αν ΤΖΟ. Το μεσημέρι πήγαμε να φάμε στο εστιατόριο και τέσσε-
κάποια δεν το παίρνει, το χάπι μετά δεν κάνει τίποτα. ρις πέντε εξαγριωμένοι άρχισαν να φωνάζουν για το
ΤΖΟ. Μα τι λες; φαγητό..., ότι ήταν μια αηδία... σκάρτο και τέτοια.
ΑΝΤ. Εμ, να ξέρεις, αυτή είναι θεοσεβούμενη και ο Πάπας εί- ΑΝΤ. Ενώ, αντίθετα, ήταν καλό; Γεύμα εξαιρετικό και άφθο-
νο, ε;
πε: το χάπι είναι αμαρτία.
ΤΖΟ. Όχι, όχι. Ήταν πράγματι αηδία, αλλά δε χρειάζονταν να
ΤΖΟ. Δε μου λες, τρελάθηκες; Τι έχεις μέσα στο κεφάλι σου;
μαζευτούν όλοι και να κάνουν αυτή τη φασαρία.
Το χάπι που δεν κάνει τίποτα γιατί δεν το παίρνει, ο
ΑΝΤ. Όλοι μαζί... Καλά είπες πως ήταν τέσσερις πέντε. Πόσοι
Πάπας, αυτή μια κοιλαρά εννιά μηνών και ο σύζυγος
ήταν τελικά;
που δεν πήρε χαμπάρι.
ΤΖΟ. Στην αρχή, ναι. Αλλά μετά φάγανε και βγήκανε όλοι χω-
ΑΝΤ. Φασκιώνονταν.
ρίς να πληρώσουν.
ΤΖΟ. Φασκιώνονταν;
ΑΝΤ. Και αυτοί;
ΑΝΤ. Ναι. Δενόταν σφιχτά σφιχτά με κορσέ για να μη χτυπά
ΤΖΟ. Τι κι αυτοί;
στο μάτι, τόσο που σήμερα το πρωί της τό 'πα: "Μα εί-
ΑΝΤ. Να, λέω, όχι μόνο οι τέσσερις πέντε, αλλά και οι άλλοι.
σαι τρελή; Θέλεις να χάσεις το παιδί; Στο τέλος θα το
ΤΖΟ. Ναι, ακόμα και η επιτροπή του εργοστασίου... που του-
πνίξεις. Ξεφασκιώσου αμέσως και γραφτούς αν σε απο-
λάχιστον αυτοί θα έπρεπε να δώσουν το καλό παρά-
λύσουν. Το παιδί είναι πιο σημαντικό". Έκανα καλά;
δειγμα και όχι να συμμαχήσουν με τους εξτρεμιστές.
ΤΖΟ. Και βέβαια έκανες καλά. Ναι, καλά έκανες.
ΑΝΤ. Ε, βέβαια.
ΑΝΤ. Μου αξίζει μπράβο;
ΤΖΟ. Μα δε σου τέλειωσα. Βγαίνοντας να πάρω το τραμ, περ-
ΤΖΟ. Ναι, ναι, μπράβο.
νώ μπροστά από του σούπερ-μάρκετ της περιοχής και
ΑΝΤ. Κι έτσι η Μαργαρίτα αποφάσισε να ξεφασκιωθεί και
βλέπω ένα τσούρμο γυναίκες να βγαίνουνε όλες φορ-
μπλαφ αμέσως η κοιλιά... Και της είπα ακόμα: "Κι αν ο τωμένες με πράγματα. Ρωτώ και μου απαντούν ότι τα
άντρας σου, σου δημιουργήσει προβλήματα, πες του νά πλήρωσαν όσο αυτές είχαν αποφασίσει. Κατάλαβες τώ-
'ρθει στο σπίτι μου, όπου ο άντρας μου θα του πει δυο ρα;
λογάκια όπως πρέπει". Καλά έκανα; ΑΝΤ. Κοίτα πράγματα...
ΤΖΟ. Σίγουρα, έκανες καλά. ΤΖΟ. Όχι μόνο δεν άφησαν τίποτα στα ράφια, αλλά οι περισ-
ΑΝΤ. Αξίζω μπράβο; σότερες έφυγαν χωρίς να πληρώσουν.
ΤΖΟ. Ναι, ναι. ΑΝΤ. Και αυτοί;
ΑΝΤ. Λες ναι, ναι... Σου φαίνεται τρόπος αυτός ν' απαντάς... ΤΖΟ. Τι και αυτοί;
Μα, πες μου, τά 'χεις μαζί μου; Εμπρός λοιπόν, τι έκα- ΑΝΤ. Ε, να, λέω, όπως οι εξοργισμένοι από το εργοστάσιο που
να και μου φέρεσαι έτσι; δεν πλήρωσαν στο εστιατόριο;
ΤΖΟ. Μα όχι δεν τά 'χω με σένα. Τά 'χω με κείνο που συνέβη ΤΖΟ. Ε, ναι, και αυτοί. Κακοποίησαν μάλιστα και τον διευθυ-
σήμερα στο εργοστάσιο.
-15-
-14-
c
ρία στο εστιατόριο δεν έφαγα κιόλας. Λοιπόν τι έχει;
ντή.
ΑΝΤ. Ποιον διευθυντή, του σούπερ-μάρκετ ή του εστιατορίου; ΑΝΤ. Αυτό, (ακουμπάει με φούρια πάνω στο τραπέζι δυο κου-
τιά με κρέας για σκυλιά).
ΤΖΟ. Και τους δύο.
ΑΝΤ. Δες πράγματα... Μόνο που τ' ακούω συγχύζομαι. ΤΖΟ. Τι είναι αυτά;
ΤΖΟ. Το πιστεύω. Αυτοί οι λούμπεν του διαβόλου, οι οργι- ΑΝΤ. Δεν ξέρεις να διαβάζεις; Είναι ανάμικτο κρέας για σκυ-
σμένοι, οι προβοκάτορες. Παίζουν το παιχνίδι των αφε- λιά και γάτους.
ντικών και αυτοί μετά διαδίδουν ότι οι εργάτες κλέβουν ΤΖΟ. Τι;
και ότι είμαστε τα κατακάθια της κοινωνίας. ΑΝΤ. Είναι πάρα πολύ καλό.
ΑΝΤ. Μα τι λες για τους εργάτες; Στο σούπερ-μάρκετ ήταν γυ- ΤΖΟ. Θά 'ναι περίφημο για τα σκυλιά.
ναίκες. Έτσι δεν είναι; ΑΝΤ. Δεν υπήρχε τίποτα άλλο. Ε, κι έπειτα είναι φθηνό, θρε-
ΤΖΟ. Ναι, μα είναι άντρες που μετά στο σπίτι κάνουν πως δεν πτικό, όλο πρωτεΐνες, εξαίρετο. Κοίτα, το γράφει κιό-
καταλαβαίνουν και μπορεί να λένε κι από πάνω: Μπρά- λας.
βο, καλά έκανες... αντί να τις σπάσουν στο κεφάλι ένα ΤΖΟ. Κοροϊδεύεις.
ένα τα κουτιά με τις σακούλες. Αν η γυναίκα μου έκανε ΑΝΤ. Ποιος κοροϊδεύει; Πήγες ποτές σου να ψωνίσεις; Ξέρεις
κάτι τέτοιο, θα την έβαζα να φάει ακόμα και το κουτί σε τι τιμές έφτασαν το λάδι, οι ντομάτες, το κρέας; Όλα
της κονσέρβας μαζί με το το κλειδί που την ανοίγουν. κοστίζουν διπλάσια και δεν τα βρίσκεις. Τά 'κρυψαν για
Και μη σου περνά από το μυαλό να κάνεις κάτι τέτοιο, να κάνουν μαύρη αγορά. Είμαστε χειρότερα κι από τον
γιατί αν μάθω πως άρπαξες στο σούπερ-μάρκετ ή ότι πόλεμο.
τόλμησες να πληρώσεις πιο λίγα, έστω κι ένα κουτάκι ΤΖΟ. Έλα, ας μην υπερβάλλουμε... απ' τον πόλεμο. Όπως και
αντσούγιες, εγώ... εγώ... νά 'ναι, δεν είμαι ακόμα σκυλί... και το αρνούμαι...
ΑΝΤ. Εσύ θα με βάλεις να φάω και το κλειδί. Το ξέρω. Αρνούμαι να...
ΤΖΟ. Όχι, κάτι χειρότερο. Θα φύγω απ' αυτό το σπίτι... Θα ΑΝΤ. Αρνήσου όσο θέλεις... γιατί μπορεί να μην είσαι ακόμα
πάρω τα μπογαλάκια μου και δε θα με ξαναδείς πια. σκυλί... μάλλον σίγουρα δεν είσαι, αλλά τα αφεντικά δεν
Μάλλον, πρώτα θα σε σπάσω στο ξύλο και μετά θα ζη- το σκέφτονται έτσι. Γι' αυτά είμαστε χειρότεροι από
τήσω διαζύγιο. σκυλιά.
ΑΝΤ. Ακου, αν βλέπεις έτσι μερικά πράγματα, μπορείς να πη- ΤΖΟ. Ναι, ναι, σύμφωνοι, πάρε όμως από δω αυτή τη βρομιά.
γαίνεις και τώρα αμέσως... και χωρίς διαζύγιο. Πώς Να τη φας εσύ, αν σου αρέσει. Εγώ θα πιω ένα φλυτζά-
όμως μπόρεσες ακόμα και να το σκεφτείς... κοίτα, προ- νι γάλα... Μου φτάνει.
τιμώ να σ' αφήσω να πεθάνεις της πείνας, παρά να φέ- ΑΝΤ. Λυπάμαι, αλλά γάλα δεν υπάρχει.
ρω στο σπίτι πράγματα που δεν πληρώθηκαν στις νόμι- ΤΖΟ. Πώς δεν υπάρχει;
ΑΝΤ. Α, δεν το ξέρεις; Σήμερα το πρωί ήρθε ο γαλατάς κι αμέ-
μες τιμές.
ΤΖΟ. Μάλιστα, κι εγώ το προτιμώ. Αλήθεια, μια και μιλάμε σως διαδόθηκε ότι το αύξησαν γι' ακόμη μια φορά. Τό-
για φαΐ, τι υπάρχει για βραδινό; Γιατί μ' αυτή τη φασα- τε, μερικοί προβοκάτορες πήδηξαν πάνω στο καμιόνι κι

-16- -17-
άρχισαν να μοιράζουν το γάλα σ' όλες τις γυναίκες εκα- ΤΖΟ. Πού θες να πάω; Κάτω, σε κανένα εστιατόριο.
τό λιρέτες το μπουκάλι. Μήπως είχες την απαίτηση να ΑΝΤ. Και λεφτά;
τ' αγοράσω σ' εκείνη την τιμή. Μισοκλεμένο γάλα. Εσύ ΤΖΟ. Α, ναι. Δώσε μου λεφτά.
θα τό 'κάνες; Και μετά... θα τό 'πίνες; ΑΝΤ. Τι λεφτά; Μη μου πεις πως έμεινες κιόλας χωρίς...
ΤΖΟ. Σίγουρα όχι. ΑΝΤ. Όχι, αλλά ξέχασες ότι αύριο είναι να πληρώσουμε το
ΑΝΤ. Μπράβο, και τώρα μην πίνεις. ρεύμα, το γκάζι και το νοίκι. Ή μήπως θέλεις να μας
ΤΖΟ. Δεν υπάρχει τίποτα άλλο; διώξουν;
ΑΝΤ. Μπορώ να σου κάνω μια σουπίτσα. ΤΖΟ. Έλα ντε, όχι. Ούτε συζήτηση.
ΤΖΟ. Από τι; ΑΝΤ. Και λοιπόν ούτε εστιατόριο. Θα φροντίσω εγώ.
ΑΝΤ. Από καναβούρι για καναρίνια. ΤΖΟ. Πού πας;
ΤΖΟ. Καναβούρι για καναρίνια; ΑΝΤ. Στης Μαργαρίτας, αυτή ψώνισε σήμερα. Θα δανειστώ
ΑΝΤ. Βέβαια, είναι πολύ σπέσιαλ βλέπεις. Ό,τι πρέπει για τον κατιτί. Θά 'μαι πίσω σε ένα λεπτό. Εσύ στο μεταξύ διά-
διαβήτη. βασε εφημερίδα ή πήγαινε να δεις τηλεόραση. Θά 'χει τη
ΤΖΟ. Μα εγώ δεν έχω διαβήτη. φάτσα αυτού του αγίου Μόρο που μιλά για την κρίση,
ΑΝΤ. Καλά, δεν είναι σφάλμα που δεν έχεις ακόμη... Κι έπει- που είναι οξεία αλλά όχι απελπιστική, που πρέπει να
τα στοιχίζει τα μισά από το ρύζι. Ασε που δεν υπάρχει βοηθήσουμε όλοι, πλούσιοι και φτωχοί. Σφίξτε τα ζω-
και ρύζι. Μονάχα χοντρό, απ' αυτό που δε σ' αρέσει. νάρια, κάντε υπομονή, δείξτε κατανόηση και εμπιστοσύ-
ΤΖΟ. Ε, όχι, φτάνει... Πρώτα με κάνεις σκυλί, έπειτα καναρί- νη στην κυβέρνηση και στο ΝΑ Η ΕΥΚΑΙΡΙΑ.
νι... ΤΖΟ. Καλά, αλλά μη φέρεις τίποτα κουνελίσια κεφάλια.
ΑΝΤ. Ου, και πού να δεις ακόμη. Η Μικέλα, απέναντι, λέει ότι ΑΝΤ. Μείνε ήσυχος, αυτή τη φορά θα σου φέρω τα πόδια.
φτιάχνει κάθε μέρα στον άντρα της και ορκίζεται πως (Βγαίνει).
είναι πάρα πολύ καλό. ΤΖΟ. Μμ, κάνεις και την έξυπνη, λέγε λέγε, εγώ όμως έχω μια
ΤΖΟ. Ναι, ναι, παρατηρώ ότι όλο και μεγαλώνουν τα φτερά πείνα που θά 'τρωγα ακόμα και... (Παίρνει ένα κοντάκι
του. και το περιστρέφει ανάμεσα στα χέρια). Για κοίτα που
ΑΝΤ. Όλο το μυστικό είναι το ζουμί... Βλέπεις, πήρα και κου- θέλω πραγματικά να δοκιμάσω. Πώς ανοίγει άραγε.
νελίσια κεφάλια. Όπως συνήθως ξέχασε να πάρει το κλειδάκι. (Ανοίγει το
ΤΖΟ. Κουνελίσια κεφάλια; κουτί). Ορίστε. Α... δεν είναι και άσχημο. Σα μαρμελάδα
ΑΝΤ. Βέβαια... Πόσο αμόρφωτος τελικά είσαι! Η καναβουρό- που έγινε από νεφρά ζώου τηγανισμένα με λάδι συκωτι-
σουπα, παιδί μου, γίνεται με κουνελίσια κεφάλια. Κατε- ού μπακαλιάρου και ξύνισε. Πραγματικά, οι σκύλοι
ψυγμένα. Δεν πιστεύω νά 'χεις προκατάληψη για τα κα- πρέπει νά 'ναι λίγο βλαμένοι για να τρώνε τέτοια βρο-
τεψυγμένα είδη... μιά. Κοίτα που θέλω να το δοκιμάσω. Με καναδυό στα-
ΤΖΟ. Εντάξει, εντάξει... Κατάλαβα... Γεια χαρά. γόνες λεμονιού όμως για ν' αποφύγω τη χολέρα. (Απ'
ΑΝΤ. Πού πας; έξω φτάνουν τα ουρλιαχτά μιας σειρήνας της αστυνο-

-18- -19-
μίας, κραυγές αντρών και γυναικών και στρατιωτικές ΑΣΤ. Ακούστε, μην παριστάνετε τον ανήξερο. Όλοι το ξέρουν
διαταγές). Τι νά 'ναι αυτή η φασαρία... (Πάει προς το ότι σήμερα έγινε έφοδος στο σούπερ-μάρκετ. Εκατοντά-
φανταστικό παράθυρο και κάνε νοήματα σε κάποιον δες γυναίκες και άντρες αγόρασαν μεγάλες ποσότητες
που βρίσκεται από την άλλη μεριά στο απέναντι μέγα- τρόφιμα κάτω απ' την κανονική τιμή και μάλιστα πολ-
ρο). Αλντο, έι Άλντο. Τι συμβαίνει; Ναι, βλέπω, είναι η λές δεν πλήρωσαν καθόλου. Ψάχνουμε τα κλοπιμαία ή,
αστυνομία, αλλά τι θέλουν... Τι είναι... τι... ενάντια στο αν προτιμάς, το εμπόρευμα που πήραν σε πολύ κατεβα-
σούπερ-μάρκετ. Ποιο σούπερ-μάρκετ... Τι κι εδώ... Πότε σμένες τιμές.
συνέβη... Σήμερα... Ποιος... Όλοι... Πώς όλοι... Α, υπερ- ΤΖΟ. Και έρχεστε να ψάξετε σε μένα; Δηλαδή νομίζετε ότι θα
βολικό... Χίλιες γυναίκες... Όχι, η γυναίκα μου σίγουρα μπορούσα να είμαι κλέφτης;
δεν ήταν. Αυτή είναι αντίθετη σ' αυτές τις κλεψιές, αφού ΑΣΤ. Ακούστε, πάρτε το όπως θέλετε. Εγώ δεν καταλαβαίνω
αγόρασε κεφάλια κουνελιού... ναι, κατεψυγμένα. Εξάλ- τίποτα. Πήρα διαταγές και πρέπει να τις εκτελέσω.
λου σήμερα δε βγήκε καθόλου από το σπίτι. Είχε να ξε- ΤΖΟ. Εκτελέστε, εκτελέστε. Αλλά σας προειδοποιώ. Αυτό εί-
φασκιώσει την κοιλιά μιας φίλης της... όχι να την ξε- ναι προβοκάτσια. Δε φτάνει που μας κάνετε να πεθαί-
φουσκώσει... να την ξεφασκιώσει, με την έννοια να της νουμε από την πείνα, έρχεστε εδώ να μας κοροϊδέψετε κι
βγάλει τα πανιά γιατί ο άντρας της ο Λουίτζι δε θέλει να από πάνω. Κοιτάξτε τι έχω για να φάω, φαΐ για σκύ-
μείνει έγκυος. Αυτή όμως άκουσε τον Πάπα κι έτσι το λους και γάτες. (Δίνει το κουτάκι στον αστυνομικό).
χάπι δεν έκανε ενέργεια, τόσο που φούσκωσε σε μια βδο- ΑΣΤ. Τι;
μάδα... ένα πράμα... Πώς... δεν καταλαβαίνεις. (Κοιτά- ΤΖΟ. Κοιτάξτε, κοιτάξτε... μυρίστε τη βρόμα. Και ξέρετε για-
ζει στο βάθος του δρόμου. Ακούγονται διαταγές). Πραγ- τί; Γιατί όλο κοστίζει όσο ένα μάτι από κεφάλι, κεφάλι
ματικά είναι αστυνομικός έλεγχος. Μα τι έχουν στο κουνελιού. (Βάζει κάτω από τη μύτη τον αστυνομικού
μυαλό τους, να πάνε στ' αλήθεια από σπίτι σε σπίτι; Αν την σακούλα που έχει τα κατεψυγμένα κεφάλια). Κι
έρθουν εδώ θα τους δείξω εγώ. Γιατί εδώ έχουμε σίγου- εμείς δεν μπορούμε...
ρα μια καλοστρωμένη προβοκάτσια. Για να μας ρίξουν ΑΣΤ. Αλήθεια, τρώτε τέτοια πράγματα;
λάσπη ότι οι εργάτες είναι ψεύτες και κλέφτες. (Ακούγε- ΤΖΟ. Με το ζόρι... με μια καλή συνταγή, δεν είναι και τόσο
ται χτύπημα στην πόρτα). άσχημο ξέρετε. Θέλετε να μου κάνετε τη χάρη; Χωρίς
ΦΩΝΗ ΑΠ' ΕΞΩ. Με συγχωρείτε. υποχρέωση βέβαια. Δύο σταγόνες λεμόνι και πήγε κάτω
ΤΖΟ. Ποιος είναι; σα σκατό γάτας. Δοκιμάστε το. Κάνει καλό και στην
ΦΩΝΗ. Ανοίξτε. Αστυνομία. ισχυαλγία!
ΤΖΟ. (Ανοίγοντας την πόρτα). Αστυνομία; Και τι θέλετε από ΑΣΤ. Όχι, όχι, ευχαριστώ... δεν κάνω εμετό ποτέ πριν από το
μένα; φαγητό.
ΑΣΤ. (Μπαίνοντας). Έρευνα. Να το ένταλμα. Έρευνα σ' ολό- ΤΖΟ. Καταλαβαίνω, ίσως προτιμάτε μια ωραία σουπίτσα από
κληρο το κτίριο. καναβούρι.
ΤΖΟ. Γιατί; Τι ψάχνετε; ΑΣΤ. Καναβούρι... Για καναρίνια; Με κοροϊδεύετε;

-20- -21-
ΤΖΟ. Ούτε να σας περνά από το μυαλό. Νά 'την, κοστίζει μό- εργάτες.
νο δυο λιρέτες το κιλό... το τρως και μετά κελαηδάς, πίο ΑΣΤ. Τι θα πει παιδιά του λαού; Δούλοι είμαστε... Βοηθοί της
πίο. άρχουσας τάξης, τσιράκια των αφεντικών... Είμαστε
ΑΣΤ. Βλέπω περνάτε απαίσια. Αλλά κι εμείς με το μισθό που εκείνοι που πρέπει να ξαγρυπνούμε για την τήρηση των
παίρνουμε δεν περνάμε καλύτερα. Η γυναίκα μου η νόμων τους και για να προστατεύουμε τις δολοπλοκίες
φουκαριάρα έχει κι αυτή τα δικά της βάσανα. Γι' αυτό τους... Αυτοί είμαστε.
καταλαβαίνω τις γυναίκες που οργάνωσαν σήμερα αυτό ΤΖΟ. Συγνώμη, αλλά αφού σκέφτεστε έτσι γιατί διαλέξατε αυ-
το ξεπούλημα. Δίκιο έχουν. Προσωπικά σας καταλαβαί- τό το επάγγελμα;
νω πέρα για πέρα. Στην κλεψιά των από πάνω μπορείς ΑΣΤ. Μη λες ανοησίες, ποιος διαλέγει εδώ; Μήπως εσείς δια-
ν' αντιτάξεις ένα μόνο: την απαλλοτρίωση. λέξατε αυτή τη βρομιά για φαγητό;
ΤΖΟ. Τι... τους δίνετε δίκιο. ΤΖΟ. Όχι, αλλά δεν έχουμε και τίποτε άλλο.
ΑΣΤ. Μα έτσι δεν μπορεί να συνεχιστεί. Δε θα το πιστέψετε ΑΣΤ. Βλέπετε; Και για μένα δεν υπήρχε τίποτε άλλο. Ή θα
ίσως, αλλά αισθάνομαι άσχημα που πρέπει να κάνω αυ- φας ή θα ψοφήσεις. Σπούδασα εγώ... Είμαι δόκτωρ αγα-
τό το βρομερό μπλόκο. Για μερικούς βρόμικους κερδο- πητέ μου εγώ. (Κάθεται).
σκόπους που αυτοί είναι οι πραγματικοί κλέφτες. (Ση- ΦΩΝΗ ΑΠ' ΕΞΩ. Κυρ αστυνόμε, τελειώσαμε απ' εδώ. Να συ-
κώνεται). Κλέφτες. νεχίσουμε;
ΤΖΟ. Με συγχωρείτε κύριε αστυνόμε... είστε βέβαια αστυνό- ΑΣΤ. Εξαφανιστείτε στην επόμενη σκάλα... Έρχομαι κι εγώ.
μος, έτσι δεν είναι; Σας είπα πως έγραψα διατριβή. Ο πατέρας μου έφτυσε
ΑΣΤ. Ναι, είμαι. αίμα για να με σπουδάσει... Και ποιο το όφελος; Τίπο-
ΤΖΟ. Εντάξει. Επιτρέπεται αστυνομικός εσείς να μιλάτε έτσι; τα. Μου έμεινε ή να μεταναστεύσω ή να γίνω σκουπι-
Ξέρετε πώς μιλάτε; Σαν εξτρεμιστής. (Ξανά βηματάκια διάρης ή κλέφτης. Οι καταστάσεις με ανάγκασαν, αγα-
με καχύποπτο ύφος). πητέ μου. «Έλα στην αστυνομία. Θα γνωρίσεις τον κό-
ΑΣΤ. Μα τι είναι αυτά; Εξτρεμιστής! Σκέφτομαι μόνο και σμο». Γνώρισα τον κόσμο. Έναν κόσμο από όρνεα, απα-
αγαναχτώ. Πρέπει να σταματήσετε να μας βλέπετε σαν τεώνες και απατημένους.
τυφλή μάζα ηλιθίων που μ' ένα σφύριγμα αρχίζουμε. ΤΖΟ. Σαν και σας όμως δεν σκέφτονται όλοι. Μερικοί την
Διατάξτε, μπρος μαρς, γαυγίζουμε, δαγκώνουμε σαν έχουν καλά στην αστυνομία.
αγριόσκυλα. Κι αλίμονο αν τολμήσεις να συζητήσεις. ΑΣΤ. Ναι, αυτοί που ξελογιάζονται από την προπαγάνδα. Τι-
Ποτέ να μην έχεις δική σου γνώμη. Ουστ, στη γωνιά σου. μή και αλληλεγγύη. Και νομίζουν πως είναι κάτι. Τα
ΦΩΝΗ ΑΠ' ΕΞΩ. Κυρ αστυνόμε, πού είστε; κτήνη!
ΑΣΤ. Εδώ, στο δεύτερο πάτωμα... Ψάχνω το σπίτι... Πηγαίνε- ΤΖΟ. Αν δεν άκουγα με τα ίδια μου τ' αυτιά δεν θα το πίστευα.
τε επάνω στα άλλα πατώματα. Με συγχωρείτε, η αστυνομία όμως, παρόλα αυτά είναι
ΤΖΟ. Καλά... σύμφωνος. Άλλωστε και το Κ.Κ. λέει πως κι χρήσιμη. Δεν μπορεί να κάνει ο καθένας ό,τι του κατέ-
εσείς είστε παιδιά του λαού, όπως ακριβώς κι εμείς οι βει. Αλλιώς, θα κυριαρχήσει το χάος. Ίσως σκεφτεί κα-

