You are on page 1of 498

M A H M U T

K I S A

  

1. FTHA SRES
Mushaf sralamasnda birinci, nzul srasna gre beinci sredir. Yedi yettir. Mekke dneminin ilk yllarnda, Mddessir sresinden sonra nzil olmutur. Peygamber aleyhisselma ilk gelen vahiy, Alak sresinin ilk
be yetidir. Daha sonra Kalem, Mzzemmil ve Mddessir srelerinin ilk blmleri inmitir. Bu sreler henz
tamamlanmadan, Ftiha sresinin tamam bir defada
nzil olmutur. Buna gre, btn olarak gnderilen ilk
sre Ftiha sresidir.1
Ftiha; giri, a, balang demektir. Kurnn tertip
sralamasnda ilk sresi olduu iin bu adla anlmtr.
Namazn her rektnda okunan2 bu sre, Kurn-
Kermin veciz bir zeti, girii ve nsz mahiyetindedir.
Bir bitki tohumu nasl o bitkinin dallarn, yapraklarn,
meyvelerini ve dier zelliklerini znde barndran bir
ekirdek program ise, Ftiha da Kurnn ekirdei, z
ve essdr. En mehur ismi Ftiha olup, baka isimlerle
de anlmaktadr.3
Ftiha; Yce Yaratc huzurunda kulun, en iten
krn ve minnettrlk duygularyla Ona ynelii, Onun
snrsz merhameti, adleti, kudreti, cmertlii, ycelii
nnde saygyla boyun eiidir.
Ftiha; insan dnyada ve hirette saadete ulatran
ilh kurtulu reetesi, gnlleri aydnlatan hidyet
melesidir.
Ftiha; vicdanlara nakedilmi gzellikleri gn yzne
karan ze dn ars ve nihyet, Allah ile kulu arasnda ezel kulluk antlamasdr.
Ftiha kulun duas, Kurn ise Yaratcnn kuluna verdii cevaptr. Kul, kendisine doru yolu gstermesi iin
Allaha yalvarr; Allah da duaya cevap olarak tm
Kuran onun nne koyar ve sanki yle der: Buyur
kulum, ite benden dilediin hidayet! Bu nedenle kii
Kurn incelemeye, Allahtan hidayet dileyerek balamaldr.

1
Kuranda ilk ve son nzil olan yet veya srenin hangisi olduuna dair
muhtelif rivayetler yle zetlenebilir: Mekkede ilk nzil olan yet, ittifakla
Alak sresinin ilk be yetidir. lk nzil olan tam sre ise Ftihadr. slm
tebli emri ieren ilk sre Mddessir sresi, aka iln edilen ilk sre Necm
sresidir. Mekkede son nzil olan sre Mminndur. Medinede ilk nzil
olmaya balayan sre Bakara sresidir. Medinede son inen yet, Bakara sresinin 281. yetidir. Hell ve harama dair inen son yet ise Mide sresinin 3.
yetidir. Medinede en son inen tam sre Nasr sresi, ahkma dair inen son
sre ise Mide sresidir.
2
Rasulullah (sav), Ftihay okumayann namaz yoktur. buyurmutur.
(Buhr, Ebvbus-Salt, 14; Mslim, Salt, 34; bn Mce, kmetus-Salt,
11; Tirmiz, Salt, 183) limlerin byk bir ksm, bu hadise dayanarak namazn her rektnda Ftiha okumann farz olduunu sylemilerdir. Buna gre,
namazda Ftiha yerine baka bir sre veya yet okuyann namaz sahih deildir. Hanefler ise, Kurndan kolaynza geleni okuyun. (73. Mzzemmil:
20) yetini esas alarak, yukardaki hadisi Ftihay okumayann namaz tam
ve kmil deildir. eklinde yorumlamlardr. Buna gre namazda Ftihay
okumak farz deil, vciptir. Ftiha yerine Kurndan baka bir blm okunsa
dah, namaz keml ynnden eksik olmakla birlikte sahihtir.
3
Ftiha sresinin en ok bilinen isimleri unlardr: Ftihatl-Kitb veya
Ftiha: Kulluk kitabmzn ilk sresi olduu, Kurn- Kerm bu sreyle balad iin bu ad almtr. Ummul-Kitb veya Ummul-Kurn: Kitabn anas, z; ana kitap demektir. Vayhin temel ilke ve hedeflerini ierdii iin bu
isimle anlmtr. el-Ess: Dinin asl, esas demektir. el-Vfiye veya el-Kfiye:
Her konuda tam ve yeterli olan demektir. es-Sebul-Mesn: Tekrarlanan (veya vg ifade eden) yedili anlamna gelir. nk bu yedi yetlik sre, namazlarn her rektnda tekrarlanmakta ve yce Allaha vg ifade etmektedir. elKenz: Ulv manalar hazinesi demektir ki, Ftihaya ok gzel anlatan bir isimdir. Ayrca kr, if, Sfiye, Salt (dua ve namaz), Hamd ve Dua gibi
isimlerle de anlmaktadr.

  
"!
  
!
 
#
lh rahmetten kovulmu her trl insan ve cin eytannn vesvese ve ayartmalarndan yce Rabbime snarak4 Kur'n- Kermi okumaya balyorum:

" % 
"!
'(    ' & 

Rahman ve Rahim olan Allahn Adyla!5


Ben her iime sonsuz efkat ve merhamet sahibi yce
Rabbimin adyla balarm ve yapacam her ii Onun rzas dorultusunda, Onun emir ve talimatlarna uygun
olarak yaparm. Buna gre, beni yoktan var edip stn
yeteneklerle donatan ve kulluk greviyle yeryzne
gnderen sonsuz efkat ve merhamet sahibi yce
Rabbimin adyla, Onun verdii g ve yetkiye dayanarak ve yalnzca Onun adna okuyor, sylyorum:
HAMD

&( , 
+
) & 
*

1. Hamd, lemlerin Rabbi Allaha aittir. Her trl


hamd, vg, kr, minnettarlk, sayg, ycelik, azamet,
eref ve ululuk, kinat yoktan var eden, tm canllar
besleyen, eiten, yneten ve ynlendiren Allaha aittir.
Gerek anlamda vlmek Onun hakkdr ve yalnzca
Ona yarar. Zira btn iyiliklerin, gzelliklerin kayna
ve asl sahibi Odur. Her varl kendi yaratlndaki
ama ve hikmete uygun niteliklerle donatan, onlar daima iyiye ve gzele ynlendirerek her eye hedef ve yolunu gsteren Odur. Kulaa duymay, gze grmeyi, gnee k vermeyi, kelebee umay, iee amay, aaca
4
Kurn okuyacan zaman, ilh rahmetten kovulmu her trl eytann
vesvese ve ayartmalarndan Allaha sn. (Nahl, 16/98)
5
slm limleri, srelerin banda yer alan besmelelerin Kurndan olup
olmad hususunda ihtilaf etmilerdir. Mliklere gre, yalnzca Neml sresinin 30. yetinde geen besmele Kurndandr. Zira besmeleler Kurndan olsayd, bunun mtevatir (hibir tereddde meydan vermeyecek derecede salam
ve gvenilir) rivayetlerle bize ulam olmas gerekirdi. Nitekim Kurn-
Kerm bize tevatr yoluyla gelmitir. Mtevatir olmayan haberlere dayanlarak,
bir eyin Kurndan olduuna hkmedilemez. O hlde besmeleler vahiy deildir, sadece sreleri birbirinden ayrmak iin srelerin balarna yazlm szlerdir. Bunun iin Mlikler, namazda besmeleyi aktan da gizli de okumazlar.
Kurn- Kermi Mushaf hlinde toplayan Sahabe-i Kiramn, Ftihann
sonunda okunan mn sz de dhil, Kurandan olmayan hibir eyi Mushafa yazmadklar ve bu hususta son derece titiz davrandklar bilinmektedir.
ayet sre balarnda yer alan besmeleler Kurandan birer yet olmasayd,
Ashab- Kiram bunlar Mushafa yazmazd. Bu gerek dikkate alnnca, sure
balarndaki besmelelerin Kur'ndan olduu gr daha isabetli grnmektedir.
mam fi, Sad b. Cbeyr, Zhr, At ve bn-u Mbrek, her srenin banda yer alan besmelenin, o srenin ilk yeti olduunu sylemilerdir. mam
Ahmed b. Hanbel, Eb Sevr ve Eb Ubeyd de bu grtedir. Buna gre, Ftihann yedi yetinden birincisi besmeledir. ayril madbi bir yet ba deildir. Bunun iin filer, namazda her srenin banda besmeleyi okurlar.
Cehr namazlarda dahi besmeleyi Ftiha gibi yksek sesle okurlar.
Haneflere gre ise, srelerin bandaki besmeleler bal bana birer yet
olmak zere Kurndandr. Fakat Neml sresinin 30. yetindeki hari, hibir
besmele srenin bir paras deildir. Besmeleler sreleri birbirinden ayrmak
ve sre banda teberrken okunmak zere nzil olmulardr. Buna gre, Ftiha
sresinin ilk yeti Bismillahirrahmanirrahim deil, Elhamdu lilllahi Rabbillemindir. Srtallezne enamte aleyhim altnc yet, ayril madbi
aleyhim veladdlln ise yedinci yettir. Peygamber (sav)in ve Raid Halfelerin, cehr namaza balarken besmeleyi sesli olarak okumayp El-hamdu
lillhi Rabbil-lemn ile kraata baladn ifade eden sahih rivayetler bu gr teyid etmektedir. Biz de almamzda bunu esas aldk.
Haneflere gre kraat banda besmelenin okunmas farz veya vcib deildir. Fakat gerek namazda ve gerek namaz dnda, her Kurn tilavetinin ve her
nemli iin banda okunmas snnettir. Namazn her rektnda Ftihadan nce besmele okunur. Ancak Ftihann bir paras olduu zannedilmesin diye,
yksek sesle kraat yaplan namazlarda besmele gizli okunur. Zamm- sreden
nce besmeleyi okuyup okumamakta ise kii serbesttir.

meyve vermeyi reten O olduu gibi, sizi dnyada ve


hirette mutlulua iletecek bu kitab gnderen de Odur.
O hlde insan, btn iyiliklerin ve gzelliklerin kayna
olan Rabbini tm kalbiyle vp yceltmeli, en derin
sayg ve kran duygularyla Onun hkmlerine boyun
emeli ve yalnzca Ona kul olmaldr.
Ey btn iyiliklerin, gzelliklerin kayna olan Allahm! Her trl vgye, teekkre lyk olan yalnzca
sensin. Bizlere bahettiin bunca nimetlerden dolay sana sonsuz krler olsun ya Rab!
Allaha hamd ile balanmayan her i bereketsizdir.6 hadis-i erifi gereince mminler dualarna, vaazlarna ve dier nemli konumalarna Allaha hamd ile
balar; Dualarnn sonu, daima Hamd olsun lemlerin Rabbi Allaha! szdr.7 yeti gereince yine
hamd ile bitirirler.


"!
* '(   ' & 

Sana yalvarr, ancak Senin kudret ve merhametine snrz.


Yalnzca Allahtan yardm istemek, insanlar arasnda
cereyan eden mutad yardmlamalara elbette mani deildir. Bilakis bu tr yardmlamalar bizzat yce Allah tarafndan tevik ve emredilmitir.9 Burada kasdedilen,
yalnzca Allahn verebilecei ltuf ve nimetlerdir ki,
bunlar dorudan doruya ve yalnzca Allahtan istenmeli,
kul ile Rabbi arasna hibir arac konulmamaldr.
HDYET
= 
"*
!;( 5% & 
6) :

5. Bizi dnyada huzur ve saadete, hirette ise cennete


ulatran dosdoru yola ilet ya Rab! Bu yol, insann doal yapsyla, duygular, eilimleri ve ihtiyalaryla birebir rten, varlk kanunlaryla tam bir uyum ve ahenk
iinde olan, insanl dnyada ve hirette mutluluuna
ulatracak yegne kurtulu reetesi olan slm yoludur.
Ancak bu yol, sadece zihinlerde ve gnllerde yaayan
bir iyi niyet temennisi, bir ideal olarak kalmamaldr. Bilakis, rnek ahsiyetlerce temsil edilen ve bir toplum tarafndan pratik hayata aktarlarak ete kemie brnen,
elle tutulan, gzle grlen sahici bir yol olmaldr:
? 
"*@ !A  B
&, 6  1C( 

2. Rahmandr, Rahimdir.8 Snrsz rahmet, merhamet ve efkat sahibidir. yilik ve ltuflar sonsuzdur. Sizi
sizden ok sever, size sizden daha yakndr. Onun sonsuz rahmet ve efkati tm varlklar kuatmtr. Rahmetini tamamlamak zere bu kitab gndermi ve onun nda yryen bahtiyrlara, hiret hayatnda sonsuz
mutluluk ve kurtulu mjdesini vermitir.
Ama unutmayn ki, Allah ok merhametli olmakla birlikte, ayn zamanda hikmetli ve adaletlidir de:
( 1 /  
1
0 )

6. Bizi, kendilerine nimet verdiin kimselerin yoluna ilet. Nimet verilen kimseler, insanlk tarihi boyunca
tevhid sancan elden ele tayan, tertemiz ahlk ve sarslmaz imanlar ile insanla rnek olan Peygamberler ve
onlarn izinden yryen limler, ehitler ve salihlerdir.
te mminler bu yola talip olmal, bu yolda yryen hak
erlerinin safnda yerini almaldr.
J ! @" A  E
 ( IE
+
F &  G
H

3. Din Gnnn mlikidir. Gerekleeceinde asla


phe olmayan Yarg Gnnn mutlak hkimidir. Onun
snrsz merhameti, adaletine asla mani deildir. Buna
gre, Allah maher gn tm insanlar yeniden diriltip
hesaba ekecek ve her iyiliin mkfatn, her ktln
cezasn mutlaka verecektir.
O hlde ey Rabbimiz, tm itenliimizle sana sz veriyoruz:
SZLEME

+
6  1 ) 8 ,6  1
0 ,( 5%

7. Gazaba uram olanlarn ve sapmlarn yoluna


deil Gazaba uram olanlar, hakikati pekl bildikleri hlde, dnyaya ve dnya nimetlerine tutkuyla ballklar yznden ilh iradeye bakaldran ve bylece Allahn gazabna mstahak olan kimselerdir. Peygamber
(sav)in ifadesine gre, bunun en bariz rnei Yahudilerdir.10
Sapm olanlar ise, Allahn peygamberler araclyla
gnderdii hak dinden bilinsizce sapan kimselerdir.
Bunlarn sapma sebebi kibir ve inattan ok, akllarn gereince kullanmamalar ve dini kendi arzular dorultusunda ekillendirmek istemeleridir. yle ki, onlar vahiy
d kaynaklardan edindikleri btl dnceleri, bidat ve
hurfeleri Allahn dinine eklemekten ekinmezler. Bunu
da ou kez halk dine ekmek, dini yaygnlatrmak gibi
szde masumane gerekelerle yaparlar. nsan srf maddeden ibaret gren gazaba uramlara karlk, sapm
olanlar insan yalnzca ruhtan ibaretmi gibi deerlendirir, onun madd ihtiyalarn yok sayarlar. Peygamber
(sav)in ifadesine gre, bunlarn da en belirgin rnei
Hristiyanlardr.11
Gazaba urayanlar Bakara Sresinde, sapm olanlar
ise l-i mrn Sresinde ayrntl olarak ele alnacaktr.
Ya Rab; bize doru yolu gster ve o yolda yrmemiz
iin dizimize derman, yreimizi iman, zihnimize izn
ver! Hakk hak, btl btl olarak tanmamz iin gnlmz aydnlat, basiretimizi keskinletir. Senin yolundan

4. Sadece sana kulluk eder ve ancak senden yardm dileriz. Yalnzca sana ibadet eder, btn emirlerine
kaytsz artsz boyun eeriz. yiyi kty, gzeli irkini,
doruyu eriyi belirlemede kendimize yalnzca ilh lleri rehber ediniriz. Senden baka hayatmza yn verecek, kurallar koyacak otorite kabul etmeyiz. Senin
buyruklarna aykr hkmler veren hibir gce kim
olursa olsun asla boyun emeyiz. Ancak senden yardm dileriz: Her trl iyiliin, ltuf ve nimetin senin
elinde olduunu bilir, senin iznin ve onayn olmadka
hibir dilein gereklemeyeceine yrekten inanrz.
Dertlerimize devay, hastalmza ifay, skntlarmza
areyi ancak sende ararz. Senden baka hibir varla el
ap dua etmez, hi kimseden medet ummayz. Sadece

Eb Dvd, Edeb: 18; bn-i Mce, Nikh: 19


Yunus, 10/10
8
Rahmn, ilh rahmetin bu dnyada mmin-kfir, iyi-kt zalim-mazlum
ayrm yapmakszn tm mahlkat zerinde ltuf, inyet, efkat ve merhamet
olarak tecelli etmesidir. Allahn rahmn sfatnn tecellisi olarak canllar trl
nimetlerle beslenir, anne yavrusunu emzirir, kinatn nizam harika bir denge
zerinde devam eder. Rahm ise, Allahn, yalnzca rahmeti hak eden ve ona
lyk olan kullarna ltuf ve ikramn ifade eder. Allah, rahm sfatnn tecellisi
olarak zalimlere kar mmin kullarn destekler. Yine bu sfatn tecellisi olarak, iman edip salih ameller ileyen kullarn ebed cennet nimetleriyle dllendirir.
7

yilik ve takva konusunda birbirinizle yardmlan. (Mide, 5/2)


Snen-i Tirmiz, Tefsirul-Kurn, 2953; Elbn, Sahhul-Cmi, 8202
11
Snen-i Tirmiz, Tefsirul-Kurn, 2953; Elbn, Sahhul-Cmi, 8202.
10

sapan toplumlara benzemekten, onlar gibi yaamaktan


ve onlarn akbetine uramaktan bizleri koru Allahm!
mn, mn, mn12

ortaya koyan bu kitabn iinde, akl ve saduyu ile elien, insan pheye drebilecek herhangi bir yanllk,
eliki, erilik ve tutarszlk yoktur. Bu da onun Allahtan
gelen hak bir kitap olduunun apak kantlarndan biridir.
Mttakiler iin hidyettir. Bu kitap, Allaha kar
gelmekten saknan, ktlk ve gnahlardan uzak duran
kimseler iin bir klavuz, bir yol gstericidir. Demek ki
Kurndan istifade edebilmenin birinci art, drst ve
iyiniyetli olmaktr. Hakla btl gzetmeyen, bencil ihtiraslarnn, arzu ve heveslerinin ardndan giden veya
kendisini inkra artlandrarak hakk inatla reddeden
kimseler Kuranda hidyet bulamazlar. u hlde, tm insanla doru yolu gsteren bu kitap, ancak iyiye ve doruya ulamay arzu eden kimseleri hedefe ulatracaktr.
Byle kimseler, Kurnn rehberliinde iman ve ahlak
eitiminden geerek u zellikleri elde ederler:

!&
; U1 ":UV  & A =
*
;( 1 S
! F  U  X 1  1C( 

;  8 

2. BAKARA SRES
Adn, 6771. yetlerde geen ve bir inein (el-bakara)
kurban ediliini anlatan ilgin bir kssadan almtr.
Srenin byk blm, Peygamber (s)in Medineye hicretinden sonraki ilk iki ylda nzil olmutur. Ancak 281.
yet, Kurnn en son nzil olan yetidir. Medinede oluan yeni slm toplumunun karlat sorunlarn zmne ynelik ok sayda hukuk dzenlemeye yer veren
sre, 286 yettir.
L
Rahman ve Rahim olan Allahn Adyla!
Ben her iime sonsuz efkat ve merhamet sahibi yce
Rabbimin adyla balarm ve yapacam her ii Onun rzas dorultusunda, Onun emir ve talimatlarna uygun
olarak yaparm.
Ftiha sresinde kulun hidyet isteine Allah, Buyur
kulum, ite benden dilediin hidayet! diyerek cevap veriyor:
HDYET ve MMNLER
I"M I 

3. Onlar ki, duyu organlaryla alglanamayan, ancak


ilh vahyin nda, akl ve tefekkr yoluyla kavranabilecek hakikat lemi olan gayba inanrlar. Allahn bildirdii gayb hakikatleri gzleriyle grmeseler bile, grdkleri kantlardan ve iaretlerden yola karak bunlarn
gerek olduuna iman ederler. Kinatn her zerresinde
bulunan bu iaretler, onu yoktan var eden sonsuz kudret
ve merhamet sahibi bir Yaratcnn varln aka gzler nne serer. Buna gre mminler, hakikatin sadece
gzle grlenlerden ibaret olmadn bilir; akllarn
kullanarak Allah, cennet, cehennem, melek, kymet, hiret gibi ulv hakikatlerin varlna iman ederler.
Namaz klarlar. Sz edilen mminler, be vakit
namazlarn dikkat ve zenle, dosdoru ve aksatmadan
klarlar. Bylece, Yaratcyla aralarndaki irtibat, gnde
en az be kere huzurunda durmak sretiyle srekli canl
tutarlar. Bu ibadet onlar daha bilinli, duyarl ve sorumluluk sahibi klar.
Ve kendilerine verdiimiz rzktan infak ederler.
Onlara bahettiimiz o gzel nimetlerden bir ksmn fakir ve muhta kimselerle paylarlar. Sahip olduklar her
trl ltuf ve nimetin onlara Allah tarafndan verilmi
bir emanet olduunu bilir ve onlar Allah yolunda, Onun
emrettii ekilde harcarlar.
/M A 8V  Z 6 I / ! Z 6 I&  U  X 1  1C( 

1. Elif, Lm, Mm.13 Dinle, ey insanolu! Bak bunu sana Allah sylyor. Bunlar Allah sz olarak dinle, bakasnn szne benzetme. Senin gayet iyi tandn ve iirlerinde, yazlarnda, hitbelerinde ustalkla kullandn
u harflere dikkatlice bak. lh kudret bu basit harfleri
nasl mkemmel bir uyumla yan yana dizdi de, olaanst gzellii karsnda en byk edebiyat ustalarnn,
limlerin, filozoflarn ister istemez secdeye kapand;
bir tek sresinin dah benzerini yapmakta beeriyetin
acze dt esiz, mucizev bir kitap ortaya koydu:
;( 5 & A  ): QP !R( S
+
P 1 J 
 / 
*
5T
2. O Kitap14 ki, onda asla phe yok. nsan dnyada
ve hirette kurtulua iletecek temel hayat prensiplerini

12
Allahn Rasl (sav), gerek namazda gerek namazn dnda bu sreyi
okuduu zaman, mn (Duamz kabul eyle ya Rab)! der ve ashabna da bunu tavsiye ederdi. (Mslim, Salt 72; Eb Dvd, Salt 167-168; Tirmiz,
Mevktus-Salt 116)
13
Baz srelerin banda yer alan bu tr hece harflerine Hurf-u Mukattaa
denir. Kurnda byle harflerle balayan 29 sre vardr. Bu ayn zamanda
Arapadaki harflerin toplam saysdr. Arap alfabesindeki harf gruplarndan her
biri, Hurf-u Mukattaa ierisinde zikredilmitir. Tekrar edilenler saylmazsa,
Hurf-u Mukattaa 14 harftir. Kuran- Kerim, Hurf-u Mukattaa ile inkrclara
meydan okuyarak diyor ki: Mademki Kuran Muhammedin uydurduunu
iddia ediyorsunuz, o halde onun bir benzerini de siz uydurun. Zira bu harfleri
sizler de ok iyi biliyor ve kullanyorsunuz. Kuran da bu tr harflerden olumutur. Eer Kurann bir benzerini yapamazsanz, o zaman onun on suresinin
benzerini yazn. Bunu da yapamazsanz, o halde Allahtan baka tm yardmclarnz da ararak onun sadece tek bir suresinin benzerini meydana getirin.
Mukattaa harflerinin hemen ardndan Kurna ve vahiy olgusuna iaret edilmesi de bu gr teyit etmektedir.
Bu meydan okuyua kar Araplardan bir cevap kmad, susup kaldlar. Zira
Allah, Araplarn kulland bu kelimeleri kullanarak yle eriilmez bir ifade
uslbu ortaya koymutu ki, beerin bunun bir eini meydana getirmesi mmkn deildi. Eer Kurn insan rn bir kitap olsayd; iirlerinde, vaazlarnda,
hitabelerinde ayn malzemeyi (harfleri) ustalkla kullanan Araplar da yle veya byle Kurnn fesahatine denk bir fesahat ortaya koyabilirlerdi.
Ayrca Mukattaa Harflerinin, banda bulunduklar srelerle ses ve mana
bakmndan ok yakn bir ilikisi gze arpmaktadr. rnein Kf, Nn, Sd
sureleri dikkatle incelendiinde bu balant aka grlr.
14
zellikle tercih edilmi ve bu
Bu yette, uza belirten iaret zamiri ()
kitap yerine o kitap ifadesi kullanlmtr. Bylece, adeta gkteki bir yldz gsterircesine te o kitap! denilerek kitabn yceliine iaret edilmitir.

4. Yine onlar, hem sana indirilene hem senden nce indirilene inanrlar. Btn peygamberlerin ve ilh
kitaplarn ayn kaynaktan geldiini, ayn inan ve ahlk
ilkelerini getirdiini bilirler. Bunun iin hem sana gnderilen Kurna, hem senden nceki elilere gnderilen
Tevrat, Zebur, ncil gibi kitaplara inanrlar. O kitaplarn
baz blmleri zamanla deitirilmi, tahrifata uram
olsa bile, byk ksmnn vahiy eseri olduunu bilirler.
Deitirilmi ksmlarn ise, orijinal hliyle gnmze
kadar ulam tek ilh kitap olan Kurnn hakemliinde
dzeltirler.
Onlar hirete de yaknen inanrlar. lmden sonra
insan bekleyen ebed hayatn varlna tm kalpleriyle
inanrlar. Sonsuz hikmet ve adalet sahibi olan Allahn,
amaz adaleti gereince tm insanlar yeniden diriltip
hesaba ekeceine, sonra da iyileri cennet ile dllendirip ktleri cehennem ile cezalandracana eksiz phesiz iman eder ve bu inanca uygun davranlar gsterirler.
4

A  &  " : / [ I  \)   @" : ]A  / [ I  \

M l
  
" : Z R
*
  "@  A V kR(
10. Kalplerinde hastalk vardr. Mnafklarn i
dnyalarnda, bak alarnda bir bozukluk, arpklk
vardr. Kibir, inat, nankrlk, bencillik, ahlkszlk gibi
sebeplerle meydana gelen bu hastalk adeta gzlerini kr
etmekte, hakk kabul etmekten ve gerek imana ulamaktan onlar alkoymaktadr. Allah da hastalklarn
iyice artrmtr. Kalplerindeki bu hastal temiz ahlk,
doru inan ve gzel davranlarla tedavi etmedikleri
iin, Allah geerli kld ilh yasalara gre onlarn
hastaln iyice artrmtr. yle ki, hastalklar mzminlemi, tedavisi neredeyse imknsz hale gelmitir.
 C T 1 6 ` &  "*
!(
C  "@ 

5. te onlar, Rablerinden bir hidyet zeredirler.


nc yetten itibaren saylan niteliklere sahip olanlar,
bizzat Allahn gsterdii dosdoru bir yolda yryen
kimselerdir. Ve onlar, felaha erenlerin ta kendileridir. Onlar, Rablerinin honutluunu kazanarak dnyada
gerek anlamda baar ve kurtuluu; hirette de cennet
yurdunda ebed huzur ve saadeti hak eden kimselerdir.
NKRCILAR
U  X 1 J ": C U "  @" C 6 ! @" A  I
 ` 1C( 

6. Kurnn haber verdii hakikatleri bile bile inkr


edenlere gelince, sen onlar uyarsan da uyarmasan
da onlar iin birdir; imana gelmezler. Onlar ikna edici salam delillerle ve en gzel tlerle uyarsan da seni
dinlemez, sanki kendilerini hi uyarmamsn gibi arkalarn dnp giderler. nk kibir, ihtiras, bencillik, inatlk gibi hastalklar, kendileriyle hakikat arasnda almaz bir engel olmutur. O halde, hemencecik iman etmiyorlar diye midini ve cesaretini kaybetme. Hikmet ve
gzel tlerle onlar hakka armaya devam et. Onlar
hak ve hakikati kabullenmemek iin kendilerini ylesine
artlandrmlardr ki;
I
b   H ": 
] A  " 0 @ , &
]A   @" A V ]A  
" 5 a
=
7. Allah onlarn kalplerini ve kulaklarn mhrlemitir.15 Gzlerinin zerinde de, hakk grmelerine
engel bir perde vardr. Bilerek ve isteyerek inkr tercih ettikleri iin, doutan sahip olduklar hakikati kefetme yetenekleri zamanla krelmi ve ilevini gremez
hle gelmitir.
"c !d( 
C  "@ 

Yalan syleyegeldikleri iin, onlara can yakc bir


azap vardr. Szleri ile davranlar birbirine uymayan
ve insanlar aldatmay alkanlk hline getiren bu mnafklar, yalanclklarnn karl olarak hirette elem verici, can yakc bir azaba mahkm edileceklerdir.
Mnafklar u zelliklerinden tanyabilirsiniz:
kR )%
V(
A =   6 & 6 I V
  J "@  o!
* J

11. Onlara, Yeryznde zulm, hakszlk, bozgunculuk yapp da fesat karmayn! Bireysel ve toplumsal
hayatnz menfaat ve kazan llerine gre deil;
Kurnn belirledii adalet, doruluk ve erdemlilik esaslarna gre dzenleyin! denildii zaman, ellerindeki
deer lleri, kriterler bozuk olduundan, Biz ancak
slah edici kimseleriz! Aslnda iyilikten, gzellikten
baka bir amacmz yoktur! derler. Ktl iyilik,
zulm adalet, fesad slah, btl hak olarak grr ve ylece gstermeye alrlar. lh vahyin yol gstericiliinden yz evirdikleri iin insan ve ahlk deer yarglar
tamamen tersyz olmu, alabildiine yozlamtr.
I
 ,  1 J T
 ) %
 &  " : "@ 6 J

te onlarn hakk, byk bir azaptr. Kurnn


rehberliinden yz evirerek inkrda direten bu insanlar, hirette ebed azaba mahkm edileceklerdir. Bunun
yan sra, dnyada da ahlk kntler, ruhsal bunalmlar, toplumsal alkantlar vb. felketlerle yz yze geleceklerdir.
6. ve 7. yetlerde, Kurn aka reddeden inkrclarn durumu anlatld. Bundan sonraki 13 yette ise, onlardan ok daha tehlikeli olan grup ele alnyor:
MNAFIKLAR
   !
 
