You are on page 1of 19

WPYW WITAMIN ROZPUSZCZALNYCH W WODZIE NA SKR I JEJ PRZYDATKI

Elbieta Pobuta, Karolina Rachwa


Wysza Szkoa Informatyki i Zarzdzania w Rzeszowie

Streszczenie

Kada z witamin wykazuje specyficzne dla siebie dziaanie, a w poczeniu synergistycznym, ktre
czy dwie lub wicej witamin w jednym preparacie, zwikszaj si dobroczynne waciwoci, ktre
pozwalaj na utrzymanie dobrego i zdrowego wygldu skry oraz jej przydatkw. Dziaanie takie
w szczeglnoci wykazuj witaminy z grupy B. W nutrikosmetykach, jak i preparatach kosmetycznych
najczciej wystpuj razem. Witaminy rozpuszczalne w wodzie musz byd dostarczane wraz z poywieniem do organizmu, gdy ich nadmiar jest wydalany z moczem. Dlatego koniecznie trzeba dostarczad te witaminy w codziennej diecie. Artyku stanowi przegld witamin rozpuszczalnych w wodzie
(witaminy z grupy B i witamina C). Celem pracy byo przedstawienie wiedzy na temat wpywu witamin
rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki.

Influence of the water-soluble vitamins to the skin and its appendages

Summary

Each vitamin has a specific action for yourself and in connection synergistic, that combines two or
more vitamins in a single preparation increase the beneficial properties, that allow an maintenance
good and healthy appearance of the skin and its appendages. Such action in particular shows vitamins from group B. In nutricosmetics as and cosmetic preparations most often to occur together.
Water-soluble vitamins must be supplied with food into organism, because the excess is eliminated in
the urine. So one must absolutely to provide these vitamins in daily diet. The article is a review of the
water-soluble vitamins (vitamins from group B and vitamin C). The aim of work was to introduce the
know-ledge concerning the influence of the water-soluble vitamins to the skin and its appendages.
41

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

Wprowadzenie

Dostarczanie witamin do skry wewntrznie moe odbywad si wraz z poywieniem, bd te dziki


nutrikosmetykom, czyli nowoczesnym kosmetykom. Jest to grupa preparatw, ktre stosuje si doustnie, w formie tabletek lub proszkw rozpuszczalnych w wodzie, suce poprawie urody. Receptura nutrikosmetyku jest ukierunkowana na konkretny problem kosmetyczny, np. ujdrnianie skry,
cellulit, ochrona przeciwstarzeniowa lub inne. czenie preparatw stosowanych doustnie z kosmetykami aplikowanymi na skr sprawia, e dziaajc na organizm od wewntrz, stanowi rwnie
uzupenienie codziennej pielgnacji zewntrznej1.
1. Prezentacja witamin rozpuszczalnych w wodzie

Witaminy rozpuszczalne w wodzie atwo wchaniaj si z jelit i s transportowane do tkanek oraz


przetwarzane w aktywne koenzymy. Nie gromadz si jednak w organizmie do poziomu toksycznego,
poniewa ich nadmiar jest wydalany przez nerki wraz z moczem. Z tego te powodu wymagaj staego uzupeniania. Ich wad jest to, i ulegaj zniszczeniu w skutek dziaania wysokiej temperatury,
wiata, substancji zawartych w dymie papierosowym i w preparatach antykoncepcyjnych. Niszcz je
rwnie kawa, alkohol, antybiotyki oraz przeywanie sytuacji stresowych. Witaminy te odgrywaj
du rol w prawidowym funkcjonowaniu ukadu nerwowego, umysu, wpywaj pozytywnie na
nastrj oraz maj znaczcy wpyw na stan naszej cery, wosw i paznokci2.

1.1.Witamina C (Kwas askorbinowy)

rdo: Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 295

rdo: http://purebulk.com/vitamin-c-ascorbic-acid-powder

Frydrych A., Witaminy w kosmetykach, Expert Anti Aging, 2008, 13, s. 9; Kalioska A., Po co skrze suplementy,

Expert Anti Aging, 2008, 13, s. 10.


2

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki, Wyd.2., Emilia, Krakw 1997, s. 13; Baokowski E., Biochemia. Podrcznik dla
studentw studiw licencjackich i magisterskich, Med-Pharm Polska, Wrocaw 2006, s. 293.

42

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

1.1.1. Rola fizjologiczna


Witamina C bierze udzia w procesie dojrzewania kolagenu, w procesach wzrostu i odnowy komrek,
tkanek oraz naczyo krwiononych. Wzmacnia system immunologiczny, zwikszajc odpornod. Leczy
procesy przeciwzapalne oraz zapobiega infekcjom i przezibieniom. Osabia rwnie odczyny alergiczne. Przyspiesza gojenie si ran, oparzeo i blizn. Zapobiega krwawieniom z dzise i parodontozie
oraz zakrzepom w yach. Obnia poziom cholesterolu i zmniejsza ryzyko rozwoju cukrzycy. Zwiksza
wchanianie elaza, wpywa na utrzymanie odpowiedniego poziomu cinienia krwi. Ma swj udzia w
syntezie hormonw, np. adrenaliny, kortyzolu. Pomaga zwalczad od alkoholowe choroby wtroby i
dziaa przeczyszczajco. Wspomaga leczenie chorb psychicznych i zadmy. Wygadza drobne
zmarszczki oraz agodzi skutki opalania. Chroni przed niektrymi nowotworami i chorob wieocow.
Wykazuje waciwoci bakteriostatyczne i bakteriobjcze. Jest naturalnym antyoksydantem, zwalczajcym wolne rodniki3.
1.1.2. Objawy niedoboru
Niedobr witaminy C moe wywoad szkorbut, powolne gojenie si ran, zatory ylne, kruchod naczyo
krwiononych, zanik wkien kolagenowych oraz zapalenie dzise. Zwiksza amliwod koci, kruchod i amliwod paznokci. Powoduje bladod skry i bon luzowych. Zmniejsza odpornod na infekcje. Wywouje ble miniowe, osabienie, zmczenie, ospaod, apati i brak apetytu4.
1.1.3. Objawy nadmiaru
Nadmiar witaminy C moe spowodowad kamienie w drogach moczowych, zakwaszenie moczu, nudnoci, wymioty, skurcze odka, biegunk oraz wysypk5.
1.1.4. rda wystpowania
Witamin C zawieraj wiee owoce i warzywa, takie jak owoce cytrusowe, kapusta, pomidory, ziemniaki, papryka, zielona pietruszka, szpinak, dzika ra, czarna porzeczka, czerwona papryka, kiwi6.
1.1.5. Wpyw witaminy C na skr i jej przydatki
Witamina C chroni przed promieniowaniem UV, wolnymi rodnikami i elastoz soneczn. Ujdrnia
i uelastycznia skr, zapobiega zmarszczkom, dziki zwikszeniu syntezy kolagenu. Uszczelnia
i wzmacnia naczynia krwionone, poprawia mikrokrenie oraz zapobiega rozszerzaniu si naczyo
krwiononych. Dziaa zuszczajco na naskrek i rozjaniajco na przebarwienia i piegi. Przyspiesza
gojenie si ran, oparzeo, blizn oraz agodzi skutki nadmiernego opalania. Zapobiega nadmiernemu

