You are on page 1of 22

Jzyk polski

w pitej klasie
szkoy podstawowej
KARTY PRACY

WYDAWNICTWA SZKOLNE I PEDAGOGICZNE


WARSZAWA 2010

Copyright by Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne Spka Akcyjna, 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Strefa wynikw niskich


Tekst I
Krl Mira wsta z tronu i spojrzawszy po obecnych, rzek gosem dononym:
Zwyczajem dorocznym wobec wszystkich moich poddanych wygaszam swoj
zagadk. Kto j odgadnie, ten posidzie rk mej crki - piknej Piruzy - oraz p
mego krlestwa. Mam nadziej, i w tym roku znajdzie si rycerz domylny, ktry
zagadk rozwie; jak dotd, przez dugie lata nikt mi nie da trafnej odpowiedzi.
Suszna wic, i crka moja jest ju zniecierpliwiona niedomylnoci moich
poddanych. Z trzech pyta skada si zagadka tajemnicza.
Na trzy wic pytania trzech dam odpowiedzi.
Pierwsze pytanie:
JAKA POGODA POMIMO POGODY
ZWIASTUJE KLSKI, NIESZCZCIA I SZKODY?
Drugie pytanie:
CO TO ZA TANCERZ, KTRY PLSA PO TO,
BY PORE INNYCH, GDY TACZ Z OCHOT?
Trzecie pytanie:
KTO LISTY PISZE WPORD FAL POWODZI
I, BDC DIABEM, Z PIEKA NIE POCHODZI?
Czekam teraz na odpowiedzi. Poddani moi! Wysilcie swj umys, natcie uwag,
skupcie wszystkie moce swego rozumu, aby zagadk odgadn. Czy was nie
martwi niecierpliwo piknej Piruzy? Czy i tym razem sprawicie jej zawd?
Krl da znak doni i wszyscy si zamylili. Wida byo, jak wysilaj swj rozum,
nataj uwag i skupiaj pilnie myli rozproszone.
Uderzali si palcem w czoo, marszczyli brwi, przymykali oczy, roztwierali na
ocie nieme od zdziwienia gby, pocili si i bledli z nadmiernego wysiku lecz
wszystko nadaremnie! Pikna Piruza niecierpliwie uderzaa nk o ziemi,
pogardliwie wzruszaa ramionami i gniewnie zagryzaa wargi purpurowe.
Serce zabio mi mocniej w piersi. Czuem bowiem, e za chwil mog posi
pikn Piruz i p krlestwa! Odpowiedzi na trzy pytania krlewskie byy mi a nadto
wiadome dziki przygodom, ktre mi w podry spotkay. Przedarem si przez tum
i zbliyem si miao do tronu.
Spojrzenia wszystkich obecnych zwrciy si ku mnie. Nastao milczenie pene
wyczekiwania. Skoniem si i przerwaem to milczenie.
Krlu rzekem odgadem twoj zagadk! Mog ci odpowiedzie na trzy twoje
pytania!
Odpowiedz rzek krl.
Pikna Piruza umiechna si, ja za mwiem dalej:
Cisza Morska.
Zgade rzek krl.
Pikna Piruza spowaniaa, ja za mwiem dalej:
Ko Morski.
Zgade powtrzy krl.
Pikna Piruza spojrzaa na mnie z zachwytem i wdzicznoci, ja za mwiem
dalej:
Diabe Morski.
Zgade powtrzy znw krl.
Pikna Piruza wycigna ku mnie obydwie donie i szepna:

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Nareszcie!
Jak ci na imi? spyta krl.
Sindbad odrzekem.
Sindbadzie! zawoa krl. Jeste najmdrszym ze wszystkich ludzi na
wiecie! Rozwizae zagadk, czego nikt dotd nie potrafi. Uoyem j sam, gdy
ukadanie zagadek jest najulubieszym moim zajciem. Pjdziesz natychmiast
razem z nami do paacu. Dzie dzisiejszy przeznaczam na to, abycie mogli pozna
si bliej nawzajem. Dzie jutrzejszy przeznaczam na to, abycie zdyli
przyzwyczai si do siebie. Za pojutrze huczne wam sprawi wesele!
B. Lemian, Przygody Sindbada eglarza, Spdzielnia
Wydawniczo-Owiatowa Czytelnik, Krakw 1950, s. 27-29.

Zadania od 1. do 6. wykonaj na podstawie tekstu I.