;1  
e U(  X &  ":   a
+
 U 
J
U

12. Ey mminler! Mnafklarn yaldzl, ama sahte


propagandalarna kanmayn! Dikkat edin; onlar fesat
karanlarn ta kendileridir, fakat bunun bilincinde
deiller. Onlar her trl yozlamann, ahlk rmenin,
fesat ve bozgunculuun msebbibidirler. Ama ne var ki,
vicdanlar tamamen krelmi olan mnafklar bunu idrak edemezler.
V(
   I& ` U   @" o!
   I& `   X 6 I V 
0 I@ %
U

8. nsanlardan yleleri de vardr ki, gerekte


inanmadklar hlde, Biz de Allaha ve ahiret gnne
iman ediyoruz! derler. Kalben iman etmedikleri
hlde iman ediyormu gibi grnen bu ikiyzller,
mminlerin arasna szarak slam toplumu iinde fesat
ve ayrlk tohumlar ekmeye alrlar.
I
  i1
0 ,  1  @" %
6 J )  i1 
M U   1C(  

13. Onlara, Madem slm kabul ettiinizi sylyorsunuz, o hlde gelin ikiyzllkten vazgein de, tam bir
samimiyetle iman eden insanlarn inand gibi siz de
Hak Dine gereince iman edin! Kibir ve inad brakn ve
aklnzn, vicdannzn sesine kulak vererek Hakkn emrine teslim olun! denildii zaman, O aklszlarn
inand gibi mi inanalm? Ne yani, mmin dediiniz
yoksul ve zavall halk ynlarnn inand gibi mi inanacakmz? O ayak takm, dar kafal yobaz insanlarla ayn
inanc paylamak bizim gibi stn ve sekin kimselere
yakr m? Hem biz doruluk, erdemlilik, fedakrlk gibi
safsatalara inanmayz; bizim iin tek doru karlarmzdr. derler.16
" : "@ 6 JI
& A ,1 J T
  I@ %

9. Allah ve mminleri gya kandrmaya alrlar.


Sanki Allah kandrmalar mmknm gibi Allaha ve
mminlere kar ikiyzl ve hilekrca davranrlar. Oysa
ancak kendilerini aldatyorlar, fakat bunun farknda
deiller. Allah her defasnda oyunlarn bozduu ve
maskelerini drd iin mminleri uzun sre aldatamazlar. Tek aldattklar, kendi z benlikleridir.

Dikkat edin; asl aklszlar onlardr; fakat bunu


bilmezler. Mnafk, basit menfaatleri uruna her trl

15

Kalplerin mhrlenmesi, Allahn insan iin belirledii psikolojik yasalar


erevesinde gerekletii iin Allaha nispet edilmitir. Aslnda o inkrclarn
kalplerini ve kulaklarn mhrleyenler bizzat kendileridir. Fakat yasay koyan
Allah olduu iin, fiil de Ona nispet edilmitir. Yani onlar kalplerinin mhrlenmesi iin gerekeni yapmlar, Allah da sonucu yaratmtr.

16
O aklszlarn inand gibi mi inanalm? cmlesi, yle de tercme
edilebilir: Biz o aklszlarn inand gibi mi inanyoruz?

ahlkszla, hayszla tevessl eder. Yalan sylemeyi,


insanlar aldatmay kendince aklllk sayar; hatta bununla vnr. Oysa bu, ahmakln ta kendisidir. nk dnya hayat gibi pein ve basit bir menfaat uruna, ileride
kendisini bekleyen ebed saadeti kaybetmektedir. Ama
mnafklar, bu ackl hallerinin de farknda deildirler.
,  6 I V "*@ U !p
& 6 *" T
( ! q ] A a  M U  I V U   1C(  ;

Ate adamn etrafn aydnlatmaya balaynca, Allah mnafklarn gzlerinin nurlarn giderdi ve onlar karanlklar iinde hibir ey gremez bir hlde
brakt. Peygamber (sav)in yakt ate alev alev yanp
etrafn aydnlatmaya balaynca, herkes gibi mnafklar
da n etrafnda toplandlar. man etmemeleri iin grnrde hibir sebep yoktu. Fakat kibir, inat, kskanlk,
karclk gibi sebeplerle ilh mesaja kar dmanca tavr takndlar. Bunun zerine, Allahn insan iin belirledii yaratl kanunlar devreye girdi: Allah, gzlerinin
nurunu yani hakikati grme yeteneklerini ellerinden
alarak onlar karanlklar iinde brakt. Bylece mnafklar, k kaynann hemen yan banda, kopkoyu
inkr karanlna gmldler. yle ki, artk en apak delilleri, en ak mucizeleri bile gremez hle geldiler.
, #
*
1 J "@ R k & " T  " ?

sr Z @5%   6

14. Mminlerle uzaktan alay eden bu mnafklar,


onlarla yz yze geldikleri zaman, Biz de sizin inandnz gibi inanyoruz! derler. Fakat onlar perde
arkasndan ynlendiren liderleri ve akl hocalar olan
eytanlaryla17 ba baa kalnca, Aslnda biz sizinle
beraberiz, Mslmanlarla sadece alay ediyoruz! Bizim yle Mslmanlktan dem vurduumuza bakmayn,
aslnda biz sizin tarafnzdayz. Bizim gerek dostumuz
ve mttefikimiz sizlersiniz. Mslman olduumuzu sylememizin tek sebebi, mminleri kandrp onlarla alay
etmektir! derler.
kR( ":) & 1  @" t Z @5% 1 
& @ ,1 "@ 6 ! F p

18. O mnafklar sardrlar, geree kulak vermez,


hakikati duymamak, anlamamak iin adeta kulaklarn
tkarlar. Onlar dilsizdirler, doruyu itiraf edemez, hakk
dile getirmezler. Ayn zamanda krdrler. Her trl
pheyi izale edecek parlak ve ikna edici delilleri gremez, idrak edemezler. Apak hakikat karsnda kr, sar ve dilsiz kesilmilerdir. Bu yzdendir ki, inkrclk
ve ikiyzllkten vazgemez, bir zamanlar terk ettikleri
imana bir daha dnmezler.
17 ve 18. yetlerde, inkra tamamen saplanm ikiyzller anlatld. 19 ve 20. yetlerde ise, henz inkrda
karar klmayan, fakat birtakm kar kayglaryla inan
ile inanszlk arasnda bocalayp duran bir baka mnafk tipi ele alnmaktadr:
MNAFIKLARIN KNC MSL
Q !R(  I& %
  S
M   )
& A }
! = `

15. Oysa asl Allah onlarla alay etmekte ve onlar,


azgnlklar iinde bocalar bir hlde brakmaktadr.
Mminleri alaya aldklarn zanneden mnafklar, aslnda kendilerini nasl maskara durumuna drdklerinin
farknda deiller. yle ki, hak ve hakikat karsnda takndklar bu kstaha tavrlarndan dolay Allah, yreklerindeki son iman kalntlarn da yok ederek onlar isyan ve azgnlk iinde bocalar bir hlde brakmaktadr.
Bylece o alayc mnafklar, iledikleri sua denk bir
cezayla cezalandrmaktadr.
w q
 1C(  / [ I  \

u )@    v E

19. Yahut onlar; gklerin grledii, imeklerin


akt zifiri karanlk bir gecede, gkten boanan
iddetli yamura tutulmu kimselere benzerler:
  
! (  
  "@ 6 kIR( "@ ,  ? A , x1
 1( R T

 =
0 &  C '

16. Onlar, dosdoru cennete ulatran doru yol yerine, gz gre gre sapknl ve cehenneme giden yolu tercih eden kimselerdir.
 1)( 5 @ 6 `    @" x  B  & R

Fakat bu ticretleri ne onlara dnyev bir kazan


salam, ne de hidyete erebilmilerdir. kiyzllkleri onlar bu dnyada zillet ve perianlktan kurtaramad gibi, hirette ebed azaba mahkm olmaktan
da kurtaramayacaktr. Kurn ndan yz eviren bu
mnafklarn durumunu, bakn u iki misl ne gzel anlatyor:
MNAFIKLARIN BRNC MSL
M  6 ) V 5

C  o y& ` "@ A y 

lm korkusunun verdii dehetle, yldrmlara


kar gya korunabilmek iin parmaklarn kulaklarna tkarlar. Oysa ne yaparlarsa nafile, nk Allah,
inkrclar epeevre sarp kuatmtr.
I Q !R(   @"  I l I& A ` "0 : =
1
 T


i1
0  V "@ !A  " A } *
20. imek, neredeyse gzlerini kr edecek. nlerini her aydnlattnda onun nda yrrler;
zerlerine karanlk knce de, olduklar yerde dikilip kalrlar.
Bu mislde karanlk gece, mnafklarn cehalet ve
inkr karanlklarn simgelemektedir. Yaan yamur tm
insanla rahmet olarak gelen ilh vahyi, gkgrlts
ve akan imekler ise hak urunda yaplan mcadelede
karlalan tehlike ve zorluklar yahut ilh uyar ve tehditleri temsil eder. Bu tip mnafk, bilgisizlik ve inkrclk karanlnda bocalarken, slm davetiyle yz yze geliyor. nsanlara adaleti ve mutluluu sunan bu din, ayn
zamanda birok tehlikeye gs germeyi de emretmekte, dahas, bu emre uymayanlar ilh azapla tehdit etmektedir. Mnafk, yolunu aydnlatan bu uyarlardan yararlanmak yerine, gya kendini korumak iin bunlar
duymazlktan, grmezlikten gelir. Bu arada, slmn
sunduu gzellikleri grdke ona sempati ile bakmak-

17. Onlarn durumu, ate yakmaya alan birinin


etrafnda toplanan kimselerin hline benzer. Bir adam
dnn ki, souk ve zifiri karanlk bir gecede, etrafn
aydnlatmak iin bir ate yakyor. Adamn evresinde,
atein scakl ve aydnlndan faydalanmak isteyen bir
grup insan vardr. Bu rnekte ate yakan kii Hz. Muhammed (sav), yakt ate Kurn, atein etrafnda toplananlar Peygamberin mmeti, atein ndan istifade
edemeyen insanlar ise mnafklardr.
kR( "@ `   " :
= 
& A }
S
: Q  '
  I l I& A R
81 J 
U  

17
eytan kelimesi, Arapada rahmetten uzaklat, haktan uzak oldu anlamna gelen etane fiilinden tremitir. blse ve onun izinden giden cinlere eytan denildii gibi; insanlardan, cinlerden ve hayvanlardan her trl zarar
verici varlk dah eytan diye isimlendirilir.

tan da kendini alamaz. Fakat doruluun ve adaletin


egemen olmas iin mcadele edip fedakrlk gstermek
gerekince tekrar yz evirir. Parmaklaryla kulaklarn
tkayarak, ilh uyarlarn sonularndan kurtulduu konusunda kendisini bir mddet daha avutur. Fakat gerekte kurtulmas mmkn deildir; nk Allah, kudretiyle onlar her ynden kuatmtr.
"0 : 
@" , &%
 S
:C  
 I q 
=

Ona denk tutmayn! Sadece Ona kulluk edin, Ondan


baka hi kimsenin hkmne boyun emeyin!
KURN MEYDAN OKUYOR
 u Q( A y   %
1 kR( "5 U`
   R 6) 8 ]A  U Z 6 &  S
V( " ? 5 U` 
+

`"  I) @ q

23. Ey inkrclar! Eer kulumuz Muhammed aleyhisselma indirdiimiz bu Kurn hakknda bir pheniz varsa, haydi onun ayarnda bir sre meydana getirin. Din, felsefi ve bilimsel konularda hibir eitim
grmemi, stelik Peygamber olmadan nce okuma
yazmas bile olmayan kulumuz Muhammede indirdiimiz bu Kurn hakknda bir pheniz varsa, yani Aslnda inanmak istiyoruz, ama ne yapalm, iimizdeki kukulara da engel olamyoruz! diyorsanz, haydi onun ayarnda bir tek sre meydana getirin. Gzellik ve dorulukta Kurna denk, onunla boy lebilecek, onun ayarnda bir tek sre yazn!
Buna tek bamza g yetiremeyiz. diyorsanz, Allahtan baka btn ahitlerinizi, yani dostlarnz,
destekilerinizi yardma arn. Becerisine gvendiiniz btn edebiyat ustalarn, ilim adamlarn, filozoflar
toplayn ve aranzda yardmlaarak, Kurndakilere
benzer bir tek sre oluturun; eer sznzde doru,
iddianzda samimi iseniz! yle ya, madem Kurnn insan rn bir kitap olduunu iddia ediyorsunuz, yleyse
siz de ona benzer bir kitap meydana getirsenize!
 : V k5(   U
 ; R A ,    A ,   "  R
 ) M  x 
U

Allah dileseydi, bir nceki mislde anlatlan azgn


mnafklara yapt gibi, bunlarn da iitme ve grme
yeteneklerini tamamen yok ederek hakk grmelerini,
iitmelerini tamamen engelleyebilirdi. Fakat Allah bunu
yapmaz. nk O, grmek ve duymak istedikleri srece
insanlarn hakikati grp duymalarna frsat vermeyi dilemitir. yleyse, henz frsat varken gaflet uykusundan
uyansnlar. Akllarn ve gnllerini Kurn nuruyla aydnlatp apak hakikate iman etsinler. Aksi hlde Allah,
hak ettikleri cezay onlara mutlaka verecektir.
c 1)( V k q o ` ]A  

Hi kuku yok ki, Allahn her eye gc yeter.


nkr ve ikiyzllk bata olmak zere, her trl gnah ve ktlkten kurtulmak iin yapmanz gereken udur:
KULLUA DAVET

@ 1  I1

; A a C(  " T
 ) 8 
;5  "TA,  "TA 8V   1C(  " T
*
U

21. Ey insanlar! Sizi ve sizden ncekileri yaratan


Rabbinize kulluk ve itaat edin ki, dnyada gnah ve
ktlklerden, hirette ise cehennem azabndan korunabilesiniz. Rabbinizin btn emir ve yasaklarna riayet eder, tek Rab ve lh olarak Ona boyun eerseniz,
dnyada ktlklerden, fenalklardan, adaletsizlikten,
zulm ve hakszlklardan korunarak mutlu ve huzurlu
bir toplum oluturabilir; hirette de cehennem azabndan kurtularak cennette ebed saadete nail olabilirsiniz.
" T
 o , #
 q
 R
J
C( 
u  IU   I& %

A 
 1( R T

24. ayet bu meydan okuma karsnda aciz kalr da


Kurn ayarnda bir kitap veya bir tek suresine benzer
bir sure yapamazsanz ki hibir zaman da yapamayacaksnz o hlde, yakt insanlar ve talar olan ve
inkrclar iin hazrlanan o ateten saknn! Kurn
ayarnda bir kitap meydana getirmeye asla gcnz
yetmeyecek; Kurnn meydan okumas ve sizin bu
meydan okuma karsndaki acziyetiniz kyamete kadar
srecektir. Bu kitabn bir insan rn olamayacan, insanst bir kaynaktan geldiini iyice anladktan sonra
yine de iman etmemekte diretirseniz, kendi ellerinizle
kendinizi cehennem ateine mahkm etmi olacaksnz.
O cehennem ki, yakt insanlar ve talardr. Yani o atee
sadece inkrclar atlmayacak; ayn zamanda o taptklar
putlar da tatan baka bir ey olmadklar gsterilmek
zere onlarla birlikte atein yakt olacaklardr. Zira cehennem, talar ve kayalar dah yakp kavuracak derecede mthi scakl olan bir atetir.
slm davasn yok etmek iin her yolu deneyen mrikler, bu meydan okuma karsnda sessiz kaldlar, cevap veremediler. Oysa Kurn ayarnda bir kitap, hi deilse bir tek sre yazabilselerdi, Peygamberi susturup
iddiasn rtecek, bylece canlarn, mallarn ve evltlarn fed ettikleri uzun ve meakkatli bir mcadeleye
katlanmak zorunda kalmayacaklard. stelik aralarnda
mehur airler, hatipler, edpler bulunuyordu. Buna
ramen Kurna nazire yapmaya teebbs dah edemediler. nk onun insanst bir kaynaktan geldiini biliyor, ama kibir ve inatlar sebebiyle hakikati inkr ediyorlard. Eer Kurnn benzerini meydana getirmeye gleri yetseydi, elbette bunu yaparlard. Fakat yapamadlar
ve kyamete kadar da asla yapamayacaklar! Kur'an- Kerim'in, onlarn byle bir ey yapamayacaklarn aka

22. O Allah ki, sizin iin yeryzn bir dek, g de bir kubbe yapt. Yeryzn, zerinde rahata
yaayabileceiniz bir dek gibi trl nimetlerle donatt. G de atmosfer tabakalar ile yeryzn meteorlardan, zararl nlardan ve dier tehlikelerden koruyan bir kalkan, bir kubbe yapt.
  Q(   aR  I  I& %
 V
  Z 6
"M T
 & y
Ayrca gkten tertemiz su indirdi ve onunla, size
rzk olmak zere eitli rnler kard. Tuzlu okyanus ve denizlerden buharlaarak tertemiz kar ve
yamur eklinden yeryzne yaan tatl suyu size gnderdi ve hayatn kayna olan o su ile sizin iin
rengrenk, eitli ekil ve lezzette rnler yetitirdi.
& A , "56 ) 6 
A , x v R
O hlde, btn bunlar bile bile Allaha ortak komayn!18 Allahn bunca ltuf ve nimetleri muhteem
birer yaratl mucizesi olarak karnzda dururken, sakn Allaha ortak komaya kalkmayn! Hibir varl

18
Allaha ortak komak, yalnzca putlara tapmaktan, birden fazla ilha
inanmaktan ibaret deildir. Gl ve stn olduu varsaylan, kutsal ve dokunulmaz kabul edilen kii, kurum ve ideolojileri her emrine itaat edilen mutlak
otorite kabul etmek de Allaha ortak komaktr. Ayn ekilde haram-helli,
iyiyi-kty belirlemede arzu ve hevesleri temel l hline getirmek de bir
anlamda Allaha irk komak demektir.

belirtmesi ve gelecee dair verdii bu haberin aynen


gereklemi olmas, hi kukusuz balbana bir mucizedir.
Ey insanlar! Bu meydan okuma karsndaki acizliiniz, Kurnn bir insan veya topluluk tarafndan uydurulmu olduuna dair phelerinizi gidermeli ve onun
Allahtan gelen hak bir kitap olduuna iman etmelisiniz.
Bylece, inkrclar iin hazrlanm olan o korkun cehennem ateinden kurtulmakla kalmayacak, u ilh
mjdeyi de hak etmi olacaksnz:
CENNET MJDES
A &  U   1C(   



=


26. Allah kullarna doru yolu gstermek zere bir


sivrisinei de, kklk ve basitlik bakmndan onun
zerinde olan bir eyi de rnek vermekten ekinmez. Bunu bir ayp, yceliine yakmayan abes bir i
olarak grmez. nk Allah kn de byn de; sivrisinein de filin de yaratcsdr. Bu tr rneklerde
nemli olan rnein bykl ya da ekli deil, verdii
mesaj ve anlatt hakikattir.
"M @    Q 6 & A ,!R U   1C(    R
Allaha ve gnderdii mesaja iman edenler, bu
misllerin Rablerinden gelen gerein ta kendisi
olduunu, yerli yerinde verilen bu hikmetli misllerin
hak ve hakikati ortaya koyduunu bilirler.
I !;   R  ` 1C(  
e vy C @  

25. Allaha ve yetlerine yrekten iman eden ve bu


imana yarar gzel, uygun, yararl iler yaparak salih
amel ileyenleri mjdele:
@ 5   (x 
0 @ 6 J
U #
"@ 

Kendilerini inkra artlandrarak hak ve hakikati inatla inkr eden kimseler ise, bu rnekleri alay konusu
yaparak, Allah bu misl ile ne demek istedi? Byle
sinek, rmcek, karnca, ar gibi deersiz eyleri rnek
olarak anlatmak Allahn hikmetine ve nna yarar m?
O bizim dnyamzdaki bu kadar basit ayrntlarla urar
m? Hayr, Allah bizi yaratm ve serbest brakmtr; dilediimizi yapar, dilediimiz gibi yaarz. O ne kitap ve
eli gnderir, ne de haram hell snrlar izerek hayatmza karr! derler.
0 Gy( ` Q(  @ ()1 Gy( ` Q(  o E 1

Onlara dl olarak, yemyeil aalarnn altndan


rmaklar aldayan muhteem cennet baheleri
vardr.
o 8V  UV C(  C :   V *
V @  &  U V & A `

Onlara ne zaman rzk olarak oradan bir meyve


sunulsa, Biz bunu daha nce de tatmtk! derler.
Mminler cennette kendilerine bahedilen nimetleri her
tattklarnda, dnyada tattklar ya da cennette kendilerine daha nce sunulan nimetleri hatrlayacaklardr.
0 @   5 Q(  

Allah bu tr rnekler ile birok kimseyi doru yoldan saptrarak dallete drr; birounu da doru
yola, hidyete iletir.
;(

+
*
 J I Q(  o E 1 

nk onlara, birbirine benzer nimetler verilmitir. Cennetliklere, dnya hayatnda tattklarna benzer
yiyecek ve iecekler verilecektir. Her tadldnda bambaka bir tat ve lezzet veren bu nimetler ncekilere benzeyecek, ama her defasnda daha tatl, daha lezzetli olacaktr.
 ) a @ !R( ":  @ 
 I@ !R( "@ 

Fakat bunlarla, bile bile ktlk ve irkinlii tercih


ederek yoldan kan gnahkrlardan ve fsklardan
bakasn saptrmaz. man sahipleri, bu hikmet dolu
yetleri dnp ibret alarak doru yolu bulurlar. nyargl ve kt niyetli kimseler ise, srf itiraz edebilmek
iin bu misllere taklp kalrlar. Kk ve nemsiz grdkleri bu rneklerde nice dersler, nice ibretler olduunu kavrayamazlar. Sz edilen fsklar, u zelliklere sahiptirler:
) @ E
; U1  1C( 
u Q( V y!( ) ,  

Ayrca, onlar iin orada tertemiz eler vardr ve


onlar sonsuza dek orada yaayacaklardr. Mminlere cennette tertemiz, pampak eler verilecektir. Bu durum hem erkekler, hem de kadnlar iin geerlidir. Yani
erkee tertemiz hanm, kadna da tertemiz koca verilecektir. Onlarn hi birinde dnyadaki pisliklerden eser
olmayacaktr. Cennetteki mmin hanmlar hem kir, hayz, nifs gibi madd; hem de ahlkszlk, geimsizlik, irkinlik, uyumsuzluk gibi mnev kirlerden arnmlardr.
Kocalar da yle pampak, tertemizdirler. Dnyadaki eler, birbirlerine lyk olduklar ve birbirlerini istedikleri
takdirde hirette de birlikte olacaklardr. Dnyada birden fazla evlilik yaam olan kadn veya erkek, nceki
eleri arasndan hangisine lyk ise cennette onunla evli
olacaktr.
SVRSNEK RNE ve FSIKLAR
Allah, insana hak ve hakikati bildirmek zere
Kurnda eitli misller verir. Gerektiinde sivrisinekten, karncadan, rmcekten, ardan sz eder. Fakat
inkrclar, bu misllerin znde yatan gerekler zerinde kafa yoracaklar yerde, srf itiraz etmi olmak iin, Allahn byle basit ve deersiz varlklardan bahsetmesini
bir eksiklik ve ayp olarak niteliyorlar. Dahas, iinde
byle rnekler bulunan bir kitabn ilh kaynakl olamayacan ne sryorlar:
0 @ V R & R l ,   vy  E1 kI ( 5% 1 J 

27. Onlar, kabul edip onayladktan sonra Allahn


ahdini bozarlar. Yani o fsklar; 1- nsanlara Allahn
adyla yemin ederek sz verirler, fakat verdikleri szlerden cayar, hibir ahit ve antlama tanmazlar. 2- Onlar
Allahn kitap ve eli gndererek kullaryla yapt ilh
szlemeyi, onu yeminlerle kesin olarak onayladktan
sonra bozarlar. 3- Allah her insann ftratna, Ona kulluk
etme ve iyilik yapma duygusunu vererek (Arf, 7/172173) ondan ahit almtr. Ancak fsklar, vicdanlarnda
tm derinliiyle hissettikleri bu ahdi bile bile ineyerek
zulm ve inkr tercih ederler.
o ?
1 I Q(  
   I , ; 1
Allahn birletirilmesini emrettii eyleri keserler. O fsklarn bir dier zellii de, Allahn gelitirilmesini emrettii ilikileri kesip atmalardr. Onlar akraba, komu, yoksul, yetim ve yardma muhta kimselere
gereken ilgi ve yaknl gstermezler. Gerek aile ii ballklar, gerek toplumsal bar ve dayanmay salamaya ynelik balantlar, ilikileri koparmaya alrlar.
Ayrca, insan ile vahiy arasndaki ilgiyi, ba ve btnl8

keserek insan kksz, temelsiz, babozuk bir varlk


hline getirmeye alrlar.

 1
0 J kR ) %

bir temsilci olarak yeryznde grevlendireceim! demiti.