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki, dz. cyt., s. 35; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna i upikszajca. Twarz, Szyja, dekolt, Nowa Era, Warszawa 2013, s. 167; Holak E. i inn., Biologia. Vademecum maturalne
2009, Operon, Gdynia 2008, s. 129; Pyka-Gutowska E., Biologia, Owiata, Warszawa 1993, s. 34; Jak wane s witaminy w
naszej codziennej diecie, http://www.fitruda.blogspot.com/2012/08/jak-wazne-sa-witaminy-w-naszej.html, 18.02.2014;
Molski M., Chemia pikna, PWN, Warszawa 2009, s. 262; Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy,
http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 295-296.
4

Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana, WSiP, Warszawa 1999, s. 114; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt.,
s. 130; Pyka-Gutowska E., Biologia, dz. cyt., s. 34; Jak wane..., dz. cyt; Molski M., Chemia pikna, dz. cyt., s. 263.
5
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki, dz. cyt., s. 37; Jak wane..., dz. cyt..
6
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki, dz. cyt., s. 36; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; Jak wane..., dz.
cyt; Molski M., Chemia pikna, dz. cyt., s. 263.

43

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

wytwarzaniu oju i warunkuje prawidowy rozwj tkanki cznej. Bierze udzia w przenikaniu substancji odywczych. Dziaa przeciwzapalnie7.
1.1.6. Suplementacja
-

jest lepiej przyswajana z bioflawonoidami i innymi enzymami;

dziaa lepiej z innymi przeciwutleniaczami, takimi jak np. witamina E;

witamina C zakca testy wykrywajce cukrzyc i raka okrnicy lub okrelajce ilod hemoglobiny8.

1.2. Witamina B1 (Tiamina)

rdo: Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 291

rdo: http://purebulk.com/vitamin-b1-thiamine-mononitrate-powder

1.2.1. Rola fizjologiczna


Witamina B1 bierze udzia w przemianie cukrw na energi i reguluje procesy metaboliczne. Wspomaga prac ukadu nerwowego poprzez przewodnictwo impulsw nerwowych oraz ukadu miniowego i serca. Zwiksza apetyt i wpywa na prawidowy wzrost i rozwj organizmu. Przyspiesza gojenie si ran, uatwia oddychanie komrkowe i bierze udzia w gospodarce wodnej organizmu. Poprawia sprawnod intelektualn, wpywa pozytywnie na nastrj oraz agodzi ble. Uatwia trawienie
i pomaga zwalczad chorob powietrzn i morsk. Wspomaga leczenie ppaca9.

Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana, dz. cyt., s. 114; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 263; Malinka
W., Zarys chemii kosmetycznej, Volumed sp. z o.o., Wrocaw 1999, s. 94; Wydra A., Zastosowanie witamin w kosmetologii,
http://www.copywritingkosmetyczny.pl/artykuly/serwis%20kosmetologiczny/Zastosowanie%20witamin%20w%20kosmetologii.pdf, 18.02.2014, s.
8; Komaszewska E., Witaminy w kosmetykach, Aptekarz Polski, 2010, 41(19),
http://www.aptekarzpolski.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=526&Itemid=66, 18.02.2014; Noszczyk M.,
Kosmetologia pielgnacyjna i lekarska, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010, s. 151; Schroeder G. (red.), Kosmetyki chemia dla ciaa, Cursiva, Inowrocaw 2011, s. 39-40; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt., s. 167.
8
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 37.
9
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 14; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; PykaGutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 34; Jak wane, dz. cyt.; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 254; Kych A., Kosowska
A., Jurczak T., Witaminy..., dz. cyt., s. 291; Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 111; Drygas B.,
Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt., s. 166.

44

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

1.2.2. Objawy niedoboru


Niedobr witaminy B1 moe wywoad chorob Beri-beri, zapalenie wielonerwowe, draliwod, depresja, bezsennod, zaburzenia koncentracji i pamici, oczopls, osabienie mini i utrat masy ciaa.
Ponadto powoduje zmczenie, apati, zwolnienie perystaltyki jelit, zaburzenia trawienia, brak apetytu, nudnoci, wymioty i biegunki10.
1.2.3. Objawy nadmiaru
Nadmiar witaminy B1 wydalany jest z moczem, moe niekiedy powodowad zawroty i ble gowy,
nadwraliwod, drenie mini, nudnoci, wymioty, biegunki, opryszczk, obrzki, wzmoon pobudliwod nerwow, reakcje alergiczne, koatania serca 11.
1.2.4. rda wystpowania
Witamina B1 znajduje si w drodach, brzowym ryu, grubych kaszach, orzechach, ziarnach pszenicy, patkach owsianych, otrbach, wtrobie, mleku, zielonym grochu, rybach, chudej wieprzowinie,
pieczywie razowym, dzikiej ry12.
1.2.5. Wpyw witaminy B1 na skr i jej przydatki
Witamina B1 moe byd pomocna w leczeniu ppaca, pokrzywki, czyrakw, trdziku ojotokowego i
ojotokowego zapalenia skry. agodzi wid skry i hamuje ojotok. Utrzymuje zdrowy wygld i koloryt skry poprzez regulowanie procesw zuszczania naskrka. Przeciwdziaa wypadaniu wosw,
upieowi oraz korzystnie wpywa na wzrost wosw. Wzmacnia amliwe paznokcie. Zapobiega powstawaniu zajadw i zmarszczkom13.
1.2.6. Suplementacja
-