-22- -23-
νείς πως αυτά που λέμε είναι σωστά. Μονάχα που δεν ντων, δόκτωρ». Φυσικά θα έπρεπε να μεταναστεύσετε
μπορείς να επιβάλεις τη σκέψη σου, (κρατάει ένα κουνε- αντί γι' αυτό που κάνετε ή να γίνετε καλύτερα σκουπι-
λίσιο κεφάλι και το κουνάει πέρα δώθε χωρίς να το κα- διάρης, όπως τόσοι άλλοι άνθρωποι στη χώρα μας... Αυ-
ταλαβαίνει) και αφού ψωνίσεις να πληρώνεις ό,τι σου τό θά 'ταν μια αντρίκια απόφαση. Τότε μονάχα θα δεί-
κατεβαίνει. Οι νόμοι είναι νόμοι και πρέπει να τηρού- χνατε αξιοπρέπεια. Ό,τι λέτε δεν είναι άλλο παρά οι συ-
νται. νηθισμένες δικαιολογίες των ανθρώπων που ποτέ δε θέ-
ΑΣΤ. Και όταν ο νόμος είναι άδικος; Κάλυμμα μονάχα για λη- λουν να διακινδυνέψουν. Κι αύριο, πού ξέρεις, μπορεί
στές και κλέφτες; να συναντηθούμε έξω από εργοστάσιο όπου θα δέρνετε
ΤΖΟ. Γι' αυτό έχουμε τη Βουλή, τα κόμματα, τις καταγγελίες, απεργούς εργάτες.
τις επερωτήσεις. Έτσι μόνο μπορούν να αναθεωρηθούν ΑΣΤ. Έχετε δίκιο... όμως κανείς δεν ξέρει... ίσως ακούσετε στο
οι νόμοι. μέλλον ότι οι αστυνομικοί αρνήθηκαν να ξυλοφορτώ-
ΑΣΤ. Ποιος αναθεωρεί; Τι σόι αναθεωρήσεις είναι αυτές. Σκα- σουν εργάτες κατ' εντολή κάποιου επιχειρηματία... Και,
τά είναι. Μας τις υπόσχονται εδώ και είκοσι χρόνια. Οι ίσως σύντομα πολεμήσουμε στην άλλη πλευρά. (Ο Τζο-
μοναδικές αναθεωρήσεις μέχρι τώρα είναι η άνοδος του βάνι γελάει).
τιμαρίθμου, η ανατίμηση της βενζίνης και του πετρελαί- ΤΖΟ. Κάτι τέτοιο θά 'θελα πολύ να το δω. Το πιο πιθανό όμως
ου, η αύξηση των φόρων. είναι να δείτε τον Πάπα να περιφέρεται ντυμένος Ινδιά-
ΤΖΟ. Εδώ, πράγματι, έχετε δίκιο. Κι εμένα δε μ' αρέσει αυτό. νος.
Τι βρόμα! ΑΣΤ. Προσέξτε, ο κόσμος αλλάζει πολύ γρήγορα. Κι αν αλλά-
ΑΣΤ. Πιστέψτε με, οι μοναδικές αληθινές αλλαγές μπορούν να ξει... Γεια σας και καλή όρεξη.
γίνουν μόνο με τη δική μας γροθιά. Γιατί όσο αναλαμ- ΤΖΟ. Τι, θα φύγετε χωρίς να ψάξετε το σπίτι καθόλου; Αυτό
βάνουμε τις ευθύνες μας, έχουμε εμπιστοσύνη, υπομονή, είναι προσβολή. Ρίξτε τουλάχιστον μια ματιά κάτω απ'
αυτοπειθαρχία, πολιτική ωριμότητα... και όπως λέγο- το κρεβάτι, μες στη ντουλάπα, από ευγένεια.
νται όλα αυτά... δεν τρέχει τίποτα. Όμως να με συγχω- ΑΣΤ. Για ποιο λόγο; Για να βρω ένα τσουβάλι με τροφές για
ρείτε. Πρέπει να κοιτάξω και τη δουλειά μου. (Πάει να γουρούνια κι ένα μεγάλο κουτί με τροφές που παχαί-
φύγει). νουν τις πέστροφες; Ευχαριστώ. Δε μ' ενδιαφέρει. Καλή
ΤΖΟ. Α, έτσι». Πρώτα παριστάνετε τον Μαοϊκό και μόλις σο- όρεξη και πάλι. (Φεύγει).
βαρέψουν τα πράγματα, παίρνετε το καπελάκι σας και... ΤΖΟ. Καληνύχτα. Μάλιστα. «Γηράσκω αεί διδασκόμενος».
πάλι αστυνομικός. Υπάρχει ένας κόκκινος αστυνομικός. Συνηθίσαμε να
ΑΣΤ. Δίκιο έχετε, προφανώς μου λείπει ακόμα το θάρρος και βρίσκουμε στην αστυνομία μόνο φασίστες και χοντρο-
η συνείδηση. Μέχρι τώρα είμαι γερός μόνο στη φλυαρία. κέφαλους τραμπούκους... για βάστα!!! Τώρα καταλα-
ΤΖΟ. Ναι, στη φλυαρία... ο φτωχός δόκτωρ που πρέπει να εί- βαίνω... ήταν προβοκάτορας. Ήθελε να με κάνει να τρα-
ναι αστυνομικός γιατί δεν έχει άλλη εκλογή. Να κλάψω γουδήσω: «ορμήστε στα σούπερ-μάρκετ... η αστυνομία
γι' αυτό; «Δεν μπορώ να μεταναστεύσω, είμαι, τέλος πά- αρχίζει επανάσταση». Κι εγώ, αν την πατούσα! «Στοπ,

-24- -25-
πακέτο προκηρύξεις κάτω απ' το κρεβάτι.
στοπ, ερυθρές ταξιαρχίες. Συλλαμβάνεσαι. Πού έκρυψες
ΤΖΟ. Ε, πάει πολύ. Θά 'ρθουν κι εδώ και θα μας βάλουν σα-
τον εισαγγελέα που απήγαγες;» Αλλά δεν τό 'χαψε ο κό-
κιά με μακαρόνια κάτω απ' το κρεβάτι;
ρακας... (Ανοίγει, χαμένος στις σκέψεις, το σακούλι με ΑΝΤ. Όχι έτσι στα ίσα. Τρόπος του λέγειν δηλαδή.
το καναβούρι και τρώει). Ο κόρακας τρώει μόνο καλό ΤΖΟ. Ναι, έχεις δίκιο. Έλα να δούμε.
τυρί... ΑΝΤ. Όχι.
(Στραβώνει τα μούτρα του). ΤΖΟ. Τι θα πει όχι; Τι συμβαίνει;
Όχι, σ' αυτή την περίπτωση τρώει μόνο καναβούρι. ΑΝΤ. Μου λερώνεις τα μαξιλάρια με τα βρομόχερά σου... Θα
(Μπαίνει μέσα η γυναίκα του με τη φίλη της που εξακο- δω μόνη μου... Πήγαινε καλύτερα να ανοίξεις τη Μαρ-
λονθεί να φορά πάνω από τη φουσκωμένη κοιλιά της το γαρίτα.
παλτό. Η Μαργαρίτα τραβιέται προς τα πίσω). ΤΖΟ. Πού είναι η Μαργαρίτα;
ΑΝΤ. Ήταν εδώ; ΑΝΤ. Έξω απ' την πόρτα φυσικά.
ΤΖΟ. Ποιοι; ΤΖΟ. Και γιατί την άφησες έξω; Μαργαρίτα. Κύριε των δυνά-
ΑΝΤ. Δεν ξέρεις τι έγινε; Ψάχνουν όλα τα σπίτια. μεων, τι κάνεις εκεί; Έλα μέσα. (Η Μαργαρίτα μπαίνει
ΤΖΟ. Ξέρω. μέσα με αναφιλητά). Τι συμβαίνει; Γιατί κλαίει έτσι αυ-
ΑΝΤ. Συνέλαβαν τους Μανπέτι και τους Φοσάνι. Σ' ένα σωρό τή;
σπίτια βρήκαν πράγματα και τα κατάσχεσαν. ΑΝΤ. Η φτώχεια! Ήταν ολομόναχη όταν όρμησε η αστυνομία.
ΤΖΟ. Καλά έκαναν. Αγαθό και άδικο δε φυτρώνουν ποτέ μα- Έπαθε σοκ. Σκέψου μόνο ότι ένας επιλοχίας ήθελε να
ζί· της ψάξει την κοιλιά.
ΑΝΤ. Όμως κατάσχεσαν και πράγματα τα οποία ήταν πληρω- ΤΖΟ. Το γαϊδούρι! Γιατί;
μένα κανονικά. ΑΝΤ. Γιατί μπήκε στο μυαλό του πως αντί για παιδί έχει μα-
ΤΖΟ. Φυσικά έτσι γίνεται πάντα. Κοντά στο ξερό καίγεται και καρόνια και άλλα πράγματα.
το χλωρό. Π.χ. σε μας ήρθαν και... ΤΖΟ. Ο μπάσταρδος!
ΑΝΤ. Ήταν εδώ; ΑΝΤ. Εσύ το λες... Έλα Μαργαρίτα, κάτσε στο κρεβάτι... Της
ΤΖΟ. Φυσικά. είπα νά 'ρθει σε μας. Έκανα καλά;
ΑΝΤ. Βρήκαν τίποτα; ΤΖΟ. Πολύ καλά. Έλα Μαργαρίτα. Βγάλε το παλτό σου.
ΤΖΟ. Γιατί; Έχουμε τίποτα; MAP. Όχι, ευχαριστώ.
ΑΝΤ. Όχι... αλλά πού ξέρεις... καμιά φορά είμαστε σίγουροι ΤΖΟ. Έλα, άσε τα καμώματα. Βγάλτο.
πως δεν έχουμε τίποτα και τότε... ΑΝΤ. Άφησε την ήσυχη. Αφού δε θέλει. Μπορεί και να κρυώ-
ΤΖΟ. Και τότε; νει.
ΑΝΤ. Τότε σου τα κουβαλούν μέσα στο σπίτι για να σε ενοχο- ΤΖΟ. Καλά, κάνει ζέστη.
ποιήσουν. Δε θά 'τανε η πρώτη φορά. Ψάξανε στο σπίτι ΑΝΤ. Εσύ ζεσταίνεσαι, αλλά αυτή κρυώνει. Ίσως έχει και πυ-
του γιου της Ρόζας και χωρίς να πάρει χαμπάρι, τσακ, ρετό.
του χώσαν κι ένα πιστόλι κάτω απ' το μαξιλάρι κι ένα
-27-
-26-
ναι τόσο θεοφοβούμενη, που ονειρεύεται κάθε νύχτα τον
ΤΖΟ. Δεν είναι καλά.
Πάπα να της λέει: «Αμαρτάνεις, πρέπει να κάνεις παι-
ΑΝΤ. Την πιάσαν οι πόνοι.
διά».
ΤΖΟ. Τι; κιόλας;
ΤΖΟ. Τώρα συγνώμη... ίσως είμαι... ας αφήσουμε τον Πάπα
ΑΝΤ. Τι νιώθεις εσύ απ' αυτά; Πριν μισή ώρα δεν ήξερες ότι
που ακόμα και στα όνειρα της σπάει τα νεύρα, σαν να
είναι έγκυος και τώρα απορείς που έχει πόνους.
μην έφτανε που κάθε Κυριακή ακούγεται στην τηλεόρα-
ΤΖΟ. Μου φαίνεται, νομίζω... μου φαίνεται λίγο νωρίς.
ση από τον Αγιο Πέτρο: Νά 'στε καλοί μεταξύ σας... εί-
ΑΝΤ. Σταμάτα επιτέλους. Τι ξέρεις εσύ αν οι πόνοι ήρθαν ή
μαστε όλοι παιδιά του Θεού, πλούσιοι και φτωχοί,
όχι νωρίς; Αυτό το ξέρει αυτή καλύτερα από σένα. Έλα, ιδίως οι πλούσιοι! Καλά, από τότε είναι έγκυος η Μαρ-
βγάλε τα ρούχα σου... και μπες κάτω από τα σκεπάσμα-
γαρίτα;
τα. Κάνε μου τη χάρη και γύρισε την πλάτη σου. ΑΝΤ. Τι σε νοιάζει εσένα; Με ποιο δικαίωμα μιλάς έτσι για
ΤΖΟ. Ναι, ναι γυρνώ. τον Πάπα;
ΑΝΤ. Έλα τώρα. Σταμάτα να κλαις... τώρα όλα θα πάνε καλά. ΤΖΟ. Όχι, απλώς ρωτώ: Αν είναι όμως μόνο πέντε μήνες πα-
ΤΖΟ. Πιο καλά να φωνάξουμε γιατρό αφού έχει πόνους. Ή το ντρεμένοι.
νοσοκομειακό. ΑΝΤ. Ε, και τι έγινε; Δεν μπορούσαν να έχουν κάτι μεταξύ
ΑΝΤ. Βέβαια, το νοσοκομειακό. Για να κάνουμε μια ωραία τους; Ή μήπως είσαι κι εσύ ένας βρόμικος ηθικολόγος
βόλτα σ' όλα τα νοσοκομεία της πόλης. Πάντε απ' εδώ... όπως ο Πάπας;
Πάντε απ' εκεί... Να δούμε αν θα βρούμε κρεβάτι για σέ- ΤΖΟ. Ναι, αν όμως ο άντρας της μου έχει πει ότι τη νύχτα του
να. Δεν ξέρεις πως στα νοσοκομεία υπάρχει τέτοια ακα- γάμου τους κοιμήθηκαν για πρώτη φορά μαζί;
ταστασία που πρέπει να δηλωθείς από το ταμείο το λι- MAP. Σου είπε ο Λουίτζι μου τέτοια πράγματα;
γότερο δυο μήνες νωρίτερα; ΑΝΤ. Πιστεύεις να λέει τόσο προσωπικά πράγματα στον πρώ-
ΤΖΟ. Γιατί δε δηλώθηκε πριν;
το τυχόντα;
ΑΝΤ. Βέβαια, γιατί δε δηλώθηκε από πριν. Αυτά τα πράγματα
ΤΖΟ. Δεν είμαι ο πρώτος τυχόντας. Είμαι ο καλύτερος φίλος
εμείς οι γυναίκες πρέπει να τα σκεφτόμαστε, πάντα του. Μου τα διηγείται όλα με λεπτομέρειες και μου ζητά
εμείς. Εμείς τρέχουμε συνέχεια εδώ κι εκεί, εμείς κάνου- και συμβουλές... γιατί είμαι μεγαλύτερος και έχω μεγα-
με παιδιά, εμείς δηλωνόμαστε. Γιατί δεν τη δήλωσε ο λύτερη πείρα.
άντρας της; ΑΝΤ. Χα, χα, έχει περισσότερη πείρα. (Χτυπάει η πόρτα). Ποι-
ΤΖΟ. Αφού δεν ήξερε τίποτα. ος είναι;
ΑΝΤ. Καλή δικαιολογία. Δεν ήξερε τίποτα. Έτσι είσαστε πά- ΦΩΝ. Ανοίξτε, η Αστυνομία.
ντα εσείς οι άντρες. Μας δίνετε το μισθό και μας λέτε ΤΖΟ. Πάλι.
«Κοίταξε πώς να τα βολέψεις». Κάνετε έρωτα γιατί πρέ- ΑΝΤ. Ω, Θεέ μου.
πει να νιώσετε τον άγιο οργασμό σας... Μας φουσκώνε- ΤΖΟ. (Ανοίγει την πόρτα). Α, εσείς. Καλησπέρα. (Εμφανίζεται
τε με ένα παιδί και μετά: Νοιάσου εσύ γι' αυτό. Πάρε το ο ίδιος ηθοποιός που παίζει τον αστυνόμο, αυτή τη φο-
χάπι. Κανένας δε σκέφτεται τη φτωχή τη σύζυγο που εί-
-28- -29-
ρά με τη στολή ενός καραμπινιέρου και μ' ένα μουστά- ΤΖΟ. Όχι, δεν επιτρέπεται να μιλάς έτσι. Και γι' αυτούς δεν
κι). είναι ευχάριστο. Έτσι δεν είναι κύριε υπαξιωματικέ;
Και σας δεν σας αρέσει να κάνετε έρευνες στα σπίτια για
ΚΑΡ. Γιατί πάλι εγώ;
τα αφεντικά των σούπερ-μάρκετ. Πείτε της γυναίκας
ΤΖΟ. Ω, συγνώμη! Νόμισα πως ήταν ο προηγούμενος.
μου ότι η αστυνομία βαρέθηκε να δίνει διαταγές εδώ κι
ΚΑΡ. Ποιος προηγούμενος;
εκεί με τη σφυρίχτρα. Διατάξτε, εμπρός μαρς, γαυγίστε,
ΤΖΟ. Ο αστυνομικός απ' την ασφάλεια.
δαγκώστε σαν αγριόσκυλα. Όμως αλλίμονό του αν κα-
ΚΑΡ. Είμαι υπαξιωματικός στους καραμπινιέρους.
νείς τολμήσει να πει τη γνώμη του. Ουστ, στη γωνιά.
ΤΖΟ. Το βλέπουμε. Εξάλλου έχετε και μουστάκι. Τι επιθυμεί-
ΚΑΡ. Συγνώμη, θα μπορούσατε να το επαναλάβετε αυτό. Πώς
τε;
ΚΑΡ. (Καθώς πίσω τον μπαίνουν δυο καραμπινιέροι). Πρέπει τό 'πάτε για τ' αγριόσκυλα;
ΤΖΟ. Είπα πως δεν είστε παιδιά του λαού, όπως το λέει το
να ψάξουμε το σπίτι.
ΤΖΟ. Οι συνάδελφοι σας από την αστυνομία έψαξαν ήδη τα Κ.Κ. Είσαστε δούλοι της εξουσίας, δικαστικοί κλητήρες
των αφεντικών.
πάντα.
ΚΑΡ. Αυτό δεν έχει καμιά σχέση. Είμαστε δύο διαφορετικά ΚΑΡ. (Στους άλλους καραμπινιέρους). Τις χειροπέδες.
ΤΖΟ. Χειροπέδες; Γιατί;
σώματα.
ΚΑΡ. Περιύβριση Αρχής.
ΤΖΟ. Είσαστε καχύποπτοι και θέλετε να δείτε καλύτερα μή-
ΤΖΟ. Γιατί περιύβριση; Δεν είναι δικό μου. Ο συνάδελφος σας
πως οι άλλοι παράβλεψαν κάτι. Έπειτα ίσως έρθει η
εφορία να ελέγξει, έπειτα η στρατιωτική υπηρεσία αμύ- πριν είπε πως αισθάνεστε σα δικαστικοί κλητήρες της
νης, έπειτα οι ανεξάρτητες δυνάμεις του ναυτικού... άρχουσας τάξης.
ΚΑΡ. Μην κάνετε αστεία. Πηγαίνετε στο πλάι και αφήστε μας ΚΑΡ. Ποιοι, εμείς; Οι καραμπινιέροι;
ΤΖΟ. Όχι, είπε εμείς, δηλαδή της αστυνομίας.
να κάνουμε τη δουλειά μας.
ΚΑΡ. Α, έτσι. Αν αυτοί της αστυνομίας νιώθουν έτσι, σαν
ΑΝΤ. Φυσικά, ο καθένας τη δουλειά του κάνει. Στο εργοστά-
μπάτσοι, είναι άλλη υπόθεση. Βγάλτε του τις χειροπέ-
σιο εργαζόμαστε οχτάωρο στον αργαλειό... Εσείς δου-
δες. Άλλη φορά όμως να προσέχετε τι λέτε.
λεύετε κι ελέγχετε να μη γίνονται αυθαιρεσίες, έτσι που
ο καθένας δουλεύει για ό,τι ζητήσουν οι καπιταλιστές. ΤΖΟ. Ναι, ναι, θα προσέχω... Διάολε, πόσο ανεξάρτητα είναι
(Οι καραμπινιέροι ανοίγουν την ντουλάπα και τον μεταξύ τους τα ανεξάρτητα σώματα. Οι καραμπινιέροι
μπουφέ). Δε συμβαίνει όμως ποτέ να ελέγξετε αν οι επι- συνεχίζουν το ψάξιμο παντού και πλησιάζουν προς το
χειρηματίες μας γδέρνουν και μας εξοντώνουν με το σύ- κρεβάτι.
στημα παραγωγής με το κομμάτι, αν τηρούνται οι κανό- ΑΝΤ. (Στη Μαργαρίτα). Γρήγορα, γρήγορα, κλάψε, ούρλιαξε
νες πρόληψης ατυχημάτων, αν ανεβάζουν ανενόχλητοι όσο μπορείς.
τις τιμές στα ύψη, αν μας πετάν απ' τα σπίτια, αν μας MAP. (Κλαίει δυνατά).
αφήνουν να πεθάνουμε της πείνας. (Ανενόχλητος ο κα- ΚΑΡ. Τί έπαθε αυτή;
ραμπινιέρος συνεχίζει το ψάξιμο). MAP. (Ουρλιάζει δυνατότερα).

-30- -31-
νιέρους). Ελάτε, βάλτε ένα χέρι, θα τη φορτώσουμε κι
ΚΑΡ. Τι έπαθε αυτή; αυτή.
ΑΝΤ. Την πιάσαν οι πόνοι την καημένη! ΑΝΤ. (Αντιστέκεται). Όχι σας παρακαλώ. Μην κάνετε τον κό-
ΤΖΟ. Πρόωρος τοκετός. Στον πέμπτο μήνα το πολύ. πο.
ΑΝΤ. Αίγο πιο πριν την έπιασε νευρική κρίση... εξαιτίας των MAP. Δε θέλω να πάω στο νοσοκομείο.
αστυνομικών που ήθελαν να ψαχουλέψουν την κοιλιά ΑΝΤ. Να, το βλέπετε και μόνος σας, δε θέλει να πάει στο νο-
της, την καημένη... σοκομείο.
ΚΑΡ. Να ψαχουλέψουν την κοιλιά; MAP. Θέλω τον άντρα μου, τον άντρα μου... (Κλαίει όσο πιο
ΤΖΟ. Για να δουν μήπως είχε καμιά σακούλα μακαρόνια ή ρύ- δυνατά μπορεί).
ζι αντί για παιδί. Ελάτε, κάντε τη δουλειά σας... ψάξτε ΑΝΤ. Να ορίστε, θέλει τον άντρα της. Αυτός όμως δουλεύει
την. Είνα μια μικρή εργάτρια... εδώ όλα επιτρέπονται. νυχτερινή βάρδια... Λυπάμαι, αλλά χωρίς τη συγκατάθε-
Δεν είναι η τάδε κόμισσα ή η γυναίκα του επιχειρηματία σή του σε καμιά περίπτωση δεν μπορούμε να αναλάβου-
για να βρείτε τον μπελά σας μόλις την ακουμπήσετε. με την ευθύνη.
Μπρος, δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος, πλησιάστε. Κα- ΤΖΟ. Ακριβώς. Δεν αναλαμβάνουμε.
νένα εμπόδιο για ένα τίμιο πασπάτεμα. ΚΑΡ. Α, έτσι, δεν αναλαμβάνετε. Όμως αναλαμβάνετε αντί γι'
ΚΑΡ. Ακούστε. Σταματήστε. Μας προκαλείτε. αυτό την ευθύνη να πεθάνει εδώ πέρα.
ΑΝΤ. Ναι, υπερβάλλεις. Να σταματήσεις αμέσως. ΑΝΤ. Μα γιατί τέλος πάντων στο νοσοκομείο;
MAP. (Τσιρίζει πιο δυνατά). ΚΑΡ. Στο νοσοκομείο μπορούν να τη σώσουν. Και ίσως και το
ΑΝΤ. Κι εσύ υπερβάλλεις. Να τσιρίζεις πιο σιγά. παιδί.
ΚΑΡ. Ναι, ειδοποιήσατε το περιπολικό; ΤΖΟ. Πρόωρος τοκετός, σας το είπα.
ΑΝΤ. Νοσοκομειακό. MAP. Ναι, πολύ πρόωρος. (Θρηνεί δυνατά).
ΚΑΡ. Ναι, βέβαια, θα σας πεθάνει η καημένη η γυναίκα. Κι ΑΝΤ. Απ' τις λακούβες του δρόμου θα γεννήσει μές στ' αυτο-
εκτός αυτού, κινδυνεύει να χάσει και το παιδί, αν είναι κίνητο. Πώς θέλετε, λοιπόν, να σώσετε ένα πενταμηνίτι-
πρόωρος τοκετός. κο;
ΤΖΟ. Σωστά. Βλέπεις πόσο ανθρώπινος είναι ο υπαξιωματι- ΚΑΡ. Προφανώς, δεν έχετε ιδέα για τις προόδους της Ιατρικής
κός. Στό 'πα. Ας φωνάξουμε καλύτερα το νοσοκομεια- σήμερα. Δεν ακούσατε ποτέ τίποτα για γέννηση μέσα σε
κό. θερμοκοιτίδα;
ΑΝΤ. Κι εγώ σου είπα πως πρέπει να είσαι δηλωμένος, αλλιώς ΑΝΤ. Βέβαια, αλλά γίνεται να έχουν ένα πενταμηνίτικο μέσα
δε σε παίρνουν. Σε κάνουν μπαλάκι και σε στέλνουν απ' σε θερμοκοιτίδα;
το ένα νοσοκομείο στο άλλο. Πεθαίνεις στη μεταφορά. ΤΖΟ. Ακριβώς. Ένας τόσο δα θάλαμος... το νοσοκομείο δεν εί-
(Απ' έξω ακούγεται η σειρήνα ενός νοσοκομειακού). ναι χώρος για κάμπιγκ.
ΚΑΡ. (Πηγαίνει στο παράθυρο και κοιτά έξω). Να το νοσοκο- ΚΑΡ. Αλήθεια. Μου φαίνεται πως είστε έτοιμοι να πεθάνετε
μειακό που φωνάξαμε για τη γυναίκα του κάτω ορόφου. από πνευματική πείνα.
Κι αυτή δεν αισθανόταν καλά. (Στους άλλους καραμπι-
-33-
-32-
να πεθάνουμε όπου θέλουμε.
ΤΖΟ. Α, ναι, και όχι μόνο πνευματική.
ΚΑΡ. Ακριβώς,Δεν μπορείτε να πεθάνετε όπου θέλετε.
ΚΑΡ. Ζείτε σ' άλλο πλανήτη. Ποτέ δεν ακούσατε τι απίθανα
ΤΖΟ. Ακριβώς, θα πεθάνουμε εκεί που διατάζει ο νόμος.
μηχανήματα έχουμε εδώ στο Μιλάνο... στη γυναικολογι-
ΚΑΡ. Κρατήστε τη γλώσσα σας. Σα προειδοποίησα.
κή κλινική; Πριν πέντε μήνες ήμουν εκεί υπηρεσία και
ΤΖΟ. Μα δεν είπα τίποτα.
είδα. Ακόμα και μεταμοσχεύσεις κάνουν.
ΑΝΤ. Ηρέμησε Τζοβάνι, έλα να την κουβαλήσουμε σιγά σιγά
ΤΖΟ. και ΑΝΤ. Τι είδους μεταμοσχεύσεις;
κάτω.
ΚΑΡ. Πρόωρο τοκετό. Πήραν το παιδί πέντε μηνών απ' την
ΚΑΡ. Να διατάξω να φέρουν το φορείο.
κοιλιά της γυναίκας και το μετέφεραν οτην κοιλιά μιας
ΑΝΤ. Όχι, γίνεται κι έτσι... έτσι δεν είναι; Μπορείς να περπα-
άλλης.
τήσεις. Έλα να τη σηκώσουμε.
ΤΖΟ. Στην κοιλιά; MAP. Ναι, καλά είναι έτσι... όχι (γλνστρά προς τα κάτω).
ΚΑΡ. Πού αλλού; Καισαρική... το βγάλαν, το μετάφεραν, το ΑΝΤ. Στο διάβολο. Μπορείτε να βγείτε μια στιγμή έξω... η φί-
μεταφύτεψαν μαζί με τον πλακούντα και τ' άλλα... το λη μου είναι μισόγυμνη, καταλαβαίνετε, πρέπει να της
ράψαν και μετά πέντε μήνες... τώρα, τον περασμένο μή- φορέσω κάτι.
να γεννήθηκε όμορφο και υγιές σαν ψάρι. ΚΑΡ. Φυσικά, βγαίνουμε. (Όλοι οι άντρες βγαίνουν έξω).
ΤΖΟ. Σαν ψάρι; ΑΝΤ. Έλα γρήγορα... τράβα πιο πάνω τις σακούλες. Ήταν
ΚΑΡ. Ναι. ανάγκη νά 'ρθει το νοσοκομειακό τώρα;
ΤΖΟ. Σίγουρα στην υπόθεση υπάρχει κάποιο κόλπο. MAP. Τό 'ξέρα πως έτσι θα τελειώσει. Τι θα κάνουμε στο νο-
ΑΝΤ. Τι κόλπο; Κι εγώ το διάβασα. Δεν μπορείς να φαντα- σοκομείο όταν δουν πως είμαι έγκυος με ρύζι και μακα-
στείς τι πράγματα υπάρχουν. Ένα παιδί δύο φορές γεν- ρόνια;
νημένο... με δυο μανάδες. ΑΝΤ. Δε θα γίνει τίποτα. Δεν πρόκειται να φτάσουμε μέχρι το
MAP. Δε θέλω... δε θέλω. (Θρηνεί). νοσοκομείο.
ΑΝΤ. Δίκιο έχει η έρμη... σε καμιά άλλη γυναίκα δε θά 'δινα το MAP. Επειδή βέβαια θα μας συλλάβουν πιο μπροστά.
παιδί μου να το γεννήσει. ΑΝΤ. Σταμάτα τις κλάψες. Μόλις μπούμε στο νοσοκομειακό
MAP. Δε θέλω, δε θέλω, δε δίνω τη συγκατάθεση μου. θα εξηγήσω στους τραυματιοφορείς τι συμβαίνει... είναι
ΑΝΤ. Ακούτε, δε δίνει τη συγκατάθεση της. Πρέπει να την αφή- καλοί άνθρωποι, είναι μαζί μας... σίγουρα θα μας βοη-
σουμε εδώ.
θήσουν.
ΚΑΡ. Τότε θα δώσω εγώ τη συγκατάθεση μου. Με δική μου ευ-
θύνη. Εγώ δε θέλω να έχω ευθύνη για άρνηση παροχής MAP. Κι αν δεν είναι δικοί μας και μας καταγγείλουν;
ΑΝΤ. Σταμάτα. Δεν θα μας καταγγείλουν.
βοήθειας. MAP. Ωχ, γλυστρά η σακούλα. Με πήραν τα ζουμιά.
ΑΝΤ. Καλή κι αυτή η προθυμία. Πρώτα μας τα κάνετε όλα άνω
ΑΝΤ. Κράτα γερά. Βρόμα η δουλειά.
κάτω, έπειτα μας βάζετε χειροπέδες... τώρα θέλετε να
MAP. Μην πιέζεις τόσο... αχ, καήκαμε. Έσπασε μια σακούλα
μας κουβαλήσετε με το νοσοκομειακό. Αν δε θέλετε να
μας αφήσετε να ζήσουμε ήσυχα, αφήστε μας τουλάχιστο με ελιές. Αχ, όχι. (Μπαίνει ο Τζοβάνι και πίσω του ο κα-