I
 & ) 8 %
6  6 M I )
/  % 1 ! @ R( ) %
 1  @ !R( o , x  V

/0 
) ; 6
Melekler, Ey Rabbimiz! Yeryznde bozgunculuk
yapp fesat karacak ve menfaatleri iin zulmedip
kan dkecek varl m yaratacaksn? Oysa biz seni
her trl kusurdan tenzih etmekte, daima vgyle anp
yceltmekteyiz. Tabiatmza yerletirdiin bu saflk,
bizi hilfete daha lyk klmaz m? Dorusu, insan denen
varl yaratp halife tayin etmendeki hikmeti kavrayamadk. dediler. Melekler, insan denen varln hem
irde hem de yeryznde halifelik yetkisi ile donatlmasnn, bu yetkiyi ktye kullanma riskini de beraberinde tadn dnyorlard. Ayrca daha nce yaratlan ve insan gibi irde sahibi olan cinlerin yeryznde
yapt ktlkleri de biliyorlard. yzn bilemedekileri bu meselenin hikmetini renmek iin Allaha bu
soruyu sordular.
V
& A , J  " A  kI6 ( 

Ve yeryznde fesat karrlar. nsan ve tabiat fesada uratarak yeryznde bozgunculuk karrlar. nsann salkl dnme yeteneini krelten, amasz ve
hedefsiz bir neslin yetimesine sebep olan, ekonomik ve
toplumsal ilikilerin yozlamasna, rmesine yol aan
bir dzen kurarlar.
I


i " : / [  \
Onlar, hsrana urayanlarn ta kendileridir. te
buraya kadar vasflar saylan o fsklar, dnyada da
hirette de kaybetmeye, zarara ve ziyana uramaya
mahkm olan kimselerdir.
LH NMETLER

"M ` ! 'R  "  5 U` 
   T
!`

28. Ey gfiller! Allah nasl inkr edersiniz? Nasl


olur da Allah ve Onun mesajn inkr edersiniz? Bahettii bunca ltuf ve nimetlerine ramen, hangi yzle
Rabbinize kar nankrlk eder, Onun emir ve yasaklarn hie sayarsnz? Oysa siz l idiniz de, O size hayat verdi. Siz bir zamanlar cansz bir toprak idiniz de,
Allah o cansz, ruhsuz topraa hayat verdi ve hareket
eden, konuan, dnen insan yaratt.
!!( 1 " "T
5 !&( 1 "
, #
 Q ! " " T
Sonra sizi ldrr, sonra diriltir ve sonra Ona
dndrlrsnz. Sizi l topraktan yaratan Allah,
vakti gelince ldrp yeniden topraa dndrecektir.
Dirili gn gelip atnca da, topraa karm l bedenlerini yeniden diriltecek ve bylece, yapp ettiklerinizin hesabn vermek zere Onun huzuruna getirileceksiniz.
Evet, nasl olur da Allah inkr edersiniz?
 A a C(  :
,!
J kR  "T
&( #

Meleklerin bu szne karlk Allah, Ben sizin bilmediklerinizi bilirim. Halifelik grevinin insana verilmesinin pek ok sebep ve hikmetleri vardr, fakat bunu
yalnzca ben bilirim, siz bilemezsiniz. dedi.
Evet, kimi zaman yeryznde bozgunculuk yapacak ve
kan dkecek olan insan, grnrdeki bu ksm ktlklerinin yan sra, onlardan ok daha byk ve geni kapsaml iyilikler yapacakt. Fakat melekler, Allah'n yeryzndeki halifesinin eliyle dnyay ina ve imar etme,
oradaki hayat gelitirip eitlendirme dileinin hikmetinden habersizdiler. Allah bu hikmeti meleklere yle
bildirdi:
; R T
[ I A & ] A  "@ l " @ A `  I&
J
" A 
JI \ X I :  I&
 k6( Xr 8 6 
V( " ? 5 U`
+

29. O Allah ki, yeryznde ne varsa hepsini sizin


iin yaratt. Yeryzndeki canl cansz btn varlklar
sizin hizmetinize sundu. Hayvanlar, bitkileri, havay, suyu, yeralt ve yerst kaynaklarn hep sizin ihtiyalarnza uygun olarak yaratt.
] I 5

"
R  I& %
0 &
8
 @ 1 %

31. Allah, deme btn varlklarn isimlerini,


zelliklerini ve fonksiyonlarn retti. Yeryznde halife tayin ettii insan, hayat boyunca kar karya gelecei enerji, hammadde, doa kanunlar gibi yeryznn eitli g kaynaklarna hkmedecek, onlara boyun
edirecek gizli yetenek ve glerle donatt. Ona, varlklar ile semboller arasnda zihinsel ba kurma yetenei
balad. Varlklarn niteliklerini, ilevlerini aratrp
renme, eyay kullanma, deitirme, gizli olan ynlerini bulup ortaya karma ve varlklar zerinde yaratc
zek ile tasarruf etme yeteneini verdi. nsan bu bilgi ve
yetenei doru ynde kulland takdirde, hem Allaha
kulluk hem de yeryzn slah hususunda meleklerden
ok daha stn iler baarabilecekti. Meleklere gelince,
grevleri bunu gerektirmedii iin onlara byle bir g
ve yetenek verilmemiti.
Sonra Allah bunlar, yani deme rettii isimlerin
karl olan varlklar meleklere gstererek, Eer az
nce ima ettiiniz halifelie daha lyk olma iddianzda doru iseniz, o zaman bu varlklarn isimlerini ve
zelliklerini bana demin syledii gibi syleyin!
dedi.
" !T( ! " A( ,  B
6 / 6  0 U5 &A   J  IU  " A  J / 6 8
  V

Sonra emir ve iradesiyle ge yneldi ve onlar, i


ie yedi atmosfer tabakasndan oluan yedi katl gk
kubbe yahut i ie yedi katmanl, ok boyutlu evrenlerden oluan yedi gk hlinde mkemmel bir lyle
dzenledi.
 :
"c !A(  k q o T

te btn bunlar gsteriyor ki, O her eyi bilendir.


Her eyi en iyi bilen Allah, sizin dnyada ve hirette huzur iinde yaamanz iin neleri yapp nelerden saknmanz gerektiini de gyet iyi bilmektedir.
Yeryznn hayata elverili klnmasndan sonra, insanln yaratlna gelince:
DEMN YARATILII
kR o  #
[ I A & A  /  
V
0 !A( a
k6( T
J
30. Hani bir vakitler Rabbin meleklere, Ben yeryznde bir halife yaratacam. Benden alaca g
ve yetkiyle yeryznde benim adma hkm verecek,
benim emirlerimi yaratlmlar zerinde uygulayacak insan yaratacam ve onu, emirlerimi uygulayan bir halife,

32. Kendi grev alan dndaki konularda bilgi sahibi olmayan melekler, H, seni her trl eksiklikten,
noksanlktan tenzih ederiz! Biz senin bize rettikle9

rinden bakasn bilemeyiz. Her eyi bilen, sonsuz


ilim ve hikmet sahibi olan ancak sensin! dediler
V
"M @ I&
 "@ [ 8 6  I1 

bls, onlar aldatarak iinde bulunduklar cennet


yurdundan karm oldu.
 M ) 
E
+
, 8 : UA V
,8 "T
'( ]  5 ;  5%  J kR "T

 "5 U`  ) 8  " A 
& 5 T

Biz de dem ve Havvy cennetten kardktan sonra, onlara ve eytana seslenerek dedik ki: Birbirinize
ebed dmanlar olarak dnyaya inin! Artk yeryzne yerleecek ve belli bir sreye kadar orada yaayacaksnz. Bundan byle oray kendinize yurt edinecek; lm veya kyamet vakti gelinceye kadar orada
yaayp imtihan edileceksiniz.
I
: Q 6 Q0 !A  
" !'(  
& A ` Q(  ;]  A 5 R
5R 
5

33. Bunun zerine Allah, Ey dem, u varlklarn


zelliklerini, fonksiyonlarn ve isimlerini meleklere
bildir! Bylece halifelik grevine senin daha lyk olduunu iyice anlasnlar! dedi.
V "*@ I&
 ":8 6  I& A R
 o V "
S

& %
!H " A  kI6 ( " T
J

dem o varlklarn isimlerini meleklere bildirince, Allah meleklere dedi ki: Ben size, Gklerin ve
yerin gizliliklerini ancak ben bilirim ve dilediime, dilediim kadar retirim; aa vurduunuz ve gizlediiniz eyleri de yine ben bilirim! dememi miydim?
te burada, insann ebed dman olan bls sahneye
kyor:
EN BYK DMAN: BLS
I

[ I A & A  UA V
  ` T5

! ]
T
0 A(  J I) x %
R J )x

37. Derken dem, iledii gnahtan dolay pimanlk


duyarak tvbe etmenin yollarn arad. Sonra nasl tvbe
edeceini kendisine ilham eden Rabbinden birtakm
szler ald ve bu hikmetli szlerle Ona yle yalvard:
Ey Rabbimiz, biz kendimize zulmettik. Eer sen bizi balamaz, bize merhamet etmezsen mutlaka kaybedenlerden olacaz (Arf, 7/23). Bunun zerine, Allah da
onu balad. Kukusuz O, pimanlk duyup tvbe
eden kullarna kar ok balayc, ok merhametlidir.
Aslnda bls de dem de ayn gnah ilemiler, ikisi
de Allahn emrine isyn etmilerdi. Fakat bls gnahnda diretti, tvbeye yanamad. dem ise gnahnn ezikliini yreinde hissederek Rabbi karsnda boyun bkp suunu itiraf etti. blsin yapt gibi kibre kaplmad, gnahn bir baka gnahla telafi yoluna da gitmedi.
Aksine, itenlikle tvbe ederek Rabbinin sonsuz merhametine snd. Bu yzden dem baland, bls ise
ebed lnete mahkm edildi.
dem ile Havv, gnahlar balandktan sonra yeniden cennete dndler. Yaadklar bu tecrbe, ebed
dmanlar olan eytan tanmalarn salamt. Yeryz
halifesinin, byle bir eitim ve n hazrlk aamasn
gemesi gerekiyordu. Daha sonra, cennetten karlp
yeryzne gnderildiler. Bunun sebebi iledikleri gnah
deildi. Zira tvbeleri kabul edilmi, gnahlar balanmt ve Allah, gnahn affettii kulunu o gnahtan dolay cezalandrmazd. Onlar asl yaratl gayeleri olan
halifelik grevini yerine getirmek ve eytanla yapacaklar mcadele ile imtihan olunmak zere cennetten karlp yeryzne gnderildiler. Bu gnah ilemeselerdi bile
Allah onlar yeryzne gnderecekti. Nitekim O, daha
demi yaratmadan nce meleklere, Ben yeryznde
bir halife yaratacam. diyerek insann imtihan iin
dnyaya gnderileceini bildirmiti.
Allah dileseydi, isyankrlnn cezasn derhl vererek blsi orackta yok edebilir yahut bir daha hi kimseyi saptrmamas iin onu cehenneme atabilirdi. Fakat
ilh hikmet gereince, insan nefsni duygular ve eytan
vesveseler ile imtihan olunacak ve bu mcadele sonucunda, insann znde gizlenmi olan g ve yetenekler
ortaya kacakt. Bunun iin Allah, kyamete kadar eytana mhlet verdi ve ilh vahiy ile destekledii insan,
iyi ile kt arasnda seim yapmas ve ebed cennet nimetleri yahut ebed cehennem azab ile noktalanacak
olan imtihan dnyasnda mcadele etmesi iin eytanla
birlikte yeryzne gnderdi:


 1( R T

34. Hani meleklere, deme secde19 edin! Onun


stnln kabul ederek nnde saygyla eilin!
demitik de, bls hari hepsi secde etmiti. Aslen
cinlerden (Kehf, 18/50) olan, fakat birtakm meziyetleri
sayesinde meleklerin arasnda yaayan bls ise emrimize kar gelerek secde etmemekte diretmi, kendisini
demden stn grerek kibre kaplm ve bu nankrl sonucunda, ilh emre bakaldran kfirlerden
olmutu.

J u & 5 [ q
!'
6 T
 I1 UA V
)H @ U v ` U x  / #
B
   6 T
C :   ; 
5 R  x 
&(  d
+
35. Daha sonra dedik ki: Ey dem, sen ve ein
cennette oturun ve oradaki nimetlerden dilediiniz
kadar serbeste yiyin iin. Bundan byle, ein Havv
ile birlikte cennette yaayacaksnz. Orada dilediiniz
yerden dilediiniz kadar yiyip iebilir, cennetin btn
nimetlerinden faydalanabilirsiniz. Ancak snrsz bir
zgrle sahip olmadnz, size bu nimetleri baheden
Allaha muhta birer kul olduunuzu asla unutmayn!
Bunun iin, iman ve itaatinizi snamak zere, cinsellik
(Arf, 7/19-22) meyvesini size imdilik yasaklyorum.
Ben izin verinceye kadar, bu aaca sakn yaklamayn;
yoksa byk bir gnah ileyerek bizzat kendinize zulmetmi olursunuz!
& @   R
 aR @ U ! 
u Q !R( 6` &  & @ #
36. Fakat cennetten kovulan eytan, dem ile
Havvnn da ayn akbete uramasn istiyordu. Bunun
iin, onlara uzaktan vesvese vererek u dnceyi telkin
etti: Rabbiniz size bu meyveyi, ilahi glere sahip birer
melek veya sonsuz hayat sahibi olmayasnz diye yasaklamtr. Allah ahittir ki, bunu srf sizin iyiliiniz iin
sylyorum (Arf, 7/20-21). dem ve Havv, eytann
vesvesesine aldanp yasak meyveden yediler. Bylece

19

Buradaki secde ibadet secdesi deil, meleklerin insana ba eip itaat etmesinin sembolik bir ifadesi olan tazm (sayg) secdesidir. Allah meleklere,
demin stnln kabul edip nnde saygyla eilmelerini emretmiti. Nitekim kardelerinin Yusuf (as)a secde etmesi de bu anlamdadr. (Yusuf sresi,
12/100)
10

U !   1   R M ,!

a v R ) : 8  & R ): kU (  "T
@ U 8 : UA V
&( #
6 Z 1 ": J ! @" A 

ettiiniz takdirde, Tevrata iman iddianzn hibir anlam


kalmayacak ve Allaha isyan etmi olacaksnz. O hlde,
Tevratn tahrif edilen ksmlarn dzelten, bozulmam
ksmlarn ise aynen onaylayan bu kitaba iman edin;
onu inkr edenlerin ilki ve ncleri siz olmayn! Unutmayn ki, onu inkr ettiiniz takdirde, sizden etkilenerek inkra srklenecek toplumlarn vebli de sizin
omuzlarnzda olacaktr.
 J

( 1   w 
1 b v!A( V U & k
; R 

38. Bylece dem, Havv ve blse seslenerek yle


dedik: Hepiniz oradan yeryzne inin! Bundan byle, peygamberler ve kitaplar gndererek size ve sizden
sonraki nesillere doru yolu gstereceim. Artk benden size bir eli, bir kitap, bir yol gsterici gelince,
kimler benim gsterdiim yolda yryerek hidyetime tbi olursa, onlara Hesap Gnnde korku yoktur
ve onlar zlmeyeceklerdir.
I

c  )a @ !R( ": 
? / [  \ IU  1    C `  `  1C( 
M U

Benim yetlerimi ve bu yetlerin ierdii hkmleri


servet, makam, an, hret gibi basit menfaatlerle deimeyin ve bakasndan deil, sadece benden saknn! nsanlarn vg ve knamalarn deil, benim rza ve
honutluumu dikkate aln.
 o p
& A , "56 &  5 T
8    %
8 A  J

39. lh hidyetten yz evirerek hakikati inkr


eden ve insanln dnyada ve hirette yegne kurtulu reetesi olan yetlerimizi ve yol gsterici mesajlarmz yalanlayanlara gelince, onlar da ate halkdrlar ve orada ebed kalacaklardr.
dem (as)dan bu yana, bu mesaj insanla tebli
eden birok Eli ve Kitap geldi. lh davetin son temsilcisi olarak da, son Peygamber Muhammed (sav) ve
Kurn- Kerm gnderildi. Bu mesaj sadece Araplara deil, Allahn iradesine boyun ediini ne sren srailoullar bata olmak zere tm insanla seslenmektedir:
SRALOULLARI
Bundan nceki ayetlerde btn insanlk, Allahn gnderdii Kitap ve Elileri kabule davet edilmilerdi. Bundan sonra yetlerde ise, ilh mesajdan yz evirmenin
ne gibi sonular dourduunu gsteren bir rnek olarak
srailoullar20 kssas anlatlyor. yetlerde hitap Yahudilere ynelik olmakla birlikte, onlardan ibret alp ayn
duruma dmemeleri iin mminler de uyarlmaktadr:
(I
kIU(  1
!A  B
"T
&, 6 kI5(  k 5 & ,6 ` o1

42. Hakk btl ile bulandrmayn ve bile bile gerei gizlemeyin! Btl yorum ve iddialarnz Tevrata
kartrarak hakikati arptmayn! Ahmed adndaki Son
Peygamberin geleceini mjdeleyen (Saff Sresi, 61/6)
Tevrat yetlerini ve kitapta yer alan dier gerekleri gizlemeyin.
,( `   , ` ` Z   A =
!&
+
V(

43. Namaz kln, zekt verin ve rk edenlerle


birlikte rk edin! Siz de Mslmanlar gibi namaz kln, zekt verin ve Allahn hkmne boyun een mminlerle birlikte Kurnn ve Son Elinin hkmne boyun ein! Unutmayn ki, beden ibadetlerin sembol olan
namaz ve ml ibadetlerin sembol olan zekt, btn
peygamberlere ve mmetlerine emredilen evrensel ibadetlerdendir.
Yahudi din bilginleri, halka kutsal kitaba inanp
onunla amel etmelerini ve Allah'n rzasna uygun ekilde yaamalarn tlyor, fakat kendileri tam aksi
davranlar gsteriyorlard. Yahudileri bu elikili tutumlar ve samimiyetsizlikleri sebebiyle eletiren yet,
ayn zamanda Mslmanlar, zellikle mmetin nderleri konumunda bulunan limleri ve yneticileri de ayn
hayata dmemeleri iin iddetle uyarmaktadr:
   
%
A ; , v R
6 %
U  
U
 A 5 "56 " T
0 5T

40. Ey srailoullar! Size bahettiim nimetlerimi ve ilh yasalara itaat ettiiniz srece, sizi nasl stn
kldm hatrlayn.

1 @ ) `" ,  r I)( @,  R
8 : R 

Bana verdiiniz sz tutun ki, ben de size verdiim sz tutaym. Size vadettiim zafer ve baary elde
etmek ve hirette ebed saadete nail olmak istiyorsanz,
gnderdiim tm elilere ve kitaplara iman edin. Ve
bakasndan deil, yalnzca benden korkun! Bu dnyann gelip geici kar endieleri sizi inkra ve zulme
srklemesin. Sizi bu imandan alkoymak isteyenlerin
tehditlerine de aldrmayn. Asl benim azabma uramaktan ve benim sevgimi kaybetmekten korkun.
 J " T
,  &  V) =  B
 Z 6  I&  U 
u Q(   R ` I6 T

44. Ey Yahudiler! Siz insanlara iyilii emreder de


kendinizi unutur musunuz? Oysa kitab okuyorsunuz, hi akletmez misiniz? Siz insanlara Son Eliye
iman etmelerini tavsiye ederken, neden kendiniz onu
inkr ediyorsunuz? Bakalarna gzel eyleri tlerken, kendinizi neden ihmal ediyorsunuz? Oysa ierisinde birtakm tahrifatlar olsa bile, btn peygamberlere
iman emreden; drst, tutarl ve ahlkl olmay tleyen Tevrat okuyup duruyorsunuz. Siz hi aklnz kullanmaz, yaptnz iin neticesini dnmez misiniz?
 @ 6 0 A =
,( q
=
 U !,( 5

+

*
i] A  J G8( T

41. Yannzda bulunan Tevratn tahrif edilmemi


ksmlarn onaylayc olarak indirdiimiz bu son
vahye iman edin; onu inkr edenlerin ilki ve ncleri
siz olmayn!21 Elinizdeki Tevrat size gnderen Allah,
imdi de Kurn- Kermi gndermitir. Kurn inkr

45. Sabr ve namazla Allahtan yardm dileyin.


Dorusu bu, Allaha saygyla balananlardan bakasna ar gelir. Ey Yahudiler! Son kitaba iman etmenizi
engellemeye alan er glere boyun emeyin! Onlara
kar sabrla gs gerip direnin ve namazla, duayla
Rabbinizden yardm dileyin. Eer drstlk ve samimiyetten ayrlmaz, zorluklar karsnda ylmayp direnirseniz, Allah size elbette yardm edecektir. Geri bu
ar ve zor bir grevdir, ama Allaha saygyla balanan-

20

Allahn kulu anlamna gelen srail kelimesi, Yakub Peygamberin (as)


lkabdr (l-i mrn, 3/93). Hz. Yakubun on iki olunun soyundan gelenlere
Ben sril (srailoullar) denir. Muharref Tevratta, Hz. Yakubun Tanr ile
greip onu yendii iin bu ad ald anlatlmaktadr (Kitab- Mukaddes,
Tekvin, 32/28). srail kelimesine bylesine irkin bir anlam yklemeleri,
Yahudilerin mukaddes kitab tahrif etmekte ne kadar ar gittiklerini gsteren
rneklerden biridir.
21
Ehl-i Kitab Kurna iman etmeye aran bu yet-i kerme, kendilerine
gnderilen kitaplara ve peygamberlere iman etseler bile, son Peygamberi ve
Kurn reddeden Yahd ve Hristiyanlarn kfir olduklarn ve byle kimselerin cennete giremeyeceini aka ortaya koymaktadr.
11

lar iin; binlerce yllk geleneklerin rettii toplumsal


basklar, kar kayglarn ve nyarglar ap hak dine
iman etmek hi de zor deildir.
1  1C( 
c , #
Q ! @" 6  @" Vv  "@ 6 U d

benzeri dnyada da yaanmaktadr. rnein Allah, herhangi bir ekilde hidyeti hak eden bir kimseyi, bazen
raz olduu bir kulu araclyla hidyete ulatrr. Bylece hidyeti hak eden bir kulunu inkrdan kurtarrken,
ayn zamanda, o kiinin hidyetine vesile olan kimseye
de ikramda bulunmu olur.
efaat yetkisi tamamen ve yalnzca Allahn elindedir
(Zmer, 39/43) ve Allahn izni olmadan hi kimse efaate cret edemeyecektir. u hlde, efaat kullardan deil
Allahtan istenmeli ve araclar memnun etmek iin deil,
Allahn rzasn kazanmak iin aba gsterilmelidir.
TARH HATIRLATMALAR
I "T
"  IU   C 1
6  %
6
`
1   R  `"  U !x
C , 

  vI  "T
 kR( " 0 `  %
I 6 ! 5% 1
" !d(  "T
49. Ey srailoullar! Sizi Firavun ve ordusundan
nasl kurtardmz da hatrlayn: Hani Msrllar size en ac ikenceleri ektiriyorlard. Nfusunuzun
artmasn engellemek ve gcnz krmak iin oullarnz boazlyor, kz ocuklarnz ve kadnlarnz
ise hizmeti ve cariye olarak kullanmak zere sa brakyorlard. te btn bunlarda, sizin iin
Rabbinizden byk bir imtihan vard. Rabbiniz sizi
eitip olgunlatrmak ve insanl doru yola aran rnek ve nc bir toplum yapmak zere byle etin imtihanlardan geirmekteydi.
U "56   R  IU V  H  `" U !x
 U V  R
 d
6R  8 " T

46. O saygl kimseler ki, bir gn mutlaka Rablerine


kavuacaklarn, eninde sonunda Ona dneceklerini
bilirler. Allaha saygyla balanan insanlar, hangi rktan ve hangi dinden olurlarsa olsunlar, bir gn mutlaka
Allahn huzuruna kacaklarn ve bu dnyada yapp ettikleri her eyin hesabn vereceklerini bilirler. Bu bilin, onlar hakk kabul etmeye ve doru davranlar
gstermeye sevk eder.
(I
kIU(  1
R k6 ( " T
5 A E
!A  B
]A  "T
&, 6 kI5(  k 5 & ,6 ` o1
&(  , 
+

47. Ey srailoullar! Size bahettiim nimetlerimi ve ilh yasalara itaat ettiiniz srece sizi lemlere,
yani kendi dneminizdeki tm insanlara nasl stn
kldm hatrlayn. Size daha nceki Peygamberler
dneminde bahettiim nimetlerimi hatrlayn. O vakitler elilerime iman ve itaat ettiiniz srece, sizi insanln nderleri ve efendileri klmtm. Bugn de bu nimete nail olmak ve mminlere vaad ettiim zafer ve baary elde edip hirette ebed saadeti kazanmak istiyorsanz, gnderdiim Son Eliye ve Kurna iman edin.
C aX1 J    q @ U o 8 ; 1 J !  q  6 
 6 Z( x J  1 ;
= 
U1 ": J @  ) U

50. Hani sizin iin denizi yarp sizleri kurtarm,


Firavun ve ordusunu da bomutuk; siz de bunu
gzlerinizle gryordunuz.
Firavunun zulm altnda yaayan srailoullar, bu
zulmden kurtulmak iin Hz. Musa nderliinde Msrdan ktlar. Fakat Firavun, onlar yakalayp cezalandrmak zere byk bir orduyla pelerine dt. Hz.
Musa bu takipten kurtulmak iin Cenab- Hakkn izniyle Kzldeniz kysna kadar geldi. nlerinde deniz, arkalarnda Firavunun ordusu vard. te bu dehetli durumdayken, ilahi bir mucize olarak deniz yarld ve srailoullar alan yoldan geerek kar kyya ulatlar.
Firavun ve askerleri, denizin ayrlm olan sularn dehetle grdler; fakat bir anlk tereddtten sonra, kin ve
dmanlklarndan dolay onlar da denizden alan yola
girerek takibe koyuldular. Ancak denizin alan sular
tekrar birlemeye balad ve sonunda Firavun ve ordusu, tek bir kii bile kurtulamadan sulara gmld. te
Allah, bu tarihi kssay srailoullarna hatrlatmakta ve
Elisine itaat etmeleri gerektiini, aksi hlde Firavunun
safnda yer alp onunla ayn akbeti paylaacaklarn
bildirerek onlar uyarmaktadr.
BUZAIYA TAPANLAR
I  6) 
"56 ) ( ,  o x,   " C i " A ! +
,( 
]
}  &

48. Ve yle bir gnden saknn ki; o gn hi kimse


bakas adna bedel deyemeyecek yahut bakasnn
cezasn ekmeyecek, hi kimsenin cezay hak eden kiinin kurtuluu iin iltimas, araclk ve efaat etmesine
izin verilmeyecek, hi kimseden kurtulu fidyesi
kabul edilmeyecek ve ilh yardm hak etmeyen hi
kimseye yardm edilmeyecektir.
Ey Yahudiler! Maher gn gelip att zaman, mensubu olmakla vndnz rknz, merebiniz, toplumuz, cemaatiniz size fayda vermeyecek, ilh adalet
karsnda hibir kii veya toplum zel ve ayrcalkl
muamele grmeyecektir. Bugn ilh mesajdan yz evirdiiniz takdirde, Peygamber torunlar veya anl
bir tarihin evlatlar olmanz sizi azaptan kurtaramayacaktr. Maher gn kiiye ancak iman ve salih amelleri fayda verecektir. Szde araclarn, efaatilerin hi
kimseye faydas dokunmayacaktr.
efaat, yetkili kimse nezdinde araclk ederek bir kimsenin balanmasna veya bir nimete kavumasna vesile olmak demektir. Din bir terim olarak ise, gnahkr
bir kimsenin, Allah katnda mertebesi yksek olan bir zatn Allah'a dua etmesi sonucunda affedilmesi anlamna
gelmektedir. Kurn, ancak Allahn diledii kimselerin
(Ynus, 10/3; Th, 20/109; Sebe, 34/23; Necm, 53/26)
yine ancak Onun izin verdii kimselere (Enbiy, 21/28)
efaat edebileceini bildirmitir. Yani kimlerin efaate
lyk olduunu ve bu kimselere kimlerin efaat edeceini
Allah belirlemektedir. Buna gre, efaat yetkisi verilecek
olanlar, diledikleri kiilere deil, ancak efaati hak ettii
bildirilen kiilere efaat edeceklerdir. Demek ki asl ikram efaat edilene deil, efaat edene yaplmaktadr. Yani Allah, rzasn kazanm olan bir kulunu onurlandrmak iin, kendisinin zaten affedecei bir kulunu azaptan
kurtarmas iin ona efaat yetkisi vermektedir. Bunun

51. Ey srailoullar! Hani krk gece iin Musa ile


szlemitik. Fakat siz onun ardndan, kendinize
zulmederek buzay ilh edinmitiniz.
Allah, ilk ilh emirleri almas iin Musaya Sina Dana gelmesini emretmiti. Orada Musa ile aracsz konuacak ve Tevratn on emir diye bilinen ilk ksmn
ona vahyedecekti. Bunun iin Musaya, huzuruna kmadan nce bu byk bulumaya ruhen hazrlanmas
iin Sinada krk gn krk gece oru tutarak ve ibadet
ederek beklemesini emretti. Fakat o esnada srailoulla12

r, kendi elleriyle yaptklar buza heykeline tapnmaya


baladlar.

