You are on page 1of 43

Ἰωάννης Κρασσᾶς

Ἀντιστράτηγος ε.α.

100+1
Ἱστορικὰ
Ἄρθρα

Ἀθήνα Ἰούλιος 2016

Κάθε γνήσιο αντίτυπο φέρει τὴν ὑπογραφή τοῦ συγγραφέως:

Σειρά: Ἱστορικά
Τίτλος: 100+1 Ἱστορικά Ἄρθρα
Συγγραφέας: Ἰωάννης Κρασσᾶς
Ἀπαγορεύεται ἡ ἀναδημοσίευση, ἡ ἀναπαραγωγή ὁλική, ἤ μερική τοῦ περιεχομένου τοῦ βιβλίου μὲ ὁποιονδήποτε τρόπο, τμηματικῶς ἤ περιληπτικῶς στό πρωτότυπο ἤ σέ μετάφραση, ἤ ἄλλη διασκευή, χωρίς προηγουμένη ἔγγραφη ἄδεια τοῦ ἐκδότη καὶ συγγραφέως, σύμφωνα μέ τόν Νόμο 2121/1993 καί κατά τὴν Διεθνή Σύμβαση τῆς Βέρνης (πού ἔχει κυρωθεί μέ τόν Νόμο 100/1975).

ISBN 978-960-93-8271-7
Copyright Ιούλιος 2016: Ἰωάννης Κρασσᾶς
Γεωργίου Μπλέσσα 31
Παπάγου ΤΚ: 15669
Έκδοση Α΄ Αθήνα 2016

ΠΡΟΛΟΓΟΣ
Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς συμπληρώσεως 100 ἄρθρων μου στὴν στήλη
«Ἱστορικές Ἀναδρομές», στὴν ἑβδομαδιαία ἐφημερίδα «ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ», ἀποφάσισα τὴν ἔκδοση τους σὲ βιβλίο. Ὁ Λουκιανός ὁ Σαμοσατεύς εἶπε: «Δεινόν γε ἡ ἄγνοια καὶ πολλῶν κακῶν αἰτία τοῖς ἀνθρώποις, τὴν ἀλήθειαν ἀμαυροῦσα καὶ τὸν ἑκάστου βίον τῶν ἀνθρώπων
ἐπισκιάζουσα». Μὲ τὴν συγγραφή τῶν ἄρθρων, στοχεύω στὴν παρουσίαση ἱστορικῶν γεγονότων μὲ συνοπτικὸ, σαφῆ καὶ περιεκτικὸ τρόπο. Ἐπιδίωξίς του γράφοντος ὑπῆρξε ἡ τεκμηριωμένη περιληπτική ἀναφορά καὶ ὄχι ἡ ἀνάλυσις του γεγονότος. Τὰ περιλαμβανόμενα στὸ
βιβλίο ἱστορικά ἄρθρα ἀπαντοῦν στὰ ἐρωτήματα: Ποιὸς, τι, ποῦ, πότε, πῶς καὶ διατί. Γιὰ τὰ τέσσερα πρώτα ἐρωτήματα προσπάθησα νὰ
ἀπαντήσω μὲ τὴν μεγαλύτερη δυνατή ἀκρίβεια στηριζόμενος στὶς
πληροφορίες ποὺ ἄντλησα ἀπὸ τὴν βιβλιογραφία ποὺ παραθέτω στὸ
τέλος τοῦ βιβλίου. Τὸ «διατί και το πῶς» ἀποτελούν πάντοτε αντικείμενα διερευνήσεως. Ἡ ἑρμηνεία τῶν γεγονότων διηθεῖται μέσα ἀπό
τὰ πιστεύω, τὶς ἀρχές, τὸν χαρακτήρα, τὰ βιώματα, τὶς ἰδεολογίες, τὴν
λογική, τὶς ἰδεοληψίες, τὶς ἐμμονές καὶ τὰ ἀπωθημένα ἑκάστου. Ὁ ἥρωας γιὰ τοὺς μὲν μπορεῖ νὰ εἶναι ὁ προδότης γιὰ τοὺς δὲ. Ἡ ἀναζήτηση τῆς ἱστορικῆς ἀλήθειας ἀποτελεῖ πολλές φορές θέμα ὀπτικῆς
γωνίας, ἀλλά δέν μπορεῖ νὰ εὑρεθεί, χωρίς τὴν προσφυγή σέ πηγές
ἀπ’ ὅλες τὶς πλευρὲς. Ἡ πρόοδος καὶ ὁ πολιτισμός στηρίχθηκαν στὸν
ἀνθρώπινο μόχθο. Ἡ ἱστορία γράφεται δυστυχῶς μὲ τὸ αἶμα ἐκατομμυρίων ἀνθρώπων, των οποίων ἡ θυσία εἶναι συνήθως ἀποτέλεσμα
ἀποφάσεων τῶν ὀλίγων. Πιστεύω ὅτι ἐνυπάρχει στὴν φύση μας ἡ ἐπιθυμία νὰ ἐξουσιάζουμε τὴν ζωή τῶν συνανθρώπων μας. Ἀποτελεῖ ἕνα
ἀπό τὰ ἰσχυρότερα πάθη μας, τὸ ὁποῖο τιθασεύεται εὐτυχῶς ἀπό τὴν
δύναμη τῆς γνώσεως, ἡ ὁποία μᾶς βοηθᾶ νὰ ἐνεργούμε μὲ βάση τὴν
λογική καὶ ὄχι τὸ θυμικό μας.
Γιὰ πολλὰ ἀπὸ τὰ περιλαβανόμενα στὸ βιβλίο ἄρθρα ὑπάρχει
μεγάλη βιβλιογραφία. Γιὰ κάποιον ποὺ διαβάζει για πρώτη φορὰ σχετικά με τὴν «Ἀποστολή Ἑλληνικοῦ Στρατοῦ στὴν Οὐκρανία», τὸ ἄρθρο

θὰ τὸν κατατοπίσει σὲ γενικὲς γραμμὲς, γιὰ περισσότερες πληροφορίες, δύναται νὰ ἀνατρέξει στὶς παρεχόμενες πηγὲς. Τὰ ἄρθρα τῆς ἐφημερίδος εἶναι ἐκτάσεως 360 λέξεων, τὰ ὁποῖα προέκυψαν ἀπὸ σύμπτυξη κειμένων διπλασίων λέξεων. Αὐτὰ τὰ ἄρθρα στὴν ἐκτενὴ τους
μορφὴ συμπεριέλαβα σ΄αὐτό τὸ πόνημα. Ὁρισμένα ἐξ’ αὐτῶν ἔχουν
δημοσιευθεῖ στὴν μηνιαῖα ἐφημερίδα «ΕΘΝΙΚΗ ΗΧΩ» τῆς Ἑνώσεως
Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν Στρατοῦ (ΕΑΑΣ).
Τὰ περισσότερα ἄρθρα(88) ἀφορούν γεγονότα τῆς ἑλληνικής
ἱστορίας μετὰ τὴν ἐπανάσταση τοῦ 1821, 3 στὴν ἀρχαία ἑλληνική ἱστορία, 2 στὴν Βυζαντινὴ καὶ 7 σε διεθνὴ γεγονότα. Ἔδωσα μεγάλη
προσοχὴ στὴν ἀκρίβεια τῶν παρεχομένων πληροφοριῶν σχετικά μὲ
τὰ συμβάντα. Ὁρισμένα σημαντικά γεγονότα, ὅπως ἡ αἰτία τοῦ Ἐθνικοῦ Διχασμοῦ, ἐπαναλαμβάνονται σὲ σχετικά ἄρθρα. Τὰ ἄρθρα ἔχουν
τοποθετηθεῖ κατὰ χρονολογικὴ σειρὰ. Πέραν τῶν σχετικῶν μὲ τὰ ἄρθρα εἰκόνων, ἔχω παραθέσει φωτογραφίες γραμματοσήμων ποὺ ἔχουν ἐκδοθεῖ εἰς ἀνάμνηση τοῦ περιγραφομένου γεγονότος. Γιὰ τὰ
γνωμικὰ πρὸ τῶν ἄρθρων καὶ ὅπου ἀναπαράγονται ἐπακριβῶς τὰ
εἰπωθέντα, χρησιμοποίησα τὸ πολυτονικὸ σύστημα.
Εὔχομαι τὸ παρὸν βιβλίο νὰ ἀποδειχθεῖ ἐνδιαφέρον γιὰ τοὺς
αναγνώστες του καὶ ἐπωφελές γιὰ τὴν ἱστορική μνήμη.

Παπάγου Ἰούλιος 2016
Αντιστράτηγος ε.α. Ἰωάννης Κρασσᾶς

24. Το Κίνημα του Θέρισου…………………………………………………………………. Η Άφιξη του Όθωνος στην Ελλάδα…………………………………………………. 7. 15. Η Φρεγάτα « Ἑλλάς» της Επαναστάσεως του 1821……………………….. 8. Τα Παλαιά Ανάκτορα των Αθηνών…………………………………………………...... 30. 21. Ο Θάνατος του Παύλου Μελά………………………………………………………. 12. Η Ανεξαρτησία της Ελλάδος…………………………………………………………… Οι Αγνότεροι του 1821…………………………………………………………………… Η δολοφονία του Ιωάννη Καποδίστρια…………………………………………. Ο Ελληνοτουρκικός Πόλεμος του 1897…………………………………………… Η Πριγκίπισσα Αλίκη της Ελλάδος………………………………………………….……………………………………………………………. Ο Κωνσταντίνος ΙΑ΄ Δραγάσης Παλαιολόγος………………………………… Η Διακήρυξη Ανεξαρτησίας των Η. 36.. Ο Μακεδονομάχος Τέλλος Άγρας…………………………………………………… Η Κήρυξη του Α΄ Βαλκανικού Πολέμου…………………………………………. Η Αυτονομία της Βορείου Ηπείρου (1914)……………………………………… 8 9 15 19 22 25 28 31 34 37 40 43 47 50 53 55 58 62 65 68 71 74 77 80 83 86 89 92 95 98 101 104 107 110 113 116 118 121 124 127 . 9. 25..Π.. 31. 32. Η 3η Σεπτεμβρίου 1843………………………………………………………………….…………………………………. 37.. 18. Η Μάχη της Πέτρας……………………………………………………………………….. Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης………………………………………………………….………………………………………………………………. 22. 35. 13. 2.. 10.. 19. Η Ναυμαχία του Ναυαρίνου…………………………………………………………. Η Ναυμαχία του Γέροντα………………………………………………………………. 33.Α…………………………………………… Η Επανάσταση του 1821………………………………………………………………… Η Μάχη του Βαλτετσίου…………………………………………………………………. Ο Βασιλεύς Κωνσταντίνος Α΄…………. Βιογραφικό……………………. Η Κρίση της Ανατολικής Ρωμυλίας…………………………………………………. 14. Ο Διονύσιος Σολωμός……………………………………………………………………. 17. Η Μάχη των Θερμοπυλών……………………………………………………………… Η Ναυμαχία της Σαλαμίνος……………………………………………………………. 27. 6...…………………………………………………………………. 11.ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Ο Μέγας Αλέξανδρος……………………………………………………………………. 5. 16. 23.……………………………………………… Η Ναυμαχία της Έλλης…. 29.. 28. Η Μάχη Κιλκίς-Λαχανά.……………………………………………………………. Το Πρώτο Σύνταγμα της Ελλάδος…………………………………………………… Η Μάχη του Πέτα…………………………………………………………………………… Οι Μάχες στα Δερβενάκια. Η Έξοδος του Μεσολογγίου……………………………………………………………. Η Πτώχευση της Ελλάδος το 1893(Δυστυχῶς Ἐπτωχεύσαμεν)………. 4. 34. Πρόλογος……………………………………………………………………………………….. Η Μάχη του Μαντζικέρτ…………………………………………………………………. 20. 38.. 3.. 26. Η Απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης……………………………………………… Η δολοφονία του Βασιλέως Γεωργίου Α’……..