-34- -35-
μυρίζει... σα ξύδι... μπα, σα σαλαμουρα... Δεν τό 'ξέρα
ραμπινιέρος).
πως πριν γεννηθούμε κολυμπάμε σε σαλαμουρα μ'
ΤΖΟ. Τι συμβαίνει;
ελιές... Ελιά... Σαλαμουρα... Όχι, όχι, μα τρελάθηκα; Δεν
MAP. Σπάσαν τα νερά και τρέχουν.
ταιριάζει εδώ η ελιά. (Η σειρήνα ξανακούγεται. Ο Τζο-
ΤΖΟ. Έρχεται το παιδί, το παιδί έρχεται. Γρήγορα βοηθήστε
βάνι σηκώνεται και πηγαίνει στο παράθυρο). Να, φεύ-
με. γουν. Ας ελπίσουμε πως όλα θα πάνε καλά. Τι είναι αυ-
ΚΑΡ. Αφήστε με εμένα μια στιγμή.
τό. Κι άλλη ελιά. Αν η προέλευση τους δεν ήταν λίγο
ΑΝΤ. Ναι, έτσι καλά είναι, πρέπει να την κρατήσουμε οριζό-
ανεξήγητη, θα τις έτρωγα αμέσως... Έχω μια πείνα. Δε
ντια. μαγειρεύω καμιά καναβουρόσουπα; Ίσως έχει καλή γεύ-
ΚΑΡ. Τι είναι αυτά; ση. Το νερό είναι κιόλας στη φωτιά. Θα βάλω μέσα δυο
ΑΝΤ. Σπάσαν τα νερά της. κύβους μάτζι... ένα κρεμμύδι... (Ανοίγει το ψυγείο). Σα
ΤΖΟ. Γρήγορα, αλλιώς θα γεννήσει εδώ. να τό 'ξέρα. Κύβοι δεν υπάρχουν ούτε κρεμμύδια. Θα
ΑΝΤ. Ήσυχα, ήσυχα, σιγά σιγά. πρέπει να βρω τη δύναμη να βάλω κουνελίσια κεφάλια.
MAP. Μου τρέχουν, μου τρέχουν. Στο διάβολο. Αισθάνομαι σα τη μάγισσα του παραμυθι-
ΑΝΤ. Ξέρω ότι σου τρέχουν. Περιμένετε μια στιγμή. Θα την τυ- ού όταν ετοίμαζε το φαρμακερό βοτάνι. Μετά θα δεις,
λίξουμε με την κουβέρτα προσεκτικά. Προσέχετε κυρ θα φάω τη σουπίτσα και, κλικ, θα μεταμορφωθώ σε βά-
καραμπινιέρο. τραχο ή σ' έναν απ' τους επτά νάνους, μάλλον ο όγδο-
ΤΖΟ. Περιμένετε. Θα πάρω τη ζακέτα μου και θά 'ρθω μαζί ος. (Αφηρημένος πιάνει το συγκολλητή). Τι θέλει εδώ ο
σας κι εγώ. συγκολλητής; Πόσες φορές πρέπει να πω σ' εκείνη τη
ΑΝΤ. Να μείνεις στο σπίτι εσύ. Αυτές είναι γυναικείες δουλει- βλαμμένη την Αντονία ότι δεν πρέπει να τον χρησιμο-
ές. Πάρε καλύτερα μια πατσαβούρα και καθάρισε τα νε- ποιεί για ν' ανάβει το γκάζι γιατί είναι επικίνδυνο. Και
ρά από το πάτωμα. εκτός των άλλων, μου ξεφορτίζει και τις μπαταρίες.
ΤΖΟ. Ορίστε... ναι... θα πάρω μια πατσαβούρα και θα καθαρί- (Στην πόρτα προβάλλει ο Λουίτζι, ο άντρας της Μαρ-
σω... αυτό είναι αντρική δουλειά. (Φεύγουν όλοι εκτός γαρίτας).
απ' το Τζοβάνι που παίρνει μια πατσαβούρα και και πά- ΑΟΥ. Επιτρέπεται; Είναι κανείς; (Ανήσυχα).
ει σιγά σιγά στο παράθυρο). Για δες τι αναστάτωση, ποι- ΤΖΟ. Ω, Λουίτζι, γεια. Πώς κι έτσι τέτοια ώρα από δω;
ος ξέρει πώς θα το πάρει ο Λουίτζι όταν γυρίσει απ' τη ΑΟΥ. Γεια σου Τζοβάνι. Θα σου εξηγήσω αργότερα τι συμβαί-
δουλειά και δει ότι έγινε ξαφνικά πατέρας... θα τού 'ρθει νει. Μήπως ξέρεις πού είναι η γυναίκα μου; Πήγα στο
κόλπος... πάει, θα τα τινάξει. Πρέπει να μιλήσω οπωσ- σπίτι, τα βρήκα όλα ανοιχτά αλλά δεν είναι κανένας
δήποτε μαζί του και να τον προετοιμάσω σιγά σιγά για εκεί.
την ευτυχία του... πρώτα θα μιλήσω για παλιά πράγμα- ΤΖΟ. Α, ναι, η γυναίκα σου ήταν εδώ πριν δέκα λεπτά, έφυγε
τα... Φυσικά, θ' αρχίσω με τον Πάπα... «Αγαπητοί εν με την Αντονία.
Χριστώ αδελφοί» (Πέφτει στα γόνατα κι αρχίζει να κα-
ΑΟΥ. Και πού πήγε;
θαρίζει το πάτωμα). Είναι μούσκεμα. Τι περίεργα που
-37-
-36-
ΤΖΟ. Να, ξέρεις είναι κάτι γυναικοδουλειές. ΛΟΥ. Βέβαια. Τραβήξαμε το ουναγερμό και πηδήξαμε όλοι
ΛΟΥ. Τι γυναικοδουλειές; κάτω. Μπλοκάραμε όλες τις γραμμές. Ακόμα και το
ΤΖΟ. Ε, ηρέμησε σου λέω. Τι έχεις; Όταν σου λέω γυναικο- EXPRESS για το Παρίσι. Έπρεπε να ήσουν εκεί να δεις
δουλειές, πάει να πει ότι είναι δουλειές που εμάς δεν τους σταθμάρχες πώς είχαν φρίξει απ' το κακό τους.
πρέπει να μας ενδιαφέρουν. Εμείς πρέπει να ενδιαφερό- ΤΖΟ. Α, α, τι ωραία γιορτή. Τι ωραία επιχείρηση. Με συγχω-
μαστε μόνο για τις υποθέσεις των αντρών. Κατάλαβες ρείς, αλλά όλα αυτά, για μένα, θεωρούνται ενέργειες εξ-
τώρα; τρεμιστών που σκοπό έχουν να παίξουν το παιχνίδι της
ΛΟΥ. Τι θα πει να μη μ' ενδιαφέρουν; Μ' ενδιαφέρουν και με αντίδρασης.
παραενδιαφέρουν. ΛΟΥ. Βέβαια, βέβαια, είμαι σύμφωνος κι εγώ. Και το είπα μά-
ΤΖΟ. Α, έτσι. Και σε παραενδιαφέρουν. Τότε γιατί δεν ενδια- λιστα στους άλλους συντρόφους. Είναι βλακεία που εί-
φέρθηκες να κλείσεις ένα κρεβάτι, τουλάχιστον ένα μή- μαστε εδώ και κάνουμε αυτή τη φασαρία για να μας κα-
να πριν, όπως συνηθίζεται; τεβάσουν το εισιτήριο. Δεν πρέπει να δεχτούμε την αύ-
ΛΟΥ. Ένα κρεβάτι! Τι κρεβάτι; Να το κάνω τι; ξηση με τίποτα.
ΤΖΟ. Α, βέβαια, είναι υποθέσεις γυναικείες, ε; Πάντα οι ίδιες ΤΖΟ. Α, μπράβο... Έτσι τα βλέπεις κι εσύ. Μα, σου την έδωσε;
κουβέντες. Τις αφήνουμε το φάκελο με το μισθό και με- Ακου εκεί να μη δεχτούν την αύξηση.
τά λέμε: βόλεψε τα. Κάνουμε έρωτα και τις λέμε: πάρε ΛΟΥ. Βέβαια, η εταιρία πρέπει να μας πληρώνει το εισιτήριο.
το χάπι. Τις γκαστρώνουμε και... Βολέψου. Αυτές θα Πρέπει μάλιστα να μας πληρώσει και το χρόνο που περ-
πρέπει να πάνε στο παιδί στο άσυλο, αυτές να το ξανα- νάμε στο τρένο. Γιατί τις ώρες εκείνες δεν κάνουμε του-
πάρουν. ρισμό... τις χάνουμε για τ' αφεντικό. Σηκωνόμαστε δυο
ΛΟΥ. Τι είναι αυτά που λες; ώρες πιο μπροστά γι' αυτόν και γυρίζουμε στο σπίτι
ΤΖΟ. Λέω ότι έχουν δίκιο. Είμαστε πραγματικά πολύ αδιάφο- δυο ώρες μετά, πάντα γι' αυτόν.
ροι. Κι εμείς οι ίδιοι γινόμαστε, με τη σειρά μας, εκμε- ΤΖΟ. Μιλάς στ' αλήθεια; Ποιος σε ξεσήκωσε; Κανένας από
ταλλευτές... κείνους τους εξτρεμιστές; Τους επαγγελματίες, βάζω
ΛΟΥ. Τι σχέση έχουν αυτά με το ότι η Μαργαρίτα αφήνει ορ- στοίχημα. Οι προβοκάτορες.
θάνοιχτο το σπίτι χωρίς ένα σημείωμα κι εξαφανίζεται; ΛΟΥ. (Συρτά). Μη λες μαλακίες. Προβοκάτορες. Ο Τονίνο εί-
ΤΖΟ. Και γιατί θά 'πρεπε να σ' αφήσει σημείωμα, ρε κύριε, ναι προβοκάτορας;
αφού ήσουν βάρδια στο εργοστάσιο; Πώς γύρισες τόσο ΤΖΟ. Ποιος Τονίνο, εκείνος που είναι στις πρέσσες;
γρήγορα; ΛΟΥ. Ναι, εκείνος. Και ο Μάρκος... και οι τρεις Καλαβρέζοι.
ΛΟΥ. Να, αποκλείστηκε το τρένο. Οι χωριανοί μας (κοφτά).
ΤΖΟ. Ποιος το απέκλεισε; ΤΖΟ. Α, εκείνοι σε ξεσήκωσαν, εκείνοι οι φενταγίν.
ΛΟΥ. Όλοι οι εργάτες, θα καταλάβεις, αυτοί οι κερατάδες μας ΛΟΥ. Όχι, πήγα μόνος μου, δε θέλει και πολύ μυαλό για να
αύξησαν τα εισιτήρια 30%. καταλάβεις ότι έτσι δεν μπορείς να πας μπροστά. Πρέ-
ΤΖΟ. Κι εσείς αποκλείσατε το τρένο. πει να παλαίψεις κι όχι να περιμένεις την καλή θέληση

-38- -39-
της κυβέρνησης, την παρεμβολή του συνδικάτου και το ΤΖΟ. Όχι, είμαι ένας εκκεντρικός, ένας καλοφαγάς. Δοκίμασε
πράσινο φως του κόμματος. Πρέπει επιτέλους να τους κι αυτό. (Του φέρνει ένα πιάτο σούπα). Δοκίμασε, δοκί-
το κόψουμε ότι θα πρέπει να παίρνουμε άδεια κι όταν μασε.
πηγαίνουμε για κατούρημα. Και μετά... η εθνική ενότη- ΛΟΥ. Ε, δεν είναι κι άσχημο. Τι είναι;
τα... οι κρίσιμες για το έθνος περιστάσεις... κάντε υπο- ΤΖΟ. Είναι μια καινούργια σπεσιαλιτέ: σούπα από καναβούρι
μονή... δείξτε κατανόηση... οι αντικειμενικές συνθήκες... για καναρίνια με ζουμί από κατεψυγμένα κουνελίσια κε-
όταν έρθουμε στην εξουσία... η κατοχύρωση της δημο- φάλια.
κρατίας. Όχι, φτάνει, Πρέπει να το πάρουμε απόφαση ΛΟΥ. Καναβούρι για καναρίνια και κουνελίσια κεφάλια;
να παλαίψουμε μόνοι μας. ΤΖΟ. Είναι μια κινέζικη σπεσιαλιτέ. Λέγεται Πάπα και Λιν
ΤΖΟ. Δε μου λες, μίλησες μ' εκείνο τον αστυνόμο της ασφά- Πιάο. Ρεβιζιονιστική σπεσιαλιτέ.
λειας χωρίς μουστάκι που είναι φτυστός με τον καρα- ΛΟΥ. Το καναβούρι είναι λιγάκι σκληρό.
μπινιέρο με τα μουστάκια; Ή κάνω λάθος; ΤΖΟ. Ε, τι περιμένεις, καναβούρι είναι. Μήπως και το πιλάφι
ΛΟΥ. Με ποιον; που μπαίνει ανάμεσα στα δόντια καλύτερο είναι... Ποι-
ΤΖΟ. Να, μ' εκείνον τον προβοκάτορα, το μαοϊκό αστυνόμο ος έφαγε την ελιά που ήταν εκεί;
που λέει ότι πρέπει να ξεσηκώνουμε τα πάντα απ' τα ΛΟΥ. Εγώ, γιατί, δεν έπρεπε;
σούπερ-μάρκετ. Εκείνος που μιλάει ξαναμμένα κι ασυ- ΤΖΟ. Ε, όχι και δεν έπρεπε. Ίσα ίσα! Ήταν η ελιά της γυναί-
νείδητα, όπως εσύ. κας σου. Κοίτα, μη νοιάζεσαι ούτε για το φαΐ του νεο-
ΛΟΥ. Πού θες να τον ξέρω; (Δοκιμάζει το περιεχόμενο του γέννητου παιδιού.
ανοιχτού κουτιού). Χμ, δεν είναι κι άσχημο αυτό το ΛΟΥ. Τι μου λες... η ελιά της γυναίκας μου... το νεογέννητο
πράμα... Τι είναι; παιδί...
ΤΖΟ. Αλήθεια, έφαγες από κείνο το κουτί; ΤΖΟ. Ναι. Γιατί δεν ξέρεις ότι γεννιέται κάποιος... ξέρεις τη
ΛΟΥ. Ναι, δεν το βρίσκω και τόσο άσχημο. Με συγχωρείς, αλ- σαλαμούρα... ότι μετά χάνεται... Καλά, ας τ' αφήσουμε
λά πεινούσα. αυτά, καλύτερα να φτάσουμε εκεί σιγά σιγά... Ας αρχί-
ΤΖΟ. Χωρίς λεμόνι; σουμε από τον Πάπα. Λοιπόν ο Παυλάκης...
ΛΟΥ. Γιατί; Έπρεπε να βάλω και λεμόνι; ΛΟΥ. Ακου Τζοβάνι, μου φαίνεται πως δεν είσαι καλά. Τι εί-
ΤΖΟ. Μπορεί, δεν ξέρω. Είσαι σίγουρος όμως ότι είναι καλό; ναι αυτά που λες. (Ειρωνικά).
ΛΟΥ. Πολύ καλό. (Μασουλώντας). ΤΖΟ. Μπα; Γιατί εσύ τα λες καλύτερα; Το αφεντικό που θα
ΤΖΟ. Κάνει να δοκιμάσω; Το περίμενα χειρότερο. Πάντως εί- πρέπει να μας πληρώσει το εισιτήριο, γιατί ταξιδεύουμε
ναι καλύτερο απ' το φαΐ για χρυσόψαρα. Σε πειράζει; για κείνον. Και θα πρέπει να μας πληρώνει και τις ώρες
Θ' ανοίξω κι εκείνο το κουτί. που χάνουμε στο τρένο... Λοιπόν, έτσι που λες, θά 'πρε-
ΛΟΥ. Γιατί δεν τ' ανοίγεις; πε να μας πληρώνει και τις ώρες που κοιμόμαστε, γιατί
ΤΖΟ. Είναι φαΐ για σκυλιά και γατιά. ξεκουραζόμαστε για κείνον για νά 'μαστέ πιο φρέσκοι
ΛΟΥ. Φαΐ για σκυλιά και γατιά; Αλήθεια, είσαι τρελός. την άλλη μέρα στη δουλειά και θά 'πρεπε να μας πλη-

-40- -41-
ρώνει ακόμη και το σινεμά και την τηλεόραση, γιατί αυ- Κι αυτό το ρεζιλίκι το λένε «ελευθερία του έρωτα»!
τό το πράμα μας βοηθάει να χαλαρώσουμε και να ηρε- ΤΖΟ. Έχεις δίκιο για το σινεμά, πες και τ' άλλο... ότι μετά,
μήσουνε τα νεύρα μας και θά 'πρεπε να πληρώνει κάτι βγαίνοντας έξω κάνεις παρέλαση μπροστά από διαφη-
και στη γυναίκα μας όταν κάνουμε έρωτα... γιατί με τον μιστικές αφίσες με κώλους και στήθια που διαφημίζουν
έρωτα δυναμώνουμε και μετά αποδίδουμε περισσότερο. σουτιέν, στυλό διαρκείας, τρακτέρ, οδοντόκρεμες, τυρά-
ΛΟΥ. Καλά λες. Μήπως δεν είναι αλήθεια ότι οι γυναίκες μας κια, χύτρες ταχύτητας... έχεις και τη γυναίκα δίπλα
κάνουν τις δούλες στ' αφεντικά; Σ' αυτές δεν ξεσπάμε σου... την κοιτάς... δεν έχει τα μαλλιά της λουσμένα με
όταν γυρίζουμε απ' τη δουλειά; Στο σπίτι δεν ερχόμαστε το «ελεύθερη κι ωραία», «Ω, πώς τα κάνει μαλακά και
να κρυφτούμε σαν τα ποντίκια στην τρύπα τους να αιθέρια», δεν έχει λακ, «ω, πόσο διάφανα είναι», δεν
γκλείψουμε τις πληγές... να ξύσουμε την ψώρα ο ένας έχει το συνταρακτικό άρωμα «αγάπα με». Δεν έχει το
στον άλλον, να κρύψουμε όλη τη λύπη, το κενό, την αστραφτερό κολιέ. Δεν έχει το διάφανο σαν τα φτερά
αθλιότητα αυτής της σκατοζωής που μας αναγκάζουν να της πεταλούδας ρούχο. Τα στήθια ένα πράμα έτσι...
στρόγγυλα, που δεν κουνιούνται καθόλου. Τα οπίσθια
κάνουμε; είναι απλώς οπίσθια., δεν είναι καν ένας κώλος σαν
ΤΖΟ. Έλα, μη γίνεσαι τόσο υπερβολικός. Οχι και σκατοζωη. εκείνον του σινεμά... δεν τον κουνάει. Έχει χοντρά πό-
Είμαστε καλύτερα από πριν... ένα σπίτι, λίγο πολύ, τό
δια, τραχιά χέρια, την κοιτάζω καλά καλά και μού 'ρχε-
'χουμε όλοι... Μερικοί έχουν ως και αμάξι... ψυγείο...
ται να την σπρώξω στο πρώτο χαντάκι που θα συναντή-
τηλεόραση...
σω.
ΛΟΥ. Τι να το κάνω εγώ το ψυγείο και το αμάξι και την τηλε-
ΛΟΥ. Έτσι είναι. Και σε μένα, ξέρεις τι μου συμβαίνει. Όταν
όραση... όταν, να πάρει η ευχή, αηδιάζω για τη ζωή που
κάνω έρωτα με τη γυναίκα μου, δεν κάνω μ' εκείνην, αλ-
κάνω... Μια δουλειά καλογυμνασμένης μαϊμούς: Μια
λά με αυτήν που διαφημίζει το αποσμητικό για την πο-
συγκόλληση, ένα χτύπημα, μια συγκόλληση... (Κι ο Τζο-
βάνι, ασυναίσθητα, αρχίζει μηχανικά να μιμείται κι αν- δαρίλα (αηδιαστικά), και τις λεκάνες του καμπινέ.
τός τη δουλειά της αλυσίδας). Ένα χτύπημα... μια συ- ΤΖΟ. Τι φρίκη! Σκέτη αηδία!
γκόλληση... ΛΟΥ. Είναι για να ξερνάς. Σου μόλυναν τα πάντα. Σου μόλυ-
ΤΖΟ. Ένα χτύπημα, μια τρυπάνια... δρόμο αυτό το κομμάτι, ναν την ατμόσφαιρα, σου μόλυναν τα ποτάμια, τη θά-
εμπρός, ένα άλλο... Μια συγκόλληση... Να πάρει ο διάο- λασσα σου την κατάντησαν έναν υπόνομο. Ακόμη και
λος, με παρέσυρες, πας να με τρελάνεις. τον έρωτα σου τον κατάντησαν υπόνομο, τις σχέσεις
ΛΟΥ. Όχι, δε θα σε τρελάνω αγώ, το αφεντικό θα σε τρελάνει. σου με τον κόσμο, το φαΐ που τρως.
Το αφεντικό σε κυνηγάει παντού: στο σινεμά για γαμή- ΤΖΟ. Ε, όχι και το φαΐ που τρως. Η καναβουρόσουπα δεν εί-
σια απραγματοποίητα, με κώλους που κουνιούνται από ναι κι άσχημη.
τη μια άκρη της οθόνης μέχρι την άλλη. Με αχόρταγες ΛΟΥ. Κι όλα πηγαίνουν στο χειρότερο... Κοίτα: Απολύσεις,
γυναίκες που μιλούν και κουνάνε το στόμα και τη γλώσ- τρομοκρατία, εργατικά ατυχήματα, ύποπτες πτωχεύ-
σα σα να γλείφουν παγωτό. Αντε να μην πω τι γλείφουν. σεις. Η τράπεζα που είχε τα εκατομμύρια του ο Πάπας

