You are on page 1of 14

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Μ.Π.Ε.: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ (ΔΙΑ)
Θ.Ε.: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ (ΔΙΑ 60)
ΤΜΗΜΑ ΘΕΣ-2
ΑΡΙΘΜΟΣ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ : 5

Α.
Β.

ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΥΓΡΩΝ
ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΓΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗ
ΑΣΚΗΣΕΙΣ

ΚΟΥΡΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
email: std090685@ac.eap.gr
ΜΑΪΟΣ 2016

Γίνεται αναφορά σε δύο μεθόδους άρδευσης και παρουσιάζονται συνοπτικά τα βασικά συμπεράσματα από πειραματική εφαρμογή υγρών αποβλήτων τυροκομείου (Beja. 1 . ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η αξιοποίηση υγρών αποβλήτων στην αγροτική οικονομία έχει ενταθεί τις τελευταίες δεκαετίες εξαιτίας της πληθυσμιακής έκρηξης. με έμφαση στη προστασία της ανθρώπινης υγείας. Στη συνέχεια συνοψίζονται πλευρές του θεσμικού πλαισίου που επιδιώκει να προωθήσει την επαναχρησιμοποίηση υγρών αποβλήτων στην άρδευση καλλιεργειών. Ευρωπαϊκής και Ελληνικής νομοθεσίας που αφορούν στην επαναχρησιμοποίηση υγρών αποβλήτων για ανάγκες άρδευσης αγροτικών καλλιεργειών. βιοδιαθέσιμο οργανικό υλικό. αναδεικνύεται σε έναν ωφέλιμο τρόπο εδαφικής διάθεσής τους. Γίνεται γενική αναφορά στα βασικά χαρακτηριστικά της μεθόδου όπως και της άρδευσης με σταγόνες. πριν την επαναχρησιμοποίησή τους για κάλυψη αναγκών άρδευσης (Mudgal et al. έξι τροποποιημένες παρασκευές αρδευτικού νερού που δοκιμάστηκαν και τα βασικά αποτελέσματα της έρευνας. το 70% της παγκόσμιας κατανάλωσης του νερού ανήκει στον τομέα της γεωργίας (Prazeres et al. ιχνοστοιχεία και θρεπτικά. Η αναφορά ολοκληρώνεται με περιγραφή πειραματικής εφαρμογής υγρών αποβλήτων τυροκομείου (ορού γάλακτος) στην άρδευση ποικιλιών βιομηχανικής τομάτας (Roma και Rio Grande). 2016). 2011). γίνονται προσπάθειες θέσπισης ρυθμίσεων. Συνοψίζονται τα βασικά χαρακτηριστικά του αποβλήτου.Α.. αλατότητα. τοξικές οργανικές ενώσεις. 2011). Έμφαση δίνεται σε παραγωγικά και ποιοτικά γνωρίσματα των καρπών (εμπορεύσιμη αποδοτικότητα.). για την άρδευση καλλιεργειών δύο ποικιλιών βιομηχανικής τομάτας. 2003). Portugal). Αναφέρονται προβληματισμοί αναλυτών για την προσαρμοστικότητα του νομικού πλαισίου απέναντι στις σύγχρονες προκλήσεις και ανάγκες. Ευρωπαϊκό και Ελληνικό χώρο. υπολειμματικό χλώριο. από τον διεθνή.b). 2003) και επεξεργασμένα ή μη.. τα χαρακτηριστικά που ελέγχονται είναι κυρίως παθογόνοι οργανισμοί. 2015). ολικά αιωρούμενα στερεά. οδηγιών και συστάσεων από κράτη και διεθνείς οργανισμούς (Paranychianakis et al. Έτσι. ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΥΓΡΩΝ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΓΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Παρουσιάζονται θεσπισμένα κριτήρια της διεθνούς. μοναδιαίο βάρος κ. η φυσικοχημική μέθοδος επεξεργασίας (καταβύθιση με NaOH). Για την άρδευση της τοματοκαλλιέργειας χρησιμοποιήθηκε η επιφανειακή μέθοδος με αυλάκια. Σύμφωνα με εκτιμήσεις. η άρδευση καλλιεργειών κυρίως με επεξεργασμένα αστικά λύματα (Tchobanoglous et al. που μπορούν να προκύψουν από την ανεξέλεγκτη χρήση τους. 1.. υγρά γεωργικά απόβλητα (Γεωργακάκης.ά. διερευνάται η καταλληλότητα μεθόδων και τεχνικών άρδευσης για τον περιορισμό υγειονομικών κινδύνων που μπορούν να προέλθουν είτε από άμεση επαφή με αγροτικά προϊόντα είτε μέσω της τροφικής αλυσίδας (WHO 2006a. την επέκταση των καλλιεργούμενων εδαφών και τις τεράστιες απαιτήσεις που αυτές συνεπάγονται σε νερό (Shuval. Παράλληλα.. Για τον περιορισμό των κινδύνων για το περιβάλλον και την ανθρώπινη υγεία. Κατά την οργάνωση της επαναχρησιμοποίησης γενικά των υγρών αποβλήτων για τους παραπάνω σκοπούς. Επίσης. συγκεκριμένες μέθοδοι επεξεργασίας υγρών αποβλήτων αποτελούν μέρος των δεσμευτικών νομοθετικών ρυθμίσεων για τους παραγωγούς.