wraz z cholin i kwasem pantotenowym wspomaga trawienie i daje ulg w niestrawnoci;

osoby pijce duo alkoholu, kawy i herbaty powinny zwikszyd przyjmowanie witaminy B1;

najlepiej wspdziaa z innymi witaminami z grupy B14.

1.3. Witamina B2 (Ryboflawina)

10

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 14; Jak wane, dz. cyt; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 254.
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 15; Jak wane, dz. cyt.
12
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 14; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; PykaGutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 34; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 254-255.
13
Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 110; Wydra A., Zastosowanie witamin, dz. cyt., s. 4;
Schroeder G., Kosmetyki chemia, dz. cyt., s. 45.
14
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki, dz. cyt., s. 39-40.
11

45

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

rdo: Wykonany w programie ACD/ChemSketch Freeware na podstawie wzoru w: Malinka W., Zarys chemii
kosmetycznej, Volumed sp. z o.o., Wrocaw 1999, s. 97.

rdo: http://purebulk.com/vitamin-b2-riboflavin-usp

1.3.1. Rola fizjologiczna


Witamin B2 bierze udzia w przemianach aminokwasw i lipidw oraz uczestniczy w procesach oddychania komrkowego. Wspomaga odpornod, procesy widzenia i wzrostu. Pomaga w utrzymaniu
prawidowego funkcjonowania skry, jej przydatkw oraz bon luzowych, a take w jej regeneracji
oraz gojeniu si ran. Wpywa na rozrodczod i odpornod oraz ukad nerwowy. Uatwia leczenie chorb jamy ustnej, warg i jzyka oraz anemii. Ponadto jest naturalnym antyoksydantem15.
1.3.2. Objawy niedoboru
Niedobr witaminy B2 wywouje zapalenie skry i pkanie kcikw ust oraz wypryski w okolicach
jamy ustnej, warg, na skrze i wok narzdw pciowych. Ponadto powoduje wypadanie wosw,
ysienie, matowe wosy, amliwe paznokcie, ojotokowe zapalenie skry, uszczenie si skry okolic
nosa, ust, czoa i uszu. Ze strony ukadu nerwowego niedobr powoduje obnienie sprawnoci umysowej, brak koncentracji, zawroty gowy i bezsennod. Wywouje rwnie niedokrwistod i pelagr.
Powoduje nadwraliwod na wiato, zaburzenia ostroci widzenia, mczenie si oczu, katarakt i
zawienie16.
1.3.3. Objawy nadmiaru
Nadmiar witaminy B2 nie grozi zatruciem. Przy znacznym przedawkowaniu moe wywoad wid,
drtwienie, uczucie palenia i kucia, mocz przybiera kolor jaskrawoty17.
1.3.4. rda wystpowania
Witamin B2 zawieraj mleko, produkty mleczne, jogurt, ser, drode, ryby, zielone licie warzyw,
zboa, jaja, wtroba, chude miso18.
1.3.5. Wpyw witaminy B2 na skr i jej przydatki

15

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 15-16; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; PykaGutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 34; Jak wane, dz. cyt.; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 255; Witamina Bkompleks, Solgar, http://www.solgar.pl/media/pdf/ulotki/Witamina_B-kompleks.pdf, dostp 18.02.2014, s. 1; Jak wane,
dz. cyt.; Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 115.
16
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 16; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; Molski M.,
Chemia pikna..., dz. cyt., s. 252-253; Malinka W., Zarys chemii, dz. cyt., s. 97; Jak wane, dz. cyt.
17
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 16; Jak wane, dz. cyt.
18
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 16; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; PykaGutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 34; Jak wane, dz. cyt.

46

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

Witamina B2 agodzi zmiany skrne wywoane trdzikiem rowatym, wspomaga leczenie trdziku
ojotokowego i ojotokowego zapalenia skry poprzez regulowanie pracy gruczow ojowych. Poprawia leczenie ran pooperacyjnych, oparzeo i innych urazw. Zapobiega amliwoci paznokci i powstawaniu zajadw w kcikach ust. Chroni wosy przed wypadaniem, nadaje im poysk, zapobiega
upieowi i przetuszczaniu si wosw. Pomaga w utrzymaniu zdrowego kolorytu i dobrego stanu
skry. Bierze udzia w procesach wzrostu i rogowacenia komrek naskrka. Opnia proces powstawania zmarszczek19.
1.3.6. Suplementacja
-

dziaa najskuteczniej w poczeniu z witamin B6, C oraz B3;

jest niezbdna do przeksztacenia witamin B6 i PP w ich czynne postaci.

1.4. Witamina B3 (Niacyna; witamina PP)

rdo: Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 296

rdo: http://purebulk.com/niacin-usp-powder

1.4.1. Rola fizjologiczna


Witamina B3 bierze udzia w regulacji spalania tuszczw, biaek i wglowodanw, w prawidowym
funkcjonowaniu mzgu i ukadu nerwowego. agodzi ble gowy i poprawia wygld skry. Obnia
cinienie krwi, poziom cholesterolu i trjglicerydw we krwi. Uczestniczy w tworzeniu czerwonych
ciaek krwi, w syntezie hormonw: pciowych, kortyzolu, tyroksyny i insuliny. Rozszerza naczynia
krwionone, poprawia krenie krwi. agodzi objawy zapalenia staww, depresji, bezsennoci oraz
usuwa toksyczne substancje z organizmu. Dziaa przeciwzapalnie i hamuje rozwj cukrzycy typu I20.
1.4.2. Objawy niedoboru
19

Malinka W., Zarys chemii, dz. cyt., s. 97; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 256; Schroeder G., Kosmetyki chemia, dz. cyt., s. 45; Wydra A., Zastosowanie witamin,dz. cyt., s. 4; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia
pielgnacyjna, dz. cyt., s. 166.
20
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 17; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt., s. 166; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 256; Jak wane, dz. cyt; Holak E., Biologia. Vademecum,
dz. cyt., s. 130; Pyka-Gutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 34; Jak wane, dz. cyt.