79. 58..……………… Το Κίνημα Λεοναρδόπουλου-Γαργαλίδη………………………………………… Η Συνθήκη Ειρήνης της Λωζάννης……………………………. 46..…………………………………………………….…………………..…………………………………… Αθήνα....…………………………………………………. Η Διάσκεψη της Γιάλτας……………. 130 133 136 139 144 146 148 150 153 156 159 162 165 167 170 173 176 179 182 185 188 191 194 197 200 204 207 210 213 216 221 224 227 230 233 236 239 242 245 248 251 254 .……………………………..… Η Συμφωνία της Καζέρτας………………..…………………………………………….. Το Θωρηκτό Σαλαμίς……………………………………………………………………… Η Εκεχειρία των Χριστουγέννων……………………………………………………. 56...………………………………………….…..... 57. 48... 80.. 65. 64.… Το Καθεστώς της 4ης Αυγούστου 1936….…….…………………………………….. 72. 75. 61.. 60.39. 63..…………………..…………………. Η Δολοφονία του Συνταγματάρχου Δημητρίου Ψαρρού…….………………………………………………………… Η Συμφωνία Ανακωχής της Μάχης των Δεκεμβριανών…...………………………….……………….. Η 28η Οκτωβρίου 1940...…………………………… Ο Ελευθέριος Βενιζέλος………………..…………………. Ο Θεόδωρος Πάγκαλος. Ο Ελληνικός Στρατός στην Ουκρανία……………………………………………… Ο Ελληνικός Στρατός στην Σμύρνη…………………………………………………. Χριστούγεννα 1944….……………………………………….………………………………………………………………. 77... Η Συνθηκολόγηση του Στρατηγού Τσολάκογλου. 74. 70.. Η Κατάληψη των Αθηνών από τους Γερμανούς…. 66..………………….. 42.……………………. Η Απόβαση στην Νορμανδία……. 49. 43.. 76. 69.…………….………………………….………………………………………. 44.......……………………………………………………………….. Η Επιχείρηση Μπαρμπαρόσα……………………………………. Η Ανεξάρτητος Μεραρχία………………………………………………………………. Η Συνθήκη των Σεβρών…………………………………………………………………...…………...…………………… Η Γερμανική Επίθεση κατά της Ελλάδος ……………….. 40.…………………………….……………………. 53. Η Επιχείρηση Ultra και η Μάχη της Κρήτης. Το Κίνημα της 1ης Μαρ 1935.. 78. 67...………….. Η Απελευθέρωση των Αθηνών…………………. Η Εκτέλεση των Έξι…………………………………………………………. Η Μάχη του Ελ Αλαμέιν………... 55. Το Κίνημα της 6ης Μαρτίου 1933.. 41.. Ο Τορπιλισμός της Έλλης.... Η Πρόταση Ειρήνης του Χίτλερ προς τον Μεταξά…………………………… Ο Ιωάννης Μεταξάς………..………. Η Σφαγή του Διστόμου. 59.…………………………… Το Κομμουνιστικό Κίνημα στην Μέση Ανατολή.……….………………………………….. 54. 51..……………………………...…………….. 50.. Το Δάγκωμα της Μαϊμούς……………………………………………………………… Ο Ελληνικός Στρατός στον Σαγγάριο……………………………………………….…………..…………………………… Το Δημοψήφισμα της 3ης Νοε 1935.. 62. 71.. 68.. Ο Εθνικός Διχασμός………………………………………………………………………. 45..………. Η Απαρχή του Εθνικού Διχασμού………………………………………..…………………………………………….....…………………. Ο Χρυσός της Ελλάδος κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο………………….………………………………... 52.…………………. Ο Γεώργιος Κονδύλης. 73.. Η Ανατίναξη της Γέφυρας του Γοργοποτάμου…. 47.. Η Γραμμή Οχυρών« Μεταξά»….

…………………………………………… Η Διάσκεψη του Πότσνταμ…………………………………………. 91. 99. Ο Ιωσήφ Στάλιν…………. 89..………………….…..……………………… Η Μάχη του Γράμμου………………………….....…………………….. 98. Η Συμφωνίια της Βάρκιζας………. Το Σχέδιο Άτσεσον για την Κύπρο………………………………. Ο Κυπριακός Απελευθερωτικός Αγώνας………………………….……………….………… ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ……………………………………………………………………………….. 90. προστάτιδα της Ιστορίας και της Επικής Ποιήσεως 257 260 264 267 269 272 275 277 280 283 286 289 292 295 298 303 306 309 312 315 317 321 .……………………… Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής………………………………………………. 97.……………………… Η Ένταξη της Ελλάδος στο ΝΑΤΟ…………………………. 88. Ο Γρηγόριος Αυξεντίου………………………. 1800) κόρη του Διός και της Μνημοσύνης.. 84. Το Πραξικόπημα κατά του Μακαρίου……………………….…………………. 96.…………………………..……………………………………………..………………….. 82.…………………...…………………….. 83.... Το Στρατιωτικό Κίνημα της 21ης Απριλίου 1967……………………………… Το Εγχείρημα του Βασιλέως Κωνσταντίνου…………………………………… Ο Γεώργιος Παπανδρέου……………………..………………………………………….. Η Τουρκική Εισβολή στην Κύπρο…………………………….. 92. Ο Πόλεμος της Κορέας………………………. 95.………………………………………… Οι Συμφωνίες Ζυρίχης και Λονδίνου…………………………. Ο Θεμιστοκλής Σοφούλης………………………………………. 86. Η Μούσα «Κλειώ» (Charles Meynier. Το Δόγμα Τρούμαν……………………………………………. 93. 101. Οι Διώξεις κατά των Ελλήνων της Κωνσταντινουπόλεως……………….…………………………………………………… Η Δίκη των Δωσιλόγων της Κατοχής…. 94.…………….…………………. 85.…………………. 100. 87.…………………… Ο Ουίνστων Τσώρτσιλ…………………………………………….81.

είτε αδράνησαν. της Μυούντας και της Μαγνησίας.). ο ηνωμένος Ελληνικός στόλος υπό την αρχηγία του Σπαρτιάτη στρατηγού Ευρυβιάδη. Οι Αθηναίοι τον εξόρισαν το 471 π. Αυτοκτόνησε. ο οποίος κατέστησε την Αθήνα την ισχυρότερη ναυτική δύναμη της Μεσογείου. η Σικυών. γυναῖκας. διαφύλαξε και την πορεία του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Η νίκη των Ελλήνων στην Σαλαμίνα αποτελεί μια από τις λαμπρότερες σελίδες της ιστορίας μας.-Μαγνησία Ιωνίας 459 π. Η κατάκτη- . θεῶν τε πατρώων ἔδη. Οι 15 πολιτείες οι οποίες επωμίσθηκαν την υπεράσπιση της Ελλάδος ήσαν: η Αθήνα.Χ). Υπήρξε ένας μεγαλοφυής και διορατικός ηγέτης. Ο Ξέρξης Εισβάλλει στην Ελλάδα Ο Ξέρξης μετά την ήττα του στον Μαραθώνα (490 π. κατεναυμάχησε τον Περσικό στόλο υπό τον Αριαβίγνη. Χ.(ή 28 Σεπτ. Οι λοιπές είτε μήδισαν (προσχώρησαν στους Πέρσες). η Σπάρτη. αδελφό του Ξέρξη. θῆκας τε προγόνων· νῦν ὑπὲρ πάντων ὁ ἀγὼν». η Τροιζήνα. ἐλευθεροῦτε πατρίδ᾿ ἐλευθεροῦτε δὲ παῖδας.Η Ναυμαχία της Σαλαμίνος «Ὦ παῖδες Ἑλλήνων.Χ. αποφάσισε να μετατρέψει την Ελλάδα σε περσική σατραπεία.Χ). όταν του ζητήθηκε να συμμετάσχει στην εκστρατεία κατά της Αιγύπτου. ούτε να στραφεί εναντίον της πατρίδος του. η Ηλεία. η Αρκαδία. η Επίδαυρος. οι Θεσπιές. Την 22α Σεπτεμβρίου του 480 π. ἴτε. η Ερμιόνη και η Φλειούς (πλησίον της Νεμέας).Χ. οι Πλαταιές. Δεν θέλησε να φανεί αγνώμων προς τον ευεργέτη του. Θεμιστοκλής ( Αθήνα 527 π. στον θαλάσσιο χώρο των στενών της Σαλαμίνος (Αμφιάλη-Ακρωτήριο Κυνόσουρας). τα Μέγαρα. Ο Ξέρξης τον δέχθηκε με μεγάλες τιμές και του παρεχώρησε τις προσόδους της Λαμψάκου. οι Μυκήνες. Ὁ Παιάνας τῶν Σαλαμινομάχων. η Κόρινθος. η οποία εκτός από την υπεράσπιση της ελευθερίας μας. η Τίρυνθα.

η τόλμη και η ναυτοσύνη των Ελλήνων. που μιλούσε περσικά. βρήκε τους δύο στόλους αντιμέτωπους. αμφιέρρεπε γιατί δεν είχε την στόφα του μεγάλου ηγέτη. όπου συγκεντρώθηκαν τα ελληνικά πλοία μετά την ναυμαχία του Αρτεμισίου. Η Περσία αποτελούσε την μοναδική υπερδύναμη εκείνης της εποχής και ο έλεγχος της Μεσογείου ήταν ζωτικής σημασίας για την ύπαρξή της. Ο ιδανικός χώρος για να συμβεί αυτό. παρότι αρχηγός. Έστειλε τον μικρασιάτη δούλο του Σίκινο.000. προκειμένου να τους εμποδίσει να διαφύγουν. να ειδοποιήσει τον Ξέρξη. Ο Ευρυβιάδης. Ο Θεμιστοκλής υπήρξε ο πρωταγωνιστής της ναυμαχίας της Σαλαμίνος. Επί των ελληνικών πλοίων επέβαιναν 70. Ο Θεμιστοκλής μεταχειριζόμενος κάθε μέσον. Ο Θεμιστοκλής παρέταξε τα αθηναϊκά πλοία στο αριστερό έναντι των φοινικικών. Η Αθήνα και η Σπάρτη συμμάχησαν για την αντιμετώπιση της απειλής του ενός εκατομμυρίου στρατιωτών και των 1.ση της χώρας μας θα ενίσχυε την κυριαρχία του Πέρσου βασιλέως και θα εξάλειφε μια «ἐν δυνάμει» απειλή για την αυτοκρατορία του. εκμεταλλευόμενοι τις ανώτερες ναυτικές ικανότητές τους και τα πλεονεκτήματα των ευέλικτων πλοίων τους. Ο Ξέρξης επιθυμούσε να τελειώνει με τους Έλληνες μια και καλή και γι’αυτό μετακίνησε τον στόλο του και έκλεισε τα στενά. ήταν τα στενά της Σαλαμίνος. Η Ναυμαχία Η αυγή της 22ας Σεπτ. ενώ επί των περσικών 250.000 άνδρες. Ο δαιμόνιος Αθηναίος στρατηγός συνειδητοποίησε ότι οι Έλληνες μόνο στην θάλασσα θα μπορούσαν να νικήσουν τους Πέρσες. Η γενναιότητα. Οι Έλληνες ανέπτυξαν 300 τριήρεις από τις 378 που διέθεταν. συνεπικουρούμενη από . ενώ ο Κορίνθιος ναύαρχος Αδείμαντος προτιμούσε να μεταβεί ο στόλος στον όρμο των Κεχριών. αγωνίσθηκε να πείσει τους συμπατριώτες του να εγκαταλείψουν την Αθήνα και να μεταβούν στα πλησιέστερα νησιά. που αποτελούσαν το ισχυρότερο τμήμα του εχθρικού στόλου. ενώ οι Πέρσες 700 από τις 1. Ο Θεμιστοκλής γνώριζε πολύ καλά ότι δεν θα υπάρξει άλλη ευκαιρία να βρεθεί συγκεντρωμένος όλος ο ελληνικός στολος. επιλέγοντας το πεδίο της μάχης.200 πλοίων. Ο Θεμιστοκλής τα έπαιξε όλα για όλα.000.

ανεγέρθηκε μνημείο στην Κυνόσουρα της Σαλαμίνας. Οι ελληνικές απώλειες ανήλθαν σε 40 πλοία. ἐλευθεροῦτε πατρίδα…» . Στο τέλος της ημέρας 200 περσικές τριήρεις μεταβλήθηκαν σε παλιόξυλα. στα παιχνιδίσματα του νερού με τον ήλιο. Οι Φοίνικες υποχώρησαν δημιουργώντας σύγχυση στο σύνολο του στόλου. ἲτε. Το ηθικό των Περσών κατρακύλησε στο βυθό της θάλασσας. Οι ευλαβείς όμως προσκυνητές του χώρου. Ο Ξέρξης αποχώρησε από την Ελλάδα αναθέτοντας την συνέχιση της εκστρατείας στον γαμπρό του Μαρδόνιο. Χωρίς την νίκη της Σαλαμίνος δεν θα υπήρχε ούτε Παρθενώνας. έδωσαν την νίκη στους προγόνους μας. αντάξιο της νεοελληνικής κακομοιριάς μας.τον δυτικό άνεμο. μπορούν να διακρίνουν τους Σαλαμινομάχους να μάχονται με ανδρεία και μπορούν να αφουγκραστούν στα γυρίσματα του ζέφυρου τον αντίλαλο του Παιάνα: « Ὦ παῖδες Ἑλλήνων. ούτε χρυσούς αιώνας. Ο Επίλογος Για την κοσμοϊστορική αυτή νίκη. η οποία εντάθηκε από τις καχυποψίες και τα φυλετικά μίση που ελλόχευαν στο βαρβαρικό στρατόπεδο.