Zadanie 1. (12.7)
Oce prawdziwo podanego zdania. Podkrel TAK lub NIE.
Osoba opowiadajca wydarzenia bierze w nich udzia.
TAK

NIE

Zadanie 2. (12.5)
W ktrym szeregu uporzdkowano wydarzenia zgodnie z kolejnoci ich
wystpowania w tekcie?
A. Zadanie zagadki. Wysiki poddanych. Odpowied miaka. Rado krla.
B. Zadanie zagadki. Wysiki poddanych. Rado krla. Odpowied miaka.
C. Odpowied miaka. Rado krla. Zadanie zagadki. Wysiki poddanych.
D. Odpowied miaka. Zadanie zagadki. Wysiki poddanych. Rado krla.
Zadanie 3. (10.2)
Z ilu pyta skadaa si zagadka krla?
A. Z jednego.

B. Z dwch.

C. Z trzech.

D. Z czterech.

Zadanie 4. (10.2)
Co mia dosta rycerz za rozwizanie zagadki?
A. Cae krlestwo.
B. P krlestwa i krlewn.
C. Rk krlewny.
D. Ogromny paac.
Zadanie 5. (10.2)
Kto rozwiza zagadk?
A. Piruza.
B. Krl.
C. Sindbad.
D. Nie wiadomo.

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 6. (10.2)
Kto wypowiada sowa: Serce zabio mi mocniej w piersi?
A. Krl.

B. Sindbad.

C. Krlewna.

D. Nie wiadomo.

Tekst II
Jzef Ratajczak
Podsuchane w bajkach Andersena
Gdybym mia czarodziejskie krzesiwo,
jak Andersen, tego jestem pewien,
pojbym zaraz za on z bani jak krlewn.
I pies by mi wiernie suy o lepiach jak myskie koa.
Och, jeli tylko zechcecie, to i psa tu przywoam.
A ja usid na krzele z krlewn sw, jak na tronie
i w sen jak w ba opuszcz oczy czytaniem znuone.
Wtedy w tulipanie zamieszkam jak Calineczka,
z oowianym onierzykiem odbd dalekie podre
na wyspie nieznanej popyn do morskiego kraju,
gdy wysp mi bajka wywry.
Ale najchtniej i najduej pord ptakw i drzew,
wrd kwiatw, ktre pod mym oknem wyrosn
i ju od lata zaczn tskni, a licie przebij znw nieg,
by zazieleni si wiosn.
J. Ratajczak, Podsuchane w bajkach Andersena, [w:]
K. Lenkiewicz, Wybr wierszy okolicznociowych dla klas I-III,
WSiP, Warszawa 1990, s. 212.

Zadania od 7. do 9. wykonaj na podstawie tekstu II.


Zadanie 7. (10.2)
Bohater wiersza zostaby mem krlewny z bani, gdyby posiada
A. krzesiwo.

B. koo.

C. psa.

D. tron.

Zadanie 8. (6.2)
Porwnanie: lepia jak myskie koa zwraca uwag na
A. wielkie oczy.
B. lepe zwierz.
C. zamknite oczy.
D. ogromne zwierz.
Zadanie 9. (12.1)
Wska zdanie, ktrego tre jest zgodna z wymow wiersza.
A. Bohater wiersza nie lubi czyta bani.
B. Bohater wiersza zna wiele utworw Andersena.
C. Bohater wiersza jest wacicielem psa o lepiach jak myskie koa.
D. Bohater wiersza posiada czarodziejskie krzesiwo jak Andersen.
4

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Tekst III
krlowa -wej, -w, W. -wo; -we, -wych; naszyjnik krlowej, ale: Gry Krlowej Maud,
Ziemia Krlowej Mary, Wyspy Krlowej Adelajdy
krl -la; -lowie, -lw, ale: Trzech Krli (wito); Wyspa Krla Jerzego
krl (karta; zwierz) -la; -le, -li
krlewna -wny, -wnie, -wn; -wny, -wien
Zadania 10. i 11. wykonaj na podstawie tekstu III.
Zadanie 10. (8.4)
Oce prawdziwo podanego zdania. Podkrel TAK lub NIE.
Powysze artykuy hasowe przepisano ze sownika w kolejnoci alfabetycznej.
TAK

NIE

Zadanie 11. (5.3)


Uzupenij ponisze zdania odpowiednimi literami, korzystajc z artykuw hasowych.
Na krlewskim lubie zabrako trzech krl____ z ssiednich pastw.
Na szczcie przybyli krl____ z odleglejszych krain.
Zadanie 12. (4.1)
Dzisiaj zrczna krawcowa szybko uszyje krlewnie sukni.
W podanym zdaniu wyrazem okrelajcym sposb wykonania czynnoci jest
A. dzisiaj.

