Антибиотикийн хэрэглээний

бодлого
УХТЭ
2016-11-04

Clostridium Difficile (CDIFF)
Clostridium difficile (C. difficile) causes life-threatening diarrhea. These infections mostly
occur in people who have had both recent medical care and antibiotics. Often, C.
difficile infections occur in hospitalized or recently hospitalized patients.
Update: A 2015 CDC study found that C. difficile caused almost half a million infections
among patients in the United States in a single year. An estimated 15,000 deaths are
directly attributable to C. difficile infections, making it a substantial cause of infectious
disease death in the United States. We estimate that up to $3,800,000,000 in medical costs
could be saved over 5 years.

Carbapenem-Resistant Enterobacteriaceae (CRE)
Untreatable and hard-to-treat infections from carbapenem-resistant
Enterobacteriaceae (CRE) bacteria are on the rise among patients in medical
facilities. CRE have become resistant to all or nearly all the antibiotics we have
today. Almost half of hospital patients who get bloodstream infections from CRE
bacteria die from the infection.

Neisseria gonorrhoeae
Neisseria gonorrhoeae causes gonorrhea, a sexually transmitted disease that can
result in discharge and inflammation at the urethra, cervix, pharynx, or rectum.

Multidrug-Resistant Acinetobacter
Acinetobacter is a type of gram-negative bacteria that is a cause of
pneumonia or bloodstream infections among critically ill patients. Many of
these bacteria have become very resistant to antibiotics.

Drug-Resistant Campylobacter
Campylobacter usually causes diarrhea (often bloody), fever, and abdominal
cramps, and sometimes causes serious complications such as temporary
paralysis.

Fluconazole-Resistant Candida
Candidiasis is a fungal infection caused by yeasts of the genus Candida. There are
more than 20 species of Candida yeasts that can cause infection in humans, the most
common of which is Candida albicans. Candida yeasts normally live on the skin and
mucous membranes without causing infection. However, overgrowth of these
microorganisms can cause symptoms to develop. Symptoms of candidiasis vary
depending on the area of the body that is infected.
Candida is the fourth most common cause of healthcare-associated bloodstream
infections in the United States. In some hospitals it is the most common cause. These
infections tend to occur in the sickest patients.

Extended Spectrum Enterobacteriaceae (ESBL)
Extended-spectrum β-lactamase is an enzyme that allows bacteria to become
resistant to a wide variety of penicillins and cephalosporins. Bacteria that
contain this enzyme are known as ESBLs or ESBL-producing bacteria. ESBLproducing Enterobacteriaceae are resistant to strong antibiotics including
extended spectrum cephalosporins.

Vancomycin-Resistant Enterococcus (VRE)
Enterococci cause a range of illnesses, mostly among patients receiving
healthcare, but includes bloodstream infections, surgical site infections, and
urinary tract infections

Multidrug-Resistant Pseudomonas Aeruginosa
Pseudomonas aeruginosa is a common cause of healthcare-associated
infections including pneumonia, bloodstream infections, urinary tract
infections, and surgical site infections.

Drug-Resistant Non-Typhoidal Salmonella
Non-typhoidal Salmonella (serotypes other than Typhi, Paratyphi A, Paratyphi
B, and Paratyphi C) usually causes diarrhea (sometimes bloody), fever, and
abdominal cramps. Some infections spread to the blood and can have lifethreatening complications.

Drug-Resistant Salmonella Serotype Typhi
Salmonella serotype Typhi causes typhoid fever, a potentially life-threatening
disease. People with typhoid fever usually have a high fever, abdominal pain,
and headache. Typhoid fever can lead to bowel perforation, shock, and
death.

Drug-Resistant Shigella
Shigella usually causes diarrhea (sometimes bloody), fever, and abdominal
pain. Sometimes it causes serious complications such as reactive
arthritis. High-risk groups include young children, people with inadequate
handwashing and hygiene habits, and men who have sex with men.

Methicillin-Resistant Staphylococcus Aureus (MRSA)
Methicillin-resistant Staphylococcus aureus (MRSA) causes a range of
illnesses, from skin and wound infections to pneumonia and bloodstream
infections that can cause sepsis and death. Staph bacteria, including MRSA,
are one of the most common causes of healthcare-associated infections.