Ο πρώτος ήταν αδελφός και ο δεύτερος υιός του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη. ο μονόχειρας Γεωργ. ἀρνοῦμαι νὰ ἐγγίσω μέχρι καὶ τοῦ ὀβολοῦ τὰ δημόσια χρήματα. αλλά και να συνεχίσουν να τους εισπράττουν. Την 06:35 της 27ης Σεπτεμβρίου 1831. διαφορετικής . προνόμιο που τούς δόθηκε επί τουρκοκρατίας. Ο Γάλλος φιλέλληνας Ιωάννης Εϋνάρδος τιμημένος με τον τίτλο του ευεργέτη της Ελλάδος (διέθεσε τεράστια χρηματικά ποσά υπέρ του αγώνος της ανεξαρτησίας και πλήρωσε μέρους του δανείου του 1832). δολοφόνησε τὴν πατρίδα του». Ο μοναδικός σωματοφύλακας του Καποδίστρια. 1831. Μαυρομιχάλη. με συναίσθηση της διεθνούς πραγματικότητας. δήλωσε: « Ὁ κακοῦργος ποὺ δολοφόνησε τὸν Καποδίστρια. Ιωάννης Καποδίστριας. στο Ναύπλιο στην είσοδο της εκκλησίας του Αγ. Ήταν άνθρωπος με διευρυμένη σκέψη. ευρύτατης μορφώσεως. Οι Μαυρομιχαλαίοι. Η φυλάκιση του Πετρόμπεη από τον Καποδίστρια υπήρξε η αφορμή του αποτρόπαιου εγκλήματος.Η Δολοφονία του Ιωάννη Καποδίστρια «Ἐφ’ ὅσον τὰ ἰδιαίτερα εἰσοδήματα μού ἀρκοῦν διὰ νὰ ζήσω. προικισμένος με τις ευγενέστερες αρετές της φυλής. ο Κωνσταντίνος και Γεώργιος Μαυρομιχάλης δολοφόνησαν τον πρώτο κυβερνήτη της Ελλάδος. Ο Γ. Ένας Ξεχωριστός Έλληνας Ο Ιωάννης Καποδίστριας γεννήθηκε στην Κέρκυρα την 10η Φεβρ 1776. Κοζώνης τραυμάτισε τον Κ. τον οποίο αποτέλειωσε το πλήθος. ιδιαιτέρων ικανοτήτων. οικογένεια με αναμφισβήτητη προσφορά στους εθνικούς αγώνες. ώθησαν τους συμπατριώτες τους σε εξέγερση αρνούμενοι όχι μόνον να πληρώνουν φόρους. Ιωάννη Καποδίστρια. Μαζί με τον κυβερνήτη δολοφονήθηκε η νομιμότητα και το εθνικό συμφέρον. Σπυρίδωνος. ἐνῶ εὑρισκόμεθα εἰς τὸ μέσον ἐρειπείων καί ἀνθρώπων βυθισμένων εἰς ἔσχατην ἔνδειαν». Μαυρομιχάλης μετά από 2 δίκες καταδικάσθηκε σε θάνατο και εκτελέσθηκε την 10η Οκτ. Υπήρξε βαθύτατα κατά την σκέψη και το ήθος Έλληνας.

Πολλοί πραγματικοί αλλά και όψιμοι αγωνιστές. Οι κατ’ επάγγελμα πολιτικοί τον ήθελαν όργανο εξυπηρετήσεως προσωπικών τους συμφερόντων. Στην προσπάθειά του εγκαθιδρύσεως συγχρόνου κράτους δικαίου. ο Καποδίστριας αποτέλεσε την σωτήρια λύση σε μια αλληλοσπαραζόμενη. αντιμετώπισε την λυσσαλέα αντίδραση αυτών που τους είχαν παραχωρηθεί αποκλειστικά οικονομικά προνόμια και δικαιώματα είσπραξεως φόρων(η Μανή και Ύδρα). Ανέλαβε ένα πολυμέτωπο αγώνα για την κατοχύρωση των συνόρων. Η δολοφονία του Ιωάννη Καποδίστρια. θεωρούσαν την υπακοή στους νόμους . για 7 χρόνια ως πρώτο κυβερνήτη της Ελλάδος. από πολιτικά πάθη. Εργαζόταν νυχθημερόν χωρίς να δεχθεί οποιαδήποτε αμοιβή. Ελλάδα. Την 14η Απριλίου του 1827. την δημιουργία κράτους. την δημαγωγική συκοφαντία. Από την θέση του υπουργού εξωτερικών της Ρωσίας(1815-1822) πρωταγωνίστησε στην διαμόρφωση του Ευρωπαϊκού χάρτη. η εθνική συνέλευση της Τροιζήνος τον επέλεξε ομόφωνα. την υπερβολή. Η Αντίδραση O Καποδίστριας αντιμετώπισε την αμετροέπεια.ποιότητας και υφής. Σε μια χρονική στιγμή που τα πάντα ευρίσκοντο στον αέρα. την ανόρθωση της οικονομίας και την καταπολέμηση της ληστείας και της πειρατείας. την απληστία και την αμέριμνη κριτική αυτών που ανέξοδα προέβαλλαν το απόλυτο. αλλά αντιθέτως ενίσχυε τα άδεια ταμεία από την προσωπική του περιουσία.

αρκεί να συνειδητοποιήσουμε ότι η διαφύλαξη της ενότητός μας και η υπακοή στην φωνή της λογικής και του μέτρου. αλλά και μας προκάλεσε ανυπολόγιστες συμφορές. Αγωνιστές με αναγνωρισμένο ήθος και κύρος. Δυστυχώς η μετατροπή του Έλληνα από «ραγιά» σε νομοταγή πολίτη είναι κάτι που δεν έχει πραγματοποιηθεί ακόμα. Δεν τις αξιοποιήσαμε αλλά τις «δολοφονήσαμε». . Τα Διδάγματα Σαν έθνος ιστορικά είχαμε τις ευκαιρίες μας να προοδεύσουμε και να ευημερήσουμε. Η δουλικότητα προς τους ισχυρούς και η δυσπιστία σε κάθε μορφή εξουσίας εξακολουθεί να χαρακτηρίζει πολλούς από εμάς. αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για την πρόοδο και την ευημερία. Είναι εκείνο το εγώ που δημιούργησε επιτεύγματα παγκοσμίου θαυμασμού. ιδιόμορφο. Είμαστε λαός προικισμένος που μας αξίζουν τα καλυτέρα. ελληνικό «εγώ μας». Αυτό όμως δεν ήταν αρκετό. γιατί αδυνατούμε να τιθασεύσουμε το τεράστιο.ταυτόσημη με την οθωμανική δουλεία. Κανάρης και άλλοι τον υποστήριξαν μέχρι τέλους. όπως ο Θεοδ. Κολοκοτρώνης ο Κων.

αφίχθη στο Ναύπλιο επιβαίνων της βρετανικής φρεγάτας «Μαδαγασκάρης». Εϋνάρδου πρὸς τὸν Ὄθωνα πρὶν από τὴν ἄφιξή του στὴν Ἑλλάδα.500 Βαυαρούς στρατιώτες. Την 18η Ιανουαρίου 1833. σε μία λαμπρή χειμερινή ημέρα. Ἀσχολοῦνται ἀποκλειστικῶς μὲ τὰ ἱδιαίτερά τους συμφέροντα.Η Άφιξη του Όθωνος στην Ελλάδα «Αἱ πληγαί τῆς Ἑλλάδος εἶναι οἱ ἀρχηγοί της. Ακριβές αντίγραφο του ευρισκομένου στο Μόναχο πίνακος. φιλοτεχνηθέντος υπό του Νικ. τα παρατεταγμένα στρατεύματα. υπό τις θερμές εκδηλώσεις χιλιάδων Ελλήνων. απετέλεσε γεγονός εξαιρετικής σημασίας για την Ευρώπη. Βρετανίας. ο πρώτος Βασιλεύς της Ελλάδος. Ο Όθων πάτησε τα ελληνικά χώματα την 25η Ιαν. και οι κανονιοβολισμοί προσέδωσαν ιδιαίτερο μεγαλείο και χρώμα στην τελετή υποδοχής. πάντα ὑπὸ τὸ πρόσχημα τοῦ ἀγνότερου πατριωτισμοῦ». δευτερότοκος υιός του βασιλέως Λουδοβίκου του Α΄ της Βαυαρίας. Η απελευθέρωση ενός χριστιανικού έθνους μετά από 4 αιώνες Οθωμανικής δουλείας. ο δεκαεπτάχρονος Όθων. Φερεκύδου. Τα σημαιοστολισμένα πλοία. Γαλλίας και Ρωσίας και 45 μεταγωγικά τα οποία μετέφεραν 3. Τον άνακτα συνόδευαν 25 πολεμικά πλοία της Μ. Η άφιξη του Όθωνος στην Ελλάδα. . προσελθόντων στο Ναύπλιο απ’ όλη την χώρα. Ἀπὸ ἐπιστολή τοῦ Ἐλβετοῦ φιλέλληνος Ιωαν.

έως την εκθρόνισή του (23η Οκτ. Οι Βαυαροί ήσαν οι πλέον κατάλληλοι.Το σίγουρο είναι ότι δεν κατανόησε ποτέ την νοοτροπία του Ελληνικού λαού. Έθεσε ως σκοπό του την οικοδόμηση του Βασιλείου της Ελλάδος στα πρότυπα των συγχρόνων ευρωπαϊκών κρατών και την αναβίωση της αρχαίας πολιτιστικής κληρονομιάς μας. όταν ασκούμε την εξουσία. Ο καθημαγμένος ελληνικός λαός από τις θυσίες της επαναστάσεως και την αναρχία που ακολούθησε την δολοφονία του Καποδίστρια. Εάν ήταν μεγαλύτερος σε ηλικία. για να ασκήσει τα καθήκοντα του ηγεμόνος. στοιχεία απαραίτητα για την πρόοδο και την ευημερία μιας χώρας. Η αυστηρή γερμανική αγωγή είχε ενσταλάξει μέσα του την υποταγή σε ένα πεπρωμένο το οποίο θεωρούσε θεϊκής προελεύσεως. στην τυπολατρία και στην ατεκνία1 του. μετά την εκθρόνισή του. Ως λαός για την 16 Σύγχρονοι μελετητές μετά από εξέταση του DNA της Αμαλίας. αλλά ούτε ο λαός την δική του. για να οργανώσουν σύγχρονες διοικητικές υποδομές και ένα περιβάλλον ασφάλειας και νομιμότητος. Πολλοί επικριτές του Όθωνος επικεντρώνονται στην απολυταρχικότητα. Ο Όθων αγάπησε ειλικρινά τον λαό και την χώρα που του ανέθεσαν να κυβερνήσει από την πρώτη στιγμή. προσέβλεπε στο πρόσωπο του νεαρού Βασιλέως την ως δια μαγείας σωτηρία από όλα τα δεινά του. Το χάος που παρέλαβε και η αναρχία που επικράτησε. 1862). αποδεικνύουν δυστυχώς ένα γεγονός το οποίο δυσκολευόμαστε να παραδεχθούμε. Το Όραμα του Όθωνος Το νέο ελληνικό κράτος έπρεπε να οικοδομηθεί εκ του μηδενός. στην σχολαστικότητα. . το πιθανότερο είναι να ακολουθούσε το παράδειγμα του Λεοπόλδου του Βελγίου ο οποίος αποποιήθηκε το στέμμα της Ελλάδος. την αδυναμία τηρήσεως της νομιμότητος. Γι’ αυτό τον λόγο επαγγέλθηκε την «Μεγάλη Ιδέα» χάρις στην οποία τριπλασιάσθηκε η Ελλάς. Ο Όθων συνειδητοποίησε ότι η επιβίωση του μικρού βασιλείου εξαρτάτο από την απελευθέρωση των εκτός ορίων Ελλήνων.Ο Νέος Μονάρχης Ο έφηβος μονάρχης είχε διαπαιδαγωγηθεί. διαπίστωσαν ότι δεν μπορούσε να τεκνοποιήσει ως πάσχουσα από αγενεσία κόλπου.

Είναι η μεγαλύτερος παραγωγός γεωργικών προϊόντων στην Γερμανία. αλλά ούτε το θέλαμε. της ανούσιας πολυπραγμοσύνης μας. είχαμε τις ευκαιρίες μας. μας ήταν να αποκτήσουμε ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό σύνταγμα. προτιμούμε την ήπια προσαρμογή και τις συνεχείς αναβολές. επιδεικνύουμε αξιοθαύμαστη ενεργητικότητα και ταχύτητα. αλλά δεν τις αξιοποιήσαμε λόγω του αυτοκαταστροφικού εγωισμού μας. της απύθμενης ανοησίας μας και της επικίνδυνης αμάθειας μας. Το κύριο μέλημά.εκπλήρωση των δύσκολων στόχων. με ισχυρή συγχρόνως βιομηχανία. Η Βαυαρία αποτελούσε και συνεχίζει να αποτελεί χώρα πρότυπο. στην κατεδάφιση όμως. Ο Όθων προσπάθησε να μας εκσυγχρονίσει. Όπως έγραψε ο Κώστας Βάρναλης στους «Μοιραίους»: «Φταίει το ζαβό το ριζικό μας! Φταίει ο Θεός που μας μισεί! Φταίει το κεφάλι το κακό μας!» . ούτε το μπορούσαμε. ως προπέτασμα για την κάλυψη των ανομιών μας όταν ασκούμε την εξουσία και την διατήρηση δομών εξουσίας από την τουρκοκρατία. Ως χώρα μετά. την ανεξαρτησία μας.