-42- -43-
ΛΟΥ. Πες μου, με κοροϊδεύεις;
φαλίρισε... ΤΖΟ. Ούτε στον ύπνο μου. Είναι τόσο σίγουρο που, αν θες να
ΤΖΟ. Και που μας έπρηξε με την T.V. σα σκιάχτρο στ' άσπρα μάθεις, η γυναίκα μου έφυγε μαζί της, τη συνόδευσε με
που πάει να τρελάνει τις γυναίκες λέγοντας τες ότι πρέ- το νοσοκομειακό στην κλινική... γιατί κόντεψε να γεν-
πει να μένουν έγκυες. νήσει εδώ.
ΛΟΥ. Τι είναι τελικά αυτή η ιστορία με τον Πάπα που θέλει να ΛΟΥ. Να γεννήσει εδώ;
μείνει έγκυος; ΤΖΟ. Έσπασαν τα νερά... κοίτα, τα μάζεψα εγώ.
ΤΖΟ. Όχι, όχι εκείνος έγκυος... Μακάρι, μ' όποιον θα του ΛΟΥ. Μάζεψες τα νερά...
άρεσε... Μιλάω για τη γυναίκα σου. ΤΖΟ. Ναι, νερά, θά 'ταν καλύτερα να πούμε σαλαμούρα, ίσως
ΛΟΥ. Τι σχέση έχει η γυναίκα μου με τον Πάπα; με κάποια ελιά, να, εκείνη που έφαγες εσύ.
ΤΖΟ. Α, κάνεις πως δεν ξέρεις... ΛΟΥ. Για άκου, σταμάτα το δούλεμα. Πού είναι η γυναίκα
ΛΟΥ. Όχι, τι να ξέρω; Τι είναι, τέλος πάντων, αυτή η ιστορία μου;
με τον Πάπα; ΤΖΟ. Σου τό 'πα, στην κλινική.
ΤΖΟ. Να, αν εσύ αντί να κάνεις έρωτα με το σαπούνι ΛΟΥΞ ΛΟΥ. Ποια κλινική;
και τη ΝΙΒΕΑ έδινες προσοχή σ' αυτό που ονειρεύεται η ΤΖΟ. Πού θες να ξέρω. Αν την είχες δηλώσει, τώρα θα το ξέ-
γυναίκα σου τη νύχτα όταν έρχεται ο Παυλάκης στ' ραμε. Αλλά έτσι που τά 'κάνες, τώρα ψάχνοντας για το
άσπρα κι αρχίζει: «Αδέλφια, για το Χριστό... ήρθα να νοσοκομείο μπορεί το μωρό να γεννηθεί στ' αμάξι. Το
σας πω ότι το χάπι είναι κατάρα του Θεού... Για το Χρι- φτωχούλι, ανάμεσα σ' όλες τις ελιές.
στό... μην παίρνετε το χάπι». ΛΟΥ. Ακου, σταμάτα να κάνεις τον έξυπνο. Κι αυτή η μανία
ΛΟΥ. Και πραγματικά, η Μαργαρίτα... δεν παίρνει το χάπι. σου να κάνεις τον πνευματώδη και να κοροϊδεύεις σο-
ΤΖΟ. Μπα, το ξέρεις κι εσύ. Ποιος στό 'πε; βαρά πράγματα μου τη σπάει. Πες μου πού είναι η γυ-
ΛΟΥ. Ε, ποιος έπρεπε να μου το πει. Είναι άχρηστο να το ναίκα μου μη σού 'ρθει καμιά...
παίρνει, γιατί δεν μπορεί να κάνει παιδιά, επειδή έχει ΤΖΟ. Ε, ηρέμησε. Στό 'πα ήδη, δεν ξέρω. Όχι, να, ίσως πήγαι-
ένα κουσούρι που τώρα δε θυμάμαι... νε σ' εκείνο το πράμα εκεί... πώς το λένε... στο γυναικο-
ΤΖΟ. Εσύ έχεις κουσούρι, αλλά στο μυαλό. Η γυναίκα σου εί- λογικό κέντρο.
ναι μια χαρά κι όσο για παιδιά... έχει κιόλας. ΛΟΥ. Στο γυναικολογικό κέντρο;
ΛΟΥ. Έχει μωρό... Από πότε; ΤΖΟ. Ναι, εκεί... Μα πού ζεις εσύ. Πώς φαίνεται ότι δεν έχεις
ΤΖΟ. Τώρα. Μάλιστα αυτή τη στιγμή μπορεί να γεννήθηκε, ιδέα για τον πρόωρο τοκετό, λοιπόν κάτσε να σου εξη-
πρόωρο πέντε μηνών. γήσω πώς γίνεται; Είναι ένα αμάξι με κουρτίνες, γεμά-
ΛΟΥ. Μη λες ανοησίες, πέντε μηνών. Αυτή ούτε καν κοιλιά το οξυγόνο... παίρνουν τη γυναίκα που έχει πρόωρο...
δεν είχε. τεσσάρων πέντε μηνών... μετά παίρνουν μια γυναίκα
ΤΖΟ. Δεν είχε γιατί τη φάσκιωνε... Αλλά μετά η Αντονία την που έχει ξαναγεννήσει... της κάνουν καισαρική... της βά-
ξεφάσκιωσε και τότε... πλαφ... μια κοιλαρά που φαινό- ζουν στην κοιλιά το μωρό, ξαναράβουν τον πλακούντα
ταν εννιά μηνών, κι ίσως και έντεκα.
-45-
και τ' άλλα... και μετά τέσσερις μήνες (παύση)... ένα ψά-
ρι!
ΛΟΥ. Κόφτο, δε με νοιάζει καθόλου για τ' αμάξι, τη μεταμό-
σχευση και την καισαρική... Θέλω να μάθω πού είναι αυ-
τό το γυναικολογικό κέντρο, να πάρει η ευχή... Έχεις τη-
λεφωνικό κατάλογο;
ΤΖΟ. Όχι, δεν έχω. Τι να τον κάνω αφού δεν έχω τηλέφωνο.
Έτσι, για να τον ξεφυλλίζω και να μαθαίνω ποιος είναι
στην πόλη; ΠΡΑΞΗ ΑΕΥΤΕΡΗ
ΛΟΥ. Πάμε κάτω στο μπαρ... εκεί σίγουρα υπάρχει τηλέφωνο.
(Βιασύνη). (Οι γυναίκες γυρίζουν πίσω. Η νεότερη, η Μαργαρίτα,
ΤΖΟ. Μπράβο, θα τηλεφωνήσουμε στο γυναικολογικό κέντρο.
έχει ακόμη την κοιλιά και κλαίει).
Βέβαια, τώρα το θυμήθηκα, ο γυναικολόγος είναι στη
ΑΝΤ. Γρήγορα, γρήγορα Μαργαρίτα. Έλα μέσα. (Φωνάζει).
Νικουάρντα. Τζοβάνι, Τζοβάνι. Δεν είναι εδώ. Τι ώρα νά 'ναι; (Κοι-
ΤΖΟ. Μα η Νικουάρντα βρίσκεται ατην άλλη άκρη της πόλης. τάει το ρολόι πάνω στο μπουφέ). Πεντέμιση. Ω, Θεέ μου,
ΛΟΥ. Ε, ναι... θά 'ναι, το λιγότερο, είκοσι χιλιόμετρα από δω.
λείπουμε περισσότερο από τέσσερις ώρες. (Κοιτάει στο
ΛΟΥ. Γιατί πήγαν τόσο μακριά; διπλανό δωμάτιο). Πράγματι, λείπει. Ούτε που κοιμή-
ΤΖΟ. Και σου τό 'πα... θέ μου, τι βλάκας! Γιατί μόνο εκεί κά- θηκε ο καημένος...
νουν μεταμοσχεύσεις, παίρνουν μια άλλη γυναίκα που MAP. Εμείς φταίμε για όλα. Τι μ' έπιασε και σ' άκουσα. Να
τυχαίνει εκεί... μιαν άλλη γυναίκα. Η γυναίκα μου. Η τώρα βλέπεις τι κάναμε.
Αντονία είναι εκεί σίγουρα... Κι είναι τόσο χαζή, αυτή ΑΝΤ. Σταμάτα να κλαψουρίζεις. Όλα πήγαν μια χαρά. Οι νο-
θα βάλουν. Θα δεχτεί σίγουρα τη μεταμόσχευση και θα σοκόμοι ήταν πολύ ευγενικοί και μας βοήθησαν πάρα
μου γυρίσει στο σπίτι γκαστρωμένη. Γρήγορα, κουνή- πολύ. Εμείς χρειάστηκε μόνο να τους πούμε: «Ακούστε
σου. (Βγαίνουν τρέχοντας). παιδιά, το κορίτσι δεν είναι έγκυος, η κοιλιά της είναι
φουσκωμένη με κλεμμένα πράματα». Αμέσως προσφέρ-
θηκαν να μας βοηθήσουν κι από πάνω μας είπαν και
μπράβο: «Καλά τους κάνατε. Αυτοί οι τύποι των σού-
περ-μάρκετ είναι όλοι του απατεώνες». Κι εσύ είχες τό-
σο φόβο: «Ποιος ξέρει αν μπορούμε να έχουμε εμπιστο-
σύνη στους νοσοκόμους». (Κοιτάει στο ψυγείο). Ε, ποι-
ος έφαγε όλο το βούτυρο; Α, όχι, εδώ είναι. Τώρα θα σου
κάνω μια σουπίτσα. Αχ, να το ρύζι. Δώσε μου ένα πακέ-

-47-
-46-
το ρύζι. (Η Μαργαρίτα βγάζει κάτω απ' το παλτό της στασίου. Και οι τριακόσιοι που δούλευαν στο εργοστά-
ένα πακέτο ρύζι. Η Αντονία πάει στην κουζίνα και ρί- σιο ήταν όλοι με το μέρος μας. Τα συνδικάτα όμως ήταν
χνει μια ματιά στην κατσαρόλα). Τι είναι αυτό; Κανα- εναντίον μας: «πρέπει να είστε τρελοί», μας είπαν. «Δεν
βούρι; Αυτός ο ξύπνιος μαγείρεψε πράγματι σούπα από μπορείτε να κάνετε κάτι τέτοιο, θα φάτε τα μούτρα σας.
καναβούρι με κουνελίσια κεφάλια. Λοιπόν, ξέρεις κάτι; Πού θα βρείτε τα λεφτά για να αγοράσετε αλεύρι; Και
Σ' αυτόν και τη μεγαλύτερη ανοησία να πεις, θα το πι- ύστερα, ποιος θα αγοράζει τα προϊόντα σας; Αν δεν έχε-
στέψει. Πάντα όταν μαγειρεύω θα βρει κάτι να γκρινιά- τε την αγορά στα χέρια σας, είστε χαμένοι». Παρόλα αυ-
ξει. Όμως από δω και πέρα ξέρω εγώ τι θα του μαγει- τά, εμείς το διακινδυνεύσαμε. Ανάμεσα μας υπήρξαν
ρεύω. Κάθε μέρα κουνελίσια κεφάλια με διαφορετικές άνθρωποι που πούλησαν ακόμα και τα σπίτια τους που
σάλτσες και σούπα από καναβούρι. Θα τον ταράξω στο τα είχαν αποκτήσει με τόσες θυσίες. Εγώ πήγα τα πράγ-
ματά μας στο ενεχυροδανειστήριο... όπως και άλλες γυ-
καναβούρι. ναίκες. Ακόμη και τα σεντόνια και τα στρώματα. Μ' αυ-
MAP. Για μένα δε χρειάζεται να μαγειρέψεις τίποτε. Δεν έχω τά τα λεφτά αγοράσαμε το πρώτο μας αλεύρι. Τα κρα-
καθόλου όρεξη. Το στομάχι μου έχει κλείσει εντελώς. κεράκια τα πουλήσαμε μόνοι μας στα καταστήματα.
Αλήθεια σου λέω.
Ακόμη και στα εργοστάσια πήγαμε. Έμαθαν κι άλλοι ερ-
ΑΝΤ. Θα το ξανανοίξουμε πάλι το στομάχι σου. Τα κάνεις εύ-
γάτες για την υπόθεση μας και μας περίμεναν μ' ανοι-
κολα πάνω σου. Ξέρεις ποιο είναι το λάθος σου; Δεν
χτές αγκαλιές να πάμε. Αγόραζαν τα κρακεράκια μας
έχεις εμπιστοσύνη στους ανθρώπους. Πρέπει να πείσεις
ακόμα κι αν δεν τα χρειάζονταν, μόνο και μόνο για συ-
τον εαυτό σου ότι οι άνθρωποι είναι καλοί. Φυσικά όχι
μπαράσταση. Και ξέρεις τι άλλο έκαναν; Για να μας
όλοι. Θέλω να πω για τους ανθρώπους σαν κι εμάς...
βοηθήσουν έκαναν έναν έρανο και πήραν μέρος όλοι οι
που δουλεύουν σαν τα σκυλιά και βγαίνουν πάντα χα-
εργάτες απ' όλα τα εργοστάσια του Μιλάνου και των
μένοι. Τέτοιοι άνθρωποι είναι πάντα στο πλευρό μας,
περιχώρων. Μάζεψαν ογδόντα εκατομμύρια λιρέτες.
αρκεί να τους δείξεις ότι είσαι αποφασισμένος να αντι-
Καταλαβαίνεις, ογδόντα εκατομμύρια! Αυτό είναι ποσό
σταθείς στ' αφεντικά και δεν περιμένεις να κατέβει άγ-
που δεν θα το πίστευα ούτε εγώ αν δεν το έβλεπα με τα
γελος κυρίου από τον ουρανό. Θυμάμαι όταν δούλευα
ίδια μου τα μάτια. Θυμάμαι τη μέρα που ήρθαν οι εργά-
στο εργοστάσιο που φτιάχναμε κρακεράκια. Σκατοδου-
λειά, από κάθε άποψη. Είχε πολλή ζέστη και υγρασία... τες να μας παραδώσουν τα χρήματα και δεν πρόκειται
μπορούσαμε όμως να ζήσουμε απ' αυτή τη δουλειά. Μια να την ξεχάσω ποτέ όσο θα ζω. Εμείς οι γυναίκες ανα-
μέρα -χωρίς ιδιαίτερες διατυπώσεις- η διεύθυνση απο- κατεύαμε εκείνη την ώρα το ζυμάρι κι αρχίσαμε να κλαί-
φασίζει να το κλείσει επειδή, λέει, τον εργοστάσιο δεν με με λυγμούς. Έπεσαν τόσα δάκρυα μέσα στο αλεύρι
έφερνε πια κέρδη. Στην πραγματικότητα ήθελαν να πε- που στο τέλος φτιάξαμε κρακεράκια μ' αλεύρι και δά-
τάξουν εμάς έξω για να κάνουν ριζικές οργανωτικές αλ- κρυα. Γλυτώσαμε ένα κάρο αλάτι.
λαγές μέσα στο εργοστάσιο, έτσι, όπως συνηθίζουν να (Η Μαργαρίτα παρακολουθεί την εξιστόρηση συγκινη-
το λένε αυτοί. Τότε εμείς κάναμε κατάληψη του εργο- μένη). Μα, τι κλαις τώρα;

-48- -49-
MAP. Ανεμογκαστρι;
MAP. Αφού έχω συγκινηθεί.
ΑΝΤ. Φυσικά, αφού αυτό το πράμα γίνεται συχνά. Πολλές γυ-
ΑΝΤ. Αντί να λιώνεις από συγκίνηση, καλύτερα να σκεφτείς
ναίκες πείθουν τον εαυτό τους ότι είναι έγκυες. Η κοι-
αυτά που σου είπα. Αυτή δεν είναι ιστορία για να παρη-
λιά μεγαλώνει - μεγαλώνει και στο τέλος... αέρας.
γοριόμαστε. Πάψε να κλαις και σκέψου τι θα κάνουμε
MAP. Έλα, μόνο αέρας; Και πώς μού 'ρθε εμένα αυτό;
τώρα; ΑΝΤ. Από τον Πάπα. Κάθε νύχτα ερχόταν στον ύπνο σου και
MAP. Θέλω να ξεφορτωθώ επιτέλους αυτά τα πακέτα και τις σού 'λέγε: «Κάνε ένα παιδί, κάνε ένα παιδί». Ε, κι εσύ
σακούλες. Δεν έχω σκοπό να τα κουβαλάω μια ζωή κά-
τον άκουσες κι έκανες ένα παιδί... από αέρα. Την ψυχή
τω από το παλτό μου.
ενός παιδιού.
ΑΝΤ. Θα τα ξεφορτωθείς, αλλά όχι εδώ. Θα πάμε στην αποθη-
MAP. Μπράβο λοιπόν. Τώρα άρχισες να κοροϊδεύεις και τον
κούλα που έχουμε στον κήπο, πίσω από τις σιδηροδρο-
Πάπα.
μικές γραμμές. Θα τα πάμε όλα εκεί, ακόμη κι αυτά που
ΑΝΤ. Έλα καημένη, με μια φορά είναι σαν να μην τον έχεις
έχουμε κάτω απ' το κρεβάτι. Τώρα θα μείνω κι εγώ
κοροϊδέψει καθόλου. Φτάνει μόνο να σκεφτείς πόσες
έγκυος. Έλα, βοήθα με να ξαναφτιάξω μια όμορφη
φορές μας έχει κοροϊδέψει εκείνος.
στρογγυλή κοιλιά. Με δυο τρία κουβαλήματα θα τα ξε-
(Ενώ μιλούν η Μαργαρίτα έχει ξεφορτωθεί την κοιλιά
φορτωθούμε όλα. (Παίρνει από το ντουλάπι δυο μαξι-
της και η Αντονία έχει φτιάξει τη δική της κοιλιά που
λαροθήκες και παραμάνες και φτιάχνει δυο σακιά και
την κρύβει με το παλτό της).
τα κρεμάει στο λαιμό της).
MAP. Πού είναι αυτή η αποθηκούλα; Αυτό ήταν. Ακου δω, πρόσεχε την κατσαρόλα πάνω στη
ΑΝΤ. Πίσω από τις σιδηροδρομικές γραμμές. Θα περάσουμε φωτιά, σε δέκα λεπτά θα είμαι πίσω.
απέναντι απ' το δρόμο. Ο πεθερός μου έχει εκεί ένα μι- MAP. Γιατί δεν παίρνεις μερικές σακούλες να τα πας όλα μια
κρό κήπο, κοντά δέκα τετραγωνικά, ίσα ίσα για να φυ- και καλή αντί να παίζεις αυτή την κωμωδία της γκα-
τεύουμε λίγα λαχανικά. Αν τα πάμε εκεί θα είναι μια σί- στρωμένης που πάει κι έρχεται.
γουρη κρυψώνα. ΑΝΤ. Γιατί δεν είμαι τόσο χαζή όσο εσύ. Εσένα θα σ' έπιαναν
MAP. Όχι, να μου λείπει. Φτάνει, ως εδώ ήταν. Δε σε βοηθάω στα πράσα με την πρώτη. Έλα να ρίξεις μια ματιά στο
άλλο. Είμαι μέχρις εδώ με τις τρελές σου ιδέες. Να με δρόμο. Το βλέπεις αυτό εκεί κάτω; Είναι αυτοκίνητο της
συγχωρείς, αλλά δε θα μπορέσω... Θα τα αφήσω όλα αστυνομίας. Εσύ γιατί λες είναι σταματημένοι εκεί τέ-
εδώ. Ούτε τα μακαρόνια θέλω ούτε τίποτα. τοια ώρα; Την έχουν στημένη σ' αυτούς που μπήκαν σή-
ΑΝΤ. Καλά, όπως θέλεις... είσαι χαζή. μερα στο σούπερ-μάρκετ και που τρέχουν τώρα με τις
MAP. Ώστε είμαι χαζή. Κι εσύ που είσαι τόσο ξύπνια για πες σακούλες για να τις κρύψουν. (Πάει στο μάτι της κονζί-
μου τι θα πω στον άντρα μου όταν με δει χωρίς κοιλιά νας). Πρόσεξε λίγο, αν τυχόν τελειώσει το γκάζι, πάρε κι
και χωρίς παιδί; άναψε την κόλληση του Τζοβάνι. Πρόσεξε, έτσι ανάβει.
ΑΝΤ. Ε..., και γι' αυτό σκας; Θα του πούμε ότι είχες ανεμο- MAP. Μ' αυτό δεν πυρώνει καθόλου.
ΑΝΤ. Όχι δεν πυρώνει γιατί δεν είναι από σίδερο, είναι από
γκάστρι.

-50- -51-
σχέση με τους γονείς τους.
ένα ειδικό υλικό που το λένε αντιμόνιο. Φτάνει μέχρι MAP. Εγώ τους καταλαβαίνω. Κι εγώ δεν άντεχα άλλο στο
200 βαθμούς θερμοκρασία και δεν κοκκινίζει ποτέ, είναι σπίτι. Σπίτι ήταν εκείνο; Ή δε βλεπόμασταν ποτέ ή κι
επί τούτου για ν' ανάβει το γκάζι. όταν βρισκόμασταν δε μιλιόμασταν.
MAP. (Κοιτάζει προς το παράθυρο). Έλα να δεις λίγο, η Μα- ΑΝΤ. Ακριβώς έτσι είναι. Εκτός κι αν θέλαμε να βριστούμε. Ο
ρία από το τρίτο πάτωμα είναι κι αυτή έγκυος! Να, δες καθένας ξεσπάει πάνω στον άλλο. Κι εδώ που τα λέμε,
εκεί κάτω στο δρόμο... όταν δουλεύεις σα να σε κούρντισαν, για να φουσκώσει
ΑΝΤ. Μας κλέβουν τις ιδέες μας, που να πάρει ο διάολος. Να η τσέπη του αφεντικού σου, μέσα στο θόρυβο από τα κω-
δεις που σε λίγο και τα σκυλιά θα κυκλοφορούν έγκυα λομηχανήματά τους, χωρίς ν' ανταλλάζεις μια ανθρώ-
και όλοι οι άντρες θα έχουν μια καμπούρα στην πλάτη πινη κουβέντα, χωρίς ένα χαμόγελο και νά 'χεις και πά-
τους. νω από το κεφάλι σου όλη την ώρα το αφεντικό ή τον
MAP. To σκέφτηκα καλύτερα. Θά 'ρθω κι εγώ μαζί σου. (Βά- χαφιέ τον επιστάτη του μη και του κλέψεις κάνα δευτε-
ζει πάλι τις σακούλες κάτω απ' το παλτό της). ρόλεπτο. Γυρνάς το απόγευμα στο σπίτι σου ξεθεωμένος
ΑΝΤ. Επιτέλους, το κατάλαβες. Πάω να φέρω τοκλειδί για την κι όλα σου φταίνε. Έτσι ακριβώς ήταν και μέσα στο σπί-
αποθήκη. Δε μιλάω ξεκάρφωτα εγώ... και σου τό 'πα: τι μας. Κι ας είχαμε όλοι την ίδια γνώμη. Βρίσκαμε με
έχω εμπιστοσύνη στους ανθρώπους. Ακόμη κι αν τα κά- το παραμικρό προφάσεις για να μαλώσουμε και να βρι-
νουν πάνω τους απ' το φόβο, στο τέλος έρχεται η στιγ- στούμε κι έτσι βγάζαμε τ' απωθημένα μας από την κα-
μή της λογικής. ταπίεση μέσα στο εργοστάσιο. Γι' αυτό το λόγο έφυγε κι
(Τρυφερά,). Έλα, χαζούλα. (Χαϊδεύει τρυφερά την κοι- ο γιος μου μέσ' από το σπίτι, δεν άντεχε πια, παραλίγο
λιά της). Ξέρεις κάτι, έχω γίνει πραγματικά συναισθη- να μισήσουμε ο ένας τον άλλο. Η φυγή ήταν γι' αυτόν
ματικός τύπος. Ακόμη και τώρα που πιάνω αυτή την κάτι σαν απελευθέρωση. Τώρα όμως θ' αποκτήσει κι αυ-
κοιλιά η σκέψη μου τρέχει στο γιο μου. τός παιδιά... κι όλη η πίκρα θα ξαναρχίσει... Τα παιδιά
MAP. Έχεις παιδί; φεύγοντας από το σπίτι νομίζουν ότι αφήνουν πίσω
ΑΝΤ. Ναι, τώρα θα πρέπει νά 'ναι 19 χρονών. Αλλά για μένα τους μια φυλακή. Σε λιγάκι όμως φτιάχνουν κι αυτοί τη
είναι ακόμη παιδί, έστω κι αν έχει γίνει ολόκληρος δική τους φυλακή. Κι αυτή η κατάσταση θα συνεχίζεται
άντρας. Αυτός τραβάει το δικό του δρόμο. Δεν τον βλέ- επ' άπειρον όσο δεν ανοίγουμε τις πόρτες της φυλακής
πω σχεδόν ποτέ. και δεν κλείνουμε μέσα τους φύλακες. (Παύση). Έχω
MAP. Και πού ζει; μιαν όρεξη να δραπετεύσω απόψε. Έλα, σήμερα είναι
ΑΝΤ. Κάπου έξω στα περίχωρα με μια που έφυγε κι αυτή απ' πράγματι σα γιορτή της μητέρας.
το σπίτι της. (Φεύγουν και οι δυο. Σκοτάδι. Αλλάζει σκηνικό. Κατε-
MAP. Ακριβώς όπως έγινε και με μένα. Δεν άντεχα άλλο να βαίνει το κινούμενο σκηνικό. ΟΑονίτζι κι ο Τζοβάνι
μείνω σπίτι. μπαίνουν στη σκηνή και κάνουν βήματα, επί τόπου,
ΑΝΤ. Έτσι είναι σήμερα η νεολαία. Μόλις πιάσουν λίγα λεφτά ώστε να φαίνεται ότι περπατούν στο δρόμο. Ο Λουίτζι
στα χέρια τους φεύγουν απ' το σπίτι και κόβουν κάθε
-53-
-52-
σμα στο γλιστερό δρόμο... ιιι... μπαμ...
βγάζει μια τραγιάσκα από την τσέπη και τη φοράει, το
(Ο αστυνόμος, που τον ξέρουμε ήδη, εμφανίζεται στη
ίδιο κάνει κι ο Τζοβάνι).
σκηνή).
ΛΟΥ. Μόνο αυτό μας έλειπε. Αρχισε να βρέχει. Αλήθεια, τι λέ-
ΑΣΤ. Πίσω... πίσω... φύγετε απ' τη μέση, μπορεί τ' αυτοκίνητα
γαμε; να μεταφέρουν εκρηκτικά κι από στιγμή σε στιγμή να τι-
ΤΖΟ. Ίσως ότι χτυπάνε τις πόρτες μας για να μας πάρουν τα ναχτούμε στον αέρα.
λεφτά από τη τσέπη, μόνο όταν ο καιρός είναι καλός. Κι
ΤΖΟ. Γεια σου κυρ αστυφύλακα. Εμείς οι δυο συναντιόμαστε
όταν βρέχει κάθονται και τα μετρούν.
πάντα κάτω από τις πιο δύσκολες περιστάσεις. Έτσι δεν
ΛΟΥ. Βρε τι πάθαμε, εσύ όμως παρόλα αυτά που περνάμε
είναι;
έχεις κέφια γι' αστεία. ΑΣΤ. Α, εσείς είστε; Γεια σας. Βλέπετε τι ζωή κάνουμε εμείς οι
ΤΖΟ. Όχι εγώ, τα πόδια μου έχουν σκάσει στα γέλια. Από το
πολιτσμάνοι!
πολύ περπάτημα τα πόδια μου βγήκαν έξω από τα πα-
(Φωνάζει προς το μέρος των θεατών). Ε... εσείς εκεί κά-
πούτσια και χαμογελάνε. Μπες στο ένα τραμ, βγες απ' τ'
τω, πάνω στο ύψωμα. Τρελαθήκατε; Ναι, εσάς εκεί κάτω
άλλο, τρέχα να προλάβεις το λεωφορείο... κι έπειτα όλη
μιλάω. Γυρίστε πίσω. (Δείχνει προς τ' αριστερά στο μέ-
αυτή η φασαρία με τον κόσμο που δεν ήθελε να πληρώ-
ρος των θεατών). Πάρτε δρόμο γρήγορα, στις δουλειές
σει εισιτήριο γιατί ακρίβηνε... όλο αυτό το πατείς με πα-
σας. Δε σας φτάνουν τόσα δυστυχήματα που γίνονται
τώ σε. Αμ, δε φταίει κανείς, παρά εσύ που είχες αυτή τη
κάθε μέρα στο εργοστάσιο, πρέπει νά 'ρθετε κι εδώ για
φαεινή ιδέα να πάρουμε σβάρνα όλα τα νοσοκομεία.
να δείτε κι άλλα;
Ενώ μας είχαν πει στο τηλέφωνο ότι η γυναίκα σου δε
ΛΟΥ. Δε μου λες, τον γνωρίζεις πραγματικά;
βρίσκεται σε κανένα απ' αυτά. Χρειαζόταν να κάνουμε
ΤΖΟ. Α, αυτός είναι πολύ φίλος μου. Μαοϊκός φόλα, από
αυτή την προπόνηση;
τους πιο φανατικούς. Ξέρεις, απ' αυτούς που θέλουν ν'
ΛΟΥ. Πώς να έχεις εμπιστοσύνη σε κάτι που λέει κανείς απ'
ανατρέψουν το σύστημα.
το τηλέφωνο με την τεχνοκρατική αναρχία που επικρα-
ΛΟΥ. Δηλαδή, ένας που εισχώρησε στην αστυνομία.
τεί σήμερα;
ΤΖΟ. Ναι. Ε... κυρ αστυνόμε. Για κοιτάξτε τι γράφει επάνω:
ΤΖΟ. Δε με νοιάζει καθόλου. Βαρέθηκα. Θα πάω στο σταθμό,
«σόδα». Αυτό δεν είναι υλικό που εκρήγνυται.
θα πάρω το επόμενο τρένο και θα πάω στη δουλειά
ΑΣΤ. Το ξέρω. Αλλά αυτό γράφει απ' έξω. Για να δούμε όμως
μου... έτσι κι αλλιώς αυτοί θα μου κόψουν μια ώρα.
(Γυρνάει πολύ απότομα και κοιτάει στο χώρο των θεα- τι έχει μέσα.
τών). Για κοίτα εκεί κάτω. Τι έγινε; άκουσα έναν πολύ ΤΖΟ. Πάντα καχύποπτος, ε... κυρ αστυνόμε; Αυτά είναι αυτό-
δυνατό θόρυβο. κίνητα διεθνών μεταφορών. Το βλέπετε κι εδώ, γράφει
ΛΟΥ. (Πλησιάζει τον Τζοβάνι και κοιτάζει στην ίδια κατεύ- TIR, δηλαδή μεταφορές εξωτερικού. Περνάει από πολ-
θυνση). Εκεί κάτω είναι ένα φορτηγό... όοοχι, δύο... λούς ελέγχους και δεν είναι δυνατόν να γράψουνε ψέ-
έχουν τρακάρει. ματα απ' έξω. Αυτό δεν πρόκειται να εκραγεί.
ΤΖΟ. Επόμενο είναι, με τέτοια βροχή... ένα ξαφνικό φρενάρι- ΑΣΤ. Ναι, το φορτηγό δεν πρόκειται να εκραγεί, αλλά όπου νά