A ,  /  ) ,  "T
U 6  "
 "T
 T

ti. Musa Allahn huzuruna kp Ondan ilh emirleri


alnca, bu emirlerin yazl olduu ta levhalar getirip
reislere sundu. Fakat onlar, "Sadece senin sznle Allah'n sana bunlar vahyettiine nasl inanrz? Allah
bizzat kendi gzlerimizle grmedike, sana asla inanmayacaz!" dediler.
U "56 =  ;
C aR
" T
 d

52. Fakat btn bunlardan sonra, kredesiniz


diye sizi balamtk. Hz. Musa kavmine dndkten
sonra, srailoullar buzaya tapma gnahndan tvbe
ettiler ve Allah da onlar affetti. Bu tvbe hadisesi aadaki 54. yette izah edilecektir.
A ,   V  
) 5 @ "T
5T
 U !

]

Bunun zerine, siz ylece baknp dururken, o


anda gkten den ve iinizdeki isyankrlar orackta
yakp kle eviren bir yldrm sizi arpvermiti. Bu
dehet verici olay, orada bulunan herkesin gzleri nnde cereyan etmiti. nat ve kstaha davranlarndan
dolay Allah onlar byle cezalandrmt. Zira onlar
bundan nce Musann hak Peygamber olduunu gsteren onlarca mucizeye bizzat ahit olmulard.

A ,  "T
  ) ,  "` Uy ,  "
 "T
 T

53. Ve dosdoru yolda yrmeniz iin, Musaya


daha sonraki alarda Tevrat adyla anlacak olan Kitab
ve ilh hkmleri doru anlama, hak ile btl, iyi ile kty, doru ile eriyi birbirinden ayrt etme yetenei
olan Furkan22 vermitik.
NEFSNZ LDRN!
"T
V
%
6 V 1 Q(  ;  ]

I 5 R o x,   ` " i  "T
 
6" 5 &A }
I R "T

 G a "T
 " 0 T
%

"0 T
6 A 5 V
 ) U "T
 ]
54. Hani Musa kavmine, Ey kavmim! Siz o buzaya tapnmakla kendinize gerekten zulmettiniz! O
hlde, yaratcnza ynelerek tvbe edin ve kalbinizdeki kt eilimleri, bencil duygular dizginleyerek yahut aranzdan puta tapanlar yakalayp lm cezasyla
cezalandrarak nefislerinizi ldrn!23 Bu, yaratcnz katnda sizin iin en hayrlsdr. demiti.
: Q 6 " 0 T
!A  
" !'(  
5R
5

56. Mucizev bir ekilde cereyan eden bu yldrm


arpmasndan sonra, bahettiim nimetlere kredip
kulluk grevinizi hakkyla yerine getiresiniz diye sizi
lmnzn ardndan yine mucizev bir ekilde diriltmitik. lmn ve hayatn yalnzca Allahn elinde
olduunu gzler nne seren bu mucize, ayn zamanda,
ahlk deerler ve toplumsal dinamikler bakmndan
len bir toplumun, ancak ilh vahyin yol gstericilii sayesinde yeniden hayata dnebileceini gsteren arpc
bir rnek olmutu.
KUDRET HELVASI ve BILDIRCIN


!A  U Z 6 & F " T
!A  UA A }
"  &  T
0 A%

Bunun zerine tvbe edip yeniden hakka yneldiniz


de, Rabbiniz sizleri balad. phesiz O ok balayc, ok merhametlidir.
ALLAHI GRMEK STEYENLER
@  #
6 ]5 '
 1 "5A V

/    X 6  ]

57. Ey srailoullar! Siz Msr'dan kp Sina Yarmadasna girdiiniz srada, sizi ln kavurucu ikliminden
ve gnein yakc scandan korumak iin serinletici bulutlar zerinize glgelik yapmtk. Ayrca bu verimsiz arazide size, bala benzer tatl bir gda olan ve allklarn zerine i damlas gibi yaan, yerden mantar gibi
biten kudret helvas ve srler hlinde gelip kolayca
yakalayabileceiniz ekilde ayaklarnzn dibine den
bldrcnlar gndermitik.
 A `
"0 ` UV  
8 ! p

55. Ey srailoullar! Yine bir zamanlar siz, birok


mucizeye bizzat ahit olduunuz hlde, Ey Musa; biz
Allah apak karmzda grmedike sana asla
inanmayacaz! demitiniz. Yani kendilerine bal
olmakla vndnz atalarnz byle demilerdi ve siz
de bugn onlarn izinden giderek ayn gnah iliyorsunuz. Tevratta da zikredilen bu olay yle gereklemiti: Allah Musaya, srailoullar'ndan yetmi kabile
reisini de yanna alp Sina Dana gelmesini emretmi-

Size sunduum nimetler o denli boldu ki, krk yl boyunca ssz llerde alk ve sknt ekmeksizin bu nimetlerle beslendiniz. Sonra size buyurmutuk ki: Size
bahetmi olduumuz bu tertemiz ve hell nimetlerden yiyin iin; sakn nankrlk ve isyankrlk etmeyin!
Ama onlar, bunca nimetler karsnda zulm, inkr ve
nankrl tercih ettiler.

& A d 1 "@ %
6 I6 ` T
  6 & A }

22
Ey iman edenler! Allaha kar gelmekten saknrsanz, O size iyi ile
kty birbirinden ayrt edebilmenizi salayacak bir kavray verir ve kk gnahlarnz rterek sizi balar. Unutmayn ki, Allah byk ltuf sahibidir. (Enfl, 8/29)
23
Nefislerinizi ldrn ifadesi, hakik veya mecaz anlamna gre farkl
ekillerde anlalabilir. Hakik anlam, Kendinizi ldrn, intihar edin.
demektir. Ancak byle olsayd, emre uyan drst kimseler cezalandrlm,
asl sulu olan isyankrlar ise dllendirilmi olurdu. u hlde kastedilen
mana bu deildir. Nefisler kelimesi iinizden bazlar anlamnda kullanlm ise, o zaman mana, inizden puta tapanlar ve onlar bu ie tevik
eden elebalarn yakalayp lm cezasyla cezalandrn. demek olur. Nitekim
Tevratta da kssa bu ekilde anlatlmaktadr. (Tevrat, k, 32/26-28) Fakat
puta tapanlarn asl eleba olan Smirnin ldrlmeyip srgn ile cezalandrlmas (Th, 20/97) ve bu yetin hemen devamnda sulularn balandnn ifade edilmesi, bu manann kastedilmediini gstermektedir. ayet
Nefislerinizi ldrn ifadesi gerek anlamyla kullanlm ise, bu takdirde
yet, ilh emirleri gzard eden toplumlarn i savaa kadar varan toplumsal
kargaa ve ihtilflara dp kan dkeceklerine ve bu kargaadan, ancak Allaha hakkyla kulluk ederek kurtulabileceklerine iaret etmi olur.
Nefislerinizi ldrn ifadesinin Kurnn btnl erevesinde daha
isabetli grnen mecaz anlamna gre, yet yle yorumlanabilir: Sizi buzaya tapnmaya sevk eden ve imdi de tvbe etmenize mani olan gururunuzu, kibrinizi krarak hakka ynelin. inizdeki kt eilimleri, bencil duygular dizginleyerek ruhunuzu terbiye edin. Putuluk, irk, inkr gibi chiliye
artklarn kalbinizden temizleyin ve cangnlden Allaha yalvararak tvbe
edin.

Fakat byle davranmakla bize deil, ancak kendilerine ktlk ediyorlard. Zira nankrlklerinin neticesinde hsrana urayacak olan kendilerinden bakas deildi.
KUDSE GR

R 1 ;  C : A a

!'
8  A a
) H " 5[q
@ U A T
 UA V
  F 6 '
U( %
+
 V) x

&  ) 1(
" 0 ` 1  a "T
58. Hani srailoullarna Kuds ele geirmelerini
emrederek demitik ki: Yneticileri zalim olan u ehre girin ve orada dilediiniz yerden bol bol yiyin
iin. Fakat ehri ele geirdiiniz zaman kapsndan kibir ve almla deil, Bala bizi ya Rab! diyerek alakgnlllk ve saygyla eilerek girin ve ehir hal13

kna kar merhametli, balayc olun ki, biz de sizin


gnahlarnz balayalm. Gnahlarnzn balanmasn istiyorsanz, siz de bakalarn affetmelisiniz. unu iyi bilin ki, emrimize uyup iyilik yapanlar hak ettiklerinden ok daha fazlasyla dllendireceiz.
Allah srailoullarn Msr'dan kardktan sonra onlara Kudse girmelerini ve orada yaayan Amalikler'i
ehirden karmalarn emretmiti. Fakat srailoullar,
Allah'n bu emrine kar gelerek demilerdi ki:
Ya Musa, orada zorba ve acmasz bir millet yayor.
Onlar oradan kmadka, biz kesinlikle o ehre girmeyiz.
Eer kendiliklerinden kp giderlerse, ancak o zaman
oraya gireriz (Mide, 5/22). Sen ve Rabbin gidin ve onlarla kendiniz savan; biz burada oturup bekleyeceiz!
(Mide, 5/24)
Bunun zerine Allah, srailoullarn krk yl boyunca
lde perian bir hlde dolamaya mahkm etti. Bu dnemin sonunda yetien yeni nesil, Yua Peygamberin liderlii altnda bu kasabay fethederek ehre girdiler. Allah onlara ehrin kapsndan kibirlenmeden, taknlk
gstermeden alakgnll ve saygl bir ekilde girmelerini, gnahlarnn affedilmesi iin O'na dua etmelerini
emretmi ve byle davrandklar takdirde gnahlarn
balayacan; adaleti, drstl ve gzel ahlk karakter edinen kimselere bunun da tesinde stn nimetler ve imtiyazlar balayacan vaad etmiti. Fakat onlar btn bu emirleri ineyip tersine evirdiler ve ehre
barbar, acmasz despotlar gibi girdiler.
Kurnn eitimi altnda ahlk olgunluun zirvesine
ulaan Hz. Muhammed (sav), Mekkeye zafer kazanm
bir komutan olarak girerken, yette istenen gzel davrann en mkemmel rneini gstermiti. Fethettii ehre marr ve muzaffer bir kumandan edasyla deil, son
derece mtevz bir hlde, mbarek sakallar devesinin
semerine deecek kadar tevazuundan eilmi, adeta
secde eder bir vaziyette ve Cenb- Hakk'n sonsuz ltuflarna krederek girmiti (Heysem, VI/169).
yette geen Htta (affet, bala) kelimesi iki ekilde anlalabilir ki, ikisi de dorudur: 1- Allah'tan gnahlarnzn balanmasn dileyerek ehre girin. 2- ehir
halknn balanma talebini geri evirmeyin. Genel af
iln edin ve halk ldrmekten, ehri talan etmekten kann.
V( C(  G H J V & A }
 1C(  ) 8 R
"@  o!

ON K PINAR

0 x  = ,   l UA ;R Q(  ;  ]

5


 ]; %

60. Ey srailoullar! Hani Musa, lde susuz kalan


halk iin Allaha dua edip su istemiti. Biz de ona,
Asanla u kayaya vur! demitik. Dileseydik, Musann kayaya vurmasna gerek kalmadan da onlara su
verebilirdik. Fakat ilh hikmet uyarnca, bahettiim ltuf ve nimetlerin elde edilebilmesi iin kullarmn da istekte bulunmasn ve bu ynde aba gstermesini gerekli
kldk.
Q U  x 6R
"0 @     
6 o ` " A  ) V 0 U !     5U
Musa asasyla kayaya vurur vurmaz, derhl oradan
on iki pnar fkrm ve srailoullarn meydana getiren on iki boydan her biri, dierinin hakkna saldrmakszn kendi su iecei yeri kolayca renmiti.
Musa, Kayaya vurmayla suyun ne alkas var? Kupkuru
kayadan byle suyun kt nerede grlm? demedi.
Rabbine tam bir gven ve ballkla, hi tereddt etmeden emri yerine getirdi. Demek ki, bir toplum Allahn emir ve yasaklarna riayet ettii takdirde Allah
onlar asla yalnz ve yardmsz brakmayacak; gerektiinde ldeki kayadan sular kararak imknsz zannedileni mmkn klacak, olmaz olur yapacaktr.
kR y , J 
A `
 1)( %
   q
 
J
te o vakitler ilh vahye itaat eden srailoullarna
Allah yle buyurmutu: Allahn nimetlerinden yiyin
iin. Bu nimetlerin devamn istiyorsanz, sakn yeryznde bozgunculuk yapp fitne ve kargaa karmayn!
KLELK GNLERNE ZLEM
]A  = 6  ]

&  U i1 /   U  R ) '
 1 "5 A V

, p
I
0 @ A = 
@
8 U
J B
)  @ R @ y V @ A ;  
61. Ey srailoullar! Hani siz, Ey Musa! demitiniz, Biz tek bir eit yemee artk dayanamayacaz. Her gn ayn yemei yemekten bkp usandk. Artk
o gkten gelen ilh nimetleri de istemiyoruz. Bizim iin
Rabbine dua et de, bize Msrda olduu gibi toprakta
yetien yeillik, kabak, sarmsak, mercimek, soan
gibi eitli yiyecekler karsn. Bylece biraz da keyfimize gre lks ve refah ierisinde yaayalm!
V
  R  = 8 : 0 G a : C(   ] 6 : C(  )  85%
"0 5  
 "T


Bunun zerine Musa dedi ki: Siz bu stn nimeti


deersiz bir eyle mi deitirmek istiyorsunuz? Allah yolunda zgrce mcadele edip cenneti kazanmak
yerine, Msrda kleyken elde ettiiniz o lks, fakat
onursuzca hayat m tercih edeceksiniz? Allah sizi burada eiterek dnyann nderleri yapmak istiyor; fakat
siz arzu ve heveslerinizin tatmini peinde kouyor, yerleik hayatn getirecei lks ve sefahati bir mddet olsun terk etmeye yanamyorsunuz. O hlde, bir zamanlar klelik hayat yaadnz Msra hor ve hakir bir
hlde geri dnn; istedikleriniz orada var. yle yerlerde zalim diktatrlerin egemenlii altnda nisb bir
gvenlie kavuur, bol bol sebze meyve yersiniz; fakat
yeniden zillet ve esaret altnda ezilerek belanz da bulursunuz!
% &   C

0   S

" @ !A  B   l
E F sr I  U T

59. Fakat o zalimler, kendilerine sylenenleri


baka szlerle deitirdiler. srailoullar iindeki isyankrlar, Allahn emrini hie sayarak kibir, alm ve
taknlk gsterileri iinde ehre girdiler. Tvbe istifar
etmek yle dursun, iyice gnaha ve zulme daldlar. stelik htta kelimesini, buday anlamna gelen hnta
ile deitirerek Allahn emrini alaya aldlar. Bylece
ilh yasalar ya aka reddettiler ya da keyiflerince yorumlayarak kendi arzu ve heveslerine uydurmaya altlar.
 1C(  ] A  U Z 6 R
  Z # & A }
c ;%
 1 6 ` &   I& %
Biz de yaptklar ktlklerden dolay, o zalimlerin zerine gkten korkun bir azap indirdik. Yaptklar ktlklerden dolay onlara gkten, yani dorudan doruya kendi katmzdan bela ve musibetler gnderdik. Bulac hastalklar, ktlk, yenilgi, i sava ve
benzeri toplumsal felaketlerle onlar cezalandrdk.

Bylece o isyankr Yahudiler, Allahn gazabna urayarak aalk ve perianla mahkm edildiler.
14

Musa dneminden birka kuak sonra da k srecine girdiler. Devletleri ykld, cemiyetleri dalp perian hle dtler ve Ftiha sresinde ifade edildii gibi,
gazaba urayan bir toplum oldular.
A 5 ; 1 
( 8 U
0  G

1     T 1 6 ` "@ 6  / 
F +

Allaha ve hiret gnne gereince inanmak, Onun gnderdii emir ve yasaklara riayet etmek ve ilh prensiplerin ngrd biimde yararl ve gzel davranlar ortaya koymaktr.
yetin asl konusu btl bir iddiay reddetmek olduundan, Allahn rzasn kazanp cennete girebilmenin
temel artlar ana hatlaryla ortaya konmu; fakat ayrntya girilmemitir. Ebed kurtulu iin gereken dier
inan esaslar ve sz edilen salih amellerin neler olduu, Kurnn dier yetlerinde yeri geldike ayrntl olarak ele alnacaktr. Yalnzca bu yeti esas alp Kurnn
geri kalan ksmn yok sayarak Yahudi ve Hristiyanlarn
Hz. Muhammede ve Kurna iman etmeden de mmin
sayldklarn ve cennete girilebileceklerini sylemek
doru deildir. Zira Yahudi ve Hristiyanlar defalarca ve
srarla Kurna imana davet edilmi, bu ary reddedenler ise aka lanetlenmitir (Bakara, 2/41, 89-91;
Nisa, 4/47, 150).
DA AYAA KALKIYOR

V R U ,R " T
V y!( 6C a
0  " T

nk sz ve davranlaryla Allahn yetlerini


inkr ediyor, haksz yere Peygamberleri ldryorlard. Kendilerini ilh hkmlere aran Peygamberlere ve onlarn izinden giden davetilere hayat hakk tanmyor, onlarn toplumdaki saygnlk ve etkinliklerini yok
etmeye alyorlard.
c )5 ,1 6 `  &  = / 

Bunun da sebebi, emrimize isyan etmeleri ve hak


hukuk tanmayp azgnlk ederek snr amalaryd.
Btn bu ktlklerden korunup dnya ve hirette
kurtulua ermenin yolu udur:
EBED KURTULU
 :  1C(  U   1C( 
(  =

+
= U

62. Gerek u ki, Kurna zahiren iman edenler,


Yahudiler, Hristiyanlar ve bu saylanlar dndaki herhangi bir din, mezhep veya ideolojiye mensup olan
Sbiler var ya;
 !
a J u "@  ) U ": # @" A R   ? o &   a
   
J

63. Ey srailoullar! Gemi tarihlerde atalarnzn


yaad ve kitaplarnzda size nakledilen (Talmud, abat, 88) u mucizev olay hatrlayn: Hani Allaha verdiiniz szn nemini iyice idrak etmeniz ve bu antlamay bozduunuz takdirde doabilecek vahim sonular
zihninizde hep canl tutabilmeniz iin, Sina Dan yerinden skm ve tpk bir bulut glgesi zerinize yklacakm gibi kaldrarak sizden yle sz almtk:
A ,  Q !R(   `" ; ` U ! I C a
; 5  "T

6 Z 1 ": J ! @" A 

Bunlardan her kim Allaha ve hiret gnne


Kuranda belirtildii ekilde inanr ve slmn ortaya
koyduu prensipler dorultusunda gzel iler yaparsa,
onlara Rableri katndaki mkfatlar mutlaka verilecektir; hesap gnnde onlara korku yoktur ve onlar zlmeyeceklerdir.
yette geen iman edenler, slm toplumuna mensup olup d grn itibariyle kelime-i ehadeti kabul
ve ikrar eden kimselerdir. man ve ameli ne olursa olsun, kendisini slm dinine nispet eden ve zahiren Mslman grnen her insan iman edenler kapsam iine
girer.
Yahudiler, Allaha ve elilerine iman eden, ancak Hz.
sa ve ondan sonraki peygamberleri inkr edenlerdir.
Hristiyanlar, Allaha ve peygamberlere iman eden, ancak Hz. Muhammedin peygamberliini reddeden topluluktur.
Sbiler ise, bu saylanlar dndaki herhangi bir dine
mensup olan kimselerdir. Araplar arasnda Sbiler adyla anlan baz din mensuplar varsa da, bu kelime aslen
Araplarn tanmad yabanc din mensuplarn ifade
eder. Zira Araplar, din deitirip baka bir dine geen
kimselere Sbi derlerdi.
Bu yet, ebed kurtuluu kendi tekellerinde gren Yahudilerin bu iddiasna cevap mahiyetinde gelmitir. Yahudiler, Allah katnda zel ve ayrcalkl bir toplum olduklarna inanyorlard. Bu yzden iman ve amelleri ne
olursa olsun, sadece srailoullar'ndan olduklar iin
doruca cennete gideceklerini, dier insanlarn ise her
hlkrda cehennemlik olduunu iddia ediyorlard.
yette Yahudilerin bu btl iddias reddedilerek ebed
kurtuluun gerek ls ortaya konmutur. Buna gre
hi kimse, u veya bu dine inandn ne srmekle veya
herhangi bir rka, snfa, cemaate mensup olmakla kurtulua eremez. nk Allah katnda zel ve ayrcalkl bir
snf veya toplum yoktur. Cennete girebilmenin tek yolu,

Size verdiimize smsk sarln ve iindekileri


aklnzda tutun ki, ktlklerden saknp korunabilesiniz. Size bahetmi olduum bu kitaba tm gcnzle, ciddiyetle ve karallkla sarln. Kitapta yer alan
temel hayat prensiplerini, emir ve yasaklar srekli aklnzda ve gndeminizde tutun ki, yeryznde adalet,
bar ve huzuru salayarak ktlklerden saknp korunabilesiniz ve bylece hirette ebed saadete nail olasnz.
/M  ) ,  "5 !  "
64. Ama btn bunlardan sonra, yine sznzden
cayp yz evirdiniz.
 Q 5 & '" T
!A  
 1(

o ER J A R
i"   5 UT

Allahn size ltuf ve merhameti olmasayd, gerekten hsrana urayanlardan olurdunuz. Ltuf ve
merhameti sayesinde Allah sizi hemen cezalandrmad;
tvbe etmeniz iin size mhlet verdi. Siz de tvbe ettiniz
de, bsbtn hsrana uramaktan kurtuldunuz. imdi
de ilah ltuf ve merhamete lyk olmak istiyorsanz, Allaha vermi olduunuz sz yerine getirmeli ve Son Eliye iman etmelisiniz.
Yahudilerin dnekliini gsteren arpc bir rnek daha:
CUMARTES YASAI
Bir zamanlar srailoullarna, cumartesi gn hibir
ile megul olmayp dinlenmeleri ve o gn Allaha adayp ibadetle geirmeleri emredilmiti (Tevrat, k, 31:
12-17). Fakat ilerinden pek ou, agzllkler ederek
eitli hilelerle bu yasa inediler (Arf, 7/163). Bu
yzden de, fiziksel veya ahlk ynden maymuna dntler:
15

U ) 5   1C(  " 5 &A  ) ; 


kR "T
+
8%
M (

a  V 6 ` "@  UA ;R B

69. Onlar yine, Bizim iin Rabbine dua et de, bize onun rengini bildirsin! dediler.
V
 %
;1 Q 6 
 1( }
U
 @ 6  V R *
I  ? @  ;  6

65. Ey Yahudiler! Sizden cumartesi yasan ineyenleri elbette bilirsiniz. Biz de agzllklerinin cezas olarak onlara, Aalk maymunlara dnn!
Yani ihtiraslar uruna tm insan deerleri ayaklar altna alan onursuz ve kiiliksiz varlklar olun! demitik.
  @ A a  @ 1) 1 +
6 :UA , x
;( 5 & A  d
 &  JT
+
R
66. te bu cezay, hem o ada yaayanlara hem
de sonradan geleceklere ibret verici bir ders ve ktlkten saknanlar iin t alnacak bir rnek
kldk.
KURBAN EDLEN NEK
Drt asrdan fazla Msr'da kalan Yahudiler, Msrllarn baz inanlarndan etkilenmilerdi. Msr'da sr mukaddes bir hayvan kabul ediliyordu. Kesilip eti yenmez,
ifte koulmaz, toprak srmezdi. Bu inan ksmen Yahudilere de sirayet etmiti. Allah, bu inanlarn krmak iin
bir inek kurban etmelerini onlara emretti. Eer gerekten Allah'a ve Elisine iman ediyorlarsa, daha nceden
taptklar putu kendi elleriyle krmalydlar. Fakat bir tek
Allah'a iman kalplerinde henz tam olarak yerlememiti. Bu yzden, emri yerine getirmemek iin bahaneler
ne srerek ii savsaklamaya altlar. Ayrnt zerine
ayrnt sordular, fakat soru sorduka daha da keye sktlar. O kadar ki, sonunda onlara aka, o dnemde
zellikle tapmak iin seilen altn renkli inei kurban
etmeleri emredildi.
V
0  ;   C     `" 1 
I Q(  ;  ]

 

Musa, Allah onun, grenlere hayranlk veren


sapsar, parlak renkli bir inek olduunu sylyor!
dedi.
8 1 /   U   V

 I q  I6  0 U !A  Q     ; 8  k*
:  U +
) 5 @& 
70. Onlar yine, Bizim iin Rabbine dua et de,
onun zelliklerini bize iyice aklasn. nk bu
inek kurban etme meselesi kafamz kartrd. Bu nitelikleri tayan pek ok inek var ve hepsi de birbirine
benziyor. Ama Allah dilerse, herhlde doru olan
yaparz! dediler.
Gy( 
V
 J @  ;  6
;1 Q 6 
! q J & A %
 J

J
M   k; %

0 @ !R(
71. Musa: Allah onun, boyunduruk altna alnmam, toprak srmeyen, ekin sulamayan, her yerde
serbeste dolaan, alacasz ve beneksiz; ksacas tam
da Msrllarca kutsal saylan bir inek olduunu sylyor! dedi.
c A ,  1   ` :  C R 0   B
[ #
   V

srailoullar, daha fazla itirazn kendilerini helake srkleyeceini anladlar. Bylece, te imdi gerei
syledin! dediler ve istemeyerek de olsa inei boazladlar; fakat az kalsn bunu yapmayacaklard.
Aslnda bu i iin herhangi bir inei kesmeleri yeterli
olacakt. Fakat onlar basit bir inek kesme emrini bile o
kadar kurcaladlar ki, sonunda kendileri de iin iinden
kamaz hle geldiler. yleyse, mminler kendilerine
emredileni itiraz etmeden ve gleri yettiince yapmal,
olmadk yorumlara dalp gereksiz ykmllkler icat
ederek dini karmakark hkmler yuma hline getirmekten kanmaldrlar.
Bu inein kurban ediliinin asl sebebine gelince:
DRLTLEN CESET
 "5 U`   i 
M & 5 T
 0 @ !R( "  R %
 6 "5A 5V
72. Ey srailoullar! Hani siz bir cana kymtnz
da, onun kim tarafndan ldrld hakknda anlamazla dmtnz. inizden bazlar bir cinayet
ilemi ve suu bakalarnn zerine atarak byk bir
kargaaya sebep olmulard. Ortada ahit de olmad
iin cinayet aydnlatlamamt. Oysa Allah, gizlediklerinizi ortaya karacakt. yle ki:
0 @ E ,8   l UA ;R

67. Bir zamanlar Musa, srailoullar arasnda iyice


yaygnlaan batl inanlar ykmak ve ayn zamanda bir
cinayet olayn aydnlatmak zere kavmine, Allah size,
bir zamanlar efendileriniz olan Msrllarn inanlarna
gre kutsal saylan bir inek kurban etmenizi emrediyor! demiti.
0 Z : 6C i 5  I V

Onlar da, Nasl olur, insanlarn yzyllarca kutsal kabul ettii bir inei nasl kesebiliriz? Hem kurban kesmenin cinayeti zmeyle ne ilgisi var? Sen bizimle alay m
ediyorsun? dediler.
V
A( : x  `  
+
  

Bu kstaha tavr karsnda Musa, lh buyruklar


konusunda gayricidd davranp cahillik etmekten Allaha snrm! dedi.
8 1 /   U   V
k :  U +
0
68. Onlar emri yerine getirmemek iin ii yokua srerek, Bizim iin Rabbine dua et de, onun nasl bir
inek olduunu bize aklasn! dediler. Fakat her itiraz edilerinde i biraz daha zorlayor, ykmllkleri
her seferinde biraz daha artyordu:
V
;1 Q 6 
   0 T  J
R /0  +
  X   A , R

R J @  ;  6

73. Bunun zerine, Onun bir parasyla buna vurun! Yani kurban edilen inein bir parasn alp ldrlen kiinin cesedine dedirin! dedik. Musa aleyhisselm kurban edilen inekten bir para ald ve onu, ldrlen kiinin cesedine dokundurdu. Bunun zerine, ceset
mucizev bir ekilde dirilerek kendisini kimlerin ldrdn syledi, sonra tekrar eski hline dnd.
A ,  Q(  1 " T
1( 1   &  ]
A ; , "T
k 1 /  C `

Musa, Allah onun ne tamamen kocam ne de


ok gen; ikisi arasnda orta yata bir inek olduunu
sylyor, haydi size verilen emri yerine getirin!
dedi.
8 1 /   U   V
0 @ 6   U +

te Allah, lleri byle kolayca diriltir ve aklnz


kullanasnz diye size mucizelerini byle gsterir.
Maher gnnde de sizleri byle yeniden diriltecek ve
hesaba ekecektir.