Drug-Resistant Streptococcus Pneumoniae
Streptococcus pneumoniae (S. pneumoniae, or pneumococcus) is the leading
cause of bacterial pneumonia and meningitis in the United States. It also is a
major cause of bloodstream infections and ear and sinus infections.

Drug-Resistant Tuberculosis
Tuberculosis (TB) is among the most common infectious diseases and a
frequent cause of death worldwide. TB is caused by the bacteria
Mycbacterium tuberculosis (M. tuberculosis) and is spread mostly through
the air. M. tuberculosis can affect any part of the body, but disease is found
most often in the lungs. In most cases, TB is treatable and curable with the
available first-line TB drugs; however, in some cases, M. tuberculosis can be
resistant to one or more of the drugs used to treat it. Drug-resistant TB is
more challenging to treat – it can be complex and requires more time and
more expensive drugs that often have more side effects. Extensively drugresistant TB (XDR TB) is resistant to most TB drugs; therefore the patients are
left with treatment options that are much less effective. The major factors
driving TB drug resistance are incomplete or wrong treatment, short drug
supply, and lack of new drugs. In the United States most drug-resistant TB is
found among persons born outside of the country.

• ДЭМБ-ын мэдээгээр АНУ-д жил бүр 2 сая хүн
антибиотикт тэсвэржсэн нянгийн халдвараар
өвчилж 23000 хүн нас бардаг байна. Монгол улсын
хэмжээнд тэсвэржсэн нянгийн халдвараар нас
барсан өвчтний бодит тоон мэдээлэл байхгүй
боловч сепсисийн шалтгаанаар нас барж буй
тохиолдлын цаана нян судлалын лабораториор
оношлогдоогүй олон эмэнд тэсвэржсэн нянгууд
байгааг үгүйсгэх аргагүй.
• 2016 оны эхний хагас жилийн байдлаар ЭТҮХХ-ын
сэжигтэй тохиолдол 46 бүртгэгдсэн ба үүнээс
МЗДШХ-2 , VAP-1, ОЭТН-ийн халдвар-3 , эмнэлэгт
гаднаас орсон халдвар-7, тарианы дараах буглаа1, судасны гуурстай холбоотой халдвар-1
бүртгэгдсэн байна.

VRE

MRSA

2015

4

119

2016

7

73

CRE

Pseudomonas
Acinetobacteria spp
spp
ESBL

6

17

19

11

46

17

IPM
LVX
MEM
NIT
OFX
PEN
TOB
SXT
ESBL

67
127
85
972
389
1
19
498

GEN

CIP

CHL

819

852

671

312

CXM

CXA

CRO

CAZ

CTX

CZO

ATM

0

6

20
17,7

28

34,1

37

28,2

29,2

34,6

32,3

45,5

48,7

50,6

40,6

36,6

26,5

60

849

764

838

702

836

23

709

SAM

AMP

40

329

0
63,9

69,6

76,8

80

AMC
87,5

100

98,2

100

531

2015 Escherichia coli Data files=w0115mng.uhe,
w0415mng.uhe, w0615mng.uhe, w15mng.uhe Number of isolates
= 1688 Use expert interpretation rules

120

2015 Escherichia coli Data files=w0115mng.uhe, w0415mng.uhe, w0615mng.uhe,
w15mng.uhe Number of isolates = 66 Use expert interpretation rules Location=mz
Specimen type=ab, as, at, sw

100

83,3

80

100

87,5

100

120

ESBL

SXT

TOB

0
5

PEN

OFX
8

6

MEM
1

LVX
3

0
IPM
14

GEN
9

CIP
16

59

CHL
51

CXM
34

CXA
43

CRO
1

CAZ
63

CTX
64

63

ATM

SAM
51

4

AMP
18

15

AMC

0

7,1

20
0

33,3

30,6

43,1

44,4

60,5

58,1

25

40

44,1

38,7

60

48,8

58,1

80

2015 Escherichia coli Data files=w15mng.uhe, w0115mng.uhe, w0415mng.uhe,
w0615mng.uhe Number of isolates = 1019 Use expert interpretation rules Specimen
type=ca, ur, uc Location type=out