47

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

Niedobr witaminy B3 moe wywoad chorob pelagr (rumieo lombardzki), utrat aknienia, niestrawnod, osabienie, podranienie skry, zuszczanie si i rogowacenie skry, spadek masy ciaa,
biegunk, bezsennod, zawroty i ble gowy, zaburzenia pamici, nadmiern wraliwod skry na
wiato soneczne, zmczenie, depresj21.
1.4.3. Objawy nadmiaru
Nadmiar witaminy B3 moe spowodowad uszkodzenie wtroby, pieczenie i wid skry, podwyszony
poziom glukozy we krwi, napady dny moczanowej, ble godcowe, psychozy22.
1.4.4. rda wystpowania
Witamin B3 zawieraj miso, wtroba, mleko, ryby, jaja, drode, kieki pszenicy, zielone liciaste
warzywa23.
1.4.5. Wpyw witaminy B3 na skr i jej przydatki
Witamina B3 wpywa na gospodark wodn skry, zmniejsza przez naskrkow utrat wody (TEWL)
oraz reguluje wilgotnod skry. Przeciwdziaa wypadaniu wosw i upieowi. Reguluje procesy zuszczania naskrka, rozjania przebarwienia, pomaga leczyd dermatozy, trdzik, pcherzyc i stany zapalne skry. Wspomaga leczenie uszczycy, pelagry i ry. Reguluje czynnod skrnych naczyo krwiononych. Chroni skr przed dziaaniem szkodliwych czynnikw. Hamuje procesy starzenia si skry.
Wspuczestniczy w tworzeniu kolagenu i barwnika skry, czyli melaniny. Zapobiega szorstkoci i
zaczerwienieniu skry. Usuwa substancje toksyczne z organizmu24.
1.4.6. Suplementacja
-

dziaanie witaminy B3 potguje chrom25.

1.5.Witamina B5 (Kwas pantotenowy; Pantenol)

rdo: Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 298

21

M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 256; Jak wane, dz. cyt; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; PykaGutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 34.
22
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 18; Jak wane, dz. cyt.
23
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 18; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; PykaGutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 34; Jak wane, dz. cyt.
24
Malinka W., Zarys chemii, dz. cyt., s. 102; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 256; Schroeder G., Kosmetyki chemia, dz. cyt., s. 46; Wydra A., Zastosowanie witamin,dz. cyt., s. 14-15; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt., s. 166; Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 113.
25
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 18.

48

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

rdo: http://purebulk.com/pantothenic-acid-powder-vitamin-b5-calcium-pantothenate

1.5.1. Rola fizjologiczna


Witamina B5 bierze udzia w przemianie kwasw tuszczowych, cholesterolu i hormonw steroidowych oraz uczestniczy w wytwarzaniu przeciwcia i czerwonych krwinek. Zmniejsza podatnod na
infekcje poprzez wzmocnienie ukadu immunologicznego. Pomaga zachowad dobr sylwetk, zapobiegajc zmczeniu i wyczerpaniu. Zwiksza wytwarzanie ci oraz witaminy D. agodzi objawy artretyzmu. Bierze udzia w prawidowym funkcjonowaniu skry, wosw i paznokci. Zapobiega siwieniu wosw i ysieniu26.
1.5.2. Objawy niedoboru
Niedobr witaminy B5 moe wywoad hipoglikemi, schorzenia skry, zaburzenia krzepnicia krwi,
zmczenie, osabienie, omdlenia, trudnoci z nauk, ble brzucha, nudnoci i wymioty, zmniejszenie
odpornoci, zaburzenia pigmentacji wosw, siwienie, wypadanie wosw, ysienie, zesp piekcych
stp, pknicia skry w kcikach ust i oczu, ble i sztywnod staww, skurcze i mrowienia ramion
i ng, pogorszenie wzroku27.
1.5.3. Objawy nadmiaru
Nadmiar witaminy B5 moe spowodowad biegunk28.
1.5.4. rda wystpowania
Witamin B5 zawieraj miso, produkty penoziarniste, wtroba, jaja, kieki pszenicy, otrby, figi,
orzechy, ziemniaki, drode, zielone warzywa, awokado29.
1.5.5. Wpyw witaminy B5 na skr i jej przydatki
Witamina B5 stymuluje podziay komrkowe i wspomaga gojenie ran, blizn, odleyn, owrzodzeo
i oparzeo. agodzi oparzenia posoneczne, podranienia, swdzenie i stany zapalne skry. Wywiera
korzystny wpyw na funkcje skry, gruczow ojowych oraz bon luzowych. Ma dziaanie nawilajce, wygadzajce i przeciwrumieniowe. Poprawia elastycznod i jdrnod skry. Rozjania przebarwienia, poprzez regulowanie procesw tworzenia melaniny. Wpywa na wzrost i regeneracj wosw,
nadaje im elastycznod, poysk, poprawia rozczesywanie oraz zapobiega rozdwajaniu si koocwek

26

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 19; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt., s. 166; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 257; Jak wane, dz. cyt.
27
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 19; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 257; Jak wane, dz. cyt.
28
Jak wane, dz. cyt.
29
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 19; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 257; Jak wane, dz. cyt.