) μετά από αναγνωρίσεις. Την επομένη ημέρα(13 Οκτ. 1912. διεμήνυε: « Παρακαλῶ νὰ ἔχετε ὑπ’ὅψιν. στην οποία ανέφερε ότι η προέλαση του στρατού προς την Θεσσαλονίκη ή προς το Μοναστήρι θα εξαρτηθεί από τη κατεύθυνση υποχωρήσεως των εχθρικών δυνάμεων.Η Απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης «Σιγᾶν τὴν ἀλήθειαν. 1912 μετά την νίκη του Σαρανταπόρου και της Ελασσόνας. η οποία αφορούσε την άνευ όρων παράδοση της Θεσσαλονίκης. την 21:20 της 13ης Οκτ. αποδέχθηκε την πρόταση του Έλληνα αρχιστράτηγου διαδόχου Κωνσταντίνου. . Την 26η Οκτωβρίου 1912. Πυθαγόρας (Ἀρχαῖος Ἕλληνας φιλόσοφος ἀπό την Σάμο). 70. ὅτι σπουδαῖοι πο- 2 70 πυροβόλα. Δεν υπήρξε καμία συμφωνία για την εδαφική κατανομή μεταξύ των επιτιθέμενων. Οι παραδοθέντες ανήρχοντο σε 1. χρυσόν ἐστίν θάπτειν». ο λοχαγός του μηχανικού Εξαδάκτυλος Αθανάσιος μαζί με τον Ίωνα Δραγούμη. η Ελλάδα μαζί με την Βουλγαρία.000 στρατιώτες με όλο τον οπλισμό τους2. διαπιστώθηκε ότι ο εχθρός εκινείτο προς Θεσσαλονίκη. ο οποίος έφθασε στην Θεσσαλονίκη με μία ημέρα καθυστέρηση. την Σερβία και το Μαυροβούνιο κήρυξαν τον πόλεμο κατά της Τουρκιάς. ο Τούρκος στρατηγός Ταξίν Πασάς διοικητής του 8ου Σώματος Στρατού. σύμφωνα με την οποία διέτασσε την στρατιά να κινηθεί προς Θεσσαλονίκη.000 αξιωματικούς και 25. ο Κωνσταντίνος από τα Σέρβια εξέδωσε διαταγή. Ο Κωνσταντίνος ευρισκόμενος στην Κοζάνη εξέδωσε νέα διαταγή επιχειρήσεων την 20:00. Την 12η Οκτ. οπότε ίσχυε το «μακάριοι οἱ κατέχοντες». 30 πολυβόλα. Ο Α΄ Βαλκανικός Πόλεμος Την 5η Οκτ. Ο Βενιζέλος σε τηλεγράφημα του προς τον Κωνσταντίνο. Μετά από 482 χρόνια οθωμανικής δουλείας.000 τυφέκια και παντός είδους πολεμικό υλικό. Ο ελληνικός στρατός πρόλαβε τον βουλγαρικό. ύψωσαν την γαλανόλευκη στο ελληνικό προξενείο στην παραλία.

μετά την εκθρόνιση του Κωνσταντίνου. ο Αντιστράτηγος Παναγιώτης Παναγάκος και ο Ιωάννης Παπαφλωράτος.λιτικοί λόγοι ἐπιβάλλουσι νὰ εὑρεθῶμεν μίαν ὥραν ταχύτερον εἰς Θεσσαλονίκην». όταν του τηλε- Ο Βασιλεύς Γεώργιος Α΄ και ο Διάδοχος Κωνσταντίνος εισέρχονται στην Θεσσαλονίκη. 3 Την περιγραφόμενη σειρά των γεγονότων υποστηρίζουν ο Σπυρίδων Μαρκεζίνης. η οποία υπερίσχυσε της επιμονής του Κωνσταντίνου. Η ανταλλαγή ή όχι αυτών των τηλεγραφημάτων εξακολουθεί να αποτελεί ακόμα αιτία αντιπαραθέσεων. . προκειμένου να προηγείται της διαταγής επιχειρήσεως του Κωνσταντίνου της 13ης Οκτωβρίου3. γράφησε την πρόθεσή του. χωρίς όμως να προσκομίσει και τα μνημονευθέντα τηλεγραφήματα. στα βιβλία τους που αναγράφονται στην βιβλιογραφία του βιβλίου. Η Αναζήτηση της Αλήθειας Η αποστολή αυτού του τηλεγραφήματος αναφέρθηκε τον Νοεμ. του 1917 από τον Βενιζέλο σε ομιλία του στο κοινοβούλιο. Άλλαξε επίσης εκ των υστέρων την ημερομηνία αποστολής του τηλεγραφήματός του κατά μια ημέρα ενωρίτερα. Ο Βενιζέλος ήθελε να αποδείξει ότι η στροφή του στρατού προς την Θεσσαλονίκη υπήρξε αποτέλεσμα της πολιτικής διορατικότητάς του. Ο Βενιζέλος ανέφερε στην ομιλία του ότι απαγόρευσε ρητά στον Κωνσταντίνο να κινηθεί προς Μοναστήριο.

όφειλε να παραιτηθεί. Ο Βενιζέλος ήταν προϊστάμενός του. Στην συνέχεια ο Βενιζέλος προήγαγε τον Κωνσταντίνο σε στρατηγό και τον απέστειλε στο μέτωπο της Ηπείρου. Εάν δεν τον εμπιστευόταν ή δεν μπορούσε να συνεργαστεί μαζί του. ως Πρωθυπουργός και υπουργός στρατιωτικών. ανέλαβε την διοίκηση της Στρατιάς Θεσσαλίας. Τίποτα απ’ αυτά δεν συνέβη και είναι δυνατόν να υποτεθεί ότι λόγω της κρισιμότητος των καταστάσεων. όλα πήγαιναν περίφημα. για να απελευθερώσει τα Ιωάννινα. Ο Βενιζέλος τού ζήτησε να ηγηθεί του στρατού και. εάν δεν συνέβαινε ο διχασμός. προτάχθηκε και από τους δύο το εθνικό συμφέρον. Όσο αναγνώριζε ο ένας στον άλλο τον ρόλο του και τις ικανότητές του. έκαστος στο είδος του. τον διαδέχθηκε στον θρόνο. ο Κωνσταντίνος με τον βαθμό του αντιστρατήγου. .Η Ιστορία με την Ματιά της Λογικής Κατά τον Α΄ Βαλκανικό πόλεμο. παρότι προϊστάμενος πλέον του πρωθυπουργού. το έκαμε με γνώμονα το εθνικό συμφέρον. Εφόσον διαφώνησε μαζί του. Η ιστορία των τηλεγραφημάτων δεν θα απασχολούσε κανέναν. είχε υποχρέωση να τον αντικαταστήσει και ο Κωνσταντίνος εάν διαφωνούσε. Ο ένας ήταν γεννημένος πολιτικός και ο άλλος στρατιώτης. Στον Β΄ Βαλκανικό Πόλεμο ο Κωνσταντίνος μετά την δολοφονία του Γεωργίου του Α΄. θα μπορούσε να ενισχύσει τις δυνάμεις του Αντιστρατήγου Σαπουντζάκη ή να αναθέσει αυτή την αποστολή σε κάποιον άλλον στρατηγό.

μια σειρά ανεπισήμων ανακωχών έλαβαν χώρα στο Δυτικό μέτωπο (Γερμανία-Γαλλία). Υπήρξε το αποτέλεσμα . ούτε αυτομόλησαν στον εχθρό. «Ἡ εὐδαιμονία εἶναι ἐλευθερία καὶ ἡ ἐλευθερία εἶναι ἀνδρεία. Άγαλμα εις ανάμνηση της ανακωχής των Χριστουγέννων κατά τον Α΄ ΠΠ. Γερμανοί και Βρετανοί στρατιώτες βγήκαν από τα χαρακώματά τους και συναντήθηκαν άοπλοι στην ουδέτερη ζώνη. Η πράξη αυτών των στρατιωτών δεν συνιστούσε παράβαση του καθήκοντος. Σε μία πρωτόγνωρη ενέργεια για εμπόλεμους οι στρατιώτες συνομίλησαν. δὲν πρέπει νὰ δειλιάζετε μπροστὰ στοὺς κινδύνους τοῦ πολέμου». μεταξύ αντιμαχομένων μονάδων. Τα Χριστούγεννα του 1914. Το Νόημα του Καθήκοντος του Στρατιώτου προς την Πατρίδα Ήταν το πρώτο έτος του πολέμου και τηρούνταν ακόμα οι αρχές του στρατιωτικού κώδικα τιμής. Σε ορισμένες περιπτώσεις έπαιξαν ποδόσφαιρο και έκαναν κοινές κηδείες συναδέλφων τους. τραγούδησαν τα κάλαντα και αντάλλαξαν ευχές και δώρα. γιατί δεν παραδόθηκαν. Ἀπό τὸν Ἐπιτάφιο τοῦ Περικλέους.Η Εκεχειρία των Χριστουγέννων «Τὸ εὔδαιμον τὸ ἐλεύθερον. τὸ δ' ἐλεύθερον τὸ εὔψυχον κρίναντες μὴ περιορᾶσθε τοὺς πολεμικοὺς κινδύνους». Τα επόμενα χρόνια η εκτέλεση του χρέους προς την πατρίδα υπάκουσε στο τυφλό μίσος και την επιθυμία για την πλήρη εξόντωση του αντιπάλου.

της αμοιβαίας αναγνωρίσεως του δικαιώματος υπερασπίσεως των εθνικών τους συμφερόντων. ἐλευθεροῦτε πατρίδ' ἐλευθεροῦτε δε παῖδας. Κάθε στρατιώτης ανεξαρτήτως βαθμού υπερασπίζεται με τα όπλα τα συμφέροντα της πατρίδος του. τους βωμούς των πατρώων Θεών και τους τάφους των προγόνων του. υποχρεούμενος κατά την εκτέλεση του ύψιστου αυτού καθήκοντος να αφαιρέσει ζωές. Δυστυχώς ο παραλογισμός του πολέμου επιβάλλει να πολεμήσεις μέχρι τελικής πτώσεως με ανθρώπους που δεν γνωρίζεις. Πολεμάω δεν σημαίνει ότι μετατρέπομαι σε δολοφόνο. Οι Υπέρ Πατρίδος Πεσόντες Ο Περικλής στον επιτάφιό του κατά το πρώτο έτος του Πελοποννησιακού πολέμου διατυπώνει με μοναδικό τρόπο τις υποχρεώσεις της πολιτείας προς τα στρατευμένα παιδιά της και την απόδοση των οφειλόμενων τιμών προς τους πεσόντες υπέρ πατρίδος. Η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων επιθυμούν την ειρήνη. δικαιοσύνη και ευσπλαχνία. Κάθε πολίτης έχει την ιερά υποχρέωση να υπερασπίζεται την πατρίδα του. όπως αναφέρει ο Αισχύλος στον παιάνα των Σαλαμινομάχων4. Δεν υπάρχει σόφισμα. Ο στρατιώτης πάντοτε παραμένει άνθρωπος. γυναίκας. με γενναιότητα. παῖδες Ἑλλήνων. τα παιδιά. Όταν καλούμαστε όμως να επιλέξουμε μεταξύ ειρήνης και υποδουλώσεως. θεῶν τὲ πατρώων ἔδη. τότε έκαστος οφείλει να αναλάβει τις ευθύνες του. ἴτε. . θήκας τε προγόνων νῦν ὑπὲρ πάντων ἀγών». με τις ο4 «Ὦ. Ο στρατιώτης ενεργεί έχοντας πάντοτε κατά νου ότι πρέπει να σέβεται την στρατιωτική τιμή. από τον οποίο αναμένουμε να φέρει εις πέρας μια ιδιαίτερα δύσκολη αποστολή. ή να θυσιάσει την δική του. ιδεολόγημα ή κομματικό μανιφέστο το οποίο να μπορεί να ανατρέψει τις αξίες των αρχαίων προγόνων μας. τις γυναίκες. όπως αυτή έχει διαμορφωθεί ανά τους αιώνες. Η αναγνώριση της προσφοράς και της θυσίας του από την πατρίδα πρέπει να γίνεται με έναν ιδιαίτερο και ξεχωριστό τρόπο. Αἰσχύλος ἀπὸ τὴν τραγωδία Πέρσαι. γιατί αυτό που πράττει δεν είναι ούτε συνηθισμένο ούτε αυτονόητο. ούτε σε κάποιο άτομο το οποίο ικανοποιεί κατώτερα ένστικτα ή διαστροφές.

3. . τότε χάνονται όλα.34.ποίες κέρδισαν την αιωνιότητα και διαμόρφωσαν τον παγκόσμιο πολιτισμό. «Μία δὲ κλίνη κενὴ φέρεται ἐστρωμένη τῶν ἀφανῶν. οἵ ἄν μὴ εὐρεθῶσιν ἐς ἀναίρεσιν».Το άγαλμα του νεκρού ξαπλωμένου στρατιώτου «Ὁπλίτη Ἐκτάδην Κειμένου» είναι έργο του γλύπτη Φωκίωνα Ρώκ. όταν αυτό εκλείψει. Κανένας πολιτικάντης ή σοφιστής δεν έχει το δικαίωμα να απαξιώσει να παραβλέψει ή να ανατρέψει την υποχρέωση των πολιτών να θυσιάζονται για την πατρίδα τους. Η δόξα της πατρίδος μας οφείλεται στην ξεχωριστή προσφορά τους. Κατασκευάσθηκε επί κυβερνήσεως Ελευθερίου Βενιζέλου έμπροσθεν του Κοινοβουλίου και εγκαινιάη σθηκε την 25 Μαρτίου 1932 από τον ίδιον . 5 Η κατασκευή του μνημείου αποφασίσθηκε το Μάρτιο του 1926 από τον δικτάτορα Θεόδωρο Πάγκαλο(Πρωθυπουργός και Υπουργός Στρατιωτικών). ενώ το σχέδιο του μνημείο επιμελήθηκεκ ο αρχιτέκτονας Μανώλης Λαζαρίδης . Δεν υπάρχει υποκατάστατο του καθήκοντος των πολιτών προς υπεράσπιση της πατρίδος και. Θουκυδίδης 2. ενώ οι συμφορές μας στην έλλειψη προθύμων να θυσιασθούν. Η αναγνώριση της προσφοράς του Έλληνος στρατιώτου ανά τους αιώνες δεν είναι δυνατόν να περιορίζεται στο χώρο του μνημείου του «Αγνώστου Στρατιώτου5».