96

90,2

46
0

20

17,4

26,7

20,9

27,6
CXA

23

25,5
CRO

CTX
356

24,8

33,4

CZO
718

CAZ

34,4
ATM

23,2

40

4

60

38,9

48,9

60,8

76,4

100
80

100

120

383

ESBL

SXT
2

TOB
311

NIT
15

OFX

MEM
54

841

LVX
411

GEN
425

CIP
396

CHL
721

385

452

SAM
392

AMP
204

296

AMC

0

2015 Escherichia coli Data files=w15mng.uhe, w0115mng.uhe, w0415mng.uhe,
w0615mng.uhe Number of isolates = 167 Use expert interpretation rules Specimen
type=ca, ur, uc Location type=in

100

120

45,5

53,8
37,5
19,8

39,3
CXA

31,9

40,5
CRO

40

28,8

39,2
CAZ

50
33,8

45

57,6

71

81,1

60

CTX

80

76

100

0

0

20

62

5

ESBL

SXT

OFX

NIT

MEM

8 131 55 1

TOB

50 37 71 1 118 60 74 74 122 66 66 72 13

LVX

GEN

CIP

CHL

CZO

ATM

SAM

AMP

AMC

0

100
0

25

34,3

51,8

97,7
0

0

22,9

20,7

48,2
306

16,4

50

20

326

15,8

22,6

33,3

34,4

40

23,3

30,8

60

24,1

55,7

52

80

69,2

100

100

98,1

120

100

2015 Staphylococcus aureus ss. aureus Data files=w0115mng.uhe, w0415mng.uhe,
w0615mng.uhe, w15mng.uhe Number of isolates = 507 Use expert interpretation rules

120

220

131

35

87

220

12

61

190

152

31

15

340

103

39

107

5

0

2015 Pseudomonas spp. Data files=w0115mng.uhe, w0415mng.uhe,
w0615mng.uhe, w15mng.uhe Number of isolates = 106 Use expert interpretation rules

100

92,9

100

120

80

100

29,8

43,3

17

25

40

42

88

47

35

2

0
TOB

GEN

CIP
88

PIP

90

MEM

39

IPM

8

CRO

CAZ

CTX

0

ATM

0

20

7

ESBL

60

50

80

1

UHE 2015 Acinetobacter sp. Data files=w0115mng.uhe, w0415mng.uhe,
w0615mng.uhe, w15mng.uhe Number of isolates = 61 Use expert interpretation rules

120
100

100

76,5

80
68,4
60

76,5

65,9

51,6

51,1

45,7

45,5

50

36,4

40

16,7

20

33

17

6

3

11

2

ESBL

GEN
17

TOB

45

OFX

1

CIP

CRO

CAZ
58

MEM

31

IPM

1

CTX

ATM

SAM
35

SXT

0

0

• Зорилт: УХТЭ-ийн антибиотикийн хэрэглээний
өнөөгийн түвшинг үнэлэх 3 жилийн турш
хэрэглээг төлөвшүүлэх
Зорилго:
• Антибиотик эмчилгээний үр дүнг сайжруулах,
халдвараас шалтгаалсан нас баралтыг
бууруулах
• Антибиотикийн хэрэглээг төлөвшүүлэх

Антибиотикийн хороо
• Антибиотикийн хороо дангаараа эсвэл эмийн
эмчилгээний хорооны нэг хэсэг байж болно
• Хорооны бүрэлдэхүүнд эм зүйч, клиникийн
эмч, удирдлагын зөвлөлийн гишүүдээс аль нэг
нь нян судлаач эм, халдвар судлаач эмч гэсэн
мэргэжилтнүүд зайлшгүй байна.
Шаардлагатай бол бусад мэргэжилтнүүд
байна.

Антибиотикийн удирдлагын баг
• Антибиотикийн хэрэглээ болон жор бичилтэнд
хяналт тавих зөвлөх багтай байна.Халдвар
судлаач эмч, нян судлаач эмч, клиник эм зүйч,
антибиотикийн нөөц хангамжийн асуудал
эрхэлсэн мэргэжилтнүүдээс бүрдэнэ.Мөн
холбогдох мэргэжлийн байгууллагаас зөвлөх
мэргэжилтэнг татан оролцуулж болно.
• Зөвлөх баг нь олон нянгийн халдвар
хавсарсан, олон эмэнд тэсвэржсэн нянгаар
үүсгэгдсэн халдварын үеийн эмчилгээг
зөвлөнө.