B. szybko.

C. uszyje.

D. pikn.

Zadanie 13. (3.1)


Ktre wypowiedzenie jest zdaniem?
A. Rozwizanie zagadki.
B. Rozwizano zagadki.
C. Rozwizane zagadki.
D. Rozwiza zagadki.
Zadanie 14. (5.2)
Przeredaguj zdanie. Zastosuj form czasu przeszego czasownika.
Koleanka bierze udzia w konkursie.
___________________________________________________________________
Zadanie 15. (4.1)
W poniszych zdaniach podkrel wyrazy nazywajce wykonawcw czynnoci.
Krl nadzwyczaj lubi ukada zagadki.
Rycerz usiowa rozwiza zagadk krla.
Sindbad zdoby rk krlewny i p krlestwa.

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 16. (3.6)


Sindbad przygotowa plan dziaania. Przekszta ponisze wypowiedzenia w taki
sposb, aby zawieray informacj, e rycerz wykona swj plan. Zapisz zdania.
Rozwiza zagadk.
Otrzyma w nagrod poow krlestwa i rk krlewny.
Polubi krlewn Piruz.
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
Zadanie 17. (5.1)
Uzupenij tabel wyrazami z ramki.
krl krluje krlewski krlewna
czasowniki

rzeczowniki

przymiotniki

Zadanie 18. (2.3, 6.3, 3.7, 8.3, 1.4)


W imieniu Samorzdu Uczniowskiego napisz ogoszenie o majcym si odby
konkursie na opowiadanie bani. Podaj miejsce i godzin konkursu. Zach kolegw
do wzicia udziau, np. podaj informacj o nagrodzie.

_____________________________________
_____________________________________________________________
_____________________________________________________________
_____________________________________________________________
_____________________________________________________________
________________________________

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 19. (1.3, 5.3, 6.3, 3.7, 8.3)


Napisz, jak wyobraasz sobie wygld paacu krla i krlewny Piruzy. Moesz
skorzysta ze sownictwa podanego w ramce.
wspaniay pikny okazay niezwyky ogromny uroczy
komnaty pokoje wiee schody okna drzwi stoi
znajduje si posiada zachwyca
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Strefa wynikw rednich


Tekst I
Krl Mira wsta z tronu i spojrzawszy po obecnych, rzek gosem dononym:
Zwyczajem dorocznym wobec wszystkich moich poddanych wygaszam swoj
zagadk. Kto j odgadnie, ten posidzie rk mej crki - piknej Piruzy - oraz p
mego krlestwa. Mam nadziej, i w tym roku znajdzie si rycerz domylny, ktry
zagadk rozwie; jak dotd, przez dugie lata nikt mi nie da trafnej odpowiedzi.
Suszna wic, i crka moja jest ju zniecierpliwiona niedomylnoci moich
poddanych. Z trzech pyta skada si zagadka tajemnicza.
Na trzy wic pytania trzech dam odpowiedzi.
Pierwsze pytanie:
JAKA POGODA POMIMO POGODY
ZWIASTUJE KLSKI, NIESZCZCIA I SZKODY?
Drugie pytanie:
CO TO ZA TANCERZ, KTRY PLSA PO TO,
BY PORE INNYCH, GDY TACZ Z OCHOT?
Trzecie pytanie:
KTO LISTY PISZE WPORD FAL POWODZI
I, BDC DIABEM, Z PIEKA NIE POCHODZI?
Czekam teraz na odpowiedzi. Poddani moi! Wysilcie swj umys, natcie uwag,
skupcie wszystkie moce swego rozumu, aby zagadk odgadn. Czy was nie
martwi niecierpliwo piknej Piruzy? Czy i tym razem sprawicie jej zawd?
Krl da znak doni i wszyscy si zamylili. Wida byo, jak wysilaj swj rozum,
nataj uwag i skupiaj pilnie myli rozproszone.
Uderzali si palcem w czoo, marszczyli brwi, przymykali oczy, roztwierali na
ocie nieme od zdziwienia gby, pocili si i bledli z nadmiernego wysiku lecz
wszystko nadaremnie! Pikna Piruza niecierpliwie uderzaa nk o ziemi,
pogardliwie wzruszaa ramionami i gniewnie zagryzaa wargi purpurowe.
Serce zabio mi mocniej w piersi. Czuem bowiem, e za chwil mog posi
pikn Piruz i p krlestwa! Odpowiedzi na trzy pytania krlewskie byy mi a nadto
wiadome dziki przygodom, ktre mi w podry spotkay. Przedarem si przez tum
i zbliyem si miao do tronu.
Spojrzenia wszystkich obecnych zwrciy si ku mnie. Nastao milczenie pene
wyczekiwania. Skoniem si i przerwaem to milczenie.
Krlu rzekem odgadem twoj zagadk! Mog ci odpowiedzie na trzy twoje
pytania!
Odpowiedz rzek krl.
Pikna Piruza umiechna si, ja za mwiem dalej:
Cisza Morska.
Zgade rzek krl.
Pikna Piruza spowaniaa, ja za mwiem dalej:
Ko Morski.
Zgade powtrzy krl.
Pikna Piruza spojrzaa na mnie z zachwytem i wdzicznoci, ja za mwiem
dalej:
Diabe Morski.
Zgade powtrzy znw krl.
Pikna Piruza wycigna ku mnie obydwie donie i szepna:
8