στρέφονταν κατά της βασιλείας και υ- . ως πρωθυπουργός της χώρας. ο Πλαστήρας υποχρέωσε τον Πάγκαλο να παραιτηθεί από τον στρατό. τον ανέτρεψε ο στρατηγός Κονδύλης. έναντι του αντιπάλου του Κων. λόγω της αντιθέσεώς του για την υπογραφή της συνθήκης της Λωζάννης. Την 5η Ιανουαρίου 1926 ο αντιστράτηγος εν αποστρατείᾳ Θεόδωρος Πάγκαλος. Παρέμεινε έγκλειστος στις φυλακές Ιτζεντίν της Κρήτης μέχρι τον Ιούλιο του 1928. Η συμφωνία ανατροπής του έκλεισε στο κοσμικό κέντρο «Γή του Έρωτος» στο Φάληρο. ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ναύαρχος Παύλος Κουντουριώτης παραιτήθηκε. Βενιζέλος. με το οποίο γνωστοποίησε την απόφασή του να περιβληθεί με αυξημένες εξουσίες.Ο Θεόδωρος Πάγκαλος (Σαλαμίνα 1878-Κηφισιά 1952) «Ἡ ἐξουσία δὲν διαφθείρει τούς ἀνθρώπους. χωρίς να προσαχθεί σε δίκη. Η Δ΄ εθνοσυνέλευση αποτέλεσε προϊόν της «επαναστάσεως του 1922». λόγω των αυθαιρεσιών του δικτάτορος. απηύθυνε διάγγελμα στον ελληνικό λαό μέσω του τύπου. Την 25η Ιουνίου 1925 ηγήθηκε στρατιωτικού κινήματος. ανέτρεψε την κυβέρνηση του Ανδρέα Μιχαλακοπούλου και σχημάτισε κυβέρνηση υπό την προεδρία του. Όλα αυτά τα κινήματα εκδηλώθηκαν στο όνομα του εθνικού συμφέροντος. Δεμερτζή. Στις εκλογές του Δεκεμβρίου του 1923 εκλέχθηκε ως ανεξάρτητος βουλευτής στην περιφέρεια Θεσσαλονίκης. Ο Πάγκαλος έθεσε υποψηφιότητα και εκλέχθηκε πανηγυρικά Πρόεδρος της Δημοκρατίας με συντριπτική πλειοψηφία. Την 15η Μαρτίου 1926. αφού προσεταιρίσθηκε αξιωματικούς πιστούς στον Πάγκαλο. οπότε τον αποφυλάκισε ο Ελ. Γουίλιαμ Γκάντις (1922-1998) Ἀμερικανός συγγραφέας. οἱ ἄνθρωποι διαφθείρουν τὴν ἐξουσία». Την 22α Αυγούστου 1926. Τον Ιούλιο του 1923. 1916 και του 1922. Πάγκαλος ο Κινηματίας Ο Πάγκαλος συμμετείχε στα στρατιωτικά κινήματα του 1909. Ο Πάγκαλος έλαβε πανηγυρικά ψήφο εμπιστοσύνης από το κοινοβούλιο και στην συνέχεια το διέλυσε την 30η Σεπτεμβρίου του ιδίου έτους.

Οι στρατιωτικοί περιφρόνησαν τους πολιτικούς για δύο κυρίους λόγους. Δεν θα πρέπει όμως να παραβλέπεται το γεγονός ότι. ήσαν ήρωες στα μάτια του λαού. όποτε τους συνέφερε. όσοι συμμετείχαν σε επιχειρήσεις επί μία δεκαετία (191222). Η Δικτατορία Ο Πάγκαλος υπήρξε ένας ιδιόρρυθμος δικτάτορας. Ο Θεόδ. Οι θυσίες και οι κακουχίες του μετώπου δεν έγιναν ποτέ πλήρως αντιληπτές από τους περισσότερους πολιτικούς. εδραιώθηκε η πεποίθηση στους περισσότερους πολιτικούς ότι η εκάστοτε κυβέρνηση θα πρέπει να είναι αρεστή στον στρατό και όχι το αντίστροφο.000 χρυσών λιρών. Παρορμητικός και θαρραλέος εισέβαλε στην Βουλγαρία αγνοώντας την διπλωματική οδό. Από την άλλη πλευρά ο δι- . Πάγκαλος δικτάτωρ.πέρ της δημοκρατίας. με οδυνηρά πολλές φορές αποτελέσματα. Οι οργανωτές αυτών των κινημάτων θεωρήθηκαν «δημοκρατικοί» αξιωματικοί. σεβόμενοι όμως την δημοκρατική νομιμότητα. Πίστευε ότι μπορούσε να ανακτήσει δια των όπλων την Ανατολική Θράκη και να απελευθερώσει την Κωνσταντινούπολη. Αποτέλεσμα αυτής της νοοτροπίας υπήρξε η νομιμοποίηση του πραξικοπήματος του Πάγκαλου από την βουλή. Οι πολίτικες αποφάσεις δεν ελάμβαναν υπόψη τις στρατιωτικές ανάγκες. Δεν μπόρεσε να διαγράψει το όραμα της «Μεγάλης Ιδέας» και ηρνείτο να αποδεχτεί τις συνέπειες της μικρασιατικής καταστροφής. ενέργεια η οποία μας κόστισε πρόστιμο 50. Από την στιγμή δε που τους δόθηκε η απαραίτητη πολιτική κάλυψη. αλλά σταμάτησε τις βουλγαρικές αξιώσεις και προκλήσεις.

ιδρύθηκε η Ακαδημία Αθηνών. της κατάληψεως της Κέρκυρας από τον Μουσολίνι (31 Αυγ. είχε σαν αποτέλεσμα ταπεινωτικούς για την Ελλάδα όρους και δεκαπλάσιο πρόστιμο. 1923). Η χαλάρωση των πολιτικών ηθών ήταν το κληροδότημα που βάρυνε αποκρουστικά την μετέπειτα πολιτική ζωή. κτίσθηκε το νέο μέγαρο του Μετοχικού Ταμείου Στρατού (σημερινό ΑΤΤΙΚΑ) και αποφασίσθηκε η κατασκευή του μνημείου του « Αγνώστου Στρατιώτου» . Ας μην ξεχνάμε ότι στην κατάληψη της Κέρκυρας ήμασταν οι αδικούμενοι. Η δεκατετράμηνη δικτατορία του Πάγκαλου δημιούργησε την εντύπωση ότι ο αμοραλισμός και ο αριβισμός είναι τα κύρια προσόντα που χρειάζονται οι πολιτικοί άνδρες. Η Ακαδημία Αθηνών . Σαν λαός παρουσιάζουμε αδυναμία στην αποβολή των επιλήψιμων συμπεριφορών και στην υιοθέτηση των έντιμων. Επί Πάγκαλου αγοράσθηκαν όπλα αξίας ενός δισεκατομμυρίου δραχμών.πλωματικός και μόνο χειρισμός από την Ελλάδα.

Συντηρητικών Δημοκρατικών και το υπό τον Μυλωνά Αγροτικόν.Το Κίνημα της 6ης Μαρτίου 1933 «Ἄν πείσεις τὸν Μουσολίνι νὰ ἀφήση τὴν Ἰταλίαν καὶ νὰ ἔλθη ἐδῶ. Στην εικοσάλεπτη συζήτηση που ακολούθησε ο πρωθυπουργός ούτε προέτρεψε.32% έναντι 46. ο Αρχηγός Στρατού αντιστράτηγος Αλ. ούτε απέτρεψε τον Πλαστήρα από τα πραξικοπηματικά του σχέδια. Όταν έγινε αντιληπτό ότι η εξουσία θα χανόταν μετά από 10 χρόνια βενιζελικής κυριαρχίας. η διαφορά των εδρών προέκυψε λόγω του πλειοψηφικού συστήματος και του γεγονότος ότι οι βενιζελικοί είχαν συντριπτική πλειοψηφία μόνο σε ορισμένες περιφέρειες. έλαβαν 110 έδρες έναντι 136 της «Ηνωμένης Αντιπολιτεύσεως7». γεγονός που αγνοήθηκε από τους πολιτικούς αρχηγούς.α. Παρότι η διαφορά των δύο κομμάτων ήταν μικρή 46. Ο Πλαστήρας την 02:00 της 6ης Μαρτίου ξεκίνησε να επιβάλει την δικτατορία του. 7 Η «Εθνική Αντιπολίτευσις» απαρτίσθηκε από τους Λαϊκούς. τότε ἴσως συμφωνήσω νὰ γίνη δικτατορία». Η απόφαση για το Κίνημα Την νύχτα των εκλογών είχαν συγκεντρωθεί στην οικία του Βενιζέλου πολλά από τα σημαίνοντα στελέχη του κόμματος. Το εκλογικό αποτέλεσμα κατέδειξε την επιθυμία για οικουμενική κυβέρνηση.19%. Ελευθερόφρονες. Ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος πρὸς τὸν Νικόλαον Πλαστήρα τὴν νύκτα τῆς 5ης Μαρτίου 1933. 6 Ο «Εθνικός Συνασπισμός περιελάμβανε τα κόμματα Φιλελευθέρων. Αγροτεργατικών. Ο Υπουργός Στρατιωτικών υποστράτηγος ε. Στις εκλογές της 5ης Μαρτίου 1933 τα βενιζελικά κόμματα υπό την επωνυμία «Εθνικός Συνασπισμός6». Κατεχάκης. ο αντιστράτηγος Νικόλαος Πλαστήρας(απόστρατος) δήλωσε την πρόθεσή του στον Βενιζέλο να κηρύξει δικτατορία. . Οθωναίος και ο διοικητής του Α΄ Σώματος Στρατού αντιστράτηγος Κων. Εθνικοριζοσπαστικούς. η οποία συγκροτήθηκε από τις αντιβενιζελικές πολιτικές δυνάμεις. Προοδευτικών. Γεωργ. Μανέτας. και μερίδα Αγροτικών.

Μόνο το 1ον Σύνταγμα Πεζικού υπό τον συνταγματάρχη Ηλία Διάμεση.Ζαΐμη στον οποίο υπέβαλλε την παραίτηση της κυβερνήσεως του λόγω του κινήματος του Πλαστήρα. έθεσε σε κατ’ οίκον περιορισμό τους πολιτικούς αρχηγούς και κήρυξε στρατιωτικό νόμο σε όλη την επικράτεια. απαγόρευσε την κυκλοφορία των αντιβενιζελικών εφημερίδων. Τελικά σχηματίσθηκε υπηρεσιακή κυβέρνηση «Αντιστρατήγων» στην οποία παρέδωσε την . Οι 12 Ώρες του Πλαστήρα Ο Πλαστήρας από τις 05:00 κατέλαβε το υπουργείο στρατιωτικών. επικαλούμενος την χρεωκοπία του κοινοβουλευτισμού και την απειλή αδελφοκτόνου αναρχίας. Την ώρα που ο Πλαστήρας κατελάμβανε το υπουργείο στρατιωτικών ο Κατεχάκης επισκέφθηκε τον Βενιζέλο και του ζήτησε την άδειά του να καταστείλει το κίνημα. Πραγματοποιήθηκαν διαδηλώσεις κατά του πραξικοπήματος οι οποίες κατεστάλησαν βιαίως (10 νεκροί και 30 τραυματίες). ο στόλος και μέρος της αεροπορίας τον ακολούθησαν. Ο Βενιζέλος αποδέχθηκε την παραίτησή του και ανέθεσε το υπουργείο στον Μανέτα προτρέποντάς του να συνεργασθεί με τον Πλαστήρα δια την διαφύλαξη της δημοσίας τάξεως. αλλιώς θα υπέβαλε την παραίτηση του. το οποίο όμως δεν έδειχνε να επικρατεί. αρνήθηκαν την υποστήριξή τους. Ο Νικόλαος Πλαστήρας.προς τους οποίους απευθύνθηκε. Την 10:00 της 6ης Μαρτίου ο Βενιζέλος επισκέφθηκε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Αλ. Το μεσημέρι εξέδωσε διάγγελμα με το οποίο κοινοποίησε στον ελληνικό λαό την απόφασή του να κυβερνήσει δικτατορικώς. Ο Αντιστάτηγος Αλ. Οθωναίος.

Οι Ευθύνες Η αλληλουχία των γεγονότων της θλιβερής εκείνης νύκτας δεν αφήνουν καμία αμφιβολία ότι. τον αρχηγό του λαϊκού κόμματος Παναγή Τσαλδάρη. αποτελεί την πρώτη προτεραιότητα τόσο των πολιτικών. Κατά την περίοδο του μεσοπολέμου σημειωθήκαν αλλεπάλληλα στρατιωτικά κινήματα σε βαθμό που να θεωρούνται σαν αποδεκτές ενέργειες για την διεκδίκηση της εξουσίας. ο οποίος μετά από δύο ημέρες διέφυγε στην Νίκαια της Γαλλίας. Την 10η Μαρτίου ο Οθωναίος παρέδωσε την εξουσία στον νικητή των εκλογών. Σαν λαός δεν έχουμε ενστερνιστεί τους κανόνες λειτουργίας του δημοκρατικού πολιτεύματος. όπως συμβαίνει με τους αποκλεισμούς των εθνικών οδών στην σύγχρονη Ελλάδα.εξουσία ο Πλαστήρας. εάν ο Βενιζέλος το επιθυμούσε. το οποίο ταλαιπωρεί την Ελλάδα από την ανεξαρτησία της μέχρι σήμερα. ενεργούμε θεωρώντας τους εαυτούς μας ιδιοκτήτες και όχι διαχειριστές της εξουσίας. Η διατήρηση του πελατειακού συστήματος. . ο Πλαστήρας δεν θα τολμούσε να κινηθεί. όσο και των ψηφοφόρων. Όταν εκλεγόμεθα.