16

TALAMI KALPLER

 A V B %

0 % V ) q x  ` k @ R /  ) ,  "T
V "

Elisine, inananlara ve tm insanla bildireceini bilmiyorlar m?


MMLER ve DN BOZAN DN ADAMLARI
1 J " : k 6  JI 
U d
5T
 & A ,1 J @"  ! U

74. Ey Yahudiler! Ama bunca mucizeleri grdkten


sonra, kalpleriniz yine kaskat kesilip ta gibi oldu;
hatta daha da sert! Talar, kayalar bile, sizin u duyarsz kalplerinizin yannda yumuack kalr. Nitekim Allah
Sina Dana tecelli ettii zaman da dehetten parampara olmutu.
Q U  x 5 1 &   x   
1 &  @ U 0 @ 6 J
Q U  i! R ; 

78. lerinden bir de bilgiden yoksun, kara cahil


mmiler var ki, bunlar kitab bilmezler. Dini temel
kaynaklarndan aratrp renmezler. Tm bildikleri,
kulaktan duyma hurafe ve kuruntulardan ibaret olup,
sadece zanna dayanrlar. Byle kimselere hakikati anlatmak neredeyse imknsz gibidir. Onlar asl ynlendirenler ise, hakikati pekl bildikleri hlde, basit karlar
uruna Allahn kitabndaki baz hkmleri gizleyen veya
deitiren szde din limleridir:
Q(  w  !  
) U  C : ;  1 " "@1
5T
 8 5 T 1  1C( A  o 1 R
)( 1 

8 @1 &  @ U 0 I& 
A & , &  o R  F 
0 !  a  
 

nk yle kayalar vardr ki, ierisinden rmaklar kaynar. yleleri de var ki, atlayp yarlr da
barndan pnarlar fkrr. Yine yle kayalar vardr
ki, Allah korkusuyla dalardan yuvarlanp aaya
der. Yani tabiattaki kayalar, aalar, hayvanlar bile Allahn takdir ettii fiziksel yasalara harfiyen itaat ederler.
O hlde, ey inkrclar! Aklsz ve uursuz dediiniz u
talar, aalar, kular bile yce yaratcnn kanunlarna
kaytsz artsz boyun eerken, akl ve irade sahibi olan
sizler, sonsuz merhamet ve efkatiyle sizi yoktan var
eden ve yaratlmlar iinde en erefli makama ycelten
Rabbinize kar nasl olur da nankrlk eder, emirlerine
bakaldrrsnz? Unutmayn ki, Allah yaptklarnzdan
habersiz deildir.
 U  X 1 , & 5 R
Q 6 R 1 " 
v ` , & % 1 "@ U 1( R ) ` V " T

0 v!A( V U &
79. O hlde, kitab kendi elleriyle yazp da, onunla servet, makam, hret gibi basit karlar elde etmek
iin, Bunlar Allah katndandr! diyen kimselerin
vay hline!
8 %
T 1 &  "@  o 1@" 1
)( 1 B 8 5 ` &  "@  o 1 R

Evet; ellerinin yazd eylerden dolay vay hline onlarn; btn o kazandklarndan tr vay
hline onlarn!
Allahn dinini tahrif eden bu insanlarn uydurduu
btl dncelerden biri de udur:
MTYAZLI MLLET YOKTUR
I
U%
&     V
0 ) ,  1 J  U

& A ,1 ": A ;   ) , 

75. imdi ey Mslmanlar! Yahudilerin bu isyankr,


inat ve nankrce tutumlar ortada iken, hl onlarn
size inanacaklarn m umuyorsunuz? Oysa onlarn
iinde din limi ve lider mevkiinde bulunan yle kimseler vard ki, Allahn szlerini bizzat peygamberin
azndan dinler ve bu szlerin Allahtan gelen hak olduuna iyice kanaat getirdikten sonra, srf dnyev
menfaatler elde edebilmek amacyla onu bile bile deitirirlerdi. imdi Son Eliyi ve Kurn inkr eden
Yahudi din limleri de ayn tavr gstermektedirler.
yle ki:
M U  I V U   1C(  ;

80. Yahudiler, lediimiz gnahlarn karlnda


cehennemde geireceimiz sayl birka gn dnda,
bize asla ate dokunmayacaktr! nk biz Allahn
ayrcalkl kullaryz; Peygamberleri inkr etmi ve putlara tapm olsak bile, srailoullar rkndan olduumuz
iin sonunda mutlaka cennete gireceiz! dediler.
J  
]A  ;  I  @ )
) U "C i o V
A i1 A R  @ )

& A ,

Ey Muhammed! Onlara de ki: Bu hususta Allahtan


bir gvence mi aldnz ki O asla sznden caymaz yoksa Allah adna bilmediiniz eyler mi sylyorsunuz? Allahn adil olmadn, size zel muamele edip ilediiniz zulm ve hakszlklar cezasz brakacan m iddia ediyorsunuz?
I
'

@ !R( ": 

! [ S
%
`  ]A 
? / [  \R Q 5 !I ( a Q(  B p
M U

76. nananlarla karlatklar zaman, Biz de


inanyoruz. nk Hz. Muhammedin tad niteliklere
sahip bir peygamberin gelecei bize Tevratta zaten
mjdelenmiti! derler.
!A  
I !  "T

"` #
5R &  "@ 6 )  I V
, v a
, ] @" E

 ) a

 ) U Q( 
A ; , v R" 0 T

81. Hayr; Allah mutlak adalet sahibidir ve Onun katnda ayrcalkl bir snf veya millet yoktur! Hangi rka,
hangi dine, hangi cemaate mensup olursa olsun, her kim
ktlk yapar da iledii gnahlar kendisini epeevre sarp kuatr ve bylece zulm, hakszl, isyankrl bir yaam biimine dntrr ise, ite onlar
cehennem halkdrlar ve sonsuza dek orada kalacaklardr.
I
A &  U   1C( 
c  )a @ !R( ": M U x 
 =
? / [  \

Fakat birbirleriyle ba baa kalnca, liderleri ve


akl hocalar, bu sz syleyenleri knayarak:
Siz ne yaptnz sanyorsunuz? Muhammedin peygamberliine dair Allahn size Tevratta bildirdii
eyleri, Rabbinizin huzurunda yapacanz tartmada size kar delil olarak kullansnlar da bylece insanlarn gerei renmesini salasnlar diye mi onlara
anlatyorsunuz? Neden Mslmanlarn ellerine koz veriyorsunuz? Byle yapmakla, sahip olduunuz makamn,
servetin ve itibarn elinizden gideceini hi dnmyor musunuz? derler.
U A ,1   %
& A ,1 J
1  " A ,1 

82. Allaha, ahiret gnne ve gnderdii btn kitaplara iman eden ve bu imana yarar gzel ve yararl
iler yapanlara gelince, onlar da cennet halkdrlar
ve sonsuza dek orada kalacaklardr.
Biz bu hakikati, Yahudilere daha nce defalarca bildirmitik:

77. Peki onlar, gizledikleri ve akladklar her


eyi Allahn zaten bildiini ve bunlar her hlkrda

17

 ! kR Za
U /  o ,  1  IZ #
 1 & ! ;  1 M ! 6 )
& R
J " T
I
A & , &  o R  F 

0 C ,  ) q ]
inizden bunu yapanlarn cezas, dnya hayatnda aalanma, yenilgi, esaret ve perianlktan baka
nedir ki? Dirili Gnnde ise onlar, cehennem azabna mahkm edilerek azabn en iddetlisine srleceklerdir. Unutmayn ki, Allah yaptklarnzdan habersiz deildir.
 ! 6 )
 ! w q
 1C(  / [ I  \
": J
 i1 v R b  a
J
C ,  @ " U

SRALOULLARINDAN ALINAN AHTLER


(I
kIU(   y!( 6C a
o1
83. Hani gnderdiimiz kitaplar ve peygamberler
araclyla, srailoullarndan yle sz almtk:
+
J ) 8 , J
( %
5!  ;  ] 6 %
& ]
'  1)    
`

  V
!&
0 ` Z   A =
V(  U % '

UA
Sadece Allaha kulluk ve itaat edin. Ana babaya,
yaknlara, yetimlere ve yoksullara iyi davrann. nsanlara gzel sz syleyin. Btn insanlara kar drst, adil, nazik ve gleryzl davrann. Namaz gzelce kln, zekt verin.
U v!A( V J " 5 !  "
l
 , "56 " T
Fakat bu szlemeyi kabul edip onayladktan sonra,
iinizden pek aznz hari, aksini yaparak sznzden caydnz. imdi de Kurn inkr ederek hl yz
evirmektesiniz. Bu da, daha nce isyankrlk eden
atalarnzla ayn karakteri tadnz gsteriyor.
slamdan nce, Medineli putperest Evs ile Hazrec kabileleri arasnda yzyllardr sren bir dmanlk vard.
Medine evresindeki Yahudi kabilelerinden Kureyzaoullar ve Kaynukaoullar Evs ile; Nadiroullar ise Hazrec ile askeri ittifak hlindeydi. Bu iki Arap kabilesi savaa girince, onlarn Yahudi mttefikleri de birbirleriyle
savayordu. Bylece Tevratta yazl olan emre bilerek
inemi oluyorlard. Zira Tevrata gre Yahudilerin birbirlerini ldrmeleri yasakt. Bununla birlikte, bir Yahudi kabilesi dier Yahudi kabilesinden sava esiri alnca,
onlar fidye karlnda serbest brakyordu. Tevrat'n
apak hkmn ineyerek birbirlerini katleden Yahudiler, bu esirleri Tevrat'n hkmnn gereini yerine getirmek iin serbest braktklarn sylyorlard. Allah,
Yahudilerin bu elikili tutumlarna dikkat ekerek buyuruyor ki:
%
 %
V y!( 6C a
" "` 
 J "T
6 #
 i J  `" I T
1 "  T

c = U1

86. Onlar, u basit ve gelip geici dnya hayatn


hiretin ebed nimetlerine tercih eden kimselerdir.
Bunca gnahlar ileyenler, dnyada birtakm menfaatler elde etme uruna, hiretteki ebed saadeti ve sonsuz
cennet nimetlerini kaybeden zavall kimselerdir. Bu
yzden, onlarn cehennemdeki azaplar hafifletilmeyecek ve kendilerine asla yardm edilmeyecektir.
Son Eliyi inkr eden Yahudiler, aslnda nceki peygamberlere de pek farkl davranmamlard:
YAHUDLERN NCEK PEYGAMBERLERE TAVRI
o
  ) (,  U ! V 
5T
 U !  ; )

]

87. Dorusu biz Musaya, bugnk Tevratn ilk blmlerini oluturan kitab verdik ve ardndan, insanl doru yola iletmek zere pe pee peygamberler
gnderdik.
U! 8  " 1   ] %!

( U !
0 ) ;
   6) 1 
Meryem olu saya da lleri diriltme, hastalklar
tedavi etme, amurdan yaplm ekillere hayat verme
gibi apak mucizeler bahettik ve onu Kutsal Ruh
Cebrailin vahiy ve ilham gc ile destekledik.
5

%

 `" #
R
I & A T
T
 ;1( R" 5 C `  ;1( R "M 
" T
6 I @ J & 
A 5 ; 

 "56  " V
 @)

Ama ey Yahudiler, ne zaman size bir peygamber


hounuza gitmeyecek bir emir getirdiyse, her defasnda byklk taslayp kafa tutmadnz m? Sonra
da o peygamberlerden bazlarn yalanlayp bazlarn ldrmediniz mi?
SON PEYGAMBER ve YAHUDLER
 
U  X 1  v!A( ; R ":   T
" @ U ,  o 
0 A H U A V   V

84. Yine bir zamanlar, Birbirinizin kann dkmeyeceksiniz, kardelerinizi yurtlarndan karmayacaksnz! diye sizden kesin bir sz almtk.
Siz de bizzat ahitlik ederek bunlar onaylamtnz.
 "b : 
U  ;1( R #
%
 : d
6 A 5 ;  JI \ X I : "56 "
 i " T
1 "  T

 "@ !A 
0 ) ,  " J
85. Ama siz yine birbirinizi ldryor, kendi halknzdan bir ksmn haksz yere yurtlarndan srp
karyorsunuz. stelik onlara kar gnah ve dmanlkta mriklerle birlik olup yardmlayorsunuz.
!A    : " :  
"0 @ #

  `" 1
 a" T

88. Yahudiler, kendilerini hak dine davet eden Son Eliye, Bouna nefesini tketme, sana ve sylediklerine
kar kalplerimiz kapaldr. Biz imanmzda ylesine
sabit ve kararlyz ki, aksine sylenecek hibir sz, ortaya konacak hibir delil bizi etkileyemez. dediler. Bilakis, apak hakikati inkr etmeleri sebebiyle Allah
onlar lnetlemitir; bu yzden ne kadar zayf bir
imana sahiptirler!
I & 
5  5% 1 o 8V  6 ` @*" ,  &    = )
) U  
5` ": #

I & A R
Qb (  ` R   ": #
M  `  1C(  ] A 
89. Onlara Allah tarafndan, yanlarndaki Tevratn deitirilmemi blmlerini onaylayan bir kitap
gelince ki teden beri putperest kfirlere kar
onun sayesinde zafer kazanacaklar midiyle Son
Elinin gelmesini bekleyip duruyorlard ite o tandklar ve bekledikleri (Tesniye, 18: 15,18) Son Eli
onlara gelince, kendi rklarndan deil diye onu inkr
ettiler.

Hem Tevrat hie sayp onlar srgn ediyorsunuz,


hem de esir olarak elinize dtklerinde, gya Tevratn hkmlerini uyguluyor ve size deyecekleri fidye
karlnda onlar serbest brakyorsunuz. Oysa
ayn Tevrata gre, onlar yurtlarnzdan karmanz
ta iin banda size yasaklanmt.



5T
,8 U  X 5 R
M ,8   T
Yoksa siz kitabn bir ksmna inanp bir ksmn
iinize gelmedii iin grmezlikten gelerek inkr m
edersiniz?

18

] A  
 1( R T
U ,A R

mediniz mi? Aslnda siz kendi kitabnza da inanmyorsunuz. Aksi hlde, size Tevratta mjdelenen Son Peygamberi yalanlamaz, bylece gemite baz Peygamberleri ldren atalarnzn iledii sua ortak olmazdnz.
BUZAI SEVGS

I ) ; 
" }  & 56 ) ( ,  o x,   " C i  "
U! 8   ]
 "`  #

O hlde, Allahn lneti inkrclarn zerine olsun!


Son Peygambere ve Kurna iman etmedikleri iin
Yahudileri lanetleyen bu ayet-i kerime, Ehl-i Kitabn,
yalnzca kendilerine gnderilen kitap ve peygamberlere
inanmakla kurtulua eremeyeceini aka gstermektedir (Bakara, 2/62).
& %
Q( A ER  
1 ! F  
Z 6  I&   T 1 @" %
6 I Q(  w q
[ 

92. Ey srailoullar! Andolsun Musa da size apak


deliller ve mucizeler getirmiti. Fakat onun Sina Dana kmak iin aranzdan ayrlmasndan hemen sonra, buza heykeline tapnmaya baladnz. te siz,
byle nankr ve zalim kimselersiniz!
V R U ,R " T
V y!( 6C a

 `" ; U ! I C a
0  " T
0 , &

S
E F sr I8 R M (  8    I 1  ]A 
0 EH ]A  S
90. Allahn, kullarndan lyk grdne sonsuz
ltfundan bahetmesini, yani Araplardan bir yetime
kitap ve peygamberlik vermesini ekemeyerek Onun
indirdii Kurn yetlerini inkr etmekle kendi canlarn, z benliklerini ve dolaysyla hiretteki ebed
kurtulularn ne kt bir eyle deitiler de, gazap
stne gazaba uradlar!
A 
@( 
+
C   1( R T

93. Hani bir zamanlar, Allaha verdiiniz szn nemini iyice idrak etmeniz ve antlamay bozduunuz takdirde doabilecek vahim sonular zihninizde hep canl
tutabilmeniz iin, Sina Dan yerinden skm ve tpk
bir bulut glgesi gibi zerinize yklacakm gibi kaldrarak, sizden yle bir sz almtk:
Size bahettiimiz ilh prensiplere btn gcnzle, smsk sarln ve ondaki emir ve tavsiyelere itenlikle kulak verin!
U !=   U ,&
  V

Allah ve yetlerini inkr eden btn kfirler iin,


dnyada ve hirette hor ve hakir klc, alaltc bir
azap vardr.
Peygamber (s)in zevcelerinden Hz. Safiyenin anlatt u olay, Yahudilerin nasl bile bile inkra saplandklarn aka ortaya koymaktadr. Yahudi liderlerinden
Huyeyy bin Ahtabn kz olan ve bilahare slam kabul
eden Safiyye (ra) diyor ki:
Peygamber (as) hicret edip Medine'ye gelince, Yahudilerin nde gelen liderlerinden ve limlerinden olan
babam ile amcam onu grmeye gittiler. Eve dndklerinde, Amcam Ebu Ysir, babama, Bu o mudur? Sence
Muhammed Tevratta gelecei mjdelenen o Peygamber midir? diye sordu. Babam, Evet vallahi; beklediimiz Peygamberin ta kendisidir. diye cevap verdi.
Amcam, Bundan emin misin? diye sorunca, babam,
Evet, eminim. dedi. Amcam, O hlde ne yapmak niyetindesin? diye sordu. Babam da, Allaha yemin ederim
ki, yaadm srece ona dmanlk edeceim ve baarsz olmas iin elimden geleni yapacam! diye cevap
verdi. (Sreti bn-i Him, Safiyyeden Bir Tanklk)
te Yahudilerin bu inat ve inkrc tavrlarndan dolaydr ki;
V(
&    T 1  U !A  Z 6 I&    X 6   V 
Z 6  I&  U   @" o!

Ama onlar, ittik ve isyan ettik! dediler. Dilleriyle ittik! derlerken, tavr ve davranlaryla syan ettik! diyorlard. Dilleriyle inandklarn iddia ettii eyleri, hayatlar ile inkr ediyorlard.
 o x,   @ " A V kR(   q
"0 :   T
Bunun neticesinde, inkr etmeleri sebebiyle kalplerine buza sevgisi iirildi. Azgnlklarnn doal sonucu
olarak, altn buza heykeli ile sembolize edilen isyankrlk, inkrclk ve dnyev arzular ilh edinme tutkusu iliklerine kadar iledi. Bunun neticesinde Allah'a
isyan ettiler, peygamberleri ldrdler ve yeryznde
daima fesat kardlar.
6 &1(
U(  X  "5 U` " T
+
I Q(  "`    1 & %
[  o V

Ey Peygamber! Kendi peygamberlerine dahi isyan


eden ve bunca gnahlar iledikleri hlde, gerek iman
ehli olduklarn iddia eden o Yahudilere de ki: Eer siz
inanan kimseler iseniz, u szde imannz size ne
kt eyler emrediyor! Bu ne tuhaf bir imandr ki, sahibini gnaha, isyankrla ve Allahn yetlerini inkra
sevk ediyor!
LMDEN KORKANLAR
)
" T

 B
6` o V

) U  a
&  U & 5R 
  =  a 
J
U

I
91. Onlara, Allahn gnderdii mesajlarn tmne
iman edin! denilince, Biz ancak bize indirilene
inanrz! der, tesini inkr ederler. Son Peygamberi
ve Kurn reddederler.
"0 @ ,  &  V) =   :

V( " ? 5 U`
+

94. Ey Peygamber! Allah katnda zel ve imtiyazl bir


millet olduklarn, en byk gnahlar ileseler dahi mutlaka cennete gideceklerini ve kendilerinden baka hi
kimsenin cennetlik olamayacan iddia eden o Yahudilere de ki:
Eer Allah katnda ahiret yurdu ve cennet nimetleri, iddia ettiiniz gibi baka hi kimseye deil de sadece size ait ise ve bu iddianzda gerekten samimi
iseniz, o zaman lm arzu etsenize! Mademki Allah
katnda ayrcalkl bir yere sahipsiniz ve lmden sonra
sizleri ebed cennet nimetleri bekliyor, o hlde neden
lm denilince dnz kopuyor? lmden sonra ebed
mutluluun yalnz size ait olduuna gerekten inanm

Oysa gayet iyi bilirler ki, bu Kurn, yanlarndaki


Tevratn tahrif edilmemi blmlerini onaylayan ve
mutlak gerei, doruyu ortaya koyan hak bir kitaptr.
U(  X  "5 U` o 8V  
+
 I! 8 6 A 5 ;  " A R o V

Ey Muhammed! Gerek iman ehli olduklarn iddia


eden bu inkrclara de ki: Madem bu kadar inanlydnz da, daha nce Allahn Peygamberlerini neden
ldryordunuz? Son Eliye kar gsterdiiniz kstaha tavr, bir zamanlar Zekeriyaya, Yahyaya, saya ve
daha nceki nice Peygamberlere de gstermediniz mi? O
peygamberlerden nicelerini ldrp nicelerini inkr et19

olsaydnz, elem ve kederlerle dolu u be gnlk


dnya hayatna byle smsk sarlmazdnz. Allah katnda bu kadar deerli olduklar iddiasnda bulunan insanlarn dnya hayatna bylesine bir tutkuyla balanmalar
ve lmden bu derece rkmeleri olacak ey midir?
 " !A(  
&(  d
+
" 0 @1
)( 1 B  ) V &  )U & 51 

apak yetler indirdik. O yetleri, ahlakszlk ve


inkrclk bataklna saplanm olan fsklardan bakas inkr etmez.
Zaten Yahudiler, teden beri azgnlk, nankrlk ve
isyankrl det edinmilerdir. Nitekim:
U  X 1 J ": ` o  "0 @ U 1( R C 8 6 ) @ ):  & A `

95. Fakat Yahudiler, elleriyle yaptklar kt ilerden dolay hirette azap ekeceklerini ok iyi bildiklerinden, lm asla arzu etmezler. Allah da zalimleri
ok iyi bilmektedir. Oysa gerek mminler Allah adna
sz syleme cretinde bulunmaz, ilh nimetlerin srf
kendilerine zg olduu iddia etmezler. Evet, cennete
girmeyi kuvvetle mit ederler, fakat bunun gerei olan
drstlk, samimiyet ve fedakrl ortaya koymaktan
da geri kalmazlar. ntihar etme anlamnda lm elbette
arzu etmezler; fakat gerektiinde seve seve lme komasn da bilirler. Yahudilere gelince:

 ` q  1C(    M ! '
]A  
 ' @" 6 ) x
U
5

100. Onlar ne zaman Allah ile veya insanlar ile bir


antlama yaptlarsa, ilerinden bir grup her defasnda antlamaya ihanet edip onu bir kenara atmad
m? Aslnda onlarn ou, kendi kitaplarna dah
inanmyorlar. yle ki:

" : #
I & 
 r  1C(    1( R C 8 6 "@ ,  &    = )
) U 
I
& A ,1 J "@ 6 ` ":

5` 

@ }
5T

101. Allah tarafndan onlara, ellerindeki Tevratn


tahrif edilmemi blmlerini onaylayan bir Peygamber gelince, kendilerine daha nce Kitap verilmi
olan bu insanlardan bazlar, sanki hakikati hi bilmiyorlarm gibi Allahn kitabn kaldrp arkalarna
atverdiler. Tevratta gelecei mjdelenen Son Peygamberi inkr etmek suretiyle hem Tevrat hem de Kurn
hie saym oldular. Allahn kitabn atnca da, onun yerini hurafe ve masallarla doldurdular:
SLEYMAN PEYGAMBER ve SHR
A 5  , 8 
p
M & !A
/ A  ]A  +
( ! 

96. Sen onlarn lm arzu etmek yle dursun, insanlar arasnda hayata en dkn, hatta hirete
inanmayan u mriklerden bile daha tutkun olduklarn greceksin.

 &  , 1  ":) '
 0 & , 1
1
Z 'Z&  :  M U

C ,    Q( '
c A & ,1 &  G=( 

Onlardan her biri, kendisine binlerce yl mr verilmesini ister. Oysa mrlerinin uzatlmas, onlar
azaptan kurtaracak deildir. Hi kukusuz Allah,
yaptklar her eyi grmektedir ve cezasn da mutlaka verecektir.
CEBRALE DMANLIK EDENLER
Yahudiler, srail soyundan gelmeyen birine vahiy getirdii iin Cebraile dmanlk beslediklerini ve bu yzden Peygambere iman etmeyeceklerini sylyorlard.
Cebrailin, vahyi kendi istedii kimseye deil, Allahn
emriyle ve ancak Onun diledii kimseye indirdiini gayet iyi bildikleri hlde, kibir, inat ve rklk taassuplar
yznden bu sz sylemilerdi. Bunun zerine, Cebraile dmanln Allaha dmanlk anlamna geldiini,
bunun da ilh gazaba sebep olduunu bildiren aadaki
yetler nazil oldu:
( x   `  )o V
 &  V) =  
Q 1) 1 +
  / 8 A V ]A  Q  Z 6 Q 6  R o1

102. Yahudiler, bir zamanlar Sleyman Peygamberin


egemenlii altnda esaret hayat yaayan eytanlarn
Sleymann peygamberlik ve hkmranl aleyhinde uydurduklar aslsz iddialarn ardna dtler.
Sleyman Peygamber, her trl zulm, azgnlk ve ktl yapan ve bu yzden eytan diye nitelendirilen bu
insan ve cin gruplarn sindirip egemenlii altnda almt. Sleyman can dman gren bu eytanlar, doal olarak ona kim besliyor ve aleyhinde iftiralar uyduruyorlard. Daha sonraki Yahudiler, bu eytanlarn telkiniyle
Sleyman Peygamber hakknda irkin iddialar ortaya
atm ve bunlarn bir ksmn Tevrata da eklemilerdi.
Bu iddialara gre, Sleyman (as) gya putlar adna mabetler yaptrm ve kendisi de o putlara taparak h
kfir olmutur (Tevrat, 1. Krallar, 11/1-10). Onlara gre
Sleyman bir peygamber deil, btn kudret ve saltanatn sihir yoluyla elde eden ve hatta zaman zaman putlara tapan bir gnahkrd.
 T
p
` +
( ! 
 ! &  A
 ` 

U(  X & A  )   :
+

97. Ey Muhammed! Son ilh vahyi kendi rklarndan


olmayan birine indirdi diye vahiy melei hakknda kt
szler syleyen Yahudilere de ki: Her kim, kendisinden nceki ilh vahiyleri onaylayan, inananlara yol
gsterici ve mjde olan Kurn Allahn izniyle senin kalbine indirdi diye Cebraile dmanlk beslerse, aslnda dorudan ve bizzat Allaha dmanlk
beslemi olur.
A    )
T
!( o1
( #
[ I A  
 1( R T
 `  )
 R 
Q( A
Q( 5 T

Oysa Sleyman asla kfir olmamt. nk o ne sihirle megul olmu, ne de putlara tapmt. Fakat asl o
eytanlar, Allaha ve Peygamberlerine kar gelerek
kfir olmulard. yle ki:
A & ] A  Z 6 I  %
& A , 1

 : o  8  +
U

T
0 
O eytanlar, insanlara bycl ve Babilde
Hrt ile Mrt adndaki iki melek aracl ile indirilen vahye dayal bilgi ve becerileri retiyorlard. Sleyman Peygamberden sonra srailoullar Babil ehrine
srgn edildiklerinde, Hrt ve Mrt adndaki iki melek
araclyla onlara birtakm bilgi ve beceriler retilmiti. Fakat peygamberlere kar gizli rgtler halinde faaliyet gsteren ve gerek eytana tapanlarn, gerek mason
tekilatlarnn ilk nvesini oluturan bir grup Yahudi,
kendilerini esaretten kurtarmak zere gnderilen bu
bilgileri sihir malzemesi hline getirerek kt emellerine
alet ediyorlard.