-55-
-54-
σύνη σε κανέναν, γιατί ο κόσμος είναι γεμάτος από απα-
'ναι θα εκραγώ εγώ. Από τα ξημερώματα είμαι στο πό-
τεώνες. Τώρα μου θυμίσατε πράγματι ένα αφεντικό που
δι. είχα κάποτε. Έναν γέρο καχύποπτο που είχε ένα σκυλί
ΤΖΟ. Αυτό δε μας πειράζει. Εσείς ανά πάσα στιγμή είσαστε τόσο γέρικο και καχύποπτο όσο και ο ίδιος. Το σκυλί
έτοιμοι. Διατάξτε, εμπρός μαρς γαυγίστε δαγκώστε σα
ήταν μισόκουφο, αλλά ήταν καλός φύλακας. Κι επειδή
μαντρόσκυλα.
τ' αφεντικό δεν είχε σε κανέναν άλλον εμπιστοσύνη πα-
ΑΣΤ. Μπράβο, εσείς είστε ώριμος για την αστυνομία. Θέλετε
ρά μόνο στο σκύλο του, του αγόρασε ένα ζευγάρι ακου-
να πάρετε τη θέση μου;
στικά.
ΤΖΟ. Εγώ στη θέση σας πρώτα θα φρόντιζα για το φορτίο των
ΑΣΤ. Ακουστικά για το σκυλί;
αυτοκινήτων, που έχει διαλύσει. Βλέπετε τα σακιά που
ΤΖΟ. Ναι, με μπαταρία μάλιστα. Τη μπαταρία τη στερέωσαν
κατρακυλούν στο ύψωμα. Αν πραγματικά τα σακιά
στη μέσα πλευρά από τα πίσω πόδια του σκύλου. Κάθε
έχουν μέσα καυστική ποτάσα, θ' αρχίσουν να βράζουν
φορά που το σκυλί, σήκωνε το πίσω πόδι του για να κα-
μ· αυτή τη βροχή και σε λίγο θά 'χουμε μια τεράστια
τουρήσει, κατουρούσε τη μπαταρία... γινόταν βραχυκύ-
μπάλα από αφρό. Βάζουμε στοίχημα;
ΑΣΤ. Έχετε δίκιο. Αντε, βάλτε ένα χεράκι να τα μεταφέρουμε. κλωμα κι η συσκευή έκανε τέτοιο θόρυβο που ο σκύλος
Ε... λοιπόν πάντα εκτιμούσα τους ανθρώπους με πρω- κόντευε να λιποθυμίσει.
τοβουλία. Αντε, πιάστε. ΑΣΤ. Εγώ θα προσπαθήσω να μη σηκώσω ποτέ το πόδι μου.
ΤΖΟ. Φτου, να μην αβασκαθώ. Όλο ωραίες ιδέες είμαι. Αλλά πέστε μου, τι έγινε με τους δυο οδηγούς;
ΑΣΤ. (Φωνάζει προς τους θεατές). Ε... εσείς εκεί κάτω. Βάλτε ΑΟΥ. Δεν πιστεύω να παγιδεύτηκαν μέσα στο φορτηγό.
κι εσείς ένα χεράκι. Πρέπει να σώσουμε το φορτίο. Κά- ΑΣΤ. Μη στενοχωριέσαι. Αυτοί θα σώθηκαν και τό 'σκασαν
ντε το τουλάχιστον για τους συναδέλφους σας οδηγούς. σαν λαγοί.
Η αλληλεγγύη είναι αυτό που μετράει στις ατυχίες. (Δυο ΤΖΟ. Γιατί τό 'σκασαν;
ή τρεις ηθοποιοί ανεβαίνουν στη σκηνή και φτιάχνουν ΑΣΤ. Επειδή τα σακιά που προφυλάξαμε με τόση φροντίδα
μαζί με τον Λουίτζι και τον Τζοβάνι μια φανταστική απ' την καταστροφή, κάθε άλλο παρά καυστική σόδα
αλυσίδα και μ' αυτή προσποιούνται πως μεταφέρουν περιέχουν. Εγώ βλέπω εδώ ζάχαρη.
ΤΖΟ. Ζάχαρη; Αυτό έχει εδώ μέσα ζάχαρη;
σακιά).
ΤΖΟ. Τα βλέπετε; Εσείς που είσασταν τόσο απαισιόδοξος... ΑΟΥ. (Ανοίγει ένα σακί και δοκιμάζει). Ζάχαρη!
Όλοι ήρθαν να βοηθήσουν χωρίς να λογαριάσουν ότι θα ΑΣΤ. Σ' αυτό εδώ έχει ζάχαρη, στ' άλλο έχει σιτάλευρο και στα
πάνε με καθυστέρηση στη δουλειά τους και θα χάσουν σακιά που είναι πίσω έχει ρύζι.
μια ώρα από το μεροκάματο. ΤΖΟ. Τους άτιμους! Και για πού προορίζονταν να πάνε όλα
ΑΣΤ. Εγώ δεν είπα ποτέ ότι οι άνθρωποι δεν είναι πρόθυμοι αυτά;
να βοηθήσουν. ΑΣΤ. Ένα φορτίο για την Ελβετία και τ' άλλο για τη Γερμανία.
ΤΖΟ. Όχι, εσείς είπατε μονάχα ότι ο καθένας πρέπει να τα Εσείς δεν είπατε, δεν φορτώνουν ποτέ άλλο πράγμα απ'
βγάζει μόνος του πέρα, ότι δεν πρέπει νά 'χεις εμπιστο- αυτό που γράφει απ' έξω, είναι εντάξει «αφού περνάνε
-57-
-56-
από τόσους ελέγχους». άνετα να την κοπανήσουν στο εξωτερικό. Το δικαστή-
ΤΖΟ. Καλά κυρ αστυνόμε, αυτούς δεν τους ελέγχει κανείς; ριο, με τη σειρά του, θα τους καταδικάσει ερήμην σε τέσ-
ΑΣΤ. Μια φορά, μόνο όταν φορτώνουν. Και μετά δεν τους ξα- σερις μήνες φυλάκιση με αναστολή, ο πρόεδρος της Δη-
ναελέγχουν. Οι υπάλληλοι σφραγίζουν τ' αμάξια και μοκρατίας θα τους απονείμει χάρη όσο γίνεται γρηγο-
φεύγουν. ρότερα, όπως συμβαίνει τώρα με τους βιομηχάνους από
ΛΟΥ. Με την προϋπόθεση φυσικά ότι στο δρόμο δε θά 'χουν τη Μπρέσια, κι όλα θα είναι πάλι μέλι - γάλα.
κανένα δυστύχημα. ΤΖΟ. Α... έτσι. Και το εμπόρευμα;
ΤΖΟ. Υπάρχει λοιπόν πάντα ένας θεός που νοιάζεται για τους ΑΣΤ. Το προϊόν θα επιστραφεί στους νόμιμους ιδιοκτήτες
απατεώνες. Αλλά εδώ βλέπει κανείς καθαρά τι πουτά- του. θα τους βάλουν ένα γερό πρόστιμο για το οποίο οι
νας γιοί είναι οι βιομήχανοι. Εξαφανίζουν τα τρόφιμα βιομήχανοι θα κάνουν τη μια έφεση πίσω από την άλλη,
από τα καταστήματα και μας λένε: «αυτό τον καιρό ώσπου τελικά να τους επιστραφεί κι αυτό. Με τον τρό-
υπάρχει έλλειψη τροφίμων», κι εδώ βλέπουμε πού πάνε πο αυτό δε θα πληρώσουν φράγκο.
τελικά τα τρόφιμα. Δεν τους φτάνει που βγάζουν τα ΤΖΟ. Αυτό δεν το πιστεύω.
χρήματα που κερδίζουμε από τη δουλειά μας στο εξωτε- ΑΣΤ. Φυσικά, ούτε κι εγώ το πιστεύω.
ρικό, αντί να τα επενδύουν εδώ για να υπάρχει δουλειά, ΤΖΟ. Βλέπετε;
τώρα εξαφανίζουν στο εξωτερικό ακόμη και τα τρόφιμα ΑΣΤ. Το να πιστέψω κάτι τέτοιο μου το απαγορεύει καταρχήν
που εμείς παράγουμε, για να μπορούν να λένε ότι υπάρ- η στολή που φοράω και ο βαθμός που έχω. Με σας όμως
χει έλλειψη και ν' ανεβάζουν μ' αυτό το κόλπο τις τιμές. είναι διαφορετικά. Εσείς δεν το πιστεύετε, γιατί εσείς...
Οι κλέφτες! πώς να το πω;
ΑΣΤ. Μπράβο αγαπητέ μου, Καλά κάνεις κι αγαναχτείς. Με το ΤΖΟ. Γιατί είμαι μαλάκας. Κατάλαβα.
δίκιο σου. Η αγανάχτηση είναι το πιο φοβερό όπλο των ΑΣΤ. Αν επιμένεις... (Κάνει μερικά βήματα προς τα δεξιά). Μα
φουκαράδων. τι κάνουν αυτοί εκεί κάτω; Ω, Παναγία μου! Μας κλέ-
ΤΖΟ. Α, σας ευχαριστώ πολύ γι' αυτό το... «φουκαράς». (Προς βουν τα σακιά. Πήραν χαμπάρι πως έχουν μέσα ζάχαρη
το Λονίτζι). Κι αυτός εδώ είναι φίλος. Όλο ειρωνεία εί- κι αλεύρι.
ναι οι φίλοι. ΤΖΟ. Ε... Κάντε λοιπόν κάτι. Δεν επιτρέπεται να κάθεστε αμέ-
ΑΣΤ. Δεν ειρωνεύομαι. Κατάσχω και το σιγουρεύω. Χάρη στη ριμνα και να τους κοιτάτε... αν πάμε έτσι, θ' αρχίσουν
βοήθεια σας έσωσα τα τρόφιμα από την καταστροφή. και οι άλλοι να κλέβουν... και στο λεφτό δε θα μείνει τί-
Μετά απ' αυτό θα γράψουμε μια πολύ ωραία αναφορά ποτε μέσα στα φορτηγά.
και θα κάνουμε μήνυση. Σήμερα το βράδυ κιόλας θα με- ΛΟΥ. Τι σε νοιάζει μωρέ εσένα; Τι θέλεις να μας κάνεις τον
ταδώσει η τηλεόραση την είδηση για μια πολύ μεγάλη αστυνόμο; Είσαι πραγματικά μαλάκας.
επιτυχία της αστυνομίας. Μ' αυτόν τον τρόπο και χάρη ΤΖΟ. Αρχίζεις κι εσύ τώρα.
στην τηλεόραση θα μάθουν οι υπεύθυνοι βιομήχανοι ήδη ΑΣΤ. Εδώ βλέπετε πώς μεταδίδονται οι ιδέες. Θα πρέπει να
από σήμερα για την ανακάλυψη μας και θα μπορέσουν χαλάσουμε τώρα τη ζαχαρένια μας για μερικά σακιά

-58- -59-
πράγματα που ανήκουν σ' άλλους.
καυστική σόδα;
ΑΟΥ. Γιατί ανήκουν σ' άλλους; Ποιος, παρακαλώ, παράγει
ΤΖΟ. Τι καυστική σόδα; Ξέρετε πολύ καλά...
αυτά τα πράγματα που ήταν μέσα στο φορτηγό; Ποιος
ΑΣΤ. Εγώ δεν ξέρω τίποτα. Εγώ ξέρω αυτό που γράφει απ'
τα θέρισε; Ποιος έφτιαξε τις μηχανές για να οργώσουν
έξω: «καυστική σόδα». Δεν είναι δική μου δουλειά να
διαπιστώσω τι έχουν μέσα τα σακιά. Όσον αφορά αυτό, και να σπείρουν τα χωράφια; Ποιος έφτιαξε απ' το στά-
υπεύθυνος είναι ο προϊστάμενος μου, που θά 'ρθει σε ρι το αλεύρι; Εμείς δεν είμαστε αυτοί; Πάντα εμείς. Και
μερικές ώρες. Αυτά λέει ο κανονισμός κι εγώ τον τηρώ τ' αφεντικά, δεν είναι πάντα αυτοί που μας κλέβουν τα
κατά γράμμα. Εκτός από αυτό, ο κανονισμός λέει ότι το προϊόντα μας;
πρώτιστο και μοναδικό καθήκον του υπεύθυνου της ζώ- ΤΖΟ. Α... τώρα μάλιστα. Επειδή δηλαδή ζούμε σε μια χώρα
νης ευθύνης στην περιοχή του οποίου συνέβη το δυστύ- απατεώνων, θα πρέπει να κλέβουμε κι εμείς τώρα. Μπά-
χημα, είναι να πάει αμέσως στον τόπο του δυστυχήμα- τε σκύλοι αλέστε! Ο πιο ωραίος είναι αυτός που κλέβει
τος και να αποκαταστήσει την κυκλοφορία των οχημά- τα πιο πολλά. Όποιος δεν κλέβει είναι μαλάκας! Ξέρεις
των. Άλλα καθήκοντα, όποια κι αν είναι αυτά, δεν επι- τι σου λέω εγώ; Ότι είμαι και πολύ περήφανος που εί-
τρέπεται να τ' αναλάβω. Γεια χαρά, σας αφήνω ν' ανα- μαι μαλάκας σ' ένα κόσμο απατεώνων και κλεφταρά-
λάβετε εσείς τα καθήοντά σας και κι εγώ πάω ν' αφο- δων.
σιωθώ στο μοναδικό μου καθήκον το οποίο, σύμφωνα ΑΟΥ. Ξέρω, «βλακεία και περηφάνια πάνε μαζί».
με τον κανονισμό είναι να φροντίσω για την έγκαιρη ΤΖΟ. Με αυτό που λες εννοείς εμένα; Μιλάς σαν κανένας λού-
αποκατάσταση της κυκλοφορίας στον τόπο του δυστυ- μπεν - προλετάριος, που δεν έχει άλλο δρόμο παρά να
κοιτάει μόνο την πάρτη του. Ο καθένας για τον εαυτό
χήματος.
ΤΖΟ. Για δες τον που φεύγει. Αυτός ο άνθρωπος δεν πρέπει να του κι όλοι ενάντια σ' όλους. Ακου καλά, μικρέ μου,
λούμπεν - επαναστάτη. Αυτές ο φασαρίες και το χάος
είναι στα καλά του.
ΑΟΥ. Εμείς δεν είμαστε στα καλά μας. Καλά, τι μας έπιασε παίζουν το παιχνίδι της αντίδρασης και τους δίνει την
και μεταφέρουμε τα σακιά των λαθρεμπόρων; Ξέρεις αφορμή να επιβάλλουν, με τη βοήθεια των στρατηγών,
κάτι; Κάνω κέφι να πάρω κι εγώ μερικά απ' αυτά τα σα- ασφάλεια και τάξη.
ΑΟΥ. Λάθος. Οι στρατηγοί κι ο φασισμός μπορούν να πάρουν
κιά στο σπίτι.
ΤΖΟ. Τρελάθηκες; θέλεις να μπεις στο ίδιο κόλπο μ' αυτούς τα πάνω τους μόνο όταν εμείς οι εργάτες είμαστε δειλοί.
τους μισότρελους και τους τεμπέληδες; Εγώ σου λέω ότι Όταν αγωνιζόμαστε και παίρνουμε αυτό που μας ανή-
όλοι αυτοί δεν είναι καν εργάτες, αλλά λούμπεν. Σκυλο- κει, τότε δε μετρούν.
ΤΖΟ. Γι' αυτό το λόγο έχουμε τα συνδικάτα και τις συνδικα-
λόι που απεργεί.
ΑΟΥ. Σκυλολόι που απεργεί; Δεν είμαστε καλά. Μίλησε κι «ο λιστικές κινητοποιήσεις. Και μη μου πεις ότι τα συνδι-
ήρωας της εργασίας». Ώστε οι άνθρωποι εκεί κάτω κάτα δεν κάνουν τίποτε... Ποιος οργάνωσε στο Τουρίνο
απεργούν! Κι εσύ, δεν απεργείς ποτέ; τον αγώνα της μείωσης της τιμής στο ηλεκτρικό και το
ΤΖΟ. Φυσικά απεργώ. Όταν είναι απαραίτητο. Δε βουτάω γκάζι; Ποιος αγωνίστηκε για τη μείωση του εργατικού

-61-
-60-
ΚΑΡ. Δε χρειαζόμαστε τη βοήθεια σας. Πηγαίνετε αμέσως στις
εισιτηρίου; δουλειές σας.
ΛΟΥ. Ναι, τα συνδικάτα. Αλλά γιατί πιέζαμε εμείς οι εργάτες
ΤΖΟ. Ευχαρίστως, αλλά ο κύριος αστυνόμος μας είπε να τον
από κάτω. βοηθήσουμε.
ΤΖΟ. Φυσικά. Τα συνδικάτα έρχονται πάντα τελευταία, όταν ΚΑΡ. Ποιος αστυνόμος;
η μάχη έχει πια κριθεί. Μου φαίνεται πως δεν πιστεύεις ΤΖΟ. Αυτός εκεί που φροντίζει για την αποκατάσταση της κυ-
ούτε στα συνδικάτα. κλοφορίας στον τόπο του δυστυχήματος.
(Μπαίνει ο καραμπινιέρος με το μουστάκι). ΚΑΡ. Καλά, συνεχίστε. Όχι, σταματήστε. Πρέπει πρώτα να το
ΚΑΡ. Τι συμβαίνει εδώ; εξετάσω. Κύριε συνάδελφεεε. (Φεύγει).
ΑΟΥ. Τίποτα. Μόνο που φορτωθήκαμε σα γαϊδούρια για να ΛΟΥ. Μια λέει μια ξελέει, όπως στο στρατό.
σώσουμε την πατρίδα. ΤΖΟ. Ναι, είναι ένας παλιάνθρωπος αυτός... αλλά από πίσω
ΚΑΡ. Τι παραμύθια μου τσαμπουνάτε; Εδώ κλέβετε. του κρύβεται ένας καλός χαρακτήρας. Αυτός είναι που
ΤΖΟ. Ποιον βλέπουνε τα μάτια μου! Ο κυρ καραμπινιέρος με πήγε τη γυναίκα σου στο νοσοκομείο, με το παιδί, τις
το μουστάκι. Βλέπεις πώς μοιάζει με τον προηγούμενο ελιές κλπ.
αστυνόμο; ΛΟΥ. Α, αυτός είναι; Αλήθεια πρέπει να σου πω και κάτι άλ-
ΛΟΥ. Α, ναι, αυτός με τον κανονισμό. λο.
(Δυο εργάτες που στέκονται στην αλυσίδα χτυπιούνται ΤΖΟ. Τι;
για τα σακιά). ΛΟΥ. Έχει να κάνει με τη δουλειά μας. Από αύριο θα παίρνεις
ΚΑΡ. Εεε... εσείς εκεί κάτω... σταματήστε αμέσως... αφήστε τα επίδομα μειωμένης εργασίας.
σακιά κάτω... αλλιώς πυροβολώ. Ααα... τους δειλούς, τό ΤΖΟ. Ποιος το λέει αυτό;
'βαλαν στα πόδια (μιλάει στον Τζοβάνι και τον Αουί- ΛΟΥ. Το άκουσα προ ολίγου μέσα στο τρένο. Από δω και πέ-
τζι). Εεε... εσείς, ποιος σας έδωσε την άδεια να αγγίξετε ρα θα δουλεύουμε και οι 6.000 εργάτες μόνο 26 ώρες τη
τα σακιά; βδομάδα... και σε μερικούς μήνες θα κλείσει εντελώς το
ΛΟΥ. Α, τώρα την πατήσαμε. Αυτός αντί γα ευχαριστώ θα μας
εργοστάσιο.
στείλει στον... τάφο. ΤΖΟ. Θα κλείσει το εργοστάσιο; Και για ποιο λόγο, παρακα-
ΤΖΟ. Σας παρακαλώ κυρ καραμπινιέρο, ηρεμήστε. Προσέξτε λώ; Αφού πάμε καλά. Έχουμε παραγγελίες μέχρι το τέ-
μη σκοντάψτε με το πιστόλι σας και φύγει καμιά αδέ- λος του άλλου χρόνου.
σποτη. Όταν ένας αστυνόμος σκοντάφτει κρατώντας πι- ΛΟΥ. Οι παραγγελίες δεν τους ενδιαφέρουν ποσώς. Λένε ότι
στόλι, κάποιος πεθαίνει. Αυτή είναι η περίφημη «τυχαία αν μεταφέρουν την επιχείρηση στην Ισπανία, θα κερδί-
εκπυρσοκρότηση»... που δεν αστοχεί ποτέ. ζουν περισσότερα... και στη Βραζιλία... θα κερδίζουν
ΚΑΡ. Αγαπητέ μου, κάνετε πολύ τον έξυπνο. Σας το έχω ήδη
ακόμη περισσότερα.
ξαναπεί. ΤΖΟ. Επειδή εκεί οι μισθοί είναι χαμηλοί, έτσι δεν είναι;
ΤΖΟ. Εντάξει, εμείς θέλαμε μόνο να βοηθήσουμε. Αλλιώς, θα ΛΟΥ. Όχι μόνο αυτό, εκεί υπάρχει γραμμή πάνω στους μι-
χαλούσαν όλα.
-63-
-62-
σθούς, δεν απεργούν, έχουν μια φασιστική κυβέρνηση λος, την πατήσαμε. Τώρα είμαστε περικυκλωμένοι. Για
που εγγυάται την κοινωνική ειρήνη, την ασφάλεια και κοίτα πίσω σου, εκεί πίσω.
την τάξη. ΛΟΥ. Είναι τίποτα;
ΤΖΟ. Δώσε μου... εκείνο το σακί... και το άλλο... και τ' άλλα ΤΖΟ. Στραβός είσαι; Δε βλέπεις ότι μας παρακολουθεί ο κα-
δύο εκεί πίσω. Αντε γρήγορα, κουνήσου. Φορτώσου όσο ραμπινιέρος; Ο βλάκας. Όλοι κλέψανε κάτι, πίσω από
μας βρήκε να τρέξει, ο...
μπορείς. ΛΟΥ. Α... μπράβο, έλα από δω για να του ξεφύγουμε. (Φεύ-
ΛΟΥ. Και τι απέγινε η περηφάνεια σου να είσαι... μαλάκας;
γουν προς τα πίσω, ο καραμπινιέρος, αντίθετα, προχω-
ΤΖΟ. Εντάξει, εντάξει, έρχεται κι η μέρα που ξυπνούν κι οι
ρεί κατά μήκος της σκηνής χωρίς να τους αντιληφθεί.
φουκαράδες. Κάνε γρήγορα. Φορτώσου κι εξαφανιζό-
Σκοτάδι. Αλλάζει σκηνικό. Βρισκόμαστε τώρα στο δια-
μαστε. Στο κάτω κάτω, δουλέψαμε... Τώρα πληρώνουμε
μέρισμα του Τζοβάνι και της Αντονίας. Οι γυναίκες
τους εαυτούς μας. (Φεύγουν από τη σκηνή φορτωμένοι
σα μουλάρια). μπαίνουν στη σκηνή, και οι δυο έγκυες).
ΚΑΡ. (Έξω από τη σκηνή). Εεε, εσείς οι δύο, για πού το βάλα- ΑΝΤ. Πιο γρήγορα Μαργαρίτα. Έλα, μπες μέσα και κλείσε την
πόρτα.
τε; Αλτ, σταματήστε, αλλιώς πυροβολώ.
MAP. Δώσε μου ένα ποτήρι νερό. Διψάω πολύ.
ΤΖΟ. Πυροβόλα. Πυροβόλα τον κώλο σου. (Ο καραμπινιέρος
ΑΝΤ. Μόλις θα ξεφορτωθούμε τις κοιλιές μας θα κάνουμε άλ-
φτάνει λαχανιασμένος στη σκηνή).
λες δυο... και σίγουρα αυτό θα είναι το τελευταίο μας
ΚΑΡ. Μπάσταρδοι... και προσποιούνταν ότι τάχα δούλευαν...
δρομολόγιο.
σιγουρεύουμε το φορτίο, δήθεν... σας κάνουμε χάρη.
MAP. Αδειασε την κοιλιά - γέμισε την κοιλιά. Αισθάνομαι σαν
Και μετά, καθαροί Ναπολιτάνοι. (Τρέχει από πίσω
τους). (Αλλαγή σκηνής. Αλλάζει ο φωτισμός για να φα- ένα μικρό φορτηγό.
νεί ότι βρισκόμαστε σ' άλλο δρόμο. Από δεξιά έρχονται ΑΝΤ. Σταμάτα επιτέλους τη γκρίνια σου. (Η Μαργαρίτα ανοί-
ο Λουίτζι με τον Τζοβάνι φορτωμένοι με τα σακιά). γει το παλτό της και βγάζει απ' την κοιλιά της μερικά
ΤΖΟ. Έλα, κάνε υπομονή, ακόμη εκατό μέτρα και τα καταφέ- μαρούλια και άλλα σαλατικά).
ραμε. Μια στιγμή, βλέπω ένα αστυνομικό αυτοκίνητο MAP. Τώρα θα έχουμε σαλάτα για όλο το χρόνο.
ακριβώς μπροστά στο σπίτι μου. ΑΝΤ. Το ξέρω, είναι μπόλικο πράμα, αλλά δε γινόταν αλλιώς,
ΛΟΥ. Για κοίτα λίγο εκεί κάτω τις δυο γυναίκες, οι δικές μας γιατί στο γυρισμό θα έπρεπε να είμαστε τόσο χοντρές
όσο είμασταν και στον πηγαιμό. Καταλαβαίνεις, οι
δεν είναι;
αστυνομικοί θα μας έβλεπαν να πηγαίνουμε με μια τόση
ΤΖΟ. Δεν νομίζω να είναι αυτές.
κοιλιά... Δε λέω, οι αστυνομικοί είναι βλάκες, αλλά σε
ΛΟΥ. Γιατί όχι; Πηγαίνουν στο δικό σας σπίτι. Η μια είναι
κάτι τέτοια τους κόφτει.
έγκυος. MAP. Σ' αυτό έχεις δίκιο.
ΤΖΟ. Για κοίτα καλύτερα. Και οι δυο είναι έγκυες.
ΑΝΤ. (Τρέχει στην κουζίνα του γκαζιού). Γαμώ τ'. Ξεχάσαμε
ΛΟΥ. Αμάν, δίκιο έχεις. Τότε αποκλείεται να είναι αυτές.
τη σούπα, τώρα θα έπηξε σαν αλευρόκολλα. (Ανοίγει
ΤΖΟ. ("Κοιτάζει προσεκτικά προς τα πίσω). Να πάρει ο διάο-