• Эм зүйн тасаг Эмнэлэгт хэрэглэгдэх антибиотикийн
жагсаалтыг гаргана. Жагсаалтанд байхгүй
антибиотикийг хэрэглэхийг хориглоно Нөөцийн
антибиотикийн жагсаалтыг гаргана.
• Эмчилгээний тасгууд зонхилж буй халдварын
эмчилгээний удирдамжийг гаргаж баталсан байна.
• Мэс заслын хагалгааны төрлөөр, урьдчилан
сэргийлэлт болон эмчилгээний тунгаар, сепсисийн
үеийн удирдамж, олон эмэнд тэсвэртэй нянгийн
халдварын үеийн удирдамж , гемодиализийн
өвчтний халдварын үеийн удирдамж гэх мэт байх ба
тун болон эмчилгээний хугацаа орсон байна.Ихэвчлэн
1 ба 2 дугаар эгнээний антибиотикийг оруулах
бахаршилтай эмчлүүлэгчдэд ямар антибиотик
хэрэглэхийг тодорхой заасан байна.

• Мэс заслын урьдчилан сэргийлэлтийн
протокол гэж байх ба 24 цагийн дараа
антибиотикийг зогсоох дүрмийг заавал
оруулна.
• Антибиотикийн парентерал хэрэглээний
үнэлгээний протокол, 3-5 өдрийн дараа
зогсоох дүрэм (Stop order ) ба дараалсан
эмчилгээний зөвлөмжийг оруулна.
• Антибиотикийн нөөцийн бодлогын протокол,
хэрхэн захиалах, хэрэглээг нь хэн зөвшөөрөл
өгч байх талаар удирдамж байна.

• Удирдлагын үүрэг: Шаардлагатай мэдээлэл, технологи,
хүний нөөцөөр хангах
• Хариуцлага: Хөтөлбөрийг 1 хүнд хариуцуулах
Хөтөлбөрийн үр дүн сайн байх эсэх нь эмч нарын
манлайлах ур чадвараас ихээхэн хамаарна.
• Эмийн мэргэжилтэн: Антибиотикийн зөв хэрэглээг
төлөвшүүлэх эм зүйч шаардлагатай.
• Үйл ажиллагаа: Эхний шатны антибиотик эмчилгээ
болон 48 цагийн дараа зогсоох эмчилгээ , үргэлжлүүлэх
• Антибиотикийн тэсвэржилт болон антибиотикийн
хэрэглээнд үнэлгээ өгөх
• Мэдээлэл: Эмч сувилагч болон бусад шаардлагатай
мэргэжилтнүүдэд антибиотикийн тэсвэржилт болон
хэрэглээний үнэлгээг тогтмол танилцуулж мэдээллээр
хангах
• Боловсрол: Жороор олгох болон жор бичилт,
антибиотикийн тэсвэржилтийн талаар боловсрол олгох

Удирдлагын үүрэг

• Антибиотикийн удирдлагын хөтөлбөрийг амжилттай
хэрэгжүүлэхэд эмнэлгийн удирдлагын дэмжлэг маш чухал
ба дараах үйл ажиллагаануудыг хэрэгжүүлнэ.
• Антбиотикийн хэрэглээнд хяналт тавих.
• Ажлын байрны тодорхойлолтонд тусгах
• Холбогдох тасаг нэгжүүдийг антибиотикийн удирдлагын
хөтөлбөрийн үйл ажиллагаанд оролцоход хүрэлцэхүйц
цагаар хангах
• Эрүүл мэндийн ажилтны тасралтгүй сургалт (Сургалтын
эмийн компаны мэргэжилтэн явуулах ёсгүй)
• Бодлогыг хэрэгжүүлж ажиллахад эмчилгээний тасгуудын
оролцоог бүрэн хангаж ажиллах
• Антибиотикийн удирлагын үйл ажиллагаанд дэмжлэг
үзүүлж чадах бусад бүлгүүдийн оролцоог хангах
• Менежментийн оролцоог нэмэгдүүлэх, олон салбарыг
татан оролцуулах, санхүүгийн дэмжлэг маш чухал