98. u hlde, her kim Allaha, meleklerine, peygamberlerine, zellikle de iki sekin melek olan Cebraile ve Mikaile dmanlk beslerse, unu iyi bilsin
ki, bu aka inkrclktr ve Allah da inkrclarn
dmandr!

;
1 / !  IU  Z 6  ; )
 J  I@   T 1  
M U!  
99. Ey anl Eli! Gerek u ki, biz sana Cebrail araclyla, insanl dnyada ve hirette kurtulua ileten

20

I ;1 ]5 '
 v R U 5R  6 & 6 J
0 T
) '
 
& A , 1 
Oysa Hrt ve Mrt, onlara bu bilgileri aktarrken:
Ey srailolu! Sana rettiimiz bu bilgiler iki taraf
keskin kl gibidir; iyilikte de kullanlabilir ktlkte de.
O hlde dikkat et, biz ancak bir imtihan aracyz, sakn
rendiklerini sihir amacyla kullanp da kfir olma!
demedike hi kimseye bir ey retmezlerdi. rettiklerini de, ancak zalimlere kar kendilerini savunmalar iin onlara retiyorlard.
 Q(  V 1  & @ U & A , 5! R
Q0 ( #
 & +

Peygamberin yzne kar grnte saygl davranan,


fakat ona gizlice zarar vermek iin ellerinden geleni
yapmaktan geri kalmayan Yahudiler, bu kelime ile hakaret anlam kasdederek Rasulullaha hitap etmeye baladlar. yle ki, Rin kelimesi Arapada kibirli ve cahil
insan anlamna da geliyordu. Ayrca branicede buna
benzer Dinle, dinlemez olasca! anlamna gelen bir kelime vard. Yine bu kelime, ufak bir dil srmesi ile Bizim obanmz anlamna gelen Rnya da dntrlebiliyordu. te Yahudiler, kelimeyi bu tr hakaret anlamlar ierecek tarzda telaffuz etmeye baladlar. Bunun
zerine, Rin kelimesi yerine, ayn anlama gelen ve
hibir suistimale meydan vermeyen Unzurn (bize bak,
bizi gzet) kelimesini kullanmalar hususunda mminleri uyaran ve bu tr kelime oyunlaryla slam ve Peygamberi alay konusu edinenlerin akbetinin cehennem
olduunu bildiren aadaki yet nazil oldu:
A 
6  V U ;  J U   1C(  @ 1  I1

 6 d
C   1( R T
0 , &

Ama Yahudiler arasndaki o eytanlar, bu iki melekten, erkekle karsnn arasn ayracak trden bylere malzeme yapabilecekleri eyleri reniyorlard.

0   J ' )
 Q(   1 ( I E ": 

Geri Allahn izni olmadka, onlar rendikleri


bu sihir ile hi kimseye zarar verecek de deillerdi.
Kara by denilen o yaptklar sihir gerekte insanlara
tesir edecek, zarar verecek deildi. Fakat onlar bunu zarar vermek amacyla yaptklar iin gnahkr oluyorlard.
"0 @ ,  U1 J " : E
1  & A , 51

" !(

104. Ey iman edenler! Peygambere seslenirken


Rin demeyin, bunun yerine, ayn anlama gelen baka bir kelime kullanarak Unzurn deyin ve size emredileni doru anlamak iin iyi dinleyin. Allahn emrine
bakaldran veya Elisi ile alay etmeye kalkanlara gelince, inkrclar iin cehennemde elem verici, can yakc bir azap vardr.
O hlde ey mminler! Kt niyetli kimseler tarafndan
kirletilmi, ii boaltlm kelime ve kavramlar kullanmamal, bunun yerine, meramnz daha net ve gzel biimde ifade edecek, hibir suistimale meydan vermeyecek kelime ve kavramlar kullanmalsnz. Esasen iyi bir
anlama sahip olsa bile, kt niyetli insanlar tarafndan
farkl anlamlara ekilebilen kaypak kelimelerden uzak
durmalsnz. rnein, iman ve inan birlii anlamna
gelen milliyetilik kelimesi zamanla yozlatrlarak
belli bir rkn menfaatlerini koruma anlamnda kullanlmaya balamsa, artk bu kelimede srar etmemeli,
onun yerine, mmet birlii veya inan birliktelii gibi
yeni bir kavram oluturmalsnz.
Bu inkrclar niin mminlere bu derece kin besliyorlar derseniz, bunun asl sebebi udur:
!A  1 +
`(   &  J 
 G
 o :  `   1C(  1 
5T
a  "T

Nitekim onlar, meleklerin rettii bu gzel bilgilerden kendilerine fayda verecek olanlar deil, zarar
verecek olanlar reniyorlard. Yani bu bilgileri iyilik amacyla deil, ktlk amacyla kullanyorlard.
kR Q   Q 1w
q
 &  & A  ) ; 
J
v a   a
Gerek u ki, byle bir kar alveriinde bulunarak imanlarn kaybetme pahasna sihirle uraanlarn, zellikle de, slma ve Mslmanlara kar eytani
taktiklerle, ykc propagandalarla sava aanlarn, hiretten yana bir nasiplerinin olmadn pekl biliyorlard.
& A ,1 6 `  "0 @ %
6 I Q(   q 
[ 8 

Vicdanlarn ne kt bir ey karlnda sattlar,


neler kaybettiklerini bir bilselerdi.24
c & A ,1 6 `  0 G a 
) U   y&   ; U  @" 6 
103. Gerek Sleymana bakaldran nceki inkrclar,
gerekse Son Eliye kar amansz bir muhalefet yrten
Medineli Yahudiler, gerekse kyamete kadar slma kar mcadele bayra aacak olan kfirler, ayet Allaha,
hiret gnne ve Allahn gnderdii yetlere iman edip
inkrclktan, zulmden, byclkten, cincilikten saknm olsalard, Allah tarafndan verilecek dl,
kendileri iin bu dnyada kazandklarndan ok daha
iyi olacakt; bir bilselerdi!
RN DEL, UNZURN DEYN!
Sleyman Peygambere en ar iftiralar atmaktan ekinmeyen Yahudiler, Son Eliye kar da ayn inkrc tutumu sergilediler. yle ki, mminler Peygambere bir
ey sylemek istediklerinde, ona Rin diye seslenirlerdi. Bizi gzet anlamna gelen bu kelime, gnlk dilde
Ltfen bir dakika bakar msn? anlamnda kullanlrd.


"0 T
105. Ey mminler! Gerek Kitap Ehli gerek mrikler olsun, hibir kfir, size Rabbinizden bir hayrn
indirilmesini istemez. Gerek Allaha ve ahiret gnne
inandklarn iddia eden Yahudi ve Hristiyanlar olsun,
gerekse lm tesi hayat, peygamberlii ve kutsal kitaplar kkten inkr eden mrikler olsun, kfirlerden hibiri, Rabbiniz tarafndan size kitap ve vahiy gnderilmesini istemez. lh emirlere boyun een bir toplumun
Allah tarafndan seilip grevlendirilmesi onlar rahatsz eder. Mminler kervanna katlp bu onuru sizinle
paylamak yerine, ahmaka bir haset duygusuna kaplarak sizin de onlar gibi haktan sapp dallete dmenizi isterler.

0  I 1  Q( 5 & '
5 i1 
"!

d( ,  o E 

24

Bu yetlerde sz edilen ve haram olduu bildirilen sihir, kara by


olarak nitelendirilen ve insanlara zarar vermek amacyla yaplan sihir olmaldr. Birtakm hileli yntemlerle veya hipnoz, el abukluu gibi maharetlerle
insanlar elendirmek amacyla yaplan ve daha ok hokkabazlk adyla bilinen sihir bundan farkldr. Allah'n irade ve kudreti stnde iler baarabilme
iddias tamayan bu tr byclk faaliyetleri bo ve lzumsuz iler olmas ynyle mekruh saylsa da, Allahu alemharam olarak nitelendirilemez.

Oysa Allah, elilik ve nderlik grevini yalnzca onu


hak edenlere vererek ltuf ve rahmetini dilediine
baheder. Zira kimlerin bu nimetleri layk olduunu en
21

iyi bilen Odur. Hi kukusuz Allah, sonsuz ltuf sahibidir.


Kald ki, Son Elinin getirdii eriat, zaten ncekilerin
z, esas ve zirvesidir:
NCEK ERATLERN DEMES
Yahudiler, slm inancnn z hakknda mminlerin
zihinlerinde phe uyandrmak amacyla yle diyorlard:
Kur'an hem nceki kitaplarn Allah tarafndan gnderildiini sylyor, hem de o kitaplarda bulunan baz hkmleri deitirip yeni hkmler ortaya koyuyor. Nasl
olur da ayn Allah, farkl zamanlarda farkl emirler verir?
Allah'n hkmlerinde iptal ve deitirilme sz konusu
olabilir mi? Allah hi kendi yaptn bozar, sylediini
geri alr m? Verdii hkmden, koyduu kanundan vazgeer mi? Elbette byle bir ey olamaz. u halde, Yahudi
eriatinde yer alan her hkm en ince ayrntsna kadar
ebediyen geerlidir ve bunlara aykr hkmler veren
Kur'an, Allahn kelam olamaz!
te Yahudilerin bu itirazlarna cevaben, aadaki
yetler nazil oldu:
0 @ A y   I@ U G
U6 
U6 1  %
i  6 @ %

ortaya konduunu grmez misin? Byle bir sonsuz kudretin sahibi olan Allah, eriat ve hukuk leminde niin
bir hkm yrrlkten kaldrp onun yerine daha iyisini,
daha hayrlsn, en azndan onun bir dengini koymasn?
Niin daha nce gnderdii Tevrat ve ncil'in baz hkmlerini deitiren yeni bir kitap, yeni bir eriat gndermesin? Bilakis, her zamann, her meknn, her ortamn durum ve artlarna uygulanabilen, sebepler ve maslahatlar erevesinde hem kalclk ve hem de deikenlik zelliklerini tayan hkmler koymak bizatihi ilim,
hikmet ve adaletin ta kendisidir.
Nitekim nceki kutsal kitaplar genel anlamda onaylayan bu Kurn, hem bu kitaplarda yaplan tahrifat dzelterek hem de insanln geliim srecine ve sosyal artlarnn deiimine uygun olarak baz emirleri, hkmleri
ve ykmllkleri deitirerek kyamete kadar geerli
olacak en son ve en mkemmel hayat sistemini ortaya
koymutur. rnein Yahudi eriatnda yer alan Cumartesi yasan kaldrm, onlara haram klnan baz yiyecekleri helal klm, kblenin ynn Mescid-i Aksadan
Mescid-i Harama evirmi, nceki mmetlere yasaklanan ganimeti helal klm ve daha nceki eratlerde bulunmayan birok yeni hkm getirmitir. Nitekim Musa
ve Yakup Peygamberler zamannda ekillenmeye balayan Yahudi eriati de nceki eriat yrrlkten kaldrarak yeni hkmler getirmiti.

A %
o0 8V  ]

 ) 1( 
 o [
& ` "T

106. Biz nceki mmetlere gnderdiimiz kutsal kitaplardaki baz geici toplumsalhukuk dzenlemeleri
ieren herhangi bir yeti, deien artlara uygun olarak
yrrlkten kaldrr veya zamann arklar arasnda
yok ederek unutturur isek, mutlaka ondan daha iyisini veya en azndan onun bir benzerini gndeririz.
 1)( V k q o ` ]A  
" A , "

108. Yoksa ey insanlar, vaktiyle Yahudilerin Musay sorguya ektikleri gibi, siz de Peygamberinizi
olur olmaz isteklerde bulunarak sorguya m ekeceksiniz?
Yahudiler, neredeyse verdii her emirde Musaya itiraz etmi, ancak uzun tartmalardan sonra bu emirleri
yerine getirmilerdi. Hatta Ey Musa, bize Allah aka
gstermedike sana asla inanmayacaz! (Nisa, 4/153)
diyecek kadar ileri gitmilerdi. nek kurban etme meselesinde de sonuna kadar ayak diretmi, nihayet helak
olacaklarn anlaynca emri zoraki yerine getirmilerdi
(Bakara, 2/67-73). O halde ey mmet-i Muhammed! Sakn siz de bugn nesh (nceki eriatlerin deitirilmesi)
ve benzeri hususlarda Yahudilerin aldatc propagandalarna kanp da, onlarn Musa Peygambere gsterdikleri
kstaha tavr Son Eliye gstermeye kalkmayn. unu
iyi bilin ki:
 ) 8 5 1 
I
o l ) ; R 
o!
(    T
J
&1
8( %

yle ya, Allah kendi mesajn korumayacak m sanyordun? Allahn her eye kadir olduunu bilmez misin?

 
/ A  Q  
G

" A , "
& %
"  T
=( 6 J k   
0 J

107. Yine bilmez misin ki, gklerin ve yerin hkmranl sadece Allahndr? Byle bir Allah nelere
kadir olamaz, nelere g yetiremez ki? Ve yine bilmez
misin ki, sizin bu lemde Allahtan baka dostunuz,
Allahtan baka koruyucunuz ve yardmcnz yoktur.
Yoksa siz, bu gklerde ve yerde baka bir yneticinin,
baka bir kural koyucunun hkmran olduunu mu sanyorsunuz? Hayr; mlk (mutlak hkmranlk ve egemenlik) Onun, hkm Onundur. Kinat O'nun, sz
O'nundur. Mlk Allahn olduu iin yasay koymak veya
yrrlkten kaldrmak, yani mlknde diledii gibi tasarruf etmek de Onun hakkdr.
Cenab- Allahn, varlk leminde bugn yarattn yarn yok etmesi veya farkl bir varla dntrmesi nasl
yadrganmyor ve Madem Allah bunu yaratt, o halde
neden yok ediyor? denmiyorsa, eriate ait lemde de
farkl zaman ve zeminler iin farkl hkmler vermesi
garipsenmemelidir. Bu Allahn ilim ve iradesinde haa
bir noksanlk deil, tam tersine, ilh hikmet ve rahmetin
en parlak tecellisidir.
Baksana bu muhteem hkmranla, bu nihayetsiz
mlk ve saltanata! Bu lemde her an neler yaplyor, neler yklyor; ne oluumlar, ne yok olular yaanyor; ne
kudretler ortaya karlyor grmez misin? Allahn
kinata egemen kld ilh yasalar uyarnca, yklanlarn yerine peyderpey yenilerinin geldiini, tekaml ve
seleksiyon (doal ayklanma) kurallaryla daha iyilerinin

Hak ve hakikat apak ortadayken, her kim Peygambere kar byle kstaha ve ahmaka itirazlar yznden iman inkr ile deitirirse, yani imandan yz evirip inkra ynelirse, dmdz yolda sapm demektir.
Sanmayn ki Yahudi ve Hristiyanlar, yeterince ikna
olamadklar iin hakk inkr ediyorlar. Tam aksine:
YAHUDLERN NKR SEBEB
6 &1(
6  1  
) U  )%
'
M " `  T
) ,  "T
 o :  Gy( `
5T
8   ) ,  "@ %
M   @ " +
6
109. . Ey mminler! Kitap Ehlinden biroklar,
kendilerine hak ve hakikat apak belli olduktan
sonra, srf ilerindeki kin ve haset yznden, iman
etmenizden sonra sizi yeniden inkra dndrmek
isterler.
22

 1)( V k q o ` ]A  
0 (   
  R
k   1 ]5 '
?

Tevrat adndaki kitab okuyorlar. Yahudilerin ve Hristiyanlarn kutsal kitap kabul ettikleri Tevrat, her iki
grubun da bu iddialarnn hakikate aykr olduuna ahittir. Zira birok tahrifat, arptma ve hatta irk unsuru ile i ie gemi olmasna ramen, her iki inan sistemi de aslen vahiy kaynakldr ve ierisinde, Mslmanlarn da kabul edecei doru hkmler bulunmaktadr.
V /  C `
"M @  V o y  & A ,1 J  1C(  

Buna karlk siz, iinde bulunduunuz artlar deiip


de Allah size yeni k yollar aarak bir sonraki emrini
gnderinceye kadar onlar balayn, densizliklerine
sabredin, irkin ve incitici szlerine aldrmayn. Onlarn size kar dmanlklar ve taknlklar, dengenizi
kaybedip onlarla tartmanza, kavga ve mnakaalara
dalmanza sebep olmasn. Hi kuku yok ki, Allahn
her eye gc yeter.
  ; )  0 ` Z   A =
%
!&

0 ) U ) x
V(
G
6J
a  "T

lh vahiy ve peygamberlik hakknda bilgi sahibi


olmayan mrik Araplar da onlarn dediklerine
benzer szler sylediler. Vahiy bilgisinden yoksun
olan mrik Araplar ve Budizm, Hinduizm, intoizm,
Konfyslk, Taoizm gibi yeryzndeki dier dinlere mensup olanlar da Yahudi ve Hristiyanlarn bu iddialarna benzer iddialarda bulunmulard. Onlar da hibir
kanta dayanmadan, kendilerinin mensup olduu din dndaki dinlerin temelden btl olduunu ve hibir asla
dayanmadn sylyorlard.
te Mslmanlar byle olmamal, br dinleri kknden inkr etmemelidirler. Btl dinlerde dahi hak unsurlarn bulunabileceini hesaba katmal, bu hak unsurlar kabul ve tasdik etmekten asla ekinmemelidirler.
Sylediklerini akl szgecinden geirerek sylemeli ve
iddialarn daima akl ve nakl delillere dayandrmal,
belgelerle isbat etmelidirler.
unu da unutmamaldrlar ki, en ak ve ikna edici deliller karsnda bile inatla direten, btl nyarglarn ve
aslsz iddialarn peinden kr krne srklenen, fakat
buna ramen kendi tuttuu yolun hak, dierlerinin btl
ve cehennemlik olduunu iddia eden gruplar, cemaatler
ve din mensuplar her zaman olacaktr.
1 
 A 5 i1 Q !R( 6 ` &!
R( & ! ;  1 "@ U ! " T
R

G=(  A & , &  


110. Siz zerinize deni hakkyla yerine getirmeye


aln. Namaz dosdoru kln, zekt verin. Kendiniz iin yapp gnderdiiniz her iyilii, Maher Gn
Allahn huzurunda mutlaka greceksiniz. Unutmayn ki, Allah yaptnz her eyi grmektedir.
KMLER CENNETE GREBLR?
0 
=
6 :  ` J U x  o a
) 1    V

111. nceki kutsal kitaplara inandklarn ne srenler, Yahudi veya Hristiyan olanlardan bakas cennete giremeyecektir! dediler. Yani Yahudiler de Hristiyanlar da, din adna uydurduklar btl iddialar kabul
etmeyen ve gelenek hline getirdikleri birtakm din
formaliteleri yerine getirmeyen kimselerin iman ve
erdem sahibi olsalar bile Allahn honutluunu kazanamayacan, ebed saadete ulaamayacan sylyorlar.
6 :    : o V "0 @ ! 6  / A 
V( " ? 5 U` " T
+
Bu, onlarn kendi kuruntulardr. Bu iddia, hem
Yahudilerin hem Hristiyanlarn kendi kuruntularndan,
bo hayallerinden ve delilsiz, ispatsz iddialarndan
baka ey deildir. Onlara de ki: Eer doru sylyorsanz, kutsal kitaptan delilinizi getirin!
Q @ # " A
]  A 
": J ! @" A  a J u Q(  ) U  # I Q A R  %
 : 

Fakat hak ehli ile btl ehli arasndaki anlamazlklar


ebediyete kadar srp gidecek deildir. Maher Gn
Allah, anlamazla dtkleri her hususta aralarnda hkmn verecektir. O gn, bu dnyada yalan
ve arlatanlkla, bask ve zorbalkla ve daha akla hayale
gelmez yollarla ortaya koyduklar ve artk kesinlik kazanm, hi bozulmaz zannedilen haksz hkmleri Allah iptal edecek ve btn bu anlamazlklar niha
hkme balayacaktr. Onun iin mminler, inandklar
hak yolda sabr ve kararllkla yrmeye devam etmeli,
fakat hak dini kabul etme hususunda hi kimseyi zorlamamal, iddet ve bask uygulamamaldrlar. Bakalarnn hakkna tecavz etmedikleri srece, her insann
kendi inan ve kanaatini zgrce ifade etme ve ibadetlerini ifa etme hakkna sayg duymaldrlar.
nan zgrlnn en nemli gstergelerinden biri,
insanlarn Allaha kulluk ettikleri ibadet yerleridir:
ALLAHIN MESCTLER
Miladi 70 ylnda Romallar, Hristiyanlarla birlikte
Kudse saldrarak Yahudileri kltan geirmilerdi.
Ayrca Hz. Sleyman tarafndan ina edilen Beyt-i Makdisi (Mescid-i Aks) tahrip etmi, iine hayvan lei atmlard. Aadaki yetler bu tarihi olaya atfta bulunarak, ibadet yerlerinin byle gnahkr kimselerin
elinde deil, Allah'tan korkanlarn ynetimi altnda olmas gerektiini bildirmektedir:
0 @  a kR( ],
Q &

) #
@ !R(  ` C 1 
 U  &  " A } 
%

c 6 Z 1

112. Hayr, cennet ne Yahudilere mahsustur ne de


Hristiyanlara! Zira Allah hibir topluma zel ve ayrcalkl muamele etmez. Onun rzasn kazanp ebed kurtulua ulamann bir tek ls vardr, o da udur: Her kim
ihlas ve samimiyetle yzn Allaha teslim ederse,
yani tm ruhu ve benliiyle yalnzca Allahn buyruklarna teslim olur ve bu teslimiyetin canl ahidi olarak
doru, gzel ve yararl davranlar ortaya koyarsa, ite
ona Rabbinin katnda hak ettii mkfat mutlaka
verilecektir. Bylelerine Hesap Gnnde korku yoktur ve onlar zlmeyeceklerdir. te bu vasflara sahip olan kimselere Mslman, bu dine de slam denir.
Bu dinden yz evirenlere gelince:
B
= U
%
 V
!  ! @ B
u k q ]A  
113. Yahudiler, Hristiyanlar bir esas zere deildirler. Onlarn iddia ettii dini hibir temel dayanaklar yoktur! dediler.
B

k q ]A   ! @ B
%
= U
 V
0 5T
! 
 A 51 ":*

Buna karlk, onlara kzan baz Hristiyanlar da,


Yahudiler bir esas zere deildirler. Asl onlarn
hibir temel dayanaklar yoktur! dediler. stelik onlar, Yahudiliin ve Hristiyanln iki ayr din olamayacan, her ikisinin de ayn kaynaa dayandn anlatan
23

114. Allahn mescitlerinde Onun adnn anlmasna engel olan ve iki, kumar, fuhu gibi trl ahlkszlklar yaygnlatrarak camiye giden yollar tkayan, bylece mescitlerin toplumsal etkinlikten yoksun, cemaatsiz
ve ilevsiz kalmasna sebep olarak buralarn harap olmas iin aba harcayan kimselerden daha zalim kim
olabilir? Mescitleri harap eden bu zalimler, mminleri
kandrmak iin zaman zaman mescitlere gidip orada boy
gsteriyorlar.
I
0 ( I a J  I: A a
+
) 1  `  @" / [  \

rin bir sapkla dmlerdir. ocuk edinmek eksiklikten, acizlikten kaynaklanr. Zaten btn sapk inan ve
ideolojiler, Allahn herhangi bir konuda yetersiz, ciz,
muhta ve zayf olduu varsaymndan yola karlar. Oysa O, her trl kusur ve noksanlktan uzaktr, ycedir. yle ki, gklerde ve yerde var olan her ey
Onundur ve hepsi Ona boyun emektedir.

! R ` Q 
;1 & 6  R ]  I EV
1)( 
T
& %
0 J

117. O, gklerin ve yerin yaratcsdr. Btn mevcudat yoktan var eden Odur. Bir eyi yaratmak isteyince, mesela bir ocuun babasz domasn takdir
edince, ona sadece Ol! der, o da hemen oluverir. te sa Peygamber de byle babasz yaratlmtr. Nitekim
Allah ilk insan da babasz ve annesiz yaratmt.
1 J  & A ,1 J  1C(  
V
0 1  IU !(   
U& A T

Oysa onlarn bu mescitlere, ancak mminlerin


egemenlii altnda ve korku ierisinde girmeleri gerekir. badet yerlerinde fesat karan, mescitlerde Allahn adnn anlmasn yasaklayan ve insanlar ibadetten alkoyan zalimler, ykmaya altklar o mescitlere
yanaamamal, el srememeli, ayet girerlerse can korkusuyla titreye titreye girebilmelidirler.
kR "@  Za
kR "@ 
" !d( 
J
! 6 )
C   a

118. Mrikler arasndan, ilh hikmet ve imtihan


gereini kavrayamam baz cahiller, Allah mademki
inanmamz istiyor, yleyse peygamber ve kitap gndereceine bizimle bizzat kendisi konusa veya bize hibir ekilde itiraz edemeyeceimiz bir mucize gnderse
ya! Neden her birimize tek tek vahiy gndermiyor da,
emir ve yasaklarn elileri araclyla bize iletiyor?
dediler.
V /  C `
"0 @  A V B @    "0 @  V o y  "@ A 8V   1C(  

Onlara bu dnyada zillet ve perianlk vardr; hirette ise onlarn hakk etin bir azaptr.
Beyt-i Makdisi tahrip eden Romallar hakknda nazil
olan bu yet, ibadet yerlerini tahrip eden, insanlarn
zgrce ibadet etmesine engel olan btn er gleri
kapsamaktadr. Bu bakmdan, Peygamber (sav)i ve Ashabn Kbeyi ziyaretten alkoyan Arap mrikleri ve
kble deiikliini hazmedemeyip Mslmanlar
Kbeye ynelmekten engellemeye alan Hicaz Yahudileri de bu yetin kapsamna girer. Ayrca, slam beldelerini talan edip mescitleri yakp ykan Hal Ordular
ve bugn Irakta, Afganistanda, Filistinde ve dnyann
daha pek ok yerinde Mslmanlar katleden, mescitleri tahrip eden kfirler de bu yetin kapsam dhilindedir.
Kfirler mescitleri yakp yksalar da, o mescitlerden
alkonulan ve Allah'a cidden ibadet etmek isteyen mminler asla mitsizlie kaplmamal, gerekte hibir engelin Mslman namazdan alkoyamayacan, nk
yeryznn tmyle mescit olduunu unutmamaldrlar:
" !A( 

0 Q # " yR &   U 1R  F &   &  






Kendilerinden nceki alarda yaam kfirler de


tpk onlarn dediklerine benzer szler sylemilerdi. Kalpleri inkr ve inatlkta ne kadar da birbirine benzemi!
U !  ) V
U V 1   ;
1 J

Aslnda biz, yersiz nyarglardan ve bencillik, haset,


kibir gibi saplantlardan arnarak itenlikle inanmak
isteyenler iin, onlara fazlasyla yetecek mucizeleri
aka ortaya koymuuzdur. Evet, akln kullananlar
iin tm evren, yce Yaratcnn ilim, kudret ve merhametini gzler nne seren saysz mucizelerle doludur.
Bunlarn da tesinde:
?  o %  J *
"!
1C( 6 G(     UA
 I6
( x 
119. Ey Muhammed! Gerekten biz seni, iman edenleri cennet ile mjdeleyen ve inkrclar cehennem ile
uyaran hak Peygamber olarak gnderdik. Tm uyarlara ramen haktan yz evirecek olurlarsa, zlme.
nk sen, kendi arzu ve iradesiyle cehennemlik olanlardan sorumlu deilsin. yleyse, kfirleri kazanma
uruna bile olsa onlara yaranmaya almamalsn.
Unutma ki:
SZDEN ASLA RAZI OLMAZLAR

J  ! @ / U ] l  
"0 @ 5 A 8 5  ]5 '
= U


115. Dou da Allahndr, bat da. Sadece mescitler


deil, dousu ve bats ile yeryz btn ynleri ve istikametleriyle Allah'ndr. Bu bakmdan, Mslman iin
yeryz btnyle mescittir. badete elverili her yerde
ve her durumda namazn klabilir. u hlde, namazda
hangi tarafa ynelirseniz ynelin, Allahn yz, yani honutluu ve sevgisi oradadr. Kble ynn tespit
edemediiniz durumlarda, tahmin bir yne ynelerek
namaznz klabilirsiniz. Hi kuku yok ki, Allahn
kudret ve efkati snrszdr, O her eyi bilendir. Kullarnn kendisini nerede, ne zaman ve hangi niyetle zikrettiini ok iyi bilir.
ALLAHI TAKDR EDEMEYENLER

kR  Q  o  Q0 6  8
*
5 6 V Q  o`
 )
& %
C i   V
0 J

120. Yahudiler de Hristiyanlar da, kendi dinlerine


uymadn srece senden asla raz olmayacaklardr.
Siz ne kadar drst ve merhametli olursanz olun, slm
terk edip de onlarn sahip olduu inanc ve hayat tarzn
benimsemediiniz srece onlar sizi hibir zaman sevmeyecek, asla gerek bir dost ve mttefik olarak grmeyeceklerdir. Kutsal kitaplar tahrif eden ve uydurduklar
hurafelerle Allah'n dinini tannmaz hle getiren bu insanlar, sizi de bu hurafelere uymaya aracaklardr.
0 )@  : 
): o V

116. nkrclardan bazlar, Allah ocuk edinmitir. dediler. Melekler Allahn kzlardr. diyen Arap
mrikleri, Hrmz ve Ehrimen Allahn oullardr. diyen Mecusiler ve zellikle de sa Mesih, Allahn oludur. diyen Hristiyanlar, Allaha ocuk isnat ederek de-

Onlara de ki: Gerek hidyet, Allahn hidyetidir.