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Nareszcie!
Jak ci na imi? spyta krl.
Sindbad odrzekem.
Sindbadzie! zawoa krl. Jeste najmdrszym ze wszystkich ludzi na
wiecie! Rozwizae zagadk, czego nikt dotd nie potrafi. Uoyem j sam, gdy
ukadanie zagadek jest najulubieszym moim zajciem. Pjdziesz natychmiast
razem z nami do paacu. Dzie dzisiejszy przeznaczam na to, abycie mogli pozna
si bliej nawzajem. Dzie jutrzejszy przeznaczam na to, abycie zdyli
przyzwyczai si do siebie. Za pojutrze huczne wam sprawi wesele!
B. Lemian, Przygody Sindbada eglarza, Spdzielnia
Wydawniczo-Owiatowa Czytelnik, Krakw 1950, s. 27-29.

Zadania od 1. do 6. wykonaj na podstawie tekstu I.


Zadanie 1. (1.1)
Kto opowiada o wydarzeniach w tekcie?
A. Bolesaw Lemian.
B. Nie wiadomo.
C. Sindbad.
D. Krl.
Zadanie 2. (12.5)
W ktrym szeregu uporzdkowano wydarzenia zgodnie z kolejnoci ich
wystpowania w tekcie?
A. Zadanie zagadki. Wysiki poddanych. Podanie rozwizania. Rado krla
i krlewny.
B. Zadanie zagadki. Wysiki poddanych. Rado krla i krlewny. Podanie
rozwizania.
C. Podanie rozwizania. Rado krla i krlewny. Zadanie zagadki. Wysiki
poddanych.
D. Podanie rozwizania. Zadanie zagadki. Wysiki poddanych. Rado krla
i krlewny.
Zadanie 3. (10.2)
Do kogo bya kierowana krlewska zagadka?
A. Do wszystkich poddanych.
B. Do najbiedniejszych poddanych.
C. Do najbogatszych rycerzy.
D. Do najodwaniejszych rycerzy.
Zadanie 4. (10.2)
Jak nagrod obieca krl za rozwizanie zagadki?
A. Tytu najmdrzejszego.
B. P krlestwa i krlewn.
C. Rk krlewny.
D. Ogromny paac.
Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 5. (10.2)
Jak zareagowa krl na wiadomo, e wreszcie kto rozwiza jego zagadk?
A. Rozgniewa si.
B. Obrazi si.
C. Zasmuci si.
D. Ucieszy si.
Zadanie 6. (1.1)
Przepisz zdanie, z ktrego wynika, e narrator jest uczestnikiem wydarze.
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
Tekst II
Jzef Ratajczak
Podsuchane w bajkach Andersena
Gdybym mia czarodziejskie krzesiwo,
jak Andersen, tego jestem pewien,
pojbym zaraz za on z bani jak krlewn.
I pies by mi wiernie suy o lepiach jak myskie koa.
Och, jeli tylko zechcecie, to i psa tu przywoam.
A ja usid na krzele z krlewn sw, jak na tronie
i w sen jak w ba opuszcz oczy czytaniem znuone.
Wtedy w tulipanie zamieszkam jak Calineczka,
z oowianym onierzykiem odbd dalekie podre
na wyspie nieznanej popyn do morskiego kraju,
gdy wysp mi bajka wywry.
Ale najchtniej i najduej pord ptakw i drzew,
wrd kwiatw, ktre pod mym oknem wyrosn
i ju od lata zaczn tskni, a licie przebij znw nieg,
by zazieleni si wiosn.
J. Ratajczak, Podsuchane w bajkach Andersena, [w:]
K. Lenkiewicz, Wybr wierszy okolicznociowych dla klas I-III,
WSiP, Warszawa 1990, s. 212.