-64- -65-
την κατσαρόλα). Μα αυτή δεν έβρασε καθόλου... γιατί ΚΑΡ. Μη μου κάνετε εμένα την έξυπνη. Δεν πιάνουν αυτά σε
άραγε... δεν άναψε το γκάζι; Να ξέρεις, μας έκοψαν το μένα. Το κατάλαβα καλά το παιχνίδι σας. Οι άντρες πά-
γκάζι, τα γουρούνια. Κοίτα να δεις που σε μερικές μέρες νε και κλέβουν, φέρνουν τα κλεμμένα στις γυναίκες τους
θα μας κόψουν και το φως. Αυτός απ' τη ΔΕΗ ήταν εδώ κι αυτές τα κρύβουν στις κοιλιές τους. Όλη τη μέρα βλέ-
και με φοβέριζε. (Χτυπάει η πόρτα). Ποιος είναι; (Φωνή πω μπροστά μου έγκυες γυναίκες. Δεν είναι δυνατόν
απ' έξω). όλες οι γυναίκες αυτού του τετραγώνου να έμειναν μέ-
ΦΩΝ. Ένας φίλος. σα σε μια μέρα έγκυες. Εντάξει, καταλαβαίνω ότι οι γυ-
ναίκες του απλού λαού είναι πολύ γόνιμες, αλλά εδώ
ΑΝΤ. Ποιος φίλος;
πια το παρακάνατε. Γέμισε ο τόπος έγκυες γυναίκες,
ΦΩΝ. Ένας συνάδελφος του άντρα σας, πρέπει να σας πω κά-
έγκυα κορίτσια, έγκυα παιδιά... μέχρι του σημείου που
τι πολύ σημαντικό.
πριν από λίγο είδα μια ογδοντάρα που ήταν σ' ενδιαφέ-
ΑΝΤ. Ω... Θεέ μου, λες να του έτυχε τίποτα; (Πάει ν' ανοίξει
ρουσα και είχε μια κοιλαρά ίσαμ' εκεί σαν να περίμενε
την πόρτα).
MAP. Περίμενε μια στιγμή να βάλω τη σαλάτα κάτω απ' το δίδυμα.
παλτό μου. ΑΝΤ. Ξέρω, αλλά όχι για το λόγο που νομίζετε εσείς... έχουμε
ΑΝΤ. Μια στιγμή να ρίξω κάτι επάνω μου. (Ανοίγει τηνπόρ- τη γιορτή της προστάτριάς μας.
τα και μπαίνει ο καραμπινιέρος). Μπα, εσείς είστε; Τι ΚΑΡ. Ποιας προστάτριας;
σημαίνει αυτό; ΑΝΤ. Της Αγίας Ευλαλίας. Δεν ξέρετε ότι αυτή η Αγία ήθελε
ΚΑΡ. Μείνετε ακίνητες. Καμιά κίνηση. Αυτή τη φορά σας έχω μια ζωή να κάνει παιδί κι ότι ο Κύριος εισάκουσε τις
στο χέρι. Για κοίτα και οι δυο έγκυες. Βρε τι γρήγορα προσευχές της όταν ήταν εξήντα χρονών; Σ' αυτή την
που μεγαλώνουν εδώ οι κοιλιές... Το ήξερα εγώ πως ηλικία απέκτησε παιδί.
ήταν όλα παραμύθια. ΚΑΡ. Στα εξήντα της χρόνια;
MAP. (Πέφτει τελείως αποκαμωμένη στο κρεβάτι). Τό ' ξέρα ΑΝΤ. Ναι. Και να σκεφτείτε ακόμη ότι ο άντρας της ήταν πά-
εγώ, τό 'ξέρα εγώ. Πάει, χαθήκαμε. νω από ογδόντα.
ΚΑΡ. Με μεγάλη ευχαρίστηση μου διαπιστώνω ότι το κρατή- ΚΑΡ. Ε, όχι δα.
σατε το παιδί. Και σεις αγαπητή μου κυρία, τα συγχα- ΑΝΤ. Κι όμως Αυτή είναι η δύναμη της πίστης. Λένε ότι
ρητήριά μου. Μέσα σε πέντε ώρες: Κάνατε έρωτα, γίνα- άντρας της, λίγο μετά πέθανε. Όμως παρ' όλα αυτά, οι
τε μητέρα και είστε κιόλας στον ένατο μήνα. Μπράβο γυναίκες αυτού του τετραγώνου, για να θυμόμαστε αυ-
ταχύτητα! τό το θαύμα της Αγίας, τριγυρνάμε τρεις μέρες με ψεύ-
ΑΝΤ. Κυρ αστυνόμε, κάνετε ένα πολύ μεγάλο λάθος. τικη κοιλιά.
ΚΑΡ. Το λάθος το έκανα πιο μπροστά, όταν έπεσα στην παγί- ΚΑΡ. Τι ωραία παράδοση! Και γι' αυτό το λόγο κλέβετε όλα
δα με τους πόνους της γέννας και την πρόωρη εγκυμο- τα σούπερ-μάρκετ μόνο και μόνο για να γεμίσετε τις
σύνη. Τέρμα αυτά. Βγάλτε έξω τα πράγματα. κοιλιές σας μ' αυτά; Για κοίτα πόσο θρήσκος είναι ο
ΑΝΤ. Είστε τρελός; Ποια πράγματα; απλός λαός... τέρμα τώρα με τα καραγκιοζλίκια σας.

-66- -67-
Θέλω να δω τι έχετε μέσα στις κοιλιές, διαφορετικά θα ΚΑΡ. Ε... όχι, αφού σας τό 'πα.
χάσω την υπομονή μου και... ΑΝΤ. Καλά, όπως θέλετε. Μη μου έρθετε όμως μετά και μου
ΑΝΤ. Α, έτσι, και τι θα κάνετε; Θα μας βγάλετε τα ρούχα από πείτε ότι δε σας προειδοποίησα. (Μιλάει στη Μαργαρί-
πάνω μας; Σας προειδοποιώ: αν μας αγγίξετε και μόνο τα). Έλα να του δείξουμε:
με το ένας σας δαχτυλάκι, θα συμβεί κάτι κακό. Ακρι-
βώς αυτό που συνέβη και στον φιλύποπτο άνδρα της Αγία Ευλαλία προστάτιδα μας
Αγίας Ευλαλίας. Ο γέρος δεν ήταν θρήσκος και δεν πί- Θεά της γονιμότητας μας
στεψε τη γυναίκα του κι άρχισε αμέσως τις εξυπνάδες στο θαύμα σον όποιος δεν πιστεύει
«εσύ και σ' ενδιαφέρουσα, σταμάτα το παραμύθι. Δείξε Αγία Ευλαλία κάνε τον να μη βλέπει.
μου αμέσως τι έχεις κάτω απ' το φουστάνι σου. Αν είσαι Με δυστυχία τιμώρησε τον, ταπείνωσε τον
πραγματικά έγκυος θα σε σκοτώσω γιατί αυτό σημαίνει με την αγία φανέρωση σου θάμπωσε τον
ότι δεν είμαι εγώ πατέρας. Το παιδί το έκανες με άλ- Αγία Ευλαλία με ρόδα ή σαλάτα
λον». Εκεί πάνω άνοιξε η Αγία Ευλαλία το φουστάνι δείξε τη δύναμη σου
της και τότε συνέβη το δεύτερο θαύμα. Μέσα απ' την μπροστά στον άπιστου τα μάτια.
κοιλιά της ξεπήδησαν τριαντάφυλλα, ολόκληρος κήπος
από τριαντάφυλλα. (Ανοίγουν τα παλτά τους).
ΚΑΡ. Για κοίτα, για κοίτα, τι ωραίο θαύμα!
ΑΝΤ. Και δεν τέλειωσα ακόμη. Ξαφνικά σκοτείνιασαν όλα ΚΑΡ. Τι είναι αυτό πάλι;
μπροστά στα μάτια του συζύγου της: «Δε βλέπω τίποτα ΑΝΤ. Για κοίτα, μοιάζει με σαλάτα.
πια» φώναξε, «τυφλώθηκα». Και τότε συνέβη το τρίτο ΚΑΡ. Σαλάτα;
θαύμα. Μέσα απ' τα τριαντάφυλλα βγήκε το παιδί που ΑΝΤ. Ναι, πραγματικά σαλάτα. Αντίδια, λάχανα, μαρούλια,
ήταν ήδη δέκα μηνών, μπορούσε να μιλήσει και του είπε: κουνουπίδια...
«Πατέρα, ο Μεγαλοδύναμος Θεός σε συγχωράει, τώρα MAP. Κι εγώ, κι εγώ έχω εδώ ένα μαρούλι.
μπορείς να πεθάνεις εν ειρήνη. Τον άγγιξε με το μικρό ΚΑΡ. Τι ιστορίες είναι πάλι αυτές. Γιατί βάλατε τη σαλάτα κά-
του χεράκι στο κεφάλι και τότε ο γέρος έπεσε κάτω ξε- τω από τα παλτά σας;
ρός. Πέθανε. ΑΝΤ. Μα δεν το κάναμε εμείς. Καταλαβαίνετε τώρα ότι πρό-
ΚΑΡ. Πραγματικά, πολύ ενδιαφέρον. Τώρα όμως τέρμα με τα κειται για θαύμα;
παραμύθια και δείξτε μου αμέσως τα τριαντάφυλλα. Θέ- ΚΑΡ. Ναι, ένα θαύμα της κουζίνας.
λω να πω, κάντε γρήγορα, έχασα πολύ καιρό μαζί σας κι ΑΝΤ. Υπάρχει κανένας νόμος που ν' απαγορεύει στους πολί-
αρχίζω να νευριάζω. τες να βάζουν κάτω απ' τα παλτά τους αντίδια, μαρού-
ΑΝΤ. Καλάαα, δηλαδή δεν πιστεύετε στο θαύμα; λια και λάχανα;
ΚΑΡ. Ούτε τόσο. ΚΑΡ. Όχι... όχι, φυσικά όχι. Μόνο που δεν μπορώ να καταλά-
ΑΝΤ. Και δε φοβάστε μη σας βρει το κακό; βω γιατί χώσατε όλα αυτά τα πράγματα μέσα στη φού-

-68- -69-
στα και στη μπλούζα σας. κι). Προς τα εδώ.
ΑΝΤ. Μας σας το έχω εξηγήσει. Για να κάνουμε μια κοιλιά (Τον πάει μπροστά από μια καρέκλα). Προσέξτε, υπάρ-
σύμφωνα με το έθιμο, και να τιμήσουμε έτσι την Αγία χει καρέκλα μπροστά σας. (Ο Καραμπινιέρος σκοντά-
Ευλαλία. Τρεις μέρες πρέπει να τριγυρίζουμε έτσι. Κι φτει στην καρέκλα).
όποιος δεν το πιστεύει του συμβαίνει μεγάλο κακό. (Το ΚΑΡ. (Φωνάζει δυνατά). Ω..., τι χτύπημα ήταν αυτό... |
φως χαμηλώνει σιγά σιγά). ΑΝΤ. Προσέχετε λοιπόν που πατάτε.
ΑΝΤ. Στο θαύμα σον όποιος δεν πιστεύει ΚΑΡ. Μα πώς να προσέξω, αφού δε βλέπω τίποτα. :
Αγία Ευλαλία, κάνε τον να μη βλέπει. ΑΝΤ. Α... ναι, το ξέχασα. Α, τον κακομοίρη τι έπαθε! Δε βλέ- ™
ΚΑΡ. Μα τι συμβαίνει. Σβήνει το φως. πει τίποτα. Τι κακό που τον βρήκε. Έλα σιγά σιγά. Εδώ *
ΑΝΤ. Ποιο φως; είναι το παράθυρο. (Τον πάει μπροστά απ' την ντονλά- |
ΚΑΡ. Μα δε βλέπετε; Όσο πάει και σκοτεινιάζει. Σκοτείνιασε πα και ανοίγει τα δυο φύλλα της ντουλάπας). Προσέξτε 1
κιόλας. κυρ καραμπινιέρο... στηριχτείτε εδώ πάνω στο περβά- ||
ΑΝΤ. Πού σκοτεινιάζει; Εγώ βλέπω καλά. Εσύ, Μαργαρίτα, ζι... μια στιγμή ν' ανοίξω τα παντζούρια... αυτό ήταν. (Ο
βλέπεις; καραμπινιέρος κάνει μερικές αβέβαιες κινήσεις). Ω... τι
MAP. Εγώ... μου φαίνεται... (ΗΑντονία της δίνει μια κλοτσιά πολλά φωτά που έχει ο δρόμος, τα βλέπετε; Μα τι είναι
στον κώλο. σήμερα; Α... ναι, τώρα το θυμήθηκα, είναι ο γιορταστι-
ΑΝΤ. Βλέπεις. Αφού βλέπουμε κανονικά. Ίσως αρχίσατε ήδη κός φωτισμός για την προστάτιδα μας Αγία Ευλαλία.
να χάνετε το φως σας. (Η Μαργαρίτα πλησιάζει την Πραγματική θάλασσα από φώτα. Αλήθεια, δε βλέπετε;
Αντονία με τεντωμένα χέρια). ΚΑΡ. Μα, όχι, αλήθεια σας λέω, δε βλέπω τίποτα απολύτως.
MAP. Στ' άλλα διαμερίσματα έχει φως. Μόνο σε σας το κό- Μα τι μου συμβαίνει επιτέλους; Ένα σπίρτο, ανάψτε
ψανε. ένα σπίρτο.
ΚΑΡ. Σταματήστε τις βλακείες. Πού είναι ο διακόπτης; ΑΝΤ. Αμέσως, μείνετε εκεί που είστε. Έχω κάτι καλύτερο από
ΑΝΤ. (Παρόλο το σκοτάδι κινείται με άνεση). Εδώ, δε βλέπετε; σπίρτα. Μια τσιμπίδα. (Την ανάβει). Κοιτάξτε εδώ τι
Μισό λεπτό, θα το ανάψω μόνη μου. (Ακούγεται το κλικ όμορφη φλόγα.
του διακόπτη). Για δέστε εδώ, έτσι ανάβει, έτσι κλείνει. ΚΑΡ. Δε βλέπω τίποτα. Δεν το πιστεύω ότι την ανάψατε. Αφή-
Το βλέπετε; στε με να την αγγίξω.
ΚΑΡ. Όχι, δε βλέπω τίποτε. ΑΝΤ. Όχι, όχι, έχει πυρώσει, είναι κατακόκκινη.
ΑΝΤ. Αγία μου Ευλαλία, τυφλώθηκε ο άνθρωπος. Τον βρήκε ΚΑΡ. Δε βλέπω τίποτα κόκκινο. Θέλω να την αγγίξω είπα. (Ξε-
το κακό. Τον τιμώρησε ο Κύριος. Α... τον κακομοίρη! φωνίζει από πόνο). Το χέρι μου, έκαψα το χέρι μου, ω
ΚΑΡ. Σταματήστε. Ανοίξτε το παράθυρο. Θέλω να δω έξω. Θεέ μου, πόσο πονάει... Τσούζει.
ΑΝΤ. Μα το παράθυρο είνα ανοιχτό. Δεν το βλέπετε κυρ κα- ΑΝΤ. Ε, φυσικά. Βλέπετε που δε με πιστεύετε;
ραμπινιέρο; ΚΑΡ. Μα τι είναι αυτό το κακό που με βρήκε. Είμαι πραγμα-
ΚΑΡ. Ελάτε μαζί μου. Κοιτάξτε έξω. (Τον πιάνει απ' το μανί- τικά τυφλός; Είμαι τυφλός.

-70- -71-
πάω τώρα στο σπίτι... τα κλειδιά μου... πού άφησα τα
ANT. Ναι, είστε τυφλός εδώ και μια ώρα που το λέμε. Αυτή εί- κλειδιά του σπιτιού;
ναι η κατάρα. ΑΝΤ. Ωραία φιλενάδα είσαι. Μ' αφήνεις στα κρύα του λου-
ΚΑΡ. Θέλω να φύγω. Αφήστε με να φύγω. Πού είναι η πόρτα; τρού. Σπουδαία αλληλεγγύη.
ΑΝΤ. Μισό λεπτό να σας συνοδέψω. Από δω είναι η πόρτα. MAP. (Βρίσκει κάτι κλειδιά πάνω στο μπουφέ). Εδώ είναι.
(Ανοίγει την ντουλάπα). Ο καραμπινιέρος ορμάει σαν Εγώ έχω όμως ακόμη μια αρμαθιά κλειδιά στη τσέπη
μανιασμένος μες στη ντουλάπα, χτυπάει με φόρα στην μου. Ε, τότε αυτά θα πρέπει να είναι του άντρα μου. Αυ-
πλάτη της ντουλάπας, παραπατάει σα να τον χτύπησε τό πάει να πει ότι πέρασε από δω για να με ζητήσει και
κεραυνός και σωριάζεται κάτω). τα ξέχασε.
ΚΑΡ. Παναγία μου, τί χτύπημα ήταν αυτό... ΑΝΤ. Αν τα ξέχασε εδώ τότε θα ξαναπεράσει.
MAP. Πάει το κεφάλι του. MAP. Σίγουρα θα συνάντησε και τον άντρα σου. Για φαντά-
ΚΑΡ. (Αναστενάζει δυνατά). Ω..., πεθαίνω... το κεφάλι μου... σου να του τα διηγήθηκε όλα, τάχα ότι είμαι έγκυος
τι ήταν αυτό... και... Παναγίτσα μου, τι θα του πω τώρα, μου λες; Εγώ
ΑΝΤ. Το παιδί. Το παιδί που σας άγγιξε με το χεράκι του στο δεν είμαι και τόσο καλή στο να εφευρίσκω παραμύθια
κεφάλι. όπως εσύ. Δε γίνεται διαφορετικά, πρέπει να μείνω εδώ.
ΚΑΡ. Μανούλα μου, τι χεράκι ήταν αυτό. Κοίτα να δεις πώς θα με βγάλεις από τη δύσκολη θέση.
ΑΝΤ. Καραμπινιέρο! Καραμπινιέρο! Λιποθύμησε. Πρέπει να του τα διηγηθείς όλα.
MAP. (Γελάει δυνατά). Μπράβο, πολύ ωραία τα κατάφερες. ΑΝΤ. Φυσικά, εγώ θα του τα εξηγήσω όλα... όλα εγώ θα τα κά-
Ίσως να είναι και πεθαμένος. νω. Έχω βλέπεις δυνατούς ώμους εγώ. (Παρατηρεί τον
ΑΝΤ. Σαν πολύ την αισιόδοξη δεν παριστάνεις; Πεθαμένος... πεσμένο καραμπινιέρο). Αυτόν πραγματικά τον χτύπη-
Φέρε ένα φακό. Είναι στο συρτάρι του τραπεζιού, κάνε σε κεραυνός.
γρήγορα. (Η Μαργαρίτα πάει ψηλαφητά μέχρι το τρα- MAP. Βλέπεις ότι δεν πρέπει να κάνει κανείς αστεία με τα
πέζι). θαύματα;
MAP. Είναι πεθαμένος, είναι πεθαμένος, δεν αναπνέει καθό-
ΑΝΤ. Αυτός αστειευόταν, εγώ τον προειδοποίησα. Προφυλά-
λου. ξου απ' τη βαριά κατάρα, γιατί η Αγία Ευλαλία δεν
ΑΝΤ. Όχι, απλά δεν αισθάνεται καλά όπως ένας εργοστα-
αστειεύεται. Αυτός, το βιολί του. (Πιάνει τον καραμπι-
σιάρχης που πάει φυλακή γιατί έπεσε έξω... Δεν αναπνέ-
νιέρο και τον ανεβοκατεβάζει από τη μέση και πάνω).
ει, πράγματι... δεν αναπνέει καθόλου. Ούτε κι η καρδά MAP. Τι κάνεις εκεί;
του χτυπάει. ΑΝΤ. Τεχνητή αναπνοή.
MAP. Παναγίτσα μου, σκοτώσαμε έναν αστυνομικό. MAP. Δεν κάνεις τίποτα έτσι. Αλλιώς γίνεται. Πρέπει να του
ΑΝΤ. Πραγματικά, ίσως και να υπερβάλαμε λιγάκι. Τώρα τι
κάνεις τεχνητή αναπνοή στόμα με στόμα.
κάνουμε; ΑΝΤ. Μωρέ τι μου λες; Έχεις την εντύπωση ότι θα φιλήσω
MAP. Εμένα ρωτάς; Τι δουλειά έχω εγώ; Εσύ μόνη σου τα έναν χωροφύλακα; Αν το μάθει ο άντρας μου... Φίλα τον
σκαρφίστηκες όλα. Αυπάμαι πάρα πολύ αλλά πρέπει να
-73-
-72-
εσύ. μπουν μέσα, την πατήσαμε. Δεν αξίζεις φράγκο. Ακούς
MAP. Α, όχι, όχι εγώ. Μάλλον μας χρειάζεται μια μπουκάλα εκεί να χάσει τα κλειδιά του.
οξυγόνο. ΛΟΥ. Σταμάτα πια με τη γκρίνια σου. Περίμενε μισό λεπτό.
ΑΝΤ. (Σκέφτεται μια στιγμή). Το βρήκα. Ο άντρας μου δου- Τώρα θυμάμαι, δεν τά 'χασα, τα ξέχασα στο σπίτι σου,
λεϋει οξυγόνο. Στη μια φιάλη έχει ασετυλίνη και στην πάνω στο μπουφέ.
άλλη οξυγόνο. Έλα, βοήθησε με λίγο. Κλείσε τη φιάλη ΤΖΟ. Είσαι σίγουρος;
της ασετυλίνης, ναι έτσι, εγώ θ' ανοίξω αυτή με το οξυ- ΛΟΥ. Εκατό τα εκατό. Δώσε μου γρήγορα τα κλειδιά σου να
γόνο. πάω να τα φέρω.
MAP. Είσαι σίγουρη ότι έτσι γίνεται; ΤΖΟ. Μην είσαι βλάκας. Αφού ο καραμπινιέρος την έχει στή-
ΑΝΤ. Βέβαια, το έχω δει και στο σινεμά. σει σπίτι μου και περιμένει να μας τσακώσει.
MAP. Αν το είδες στο σινεμά τότε εντάξει. ΛΟΥ. Μπα. Αυτός θα κουράστηκε πια να περιμένει, θα πρέπει
ΑΝΤ. Βλέπεις, αρχίζει κιόλας ν' αναπνέει. Κοίτα πώς κουνιέ- νά 'φύγε.
ται η κοιλιά του. Φουσκώνει... Πρόσεξε, τώρα σε λίγο θα ΤΖΟ. Ναι, θά 'θελες. Αυτός είναι χειρότερος κι από σκυλί. Πυ-
ξεφουσκώσει πάλι. ροβολεί κιόλας. Δεν τό 'χει τίποτα ν' αράξει όλη την
MAP. Εγώ νομίζω ότι μόνο φουσκώνει... κι όσο πάει γίνεται υπόλοιπη ζωή του έξω από το σπίτι μου. Δε θέλω ούτε
ακόμα πιο χοντρή... σταμάτα πια. Τον έχεις κάνει σα σα- να το σκέφτομαι πως θα γυρίσω πίσω. Αν χρειαστεί θα
μπρέλα. γίνω μετανάστης.
ΑΝΤ. Να πάρει ο διάβολος. Δεν μπορώ να του το πάρω από το ΛΟΥ. Σιγά μωρέ. Τα παραλές.
στόμα. Το έχει δαγκώσει. Κλείσε γρήγορα τη βαλβίδα. ΤΖΟ. Τι ήθελα εγώ και σ' άκουσα κι έκανα τέτοιες βλακείες.
Όχι έτσι, ανάποδα... γύρνα τη λοιπόν ανάποδα. (Ακούγονται βήματα). Σσσ... κάποιος έρχεται.
MAP. Αχ, αυτό ήταν... ΛΟΥ. Μην ανησυχείς. Ποιος θά 'ρθει τέτοια ώρα. Θα είναι κά-
ΑΝΤ. Μάνα μου, τι κοιλιά είν' αυτή; Τώρα γκαστρώσαμε και ποιος από την πολυκατοικία.
τον αστυνομικό. ΤΖΟ. Πρέπει να κρύψουμε τα σακιά. (Βγάζει το αδιάβροχο
(Σκοτάδι. Αλλάζει η σκηνή. Το φως δυναμώνει. Στη σκη- τον και το ρίχνει πάνω στα σακιά).
νή βρίσκονται ο Τζοβάνι κι ο Λονίτζι). ΛΟΥ. Τι κάνεις εκεί; Φοβάσαι μη μας καρφώσουν; Αυτοί που
ΤΖΟ. Ας μη στεκόμαστε λοιπόν άλλο στην είσοδο. Θα προ- μένουν εδώ είν' εντάξει.
σπαθήσω ν' ανοίξω σπρώχνοντας με τον ώμο. (Φωνή απ' έξω).
ΛΟΥ. Ασε, δοκίμασα κι εγώ και κόντεψα να σπάσω τον ώμο ΦΩΝ. Με συγχωρείτε. Μήπως μπορείτε να με βοηθήσετε;
μου. Δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα. Πέσαμε σε γερές ΤΖΟ. Τώρα την πατήσαμε.
κλειδαριές. ΛΟΥ. Γιατί την πατήσαμε;
ΤΖΟ. Γιατί αμπαρωθήκανε έτσι; ΤΖΟ. Ο καραμπινιέρος... δεν τον γνώρισες; Σίγουρα κάποιος
ΛΟΥ. Στη Μαργαρίτα πέστα, φοβάται τους κλέφτες. μας κάρφωσε.
ΤΖΟ. Ναι, τώρα που δυο πραγματικοί κλέφτες θέλουν να ΛΟΥ. Μα όχι, δεν είναι αυτός. Αυτός του μοιάζει μόνο.