49

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

i siwieniu. Reguluje prac gruczow ojowych, wspomaga leczenie uszczycy, rybiej uski i atopowego
zapalenia skry. Hamuje procesy starzenia si skry i zapobiega zmarszczkom30.
1.5.6. Suplementacja
-

wraz z witamina C wspomaga leczenie alergii31.

1.6.Witamina B6 (Pirydoksyna)

rdo: Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 292

rdo: http://purebulk.com/pyridoxine-hcl-powder

1.6.1. Rola fizjologiczna


Witamina B6 bierze udzia w przemianach aminokwasw, syntezie kwasw nukleinowych zapobiegajcych starzeniu si organizmu, w syntezie porfiryn i hormonw, w procesach krwiotwrczych oraz
w zamianie tryptofanu na niacyn. Wpywa na trawienie i wchanianie magnezu oraz uatwia wchanianie witaminy B12. Ma dziaanie moczopdne i uczestniczy w wytwarzaniu kwasu solnego. Uatwia
wchaniania biaek i tuszczw, przez co umoliwia magazynowanie energii. Wzmacnia odpornod
organizmu oraz agodzi objawy zespou napicia przedmiesiczkowego (PMS). Wspomaga ukad nerwowy i wpywa na prac serca oraz cinienie krwi. Pomaga zapobiegad chorobie wieocowej i udarom
mzgu, agodzi objawy stresu, depresji, bezsennod. Pomaga w usuwaniu nocnych skurczw mini
ng, ydek, drtwienia rk oraz leczy zesp cieni nadgarstka. Ponadto zmniejsza si i czstotliwod
napadw astmy. Prawdopodobnie obnia poziom cholesterolu i uatwia odchudzanie si32.
1.6.2. Objawy niedoboru
30

Malinka W., Zarys chemii, dz. cyt., s. 98-99; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 256; Schroeder G., Kosmetyki
chemia, dz. cyt., s. 47; Wydra A., Zastosowanie witamin, dz. cyt., s. 14-15; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt., s. 166; Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 111-112, Komaszewska E., Witaminy w kosmetykach..., dz. cyt.
31
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 19-30.
32
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 20; Witaminy i mineray, dz. cyt., s. 12-14; Molski M., Chemia
pikna..., dz. cyt., s. 258; Malinka W., Zarys chemii, dz. cyt., s. 100; Jak wane, dz. cyt; Pyka-Gutowska E., Biologia..., dz.
cyt., s. 35; Jak wane, dz. cyt.

50

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

Niedobr witaminy B6 moe skutkowad anemi, depresj, draliwoci, apati, epilepsj, bezsennoci, drgawkami padaczko podobnymi, zaburzeniami odkowo-jelitowymi, chorob wieocow,
akrodyni (bolesne zapalenie skry doni i stp oraz wystajcych czci twarzy - nosa), niedokrwistoci, stanami zapalnymi skry, ojotokiem, upieem, wysypk, skurczami mini, obrzkiem brzucha
przed miesiczk lub przybieraniem na wadze, kamic nerkow33.
1.6.3. Objawy nadmiaru
Nadmiar witaminy B6 moe powodowad neuropati obwodow, uszkodzenie nerww, bezsennod,
zaburzenia koordynacji ruchw, drtwienie stp oraz brak czucia w doniach 34.
1.6.4. rda wystpowania
Witamin B6 zawieraj chude miso, wtroba, drode piwne, otrby pszenne, ryby, banany, orzechy
woskie, jaja, kapusta35.
1.6.5. Wpyw witaminy B6 na skr i jej przydatki
Witamina B6 zapobiega ylakom i zmianom skrnym. Leczy stany zapalne warg i jzyka. Zmniejsza
ojotok skry i pomaga w leczeniu alergii oraz upieu. Wpywa na funkcjonowanie enzymw i syntez
biaek m.in. kolagenu, opniajc procesy starzenia si organizmu. Wspomaga usuwanie cellulitu.
Dziaa regenerujco na komrki i zatrzymuje wod w organizmie. Wpywa na wzrost wosw i zapobiega ysieniu. Polecana w pielgnacji skry tustej i mieszanej oraz w leczeniu trdziku i przewlekych
stanw zapalnych skry. Wystpuje rwnie w kremach odywczych, przeciwzmarszczkowych, regenerujcych w formie palmitynianu36.
1.6.6. Suplementacja
-

jest konieczna do prawidowego wchaniania witaminy B1237.

1.7.Witamina B7 (Biotyna; witamina H)

rdo: Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 297

33

Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 112; Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s.
21; Pyka-Gutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 35; Jak wane, dz. cyt.
34
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 22; Jak wane, dz. cyt.
35
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 21; Holak E., Biologia. Vademecum, dz. cyt., s. 130; Jak wane,
dz. cyt.
36
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 20; Wydra A., Zastosowanie witamin, dz. cyt., s. 6; DylewskaGrzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 112; Schroeder G., Kosmetyki chemia, dz. cyt., s. 48; Drygas B.,
Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt., s. 166.
37
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 20.