2008). να ακολουθήσουν παλαιότερες αυστηρές κατευθύνσεις.2 cfu/100 ml Βασίζεται στην προσέγγιση «αποδεκτού κινδύνου» 1 Εξαρτάται από τον τύπο της παραγωγής (ριζών ή φύλλων) και από τη μέθοδο άρδευσης. Πίνακας 1 Ενδεικτική παράθεση κριτηρίων από τον διεθνή χώρο για επαναχρησιμοποίηση νερού για απεριόριστη άρδευση (Paranychianakis et al. ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ 2. μέσω ρεαλιστικών σεναρίων ανθρώπινης έκθεσης. Παράλληλα προωθούνται αναθεωρήσεις των κριτηρίων από πολλά κράτη. με την εκλογίκευση των κριτηρίων της 3ης έκδοσης των κατευθύνσεων του ΠΟΥ (WHO. στοχεύουν στον προσδιορισμό.ά. 2006a. Συνδυασμός μέτρων και μεθόδων επεξεργασίας.1 Βασική εκτίμηση της διεθνούς νομοθεσίας Σε διεθνές επίπεδο παρατηρούνται σημαντικές διαφορές μεταξύ κρατών και πολιτειών.b). σύμφωνα με τον Shuval (2011). Παράλληλα. Στόχοι Οργανισμός/ Δείκτες (λογαριθμική Σχόλια Περιοχή μείωση) ΠΟΥ (1989) FC: ≤1000 cfu/100 ml Αυγά ελμίνθων: ≤1. επανεμφάνιση παθογόνων κ. Στις περισσότερες των περιπτώσεων βασίζονται σε ημιεμπειρικές ή εμπειρικές προσεγγίσεις. Έτσι. Η εξακρίβωση βασίζεται σε αναλύσεις κινδύνου με ποσοτικοποίηση των μικροβίων (QMRA – Quantitative Microbial Risk Analyses) που ανάμεσα σε άλλους σκοπούς.coli1: 10-105 cfu/100 ml Ροταϊός: 7 Προσέγγιση QMRA για Campylobacter διαχείριση κινδύνων Cryptosporidium σχετικών με παθογόνα και τοξικά. Αυστραλία (2006) E. η αδυναμία πολλών κρατών του αναπτυσσόμενου κυρίως κόσμου. του αριθμού των παθογόνων που μπορούν να εισέλθουν στον οργανισμό μέσω τροφίμων. αυτές υπολείπονται από την παρακολούθηση επιπτώσεων από αναδυόμενους κινδύνους όπως είναι η εξάπλωση γονιδίων ανθεκτικών στα αντιβιοτικά. προσεγγίζονται τα ανεκτά επίπεδα παθογόνων στο νερό επαναχρησιμοποίησης. Καλιφόρνια (2000) TC: ≤2.0 cfu/100 ml Ροταϊός: 6 Προσέγγιση QMRA Campylobacter:5 χωρίς ανάλυση Monte Giardia: 5 Carlo. προερχόμενων από διαφορετικά συστήματα άρδευσης και διάφορους τύπους καλλιεργειών (Mara and Kramer. γύρω από θεσμοθετημένα κριτήρια ποιότητας του νερού που προορίζεται για επαναχρησιμοποίηση (Πίνακας 1).. σύμφωνα με τη μεθοδολογία της Στοκχόλμης. μαζί με άλλους παράγοντες.0/10 L ΠΟΥ (2006) E.coli: ≤1. Συνδυασμός μέτρων και μεθόδων επεξεργασίας. παρά στην ερμηνεία διαθέσιμων επιστημονικών δεδομένων (Paranychianakis et al. οδήγησε στην υιοθέτηση από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) νέων κριτηρίων. (2015). 2015). 2 . 2011). που. προσδιορισμένα από ενεργούς υγειονομικούς κινδύνους και όχι από στόχους μηδενικού κινδύνου (Paranychianakis et al. εκπορεύονταν από συμφέροντα εταιρειών προηγμένης αντιρρυπαντικής τεχνολογίας.. αλλά σύμφωνα με τους Paranychianakis et al..2. 2015).

Ο.. Γαλλία E.coli: ≤10 cfu/100 ml Περιλαμβάνονται άλλοι 53 παράμετροι. 2015). σπόρων που τρώγονται ωμοί και καλλωπιστικών φυτών.2 Κύρια χαρακτηριστικά του Ευρωπαϊκού θεσμικού πλαισίου Ως σημαντικό τμήμα της διεθνούς νομοθεσίας.. 2015). αναδεικνύουν την «ανικανότητα των αρχών της» για τη θέσπιση ομοιόμορφου πλαισίου επαναχρησιμοποίησης νερού και υγρών αποβλήτων (Paranychianakis et al. Μάλτα Δεν υπάρχει ρύθμιση Πορτογαλία FC: ≤100 cfu/100 ml Δεν συνιστάται σε εδάφη Αυγά ελμίνθων: ≤1. Πίνακας 2 Ενδεικτική παράθεση κριτηρίων από τον Ευρωπαϊκό χώρο για επαναχρησιμοποίηση νερού για απεριόριστη άρδευση (Paranychianakis et al. σε αυτό που έχει επηρεαστεί από τα κριτήρια της Καλιφόρνια (Κύπρος. βολβών. υπογραμμίζεται η αναγκαιότητα θέσπισης ποιοτικών παραμέτρων ως εναλλακτική επιλογή ενός συνολικότερου πλαισίου για την επαναχρησιμοποίηση του νερού.coli: ≤250 cfu/100 ml Βακτηριοφάγα ≥4 Απαιτούνται μέγιστες Εντερόκοκοι ≥4 αποστάσεις μεταξύ A.2.B. Σε κάποιες περιπτώσεις Ισπανία FC: ≤100 cfu/100 ml Αυγά ελμίνθων: ≤1/10L περιλαμβάνονται πάνω από 60 παράμετροι (για οργανικά και ανόργανα χαρακτηριστικά) και συστηματική παρακολούθηση στα σημεία άρδευσης.S. Ισπανία) (Paranychianakis et al.Υ.. Οι αναλυτές συνιστούν ως βάση ενός τέτοιου εγχειρήματος το πλαίσιο των 6 κρατών μελών (Πίνακες 2 και 3). Ελλάδα. Σύμφωνα με τη Λιάκου (2013).. και της Αυστραλίας (Γαλλία). 2015). Σε πρόσφατη μελέτη που ζητήθηκε από την ΕΕ (Mudgal et al. Ιταλία) και σε αυτό που ακολουθεί μία ενδιάμεση φιλοσοφία (Πορτογαλία. (1) Δεν επιτρέπεται υπέρβαση των τιμών για το 80% των δειγμάτων ανά μήνα (2) Anaerobic Sulforeducing Bacteria (Αναερόβια Θειοαναγωγικά Βακτήρια) 3 . χωρίς θέσπιση κάποιων ενιαίων κριτηρίων. η μόνη κατευθυντήρια αναφορά για την επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων λυμάτων σε Ευρωπαϊκό επίπεδο γίνεται στην Οδηγία 91/271. Μία κατηγοριοποίηση του θεσμικού πλαισίου που διέπει την επαναχρησιμοποίηση νερού στα Ευρωπαϊκά κράτη. Στόχοι Κράτος Δείκτες Σχόλια (λογαριθμική μείωση) Κύπρος FC: ≤5 cfu/100 ml(1) Δεν επιτρέπεται η άρδευση Αυγά ελμίνθων: ≤0/L των λαχανικών με φύλλα.(2) ≥4 αρδευόμενων περιοχών και υδάτινων σωμάτων (από 20 έως 300 m). οι ρυθμίσεις της ΕΕ και το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο ανεπτυγμένων κρατών μελών της. 2015). το διαχωρίζει σε αυτό που βασίζεται στα αναθεωρημένα κριτήρια του Π.0/L με κλίση>20% και για καρστικούς γεωλογικούς σχηματισμούς. Ιταλία(1) E.