-74- -75-
ΤΖΟ. Μου φαίνεται πως έχεις δίκιο. Δεν είν' αυτός. τώρα...
ΝΕΚ. (Μπαίνει στη σκηνή). Τι, για μένα μιλάτε; ΤΖΟ. Αφήστε το έξω απ' την πόρτα, στις σκάλες.
ΤΖΟ. Όχι, όχι, τίποτα. Νόμιζα ότι σας γνώριζα. ΝΕΚ. Α... πα πα πα, αυτό δε γίνεται. Ολόκληρο φέρετρο να το
ΛΟΥ. Μανούλα μου, πώς του μοιάζει! αφήσεις έτσι στη μέση με τον κόσμο που μπαινοβγαίνει.
ΝΕΚ. Με ποιον μοιάζω; Κι έπειτα, είναι και τα παιδιά. Αυτά θα μπουν μέσα και
ΤΖΟ. Μ' έναν καραμπινιέρο με μουστάκι που έχει μια κατα- θα παίζουν τους ινδιάνους που οδηγούν κανό. Δεν μπο-
πληκτική ομοιότητα μ' έναν αστυνομικό χωρίς μουστά- ρώ να το κάνω αυτό. Αδύνατον. Αλλωστε χρειάζομαι
κι. (Γελάει με νόημα). Με συγχωρείτε που γελάω, αλλά και μια υπογραφή ότι το παρέδωσα -ζωή σε λόγου μας.
έχω την εντύπωση ότι βρίσκομαι σ' ένα θέατρο που είχα ΛΟΥ. Δυστυχώς, δεν μπορούμε να σας βοηθήσουμε.
κάποτε πάει και που υπήρχαν πολύ λίγοι ηθοποιοί. ΝΕΚ. Σας έχω εμπιστοσύνη. Μένετε εδώ;
Έτσι, ένας ηθοποιός ήταν αναγκασμένος να παίζει τους ΛΟΥ. ...ναι... εγώ ...εγώ εδώ μένω.
ρόλους όλων των αστυνομικών που υπήρχαν στο έργο. ΝΕΚ. Αυτό είναι ευχάριστο. Θα σας δώσω το φέρετρο, θα το
ΝΕΚ. Εγώ όμως δεν είμαι αστυνομικός. πάμε στο διαμέρισμα σας κι έπειτα, όταν έρθει ο γιος
ΤΖΟ. Και τι δουλειά κάνετε; του πεθαμένου -ζωή σε λόγου μας...
ΝΕΚ. Εργάζομαι σε γραφείο κηδειών. ΛΟΥ. Φέρετρο μέσα στο διαμέρισμα;
ΤΖΟ. & ΛΟΥ. Ωχ, γρουσουζιά. Πιάνουν κι οι δυο τ' αρχίδια ΝΕΚ. Μα ναι, δεν πιάνει και πολύ χώρο. Και αν παραβλέ-
τους. ψουμε ότι είναι κάπως μακάβριο το θέαμα, τότε μπορεί
ΤΖΟ. Με συγχωρείτε, ήταν τελείως αυθόρμητο. κανένας να το χρησιμοποιήσει για ένα σωρό δουλειές.
ΛΟΥ. Ναι, πρώτη φορά μας συμβαίνει. Δε βαριέσαι, όλα είναι μια συνήθεια.
ΝΕΚ. Δεν πειράζει, όλοι το ίδιο κάνουν μόλις με βλέπουν. Και ΤΖΟ. Σωστά. Και η ζωή μια συνήθεια είναι.
να σας πω, όταν κοιτάζομαι στον καθρέφτη το κάνω κι ΛΟΥ. Εντάξει, σύμφωνοι. Υπάρχει όμως ακόμη ένα μικρό
εγώ ο ίδιος. πρόβλημα. Βλέπετε, ούτε κι εμείς μπορούμε να μπούμε
ΤΖΟ. Χαριτωμένο! στο σπίτι, γιατί δεν έχουμε κλειδιά. Έχουμε κλειστεί απ'
ΝΕΚ. Μερσί! Μπορείτε όμως να μου πείτε αν μένει εδώ κά- έξω.
ποιος Πραμπολίνο; ΝΕΚ. Κρίμα! Τότε θα πρέπει να ξαναπάρω το φέρετρο μαζί
ΛΟΥ. Στον τρίτο. Δεν είναι όμως στο σπίτι. Είναι στο νοσο- μου -ζωή σε λόγου μου.
κομείο. Νομίζω ότι πέθανε. ΤΖΟ. Μα όχι, όχι. Δεν υπάρχει λόγος. Θα το τακτοποιήσουμε.
ΝΕΚ. Πέθανε, Μήπως ξέρετε πότε είναι οι δικοί του στο σπί- Θα το πάμε σε μένα. Μένω ακριβώς απέναντι... αν βέ-
τι; Πρέπει να παραδώσω το φέρετρο του. βαια μ' εμπιστεύεστε.
ΛΟΥ. Ο γιος του έρχεται βράδυ, θα ήταν όμως καλύτερα να το ΝΕΚ. Φυσικά και σας εμπιστεύομαι. Δεν ξέρω πώς να σας ευ-
πάτε στο νοσοκομείο. χαριστήσω -ζωή σε λόγου σας.
ΝΕΚ. Μα από εκεί έρχομαι, αλλά το πτώμα το πήραν κιόλας ΤΖΟ. Μα δεν υπάρχει λόγος. Μόνο που πρέπει να μου κάνεΐί
κάποιοι συγγενείς του. Ποιος ξέρει πού να βρίσκεται μια χάρη.

-76- -77-
ΤΖΟ. Εγώ θα παίξω τον νεκρό κι εσύ τον νεκροθάφτη που
ΝΕΚ. Ν' ακούσω. κουβαλάει το φέρετρο. Ας ελπίσουμε ότι δε θα βάλω τα
ΤΖΟ. Επιτρέψτε μας να βάλουμε τα σακιά μέσα στο φέρετρο γέλια. (Φεύγουν κι δυο. Σκοτάδι. Αλλάζει σκηνή. Εμφα-
για να τα μεταφέρουμε... ξέρετε με τη βροχή... το περιε- νίζεται μια επιγραφή: ΟΙ ΔΥΟ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ. Η
χόμενό τους είναι πολύ ευαίσθητο και δεν πρέπει να Αντονία έχει το χέρι κάτω απ' το κρεβάτι και ψάχνει ένα
βραχεί. Το φέρετρο έχει βέβαια καπάκι. σάκο τρόφιμα).
ΝΕΚ. Μα φυσικά έχει. Είναι κανονικό φέρετρο. Ένα φέρετρο MAP. Ένα σου λέω: ή δεν έχεις καθόλου αισθήματα ή είσαι
Γ' κατηγορίας βέβαια, όμως καπάκι κάνουμε και σ' αυ-
τρελή. Παναγιά μου, καθόμαστε στο δωμάτιο με ένα, ένα
τά τα απλά φέρετρα -ζωή σε λόγου μας.
νεκρό μέσ' στα πόδια μας κι εσένα το μόνο πράγμα που
ΤΖΟ. Μα τι κουβαρντάς που είναι ο δήμαρχος μας-ζωή σε λό-
σ' απασχολεί είναι πώς θα ξεφορτωθείς τα μακαρόνια
γου του. και το ρύζι.
ΝΕΚ. Πάω να ξεφορτώσω το φέρετρο. (Φεύγει. Ο Τζοβάνι και
ΑΝΤ. Αυτή είναι η τελευταία μας διαδρομή. Τι μπορούμε να
ο Λουίτζι φορτώνονται πάλι τα σακιά).
κάνουμε; Αμα είναι πεθαμένος, είναι πεθαμένος πάει τέ-
ΊΣΟ. Τώρα λοιπόν θα δούμε αν η αστυνομία θα έχει το θρά-
λιωσε και άμα ζει θα συνέλθει. Αυτός κάνει τώρα προ-
σος να χώσει τη μύτη της και μέσα στο φέρετρο -ζωή σε
σκύνημα στους ιερούς τόπους της Αγίας Ευλαλίας, με
λόγου της. τα πόδια πάνω θα πάει να την προσκυνήσει και θα την
ΛΟΥ. Πρέπει να ομολογήσω ότι η ιδέα σου ήταν καταπληκτι-
ευχαριστήσει για την καλωσύνη της που ξαναβρήκε το
κή. Πώς σού 'ρθε; φως του. Το μόνο του κουσούρι είναι ότι έμεινε έγκυος.
ΤΖΟ. Οι Βιετκόνγκ. Οι Βιετκόνγκ. μου έδωσαν την ιδέα. θυ- MAP. Γέλα, γέλα. Θα δεις που θα καταλήξουμε.
μάσαι σ' ένα νοκιμαντέρ πώς βγάλανε απ' την πόλη τα ΑΝΤ. Περισσότερα απ' αυτά που μας έχουνε βρει ως τώρα,
όπλα μέσα σε νεκροφόρες; Τότε που κάναν εκείνη τη φο- αποκλείεται. Έλα, βοήθησε με λίγο να τον κρύψουμε...
βερή επίθεση; μπορεί να έρθει κανένας...
ΛΟΥ. Την επίθεση του Τετ; MAP. Μα που να τον κρύψουμε;
ΤΖΟ. Ακριβώς.
ΑΝΤ. Στη ντουλάπα.
ΛΟΥ. Οι Βιετκόνγκ. δεν έχουν καμιά ιδέα πώς θα σωθούμε
MAP. Στη ντουλάπα;
απ' τον καταραμένο καραμπινιέρο; Τι γίνεται άμα μας ΑΝΤ. Που αλλού; Δεν έχεις δει ποτέ σου τι γίνεται στα αστυ-
την έχει ακόμη στημένη; (Ακούγεται απ' έξω η φωνή τον νομικά έργα; Δεν πρόσεξες ότι τους πεθαμένους πάντα
νεκροθάφτη). μες στη ντουλάπα τους βάζουν; Συνηθίζεται αυτό στ'
ΝΕΚ. Ε, τό 'φερα το φέρετρο. Θα κατέβετε; αστυνομικά. (Τον σηκώνουν όρθιο).
ΤΖΟ. Αυτόν τον ξέχασα τελείως. Τώρα θυμάμαι όμως ότι οι MAP. Αφού συνηθίζεται... Παναγιά μου..., τι βαρύς που εί-
Βιετκόνγκ δεν πηγαίνουν ποτέ με άδεια φέρετρα.... εν- ναι... ασήκωτος. Ξέρεις κάτι; Δεν κάνουμε μια τελευταία
νοώ δηλαδή ότι από κάτω είχαν μεν τα όπλα, αλλά από δοκιμή;
πάνω είχαν πάντα ένα πτώμα. ΑΝΤ. Τι δοκιμή;
ΛΟΥ. Αρα χρειαζόμαστε ένα πτώμα.
-79-
-78-
MAP. Να βάλουμε έναν καθρέφτη στο στόμα του να δούμε αν ΝΕΚ. (Απ' έξω). Ε... εσείς ξέρετε πόσο ζυγίζει αυτό το φέρε-
τρο; Έχουμε πολύ ακόμη;
αναπνέει.
ΑΟΥ. Όχι, φτάσαμε, ελάτε μέσα. (Εκείνη τη στιγμή ανοίγει η
ΑΝΤ. Δεν έχω καθρέφτη. Σήμερα το πρωί μου 'σπάσε. (Μετα-
πόρτα της ντουλάπας και διακρίνεται ο καραμπινιέρος
κινούν τον καραμπινιέρο σαν να ήταν κούκλα και τον που κρέμεται. Η Μαργαρίτα κλείνει βιαστικά την πόρ-
βάζουν μέσα στη ντουλάπα). τα). Αντε Τζοβάνι, βγες απ' το φέρετρο. Πρέπει να το
MAP. Τώρα κατάλαβα από που μας ήρθε τόση γρουσουζιά. Τι σηκώσουμε όρθιο, αλλιώς δε θα χωρέσει απ' την πόρτα.
σού 'ρθε πρωί πρωί να σπάσεις τον καθρέφτη; (Η Μαργαρίτα τρέχει στο διπλανό δωμάτιο).
ΑΝΤ. Αυτό μας έλειπε τώρα, να είσαι και προληπτική. Αυτό ΤΖΟ. (Απ' έξω). Τι κρίμα, κι άρχισα να αισθάνομαι τόσο
ήταν. Περίμενε λίγο να του βάλουμε ένα κρεμαστάρι κά- όμορφα εκεί μέσα. Με πήρε σχεδόν ο ύπνος. Δε μου ξα-
τω από το σακάκι του, α... να... έτσι, θα τον σηκώσουμε νάτυχε τέτοιο πράμα. (Ο Τζοβάνι κι ο νεκροθάφτης
•ψηλά και θα τον κρεμάσουμε στη ντουλάπα. Πα, πα, πα, μπαίνουν μέσα κουβαλώντας ένα μεγάλο φέρετρο).
κοίτα πως έγινε η κοιλιά του! Έχει φουσκώσει τόσο πο- Ονειρευόμουν ότι ο καραμπινιέρος πέθανε και ότι η
λϋ που δεν μπορούμε να κλείσουμε την πόρτα. Έλα, Αντονία τον φούσκωσε μ' οξυγόνο. Η κοιλιά του όλο
βοήθα με... σπρώξε... έτσι. (Κλείνουν την πόρτα της και μεγάλωνε, ώσπου έγινε χοντρός σα μπαλόνι και πέ-
ντουλάπας). ταξε ψηλά. (Ξανανοίγει η πόρτα της ντουλάπας και φαί-
MAP. Θ' ανοίξω τα παντζούρια. Έξω βρέχει. Κατακλυσμός νεται πάλι ο καραμπινιέρος. Ο Τζοβάνι έχει γυρισμένη
γίνεται.
την πλάτη του στη ντουλάπα, κουβαλάει μαζί με το νε-
ΑΝΤ. Περίμενε, θα βάλω τις μπότες μου και θα πάρω και μια
ομπρέλα. (Πηγαίνει στο διπλανό δωμάτιο. Ανοίγει η κροθάφτη το φέρετρο και πλησιάζει στη ντουλάπα με
πόρτα και μπαίνει ο Αουίτζι. Φορά το καπέλο του νε- την πλάτη γυρισμένη. Με την πλάτη του κλείνει πάλι την
πόρτα της ντουλάπας). Μα τι όνειρο, τελοσπάντων ήταν
κροθάφτη).
αυτό; Τόσο ζωντανό!
ΑΟΥ. (Έρευνα το δωμάτιο και λέει σιγά). Εεε... είναι κανείς
MAP. (Φωνάζει δυνατά απ' το διπλανό δωμάτιο). Αντονία,
εδώ; Είναι ο καραμπινιέρος εδώ;
Αντονία... Βιάσου. Έλα γρήγορα.
MAP. Ποιος είναι... Αουίτζι εσύ; Μα πως είσαι έτσι;
ΑΟΥ. Μαργαρίτα μου, επιτέλους. Πως είσαι; Ασε με να σε ΑΝΤ. Τι έγινε πάλι; Δεν μπορεί κανείς σ' αυτό το σπίτι ούτε
κοιτάξω. Δεν έχεις κοιλιά πια; Και το παιδί; Που είναι να κατουρήσει με την ησυχία του;
ΤΖΟ. Και οι δυο τους είναι εδώ.
το παιδί μας; Μήπως το έχασες;
MAP. Όχι, όχι ησύχασε, είναι όλα εντάξει. ΑΟΥ. Ναι, όλα είναι μια χαρά. Και οι δυο τους είναι πολύ κα-
ΑΟΥ. Αλήθεια, είναι όλα εντάξει; Είσαι καλά; Μα πες μου τι λά. Ευτυχώς.
ΤΖΟ. Τόσο το καλύτερο. Έλα, βοήθησε με να πάρουμε το κα-
συνέβη;
MAP. Ύστερα, ύστερα. Είναι καλύτερα να σου τα διηγηθεί πάκι. (Στο νεκροθάφτη). Φχαριστούμε πάρα πολύ κύριε
νεκροθάφτη. Μήπως θέλετε να πιείτε κάτι; Ξέρω εγώ,
όλα η Αντονία...
ένα ποτήρι κρασί... ένα καφεδάκι;
ΑΟΥ. Μα γιατί η Αντονία;

-80- -81-
ΝΕΚ. Όχι ευχαριστώ. Είμαι πολύ βιαστικός. Βλέπετε, οι δου- δε βλέπουν τον καραμπινιέρο που είναι εκεί και προ-
λειές μας τώρα τελυταία πάνε πολύ καλά. Γεια σας και σπαθούν να το βάλουν μέσα).
ζωή σε λόγου σας. ΛΟΥ. Τι είναι αυτό το πράγμα, αυτό με τη γιόγκα;
ΤΖΟ. Και τώρα τι λέμε στις γυναίκες μας; Αυτή τη φορά δε ΤΖΟ. Οι Ινδοί το κάνουν αυτό, οι καημένοι όταν δεν έχουν να
μας σώζουν ούτε οι Βιετκόνγκ ούτε τίποτα. Μήπως κα- φάνε τίποτα. Κάθονται για κάμποση ώρα με το κεφάλι
τέβασε τίποτα η κούτρα σου; κάτω... και με τον τρόπο αυτό νομίζουν ότι αποχτούν
ΛΟΥ. Πρόσεξε τι θα κάνουμε. Θα τις κλειδώσουμε για δυο λε- όλα όσα χρειάζονται... να φάνε, να πιουν, ό,τι τραβάει η
φτά και θα τα τακτοποιήσουμε όλα. Τα τρόφιμα θα τα καρδούλα τους. Και τότε τρώνε, τρώνε τον αγλέορα.
βάλουμε κάτω απ' το κρεβάτι και το φέρετρο θα το βά- Αυτό το μάθαν απ' τον Χένρυ Κίσσινγκερ.
λουμε όρθιο μέσα στη ντουλάπα. ΛΟΥ. Και μ' αυτό φεύγει η πείνα;
ΤΖΟ. Ναι, κλείδωσε την πόρτα τώρα αμέσως. (Ο Λονίτζι γυρ- ΤΖΟ. Όχι ανόητε, μένει. Είναι δυνατόν; Έλα, ακόμη λίγο και
νά το κλειδί στην κλειδαριά και μαζί με τον Τζοβάνι τελειώσαμε, σπρώξε. (Με πολύ κόπο έχουν βάλει το φέ-
βγάζουν βιαστικά τα σακιά μέσα από το φέρετρο και τα ρετρο μέσα στη ντουλάπα).
χώνουν κάτω από το κρεβάτι). ΛΟΥ. Τι, αρκούνται στη φαντασία τους;
MAP. (Μιλάει απ' το διπλανό δωμάτιο). Θα έρθεις επιτέλους ΤΖΟ. Εεε... (προσπαθεί να κλείσει εντελώς την πόρτα της
βρε Αντονία; Θέλω να σου πω κάτι. ντουλάπας).
ΑΝΤ. (Είναι ακόμη στην τουαλέτα). Έρχομαι, μισό λεπτό να ΛΟΥ. Έχεις δίκιο τελικά, δεν πρέπει να στέκεται κανείς πολ-
ντυθώ, αλλιώς θα πέσουν όλα κάτω. λή ώρα με το κεφάλι προς τα κάτω. Πριν λίγο είχα κι
ΤΖΟ. Αυτό ήταν, τα σακιά τα βολέψαμε. Βοήθα με μόνο να τα εγώ μια φαντασίωση.
σπρώξουμε ακόμη λίγο προς τα πίσω. ΤΖΟ. Κι άλλη;
ΛΟΥ. Μωρέ μπράβο. Εμείς σπρώχνουμε απ' εδώ κι αυτά βγαί- ΛΟΥ. Ναι, μου φάνηκε πως είδα τον καραμπινιέρο... μες στη
νουν απ' την άλλη. (Σκύβει και κοιτάζει κάτω απ' το ντουλάπα.
κρεβάτι). Μα τι γίνεται εδώ Τζοβάνι; Όταν τα κουβα- ΤΖΟ. Τον καραμπινιέρο; (Ανοίγει με δύναμη τη ντουλάπα).
λούσαμε δε μου φάνηκαν τόσα πολλά. Αυτά θα πρέπει Δόξα το θεό, ήταν ιδέα μου. Αλλίμονό σου αν σταθείς
να γέννησαν. ξανά με το κεφάλι προς τα κάτω. Ασε καλύτερα αυτές
ΤΖΟ. Φυσικά. Είναι οφθαλμαπάτη. Αμα κοιτάς με το κεφάλι τις αηδίες για τους Ινδούς. Δεν κλείνει η παναθεματι-
προς τα κάτω... Όταν κάνεις γιόγκα αυτό παθαίνεις. σμένη... (Προσπαθεί μ' όλη τη δύναμη του να κλείσει την
Βοήθα με καλύτερα να σηκώσουμε το φέρετρο... Περίμε- ντουλάπα).
νε, αν βγάλουμε το καπάκι τότε θα ταιριάσει καλύτερα MAP. (Απ' το διπλανό δωμάτιο). Φτάνει πια Αντονία. Θα πε-
στη ντουλάπα. ριμένω έξω και θα το μετανοιώσεις. (ΟΛουίτζι ανοίγει
(Σηκώνει το φέρετρο όρθιο και το σπρώχνει μες στη την πόρτα και μπαίνει η Μαργαρίτα). Ευχαριστώ, πολύ
ντουλάπα. Έτσι όπως στέκονται κι οι δυο πίσω από το ευγενικό. Γεια σου Τζοβάνι.
φέρετρο και ανοίγουν την πόρτα της ντουλάπας κρυφά, ΤΖΟ. (Ξεροβήχει). Ο άντρας σου μου είπε ότι πήγαν όλα καλά.