51

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

rdo: http://purebulk.com/biotin-1-vitamin-b7-vitamin-h

1.7.1. Rola fizjologiczna


Witamina B7 bierze udzia w metabolizmie tuszczw, aminokwasw i wglowodanw oraz w tworzeniu hemoglobiny i rozwoju komrek. Jest rwnie skadnikiem niektrych enzymw. Peni rol przenonika dwutlenku wgla i stabilizuje poziom glukozy we krwi. Wspomaga funkcje tarczycy i przeciwdziaa anemii. Wpywa na skad keratyny, odpowiada za prawidowe funkcjonowanie skry i jej przydatkw38.
1.7.2. Objawy niedoboru
Niedobr witaminy B7 moe wywoad zaburzenia wzrostu, suchod i zapalenie skry, egzem, zmiany
uszczycowe, wypadanie i przetuszczanie si wosw, upie, rozdwajanie si paznokci, sennod, depresja, obnienie nastroju, ble mini, osabienie, apati, przebarwienia skrne, wykwity zapalne na
skrze i twarzy, anoreksja, rozszerzone naczynka krwionone, niedokrwistod (anemia)39.
1.7.3. Objawy nadmiaru
Nadmiar witaminy B7 moe powodowad ble brzucha, nudnoci i wymioty, oglne ze samopoczucie,
a niekiedy biegunk40.
1.7.4. rda wystpowania
Witamina B7 wystpuje w wtrobie, nerkach, tku jaja, mleku, owocach, orzechach, otrbach, nie
uskanym ryu, bananach, kalafiorach, drodach41.
1.7.5. Wpyw witaminy B7 na skr i jej przydatki
Witamina B7 wpywa korzystnie na wygld wosw, skry oraz paznokci. Zapobiega ojotokowi i upieowi, przeciwdziaa wypadaniu wosw, ysieniu oraz siwieniu. Reguluje prac gruczow ojowych.
Dziaa nawilajco i regenerujco na naskrek oraz przyczynia si do powstawania keratyny. Posiada
waciwoci rozjaniajce przebarwienia. Przeciwdziaa uszczeniu si skry, wspomaga leczenie ojotoku, wykwitw i procesw zapalnych skry. Zmniejsza zmarszczki i fady nosowo-wargowe, koryguje
zmarszczki mimiczne, zapobiega workom pod oczami i poprawia kontury twarzy, dlatego polecana
jest do cer suchych, atroficznych, zwiotczaych i przedwczenie starzejcych si. Ponadto agodzi ble
38

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 22; Pyka-Gutowska E., Biologia..., dz. cyt., s. 34; Molski M., Chemia
pikna..., dz. cyt., s. 259; Jak wane, dz. cyt.; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt.,
s. 167.
39
Tame; Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 113.
40
Oydeis Nemo, Witaminy prawda i mity, www.biotechnologia.uni.opole.pl/biblioteka/docs/WITAMINY-PRAWDA-IMITY.pdf, 18.02.2014, s. 27.
41
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 22; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 259.

52

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

mini. Stosowana w preparatach do amliwych i rozdwajajcych si paznokci oraz przeciwtrdzikowych i leczcych czyraki i grzybic paznokci42.
1.7.6. Suplementacja
-

witamina B7 dobrze wspdziaa z kwasem foliowym, witamin B5 i B12;

dziaa synergicznie z witamin B2, B6 i A w utrzymaniu zdrowia skry;

wraz z witamin A i E ma skuteczniejsze dziaanie w kosmetyku43.

1.8.Witamina B9 (Kwas foliowy)

rdo: Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 294

rdo: http://purebulk.com/folic-acid-vitamin-b9-pure

1.8.1. Rola fizjologiczna


Witamina B9 bierze udzia w syntezie puryn, pirymidyn, niektrych aminokwasw i kwasw DNA
i RNA, czyli podziale komrek oraz jest gwnym skadnikiem w procesie tworzenia si krwi oraz cukrw. Ma udzia w zachowaniu materiau genetycznego. Wspomaga wytwarzanie mleka u kobiet
karmicych, zwikszajc laktacj oraz zapobiega defektom wrodzonym. Zmniejsza ryzyko zachorowania na choroby serca i zatoru mzgu, a take pewne nowotwory. Wspomaga ukad pokarmowy
i zwiksza apetyt. Chroni jelita, osabiajc dziaanie substancji trujcych zawartych w poywieniu.
Pomaga utrzymad zdrowy wygld skry. Wspomaga leczenie niedokrwistoci i arteriosklerozy, opnia proces siwienia oraz zapobiega anemii megaloblastycznej. Bierze udzia w wytwarzaniu serotoni-

42

Wydra A., Zastosowanie witamin, dz. cyt., s. 13; Schroeder G., Kosmetyki chemia, dz. cyt., s. 49; DylewskaGrzelakowska J., Kosmetyka stosowana..., dz. cyt., s. 113; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz. cyt., s. 167.
43
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 22; Wydra A., Zastosowanie witamin, dz. cyt., s. 13; Molski M.,
Chemia pikna..., dz. cyt., s. 259.

53

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

ny, zatem poprawia samopoczucie i regeneracj si. Dziaa przeciwdepresyjnie, uspokajajco i przeciwblowo44.
1.8.2. Objawy niedoboru
Niedobr witaminy B9 moe skutkowad zahamowaniem wzrostu u dzieci, depresj, draliwoci, bezsennoci, blami gowy, przewlek biegunk, nadpobudliwoci, kopotami z koncentracj, wadami
rozwojowymi u podu, dusznociami, anemi, stanami zapalnymi jzyka i jamy ustnej, spowolnieniem
podziau komrek, zapaleniem luzwki odka, szarobrzowymi przebarwieniami na skrze, zanokcic45.
1.8.3. Objawy nadmiaru
Nadmiar witaminy B9 moe wywoad zaburzenia ukadu nerwowego, np. bezsennod, rozdranienie,
depresj i pokarmowego oraz odczyny alergiczne skrne46.
1.8.4. rda wystpowania
Witamin B9 zawieraj drode, wtroba, warzywa zielone, marchew, awokado, sok pomaraoczowy,
morele, melon, banany, dynia, fasola, groch, buraki, soczewica, mleko, miso, tka jaj, mka, otrby, orzechy47.
1.8.5. Wpyw witaminy B9 na skr i jej przydatki
Witamina B9 wspomaga gojenie si ran. Dziaa regenerujco i naprawczo na skr, regulujc proliferacj komrek. Chroni przed fotostarzenie skry. Dziaa przeciwzmarszczkowo i uelastyczniajco.
Utrzymuje zdrowy wygld skry i opnia siwienie. Wspomaga leczenie godca i zapobiega osteoporozie48.
1.8.6. Suplementacja
-

due dawki alkoholu i witaminy C zwikszaj wydalanie kwasu foliowego;

zaywajc preparaty z kwasem foliowym, mona nie zauwayd objaww anemii, zwizanej
z niedoborem witaminy B1249.