καθορίζονται τα όρια για μικροβιολογικές και συμβατικές παραμέτρους (Πίνακας 3). Δεν SS<35mg/L επιτρέπεται ο καταιονισμός. (2015) το Ελληνικό θεσμικό πλαίσιο πρωτοπορεί συγκριτικά με άλλα Ευρωπαϊκά κράτη. οι μέγιστες επιτρεπόμενες συγκεντρώσεις μετάλλων και στοιχείων.χ. Δεν επιτρέπεται η πρόσβαση του κοινού.coli: ≤200 cfu/100 ml από επεξεργασία (π. (2015) στον τομέα ελέγχου της εφαρμογής των ρυθμίσεων και πρόσθετες σκοπιμότητες επαναχρησιμοποίησης. θερμική). συνιστά να μην μολύνονται τα αρδευτικά νερά με υπολείμματα ψεκαστικών διαλυμάτων γεωργικών φαρμάκων. ο Κώδικας Ορθής Γεωργικής Πρακτικής (ΥΑ 85167/820. απαγορεύεται ο καταιονισμός κατά την περιορισμένη άρδευση. Δεν επιτρέπεται υπέρβαση SS<10mg/L των τιμών για το 80% των δειγμάτων. ΙΙΙ και IV της ΚΥΑ 145116 (2011).coli: ≤5 cfu/100 ml μέθοδοι χρήσης συμπεριλαμβανομένου του καταιονισμού. 2015). η κατ’ ελάχιστον απαιτούμενη επεξεργασία.3 Το Ελληνικό θεσμικό πλαίσιο Η βασική κατηγοριοποίηση των υγρών αποβλήτων που προορίζονται για άρδευση γίνεται μεταξύ περιορισμένης και απεριόριστης άρδευσης που είναι η ποιοτικά χαμηλότερη (Paranychianakis et al.. όπως αυτές προσδιορίζονται από το Παράρτημα ΙΙΙ της ΚΥΑ 5673/400 (1997). 2015). για άρδευση. 2000) έχει καθιερώσει τον τρόπο προσδιορισμού εδαφικής έκτασης για λίπανση με επεξεργασμένα υγρά ζωικά απόβλητα και για εφαρμογή επεξεργασμένων κτηνοτροφικών αποβλήτων σε εδαφικό φυτικό φίλτρο αυτοφυούς βλάστησης με απορρόφηση και εξάτμιση. η εξοικονόμηση υδατικών πόρων και η βελτίωση του υδατικού ισοζυγίου μέσω της τροφοδότησης των υπογείων υδροφορέων. περιλαμβάνονται άλλοι 64 παράμετροι (Paranychianakis et al. Συνιστάται Θολότητα ≤ 2 ntu δευτεροβάθμια. (2015) και Λιάκου (2013). Στα Παραρτήματα Ι. Επίσης μεταξύ άλλων οδηγιών για επιτυχή άρδευση. τα επιθυμητά αγρονομικά χαρακτηριστικά των αποβλήτων και οι μέγιστες επιτρεπόμενες συγκεντρώσεις ουσιών προτεραιότητας και τοξικότητας σε ανακτημένα υγρά απόβλητα. μεταξύ άλλων σκοπών. Συνιστάται δευτεροβάθμια επεξεργασία και απολύμανση. Περιγραφή σύμφωνα με Paranychianakis et al. Ακολούθως. Επιτρέπονται διάφορες E. επιτρέπεται η περιορισμένη άρδευση μέσω υπεδάφιου συστήματος. ΙΙ. όπως αυτά τροποποιήθηκαν με την ΚΥΑ 191002 (2013). 4 . έρχεται σε αντίφαση με πρακτικές που ακολουθούνται διεθνώς και χρήζει βελτιώσεων. Πίνακας 3 Βασικά σημεία της ΚΥΑ 145116 (2011) για τα κριτήρια επαναχρησιμοποίησης νερού για άρδευση. Με την ΚΥΑ 145116 (2011) προωθείται η αξιοποίηση των επεξεργασμένων υγρών αποβλήτων. συμπληρώσεις προτείνονται από τους Mudgal et al. Συνολικά. Απεριόριστη Για όλα τα είδη των καλλιεργειών. τριτοβάθμια επεξεργασία και απολύμανση. Θεσπίζεται η προγραμματισμένη επαναχρησιμοποίηση υγρών αποβλήτων. Επίσης.. Παράλληλα. ή δεν είναι ανθρώπινης BOD<25mg/L κατανάλωσης ή δεν έρχονται σε επαφή με το έδαφος. αν και σε ορισμένες περιπτώσεις. Σύμφωνα με τους Paranychianakis et al. Συμπληρωματικά. η Εγκύκλιος 145447 (2011) διευκρινίζει ότι στις περιπτώσεις αποβλήτων από πτηνο-κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις με υψηλό οργανικό φορτίο διατηρούνται τα όρια που προβλέπει η Υγειονομική Διάταξη Υ1β/2000 (1995). μεταξύ άλλων βιομηχανιών. Για μη επικίνδυνα απόβλητα (επεξεργασμένα ή μη) άλλων δραστηριοτήτων. BOD<10mg/L Χωρίς περιορισμούς πρόσβασης. εκτός των μικροβιολογικών. η συχνότητα δειγματοληψιών και αναλύσεων. μεταποίησης αγροκτηνοτροφικών προϊόντων.2. Τύπος Άρδευσης / Δείκτες Περιγραφή Περιορισμένη Καλλιέργειες των οποίων τα προϊόντα καταναλώνονται μετά E.