Zadania od 7. do 9. wykonaj na podstawie tekstu II.


Zadanie 7. (10.2)
W czym miaoby pomc czarodziejskie krzesiwo bohaterowi wiersza?
A. W zostaniu bajkopisarzem.
B. W zdobyciu krlewny.
C. W tresurze psa.
D. W zaniciu.

10

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 8. (10.2)
Z wiersza wynika, e bohater utworu
A. lubi bajki Andersena.
B. nie lubi bajek Andersena.
C. nie zna bajek Andersena.
D. jest zmuszony czyta bajki Andersena.
Zadanie 9. (12.8)
Wska wers, w ktrym autor uy porwnania.
A. Gdybym mia czarodziejskie krzesiwo.
B. pojbym zaraz za on z bani jak krlewn.
C. I pies by mi wiernie suy o lepiach jak myskie koa.
D. na wyspie nieznanej popyn do morskiego kraju.
Tekst III
krlowa -wej, -w, W. -wo; -we, -wych; naszyjnik krlowej, ale: Gry Krlowej Maud,
Ziemia Krlowej Mary, Wyspy Krlowej Adelajdy
krl -la; -lowie, -lw, ale: Trzech Krli (wito); Wyspa Krla Jerzego
krl (karta; zwierz) -la; -le, -li
krlewna -wny, -wnie, -wn; -wny, -wien
Zadania 10. i 11. wykonaj na podstawie tekstu III.
Zadanie 10. (8.4)
Napisz hasa w kolejnoci alfabetycznej.
___________________________________________________________________
Zadanie 11. (5.3)
Uzupenij ponisze zdania odpowiednimi literami, korzystajc z podanych artykuw
hasowych.
Na krlewskim lubie zabrako trzech krl___ z ssiednich pastw.
Na szczcie przybyli krl___ z odleglejszych krain.
Na obiad podano pyszne krl___ w mietanie.
Zadanie 12. (4.1)
W ktrym zdaniu wystpuje wyraz okrelajcy sposb wykonania czynnoci?
A. Dzi krawcowa uszyje krlewnie sukni.
B. Krawcowa szybko uszyje krlewnie sukni.
C. Zrczna krawcowa uszyje lubn sukni.
D. Krawcowa uszyje krlewnie pikn sukni.

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

11

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 13. (5.2)


Ktre wypowiedzenie zawiera czasownik w formie osobowej?
A. Rozwizanie zagadki.
B. Rozwizano zagadki.
C. Rozwizane zagadki.
D. Rozwiza zagadki.
Zadanie 14. (5.3)
Przekszta zdanie tak, aby informowao, e obie czynnoci wykonano w czasie
przeszym.
Sibdbad zgasza si do udziau w konkursie i wygrywa.
___________________________________________________________________
Zadanie 15. (4.1)
W poniszych zdaniach podkrel wyrazy nazywajce wykonawcw czynnoci.
Poddani usiowali rozwiza zagadki.
To Sindbad zdoby rk krlewny i p krlestwa.
Zadanie 16. (3.6)
Przekszta rwnowanik zdania na zdanie oznajmujce.
Wymylenie zagadki przez krla.
___________________________________________________________________
Zadanie 17. (5.1)
Uzupenij tabel wyrazami z ramki.
krlestwo krl krluje krlewski krlewna
czasowniki

12

rzeczowniki

przymiotniki

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 18. (2.3, 1.3, 6.3, 3.7, 8.3)


W imieniu Samorzdu Uczniowskiego napisz ogoszenie o majcym si odby
konkursie na opowiadanie bani. Zach kolegw do wzicia udziau w tym
konkursie.