παρά νὰ παρακαλέσω τὸν Ρίμπεντροπ (Ὑπουργό ἐξωτερικῶν τοῦ Ράιχ)». Στην Βόρεια Αφρική είχε χάσει σχεδόν όλη την Λιβύη και αγωνιζόταν να κρατήσει την Τρίπολη. ἐγώ τὸ ἔκανα ὅταν ἐμπιστεύτηκα τὸν Πράσκα». ζήτησε την εύρεση πολιτικής λύσεως.Η Πρόταση Ειρήνης του Χίτλερ προς τον Μεταξά «Μόνον ὁ κίνδυνος ὁ μεγάλος. την 4η Δεκ. Η Απόγνωση του Ντούτσε Στην σύσκεψη που ακολούθησε στο Παλάτσο Βενέτσια ο Μουσολίνι απογοητευμένος. ὁ βαθύς. . όσο ποτέ άλλοτε δήλωσε: «Κάθε ἄνθρωπος κάνει στὴν ζωή του ἕνα μοιραῖο σφάλμα. γιατί θεωρούσε αδύνατη την περαιτέρω στρατιωτική δράση. η Ο Ιωαν. μετά την απώλεια του Πόγραδετς. Ο Τσιάνο στην ίδια σύσκεψη έγινε περισσότερο τραγικός: «Προτιμῶ νὰ φυτέψω μιὰ σφαῖρα στὸ κεφάλι μου. Ο Δεκέμβριος του 1940 υπήρξε ένας εφιαλτικός μήνας για τον Μουσολίνι. 1940 ο διοικητής των ιταλικών στρατευμάτων στην Αλβανία στρατηγός Σοντού. Μεταξάς την 28 Οκτ 1940. το οποίο προέβλεπε την αποστολή γερμανικών δυνάμεων στην Αλβανία8 για την αποφυγή της καταρρεύσεως του μετώπου. 8 Το σχέδιο προέβλεπε την αποστολή ενός Σώματος Στρατού Πεζικού και τεθωρακισμένα. Το Γερμανικό επιτελείο συνέταξε το σχέδιο « Κυκλάμινα των Άλπεων». Στο μέτωπο της Βορείου Ηπείρου. Ἰωάννης Μεταξᾶς (2 Ιαν. 1941). ὁ τρομερός ἀνοίγει τά μάτια διάπλατα εἰς τήν ἀλήθειαν».

ενώ δεν μπορούσε να διαθέσει επαρκή βοήθεια για την αντιμετώπιση της γερμανικής εισβολής. Μεταξά(29 Ιαν. 1941) υπογράφηκε από 13 ιατρούς. Ο Χίτλερ την 12η Νοεμ. μετά από εγχείριση αποστήματος παραμυγδαλικού». Ο Τσώρτσιλ. αναφέρει ως αιτία θανάτου: «Τοξιναιμικά φαινόμενα και επιπλοκές. Το είχε εκμυστηρευθεί στον πρέσβη των ΗΠΑ στην Ελλάδα Μακβί. πιθανόν να αποσκοπούσε στην ουδετεροποίηση εκ νέου της χώρας μας. . Μία άλλη επιδίωξη της γερμανικής πρωτοβουλίας μπορεί να ήταν η ανακοπή της ελληνικής επιθέσεως. δεν ήθελε την αποσκίρτηση της Ελλάδος.Η Γερμανική Πρόταση Η Ελλάδα δεν είχε διακόψει τις διπλωματικές σχέσεις με την Γερμανία μετά την ιταλική επίθεση. Το γερμανικό υπουργείο εξωτερικών του Ράιχ δεν συμμετείχε σ’ αυτή την πρωτοβουλία. αλλά μέσω τρίτων χωρών και των μυστικών υπηρεσιών. Δυστυχώς αυτή ήταν η τραγική παράμετρος του ελληνικού έπους. για να απορριφθεί και πολύ καλή για γίνει πιστευτή. Η Αντίδραση του Μεταξά Η εποχή της ουδετερότητος είχε όμως παρέλθει. Η γερμανική προσφορά. Οι όροι της ήσαν απλοί: Η Ελλάδα θα διατηρούσε τα εδάφη που κατέλαβε. Η προσφορά ήταν πολύ δελεαστική. επειδή γνώριζε ότι η γερμανική επίθεση ήταν αναπόφευκτη. η οποία αντιμετώπιζε δυσκολίες λόγω ελλείψεως μεταφορικών και του χειμώνα. 1940 είχε διατάξει την κατάρτιση του σχεδίου Μαρίτα που αφορούσε την κατάληψη της Ελλάδος από την Γερμανία. Οι επαφές των δύο χωρών δεν διεξήγοντο μέσω των διαπιστευμένων εκπροσώπων. λόγω του φόβου αποδοχής εκ μέρους του της γερμανικής προτάσεως. Η έλλειψη αποδεικτικών εγγράφων επέτρεψε την δημιουργία πολλών υποθέσεων και σεναρίων. εάν όντως υπήρχε. Ο θάνατος του Μεταξά9 αποδίδεται από ορισμένους στους Βρετανούς. Γερμανική πρόταση τερματισμού του πολέμου μεταξύ Ελλάδος και Ιταλίας. Η Ελλάδα μπορούσε να αμυνθεί με επι9 Το ιατρικό ανακοινωθέν του θανάτου του Ιωαν. Την 17η Δεκ. 1940 ο Ούγγρος ο πρέσβης στην Μαδρίτη Αντόρκα μετέφερε στον Έλληνα ομόλογό του Αργυρόπουλο. ο Μεταξάς δεν έτρεφε αυταπάτες. ενώ η Γερμανία θα παρείχε εγγυήσεις μη επιθέσεως.

εάν επιτρέπαμε στους Βρετανούς να έλθουν προς βοήθεια.τυχία κατά των Ιταλών. . γιατί αυτό θα προκαλούσε την ταχεία επέμβαση της Γερμανίας. Επίσης ήταν σαφές ότι. νὰ εἶναι ἱκανός νὰ πολεμήσῃ ἔστω καί χωρίς ἐλπἰδα νίκης». αλλά δεν μπορούσε να τους νικήσει. ἄν θέλῃ νὰ μείνῃ μεγάλος. Μπροστά όμως σ’ αυτό το δίλημμα αποφασίσαμε να πολεμήσουμε. ο Χίτλερ θα επενέβαινε προκειμένου να προστατεύσει τα πλευρά του. Ήταν μια πράξη με εσωτερικό μεγαλείο. ο Μεταξάς το διατύπωσε με σαφήνεια: « Ἕνας λαός ὁφείλει. η οποία προκάλεσε το θαυμασμό του ελεύθερου κόσμου και εξακολουθεί ακόμα να κερδίζει την εκτίμησή του. Στην συνέντευξή του προς τους συντάκτες και ιδιοκτήτες των Αθηναϊκών εφημερίδων την 30η Οκτ. 1940 .

Στον τομέα του Μάλεμε οι Γερμανοί κατόρθωσαν να κατάλάβουν το ύψωμα 107 που δεσπόζει του αεροδρομίου.000 εθελοντές Κρητικοί.200 Χωροφύλακες και 3.300 άνδρες της 7ης Γερμανικής Μεραρχίας Αλεξιπτωτιστών προσγειώνονταν στις περιοχές του Μάλεμε. Η αποστολή τους ήταν. Σύμφωνα με το σχέδιο εισβολής με την επωνυμία «ΕΡΜΗΣ»(MERCUR). ενέργεια η οποία έκρινε τελικά την μάχη της Κρήτης. είχε πληροφορηθεί το γερμανικό σχέδιο επιχειρήσεων. Το απόγευμα της ίδιας ημέρας. ενώ θα ακολουθούσαν άλλοι 750 με ανεμοπλάνα. θα εφορμούσαν κατά της Κρήτης σε πρώτο χρόνο 10. Αντιπτέραρχος Κούρτ Στούντεντ (Kurt Student) είχε υπό τις διαταγές του 22. Οι υπόλοιποι θα μεταφέρονταν σε δεύτερο χρόνο με αεροπλάνα και με πλοία. Το πρωί της 2ας Μαΐου 1941. Η γερμανική διοίκηση μελετούσε την ματαίωση της επιχειρήσεως. μόνο ο Στούντεντ πίστευε στη συνέχιση της. .Η Επιχείρηση Ultra και η Μάχη της Κρήτης «Στὸν πόλεμο ἡ ἀβεβαιότητα ἀποτελεῖ τὸν κανόνα». 2. οι μονάδες αυτές είχαν υποστεί 80% απώλειες. της Σούδας. Ο Νεοζηλανδός υποστράτηγος Μπέρναρντ Φράϊμπεργκ (Bernard Freyberg). Αυστραλούς και Νεοζηλανδούς. βαρέος οπλισμού και επαρκών πυρομαχικών. 1. Το απόγευμα της ίδιας ημέρας οι Γερμανοί είχαν κάθε λόγο να αισθάνονται ηττημένοι. του Ρεθύμνου και του Ηρακλείου.370 αεροσκάφη. Τα συμμαχικά στρατεύματα στερούντο αεροπορίας. 10 Στους υπερασπιστές της νήσου πρέπει να προστεθούν 300 πρωτοετείς Ευέλπιδες. Το σύνολο των διοικητών των ταγμάτων κα των λόχων είχαν τεθεί εκτός μάχης.000 Βρετανούς. Ο Νεοζηλανδός Υποστράτηγος Bernard Freyberg υπεύθυνος για την άμυνα της νήσου.000 αλεξιπτωτιστές. Ο Γερμανός διοικητής της επιχειρήσεως. 11.750 άνδρες και 1.451 Έλληνες και 32. υπεύθυνος για την άμυνα της νήσου είχε στην διάθεση του 43.000 μαχητές10. η κατάληψη των αεροδρομίων και των λιμένων που υπήρχαν στις περιοχές αυτές.

Λίγο πριν την επιβίβαση. Για το σκοπό αυτό ίδρυσαν μια ειδική υπηρεσία. Ο επίατρος Χάϊνρυ Νόϋμαν (Heinrich Neumann). με δυνάμεις που προσγειώνονταν στο μικρό διάδρομο υπό τα πυρά του εχθρού. το οποίο ξεπέρασε τις 7. . Εφοδιασμός JUNGER 52. το Νεοζηλανδικό τάγμα που αμυνόταν του αεροδρομίου του Μάλεμε υποχώρησε προς τα ανατολικά. 80 χλμ βορειοδυτικά του Λονδίνου. Το απόγευμα της ίδιας ημέρας η μάχη της Κρήτης είχε κριθεί. ξεφόρτωνε άνδρες και υλικά και στην συνέχεια απογειωνόταν. υπό την διοίκηση του Ναυάρχου σερ Χιού Σινκλαίρ. το οποίο ελέγχει το αεροδρόμιο. επικεφαλής της μονάδος υγειονομικού του Συντάγματος Εφόδου.000 το 1944. Την επομένη ο Στούντεντ ανέλαβε το ρίσκο να ενισχύσει το αεροπρογεφύρωμα του Μάλεμε. Από την κίνηση αυτή γεννήθηκε ένας θρύλος ο οποίος ενισχύθηκε συνέχεια από την γερμανική προπαγάνδα. ηγήθηκε των επιζώντων αλεξιπτωτιστών και κατέλαβε το ζωτικής σημασίας ύψωμα 107. Κάθε εβδομήντα δεύτερα προσγειωνόταν ένα Γιούνκερ( Junger) 52.Οι Ενέργειες που Έκριναν την Μάχη Την νύκτα της 20ης προς 21η Μαΐου. η οποία εγκαταστάθηκε στο ιδιοκτησίας του κτίριο Μπλέτσλεϊ Πάρκ. Η υπηρεσία ονομάσθηκε« Κυβερνητική Σχολή Κωδικών και Κρυπτογραφίας» και στελεχώθηκε με επιφανείς επιστήμονες και πλήθος προσωπικού διαφόρων ειδικοτήτων. Η Γέννηση της Επιχειρήσεως ULTRA Οι Βρετανοί από το 1938 προσπαθούσαν να αποκρυπτογραφήσουν τα Γερμανικά ραδιομηνύματα και μηνύματα τηλετύπου.