το βάθος της άρδευσης. ακόμη και σε σιτηρά (Brouwer et al. 2000) ο ιδανικός στόχος μίας επιτυχημένης άρδευσης είναι ο συνδυασμός εξασφάλισης ακριβούς ποσότητας αναγκαίων θρεπτικών για την πλήρη ανάπτυξη των φυτών. Εικ. από βαθιά διήθηση και επιφανειακή απορροή. Η μέθοδος είναι κατάλληλη στα περισσότερα εδάφη. Ανάπτυξη σχήματος επιφανειακής άρδευσης με αυλάκι ζιγκ-ζαγκ σε σχεδόν οριζόντιο έδαφος (κλίση <0. o λόγος διαστάσεων της διατομής (κορυφή:αυλάκι) είναι 1:1 με απόστάσεις 30cm.. 1. 2016). 2014 in Iqbal et al. Επίσης.. μεταξύ άλλων παραγόντων (παροχή αρδεύσεως. κυρίως στα οργανωμένα αρδευτικά δίκτυα των μεγάλων πεδιάδων της χώρας μας που λειτουργούν με βαρύτητα (ΥΑ 85167/820. Για την επίτευξή τους. ΜΕΘΟΔΟΙ ΑΡΔΕΥΣΗΣ Σύμφωνα με τον Κώδικα Ορθής Γεωργικής Πρακτικής (ΥΑ 85167/820.3. Η παροχή του νερού γίνεται στο επάνω άκρο του αγρού όπου.0 L·s-1 ανάλογα με την κλίση του εδάφους (ΥΑ 85167/820. 60cm και 70-150cm για χονδρόκοκκα. 2000). 3. ενώ σε συνδυασμό με την πρακτική της καλλιέργειας διευθετούνται οι απόστάσεις μεταξύ των αυλακιών (Brouwer et al. ο τύπος του εδάφους.5%. 2001). 2001).5%) (Brouwer et al.1 Επιφανειακή άρδευση με αυλάκια Η επιφανειακή άρδευση εφαρμόζεται σε μεγάλη έκταση. Για την αποφυγή διάβρωσης συνιστώνται αρχικές μέγιστες παροχές που κυμαίνονται από 0. 2001). το υπόλοιπο κινείται προς τα κάτω. Για τον προσδιορισμό του μήκους των αυλακιών συνυπολογίζονται η εδαφική κλίση. 1). Ο τύπος του εδάφους (αργιλικός ή αμμώδης) σε συνδυασμό με την παροχή καθορίζουν τη γεωμετρία της διατομής του αυλακιού.ά. η τεχνολογία της καλλιέργειας και το σχήμα του αγρού.). με ταυτόχρονο περιορισμό των απωλειών σε νερό και θρεπτικά. εφαρμόζεται σε καλλιέργειες εσπεριδοειδών... ελέγχονται και οι εφαρμοζόμενες μέθοδοι αρδεύσεως.3-3. Τυπικά. σε αμπέλια.. το μεγεθος της παροχής. 5 . Το νερό μεταφέρεται στις καλλιέργειες μέσω μικρών καναλιών που αναπτύσσονται ανάμεσα στις καλλιέργειες (Εικ. διηθητικότητα του εδάφους κ. με συνεχώς μειωμένη παροχή σαν συνέπεια της συνεχιζόμενης διήθησης. 2010). αφού διηθηθεί μία ποσότητα. 2010). Το σχήμα που θα ακολουθηθεί εξαρτάται από την κλίση του εδάφους που συνιστάται να μην ξεπερνά το 0. ενδείκνυται για όλα τα λαχανικά που τρώγονται ωμά και για καλλιέργειες που δεν μπορούν να παραμείνουν στο νερό για μεγάλες περιόδους (12 – 24h) (Reddy. 2000). εκτός από τα αμμώδη που έχουν πολύ υψηλή διηθητικότητα και παρέχουν φτωχή πλευρική κατανομή ανάμεσα στα αυλάκια (Reddy. Στη συνέχεια περιγράφονται σύντομα τα βασικά χαρακτηριστικά δύο μεθόδων. Γενικά. λεπτόκοκκα και αργιλώδη εδάφη αντίστοιχα (Brouwer et al.

Η μικρή παροχή των σταλλακτήρων (2-3 L·h-1) συντελεί στην απουσία επιφανειακής απορροής και επιπλέον με κατάλληλη ρύθμιση του προγράμματος της άρδευσης. Προβλήματα έμφραξης των σταλακτήρων. 2001). Κατά τη διάρκειά της παρακάμπτονταν σταθερά η άρδευση σε ένα από δύο γειτονικά αυλάκια. 3. 2010). 6 . ανέδειξε τη μέθοδο PSFI (Permanent Skip Furrow Irrigation) ως την πιο αποτελεσματική για τη διαχείριση καλλιεργειών. Μπορεί να εφαρμοστεί σε οποιαδήποτε κλίση και στους περισσότερους τύπους εδάφους ενώ κατάλληλες καλλιέργειες θεωρούνται των ωμών λαχανικών και μικρών μαλακών φρούτων. μπορούν να αντιμετωπιστούν με προεπεξεργασία του νερού. καλή λειτουργία του συστήματος σε επικλινή εδάφη. Βασικό στοιχείο του ιδανικού ποτίσματος θεωρείται η ελαφρά αλληλοκάλυψη των υπεδάφιων προφίλ διύγρανσης. 2) εξαρτάται από την παροχή του νερού άρδευσης και τον τύπο του εδάφους (Brouwer et al. 2001). 2011). όπως και την υπερβολική εξάτμιση του νερού (Reddy. 2000). Το σχήμα της διαβροχής του εδάφους (Εικ. σε συνδυασμό με κατάλληλη αρχική τοποθέτηση των καλλιεργούμενων φυτών (Brouwer et al. χωρίς όμως να εξαλείψει. η μέθοδος πλεονεκτεί γιατί το νερό έρχεται σε επαφή μόνο με το 1/2 έως το 1/5 της επιφάνειας του εδάφους. εκτός από πλήρη έλεγχο έκπλυσης θρεπτικών. αντλητική μονάδα. κεντρική μονάδα ελέγχου και σταλακτήρες (Reddy.Μετά από 24 ή 48 ώρες από το πότισμα γίνεται έλεγχος του βάθους διήθησης και του βάθους διύγρανσης του χωραφιού σε τρία σημεία (αρχή. Ως μειονεκτήματα θεωρούνται το υψηλό κόστος εγκατάστασης και η απαίτηση υψηλής τεχνογνωσίας (ΥΑ 85167/820. Μία καλά ρυθμισμένη αυλακωτή άρδευση μπορεί να μειώσει. 2010). Εικ. 2015). 2000) γι’ αυτό και εφαρμόζεται συνήθως σε καλλιέργειες υψηλής αξίας (Reddy. Υλοποιείται με εξοπλισμό που τα βασικά του μέρη είναι πλαστικοί σωλήνες μικρής διαμέτρου για την ανάπτυξη κύριων και δευτερευόντων κλάδων άρδευσης. Ενδεικτικά. μπορούν να μην υπάρξουν απώλειες νερού ή θρεπτικών σε βαθύτερα στρώματα (ΥΑ 85167/820. δένδρων και αμπελιών (Brouwer et al. τους κινδύνους από την άμεση επαφή φυλλωμάτων κηπευτικών και βολβών με επαναχρησιμοποιημένα υγρά απόβλητα. 2001) Πλεονεκτήματα της μεθόδου. 2. Σχήμα διαβροχής αμμώδους εδάφους για μικρή και μεγάλη παροχή (Brouwer et al. Συγκρινόμενη με άλλες πρακτικές επιφανειακής άρδευσης. Η ανάπτυξη και συνεχής βελτίωση των μεθόδων αυλακωτής επιφανειακής άρδευσης αποτελεί στόχο ερευνών.. μέση και τέλος) (ΥΑ 85167/820. 2000). Χαρακτηρίζεται ως η πιο ελκυστική μέθοδος από υγειονομική πλευρά (Shuval. συγκριτική μελέτη μεταξύ τριών διαφοροποιημένων μεθόδων σε αλμυρισμένα εδάφη (Devkota et al. 2000).2 Άρδευση με σταγόνες Η μέθοδος της στάγδην άρδευσης εφαρμόζεται σε μέρος του εδάφους και μάλιστα στην περιοχή του ριζοστρώματος (ΥΑ 85167/820. σε περιοχές με έλλειψη νερού άρδευσης ή ύπαρξης χαμηλής ποιότητάς του. 2010). ελαττώνοντας τον κορεσμό και τη συσσωμάτωση του εδάφους. 2011).. είναι μειωμένο κόστος εργασίας.. 2001).. Το σύστημα της άρδευσης με σταγόνες θωρείται μόνιμης εγκατάστασης και αυτοματοποιημένο. ενώ προτείνεται ως ασφαλέστερη επιλογή για εφαρμογή σε οπωροφόρα (Shuval..