Ancak Allah tarafndan gnderilen inan sistemi ve ha24

yat tarz, insan dnyada ve hirette kurtulua iletebilir; sizin ve atalarnzn uydurduu kuruntu ve iddialar
deil. te Allah, gnderdii Kurn ile bu inan sistemini tm insanla bildirmitir.
I C(  ) , ": I : B
G
  /   "*A ,    #
,8
=( 6 J k   


im sz sadece nderlie lyk olanlar iindir. Zulm ve


hakszlk yapanlara gelince, onlar senin soyundan dahi
olsalar nderlik makamna geemezler. Zira nderlik,
liyakat ve ehliyet gerektiren bir itir; herhangi bir rkn
veya snfn imtiyaz altnda olamaz. buyurdu. O hlde,
brahimin takipisi olduunu iddia edenler unu hatrlasnlar:
UA
  y B
]0 A =  " !:(  
!8 UA , #

;   C i   0 U 

Ey Peygamber! Sana Kurn ile gelen bunca ilimden


sonra, ayet onlarn arzu ve heveslerine uyacak
olursan, yemin olsun ki, Allah tarafndan kendine
ne bir dost bulabilirsin, ne de bir yardmc. O halde,
Yahudi ve Hristiyanlarn iman etmelerini salamak, onlarn dostluunu ve sevgisini kazanmak gibi endie ve
arzular seni Allahn hidayetinden sakn saptrmasn.
Bununla birlikte, Yahudi ve Hristiyanlardan Kurna
iman edenler de olacaktr:
Q0 (  U  X 1 / [ I  \ Q0 (  v  '
Q 6 A 51 
5T
 " : U !  1C( 

125. Hani biz, brahimden bu yana inananlarn kblesi ve Kbesi olan bu kutsal evi, insanlar iin her yl
toplanacaklar bir buluma yeri ve savalar, dmanlklar, cinayetleri sona erdiren bir bar, huzur ve emniyet vesilesi ve mazlumlar iin gvenli bir snak
klmtk. Yalnzca Allaha kulluk esasna dayanan inan
sistemini tebli ve tatbik edecei uluslararas bir merkez
olmak zere, brahime Kbeyi ina etmesini emretmitik. yleyse, ey mminler! Siz de brahimin takipileri
olduunuzun gstergesi olarak, onun Kbede namaza
durduu yer olan Makam- brahimden kendinize bir
namazgh edinin! Onun Rabbine balln, tevhid
mcadelesini ve stn ahlaki zelliklerini kendinize rnek edinin ve size emanet etmi olduu tevhid inancndan asla sapmayn. Bunun sembolik bir ifadesi olarak da,
Kbeyi tavaf ettiiniz zaman, brahimin Kbeyi ina
ederken zerine kt kayann bulunduu yer olan Makam- brahimde tavaf namaz kln.
o!
,( &
! " :(  ] I  I6 ) @ 
( ` ,  +
( I A k 5 ! @ p
`   +

121. Kendilerine kitap verdiimiz kimseler, onu


hakkyla okurlar. Yahudi ve Hristiyanlardan drst ve
samimi olanlar, Tevrat ve ncili saygyla, manasn arptmadan, ak yreklilikle zerinde dnerek ve manasn anlayp idrak ederek okurlar. Okuduklar bu kitap,
onlar doal olarak Kurna ve Son Peygambere imana
sevk eder. te onlar, ellerindeki kutsal kitaba deer
veren ve ona gerek anlamda iman eden kimselerdir.
I
c 

i " : / [  \R Q(   T 1 
Kitab- Mukaddesi tahrif ederek, manasn arptarak
yahut iindeki hakikatleri gizleyerek onu ve dolaysyla
Kurn inkr edenlere gelince, bunlar da dnyada
ve hirette en byk kayba, en byk hsrana urayanlardr.
te bu feci kbete uramamak iin:
SRALOULLARINA SON UYARI

(I
kIU(  1

!A  B
]A "T5 AE
R k6 ( " T
&, 6 kI5(  k 5 & ,6 ` o1

x %

Hani biz brahime ve smaile, Kbeyi tavaf


edenler, orada ibadete kapananlar, rk ve secde
edenler iin Beytimi madd ve manev kirlerden arndrarak tertemiz tutun! diye emretmitik. Zira dnyann her yerinden gelen mminler, Allaha kulluk grevlerini yerine getirmek, tanp aralarndaki balar
glendirmek ve sorunlarn grmek zere her yl
Kbede bir araya geleceklerdi.
Hz. BRAHMN DUASI

  
 & y   Q A : U  ) A  C : o , #! " :( 


&(  , 
+

122. Ey srailoullar! Size bahettiim nimetleri


ve emirlerime uyduunuz srece sizi tm insanlara
nasl stn kldm hatrlayn.
@ ,  U J @  ) U o 8 ; 1 J !  q  6 
 6 Z( x J  1 ;

 !
0 a
 "@ U
J

126. O vakit brahim, Ey Rabbim, buray gvenli


bir ehir kl ve bu ehir halkndan Allaha ve hiret
gnne inananlar eitli rnlerle rzklandr! diye dua etmiti.
V

G=( & 
[  
C  ] I  l " v!A( V Q , 5  R  ` 
0 U

=  U1 ": J    q

123. yle bir gnden saknn ki, o gn hi kimse


bakas adna bedel deyemeyecek yahut bakasnn
cezasn ekmeyecek, hi kimseden kurtulu fidyesi
kabul edilmeyecek, affa lyk olmayan hi kimseye
efaat fayda vermeyecek ve ilh yardm hak etmeyen
hi kimseye yardm edilmeyecektir.
Demek ki, Allahn kitabna uymadnz takdirde, u
veya bu soydan gelmi olmanz hibir ey ifade etmeyecektir. Nitekim Allah, atanz brahime yle sz vermiti:
Hz. BRAHM ve KBE

V 0 @ & R 
 Q  ! " :(  ] IA 5 
 /A  #
& A T
  V 0   
k6 ( 
UA
 @ )
V k0 5( 1
U1 J 
&(  d
+
124. Hani bir zamanlar Rabbi, brahimi birtakm
emir ve yasaklar ieren szlerle imtihan etmi ve brahim, tam bir teslimiyetle Allahn emirlerini yerine getirerek hepsini baaryla tamamlamt. Bunun zerine Allah, Seni insanlara nder yapacam! buyurdu. brahim, Soyumdan da nderler kar, ya Rab!
dedi. Allah, Hayr! Ahdim zalimlere erimez. Verdi-

Bunun zerine Allah yle buyurmutu: Evet, iman


edenleri dnya ve hiret nimetleriyle dllendireceim.
Fakat kim de yetlerimi inkr ederse, onu dnyadaki
geici nimetlerden azck faydalandracak; fakat sonunda cehennem azabna sreceim. Ne kt bir
son!
0 ,( &
B
o!
!8! "  ;  )   :(   R 1
127. Hani brahim ve olu smail, bir tek Allaha
kulluk ve ibadet edilmesi iin ina ettikleri Kbenin
temellerini birlikte ykseltirlerken, Rablerine yle
dua ediyorlard:
B
" !A( ,  (&! %
6 / 6  0 U  o 8 ;  U
Ey Rabbimiz, senin honutluun iin yaptmz iyilikleri, dua ve yakarlarmz bizden kabul eyle! Dorusu sen btn dualar iitensin, her eyi bilensin.
25



S   UT
u  & A %    IU 5 1  /  +
U 6 /
& A %  UA , # U

V
0 )( ,  ) 8 ,  Q !U( 8  
& 
; ,1  E'
I) @ q "5 U`
*
,( &
! " :(   / I Q  / @  ) 8 ,6   V
Q   6 M )'

 @ o!

B
" !'(  
6 / 6  M U !A 
5

& A % 

128. Ey Rabbimiz! Bizleri, senin birliine inanan,


sana ynelen ve sadece sana boyun een dosdoru
mminler eyle! Soyumuzdan da, yalnzca sana boyun
een ve ancak sana kulluk eden mmin bir topluluk
kar. badetlerimizi nerede ve nasl yapacamz bizlere ret. Lyk olduun kulluk ve itaati hakkyla yerine getiremedik, bunun iin affn diliyoruz; tvbemizi
kabul eyle. Hi kuku yok ki, sen ok balayc,
ok merhametlisin.
,

5T
 U
 & @ " A , 1 /  1 ! @" A  A 51 "@ U J
!@"
R(

133. Yoksa Yakuba lm geldiinde, siz yannda


mydnz? Hani Yakup, oullarna, Benim lmmden sonra kime kulluk edeceksiniz? Ben aranzdan
ayrldktan sonra bir tek Allaha kulluk ve ibadeti terk
etmeyeceksiniz, deil mi? diye sormutu. Onlar da,
Bizler senin ilhn ve atalarn brahim, smail ve
shakn ilh olan tek bir ilha, lemlerin yegne
Rabbi ve hkmran olan Allaha kulluk edecek ve
yalnzca Ona boyun eeceiz! Sana sz veriyoruz babacm, asla hak dinden ayrlmayacaz! Rabbimizin
gnderecei btn kitaplara ve peygamberlere kaytsz
artsz iman ve itaat edeceiz. demilerdi.
 B 8 %
6 ` &  A %  J " M 5 8%
`  "T
`  @  B
M A a ) V  / A 

"c !T(  Z 1Z( ,  B


6 / 6 " 0 @!
` ( Z 1 & T 

129. Ey Rabbimiz! Onlara kendi ilerinden, senin yetlerini okuyan, kitab ve kitaptaki hkmlerin
pratik hayata uygulanmas olan hikmeti reten ve onlar her trl irk ve gnah kirlerinden arndran bir
peygamber gnder. Hi kuku yok ki, azz ve hakm
olan ancak sensin. Sonsuz kudret, izzet ve eref sahibi
olan, ayn zamanda yaptklarn yerli yerinde ve en gzel biimde yapan, daima en gzel, en doru hkmler
veren ancak sensin.
kR  U !  ?
M ! 6 )
) ;  Q0 %
A   S
 6 Q 
 J ! " :( 
H 1 

A & ,1

134. Onlar bir mmetti; geldi geti. Onlarn kazandklar iyilik ve ktlkler onlara, sizin kazandklarnz da size aittir ve siz, onlarn yaptklarndan
hesaba ekilecek deilsiniz. Gemi atalarnz gzel iler yaptklar halde siz ktlk yapmsanz, onlarn soyundan gelmi olmanzn size hibir faydas olmayacaktr. Yine atalarnz fena iler yapm, fakat siz bu hususta
onlara uymam iseniz, onlarn fenal da sizden sorulmayacaktr. Sizden hesab sorulacak olan, yalnzca kendi
yapp ettiklerinizdir. O hlde, ncekilerin iyilikleriyle
nmenin, ktlkleri sebebiyle de zlmenin; gemie
destanlar dizerek, atlar yakarak oyalanmann bir anlam yoktur. Siz onlarn iyiliklerinden rnek, ktlklerinden ibret alarak kulluk grevinizi en iyi ekilde yapmaya bakn.
Gemi peygamberlerle vndkleri hlde, onlarn yolunu terk eden gnmz inkrclarna gelince:
BRAHMN ZNDE

=
6 : 6 `   V
0 )5 @ 

kR Q 6
(  =
 &   a
+
J

130. Akln, vicdann ve saduyusunu krelterek


kendini sefih klandan baka kim, brahimin o dosdoru dininden yz evirmek ister? Gerekten Biz
onu dnyada seip yceltmitik. Elbette o, hirette
de slihlerdendir. Ebed nimet ve saadeti hak eden
drst, faziletli ve iyiliksever kullarmzdandr.
V "*A
I Q  Q  
V
&(  ,    B
+
&A

131. yle ki, Rabbi ona, Yalnzca Benim emirlerime
itaat et ve yalnzca bana boyun e! demiti. O da hi
tereddt etmeden, Ben tm benliimle lemlerin
Rabbine boyun edim ve Onun emirlerine kaytsz
artsz itaati kabul ettim! demiti.
YAKUBUN VASYET
 ]  ?
( " T
  &  v R  1)

k U  1
0 ; ,1 Q !U(  " !:(   I@  ]?
0 & A %  "56 J
132. brahim, hayat boyunca Allahn emirlerine
teslim olmu ve bunu son nefesinde oullarna da vasiyet etmiti. brahimin torunu Yakup da kendi oullarna yle vasiyette bulunmutu: Oullarm! Allah,
insan dnya ve hirette kurtulua iletecek mkemmel
bir ahlak, inan ve hukuk sistemi olan slm adndaki
bu dini size lyk grd. yleyse, ancak Ona yrekten boyun een Mslmanlar olarak can verin! Son
nefesinize kadar Allaha kulluk ve itaatten ayrlmayn!
Dier bir ad da srail olan Yakub Peygamber, srailoullarn meydana getiren on iki boydan her birinin atas olan oullarna, ite bunlar emir ve tavsiye etmiti. O
hlde, ey Yahudiler; Yakup Peygamberin, lm deinde iken size Yahudilii tavsiye ettiini nasl syleyebilirsiniz?

135. Peygamberlerin getirmi olduu hak dini zamanla bozup deitirerek Yahudilik ve Hristiyanlk ad altnda btl inan sistemleri oluturanlar, Yahudi veya
Hristiyan olun ki, doru yolu bulasnz! dediler.
Yani Yahudiler Yahudiliin, Hristiyanlar da Hristiyanln doru yol olduunu iddia ediyor, uydurduklar bu
inan sistemini kabul etmeyen hi kimsenin cennete giremeyeceini sylyorlar. Ne var ki, Yahudilik dedikleri,
Hz. Musann ve ondan sonra gelen peygamberlerin tebli ettii hak dinin zamanla bozulup deitirilmi eklinden baka bir ey deildir. zel yinleri, dzenlemeleri
vs. ile birlikte bugnk Yahudilik, sa Peygamberden
drt yz yl kadar nce domu ve bu ad almtr. Hristiyanlk ise, sa aleyhisselmdan ok sonralar gerek
Aziz Pavlusun, gerek kilisenin mdahaleleri sonucu birok ynyle deiiklie urayarak bugnk zel inan
ekline dnmtr. Dolaysyla, Yahudiler de Hristiyanlar da insanlar gerekte Allahn dinine deil, kendi
uydurduklar bidat ve hurafelere davet etmektedirler.
`(   &   `   0 !U( '
+
" !:(   A  o  o V
Ey Mslman! Onlara de ki: Hayr, biz sizin uydurduunuz hurafelere deil, bir tek Allaha kulluk eden
ve Ona asla ortak komayan brahimin dinine uya26

rz! Biz sizin veya bir bakasnn uydurup dinin temelleri


diye dayatt btl iddialara deil, sizin de rnek ve nder kabul ettiiniz brahim, Musa ve sa bata olmak
zere, btn peygamberlerin tebli ettii hak dine, bir
tek Allaha kulluk esasna dayanan slm dinine uyarz!
Sizin zamanla tahrif ettiiniz bu dinin zn ve asln,
ite Son Peygamber aka ortaya koymu bulunuyor.
nandnz iddia ettiiniz peygamberlerin izinden gitmek istiyorsanz, siz de irkten ve inkrdan uzak durarak hak dine boyun emelisiniz. Nitekim brahim, sizin
bugn dinin temel esaslar saydnz batl inanlar asla benimsememiti. rnein Allaha oul isnat etmemi,
Peygamberleri ve azizleri tanrlatrmam, Allahn herhangi bir kitabn veya elisini asla inkr etmemiti.
I
,( &
! " :( 

o!
 U  I V
] Z 6 I  U ! Z 6 I 

gnahtan dolay cezalandrlamaz. Doan her ocuk, tertemiz bir ftrat zere ve hakikati kefetmeye, gzel ve
doru iler yapmaya yatkn bir hlde dnyaya gelir. Zaten insan ktlk yapmaya programlanm olarak domu olsayd, gnahlarndan dolay hesaba ekilmesi ve
cezalandrlmas da adaletsizlik olurdu. te sa Peygamberin getirdii hak dini deitirip yozlatran Hristiyanlarn bu iddialarna karlk yce Allah buyuruyor ki:

 ) Q   6 b F 8?
   %
' 


M F 8?

Onlarn arasnda hibir ayrm gzetmeyiz. Hepsinin Allahtan geldiine ve her birinin ayn mesaj getirdiine iman ederiz. Yahudi ve Hristiyanlarn yapt gibi,
bir ksmna iman edip bir ksmn inkr etmeyiz. nk
biz, yalnzca Allaha kulluk eden ve ancak Ona boyun
een kimseleriz.


M ; q kR( ": & 6  R   M )5 : ; ) R Q(  "5 U  I o y &  U   R

= A i
*

138. Ey mminler! nsann gnahkr ve kirlenmi bir


hlde dnyaya geldiini iddia eden Hristiyanlara deyin
ki: Bizler Allahn verdii renklerle boyanmzdr.
yle ya, kimin boyas Allahn boyasndan daha gzel olabilir? te bu yzden biz, ancak Ona kulluk
ederiz. nsanolu, Allahn verdii doal renklerle boyanm bir hlde, tertemiz bir ftrat zere yaratlmtr.
Eer insan gnah iliyorsa, bunun sebebi yaratlnda
kirlilik deil, tam aksine, yaratlndaki safla ramen
bilerek ve isteyerek ktl tercih etmi olmasdr.
nsan, ftratnda var olan gzelliklerin bozulmamasn,
aksine daha da geliip olgunlamasn istiyorsa, Allah
tarafndan gnderilen ve yaratl zellikleriyle birebir
rten doal ve tertemiz inan sistemine iman etmeli,
hayatnn her alann bu inanca gre ekillendirerek ilh
renge boyanmaldr.
 & " T
  U&  IU  " M T
  U : 
I  o V

Q   6" M T
kR U6 #


k  r  I ] %!
"M @  !  8 U
(
]
 k  r  I 
; ,1
8
J
136. O hlde, ey mminler! Bu evrensel hakikati tm
insanla ilan ederek deyin ki: Bizler Allaha, yani
Onun varlna ve birliine iman ettiimiz gibi, bize
gnderilen Kurn yetlerine; brahim, smail, shak,
Yakup ve sonraki nesillere gnderilen vahiylere;
ayrca, Musaya ve saya verilen kitaplara ve mucizelere ve dier btn peygamberlere Rableri tarafndan bahedilen vahiylere inanrz.
   6 J
& A %  Q   6" b @ U ) '
+

139. Ey slam davetisi! Allahn sekin ve ayrcalkl


kullar olduklarn iddia eden Yahudilere ve Hristiyanlara de ki: Allah bizim de Rabbimiz, sizin de
Rabbiniz olduu hlde, baz toplumlar kayrdn,
birilerine zel muamele yaptn syleyerek Onun
adaleti ve hikmeti hakknda bizimle tartmaya m
gireceksiniz? O sadece sizin Rabbiniz midir ki, size ayrcalkl davransn ve yalnzca sizin rknzdan Peygamber gndersin? Hayr, Allah'a kul olma asndan sizinle
dier insanlar arasnda hibir fark yoktur ve Allah katnda her toplum, eit derecede sorumluluk ve hak sahibidir. Ayrca bizim yaptklarmz bize, sizin yaptklarnz size aittir. nsanlar Allah katnda mensup olduklar rka ve snfa gre deil, yaptklar iyilik ve ktlklere gre hesaba ekileceklerdir. Bunun iin biz
insanlar hak dine davet eder, fakat bu hususta hi kimseyi zorlamayz. Her insann din ve vicdan hrriyetine
hakkyla riayet ederiz. yi bilin ki, Biz Ona ihlas ve
samimiyetle balanm kimseleriz. Her yaptmz
yalnzca Onun rzas iin yaparz. Yalnzca Ona kulluk
eder, Ondan baka ilahlara, araclara bel balamayz.
O'nun rzasna uygun olmayan hususta asla hatr gnl
dinlemeyiz.
Zaten btn Peygamberler, hep bu gerei dile getirmilerdi.
ALLAHIN GNDERD TEK DN SLAMDIR
: 6 `
8
J
,( &
! " :( 
; 
; ,1
o!

!( T ! %
: M
"0 !A( ,  (&! %
" @ T
R

137. Ey mminler! Eer Yahudiler, Hristiyanlar ve dierleri bu arya olumlu cevap verir ve sizin inandnz gibi Allahn kitaplar ve elileri arasnda hibir ayrm gzetmeden ilh mesaja tmyle inanrlarsa, ite o
zaman doru yolu bulmu olurlar. Ama eer yz evirirlerse, derin bir kmaza saplanmlar ve srf kskanlk ve inatlklar yznden size kar koyuyorlar
demektir. Fakat sen zlme, onlara kar Allah sana
yeter! Allaha dayanp sabr ve kararllkla mcadelene
devam ettiin takdirde, onlar sana asla zarar veremeyecek, seni hak yoldan eviremeyeceklerdir. Hi kukusuz
O her eyi iiten, her eyi bilendir.
ALLAHIN BOYASI
Allahn gnderdii her eriatte, iman edip hak dine
girenlerin tepeden trnaa ykanp temizlenmeleri emredilmi ve inkrdan kurtulup tertemiz bir hayata geiin sembolik bir ifadesi olarak hemen her mmette bir
gelenek olarak uygulanmtr. Ancak Hristiyanlar, bu uygulamaya bambaka bir anlam ykleyerek znden saptrmlard. Pavlusun Hristiyanla soktuu asl gnah
dncesini temel alan Hristiyanlar, dem ile Havvnn
(as) iledikleri gnah yznden onlarn soyundan gelen
insanlarn gnahkr ve kirlenmi bir hlde doduuna
inanyor, bu yzden ocuklarn kutsanm suya batrp
vaftiz ederek gya onlar temizlediklerini iddia ediyorlard. Oysa slama gre hi kimse bir bakasnn gnahn yklenemez ve hibir ocuk, anne babasnn iledii

0 
=
6
140. Ey Yahudiler ve ey Hristiyanlar! Yoksa siz brahimin, smailin, shakn, Yakupun ve onlarn soyundan gelen Peygamberlerin Yahudi veya Hristiyan
olduklarn m iddia ediyorsunuz? Oysa Yahudilik de
Hristiyanlk da, peygamberlerden ok sonralar din
27

adamlar, rahipler ve yorumcular tarafndan icat edilen


kurallar, dzenlemeler ve ayinlerden ibarettir. Dolaysyla, Hz. Musa ve Hz. sa da dhil, hibir peygamber Yahudi veya Hristiyan deildi ve olamazd. Aksine, btn
peygamberler, Yalnzca Allaha kulluk etmek ve Ondan
gelen btn emirlere tam bir teslimiyetle itaat etmek
anlamna gelen slm inancna bal birer Mslman
idiler.
o R  F 
0   ) U @ q " 5 ` &  " A }  
 
0 " A " 56 o V

142. nsanlar arasndan, kble deiikliinin anlam


ve nemini kavrayamayan baz dncesiz kimseler
ve zellikle de, kendilerini Allahn sekin ve ayrcalkl
kullar zanneden ve mminlerin zihinlerinde phe
uyandrmak iin frsat kollayan Yahudiler, Mslmanlar bu gne kadar bizim kblemize yneliyorlard. Onlar zerinde bulunduklar kblelerinden evirip
Kbeye ynelten sebep nedir? diyecekler. Onlara de
ki: Dou da Allahndr, bat da. Aslnda herhangi bir
ynn dierine stnl sz konusu deildir. nemli
olan douya veya batya ynelmek deil, Allahn emrini
yerine getirmektir. Aada 144. yette zikredilecek olan
kble deiiklii de Allahn bir emridir. Zira Allah, Son
Eliyi inkr ederek kendisine bakaldran srailoullarndan ilh emaneti geri alm ve yeni slam toplumuna
vermitir. nk Allah, hangi rktan ve hangi toplumdan
olursa olsun, hak dinin sancan tamaya lyk grd
ve baarya, kurtulua, zafere ulamasn diledii kimseyi dosdoru yola iletir.
]A  I) @ q 6 T

  T
1 
5  
 `"  UA , #

/  C `
U

A & , & 

Ey slm davetisi! Btn bunlara ramen, hl iddialarnda diretirlerse, onlara de ki: Siz mi daha iyi bilirsiniz, yoksa Allah m? Allah hem Kurnda hem de
elinizdeki muharref Tevrat ve ncilde bu hakikati aka bildirmiken, hl btl iddianzda diretecek, kendi
kitabnzda yer alan gerekleri inkr etme pahasna
inadnz srdrecek misiniz? u hlde, Allah tarafndan kendisine ulaan bir tankl bile bile gizleyenden daha zalim kim olabilir? Hz. Muhammedin, daha
nceki peygamberlerin tahrif edilen mesajn orijinal
hliyle ortaya koyan hak peygamber olduunu bile bile,
bu hakikatin ahitliini ve savunuculuunu yapmak yerine onu gizleyen ve birtakm tevillerle gerei arptan
hahamlardan, papazlardan, szde din limlerinden daha
zalim, daha kt kim olabilir? unu asla unutmayn ki,
Allah yaptklarnzdan habersiz deildir.
 B 8 %
6 ` &  A %  J " M 5 8%
`  "T
`  @  B
M A a ) V  / A 

!A 
0 )!@( q "T
143. Ey mminler! te bylece sizi, her trl arlktan uzak duran, adil, dengeli, ll ve hayrl bir
mmet yaptk ki, tm insanla kar hakikate tanklk eden gzel rnekler ve adil ahitler olasnz ve bu
Peygamber de size kar gzel bir rnek ve ahit olsun.