• Удирдлагын хөтөлбөрийн удирдагч
Хөтөлбөрийн үр дүнд үүрэг хариуцлага хүлээж
чадах цор ганц удирдагчийг тодорхойлох. Энэ
ажилд эмч нар үнэмлэхүй үр нөлөөтэй байж
болох
• Эм зүйн удирдагч: Тус хөтөлбөрийг хамтран
удирдах эм зүйн чиглэлийн удирдагчийг олж
тодорхойлох

• Эмнэлзүйчид ба тасгийн эрхлэгч нар- эмнэл зүйчид нь
антибиотикийн жор бичигч учир эмнэлгийн нөхцөлд
антибиотикийн хэрэглээг сайжруулах үйл ажиллагаанд
дэмжлэг үзүүлэхэд бүрэн оролцох нь чухал юм.
• Эмнэлгийн халдвар хяналтын ажилтан , тархвар
судлаач эмч: Эмнэлгийн тусламж үйлчилгээтэй
холбоотой халдвараас урьдчилан сэргийлэх,
мэдээлэлд дүн шинжилгээ хийх, удирдлага зохион
байгуулалтаар хангах, эрүүл мэндийн ажилтны сургалт,
антибиотикийн тэсвэржилтийн мэдээнд дүн
шинжилгээ хийх
• Чанар хариуцсан ажилтан: Өвчтний аюулгүй байдал
болон эмнэлгийн тусламж үйлчилгээнд
антибиотикийн хэрэглээ зөв зохистой эсэхэд хяналт
үнэлгээ хийх
• Нян судлалын лабораторийн эмч: Нян судлалын
шинжилгээний хариуг цаг тухайд нь мэдээлэх,
сэрэмжлүүлэх нянгийн мэдээллийг тогтмол өгөх,

• Мэдээлэл технологийн антибиотикийн
удирдлагын хөтөлбөрийн мэдээллийг
компьютержүүлэх үйл ажиллагааны урсгалд
оролцуулах нь чухал. Жишээ нь : Тусламж
үйлчилгээний зүгээс холбогдох мэдээлэл
тогтоолыг оруулах/суулгах(жор бичигчийг тухайн
нэгжид өвөрмөц эмчилгээний удирдамжийг
түргэн шуурхай ашиглах боломжоор хангах )
антибиотикийн хэрэглээнд эмнэлзүйн шийдвэр
гаргалтыг дэмжих тоног төхөөрөмжөөр хангах,
антибиотик хэрэглээтэй холбоотой мэдээллийг
мэдээллэх, тус мэдээллийг цуглуулахад
хөнгөвчлөх
• Сувилагч:Антибиотик эмчилгээ эхлэхээс өмнө
нян судлалын шинжилгээнд сорьцыг зөв авна

Түлхүүр ойлголтууд

• Антибиотикийг оновчтой хэрэглэх дэмжлэг
үзүүлж буй бодлогын хэрэгжилт
• Өргөн хүрээний, эм зүйн тасгийн удирдан
чиглүүлэх, хам шинж болон тухайн халдварт
өвөрмөц гэсэн 3 төрөлд хуваагдсан
антибиотикийн зарцуулалт
• Нэг зэрэг хэт олон бодлого хэрэгжүүлэхээс
зайлсхийх АБ-ийн ерөнхий хэрэглээ; бусад
бүртгэгдсэн болон мэдээлэгдсэн байдал
зэргийг үндэслэж, тухайн эмнэлгийн хэрэгцээ
шаардлагад тохирсон бодлого хэрэгжүүлэхийг
эрмэлзэх.