Οι Εύλογες Απορίες Γιατί οι Γερμανοί κατέλαβαν την Κρήτη παρότι. των οποίων η κλείδα(πίνακας αντιστοίχησης γραμμάτων και αριθμών) άλλαζε κάθε δύο ημέρες. Τα μηνύματα εκπέμπονταν σε 200 διαφορετικές συχνότητες. Οι βρετανοί φρόντισαν να κρατήσουν μυστική την ύπαρξη αυτής της υπηρεσίας μέχρι το τέλος του πολέμου. Οι πληροφορίες αναφέρονταν όχι μόνο σε αεροκίνητη. των οποίων η διάρκεια δεν υπερέβαινε το μισό λεπτό. Συσκευή «Αίνιγμα» με εκτυπωτή. αλλά και σε αμφίβια επιχείρηση. Ο 52χρονος Freyberg υπήρξε ένας γεν- . Στον Freyberg κοινοποιήθηκαν αυτές οι πληροφορίες. υπό την εποπτεία του βρετανού μαθηματικού Alan Turing . είχε διαρρεύσει το σχέδιο ενεργείας τους. 15 ημέρες πριν την εκδήλωσή της. Οι πληροφορίες της ULTRA συνέβαλαν αποφασιστικά στην νίκη των συμμάχων επί του άξονος.Η επιχείρηση έλαβε το όνομά της από πρόθεμα της διαβάθμισης ασφαλείας «Ultra Secret». Το κορυφαίο επίτευγμα της “ULTRA” ήταν το «σπάσιμο» της Enigma. αναφέροντας ως πηγή προελεύσεως βρετανό πράκτορα με την κωδική ονομασία «Πορτοκαλής Λέονορντ(Orange Leonard)». Τα Οφέλη Στην «ULTRA» γνώριζαν επακριβώς το γερμανικό σχέδιο εισβολής στην Κρήτη. από ομάδα επιστημόνων. O Άλαν Τούρινγκ. Οι διάφοροι κλάδοι και υπηρεσίες της Γερμανίας χρησιμοποιούσαν 50 κρυπτογραφικές συσκευές «Enigma» (Αίνιγμα).

Το βρετανικό ναυτικό είχε 1. ο πένθιμος ήχος μιας σκωτσέζικης γκάιντας αποδίδει φόρο τιμής σ’ όλους τους πεσόντες. με τις δυνάμεις που είχε στην διάθεση του.751 νεκρούς. αλλά φρόντισε και για την ασφάλεια των κυρίων λιμένων Ηρακλείου και Σούδας. του μεγέθους της Κρήτης μόνο από αέρος και δεν επαναλήφτηκε έκτοτε. Οι Γερμανοί μέτρησαν 3. τα οποία τούς έλειψαν ιδιαίτερα στην εισβολή κατά της Ρωσίας. 1. στο ύψωμα 107. Στο γερμανικό στρατιωτικό νεκροταφείο.738 τραυματίες και 12. διοχετεύοντας ενισχύσεις με αεροσκάφη που προσγειώνονταν υπό τα πυρά του εχθρού.828 νεκρούς από την βύθιση 2 καταδρομικών και 6 αντιτορπιλικών. Για την αντιμετώπιση των αλεξιπτωτιστών και την άμυνα των αεροδρομίων διέθεσε τις καλύτερες μονάδες του. Έχει γραφεί επίσης ότι.254 αιχμαλώτους. γιατί αγωνιούσε για την από θαλάσσης προσβολή. απώλειες των αλεξιπτωτιστών δεν επέτρεψαν την χρησιμοποίησή τους ξανά. Έχασαν 350 αεροσκάφη(170 ήσαν μεταγωγικά). τα πυροβόλα και το βαρύ υλικό. Όποιος και να ήταν στην θέση του Freyberg. Για τα οχήματα. τελείται κάθε χρόνο κοινή εκδήλωση μνήμης για τη μάχη της Κρήτης.594 τραυματίες. Δεν ανακατέλαβε το υψ 107 την 21 η Μαΐου. Έχει γίνει αποδεκτό ότι η μάχη της Κρήτης καθυστέρησε την Γερ- . δεν θα έκανε κάτι διαφορετικό. Ο Γερμανός διοικητής Kurt Student ανέλαβε το ρίσκο να εξασφαλίσει το αεροπρογεφύρωμα του Μάλεμε. Κάτω από τον μαγιάτικο ζεστό ήλιο. Οι Απώλειες Οι απώλειες των υπερασπιστών της Κρήτης ανήλθαν σε 1. επιβεβαιώνοντας την θέληση των λαών της Ευρώπης να προχωρήσουν αδελφωμένοι για ένα καλύτερο ειρηνικό αύριο. η μόνη δυνατή μεταφορά ήταν από θαλάσσης. Μέχρι τότε δεν υπήρχε προηγούμενο καταλήψεως νήσου.986 νεκρούς και 2.ναίος και ικανός Αξιωματικός. Υποθέσεις και Σενάρια Έχουν γραφεί πολλά περί προδοσίας και παραδόσεως της Κρήτης στους Γερμανούς από τον Τσώρτσιλ. Κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο σε ηλικία 28 ετών ήταν διοικητής μεραρχίας και του είχε απονεμηθεί ο Σταυρός της Βικτωρίας.

μανική επίθεση κατά της Ρωσίας. δεν εκμεταλλεύτηκε την στρατηγική θέση της Κρήτης. προκειμένου να επηρεάσει την ψήφιση από το κογκρέσο των ΗΠΑ. η Βρετανία θα ηττάτο. . Ο Τσώρσιλ επιθυμούσε διακαώς μια νίκη επί του Χίτλερ. Δεν θα πρέπει να παραγνωρίζεται το γεγονός ότι. ο οποίος από την πλευρά του απορροφημένος από την επίθεση κατά της Ρωσίας. Χωρίς την δωρεάν βοήθεια από τις ΗΠΑ. Δεν ισχύει τίποτα από τα παραπάνω. από στρατιωτικής πλευράς. του προγράμματος «Εκμισθώσεως και Δανεισμού». Η σοβαρότερη απώλεια των επιτιθεμένων ήταν τα 170 μεταφορικά αεροσκάφη Junker 52. το κατόρθωμα των Γερμανών αλεξιπτωτιστών υπήρξε μοναδικό στο είδος του. Η Βρετανία βοήθησε την Ελλάδα.

Αττίλας Ι(20-22 Ιουλ. 1974) Την 08:00 της 20ης Ιουλ. Η Κυπριακή Εθνοφρουρά παρ’ όλες τις πληροφορίες για επικείμενη απόβαση. 1974. ούτε διέταξε επιστράτευση.Η Τουρκική Εισβολή στην Κύπρο «Ὅποιος δὲν μπορεῖ νὰ ἀντέξει μιὰ συμφορὰ γίνεται δοῦλος». Ως αιτιολογία της αποβάσεως επικαλέσθηκε την αποκατάσταση της συνταγματικότητας. Άνευ σχολίου. μεταφέρθηκε με ελικόπτερα μια Ταξιαρχία Καταδρομών και ρίφθηκε μια Ταξιαρχία Αλεξιπτωτιστών. Εὐριπίδης( Ἀρχαῖος τραγικός συγγραφέας). Απόβαση Τουρκικών στρατευμάτων στην Κυρήνεια. Οι Τούρκοι πραγματοποίησαν δύο επιχειρήσεις με την κωδική ονομασία Αττίλας Ι και ΙΙ. αποβιβάσθηκε ένα Συγκρότημα Αποβατικού Συντάγματος. Στον τουρκικό θύλακα βορείως της Λευκωσίας(Αγύρτα–Κιόνελι). Κοσμαδόπουλος κλήθηκε στο υπουργείο Εξωτερικών της Τουρκίας. μετά την ανατροπή του Μακαρίου και την προστασία των Τουρκοκυπρίων. Στην περιοχή της Κυρήνειας. ο πρέσβης της Ελλάδος στην Άγκυρα Δημ. Από την Αθήνα διαβεβαίωναν ότι πρόκειται για τουρκικές ασκήσεις . η τουρκική πολεμική αεροπορία βομβάρδισε επιλεγμένους στόχους στην Κύπρο. δεν εφήρμοσε τα υπάρχοντα σχέδια για την απόκρουση της εισβολής. Την 05:45 της 20ης Ιουλίου 1974. Ο Τούρκος ΥΠΕΞ Τουράν Γκιουνές τον ενημέρωσε για την έναρξη της τουρκικής αποβατικής επιχειρήσεως στην Κύπρο.

Διετέθησαν συνολικά 20 αεροσκάφη.και όχι για επιχειρήσεις. Από τα υπόλοιπα 15. Η Εκεχειρία Την 22α Ιουλίου 1974 κηρύχθηκε εκεχειρία. Οι Τούρκοι. Μαύρου. την νύκτα της 21 προς 22 Ιουλίου. Σ’ αυτό το διάστημα οι τουρκικές δυνάμεις ενισχυθήκαν με 2 Μεραρχίες Πεζικού (28η και 39η ). Τα 5 δεν απογειώθηκαν γιατί είχε η παρέλθει η 12 βραδινή. ενώ κατείχαν το 5% της Κύπρου. κράτησε μετά από σκληρό αγώνα το διεθνές αεροδρόμιο της Λευκωσίας. . Τρία παρέμειναν στην Λευκωσία. παρότι είχε κηρυχθεί γενική επιστράτευση.000 άνδρες. Ένα παρέκλινε της πορείας του και προσγειώθηκε στην Ρόδο. από το αεροδρόμιο της Σούδας. απαιτούσαν το 34%. μετά την οποία τα NORATLAS θα ευρίσκοντο στην Κύπρο υπό το φως της ημέρας. με αποτέλεσμα η συνολική τους δύναμη να ανέλθει σε 40. Οι ελληνοκυπριακές δυνάμεις δεν πέτυχαν να προσβάλουν αποτελεσματικά τις εχθρικές εντός του θύλακος. Την 23η Ιουλίου ορκίσθηκε πρωθυπουργός της Ελλάδος ο Κωνσταντίνος Καραμανλής. Δεν υπήρξε ανάλογη ενίσχυση με δυνάμεις από την Ελλάδα. ούτε να εξαλείψουν το τουρκικό προγεφύρωμα στον Αγ. Γεώργιο Κυρήνειας. Μήτσαινας). Ο Αττίλας ΙΙ(14-16 Αυγ. Υποπτέραρχος Ιπτάμενος ε. Γεωργ.α. με επιθετικές επιχειρήσεις επεξέτειναν την κυριαρχία τους στο βόρειο τμήμα της Κύπρου. στο έλεος της τουρκικής αεροπορίας. Η Α΄ Μοίρα Αμφιβίων καταδρομών η οποία αφίχθη την νύκτα της 21/22 Ιουλίου αεροπορικώς11 από το Μάλεμε της Κρήτης. καταλαμβάνοντας το 37 % της νήσου και δημι11 Η μεταφορά της Μοίρας πραγματοποιήθηκε με αεροσκάφη NORATLAS της 354 ης ας Μοίρας Μεταφορών. της Τουρκίας Γκιουνές και της Ελλάδος Γεωργ. Ένα δεν προσγειώθηκε ποτέ στην Λευκωσία και επέστρεψε στην Κρήτη. (Ελληνικά Φτερά στην Κύπρο. ένα καταρρίφθηκε από φίλια πυρά φονευθέντων των 4 μελών του πληρώματος και 27 καταδρομέων πλην ενός. 1974) Την 14η Αυγούστου οι ενισχυμένες Τουρκικές δυνάμεις. Στην Κύπρο παραιτήθηκε ο Σαμψών και ανέλαβε ο Κληρίδης. Στην Γενεύη άρχισαν διαπραγματεύσεις μεταξύ των υπουργών Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου Τζέιμς Κάλαχαν. ένα λόγω εκτεταμένων ζημιών από πυρά με αποτέλεσμα 2 νεκρούς και 11 τραυματίες καταδρομείς και δύο λόγω βλαβών.

θα οδηγούσε σε γενικευμένη σύρραξη και θα εξασθενούσε επικίνδυνα την άμυνα της Ελλάδος.000 τραυματίες συμπεριλαμβανομένων και των πολιτών Ο Ματωμένος Επίλογος Η κυριότερη αιτία της επονείδιστης στρατιωτικής ήττας μας. Οι ελληνοκυπριακές δυνάμεις δεν πέτυχαν να αναχαιτίσουν τον εχθρό. απεφασίσθηκε να μην ενισχυθεί η Κύπρος. οι αντίπαλοι μας είχαν δημιουργήσει ένα αρραγές μέτωπο. Οι συνολικές απώλειες της τουρκικής εισβολής ήσαν 4. Απαιτείται γενναιότητα. για να αναγνωρίσεις τα λάθη σου και τεράστια προσπάθεια για να τα διορθώσεις. Οι Τούρκοι είχαν 600 νεκρούς (500 στρατιωτικούς) και 3.000 νεκροί και τραυματίες και 1.000 πρόσφυγες. Δυστυχώς το πραξικόπημα κάλυψε πολλά σφάλματα τα οποία δεν έχουν διορθωθεί ακόμα. η οποία παρέμεινε αμετάβλητη. για τους αγνοούμενους.ουργώντας 200. Σε σύσκεψη της νέας πολιτικής ηγεσίας της Ελλάδος με την στρατιωτική ηγεσία. Εν αντιθέσει με μας. αλλά και ο διχασμός που δημιουργήθηκε στο εσωτερικό τους. αλλά αποτελεί ύβρη για τους ηρωϊκώς πεσόντες. Το κύριο επιχείρημα για την απόφαση αυτή ήταν ο φόβος ότι η αποτελεσματική ενίσχυση της Κύπρου. ήταν η έλλειψη ενότητας μεταξύ Ελλάδος και Κύπρου. για τους τραυματίες και για αυτούς που αψήφησαν τον θάνατο. Υπήρχαν βεβαίως αυτοί που δεν πολέμησαν και δείλιασαν. η κακόβουλη γενίκευση ότι ο στρατός συλλήβδην δεν πολέμησε στην Κύπρο.493 αγνοούμενοι Ελληνοκύπριοι. Αναμνηστικό γραμματοσημο για την εισβολή Αεροπλάνο NORATLAS .