____________________________________________________________
____________________________________________________________
____________________________________________________________
____________________________________________________________
____________________________________________________________

Zadanie 19. (1.3, 6.3, 3.7, 8.3)


Opisz, jak sobie wyobraasz paac krla i krlewny Piruzy.
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

13

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Strefa wynikw wysokich


Tekst I
Krl Mira wsta z tronu i spojrzawszy po obecnych, rzek gosem dononym:
Zwyczajem dorocznym wobec wszystkich moich poddanych wygaszam swoj
zagadk. Kto j odgadnie, ten posidzie rk mej crki - piknej Piruzy - oraz p
mego krlestwa. Mam nadziej, i w tym roku znajdzie si rycerz domylny, ktry
zagadk rozwie; jak dotd, przez dugie lata nikt mi nie da trafnej odpowiedzi.
Suszna wic, i crka moja jest ju zniecierpliwiona niedomylnoci moich
poddanych. Z trzech pyta skada si zagadka tajemnicza.
Na trzy wic pytania trzech dam odpowiedzi.
Pierwsze pytanie:
JAKA POGODA POMIMO POGODY
ZWIASTUJE KLSKI, NIESZCZCIA I SZKODY?
Drugie pytanie:
CO TO ZA TANCERZ, KTRY PLSA PO TO,
BY PORE INNYCH, GDY TACZ Z OCHOT?
Trzecie pytanie:
KTO LISTY PISZE WPORD FAL POWODZI
I, BDC DIABEM, Z PIEKA NIE POCHODZI?
Czekam teraz na odpowiedzi. Poddani moi! Wysilcie swj umys, natcie uwag,
skupcie wszystkie moce swego rozumu, aby zagadk odgadn. Czy was nie
martwi niecierpliwo piknej Piruzy? Czy i tym razem sprawicie jej zawd?
Krl da znak doni i wszyscy si zamylili. Wida byo, jak wysilaj swj rozum,
nataj uwag i skupiaj pilnie myli rozproszone.
Uderzali si palcem w czoo, marszczyli brwi, przymykali oczy, roztwierali na
ocie nieme od zdziwienia gby, pocili si i bledli z nadmiernego wysiku lecz
wszystko nadaremnie! Pikna Piruza niecierpliwie uderzaa nk o ziemi,
pogardliwie wzruszaa ramionami i gniewnie zagryzaa wargi purpurowe.
Serce zabio mi mocniej w piersi. Czuem bowiem, e za chwil mog posi
pikn Piruz i p krlestwa! Odpowiedzi na trzy pytania krlewskie byy mi a nadto
wiadome dziki przygodom, ktre mi w podry spotkay. Przedarem si przez tum
i zbliyem si miao do tronu.
Spojrzenia wszystkich obecnych zwrciy si ku mnie. Nastao milczenie pene
wyczekiwania. Skoniem si i przerwaem to milczenie.
Krlu rzekem odgadem twoj zagadk! Mog ci odpowiedzie na trzy twoje
pytania!
Odpowiedz rzek krl.
Pikna Piruza umiechna si, ja za mwiem dalej:
Cisza Morska.
Zgade rzek krl.
Pikna Piruza spowaniaa, ja za mwiem dalej:
Ko Morski.
Zgade powtrzy krl.
Pikna Piruza spojrzaa na mnie z zachwytem i wdzicznoci, ja za mwiem
dalej:
Diabe Morski.
Zgade powtrzy znw krl.
Pikna Piruza wycigna ku mnie obydwie donie i szepna:
14

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Nareszcie!
Jak ci na imi? spyta krl.
Sindbad odrzekem.
Sindbadzie! zawoa krl. Jeste najmdrszym ze wszystkich ludzi na
wiecie! Rozwizae zagadk, czego nikt dotd nie potrafi. Uoyem j sam, gdy
ukadanie zagadek jest najulubieszym moim zajciem. Pjdziesz natychmiast
razem z nami do paacu. Dzie dzisiejszy przeznaczam na to, abycie mogli pozna
si bliej nawzajem. Dzie jutrzejszy przeznaczam na to, abycie zdyli
przyzwyczai si do siebie. Za pojutrze huczne wam sprawi wesele!
B. Lemian, Przygody Sindbada eglarza, Spdzielnia
Wydawniczo-Owiatowa Czytelnik, Krakw 1950, s. 27-29.

Zadania od 1. do 6. wykonaj na podstawie tekstu I.


Zadanie 1. (1.1)
Kto jest narratorem w powyszym tekcie?
A. Bolesaw Lemian.
B. Nie wiadomo.
C. Sindbad.
D. Krl.
Zadanie 2. (12.5)
Uzupenij plan wydarze.
1. ___________________________
2. Wysiki poddanych.
3. ___________________________
4. ___________________________
Zadanie 3. (10.2)
Z jakiego powodu Piruza denerwowaa si?
A. aden rycerz nie chcia si z ni oeni.
B. Poddani bali si kary za ze rozwizanie zagadki.
C. Dotychczas aden z kandydatw na ma nie spodoba si jej.
D. Dotychczas adnemu rycerzowi nie udao si rozwiza zagadki.
Zadanie 4. (10.2)
Co pomogo bohaterowi rozwiza zagadk?
A. Wczeniejsze przygody.
B. Obietnica nagrody.
C. Podpowiedzi krla.
D. Milczenie tumu.