30 11.77 Θολότητα (NTU) 782. για την καλλιέργεια ποικιλιών βιομηχανικής τομάτας. εκτός των απαιτούμενων υψηλών υδραυλικών χρόνων παραμονής.91 15. 2016). από τις βιοδιεργασίες.4-118. Ανεπεξέργαστο Επεξεργασμένο Παράμετροι Μέση τιμή Διάστημα Μέση τιμή Διάστημα -1 COD (mgL ) 12563±5147 9264-18493 8553±468 8064-8997 BOD5 (mgL-1) 9150±3269 6900-12900 8075±2111 6100-10900 BOD5/COD 0.6 48. στην Πορτογαλία.3±528. Για τους παραπάνω λόγους χρησιμοποιήθηκε NaOH για την αύξηση του αρχικού pH σε Πίνακας 4 Ενδεικτικά φυσικοχημικά χαρακτηριστικά ανεπεξέργαστου και επεξεργασμένου αποβλήτου ορού γάλακτος όπως καταγράφηκαν από 3 διαφορετικές συλλογές (Prazeres et al. αζώτου και ανοξικών συνθηκών. χαρακτηρίζεται ως μία σχετικά υψηλής επιβάρυνσης πηγή χημικά και βιοχημικά απαιτούμενου οξυγόνου (COD και BOD).07 Θερμοκρασία (οC) 24. ελαίων και λιπών.13-10. 2010 in Prazeres et al.8-1385.5 48.70-0. κυρίως εξαιτίας της προσθήκης άλατος κατά την παραγωγική διαδικασία.2-52. 2016).58 -1 TS (mgL ) 9021±5313 5678-15148 12066±415 11758-12538 TVS (mgL-1) 4234±4317 1418-9204 4314±309 4088-4666 TSS (mgL-1) 1573±228 1400-1832 488±481 148-828 -1 VSS (mgL ) 1184±260 884-1352 413±342 44-720 P (mgL-1) 103. θολότητας.8 pH 4.24±1.78 11.74±0.0 224. σκλ/τα CaCO3 (mgL-1) 494..9-26.4±16.1-26.4.9±36.. Αποτελεί συνέχεια ερευνών που διεξάγονται τα τελευταία χρόνια για τη διερεύνηση βέλτιστων μεθόδων επεξεργασίας και εφαρμογής υγρών αποβλήτων τυροκομείων. αιωρούμενων στερεών.3-78.2 19.8±91. Στη συνέχεια παρουσιάζονται συνοπτικά τα αποτελέσματα από πρόσφατη πειραματική καλλιέργεια. τα επεξεργασμένα απόβλητα υπερβαίνουν τις τιμές των BOD και COD που επιτρέπει η Ευρωπαϊκή νομοθεσία για άμεση διάθεση και τα επίπεδα τους σε P και N. 2016). οι ανερόβιες συνθήκες αποθήκευσης και η ενσωμάτωση NaCl κατά την παρασκευή τυριού.5 242.5 7 . φωσφόρου.2 Ολ. καθώς οι τιμές της ηλεκτρικής αγωγιμότητάς τους κυμαίνονται από 11-14 dSm-1.50-12.3 90.6 295.3 269.95 7.0±2.9-256. Cl και δυσάρεστη οσμή βουτυρικού οξέος που μπορεί να προσελκύσει έντομα. Τα υγρά απόβλητα τυροκομείων. η αερόβια χώνευση για μείωση του COD (από 9525 σε 258 mgL-1) είναι αργή και απαιτεί περίπου 8 ημέρες (Rivas et al. 4. σύμφωνα με τους ερευνητές.0 404.74±0. συνήθως παρουσιάζουν υψηλή αλατότητα.1-597.8 N-Kjeldahl (mgL-1) 314.6 Ηλ/κή αγωγ/τα (dSm-1) 9. που αναπτύχθηκε από ομάδα ερευνητών (Prazeres et al.5 21.9-308.7 39. σε πρασινόλευκο απόβλητο με υψηλές τιμές Na.1 Χαρακτηριστικά υγρού απόβλητου Ο ανεπεξέργαστος ορός γάλακτος που προκύπτει ως απόβλητο από ένα τυροκομείο.0±4.36 13.8 24. Επίσης. Στη συγκεκριμένη περίπτωση. ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ: Επαναχρησιμοποίηση υγρού απόβλητου ορού γάλακτος τυροκομείου στην άρδευση τοματοκαλλιέργειας.7±64. εκτός από τα χαρακτηριστικά του Πίνακα 4. 4.0±14. οδηγεί.17±0.1-382. μπορούν να οδηγήσουν σε φαινόμενα ευτροφισμού.87-16.2 Μέθοδος Επεξεργασίας Αν και ο λόγος BOD5/COD (Πίνακας 4) είναι ενδεικτικός της βιοαποικοδομησιμότητας του αποβλήτου..6±22.30±1.1±7.1 255.28-4..78 3.04 0.1 424.4 8.