Αθήνα 2007. Αθήνα 1948.Ε. Αθήνα 1970.Αρχαίος Εκδοτικός Οίκος Δημητρίου Δημητράκου. 16. Κυρίτση .Κωνσταντίνος Παλαιολόγος. Αθήνα 1916. Σπύρου Β. Νεώτερη Ελληνική Ιστορία. Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων. Νικολάου Σπηλιάδου. Πολιτική Ιστορία της Νεωτέρας Ελλάδος. Αθήνα 2011. THOMAS GORTON. ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Α. Μεγάλες Μορφές και Μεγάλες Στιγμές του 21. Σπυρίδωνος Τρικούπη. Από τον Μαραθώνα στις Πλαταιές. Αθήνα 1968. Εκδόσεις Μένανδρος. Εκδοτικός οίκος ΠΑΠΥΡΟΣ.Ε. Ιστορία του Ελληνικού Έθνους . Αθήνα 1966. 7. 11. Η Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως. Κόκκινου. 17. Η Μάχη των Θερμοπυλών. Παπαρηγόπουλου. Αθήνα 2010.ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Αθήνα 1977. ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Αθήνα 2009. Αθήνα 1974. Αθήνα 1962. Ινστιτούτο Διεπιστημονικών ερευνών Ανάπτυξης της Νεωτέρας Ελλάδος «Χαρίλαος Τρικούπης». Κ. Νεώτερον Εγκυκλοπαιδικό Λεξικό Ηλίου. ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ 20ου ΑΙΩΝΟΣ. Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως. 3. ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΘΝΟΥΣ. Σαράντος Ι. Εγκυκλοπαίδεια ΠΑΠΥΡΟΣ LAROUSSE BRITTANICA. Ηρόδοτος Ιστοριών Βιβλία. Εκδόσεις 4π. Εκδόσεις Γιοβάνη. 13. 2. Γεώργιου Φίνλευ. 8. Αθήνα 2012. Nic Fields. 12. 15. ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ. Διεύθυνσις Ιστορίας Στρατού. Η Ελληνική Επανάστασις. ΠΑΠΥΡΟΣ ΓΡΑΦΙΚΑΙ ΤΕΧΝΑΙ Α. 10. Αθήνα 2007. Καργάκος. Αθήνα 2011. Γουσταύου Φρειδερίκου Χέρτσβεργ. Κώστα Δ. Διονυσίου Α. 6. Αθήνα 1968. Εκδοτικός Οίκος ΜΕΛΙΣΣΑ. Μαρκεζίνη. 5. Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως. 9. Philip de Souza . Εκδόσεις Αρχιπέλαγος. 4. Τόμος Β1. Ιστορία Της Ελληνικής Επαναστάσεως. . 14. Β2. Εκδόσεις 4π. ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΧΡΥΣΟΣ ΤΥΠΟΣ.

Τα Πρακτικά της δίκης των Έξ. ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΕΡΙΤΕΧΝΩΝ. Ξενοφώντος Στρατηγού. Αλεξάνδρου Μαζαράκη-Αινιάνος. Τούρκοι και Τουρκοκρατία. ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΕΡΙΤΕΧΝΩΝ. Καργάκος. Η Ελληνική Επανάσταση του 1821. Τόνις Breidel Χατζηδημητρίου. Αθήνα 1955. 32. Γκιών-Στ Θηραίος.Ο δρόμος του πεπρωμένου. Το Ελληνικό Εκστρατευτικό Σώμα στην Μεσημβρινή Ρωσία. 21. Αρχαίος Εκδοτικός Οίκος Δημητράκου. Καργάκος Νεώτερη Ελληνική Ιστορία. ΕΚΔΟΤΙΚΟΣ ΟΙΚΟΣ ΔΑΜΙΑΝΟΣ. Εκδοτικός Οίκος ΚΕΚΡΟΨ. Εκδόσεις της Πρωίας. Αθήνα 1956. απόφαση του Ζ΄ Ποινικού Τμήματος του Αρείου Πάγου (Αθώωση των έξι εκτελεσθέντων την 15 Νοε 1922. Σαράντος Ι. Αθήνα 1970. 26. Τουρίκη. Αθήνα 2012. Ο Γέρος του Μοριά.18. Ανεξάρτητος Μεραρχία. 19. Τόμος 7ος Αθήνα 1962. Η Ελλάς κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους. Διεύθυνσις Ιστορίας Στρατού. Λάμπρου Κουτσονίκα. Εκδόσεις Γ. Αθήνα 2000. Χρ. Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης. Εκδόσεις Κ. Αθήνα 2012. 35. Αθήνα 2004. Αθήνα 2012. Τα Άπαντα. Δημητρίου Αμπελά. Εκδόσεις Πανεπιστημιακό. 30. ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ανέκδοτες Επιστολές της Βασίλισσας Αμαλίας στον Πατέρα της (1836-1853). Η Ελλάς στη Μικρά Ασία. Αθήνα 1954. Απομνημονεύματα Αγωνιστών του 21. 23. Τόμος Α. Πριγκίπισσα Αλίκη.Το Όραμα της Ιωνίας. 22. 24. Τσουκαλά. Αθήνα 1925. Βιβλιοπωλείο της ΕΣΤΙΑΣ. Πηνελόπη Δέλτα. 25. Στα Μυστικά του Βάλτου. Ιστορική Μελέτη 1821-1897. Αθήνα 2012. Καργάκος . Αθήνα 1997. Αθήνα 2006. Αθήνα 1931. 34. Η Εκστρατεία εις την Μικράν Ασίαν. Ιωάννης Δεμέστιχας. Η Ελλάς εις τους Βαλκανικούς Πολέμους. Βιβλιοπωλείο της Εστίας. 28. 27. Ο Μακεδονομάχος Ναύαρχος Ιωάννης Δεμέστιχας. 20. . Αθήνα 2011. Σπύρος Μελάς. Η Κάθοδος των Νεωτέρων Μυρίων. 29. Σαράντος Ι. Michel Llewellyn Smith. Σαράντος Ι. 33. Εκδόσεις ΝΕΑ ΘΕΣΙΣ. Διεύθυνσις Ιστορίας Στρατού. Αθήνα 1940. 1675 /2010. 31.

Ε. 38. Εκδόσεις Καραβία-Δημητριάδη. Richter. ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α. Αθήνα 1967 . 46. 52. 49. 39. Richter.H Liddell Hart. Αθήνα 1998. Συμβολή εις την Ιστορίαν της Δεκαετίας 1912-1922. RUSSIA BESIEGED (Η Ρωσία υπό Πολιορκία). Διεύθυνσις Ιστορίας Στρατού. Αντγου Παναγιώτη Παναγάκου. ΚΑΠΟΠΟΥΛΟΣ. Ο Ελληνικός Στρατός κατά τον Δεύτερον Παγκόσμιον Πόλεμον.Β. Ελευθέριος Σταμάτης. Η Μάχη της Κρήτης. Απλά Μαθήματα Ιστορίας. Η Μάχη της Κρήτης. Τάκη Λαζαρίδη. Κρήτη η Μάχη και η Αντίσταση. Στρατηγός Ομάρ Μπράντλευ. Αθήνα 1960. Ιστορία ενός Στρατιώτου. Οι Αναμνήσεις ενός Στρατιώτου.Β. 50. Μιχάλη Παπακωνσταντίνου. ΕΚΔΟΣΕΙΣ Γ. 1977 Alexandria. 43.Ε. Η Ελλάς μεταξύ δύο πολέμων (1923-1940). ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α. Η Ιταλο-γερμανική Επίθεση εναντίον της Ελλάδος. Αθήνα 1973. H. 42. Αθήνα 1962. Πάτε για Ύπνο. 45. 47. 51.Σ. Εκδόσεις ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α. Χάιντς Γκουντέριαν. Αθήνα 2007. TIME LIFE BOOKS. Ιωάννης Μεταξάς. 41.Β. B. . Virginia USA. ΡΟΜΜΕΛ. DESMOND YOUNG. Εκδοτικός Οίκος Α.36. ΑΘΗΝΑ 1982. 40. 44. Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος. Αθήνα 1971. Το Επίσημο Πόρισμα της Κυπριακής Βουλής για τον Φάκελο της Κύπρου.Δ ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΥ..Ε.Ε. Το Προσωπικό του Ημερολόγιο. Η ταραγμένη εξαετία ( 1961-1967). Διεύθυνση Στρατιωτικών Εκδόσεων Γ. Κύριοι.Ε. ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΔΟΥΡΕΙΟΣ ΙΠΠΟΣ. Αθήνα 1950. Τζηρίτα .Ε. ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΡΟΣΚΗΝΙΟ. Heinz A. 53. Αθήνα 2004. Αθήνα 1965. Ιστορία της σύγχρονης Ελλάδος (1941-1974). 48. Αθήνα 1998. Αθήνα 1962. Εκδόσεις ΚΑΚΤΟΣ. ΡΟΜΜΕΛ ΤΟ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ AFRIKA KORPS. ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΠΑΖΗΣΗ. Σόλων Νεοκλής Γρηγοριάδης. Λευκωσία 17 Μαρ 2011. Γρηγορίου Δάφνη.Β.Ε.ΕΚΔΟΣΕΙΣ Κ. Αθήνα 2011. Αθήνα 1997. Heinz A. Η Άλλη Πλευρά του Λόφου. G. ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α.Ε. 37. Antony Beever.Αθήνα 1997. Συμπληρωματικές Εκδόσεις ΔΕΚ/ΓΕΣ.Ε. VON ESEBECK.

Γεωργίου Μήτσαινα. Σπυρίδων Δελλής. Βασιλεύς και Γεώργιος Παπαδόπουλος. Αθήνα 2004. Η Αυτοθυσία της Ελληνικής Δύναμης Κύπρου. Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας. Εκδόσεις Ενάλιος. Αθήνα 1961 66. Γιώργος Μαργαριτης. Ελληνικά Φτερά στην Κύπρο. Γενικό Επιτελείο Στρατού. Ειδική Έκδοση της REAL MEDIA AE. Heinz A. Ουίνστον Τσώρτσιλ. Αθήνα Σεπ 2015. 64. Jonathan Fenby.Ε. 68. Αθήνα 2007. Διονύσιος Σουρμελής. Αθήνα 2002. ΕΜΦΥΛΙΑ ΠΑΘΗ. Η Ιστορία του Ελληνικού Στρατού(18331949). Τα Μυστικά Αρχεία του Κίσιντζερ. Μαργαρίτα Λαζαρίδου. Νίκος Μαραντζίδης. ΜΑΡΑΝΤΖΙΔΗΣ. Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος. 69. 71. Νίκος Μαραντζίδης. Συμμαχία Ρούσβελτ-Στάλιν-Τσώρτσιλ. Παπαφλωράτος.Ε. Αθήνα 2012. 57. Αννίβας Βελλιάδης. Αθήνα Απρίλιος 2011.Ε. Εκδόσεις ΙΚΑΡΟΣ . Εκδόσεις Καμαρινόπουλος. Στάθης Ν. Αθήνα 2011. Πέτρος Στ. Άρης ο Αρχηγός των Ατάκτων. Richter. ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΠΑΖΗΣΗ. Εκδόσεις ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ και Ν. Διονύσης Χαριτόπουλος. Εκδόσεις Πελεκάνος. Αθήνα 2011. Αθήνα 2014. 67. 72. Αθήνα 2010. Βιβλιοπωλείο της Εστίας. Ιωάννης Σ. Ο «Δεκέμβρης» του 1944. 56. Εκδόσεις Βιβλιόραμα. Υπουργείο Εθνικής Άμυνας Ελλάδος . 61. Μίλοβαν Τζίλας. 70. Πόλεμος και Αίμα. Αθήνα 2013. Αθήνα 1967. Ιστορία της Κύπρου.Β. Μακρής Στάϊκος. Αθήνα 2010. . Εκδόσεις Σάκκουλα. Αθήνα 1998.Β. Η ιστορία των Αθηνών. 59. Συνομιλίες με τον Στάλιν. Εταιρεία Μελέτης Ελληνικής Ιστορίας. Αθήνα 2003. 55. 65. ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α.Ε. 62. Εκδοτικός Οίκος ΛΙΒΑΝΗ. Αθήνα 2013 60. Καλύβας. Ιστορία του Εμφυλίου Πολέμου. ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α. Διεύθυνσις Ιστορίας. ΜΕΤΑΞΑΣ-ΧΙΤΛΕΡ Ελληνογερμανικές Σχέσεις στην Μεταξική Δικτατορία 1936-1941. 63. Γεώργιος Λεονταρίτης. Για την Κύπρο. Η Επίτομος Ιστορία της εις Μικράν Ασίαν Εκστρατείας 1919-1922. Κώστας Βενιζέλος. Αθήνα-Θεσσαλονίκη 2014. Εκδόσεις Μεταίχμιο. 58. Αθήνα 2001. Εκδόσεις ΠΡΟΣΚΗΝΙΟ.54. Μιχάλης Ιγναντίου.