1.9.Witamina B12 (Kobalamina)

44

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 29-30; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 260; Jak wane, dz.
cyt.
45
Witaminy i mineray, dz. cyt., s. 33; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 260; Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka
stosowana..., dz. cyt., s. 113; Jak wane, dz. cyt.
46
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 31; Jak wane, dz. cyt.
47
Tame; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 260.
48
Wydra A., Zastosowanie witamin, dz. cyt., s. 7; Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 30; Molski M.,
Chemia pikna..., dz. cyt., s. 260.
49
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 31.

54

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

rdo: Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf, s. 293

rdo: http://purebulk.com/vitamin-b12-cyanocobalamin-01-mannitol-99

1.9.1. Rola fizjologiczna


Witamina B12 bierze udzia w metabolizmie biaek, wglowodanw i tuszczw, na energi oraz
w przemianach puryn i pirymidyn. Jest niezbdna do podziau komrek. Uczestniczy w przemianach
kwasw nukleinowych oraz wpywa na prawidow syntez DNA i RNA oraz erytrocytw w szpiku
kostnym. Ochrania ukad nerwowy, wspomaga mzg, zwiksza zdolnod koncentracji, poprawia pamid, pomaga w uczeniu si, dziaa uspokajajco, agodzi nerwoble i drtwienia oraz poprawia nastrj. Pomaga w zapobieganiu nowotworom, chorobom psychicznym, alergiom i i anemii zoliwej.
Chroni przed chorob Alzheimera. Zmniejsza ryzyko choroby wieocowej, agodzi objawy stwardnienia
rozsianego50.
1.9.2. Objawy niedoboru
Niedobr witaminy B12 moe spowodowad niedokrwistod zoliw, chorob Addisona-Biermera,
zaburzenia czucia, zmczenie, chd, drtwienie i mrowienie rk i ng, trudnoci w chodzeniu, osabienie, ble krzya, zaburzenia trawienia, brak apetytu, chudnicie, stany zapalne ust, niemiy zapach
ciaa, trdzik, zapalenie skry, wysypki, wypadanie wosw, upoledzenie wzrostu wszystkich tkanek,

50

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 23-24; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 261; Jak wane, dz.
cyt.

55

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

depresj, jkanie si, zakcenia pamici, dolegliwoci miesiczkowe, upoledzon odpornod po


szczepieniach u osb w starszym wieku51.
1.9.3. Objawy nadmiaru
Nie s znane dziaania niepodane nadmiaru witaminy B12, poniewa nadmiar tej witaminy jest wydalany z moczem. W bardzo wysokich dawkach moe wywoad uczulenia oraz krwotoki z nosa52.
1.9.4. rda wystpowania
Witamin B12 zawieraj ryby (ledzie, sardynki), drb, jaja, miso wieprzowe i woowe, wtroba, nerki, serce, skorupiaki, kraby, ostrygi, produkty mleczne, zielone warzywa, ry, drode, kieki, grzyby53.
1.9.5. Wpyw witaminy B12 na skr i jej przydatki
Witamina B12 poprawia ukrwienie skry i wspomaga detoksykacje organizmu. Hamuje procesy starzenia, wspomagajc syntez wkien skry waciwej. Reguluje prac gruczow ojowych skry
i wpywa na proces rogowacenia naskrka. Zapewnia skrze zdrowy koloryt, nawilenie i napicie.
Wspomaga leczenie trdziku, ojotoku, upieu, uszczycy i wyprysku kontaktowego. Wpywa korzystnie na ukad immunologiczny skry i dziaa antyalergicznie. Pomaga w walce z cellulitem54.
1.9.6. Suplementacja
-

witamin B12 naley zaywad z witamin B9, poniewa due dawki jednej mog maskowad
niedobr drugiej;

odpowiedni poziom witaminy B12 w organizmie moe opniad rozwj AIDS.

Podsumowanie

Witaminy rozpuszczalne w wodzie mona podzielid wedug kilku kryteriw wanych z punktu widzenia kosmetologii. Tabela 1. Zestawienie witamin ze wzgldu na pielgnacj skry przedstawia podzia
witamin wedug ich wpywu na dany rodzaj cery. Z analizy wynika, i witamina C moe byd stosowana
praktycznie do kadego typu cery. Witaminy z grupy B mog byd rwnie stosowane przy kadej cerze, przy czym, np. witamin B3 poleca si skrze naczyniowej, B5 suchej, B1 tustej, a B9 dojrzaej.

Tabela 1. Zestawienie witamin ze wzgldu na pielgnacj skry


Rodzaj cery

Witaminy

normalna

C, B3, B5, B7

sucha

B3, B5, B7, B12

tusta

C, B1, B2, B6, B7, B12

mieszana

C, B1, B6, B7

51

Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki..., dz. cyt., s. 24; Molski M., Chemia pikna..., dz. cyt., s. 261; Jak wane, dz. cyt.
Witaminy i mineray, dz. cyt., s. 17; Jak wane, dz. cyt.
53
Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki, dz. cyt., s. 24; Jak wane, dz. cyt.
54
Wydra A., Zastosowanie witamin, dz. cyt., s. 7-8; Schroeder G., Kosmetyki chemia, dz. cyt., s. 50.
52

56

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

dojrzaa

C, B1, B2, B3, B5, B6, B7, B9, B12

wraliwa

C, B3, B5, B6, B7,

naczyniowa

C, B3, B5, B6, B12

rdo: Opracowanie wasne na podstawie - Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana, dz. cyt.; Wydra A., Zastosowanie witamin, dz. cyt.; Komaszewska E., Witaminy w kosmetykach, dz. cyt.; Noszczyk M., Kosmetologia pielgnacyjna, dz.
cyt.; Schroeder G., Kosmetyki chemia, dz. cyt; Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna, dz.
cyt.; Molski M., Chemia pikna, dz. cyt.; Malinka W., Zarys chemii, dz. cyt