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

15

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 5. (10.2)
Z tekstu wynika, e krl chcia, aby krlewna wysza za m za rycerza
A. odwanego.

B. bogatego.

C. wesoego.

D. mdrego.

Zadanie 6. (1.1)
Ktre zdanie wiadczy o tym, e to Sindbad opowiada o wydarzeniach?
A. Zwyczajem dorocznym wobec wszystkich moich poddanych wygaszam swoj
zagadk.
B. Krl da znak doni i wszyscy si zamylili.
C. Wysilcie swj umys, natcie uwag.
D. Serce zabio mi mocniej w piersi.
Tekst II
Jzef Ratajczak
Podsuchane w bajkach Andersena
Gdybym mia czarodziejskie krzesiwo,
jak Andersen, tego jestem pewien,
pojbym zaraz za on z bani jak krlewn.
I pies by mi wiernie suy o lepiach jak myskie koa.
Och, jeli tylko zechcecie, to i psa tu przywoam.
A ja usid na krzele z krlewn sw, jak na tronie
i w sen jak w ba opuszcz oczy czytaniem znuone.
Wtedy w tulipanie zamieszkam jak Calineczka,
z oowianym onierzykiem odbd dalekie podre
na wyspie nieznanej popyn do morskiego kraju,
gdy wysp mi bajka wywry.
Ale najchtniej i najduej pord ptakw i drzew,
wrd kwiatw, ktre pod mym oknem wyrosn
i ju od lata zaczn tskni, a licie przebij znw nieg,
by zazieleni si wiosn.
J. Ratajczak, Podsuchane w bajkach Andersena, [w:]
K. Lenkiewicz, Wybr wierszy okolicznociowych dla klas I-III,
WSiP, Warszawa 1990, s. 212.

Zadania od 7. do 9. wykonaj na podstawie tekstu II.


Zadanie 7. (10.2)
Co pomogoby osobie mwicej w wierszu zdoby krlewn?
A. Pies.

B. Koo.

C. Krzesiwo.

D. Tron.

Zadanie 8. (10.7)
Osob mwic w wierszu banie Andersena
A. nu.

16

B. nudz.

C. miesz.

D. zachwycaj.

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 9. (12.8)
Do czego autor porwna oczy psa?
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
Tekst III
krlowa -wej, -w, W. wo; -we, -wych; naszyjnik krlowej, ale: Gry Krlowej Maud,
Ziemia Krlowej Mary, Wyspy Krlowej Adelajdy
krl -la; -lowie, -lw, ale: Trzech Krli (wito); Wyspa Krla Jerzego
krl (karta; zwierz) -la; -le, -li
krlewna -wny, -wnie, -wn; -wny, -wien
Zadania 10. i 11. wykonaj na podstawie tekstu III.
Zadanie 10. (8.4)
Podane hasa napisz w takiej kolejnoci, w jakiej powinny wystpowa w sowniku.
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
Zadanie 11. (5.3)
Uzupenij ponisze zdania odpowiednimi literami, korzystajc z podanych artykuw
hasowych.
Na krlewskim lubie zabrako trzech krl___ z ssiednich pastw.
Na szczcie przybyli krl___ z odleglejszych krain.
Na obiad podano pyszne krl___ w mietanie, ulubione danie krle______ crek
krla Jerzego.
Zadanie 12. (5.1)
W ktrym zdaniu wystpuje wyraz (przyswek) okrelajcy sposb wykonania
czynnoci?
A. Dzi krawcowa uszyje krlewnie sukni lubn.
B. Krawcowa szybko uszyje krlewnie sukni lubn.
C. Zrczna krawcowa uszyje krlewnie sukni lubn.
D. Krawcowa uszyje krlewnie pikn sukni lubn.

