You are on page 1of 3

Προβλήματα

στη
συστήματος

δράση

του

ανοσοβιολογικού

Σε ορισμένες περιπτώσεις το ανοσοβιολογικό σύστημα μπορεί να δράσει
εναντίον συστατικών του ίδιου του οργανισμού (αυτοανοσία) ή εναντίον μη
παθογόνων παραγόντων (αλλεργία).
Έτσι, μπορεί να προκαλέσει διάφορα
προβλήματα στην υγεία του ανθρώπου ή ακόμα και να τον οδηγήσει στον θάνατο.
Προσοχή!!!
Τα αυτοάνοσα νοσήματα, οι αλλεργίες και η απόρριψη μοσχευμάτων οφείλονται
στο γεγονός ότι το ανοσοβιολογικό σύστημα λειτουργεί και όχι στην απώλεια της
λειτουργικότητάς του.

Αυτοάνοσα νοσήματα
Τα βασικά σημεία:
 Στα αυτοάνοσα νοσήματα το ανοσοβιολογικό σύστημα στρέφεται εναντίον
συστατικών του ίδιου του οργανισμού.
 Δεν είναι γνωστή η αιτιολογία αλλά υπάρχουν κάποιες υποθέσεις που
εξηγούν την δημιουργία των αυτοάνοσων.
Τα αυτοάνοσα νοσήματα είναι παθολογικές καταστάσεις όπου ο οργανισμός
στρέφεται εναντίον δικών του συστατικών, ουσιαστικά, κάνοντας ανοσοβιολογική
απόκριση εναντίον τους. Αυτό σημαίνει ότι το ανοσολογικό σύστημα παράγει:
 Ειδικά αντισώματα που ονομάζονται (αυτοαντισώματα) τα οποία αναγνωρίζουν
σαν ξένα και καταστρέφουν κύτταρα του οργανισμού.
 Ενεργοποιεί κύτταρα που κατευθύνονται εναντίον κυττάρων του οργανισμού.
Αν και η ακριβής αιτιολογία των αυτοάνοσων νοσημάτων δεν είναι πλήρως
γνωστή έχουν ωστόσο διατυπωθεί μερικές υποθέσεις που επιχειρούν να
ερμηνεύσουν την εμφάνισή τους.
 Ένας ιός μολύνει ένα κύτταρο και πολλαπλασιάζεται. Οι νέοι ιοί βγαίνουν από
το κύτταρο. Πολλοί ιοί, όταν βγαίνουν από ένα κύτταρο, ενσωματώνουν
κυτταρικές πρωτεΐνες στο έλυτρό τους. Αν το ανοσοβιολογικό σύστημα
αναγνωρίσει τις πρωτεΐνες αυτές (που πλέον υπάρχουν στον ιό) σαν ξένες,
τότε θα κάνει εναντίον τους ανοσολογική απόκριση και θα καταστρέψει τόσο
αυτές όσο και τα ανθρώπινα κύτταρα στα οποία βρίσκονται φυσιολογικά.
 Τα Τ-λεμφοκύτταρα δεν έχουν «μάθει» να ξεχωρίζουν ορισμένα συστατικά των
κυττάρων του ίδιου του οργανισμού από συστατικά ξένων κυττάρων, με
αποτέλεσμα να επιτίθενται και στα κύτταρα του οργανισμού. Π.χ. κάποια
συστατικά των βαλβίδων της καρδιάς μοιάζουν με κάποια συστατικά βακτηρίων