-82- -83-
Ήρθε το παιδί στον κόσμο; βερή αναστάτωση).
ΑΝΤ. (Έρχεται βιαστικά). Τώρα πες μου τι ήθελες να μου πεις Βάρβαρε, αντί να μας ρωτήσεις τι κάνουμε, πως είμαστε
τόσο βιαστικά; (Σταματάει απότομα). Α, εσείς, γυρίσατε στην υγεία μας, αντί να χαρείς που δεν πεθάναμε στην
επιτέλους; εγχείρηση και ζούμε ακόμα, εμείς που σηκωθήκαμε αμέ-
ΤΖΟ. Αντονία, η κοιλιά σου; Το μεταμοσχεύσατε; σως μετά την εγχείρηση, φύγαμε απ' το νοσοκομείο πα-
ΑΝΤ. Ε, λιγάκι. ρά τη θέληση των γιατρών, που ήθελαν να μας κρατή-
σουν κι άλλο, μόνο και μόνο για να μη στενοχωριέστε
ΤΖΟ. Τι πάει να πει λιγάκι; Ρωτάω, το μεταμοσχεύσατε ή όχι;
εσείς. Τι θα έκανες εσύ στη θέση μου, ε; Παραλίγο η
ΑΝΤ. Ναι, αλλά δεν άξιζε τον κόπο.
Μαργαρίτα θα έχανε το παιδί της... εγώ μπορούσα να το
ΤΖΟ. Τό 'ξέρα, τό 'ξέρα εγώ... Τι σου 'λεγα... αυτή η παλαβή... σώσω... αν δεν το έκανα πού βλέπεις εσύ την αλληλεγ-
αυτή χρειάζεται ένα τρελοκομείο μόνο για τον εαυτό γύη; Εσύ δεν είσαι αυτός που λέει πάντοτε ότι πρέπει να
της.
βοηθάμε ο ένας τον άλλον; Ότι ένας κομμουνιστής είναι
(Προχωράει απειλητικά προς το μέρος της, ταυτόχρονα
πάνω απ' όλα άνθρωπος;
ανοίγει η πόρτα της ντουλάπας. Η Αντονία τρέχει και
την κλείνει). Έκαναν καισαρική τομή; ΤΖΟ. Ναι, ναι, δίκιο έχεις, με συγχωρείς. Ίσως να έκανες σω-
ΑΝΤ. Μόνο μια τόση δα μικρή. στά... όχι, σίγουρα.
ΤΖΟ. Πόσο μικρή; ΑΟΥ. Σ' ευχαριστώ Αντονία γι' αυτό που έκανες για μας. Εί-
ΑΝΤ. Ε, να, τόσο όση χρειαζόταν. σαι πραγματικά μια εξαιρετική γυναίκα.
ΑΟΥ. Και σε σένα έκαναν καισαρική τομή; ΤΟΖ. Ναι, ναι, είναι άφταστη.
MAP. Ναι, δηλαδή δε ξέρω. Τι λες εσύ Αντονία; ΑΟΥ. Έλα, πες της το κι εσύ άλλη μια φορά... εμπρός.
ΑΟΥ. Γιατί ρωτάς την Αντονία, εσύ δεν ξέρεις; MAP. Ναι, Αντονία, είσαι πράγματι μια τόσο υπέροχη γυναί-
ΑΝΤ. Η καημένη δεν το ξέρει. Την κοίμησαν. Πώς μπορεί να κα.
το ξέρει αφού ήταν ναρκωμένη; ΑΝΤ. Φτάνει πια, φτάνει. Σταματήστε, αλλιώς θα βάλω τα
ΤΖΟ. Και συ που το ξέρεις; Εσένα σε εγχείρισαν χωρίς νάρ- κλάματα.
κωση; ΤΖΟ. Έλα δω, κάθισε, δεν πρέπει να μένεις όρθια. (Την οδηγεί
ΑΝΤ. Φτάνει πια, τι σημαίνει τελοσπάντων αυτή η ανάκριση στο κρεβάτι και τη βάζει να κάτσει). Με την καισαρική
τρίτου βαθμού; τομή που έκανες ίσως θα έπρεπε καλύτερα να μείνεις
(Κατά τη διάρκεια αυτής της αντιδικίας τρέχουν από δω στο νοσοκομείο.
κι από κει. Ο Τζοβάνι και η Αντονία από την ντουλάπα ΑΝΤ. Άφησε με, είμαι μια χαρά. Ούτε που το κατάλαβα.
ο ένας προς τον άλλον. Σ' αυτή τη στιγμή ανοίγει μόνη ΤΖΟ. Ναι, στο πρόσωπο φαίνεσαι μια χαρά. Ω, τι υπέροχη
της η πόρτα της ντουλάπας και ο άλλος τρέχει να την κοιλιά. (Χαϊδεύει την κοιλιά της). Ρε... συ; τι γίνεται,
κλείσει. Σε μια συγκεκριμένη στιγμή αρχίζουν να ανοι- ονειρεύομαι ή κουνιέται κιόλας;
γοκλείνουνε η πόρτα του μπουφέ, η εξώπορτα και η ΑΟΥ. Κουνιέται; Συγνώμη Αντονία, μπορώ να το πιάσω λίγο
πόρτα του δωματίου. Αυτό που ακολουθεί είναι μια φο- κι εγώ;

-84- -85-
MAP. Δε θα πιάσεις απολύτως τίποτα. ΤΖΟ. Α, ο μπαμπάς. Τι όμορφα! Έλα μέσα.
ΑΟΥ. Μα γιατί, το παιδί είναι δικό μου. ΑΝΤ. Γεια σου πατέρα.
ΤΖΟ. Πραγματικά, τώρα είμαστε συγγενείς. ΤΖΟ. Γνωρίζεις τους φίλους μου. Από δω ο πατέρας μου.
MAP. Εμένα δε με σκέφτεστε καθόλου πια. Ε... δεν αξίζω πα ΓΕΡ. Χαίρω πολύ.
τίποτα; Όλο αντονία, Αντονία... ΑΟΥ. Αει στο διάβολο. Πάλι αυτός;
ΑΝΤ. Μάλιστα. Πέστε και σ' αυτή κανένα καλό λόγο. Νοια- ΤΖΟ. Ναι, ναι ξέρω, ο γέρος μου είναι λίγο παλαβός.
στείτε λίγο και γι' αυτή. Έτσι κι αλλιώς υπάρχει ανάγκη ΓΕΡ. Δεν είμαι καθόλου παλαβός. (Στη Μαργαρίτα). Τι κάνεις
να πάω κάπου. (Σηκώνεται και πηγαίνει γρήγορα στην μικρή μου Αντονία; Στις ομορφιές σου είσαι παιδί μου.
εξώπορτα). Ξανάνιωσες.
ΤΖΟ. (Της κλείνει το δρόμο). Για που τό 'βαλες, τρελάθηκες; ΤΖΟ. Αυτή δεν είναι η Αντονία μπαμπά. Η Αντονία είναι από
Δε θα κάνεις ούτε βήμα. Θα πας γρήγορα στο κρεβάτι κει.
σου. Μάλλον όχι, θα φέρουμε το κρεβάτι εδώ. (Προσπα- ΓΕΡ. Αχ, αλήθεια;
θεί να σπρώξει το κρεβάτι). ΑΝΤ. Ναι μπαμπά, εδώ είμαι.
ΑΟΥ. Τι κάνεις, σού 'στρίψε; (Ορμάνε όλοι στο κρεβάτι και το ΓΕΡ. Γιατί είσαι στο κρεβάτι; Αρρωστη είσαι;
κρατάνε). ΤΖΟ. Περιμένει παιδί.
ΤΖΟ. Καλά, καλά, δίκιο έχετε. (Οδηγεί την Αντονία πίσω στο ΓΕΡ. Και που πήγε; Μη στενοχωριέσαι καθόλου. Σίγουρα θα
κρεβάτι. Αυτή αντιστέκεται). γυρίσει. (Κοιτάει το Λονίτζι σα να τον βλέπει για πρώ-
ΑΝΤ. Τι είναι αυτό το καπάκι; τη φορά). Νάτο, ήρθε κιόλας. Τι σου λέω. Για κοιτάξτε.
ΤΖΟ. Ποιο αυτό; Πώς μεγάλωσες παιδί μου έτσι; Σωστός άντρας έγινες.
ΑΝΤ. Να, αυτό. (Δείχνει το καπάκι του φέρετρου). Γιατί άφησες τη μαμά σου να περιμένει;
ΤΖΟ. Αυτό; Δεν είναι καπάκι, είναι κούνια. Την αγόρασε ο ΤΖΟ. Αυτός είναι ο φίλος μου πατέρα.
Λουίτζι μόλις έμαθε ότι περιμένει παιδί. Νάνι... νάνι... ΓΕΡ. Μπράβο. Με τα παιδιά του πρέπει να είναι κανείς πάντα
το μωρό... Είναι καινούργιο μοντέλο. Να, κοίτα πώς φίλος. Όλοι οι άνθρωποι θα έπρεπε να είναι καλοί φί-
λειτουργεί. Μπορεί κανείς να τη δέσει με το σκοινί στο λοι. Τώρα θυμήθηκα και για ποιο λόγο ήρθα. Θέλουν να
ταβάνι και να την κουνάει. σας πετάξουν έξω κάτι φίλοι.
ΑΝΤ. Γιατί είναι τόσο μεγάλη; ΤΖΟ. Ποιοι;
ΤΖΟ. Ε, παιδί είναι, θα μεγαλώσει. Και εκτός αυτού, το βρήκε ΓΕΡ. Ο ιδιοκτήτης. Κατά λάθος έστειλαν σε μένα τη διαταγή
και σε τιμή ευκαιρίας. εξώσεως. Γράφουν ότι έχετε τέσσερις μήνες να πληρώ-
(Η Αντονία ξαπλώνει στο κρεβάτι, αλλά δείχνει να μην σετε το ενοίκιο.
έχει πεισθεί. Απ' την πόρτα μπαίνει ένας γέρος. Το ρό- ΤΖΟ. Αδύνατον. Λάθος, για δώστε να δω. Η Αντονία πλήρω-
λο παίζει ο ίδιος ηθοποιός που έπαιζε το ρόλο τον αστυ- νε πάντα τα ενοίκια. Έτσι δεν είναι;
νόμου, του καραμπινιέρου και τον νεκροθάφτη). ΑΝΤ. Φυσικά.
ΓΕΡ. Μπορώ να μπω ή μήπως σας ενοχλώ; ΓΕΡ. Αδειάζουν σχεδόν όλα τα σπίτια, γιατί εδώ και μήνες δεν

-86- -87-
ΤΖΟ. Απίστευτο. Για όνομα του Θεού, γιατί δεν μου είπες πο-
έχει πληρώσει κανένας ενοίκιο. Και αυτοί που πληρώ-
νουν, πληρώνουν μόνο το μισό. τέ ότι δε σου φτάνουν τα λεφτά;
ΤΖΟ. Ποιος τό 'πε αυτό; ΑΝΤ. Γιατί δεν είχες άλλα. Τι θα έκανες; Μήπως θα πήγαινες
ΓΕΡ. Ο δικαστικός που κάνει τις εξώσεις. Καλός φίλος. να κλέψεις;
(Από το δρόμο ακούγονται φωνές και πότε πότε κάποι- ΤΖΟ. Όχι, αυτό σίγουρα όχι... θέλω να πω...
ες δυνατές διαταγές). ΑΝΤ. Θα άρχιζες τα αιώνια παράπονα, να με κατηγοράς ότι
ΛΟΥ. (Κοιτάζει έξω από το παράθυρο). Κοίτα έξω. Πω, πω, δεν μπορώ να κρατήσω νοικοκυριό και τον εαυτό σου
που με παντρεύτηκες. (Αναστενάζει).
αστυνομία.
ΛΟΥ. Εσύ; Πλήρωσες τουλάχιστον το ρεύμα και το γκάζι;
ΤΖΟ. Πράγματι... τα γουρούνια... σα να βρισκόμαστε σε πόλε-
MAP. Ναι, και το ρεύμα και το γκάζι.
μο... Κοίτα όλα αυτά τα φορτηγά.
ΛΟΥ. Κάτι είναι κι αυτό.
ΓΕΡ. Είναι για να μεταφέρουν τα έπιπλα και το νοικυριό. Όλα
ΤΖΟ. Έλα, έλα σταμάτα να κλαις, κάνει κακό στο μωρό.
τζάμπα. (Οι φωνές όλο και δυναμώνουν. Ακούγονται
ΓΕΡ. Βέβαια, βέβαια, όλα θα τακτοποιηθούν. Τώρα θυμάμαι
που και που γυναικείες φωνές και παιδιά που κλαίνε
ότι ήρθα να σας φέρω κάτι να φάτε. Περιμένετε, έξω το
και καινούργιες διαταγές. Ακούγεται η φωνή ενός αστυ-
έχω. (Πηγαίνει στην πόρτα του διαμερίσματος και επι-
νομικού μες στο σπίτι).
στρέφει αμέσως μ' ένα μεγάλο σάκο). Μερικές φορές εί-
ΦΩΝ. Εμπρός, κουνηθείτε. Όλοι στο δρόμο. Πάρτε δρόμο.
ΤΖΟ. Ε... Το γράμμα απευθύνεται πραγματικά σε μας. Προς μαι λιγάκι ξεχασιάρης. (Αδειάζει τον σάκο πάνω στο
τραπέζι). Τα βρήκα πριν από λίγο στην αποθήκη μου. Σί-
Θεού, Αντονία, τι σημαίνει αυτό; Μίλα.
ΑΝΤ. Μη φωνάζεις έτσι. Θα ξυπνήσεις το παιδί. γουρα είναι δικά σας.
ΤΖΟ. Καλά, καλά, μιλάω σιγά. Εδώ λέει ότι δεν πληρώσαμε ΛΟΥ. Τι είναι αυτά; Βούτυρο... αλεύρι... ντοματοπολτός.
για τέσσερις μήνες ενοίκιο. Αντονία, σε ρωτώ. Μπορείς ΑΝΤ. Εγώ δεν ξέρω τίποτα.
να μου πεις τι σημαίνει αυτό; ΤΖΟ. Λάθος κάνεις μπαμπά, αυτά δεν είνα δικά μας.
ΑΝΤ. Καλά, καλά. Ναι, είναι αλήθεια. Δεν πληρώσαμε ούτε ΓΕΡ. Κι όμως, δικά σας είναι. Το είδα με τα μάτια μου ότι η
Αντονία σήμερα το πρωί ήταν στην αποθήκη μου.
ρεύμα ούτε γκάζι. Μας τό 'χουν κόψει ήδη.
ΑΝΤ. Εντάξει, είναι πράγματα τα οποία αγόρασα χθες στη μι-
ΤΖΟ. Μας έκοψαν το ρεύμα και το γκάζι; Καλά, γιατί δεν τα
σή τιμή.
πλήρωσες;
ΤΖΟ. Μήπως στο σούπερ-μάρκετ;
ΑΝΤ. Επειδή με τα λεφτά που βγάζουμε πρέπει ν' αγοράσουμε
φαγητό. Και ίσα-ίσα μόλις που φτάνουν για να ψευτο- ΑΝΤ. Ναι, αλλά πλήρωσα μόνο τα μισά. Τα υπόλοιπα τα πήρα
μαζί μου έτσι.
ζούμε.
MAP. Αουίτζι, πρέπει να σου πω κάτι. Ούτε κι εγώ πλήρωσα ΤΖΟ. Έτσι μαζί σου; Δηλαδή τά 'κλεψες;
ΑΝΤ. Ναι.
το νοίκι.
ΛΟΥ. Κι εσύ;
ΛΟΥ. Θαυμάσια.
MAP. Ναι, κι εγώ.
ΑΝΤ. Κοίτα, όλη η γειονιά. Την έχουμε άσχημα.

-88- -89-
όλα είναι οι βλακείες που αραδιάζεις για την τιμή, την
ANT. Όχι, δεν είναι αλήθεια. Λέει ψέματα. Αυτή δεν ανακα-
υπερηφάνεια, την αξιοπρέπεια, την αυτοσυγκράτηση της
τεύθηκε καθόλου.
εργατικής τάξης. Να πώς μας κατάντησαν όλοι αυτοί,
(Δυο αστυνομικοί μπαίνουν μέσα).
βρε ψευτοκομμουνισταρά, που δεν τολμάς να δεις την
ΑΣΤ. Επιτρέπεται; Είστε η οικογένεια Μπάρντι; Έχω διαταγή
αλήθεια μπροστά στα μάτια σου...
εξώσεώς σας. Σας δίνω μισή ώρα διορία να τα μαζέψε-
τε, θα σας βοηθήσουμε να τα βγάλετε έξω. (Οι αστυνομι- ΤΖΟ. Σταμάτα, φτάνει και βλέπω πολύ καλά πως πάνε τα πρά-
κοί φεύγουν). ματα. Το καταλαβαίνω ότι η πολιτική που κάνει το κόμ-
ΤΖΟ. Φρίκη! θα τρελαθώ! μα μου, όλο και πάει προς τα δεξιά. Όλες αυτές οι σχέ-
ΑΟΥ. Ησύχασε Τζοβάνι. Μη φοβάσαι για τα κλεμμένα πράγ- σεις με την κυβέρνηση μόνο και μόνο για να πάρουν μέ-
ρος σ' αυτήν είναι. Όποιος θέλει τζάμπα πουτάνα, κολ-
ματα, μπορούμε όλοι να τα κουβαλήσουμε.
λά και τζάμπα σύφιλη. Ο θυμός και τα νεύρα που είχα
ΤΖΟ. Δεν πρόκειται γι' αυτό... Βρισκόμαστε σχεδόν στο δρό-
δεν ήταν για σένα, αλλά για τον ίδιο μου τον εαυτό που
μο... δεν καταλαβαίνεις; Αυτή η γρουσούζα... το άτιμο
αισθάνεται εξαπατημένος και προδομένος. Το κόμμα
το πλάσμα...
μου δεν είναι εδώ, τώρα, αυτή τη στιγμή που το χρειά-
ΑΝΤ. Βέβαια, δίκιο έχεις. Πες το. Αυτή η πουτάνα που σε ατί-
ζομαι. Μαζί μας, κάτω στο δρόμο. Και αύριο θα γρά-
μασε, που κύλησε στο βούρκο το φτωχό αλλά τίμιο όνο-
φουνε στην εφημερίδα του κόμματος ότι είμαστε μια
μά σου, που δε σέβεται τα άγια πατρικά σου αισθήματα.
χούφτα προβοκάτορες και τέτοια.
Τώρα μπορείς να το μάθεις: και το παιδί ήταν ψεύτικο...
ΑΝΤ. Τζοβάνι, εσύ μιλάς έτσι;
κι αυτό ήταν ένα ψέμα..., να, εδώ τι έχω στην κοιλιά μου,
ΑΟΥ. Αφησες να σε παρασύρουν αυτοί οι προβοκάτορες. Πά-
ρύζι, μακαρόνια, ζάχαρη, όλο τρόφιμα, όλα κλεμμένα.
ντα ήσουν αφελής.
(Βγάζει όλα τα τρόφιμα θυμωμένη από την κοιλιά της).
ΤΖΟ. Όχι, αυτή ήταν πάντα η γνώμη μου. Όμως τώρα το μα-
ΑΟΥ. Και τι θα γίνει με το παιδί; Με τη μεταμόσχευση, Μαρ-
χαίρι έφτασε στο λαιμό. Κι εγώ έχω κλέψει, μαζί με τον
γαρίτα;
Λουίτζι. Κοιτάξτε εδώ πόσα σακιά ζάχαρη και αλεύρι
ΤΖΟ. Όχι, όχι αυτό πια παράγινε. Θα τη σκοτώσω, θα τη δο-
έχουμε κλέψει.
λοφονήσω.
ΑΝΤ. Τα βούτηξες;
ΓΕΡ. Λοιπόν παιδιά, μου φαίνεται ότι τα κανόνισα όλα. Καλή
ΑΟΥ. Ναι. αλλά μόνον όταν του είπα ότι από αύριο θά 'χου-
τύχη, σας χαιρετώ και πάντα να λέτε: «Ψηλά το κεφά-
με μειωμένο ωράριο.
λι». (Φεύγει. Έξω δυναμώνει η φασαρία και οι φωνές.
ΤΖΟ. Όχι, αυτό ήταν μόνο η τελευταία σταγόνα στο ποτήρι
Γυναίκες, άντρες φωνάζουν, δίνουν διαταγές και οι σει-
για να ξεχειλίσει. Πω, πω, τι πολλά πράγματα! Θησαυ-
ρήνες συναγερμού ουρλιάζουν).
ρός. Νομίζω ότι τώρα έχω τα αποτελέσματα της γιό-
ΤΖΟ. Ψεύτρα, άτιμη! Τόλμησες να με ξεγελάσεις με το παιδί.
γκας, έστω κι αν στέκομαι όρθιος. Κι ακόμη θα πρέπει
(Ο Λουίτζι τον κρατάει γερά). Ασε με...
να ξέρεις ότι αυτό εδώ δεν είναι κούνια, αλλά είναι κα-
ΑΝΤ. Δίκιο έχει. Αστονε να με σκοτώσει. Τη βαρέθηκα αυτή τη
πάκι από οέοετοο. Δική ιιου ιδέα ήταν να κρύψουμε τα
σκατοζωή. Κι εκείνο που βαρέθηκα περισσότερο απ'
-91-
-90-
τά τους.
τρόφιμα. (Πάει στη ντουλάπα). ΤΖΟ. Έτσι, αυτό είναι το σωστό. Έτσι πρέπει να γίνεται. Αυ-
ΑΝΤ. Μη, σταμάτα. τά τα γουρούνια μας περνιούνται τάχα για «παιδιά του
ΤΖΟ. Κάνω αυτό που πρέπει να κάνω. Πρέπει να τα μάθεις λαού». Αυτοί οι φονιάδες...
όλα... (Τραβάνε το φέρετρο μέσα από τη ντουλάπα και ΛΟΥ. Το κατάλαβες τώρα επιτέλους;
βλέπουν τον καραμπινιέρο που συνέρχεται και ανοίγει ΤΖΟ. Και βέβαια το κατάλαβα. Σήμερα κατάλαβα πραγματικά
τα μάτια του). ότι πρέπει ν' αλλάξουμε τακτική. Να κρατάμε ανοιχτά
ΤΖΟ. ΛΟΥ. Ο καραμπινιέρος! τα μάτια μας και να παίρνουμε αυτό που μας ανήκει.
Κ ΑΡ. Βλέπω. Μπορώ να δω. (Βγαίνει απ' τη ντουλάπα τρε- Αυτός είναι ο νέος τρόπος που πρέπει ν' αγωνιζόμαστε.
κλίζοντας). Η Αγία Ευλαλία, μεγάλη η χάρη της, με συγ- Αυτό είναι που τους καίει.
χώρησε. Η κοιλιά μου... είμαι έγκυος! Ω, Αγία Ευλαλία, ΑΝΤ. Ακριβώς. Όπως τό 'παν οι εργάτες χθες απ' το σούπερ-
ευλογημένη νά 'σαι... Σ' ευχαριστώ και γι' αυτό. Είμαι μάρκετ. Αυτός είναι ένας καινούργιος τρόπος απεργίας
μάνα, μητέρα, μαμά. Σ' ευχαριστώ Αγία Ευλαλία, σ' ευ- σύμφωνα με τον οποίο τα αφεντικά χάνουν και πληρώ-
χαριστώ. (Φεύγει). νουν.
ΤΖΟ. Τι μέρα ήταν κι αυτή βρε παιδιά σήμερα... Έγκυος χω- ΛΟΥ. Έτσι είναι το σωστό. Δεν πρέπει ποτέ στ' αφεντικά να
ροφύλακας. Τώρα κατάλαβα γιατί το νά 'σαι αστυνομι- φέρνεσαι με το γάντι.
κός είναι τόσο ενδιαφέρον επάγγελμα. (Στέκεται στο ΤΖΟ. Σ' έναν καπιταλιστή δεν πρέπει ποτέ να λες: «αχ, σας
παράθυρο). Ελάτε γρήγορα, κοιτάξτε. Οι γυναίκες ξε- παρακαλώ, θα μπορούσατε λιγάκι να μου κάνετε λίγο
φορτώνουν πάλι τα πράγματα τους από τα φορτηγά. Η χώρο ν' αναπνεύσω κι εγώ; θα μπορούσατε να είστε λί-
αστυνομία πυροβολεί. γο πιο καλός, με λίγη περισσότερη κατανόηση; Ας συμ-
ΛΟΥ. Ναι, αλλά κοίτα τα παιδιά πάνω από τη στέγη που τους φωνήσουμε...» Όχι. Ο μόνος τρόπος για να μιλήσεις μα-
πετάνε κεραμίδια και πέτρες. ζί τους είναι να τους στριμώξεις στον καμπινέ, να τους
ΑΝΤ. Εδώ να δεις. Κοίτα μια γυναίκα με όπλο απ' το παρά- χώσεις το κεφάλι μέσα στη λεκάνη και να τραβήξεις το
θυρο, απέναντι. Πυροβολεί. καζανάκι. Μόνο έτσι θα μπορέσουμε να φτιάξουμε έναν
ΤΖΟ. Η αστυνομία βαράει στο ψαχνό κι πάνω απ' τα κεφά- καλύτερο κόσμο, ίσως με λιγότερο φανταχτερές βιτρί-
λια. Να, τραυματίστηκε ένας. νες, ίσως με λιγότερες λεωφόρους, αλλά με λιγότερες λι-
MAP. Τό 'βαλαν σκοπό να καθαρίσουν τον κοσμάκη, τα κα- μουζίνες, με λιγότερους απατεώνες. Τους πραγματικούς
θάρματα... απατεώνες, αυτούς τους μισάνθρωπους με τις χοντρές
ΟΛΟΙ ΜΑΖΙ. Φονιάδες, γουρούνια, μπάτσοι! κοιλιές. Κι έτσι θα είχαμε δικαιοσύνη. Έτσι, εμείς που
ΤΖΟ. Γρήγορα, γρήγορα. Να τους ρίξουμε το φέρετρο στα κε- βγάζουμε πάντα το φίδι απ' την τρύπα για τους άλλους,
φάλια τους. θα μπορούμε επιτέλους να σκεφτούμε και τον εαυτό
ΑΝΤ. Υποχωρούν, οι μπάτσοι υποχωρούν. μας. Να κτίζουμε σπίτια που να ανήκουν σε μας... να
MAP. Τα παράτησαν όλα, και τα φορτηγά και όλα τ' άλλα. ζούμε μια ζωή που θά 'ναι ολότελα δική μας. Να ζούμε
ΑΝΤ. Κι οι γυναίκες συνεχίζουν να ξεφορτώνουν τα πράγμα-
-93-
σαν ολοκληρωμένοι άνθρωποι τέλος πάντων. Να ζούμε
σ' έναν κόσμο όπου η επιθυμία σου να γελάσεις, ξεσπά-
ει από μέσα σου σα γιορτή, η επιθυμία να παίξεις και να
γιορτάσεις... κι επιτέλους να κάνεις μια δουλειά που να
σ' ευχαριστεί... σαν κανονικοί άνθρωποι κι όχι σαν ζώα
που ζουν και υπάρχουν χωρίς χαρά και φαντασία.
(Πρώτα σιγά και μετά όλο και πιο δυνατά λένε κι άλλοι
τα λόγια του Τζοβάνι).
ΤΖΟ. Ένας κόσμος όπου μπορεί κανείς να δει ξανά ότι υπάρ-
χει ακόμη ένας ουρανός... τα λουλούδια που ανθίζουν...
ότι ακόμα υπάρχει άνοιξη... και τα κορίτσια που γελούν
και τραγουδούν.
(Προχωρούν στο μπροστινό μέρος της σκηνής).
Και όταν μια μέρα πεθάνεις, δε θα πεθάνεις σα γέρος,
πεταμένος σα στιμένη λεμονόκουπα, αλλά σαν άνθρω-
πος που έζησε ελεύθερος κι ευχαριστημένος μαζί με
τους άλλους ανθρώπους..
(Σιγά σιγά σβήνει το φως ενώ λέγονται οι τελευταίες λέ-
ξεις).

ΤΕΛΟΣ

-94-