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

17

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 13. (5.2)


Ktre wypowiedzenie zawiera form osobow czasownika?
A. Rozwizywano zagadki.
B. Rozwizuje zagadki.
C. Rozwizywanie zagadki.
D. Rozwiza zagadk.
Zadanie 14. (5.2)
Przekszta podane zdanie w taki sposb, aby czasowniki informoway o tym, co
dzieje si w chwili obecnej.
Zgosi si do udziau w konkursie i zdoby rk krlewny.
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
Zadanie 15. (4.1)
W poniszych zdaniach podkrel podmiot.
Co roku poddani krla usiowali rozwiza zagadk.
To wanie on zdoby rk krlewny i p krlestwa.
Zadanie 16. (3.1)
Przekszta ponisze wypowiedzenie na zdanie oznajmujce.
Rozwizanie zagadki przez Sindbada.
___________________________________________________________________
Zadanie 17. (5.1)
Uzupenij tabel wyrazami znajdujcymi si w ramce.
krlestwo krl krlowanie krluje
krlewski krlowa
czasowniki

18

rzeczowniki

przymiotniki

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY

Zadanie 18. (2.3, 6.3, 3.7, 8.3, 1.4)


W imieniu Samorzdu Uczniowskiego napisz ogoszenie o majcym si odby
konkursie na opowiadanie bani.

________________________________________
____________________________________________________________
____________________________________________________________
____________________________________________________________
____________________________________________________________
____________________________________________________________

Zadanie 19. (1.3, 5.3, 6.3, 3.7, 8.3)


Opisz, jak wyglda paac krla i krlewny Piruzy.
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________
___________________________________________________________________

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

19

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY ODPOWIEDZI

ODPOWIEDZI
Strefa wynikw niskich
Numer zadania

12

13

Poprawna odpowied

Zadanie 1.
TAK
Zadanie 10.
NIE
Zadanie 11.
Na krlewskim lubie zabrako trzech krlw z ssiednich pastw.
Na szczcie przybyli krlowie z odleglejszych krain.
Zadanie 14.
Np.
Koleanka braa udzia w konkursie.
Zadanie 15.
Krl nadzwyczaj lubi ukada zagadki.
Rycerz usiowa rozwiza zagadk krla.
Sindbad zdoby rk krlewny i p krlestwa.
Zadanie 16.
Rozwiza zagadk.
Otrzyma w nagrod poow krlestwa i rk krlewny.
Polubi krlewn Piruz.
Zadanie 17.

20

czasowniki

rzeczowniki

przymiotniki

krluje

krl
krlewna

krlewski

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY ODPOWIEDZI

Strefa wynikw rednich


Numer zadania

12 13

Poprawna odpowied

Zadanie 6.
Serce zabio mi mocniej w piersi.
Zadanie 10.
krl, krlewna, krlowa
Zadanie 11.
Na krlewskim lubie zabrako trzech krlw z ssiednich pastw.
Na szczcie przybyli krlowie z odleglejszych krain.
Na obiad podano pyszne krle w mietanie.
Zadanie 14.
Sibdbad zgosi si do udziau w konkursie i wygra.
Zadanie 15.
Poddani usiowali rozwiza zagadki.
To Sindbad zdoby rk krlewny i p krlestwa.
Zadanie 16.
Np.
Krl wymyli zagadk.
Zadanie 17.
czasowniki

rzeczowniki

przymiotniki

krluje

krlestwo
krl
krlewna

krlewski

Strefa wynikw wysokich


Numer zadania

12

13

Poprawna odpowied

Zadanie 2.
Np.
1.
2.
3.
4.

Zadanie zagadki.
Wysiki poddanych.
Odpowied miaka.
Rado krla.

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010

21

Jzyk polski w pitej klasie szkoy podstawowej


KARTY PRACY ODPOWIEDZI

Zadanie 9.
Autor porwna oczy psa do myskich k.
Zadanie 10.
krl, krlewna, krlowa
Zadanie 11.
Na krlewskim lubie zabrako trzech krlw z ssiednich pastw.
Na szczcie przybyli krlowie z odleglejszych krain.
Na obiad podano pyszne krle w mietanie, ulubione danie krlewien crek krla
Jerzego.
Zadanie 14.
Zgasza si do udziau w konkursie i zdobywa rk krlewny.
Zadanie 15.
Co roku poddani krla usiowali rozwiza zagadk.
To wanie on zdoby rk krlewny i p krlestwa.
Zadanie 16.
Sindbad rozwiza zagadk.
Zadanie 17.

22

czasowniki

rzeczowniki

przymiotniki

krluje
krlowa

krlestwo
krl
krlowanie

krlewski

Diagnoza Przedmiotowa z Raportami wrzesie 2010