АБ-ийг оновчтой хэрэглэхэд дэмжлэг үзүүлэх бодлогууд
• АБ-ийн жор бичилтийг оновчтой болгоход дэмжлэг үзүүлэх маш
олон нөхцөл байдалд хэрэглэж болох бодлогыг хэрэгжилт Ж/нь
• Заалт, үргэлжлэх хугацаа, тунгийн баримт: бүх бүлгийн
антибиотикийн заалт, үргэлжлэх хугацаа, тун зэргийг тодорхой
зааснаар тухайн мэдээллийг оновчтой ашиглаж, хэрэгтэй үед нь
солих, тодорхой хугацааны дараа зогсоох зэрэг мэдээллээр
хангагдана.
• Тухайн тасаг нэгжид өвөрмөц эмчилгээний зөвлөмжийг
хэрэгжүүлэх, сайжруулах
• Тасаг нэгжид өвөрмөц эмчилгээний удирдамж нь үндэсний
хэмжээний эмчилгээний удирдамж, тухайн эмнэлгийн мэдрэг
чанарын мэдээлэл ба АБ сонголт, үргэлжлэх хугацаа зэргийг заасан
ялангуяа эмнэлгийн бус шалтгаант уушгины үрэвсэл, шээс
дамжуулах замын халдвар, хэвлийн хөндийн халдвар, арьс зөөлөн
эдийн халдвар, мэс заслын урьдчилсан сэргийлэлт гэх мэт баримт
бичигт тулгуурласан байна.

Антибиотик хэрэглээг сайжруулах
үүрэг, оролцоо
• Удирдлагын хөтөлбөрт нь нэгэн зэрэг олон
оролцооны баримт бичиг байхаас зайсхийх
шаардлагатай ба оролцооны баримт
бичгийн сонголт нь мэдлэг боловсрол, эх
сурвалжын бэлэн байдал зэрэг тухайн
нэгжийн хэрэгцээ шаардлагад тулгуурласан
байна.

Антибиотикийг түр зогсоох
• Эмнэлгийн нөхцөлд оношилгооны явцад
антибиотикийг ихэвчлэн эмперикээр эхэлдэг,
Гэсэн хэдий ч ихэнх тохиолдолд эмнэлзүйн
болоод лабораторын мэдээлэл тэр дундаа
өсгөвөрийн шинжилгээний хариу бэлэн болсны
дараа ч антибиотик сонголтыг дахин хянадаггүй.
Антибиотик түр зогсолт гэдэг нь эмнэлзүйн
зураглал тодорхой, оношилгооны бүх мэдээлэл
бэлэн болсон үед антибиотикийн сонголт,
үргэлжлүүлэх хэрэгцээ шаардлагын талаар
дахин үнэлэх тухай ойлголт юм.
• Дараах асуултанд хариулж антибиотик
эмчилгээ эхэлсэнээс хойш 48 цагийн дараа
дахин нягтлах шаардлагатай:

• Тухайн өвчтний халдвар нь антибиотик
эмчилгээнд үр дүн өгөх үү ?
• Хэрвээ тийм бол, энэ өвчтөн зөв
антибиотикийг зөв тунгаар, зөв аргаар
хэрэглэж байна уу?
• Тухайн халдварыг эмчлэхэд илүү өвөрмөц
антибиотик байж болох уу (de-escalation)?
• Тухайн өвчтөн хэр удаан антибиотик
хэрэглэх вэ ?

• Урьдчилсан зөвшөөрөл-Зарим эмнэлэгт
эмчилгээ эхлэхийн өмнө антибиотикийн
мэргэжилтэнтэй хамтарч хэрэглээг батлах
зорилгоор дахин хянаж үзэхийн тулд зарим
антбиотикийн ийн үйлдлийн хүрээ, үнэ,
хортой чанар зэрэгт үндэслэн тодорхой
антибиотикийг хязгаарладаг.

Pharmacy-driven Interventions Эм зүйн тасгийн урьдчилан
чиглүүлэлт

• Судсаар тарих хэлбэрээс уух хэлбэрт автоматаар
шилжүүлэх: Тохиромжтой нөхцөл бүрдэхэд сайн
шимэгддэг АБ –уудад шилжүүлэх / фторхинолинууд,
триметорприм-сульфаметоксазол, линезолид г.м/ энэ
нь зүү тариурын хэрэглээг бууруулсанаар өвчтний
аюулгүй байдлыг сайжруулна.
• Тун тохируулах: Эрхтэний үйл ажиллагааны
алдагдалтай холбоотой / бөөрний дутагдалын үед г.м/
• Тунг оновчтой болгох: Эмчилгээнд хяналт хийсний
үндсэн дээр антибиотикийн тунг тохируулах
• Automatic alerts in situations where therapy might be
unnecessarily duplicative including simultaneous use of
multiple agents with overlapping spectra e.g. anaerobic
activity, atypical activity, Gram-negative activity and
resistant Gram-positive activity