 Προκαλεί σύσπαση των λείων μυϊκών ινών (μύες των οργάνων). ουσίες σε τρόφιμα ή φάρμακα) οι οποίοι δεν είναι παθογόνοι ή γενικότερα επικίνδυνοι για την υγεία. δηλαδή. Όμως.χ. υφίσταται επεξεργασία και εκτίθεται από τα αντιγονοπαρουσιαστικά κύτταρα στα βοηθητικά Τ-λεμφοκύτταρα (1ο στάδιο ανοσολογικής απόκρισης). μπαίνουν και βγαίνουν ουσίες στα αγγεία πιο εύκολα απ’ ότι συνήθως). Αλλεργία Τα βασικά σημεία:  Αλλεργία είναι η ενεργοποίηση του ανοσολογικού μας συστήματος από μη παθογόνους παράγοντες (αλλεργιογόνα). . επειδή μοιάζουν με άλλα δικά μας συστατικά. Τα συμπτώματα της αλλεργίας είναι εμφάνιση άσθματος. Όταν μετά από κάποιο χρονικό διάστημα εκτεθούμε στο ίδιο αλλεργιογόνο και αρχίσει η δράση του. τότε ο οργανισμός θα παράξει αντισώματα εναντίον των συγκεκριμένων συστατικών.  Μεταβάλλεται κάποιο συστατικό στα κύτταρα του οργανισμού ή εμφανίζεται ένα νέο.  Την 1η φορά που ερχόμαστε σε επαφή ευαισθητοποιείται το ανοσολογικό και την 2η έχουμε τα συμπτώματα. αναγνωρίζεται σαν ξένο. η περίπτωση ανάπτυξης καταρράκτη). όπως η ισταμίνη. Αν μολυνθούμε από ένα τέτοιο βακτήριο.που δρουν ως αντιγόνα (δηλαδή.χ. τα συγκεκριμένα βακτηριακά συστατικά ενεργοποιούν την ανοσολογική απόκριση). με αποτέλεσμα αυτά να αναγνωρίζονται σαν ξένα και να ενεργοποιούν το ανοσοβιολογικό σύστημα. Την 1η φορά που ερχόμαστε σε επαφή με το αλλεργιογόνο ευαισθητοποιείται το ανοσοβιολογικό σύστημα. Οι παράγοντες που προκαλούν την αλλεργία δεν ονομάζονται αντιγόνα αλλά αλλεργιογόνα. τότε από ειδικά κύτταρα του οργανισμού παράγονται κάποιες ουσίες.  Διεγείρει την εκκριτική δραστηριότητα των βλεννογόνων. Αλλεργία είναι η ενεργοποίηση του ανοσοβιολογικού μας συστήματος από παράγοντες που υπάρχουν στο περιβάλλον του (π.  Συστατικά κυττάρων του οργανισμού που ανήκουν σε ιστούς οι οποίοι δεν αιματώνονται έντονα αναγνωρίζονται σαν ξένα (π. Για να εμφανιστούν τα συμπτώματα της αλλεργίας πρέπει ο οργανισμός να έρθει σε επαφή με το αλλεργιογόνο 2 φορές (κάτι σαν την πρωτογενή και δευτερογενή ανοσοβιολογική απόκριση). καταρροή και διάρροια ανάλογα με τους ιστούς που προσβάλλει. Η ισταμίνη:  Προκαλεί αύξηση της διαπερατότητας των αγγείων (δηλαδή. ναυτία. τα αντισώματα θα στραφούν και εναντίον των δικών μας συστατικών.

Αν ο συνδυασμός των αντιγόνων ιστοσυμβατότητας του δότη και του δέκτη διαφέρουν σημαντικά. Σε ορισμένες κατηγορίες κυττάρων (π. . όμως. Τα αντιγόνα ιστοσυμβατότητας παίζουν ρόλο και στις μεταμοσχεύσεις ιστών ή οργάνων. τότε ενεργοποιείται το ανοσοβιολογικό σύστημα. Για την καταπολέμηση των συμπτωμάτων (και όχι της αλλεργίας) ενδείκνυται η χρήση αντιισταμινικών φαρμάκων.χ. Αφού.  Σήμερα.  Αν σε μια μεταμόσχευση τα αντιγόνα ιστοσυμβατότητας του δότη δεν ταιριάζουν με του δέκτη το μόσχευμα απορρίπτεται.Τα συμπτώματα διαφέρουν ανάλογα με τον ιστό που προσβάλλει το αλλεργιογόνο. αναγνωρίζει σαν ξένο το μόσχευμα και το απορρίπτει (ανοσοβιολογική απόκριση). Μεταμοσχεύσεις – Απόρριψη μοσχευμάτων Τα βασικά σημεία:  Αντιγόνα ιστοσυμβατότητας είναι πρωτεΐνες στην επιφάνεια ορισμένων κυττάρων. μακροφάγα) υπάρχουν πρωτεΐνες που ονομάζονται αντιγόνα ιστοσυμβατότητας. Σήμερα αποφεύγεται σε μεγάλο βαθμό η απόρριψη αφού είτε επιλέγεται ο κατάλληλος δότης (έχει ίδια αντιγόνα ιστοσυμβατότητας με τον δέκτη) είτε χορηγούνται ανοσοκατασταλτικά φάρμακα (καταστέλλουν την λειτουργία του ανοσοβιολογικού συστήματος). Είδος αντιγόνου Αποτέλεσμα της απόκρισης σε αντιγόνο Φυσιολογική απόκριση Ελαττωμένη απόκριση Παθογόνα μικρόβια Ανοσία Ασθένειες Καρκινικά κύτταρα Καταστροφή καρκινικών κυττάρων - Μοσχεύματα Απόρριψη μοσχεύματος Αποδοχή μοσχεύματος (ανοσοκατασταλτικά) Συστατικό του οργανισμού Αυτοάνοσα νοσήματα - Μη παθογόνοι παράγοντες Αλλεργία - Πίνακας με τον τρόπο δράσης του ανοσοβιολογικού συστήματος απέναντι σε διάφορα αντιγόνα. δεν λειτουργεί το ανοσοβιολογικό σύστημα ο δέκτης γίνεται ευάλωτος στα μικρόβια με συνέπεια να ασθενεί. Κάθε άνθρωπος έχει ένα μοναδικό και χαρακτηριστικό συνδυασμό αντιγόνων ιστοσυμβατότητας. επιλέγουμε κατάλληλο μόσχευμα και χορηγούμε ανοσοκατασταλτικά φάρμακα για να αποφύγουμε την απόρριψη του μοσχεύματος.