Wpyw witamin na leczenie schorzeo i defektw skry i jej przydatkw obrazuje Tabela 2. Zestawienie witamin ze wzgldu na problem kosmetyczny/rodzaj schorzenia. Witamina C pomocna bdzie
w leczeniu cellulitu, rozstpw, blizn, przebarwieo, zmarszczek i rnych alergii. Witamina B1 leczy
trdzik i ojotok, witamina B2 trdzik rowaty, a witamina B7 czyraki i owrzodzenia. Witamina B3
zapobiega powstawaniu teleangiektazji. Witamina B5 zalecana jest w pielgnacji wosw i przeciw
zmarszczkom. Witamina B9 i B12 wspomoe walk z cellulitem i rozstpami.
Tabela 2. Zestawienie witamin ze wzgldu na pielgnacj skry
Problem kosmetyczny/schorzenie

Witaminy

cellulit

C, B3, B5, B6, B12

rozstpy, blizny

C, B5, B6, B7, B9, B12

przebarwienia

C, B5, B7

zmarszczki

C, B1, B2, B3, B5, B6, B7, B9, B12

trdzik, ojotok

B1, B2, B3, B5, B6, B7, B12

trdzik rowaty

B2, B5

alergie

C, B1, B5, B6, B7, B12

pielgnacja i choroby wosw

B1, B2, B3, B5, B6, B7, B9

pielgnacja i choroby paznokci

B1, B2, B7

upie

B1, B2, B3, B6, B7

teleangiektazje

C, B3, B6

uszczyca

B3, B5, B7, B12

czyracznod, owrzodzenia

B1, B7
rdo: Opracowanie wasne na podstawie Tame.

Dziaanie kosmetyczne, jakie wywieraj witaminy rozpuszczalne w wodzie na skr, wosy i paznokcie
zostao zestawione w Tabeli 3. Zestawienie witamin ze wzgldu na dziaanie pielgnacyjne. Witamina
C dziaa m.in. rozjaniajco, zuszczajco, regenerujco, przeciwzapalnie i przeciwzmarszczkowo. Witamina B1 bdzie dziaaa gwnie przeciwojotokowo, zuszczajco i przeciwzapalnie. Podobnie witamina B2. Natomiast witamina B3 wykazuje przede wszystkim dziaanie wzmacniajce naczynka
krwionone. Witamina B6 i B7 nawily, rozjani, zregeneruje skr oraz zadziaa przeciwojotokowo,

57

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

przeciwstarzeniowo i przeciwzapalnie. Witamina B9 ma dziaanie regenerujce i przeciwstarzeniowe.


Natomiast witamina B12 nawilajce, przeciwzapalne, przeciwstarzeniowe i ojotokowe.

Tabela 3. Zestawienie witamin ze wzgldu na dziaanie pielgnacyjne


Dziaanie

Witaminy

nawilajce

B3, B5, B7, B12

antyoksydacyjne

rozjaniajce

C, B3, B5, B7

zuszczajce

C, B1, B3, B12

przeciwojotokowe

B1, B2, B3, B5, B6, B7, B12

regenerujce

C, B5, B6, B7, B9

przeciwstarzeniowe

C, B1, B2, B3, B5, B6, B7, B9, B12

wzmacniajce naczynka krwionone

C, B3, B6

przeciwzapalne

C, B1, B3, B5, B6, B7, B12


rdo: Opracowanie wasne na podstawie Tame.

Witaminy rozpuszczalne w wodzie maj szerokie zastosowanie w preparatach kosmetycznych. Samo


stosowanie witamin w kosmetykach jest jednak niewystarczajce ze wzgldu na niski procentowy
udzia w recepturze kosmetyku, co mona zauwayd analizujc skady kosmetykw. Dlatego te pielgnacj kosmetykami powinno si uzupeniad suplementacj witaminow.

Bibliografia

1.

Baokowski E., Biochemia. Podrcznik dla studentw studiw licencjackich i magisterskich, MedPharm Polska, Wrocaw 2006

2.

Drygas B., Mrozowska M., Szpindor R., Kosmetologia pielgnacyjna i upikszajca. Twarz, Szyja, Dekolt,
Nowa Era, Warszawa 2013

3.

Dylewska-Grzelakowska J., Kosmetyka stosowana, WSiP, Warszawa 1999

4.

Frydrych A., Witaminy w kosmetykach, Expert Anti Aging, 2008, 13

5.

Holak E. i in., Biologia. Vademecum maturalne 2009, Operon, Gdynia 2008

6.

Jak wane s witaminy w naszej codziennej diecie, www.fitruda.blogspot.com/2012/08/jak-wazne-sawitaminy-w-naszej.html

7.

Kalioska A., Po co skrze suplementy, Expert Anti Aging, 2008, 13

8.

Kych A., Kosowska A., Jurczak T., Witaminy, http://biochem.sum.edu.pl/uploaded/10Witaminy.pdf

58

Wpyw witamin rozpuszczalnych w wodzie na skr i jej przydatki

9.

Komaszewska E., Witaminy w kosmetykach, Aptekarz Polski, 2010, 41(19),


www.aptekarzpolski.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=526&Itemid=66

10. Malinka W., Zarys chemii kosmetycznej, Volumed sp. z o.o., Wrocaw 1999
11. Molski M., Chemia pikna, PWN, Warszawa 2009
12. Noszczyk M., Kosmetologia pielgnacyjna i lekarska, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010
13. Oydeis Nemo, Witaminy prawda i mity, www.biotechnologia.uni.opole.pl/biblioteka/docs/WITAMINYPRAWDA-I-MITY.pdf
14. Pyka-Gutowska E., Biologia, Owiata, Warszawa 1993
15. Ronowska K., Witaminy i biopierwiastki, Wyd.2., Emilia, Krakw 1997
16. Schroeder G. (red.), Kosmetyki chemia dla ciaa, Cursiva, Inowrocaw 2011
17. Witamina B-kompleks, Solgar, http://www.solgar.pl/media/pdf/ulotki/Witamina_B-kompleks.pdf
18. Wydra A., Zastosowanie witamin w kosmetologii, www.copywritingkosmetyczny.pl/artykuly/serwis%20kosmetologiczny/Zastosowanie%20witamin%20w%20kosmetologii.pdf

59