• Шаардлагагүй хавсарсан антибиотикийг
автоматаар сануулах:
• Үйлдлийн хүрээ давхцаж байгаа олон
антибиотикийг нэгэн зэрэг хэрэглэх гэсэн
ойлголтыг хамруулж ойлгоно. / анаэроб идэвхи,
г.м/
• Цаг хугацааны хувьд өвөрмөц автоматаар
зогсоох журам: Ялангуяа хагалгааны урьдчилан
сэргийлэлт болгож хэрэглэж байгаа
антибиотикийн жор бичилтүүд орно.
• Антибиотиктой холбоотой эм-эмийн харилцан
үйлчлэлээс урьдчилан сэргийлэх, олж
илрүүлэх: ж/нь хоол боловсруулах замаар
хэрэглэж байгаа зарим фторхинолинууд
тодорхой витаминуудтай харилцан үйлчлэлтэй
байдаг.

Халдварын болон шинж тэмдгийн антибиотик
эмчилгээ

Эмнэлгийн шалтгаант уушгины хатгаа.
Шээс дамжуулах замын халдвар
Skin and soft tissue infections
МТСА-ын халдвар Staphylococcus
aureus (MRSA)
• Clostridium difficile –ын халдвар.



• Антибиотик хэрэглээ ба үр дүнг мэдээлэх, бүртгэх
• Антибиотикийн хэрэглээний чанарыг
тодорхойлохын тулд халдварын эмчилгээ эсвэл
антибиотикийн хэрэглээг үечлэн үнэлж үзүүлэх.
Ж/нь халдварын үнэн бодит оношилгооны
шалгуур ашигласан эсэх, тодорхой заалтаар
зөвлөсөн антибиотикийг бичсэн эсэх, антибиотик
эмчилгээний төлөвлөсөн хугацаа ба заалтаа
баримтжуулсан эсэх, эмчилгээний өмнө холбогдох
сорил ба өсгөвөрийг авсан эсэх, микробиологийн
хариунд үндэслэж антибиотик сонголтонд
оновчтой өөрчлөлт хийсэн эсэхийг тодорхойлохыг
хамааруулж болно. Эмийн зарцуулалтын тойм ба
антибиотикийн хяналтын хуудас
http://www.cdc.gov/getsmart/healthcare/pdfs/chec
klist.pdf гэх мэт стандарчлагдсан хяналтын хуудсыг
ашиглагдана.

• Түүнчлэн антибиотикийг тодорхой цагаар
эсвэл эмнэлгийн антибиотикийн бодлогыг
мөрдөж ажиллаж байгаа эсэхийг үнэлэх
шаардлагатай. Эцсийн оношилгоо эсвэл
эмийн сангийн бүртгэлд үндэслэж
боловсруулагдсан хүснэгтээр , ретроспектив
байдлаар үнэхүү дүгнэлтийг хийж болдог.
Энэхүү оролцоо нь эмнэлзүйчдийг эргэн
мэдээллээр хангах, мөн эргэн мэдээлэлд
үзүүлэх хариу үйлдлийг бүртгэж мэдээлэхэд
чухал юм./хүлээн зөвшөөрөх г.м/

• days of therapy (DOT)
• defined daily dose (DDD)