αερόβια χώνευση με ιζηματοποίηση κ. οργανικό υλικό=1. Mg.ά. 5.3 mg·kg-1. Na και Cl) τα οποία όμως μπορούν να ανακυκλωθούν ως παράγοντες φυτικής ανάπτυξης. Επίσης.2 g·kg-1 αντίστοιχα. Na=77 mg·kg-1 και Cl=266. Mg>125mg·kg-1.28%.ufseeds. 1:10. Εικ.0. P και N με μέσες τιμές 512. αντιπροσωπεύοντας το 6. ηλεκτρική αγωγιμότητα=0. η κατακρήμνιση προκάλεσε το σχηματισμό ιλύος που περιείχε οργανικό υλικό.3. διήθηση. Η άρδευση έγινε βαρυτικά μέσω αυλάκων μήκους 1 m και πραγματοποιούνταν τρεις φορές ανά εβδομάδα επί 72 ημέρες. Παρά την παρατηρούμενη βελτίωση χαρακτηριστικών του επεξεργασμένου ορού γάλακτος (Πίνακας 4).5 και το σχηματισμό συσσωματωμένων σωματιδίων τα οποία κατακρημνίζονται βαρυτικά μετά από σύντομη χρονική περίοδο. 3. P.ό. ελάττωση θολότητας κατά 91% και μείωση απορροφητικότητας από 32 έως 77%. με τους Τ1 έως Τ5 να αντιστοιχούν σε διαλύματα επεξεργασμένου ορού γάλακτος με φρέσκο νερό Τ0 (αναλογίες διάλυσης: 1:50.8 και 11.3% κ. Για την επεξεργασία της δοκιμάστηκαν συνδυασμοί μεθόδων (φυγοκέντρηση. 1:5 και 1:2). N. Αναπτύχθηκαν έξι διαφορετικοί τύποι νερού άρδευσης (T0-T5). Ποικιλίες τομάτας που καλλιεργήθηκαν κατά την πειραματική άρδευση: Roma (αριστερά) και Rio Grande (δεξιά) (Πηγή: http://www.5-12. K (ως K2O)>200 mg·kg-1. το απόβλητο παραμένει ισχυρά οργανικό με το υπερκείμενο υγρό να είναι πλούσιο σε βιοαποικοδομήσιμο οργανικό υλικό και θρεπτικά (Ca. παρατηρήθηκαν για pH 11. 4. K. Η εφαρμογή έγινε σε επιφάνεια 36m2 και τα βασικά χαρακτηριστικά του εδάφους ήταν: pH 8. 1:22.τιμές 8.com). του αρχικού υγρού αποβλήτου. 3). επιτυγχάνοντας απομάκρυνση COD 40%.) που οδήγησαν σε μείωση του όγκου της κατά 60%. Η προσθήκη NaOH προξενεί την κατακρήμνιση υδροξειδίων Mg και Ca σύμφωνα με τις αντιδράσεις: 2 NaOH + Mg (HCO3 )2 ← → Mg (OH )2 ↓ +2 NaHCO3 2 NaOH + Ca (HCO3 )2 ← → Ca (OH )2 ↓ +2 NaHCO3 και ανθρακικών Mg και Ca σύμφωνα με τις αντιδράσεις: Ca (OH )2 + Ca (HCO3 )2 ← → 2CaCO3 ↓ +2 H 2 O Ca (OH )2 + Mg (HCO3 )2 ← → MgCO3 ↓ +CaCO3 ↓ +2 H 2 O .101%. Οι βέλτιστες συνθήκες ώστε να επαναχρησιμοποιηθούν τα απόβλητα στην καλλιέργεια της τομάτας.455 dSm-1. 8 .3 Επαναχρησιμοποίηση για άρδευση Τα πειράματα άρδευσης διεξήχθησαν στο Πειραματικό Κέντρο Escola Superior Agrária de Beja (Portugal) σε δύο ποικιλίες τομάτας Lycopersicon esculentum Mill (τύπου Roma και Rio Grande) (Εικ. με βάση μητρώο τιμών εδαφικού δυναμικού. P (ως P2O5)=135 mg·kg-1. ελαχιστοποιώντας το υδατικό στρες. N=0. από σήματα αισθητήρων ύδατος σε βάθη 20 και 35 cm.

0 42.0 66.1±9. Σύμφωνα με τους ερευνητές η υποχώρηση στην απόδοση για την ποικιλία Roma ήταν αναμενόμενη.8 66.2±25.1 99. καταγράφεται το χαμηλό επίπεδο Ca+ ως αποτέλεσμα της κατακρήμνισης του 50% του στοιχείου από το NaOH.6±3.4 6.6 0.ά.0±1.22±0.7±2.7±9.6 18.5 5.6 76.2±0. 2016).8±5.9±12.7 2.8 43.6±24.2±18.1±8.1 40.6±20.8 35.8 48.2 6.6±329 P μη ανιχν μη ανιχν μη ανιχν μη ανιχν μη ανιχν 13.4±15.8 7.0±4.4 62.3 MY 78.4 Αποδόσεις από την εφαρμογή των επεξεργασμένων αποβλήτων Τα σημαντικότερα αποτελέσματα από την εφαρμογή των τύπων νερών άρδευσης που παρασκευάσθηκαν.5 58.6±7.Πίνακας 5 Χαρακτηριστικά και αποδόσεις παρασκευασμένου νερού άρδευσης διαφορετικών διαλύσεων ορού γάλακτος (Prazeres et al.4 96. Παράλληλα.2±5.7±4.1±20.9 6.4±33.1 0. MY (marketable yield): Απόδοση Εμπορεύσιμων YBER (yield blossom-end rot): Απόδοση ασθενών τομάτων.0 15.3 45.0±6.6 136.4 54. YSE (yield solar exposure): Απόδοση προβληματικών λόγω ηλιακής έκθεσης FW (fruit weight): Μοναδιαίο βάρος φρέσκων φρούτων 4.2 419.4 Αποδόσεις Roma* (ton·ha-1) TY 107.6±6.1 113.96 TDS 688±51 796±44 1043±31 1602±198 2899±501 6653±1183 Na 97.5±1.3±2.1±10.7 11.1±64.6±1.5±5.2 YBER 6.0 40.7 Ca 74.3±1. θερμοκρασία τοξικότητα NH4+ κ.3±13.8 86.0 5.0±3. Αντίθετα.6±8.75 – 3.6 51.4±6.7 7. παρατηρείται ενίσχυση της επιδερμικής αντίστασης στην ηλιακή ακτινοβολία από 30-40% και για τις δύο ποικιλίες.7±0.03 2.8 92.5 60.6 217. καθώς έχει επισημανθεί από διάφορες ερευνητικές εργασίες ανάλογη συμπεριφορά σε συνθήκες οσμωτικού στρες.9±3.7 3.8±13. για τη Rio Grande από τις αρδεύσεις με Τ1 έως Τ3 παρατηρείται αύξηση του μοναδιαίου βάρους.0±8.0±0.6 76.6±0.2±6.0±14.5 YSE 8.4 115.0±0.5 MY 82.9 Mg 41. Επίσης.0±0.7 11.22 dSm-1).5±14.44±0.4 99.7 90.7±2.6 38.8 YBER 1.0±7.5±9.0±5.75±0.1 1. 9 .9±2.5±0.0±6.9 57.9 34.05 1.0 52.21 5.8±5.5±137 1638. η απορροφητική και σωρευτική ικανότητα της Rio Grande σε Ca και Κ.6±1.6 3.4±3.6±0.4 78. οδήγησε σε καλύτερα αποτελέσματα (21% αύξηση των εμπορεύσιμων προϊόντων στην περιοχή επιπέδου αλατότητας 1.1 12.5 734.0±6.6±1.5 71.1±8.2±8.36 10.6±5.02±0.5±2. που ενισχύει τέτοια φαινόμενα.2±3.8 3.7±15.0 147.4±4.) και ως μειονέκτημα.0 67.3±10.7±4. Οι φυσιολογικές ανομοιομορφίες αποδίδονται σε συνήθη αίτια (ακτινοβολία.11 3.5±0.6 5.9 4.3 FW (g) 62.4 2.6±9.9±1.6±14.1 FW (g) 52. Τ0 Τ1 (1:50) Τ2 (1:22) Τ3 (1:10) Τ4 (1:5) Τ5 (1:2) Φυσικοχημικές παράμετροι (mg· L-1) COD 30±19 172±57 404±107 895±278 1883±470 5014±1481 BOD 3±1 140±49 305±100 738±149 1675±574 4450±1652 EC (dSm-1) 1.22±0.6±27.5 75.6 48.6 91.2±8.6 * TY (total yield): Συνολική Απόδοση..7 124.5 44.4 41.7±13.3±3.2±2.02±0.9±20. όπως και η ανθεκτικότητά της σε αλατότητα.2±0.5 Αποδόσεις Rio Grande* (ton·ha-1) TY 103.3±13.3 123.5 92.8 49.2±1.8±1.6±1.2±19.2 102.6 N 3. παρουσιάζονται στον Πίνακα 5 και αφορούν εκτιμώμενες αποδόσεις των δύο ποικιλιών τομάτας που δοκιμάστηκαν.9 38.3 YSE 8.