• Антибиотикийн тэсвэржилтийг бууруулах өөр нэгэн
чухал зорилго нь антибиотик хэрэглээг сайжруулах
болон хэмжигдэхүүний өөр аргууд байдаг.
Антибиотикийн тэсвэржилт болон тархалт нь олон
хүчин зүйлийн ба тэсвэржилтийн түвшин болон
• Өвчтөнг эмнэлэгт хэвтсэнээс хойш эмчлэгдсэн эмгэг
төрөгч нянгийн тэсвэржилтийн судалгаа хийж
үнэлэх нь тэсвэржилтийн эсрэг удирдлагын
хөтөлбөрийн хэрэгжилтийг үнэлэх хамгийн сайн
арга юм.
• Хэвтэн эмчлүүлэгчдийн дунд тэсвэржилтийг хянах
/тэсвэржилттэй нянгаар 2 догчоор халдварлагдсан
өвчтнүүдийн хувь / нь хамгийн үр дүнтэй байна.
• Удирдлагын хөтөлбөрийн хэрэгжилтийн үр дүн нь
жил бүрийн эмийн зардлыг бууруулах ач
холбогдолтой. Хэмнэгдсэн зардлаар Антибиотикийн
удирдлагын хөтөлбөрийг цаашид санхүүжүүлэх
боломжтой болно.

Боловсрол
• Антибиотикийн бодлогод антибиотикийн
тэсвэржилт, жор бичилт, халдварт өвчний үеийн
эмчилгээний менежмент, олон нянгаар үүсгэгдсэн
халдварын үеийн антибиотик сонголт, тэсвэржсэн
нянгийн халдварын үеийн антбиотик
эмчилгээний тактик зэрэг сэдвүүдээр зорилтот
бүлэгт чиглэсэн танхимийн болон ажлын байран
дээрх сургалтыг тасралтгүй явуулна.
• Цахим сүлжээнд суурилсан сургалтууд явуулж
болно.
• Тохиолдолд суурилсан сургалтыг явуулж болно.

Антибиотикийн бодлогыг хэрэгжүүлснээр

• Антибиотикийн хэрэглээ болон туршилтын хамгийн
сайн дадал туршлагын стратегүүд улам сайжирна.
• Антибиотик эмчилгээний шийдвэр гаргалт ,
эмнэлзүйн үзүүлэлтүүдийг хянаж боломжтой болно.
• Оношилгооны лабораторын үйл ажиллагаа чадавхи
сайжирна. Хурдавчилсан оношилгооны аргууд: Жнь:
Прокальцитонин, PNA FISH аргууд, MALDI-TOF , масс
спекторфотометрийн аргууд нь удирдлагын хөтөлбөр
хэрэгжснээр амжилттай нэвтэрнэ.
• Эдгээр оношилгооны хэрэгслийг өвчтөнд хэрэглэх нь
удирдлагын хөтөлбөрийн хэрэгжилтэнд сайнаар
нөлөөлөх ба хэрхэн хэрэглэх талаар цаашдын
судалгаа зайлшгүй хэрэгтэй байна. Антибиотикийн
хэрэглээг оновчтой болгож байгаа зарим эмнэлэгт
антибиотикийн тэсвэржилтийн эсрэг хамгийн үр
дүнтэй аргыг үнэлэх шаардлагатай.

Хийгдэх суурь судалгаанууд
• Эмийн болон антибиотикийн зардал эмчилгээний
тасгуудаар,
• Антибиотикийн зардал эмчилгээний тасгуудаар
• Нянгийн тэсвэржилтийн байдал эмчилгээний
тасгуудаар
• Эмч нарын болон эмчилгээний тасгуудын жор бичилт,
• Антибиотикийн хэрэглээний зөв байдал, нян судлалын
шинжилгээний хариуг үндэслэн антибиотик хэрэглэсэн
байдал
• Нян судлалын шинжилгээний чанар
• Судалгааг нэгдсэн байдлаар зангидаж явуулах 3
жилийн турш тасралтгүй явуулах
• Гарааны, дунд шатны, эцсийн үнэлгээг хийх

Сургалтууд
• Үйлчлүүлэгчид
• Эмч нарт
• Сувилахуйн мэргэжилтнүүдэд чиглэсэн:
Сорьц зөв аргаар зөв цагт зөв авах,
тээвэрлэх

Антибиотикийн удирдамж гарах






МЗДШХ
Амьсгалын аппараттай холбоотой халдвар
ОЭДН
МТСА
Шээс дамжуулах замын халдвар
Цусаар дамжих халдвар
Диализын үйл ажиллагаатай холбоотой
халдвар

• Хяналтын хуудаснууд
• Антибиотикийн бодлогын хэрэгжилтийг
үнэлэх