McNeil D. Devkota K. Εναλλακτικές πρακτικές. UK: Wiley-Blackwell. Irrigation with recycled water: guidelines and regulations.. Critical Reviews in Environmental Science and Technology. Treated Wastewater in Agriculture. 2010. 2016. Martius C.152:243-250. Patanita M.V.G. Iqbal S. Luxembourg: EU. Guber A. 2015.J. and Angelakis A.P.P. Soil salinity management on raised beds with different furrow irrigation methods in saltaffected lands. Dôres J. Paranychianakis N. 2015. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Α΄ ΜΕΡΟΥΣ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ Brouwer C.. είναι αποτέλεσμα πολύχρονων διεργασιών σε κοινωνικό.. Final report – Part I.. Rivas J. and Angelakis A.. Agricultural Water Management. Paranychianakis N. India: Gene-Tech Books.. 2016. μπορεί να συμβάλλει στην εξυπηρέτηση των στόχων της ολοκληρωμένης διαχείρισης υγρών γεωργικών αποβλήτων. Efficient Management of Wastewater.. and Vlek P. (editors).. Salgot M. 10 . μπορούν να χρησιμοποιηθούν και να αποδώσουν.. Agricultural Water Management. and Knox J. and Kramer A.A.D. Saȉdi N. απαιτώντας όμως οικονομικές δυνατότητες και υψηλού επιπέδου τεχνογνωσία. Rome. και θα πρέπει πάντα να εξετάζεται σε συνάρτηση με πλήθος παραγόντων.. 2001. 2008. μπορούν να προσαρμόσουν κατάλληλα λειτουργικά σχήματα για συγκεκριμένες περιπτώσεις εδαφικής τυπολογίας ή καλλιεργειών. Haines R..N.. Irrigation methods. In: Baz I... Irrigation Engineering. όπως συνέβη στην αναφερόμενη μελέτη περίπτωσης.Z. Η αποδοτικότητα από την άρδευση καλλιεργειών με επεξεργασμένα υγρά απόβλητα αγροβιομηχανικής προέλευσης δεν είναι δεδομένη για κάθε ποικιλία προϊόντος.A.K. (editors). Jeffrey P.168:85-95. Agricultural reuse of cheese whey wastewater treated by NaOH precipitation for tomato production under several saline conditions and sludge management.K. Devkota M. όπως η καταβύθιση με NaOH. Italy: FAO. Estimating nitrogen leaching losses after compost application in furrow irrigated soils of Pakistan using HYDRUS-2D software. Salgot M. Sayre K..L.. Fine P. and Khan H.A. Agricultural Water Management. Kay M. and Heibloem M. Smith H. Η ορθή εφαρμογή κατάλληλων μεθόδων άρδευσης. 2015.A. 2011. σε κατάλληλες συνθήκες. Almeida M.N.. Van Long L. Otterpohl R. Lamers J. Η Ελλάδα με σχετική καθυστέρηση έχει καταφέρει να βρίσκεται μέσα στα έξι κράτη μέλη της ΕΕ που διαθέτουν ανάλογη νομοθεσία. The 2006 WHO Guidelines for Wastewater and Greywater Use in Agriculture: A Practical Interpretation. Snyder S.ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Το θεσμικό πλαίσιο που καλύπτει τη διαχείριση των υγρών αποβλήτων με σκοπό την επαναχρησιμοποίησή τους για ανάγκες άρδευσης. and Wendland C. In: Levy G. Άμεσες φυσικοχημικές μέθοδοι επεξεργασίας. and Bar-Tal A. Gupta R.. Germany: Springer. Reddy R. Optimising water reuse in the EU. Prins K.. and Carvalho F. New Delhi.... όπως στην περίπτωση της επιφανειακής άρδευσης με αυλάκια..45:1409-1468.V. Use and Impacts on the Soil Environment and Crops. Its Treatment and Reuse in Water-Scarce Countries.R. οικονομικό και επιστημονικό επίπεδο. Mara D. Water Reuse in EU States: Necessity for Uniform Criteria to Mitigate Human and Environmental Risks. Irrigation Water Management: Training manual no 5.N.167:62-74. Prazeres A. Mudgal S.

Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) αριθμ. World Health Organization (WHO). όρων και διαδικασιών για την επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων υγρών αποβλήτων (Β΄354) και συναφείς διατάξεις».L. οικ. Καθορισμός μέτρων. 2011. Τροποποίηση της υπ’ αριθ.2000.2011. ΦΕΚ 343Β/04. Ημερίδα ΔΕΥΑ Χανίων «Επαναχρησιμοποίηση Αστικών Λυμάτων για Άρδευση – Θεσμικό πλαίσιο. Volume 2: Wastewater Use in Agriculture.03. οικ. Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) αριθμ. Εγκύκλιος οικ. 145116. οικ.1997. ΦΕΚ 2220Β/09.05. UK: Wiley-Blackwell. ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ http://www.2013. εφαρμογές και προοπτικές για την Ελλάδα». Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) αριθμ.com/ 11 . Χανιά. and Bar-Tal A.. ΦΕΚ 192Β/14. Θεσμικό Πλαίσιο για την Επαναχρησιμοποίηση Επεξεργασμένων Υγρών Αποβλήτων. Use and Impacts on the Soil Environment and Crops. In: Levy G.06. Guidelines for the Safe Use of Wastewater. 145116/2011 κοινής υπουργικής απόφασης «Καθορισμός μέτρων. Excreta and Greywater. ΦΕΚ 354Β/08. USA: Metcalf & Eddy. 23. Έγκριση Κώδικα Ορθής Γεωργικής Πρακτικής.03.11. 2003.D.Shuval H. and Stensel H. 145447.ufseeds. ΦΕΚ 477Β/06. Geneva: WHO. 5673/400. World Health Organization (WHO). Excreta and Greywater. όρων και διαδικασιών για την επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων υγρών αποβλήτων και άλλες διατάξεις». ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ Γεωργακάκης Δ. Geneva: WHO. 4th ed. Wastewater Engineering.04.. Burton F.1995. Πάτρα: ΕΑΠ. 2006b. 2006a. 85167/820.09. Treated Wastewater in Agriculture. 191002. Λιάκου Ε.J. Health considerations in the recycling of water and use of treated wastewater in agriculture and other non-potable purposes. 2003. Treatment and Reuse.2013. Υγρά Γεωργικά Απόβλητα. Guidelines for the Safe Use of Wastewater. 8.2011. Tchobanoglous G. Υπουργική Απόφαση (ΥΑ) αριθ. όρων και διαδικασιών για την επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων υγρών αποβλήτων και άλλες διατάξεις. Inc. Volume 4: Excreta and Greywater Use in Agriculture. Περί όρων ιδρύσεως και λειτουργίας πτηνο-κτηνοτροφικών εγκαταστάσεων. (editors). Διευκρινίσεις σχετικά με την ορθή εφαρμογή της ΚΥΑ 145116/02-022011 (ΦΕΚ Β΄354/2011) «Καθορισμός μέτρων. Υγειονομική Διάταξη Υ1β/2000. Fine P. Μέτρα και όροι για την επεξεργασία αστικών λυμάτων. ΥΠΕΚΑ.

αν η ατμοσφαιρική θερμοκρασία είναι Tα=25 oC. 100 L  (β) Ο όγκος του διαλύματος που απαιτείται κάθε ημέρα είναι: L  mgCl 2  1 L   10.85 kg Cl2. Q 11520 ( ) 12 . ΑΠΑΝΤΗΣΗ Από τον τύπο (Λυμπεράτος. d  ΑΣΚΗΣΗ 2 Να υπολογίσετε το μέσο χρόνο παραμονής υγρών αποβλήτων σε μια αεριζόμενη λίμνη με εμβαδόν Α=12000 m2 και βάθος D=3 m.Β. (14 − 19)  o C  d  d Οπότε ο μέσος χρόνος παραμονής των αποβλήτων είναι: A ⋅ D 12000 ⋅ 3 θ= = d = 3.5 .000  L   10 mg  100 L  0. Επομένως η ποσότητα που πρέπει να διαλυθεί είναι: mg   kg  100 L  NaOCl  Cl 2  6  20.8 m/d.000 mgCl 2   L  = 22. να βρεθεί (α) η μάζα του NaOCl σε kg που πρέπει να διαλυθεί ανά 100 L νερό. ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΗ 1 Για την απολύμανση ενός δικτύου ύδρευσης με ογκομετρική παροχή Q=10.000  45 d  L  20. και ο συντελεστής f=0. ΑΠΑΝΤΗΣΗ (α) Το κάθε ένα kg NaOCl αποδίδει 0. ώστε να παρασκευαστεί διάλυμα με συγκέντρωση 20.35 NaOCl .125d . η θερμοκρασία των υγρών αποβλήτων στην είσοδο είναι Ti=14 oC. 2003): Ti − Tw = (Tw − Ta ) fA Q προσδιορίζεται η παροχή υγρών αποβλήτων Q: ( 19 − 25)  o C  m  m3 2   0.000 L/d.85Cl 2  kg  = 2.8  12000m = 11520 Q= . η θερμοκρασία των υγρών στη λίμνη είναι Tw=19 oC. απαιτείται 45 mg/L χλώριο. Εάν χρησιμοποιηθεί υποχλωριώδες νάτριο (NaOCl) το οποίο ουσιαστικά περιέχει 85% διαθέσιμο χλώριο.000 mg/L Cl2 και (β) ο όγκος του διαλύματος σε L που απαιτείται κάθε ημέρα.

Τα υγρά απόβλητα διατίθενται μια φορά την εβδομάδα για λίπανση εδαφικής έκτασης 8 στρεμμάτων. w  στρ ⋅ w  Άρα δεν γίνεται υπέρβαση του αποδεκτού οργανικού φορτίου και η έκταση είναι αρκετή. ΑΠΑΝΤΗΣΗ Σε μία εβδομάδα (w) το ποτοποιείο παράγει:  m 3  10 3 L  mg kg  kg   40  3 12000  = 480 COD . Πάτρα: ΕΑΠ. Αν το μέγιστο αποδεκτό οργανικό φορτίο που μπορεί να διατεθεί στο συγκεκριμένο τύπο εδάφους είναι Cmax=80 kg COD/(στρέμμα και εβδομάδα). να εξεταστεί αν η διαθέσιμη εδαφική έκταση είναι αρκετή για να καλύψει τις ανάγκες του ποτοποιείου χωρίς να γίνεται υπέρβαση του αποδεκτού οργανικού φορτίου.ΑΣΚΗΣΗ 3 Ένα ποτοποιείο παράγει 40 m3 υγρών αποβλήτων την εβδομάδα με οργανικό φορτίο C=12000 mg/L COD. 13 . 2003. BΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Β΄ ΜΕΡΟΥΣ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ Λυμπεράτος Γ. COD  6 w  m  L w  10 mg   Το μέγιστο συνολικό αποδεκτό οργανικό φορτίο είναι:   kg kg (8στρ ) 80 COD  = 640 COD . Αστικά Λύματα. Θεωρήστε ότι ο τύπος του διαθέσιμου εδάφους και οι κλιματικές συνθήκες επιτρέπουν διάθεση των υγρών αποβλήτων σε όλη τη διάρκεια του έτους.