  8 5 1  " A ,U J  I@ !A  B
S
U` k5(  A 8;  UA , #

A ; U1 & 

c A & ,1

Q0 !8;  ]A 
Ey Muhammed! Senin daha nce Mekkede iken ynelmi olduun kbleyi, yani Mescid-i Harm size kble yaptk ki, Peygamberin izinden gidenleri, gerisin
geriye dnecek olanlardan ayrp aka ortaya koyalm. Bu imtihan sonucunda, iman iddiasyla ortaya kan
insanlar iki gruba ayrlacaktr: 1. Allahn emirlerine kaytsz artsz boyun een samimi mminler, 2. karlarna uygun olduu srece slmn hkmlerini kabul
eden, fakat arzu ve beklentilerine aykr dt anda
ilh emirleri reddeden mnafklar.
 B
6`

0 ):  1C(  ] A  J G8( T

141. Ey insanlar! Gemite yaayan atalarnzla vnerek kendinizi avutmayn! Onlar bir mmetti; geldi
geti. Onlarn kazandklar iyilik ve ktlkler onlara, sizin kazandklarnz size aittir ve siz, onlarn
yaptklarndan hesaba ekilecek deilsiniz.
KIBLE DEKL N N HAZIRLIK
Mslmanlar, hicretten nce Mescid-i Aks ile Kbeyi
ayn hizaya getirip iki kbleye birden ynelerek namaz
klyorlard. Mekke ile Kudsn ortasnda yer alan Medineye hicretten sonra, Allah mminlere Mescid-i
Aksya ynelmelerini emretti. Beytl-Makdis adyla da
bilinen Mescid-i Aks, Hz. Sleyman tarafndan Kudste
ina edilen ve Yahudilerce kutsal saylan bir mabetti. Allah mminlere bu mabedi kble edinmelerini emrederek,
ilh dinin tek ve evrensel olduunu, btn peygamberlerin yneldikleri ynn ayn olduunu ve ibadetlerindeki gerek maksadn Allah'a ynelmek olduunu bildirmiti. Bylece Mslmanlar, 17 ay boyunca Mescid-i
Aksya ynelerek namaz kldlar. Bundan sonraki aamada Allah, Hz. brahim tarafndan ina edilen ve insanln ilk kblesi olan Mescid-i Harma ynelmelerini
mminlere emredecekti. Bu deiiklik ayn zamanda,
ilh mesaj tama ve insanla nderlik etme grevinin
Son Eliye bakaldran Yahudi ve Hristiyanlardan alnp
yeni Mslman topluma verildiini sembolize ediyordu.
Bu deiiklik karsnda mnafklardan, mriklerden ve
zellikle de Yahudilerden gelebilecek itiraz ve tepkilere
kar mminleri uyarmak ve Kble deiiklii ile ilgili n
hazrlk olmak zere, aadaki yetler nzil oldu:
   I@ %
;!



o V 0 @ !A  6 ` k5(  @ " 5 A 8V  "@ !  
U

Dorusu bu imtihan, Allahn yol gsterdii kimselerden bakasna ar gelecektir. Nitekim daha nce
Peygamberi tasdik eden baz Yahudiler, binlerce yl kble
edindikleri Kudse ynelmekten vazgeip Mekkeye ynelmelerini emreden yetler gelince, bunu gururlarna
yediremeyip Allahn emrini reddederek yeniden inkra
saplanacaklard.
 
6 &1(
" !'( sr   
" 0 T
! E( !  
 `
U

Bu arada Allah, daha nceleri Mescid-i Aksya ynelerek klm olduunuz namazlar elbette kabul edecek,
ihls ve samimiyetle Ona balandnz srece, sizin
imannz asla boa karmayacaktr. Hi kukusuz
Allah, insanlara kar ok efkatli, ok merhametlidir.
Kble deiiklii ile ilgili n hazrlklar tamamlandktan ve gnller buna iyice altrldktan sonra, btn
semav din mensuplarnn hrmet gsterdikleri, kendisine mensup olmakla eref duyduklar ortak atalar olan
brahim Peygamber tarafndan insanln ilk mabedi olarak ina edilen ve kyamete kadar mminlerin kblesi ve

"!
 ?
]  I 1  @ ()1 0  F &  &  
;( 5% 

28

Kbesi olarak kalacak olan Mescid-i Harama ynelmeyi


emreden yetler nzil oldu:
KIBLE DEYOR
Peygamber (sav) Medineye hicret edince, Allahtan
gelen emirle Mescid-i Aksy kble edindi.25 Fakat gnlnde yatan, brahim aleyhisselmdan bu yana mminlerin kblesi olan Beytullaha ynelmekti. Yahudilerin
kutsal mabedi olan Mescid-i Aksya ynelme emrinin
geici olduunu, yakn bir zamanda Kbeye ynelme
emrinin geleceini bilmiyordu. Ayrca srailoullar'nn
liderliinin sona erdiini ve Kuds'n merkez olma niteliini kaybettiini dnyordu. Bu yzden Rabbine
yalvararak kblenin deitirilmesini niyaz ediyor, mitle
vahyin gelmesini bekliyordu. Nihayet Allah, Peygamberinin dua ve yakarlarna u szlerle icabet etti:
kR / @ # S
A ;  6 ) V
M I& %
u @ ! l A 8V / U !  U A R 

le, yine de inkrda diretir, senin kblene ynelmezler.


Zira onlar arzularnn ynlendirdii, menfaatlerinin krkledii ve kinlerinin biledii kr bir inatln tutsadrlar. Sanma ki onlar slm' bilmedikleri ya da bu din
onlara inandrc bir biimde sunulmad iin inkr ediyorlar. Bilakis onlar, ok iyi bildikleri bu dinin, menfaatlerine ve saltanatlarna dokunacandan korktuklar iin
ona kardrlar.

6 I 
,  " M @ 5 A 8V  5 B
0 , A 8V  5 "@ E
O hlde, btlda direten bu inkrclar karsnda, sen
de hak yolda azim ve kararllkla sabredecek, onlarn
kblesine asla ynelmeyeceksin. Zaten onlar da birbirlerinin kblesine ynelmezler. Zira onlarn her biri,
aslnda kendi menfaatlerini, arzu ve ihtiraslarn kble
edinmilerdir. D ynyle birlik ve beraberlik iinde gzkseler bile, iten ie didime, ekime ve dmanlk
hlindedirler. Aralarnda gerek anlamda uyum ve birlik
yoktur.
  &  / 6 " A ,    #
e &(  d
I  ) ,  ": I : B
+
,8

*

144. Ey Muhammed! Biz senin, yzn sk sk ge


evirip durduunu ve kblenin deitirilmesi iin dua
ettiini gryoruz. zlme, elbette seni honut olacan kbleye ynelteceiz:

0   ) x % &   q /@ # R

Ey Peygamber! Sana bu Kurn araclyla gerek


ilim geldikten sonra, eer onlarn arzu ve heveslerine uyacak olursan, yemin olsun ki, o takdirde sen de
zalimlerden olursun! Ve bu durumda, kendini Allahn
gazabndan kurtaracak ne bir dost bulabilirsin, ne de bir
yardmc!
Onlarn, kendilerine ikna edici deliller sunulmad
iin Kurn ve Son Eliyi inkr ettiklerini sanma:
"0 :  IU  R ,1 & ` Q 6 R ,1 
5T
 " : U !  1C( 

Artk namaz klarken, yzn Mekke tarafna, Mescid-i Haram ynne evir!
: #
0  q "T
!'

 R "5 U` 

Ve siz de ey inananlar, her nerede olursanz olun,


namaz klarken yznz o yne evirin! Yeryznn
hangi noktasnda olursanz olun, yurtlarnzn farkllna, ynlerinizin deiikliine; rklarnzn, dillerinizin ve
renklerinizin bakalna ramen, ayn hedefe ynelen,
ayn hayat dzeninin egemenliini gerekletirmeye alan bir tek mmet olma bilinciyle namazda yznz
Kbeye evirin! Ancak kbleye ynelmenin eitli sebeplerden dolay mmkn olmad veya kblenin hangi
ynde olduu bilinemedii durumlarda veya dman
korkusu gibi bir mazeret sz konusu olduunda, buna
yakn herhangi bir yne dnmek de yeterli olur.
"0 @    Q 6 & A ,! 
5T
  r  1C( 
Kendilerine kitap verilenler, bunun Rablerinden
gelen bir gerek olduunu pekl bilirler. Yahudiler
de Hristiyanlar da, btn ilh din mensuplarnn ortak
atas olan Hz. brahim tarafndan, insanln ilk mabedi
olarak ina edilen Kbeye ynelmenin, yce Allahn emrine dayal, tartma gtrmez kesin bir gerek olduunu
gayet iyi bilirler. stelik ellerindeki kitaplarda da bu onlara bildirilmitir. Fakat dnyevi karlarna ters dt
iin bunu kabullenmeye yanamazlar.
A & ,1 &  o R  F 


146. Kendilerine kitap verdiklerimiz, onu kendi


z evlatlar gibi tanrlar. Yahudi ve Hristiyan din
adamlar ve bilginleri, kblenin deitirilmesine ynelik
emrin Allahtan geldiini ve bu emre muhatap olan Muhammed (sav)in hak Peygamber olduunu gayet iyi bilirler. Zira nceki kutsal kitaplarda gelecei mjdelenen
Son Peygamberin vasflar arasnda, kbleyi Kbeye evirecei hakknda delil ve iaretler de vard.
& A ,1 ": &  5 T !  "@ U  ;1( R
Fakat yine de onlardan bir ksm, kskanlk ve
bencillikleri sebebiyle hakikati bile bile gizlerler. Ve
kendi uydurduklar btl inanlar, hak ve hakikat yerine koymaya alrlar.
 v R /   
c 1w( &&     6 T
147. Oysa hakikat, sizin veya onlarn iddia ve kuruntular deil, Rabbinden gelendir. Ve Rabbin sana, hakikatin ta kendisi olan bu Kurn gndermitir. O
hlde, sakn pheye kaplanlardan olma!


R @ ! (  : @ # o T
0 G i; 8 5


Fakat unu iyi bilsinler ki, Allah onlarn yaptklarndan habersiz deildir.

 
/
!
M 5A 8V , 8   1 o T
5T
  r  1C(  B

148. Ey mminler! Her toplumun hayatna yn veren, deer yarglarn oluturan bir inan sistemi, yneldii bir kblesi vardr. O hlde, siz hayrl ilerde
yarn! Unutmayn ki, namazda belirli bir yne ynelmekten daha nemli olan, bu ibadetlerin kazandraca
stn ahlak zelliklere sahip olmaktr. O hlde, sizler
Allaha kulluk noktasnda yapabildiinizin en iyisini, en
gzelini ortaya koyarak ve gzel ahlaknz, yardmseverliiniz, drstlnz, hayr ve hasenatnzla rnek birer
Mslman olarak hayrl ilerde birbirinizle ve dier
toplumlarla yarn ve bu yarta daima en ne gemeye
aln.

145. Ey Muhammed! Sen kitap verilen o Hristiyanlara ve Yahudilere, Kbeye ynelmenin Allahn emri olduu hususunda her trl mucizeyi getirmi olsan bi25
Peygamber (sav) Mescid-i Aksya muhtemelen kendi tercihiyle deil, Allahtan gelen bir vahiy neticesinde ynelmitir. Rasulullaha Kurn haricinde
gelen bu vahiy, kuds hadisler gibi, Kurnda yer almayan vahy-i gayri metluvv cmlesindendir. ayet Peygamber (sav)in diledii kbleyi tercih etme
hakk olsayd, kble olmasn iddetle arzu ettii Mescid-i Harama ynelmeyi
tercih edecei aktr.

29

  1 6 T
   1
 1)( V k q o ` ]A  
 0 ,!

" T
&( #

derek sizi anaym. Sz ve davranlarnzla bana kredin, sakn nankrlk etmeyin!


SABIR, NAMAZ ve EHADET
 
=
 U !,( 5

 1(  =
0 A =
U   1C(  @ 1  I1

Unutmayn ki, her nerede olursanz olun, Allah


hepinizi Hesap Gnnde toplayp bir araya getirecek
ve her ktln cezasn, her iyiliin mkfatn verecektir. Hi kuku yok ki, Allahn her eye gc yeter.


# a

!'

0   ) x % &   q /@ # R B

153. Ey inananlar! Kurnn ngrd adalet sistemini egemen klma urunda verdiiniz mcadelede,
sabrla ve namazla Rabbinizden yardm dileyin. Yaratcnzla aranzdaki irtibat namazla, duayla, zikirle srekli canl tutmaya aln. Zorluklar karsnda asla ylgnla kaplmadan, umudunuzu ve direncinizi kaybetmeden hedefe doru adm adm ilerleyin! Unutmayn ki,
Allah sabredenlerle beraberdir. Sabredenler, hak
urunda karlaabilecekleri skntlara, aclara, ayrlklara katlanmasn da bilmelidirler:
 J T
 , 
o!
0 
  I! ' o 
8(
kR( o 5; 1 &  ;  J

149. Ey mmin! Her nereden yola karsan k,


yolculukta da namaz esnasnda yzn Mescid-i Haram ynne evir.
A & , &  o R  F 
 /0   A  Q 6

Hi kukusuz bu emir, Rabbinden gelen gerein


ta kendisidir. Bu gerei asla zayi etmeyin! Unutmayn
ki, Allah yaptklarnzdan habersiz deildir.
Kblenin deimesi, ayn zamanda ilh mesaj tama
grevinin el deitirmesi anlamna geldiinden, yersiz
tartma ve itirazlara meydan vermemek iin bakn tekrar tekrar uyararak diyoruz ki:


# a

 R "5 U` 
!'
!'


0   ) x % &   q /@ # R B
 T
!A  
1 v [  *
: #
'
x
 q "T
"T

UA
150. Ey Peygamber! Yeryznn neresinde olursan
ol ve nereden yola karsan k, namaz klarken yzn Mescid-i Haram ynne evir! Ve ey mminler!
Siz de nerede ve ne hlde olursanz olun, namazda
yznz o yne evirin ki, insanlarn size kar
mazeret olarak ne srebilecekleri bir bahaneleri
kalmasn. Biz bu emri tekrar tekrar vurguladk ki, hepiniz bunun Allahtan gelen kesin bir emir olduunu eksiz
phesiz bilin ve slma davet ettiiniz kimselerin,
"Mslmanlar kble deiiklii ile ilgili emrin Allah katndan geldiini iddia ediyorlar, fakat kendileri bu emri
uygulamyorlar. diyerek inkrlar iin sahte mazeretler
retmelerine frsat vermeyin. Demek ki mminler bakalarna sylediklerini ncelikle kendileri yapmal, szleriyle davranlar uyumlu olmaldr. Zira byle bir tutarszlk, slma davet edilen insanlarn tereddde dmesine, imana meyilli olsalar bile, zihinlerinde soru iaretleri olumasna sebep olur.
 1C(  J
A ,  " T
!A  k5( & ,6 "  J
k6
"T
(  a" :  i v R "@ U & A }

154. Allah yolunda ldrlenlere l demeyin.


Allahn dinini yeryznde egemen klmak iin mcadele edip bu uurda ehit olanlar l olarak nitelendirmeyin. Tam aksine; onlar bu hayattan bir st hayata
gei yapmlardr. Hayat mertebelerinin farkl bir boyutunda, sonsuz nimetler iinde yayorlar ve gerek anlamda hayattadrlar. Fakat siz bu olaanst durumu
tam olarak kavrayamazsnz.

 6J

 

 J
; 6
0  & y
x  i   k  "T6 A 8U
 
*
1(  =


155. Andolsun sizi biraz korku, biraz alk ile ve


mallardan, canlardan, rnlerden eksiltmeyle imtihan edeceim. lh yasalara gre, insan bu dnya
hayatnda bazen korku, bazen alk ve yoksullukla, kimi
zaman da servetinden, salndan ve sahip olduu dier nimetlerden bir ksmn veya tamamn kaybederek
imtihan edilecektir. Zorluk ve skntlar karsnda sabrla direnerek imtihan baaryla tamamlayanlar,
ebed saadet ve kurtuluu hak edeceklerdir. O hlde,
sabredenleri mjdele!
0 , #
8 !=(  "@ 5 ? I  1C( 
6 I V *
Q !  I6 

156. Onlar ki, bu imtihann neticesi olarak balarna


bir bela, bir musibet geldii zaman, Bizler zaten Allaha aitiz ve sonunda hepimiz Ona dneceiz. Sahip
olduumuz her ey bize Allahn emanetidir ve Allah,
emanetini istedii zaman elbette geri alacaktr. Hepimiz
eninde sonunda bu dnya hayatn terk edecek ve yaptklarmzn hesabn vermek zere Rabbimizin huzuruna kacaz. derler.
I
) 5 @&  " : / [ I  \   @" ' &
A ? "@ !A  / [  \

)5 @
*

Ancak onlardan zulm ve hakszlk yapanlar hari. yleleri, herhangi bir delile dayanmadan hakikati
inatla reddeder, sizi bask ve zorbalkla sindirmeye alrlar. Fakat onlardan korkmayn; asl benden, yani
emirlerime kar gelip azabma uramaktan korkun ki,
ben de size verdiim nimetleri tamamlayaym ve
bylece doru yolu bulabilesiniz.
& A , 1 " T
!` ( Z 1  U 1 " T
!A  A 51 "T
U J
" T
!R( UA
 I& `
" T

157. te onlara Rablerinden balanma ve rahmet vardr ve onlar, hidyet zere olanlardr. Rablerinin rahmet, nimet ve bereketleri hep onlarla birliktedir; doru yolda olanlar da ancak onlardr.
imdi de, en etin imtihanlar karsnda ylmadan sabretmesini bilen bir mmin hanmn ibret verici kssasna
kulak verin:
SAFA ile MERVE
Allahn emri gereince Hz. brahim, ei Haceri bebeiyle birlikte ssz Mekke vadisine brakp gitmiti. Kzgn
lde tek bana kalan Hacer, yavrusu smaile su bulabilmek amacyla Safa ile Merve tepeleri arasnda defalarca kouturup durdu. Sonunda Allah, yerden tatl bir su
kayna kararak kullarnn yardmna yetiti. Sonra da,
gven ve umudunu yitirmeden sabrla mcadele etme-

 "  "T
& A , 1 & T 
0 & A , 6 T
5T


151. Nitekim size kendi iinizden, yetlerimizi


okuyan, sizi her trl irk ve gnah kirlerinden arndran, size kitab, kitaptaki hkmlerin sebep ve amalarn kavrayarak onlar doru ve yerli yerince uygulamak
anlamna gelen ve Peygamber (sav)in rnek yaantsyla
ortaya konan hikmeti ve daha bilmediiniz nice eyleri reten bir Eli gnderdik.
 J k( T
q
` `" kI 6

(  `  R
c  T

152. yleyse, yetlerimi srekli gndemde tutarak


beni ann ki, ben de dnya ve hirette nimetler bahe30

nin sembol olan bu fedakr annenin ansna, Saf ile


Merve arasnda say etmeyi bir hac ibadeti olarak brahim (as)a emretti. Say, hac veya umre ibadeti iin Mekkeye gelen kimsenin Kbe yaknndaki Saf ile Merve
tepeleri arasnda Safdan balayarak drt gidi dn
olmak zere yedi kere gidip gelmesi demektir. Bu ibadet,
Mekke mriklerince de hl uygulanmaktayd. Fakat
zamanla mrikler, Saf ile Merve tepeleri zerine birer
put dikerek bu ibadete birtakm irk unsurlar katmlard. Bu yzden, yaptklar her iin mutlaka Kurn ve
Snnet kaynakl olmasna zen gsteren Mslmanlar,
say edip etmeme hususunda tereddde dtler. Bunun
zerine, aadaki yetler nzil oldu:

 ,I q  =   &
M

161. yetlerimi inkr eden ve hayat boyunca


inkrda direterek kfir olarak lenlere gelince; hem
Allahn, hem meleklerin ve hem de btn insanlarn
lneti onlarn zerinedir!
U1 ": J
 d
 i1 J M @ !R(  1)(   a
C ,  @ " U
162. Onlar sonsuza dek o lnetin iinde kalacaklar ve ne azaplar hafifletilecek ne de yzlerine baklacaktr.
@ 
"c !'(    ' &  : J Q  JI )M '
Q  " T

163. Ey insanlar! Artk inkr ve inattan vazgeip hepiniz tevhid dairesine giriniz. Zira hepinizin ilh, bir
tek ilh olan Allahtr. Hepinizin yaratcs ve Rabbi
olan Allah, bunca peygamberi insanlar paralanp dman gruplara ayrlsnlar diye deil, tevhid inanc etrafnda birlesinler diye gndermitir. Ondan baka ilh
yoktur; O ok efkatli, pek merhametlidir. Yeryznde, bu hakikati gzler nne nice deliller ve mucizeler vardr:
YARATILI MUCZELER

A a kR(

@
U

& %
J
! v 5 a

158. Kukusuz Saf ile Merve, Allahn emirlerine


ballk ve itaati simgeleyen almetlerindendir.
0 & @  1 Q !A  
!8'
U#
& R
v R  & 5  B
O hlde, Hac veya Umre iin Kbeyi ziyaret edenlerin, bunlar arasnda say etmesinin hibir sakncas yoktur. Bilakis bu, farz olmamakla beraber
haccn nemli unsurlarndandr. Mriklerin yanl uygulamalar, sizi yanltarak bu ibadetten alkoymasn.
" !A(   `  q 
G a  
 R *

164. phesiz gklerin ve yerin o muhteem yaratlnda, gece ile gndzn mkemmel bir uyum ve
ahenk ile birbirini takip etmesinde,
 U1 &   8 kR (x k5(  / A 

U

Zira her kim yapmakla ykml olmad hlde fazladan bir iyilik yaparsa, bunun mkfatn elbette grecektir. nk Allah, btn iyiliklerin karln verendir, her eyi en ince ayrntsyla bilendir.
Allahtan gelen hakikati gizleyen szde din limlerine
gelince:
LH MESAJI GZLEYENLER
Yahudi ve Hristiyan din adamlar, Hz. Muhammedin
hak peygamber olduunu ve insanlara tebli ettii
emirlerin doru olduunu ellerindeki kutsal kitabn
verdii bilgilere dayanarak kesinlikle biliyorlard. Fakat
birtakm dnyev kar kayglar sebebiyle bunu aklamaktan ekiniyorlard. Allah tarafndan gnderilen
hakikati gizli tutan, Allah'n kitabnda yer alan kimi
ayetleri grmezlikten gelip kimilerini sessizce geitiren byle kimseler hakknda aadaki yetler nzil oldu:
  U !   ) ,    @)
kR 
U! 8    U Z 6  I & 5 T 1  1C( 
UA
I
" @ U , A 1 
U  v
*
" @ U , A 1 / [  \

* 5T
159. Gndermi olduumuz apak belgeleri ve
dosdoru yola ulatran hidyeti, Biz onlar gerek Tevrat, ncil ve gerekse Kur'n gibi kitaplarda tm insanlara aka bildirmemize ramen basit dnyev karlar uruna gizleyenler var ya; ite hem Allah lnet
eder onlara, hem de insan, cin ve melek gibi lnet
edebilen dier btn varlklar!
I
6" M @ !A 
" !'(  
5
 / [  \R U !  A ?    1C(  J

nsanlara faydal yklerle gllerde, nehirlerde ve


denizlerde akp giden gemilerde,
 )   @ ,
Q  ! 'R  I   I& %
  
o `  @ !R(
J
Z 6  I
u  I
Allahn, gkten indirdii yamurlarla l topraa hayat vererek yeryznde rengrenk, eit eit
canllar retip yaymasnda,
 I& %
  i %
+


& 
( = 
J
%
1   1

Gk ile yer arasnda grevlendirilmi rzgrlarn


ve bulutlarn, belli gzerghlarda dzenli olarak hareket etmesinde,
A ; ,1   ;
1 J

Evet, ite btn bunlarda, akln kullanan bir toplum iin Allahn varln, birliini, sonsuz ilmini, kudretini, adaletini, merhametini gzler nne seren nice ibretler, nice mucizeler ve yetler vardr. Fakat btn bu
delillere ramen:
ALLAH SEVGS ve CEHENNEMLKLERN TARTIMASI
 

0 S

 C i 5 1  
` "@ 6 8 1 ) 6 
U
165. nsanlardan yleleri vardr ki, en byk tanr
kabul ettikleri Allah ile birlikte, Onun katnda sznn
getiine inandklar, her emrine kaytsz artsz boyun
edikleri ve tpk Allah sever gibi sevdikleri birtakm ilahlar edinirler.

0  8'
) q IU   1C( 

man edenlerin Allah sevgisi ise btn sevgilerden


daha stn, daha cokulu ve daha gldr.
 1C(   1 
) 1)( q 
,!
;
*

C ,  1 I& A }
&( #
*

160. Ancak tvbe edip kendilerini dzelten ve gizlemi olduklar gerekleri aklayanlar bunun dndadr. te onlarn tvbesini kabul edeceim. nk
ben ok balayc, ok merhametliyim.
[ I A & 
T

U , "@ !A  / [ I  \" `  :  `    1C( 
U


C , 

Allaha ortak koarak kendilerine zulmedenler, cehennemde inkrclar bekleyen azab grdklerinde,
onlara geici olarak verilmi olan servet ve saltanatn el-

,( & #
+
*

31

lerinden alnarak btn g ve kudretin yalnzca Allaha ait olacan ve o gn Allahn azabnn ok etin olacan bilselerdi, kesinlikle Allaha ortak komazlard.
" @  B , ; 

C ,  , 8   1C(    , 8   1C(  
8
J

etmek, sadece sesleri duyan, fakat kendilerine sylenen


szlerin anlamn ve ifade ettiklerini kavrayamayan
hayvanlara nasihat etmek gibidir.
A ; ,1 J "@ R k & " T  " ?

yle ki, onlar akl, idrak ve vicdan bakmndan sar,


dilsiz ve krdrler. Hak ve hakikati ne duymak, ne dile getirmek ve ne de grmek isterler. nk akllarn
kullanmazlar. Bylece bu takliti ve tutucu insanlar,
kr krne atalarnn izinden giderek haram hell,
helli haram klarlar:
HARAM KILINAN YYECEKLER
 A ` U   1C(  @ 1  I1
q
 `" UV  
 1 " 5 U` 
T
8 ! p

166. Nitekim Dirili Gn gelip atnca, vaktiyle peinden gidilen ve bir ilh gibi sevilip yceltilen din ve
siyas liderler, azizler, efendiler ve nderler, kendilerini izleyenlerden o gn uzak duracaklar. te o zaman, cehennem azabn tm dehetiyle karlarnda
grecekler ve aralarndaki btn balar ve menfaat
ilikileri kopacaktr.
V
0 U  sr  & ` "@ U 5U R  `  U  , 8   1C(  

) 8 ,

172. Ey iman edenler! Eer gerekten yalnzca Allaha kulluk etmek istiyorsanz, size bahettii hell
ve temiz yiyeceklerden gnl huzuruyla yiyin iin ve
cmerte istifadenize sunduu bunca nimetlere karlk, kulluk grevinizi hakkyla yerine getirerek Ona
kredin. Allah tarafndan haram klndna dair ak
ve kesin delil bulunmayan hibir eyi haram ve yasak
olarak nitelendirmeyin! Ruhbanlarn yapt gibi, gya
Allaha yaklama adna, Onun hell kld temiz yiyeceklerden kendinizi mahrum etmeyin! Unutmayn ki;
5 !&  " T
F Q(  o :  I  1
!A  ' 

& 6
( i )  "
M G

167. Vaktiyle o nderleri kr krne takip edenler, o gn byk bir pimanlkla, Ah keke bizim iin
dnyaya geri dn imkn olsayd da, onlarn imdi
bizden uzak durduklar gibi biz de onlardan uzak
dursaydk! diyecekler.
  +
#( 

 %
'
"@  & 
" @1
i ":  " 0 @ !A 
( 1 /  C `
c U
te bylece Allah, yaptklar o irkin ileri onlara
derin bir znt, pimanlk ve hayal krkl olarak
gsterecektir. Onlar, ateten kacak da deiller.
EYTANIN ALDATMA YNTEMLER
Jv '
kR &  A ` 

@ 1  I1

a
, 8 5  J  b 8 ! p

U
J
0 !

173. O size ancak lei, kan, domuz etini ve Allahtan bakas adna kesilenleri haram klmtr.
Le, slm usullere gre boazlanmadan lm hayvandr. Fakat ekirge gibi bcek cinsinden kk canllar
ve devaml suda yaayan hayvanlar boazlanmadan lm olsalar bile le kapsamna girmezler. yette haram
olduu bildirilen kan, akc kandr. Ete, dalaa, ciere
sinmi olan kan ise helldir. Domuzun sadece eti deil;
ya, kemii, ilii vb. dier btn uzuvlar da haramdr.
Allahtan baka bir varlk adna veya Allahn ad kasten
terk edilerek yahut Onun adyla olsa bile putlarn nnde kurban edilen hayvann eti de yenmez.
I R  J  G H  l & R
" !'(  H 
Q0 !A  " v

 Q 6
8(  "  ) T
+

168. Ey insanlar! Allahn aka haram klmad


hibir eyi haram ve yasak kabul etmeyin! Yeryzndeki hell ve temiz yiyeceklerden gnl huzuruyla
yiyin iin; sakn eytann admlarn izlemeyin!
nk o, sizin apak dmannzdr. Size dman
olan bir varln telkinlerine kaplp da haram hell,
helli haram klmayn.
I  "`    1 & 6
& A , J  
]A   ;  I   %

169. O size ancak ktl, fuhiyat, ahlkszl


ve Allah adna bilgisizce szler syleyerek asl olmayan farzlar ve haramlar icat etmenizi emreder.
V(
0 6 I Q !A  U !   I 8 5 6 o    V 
Z 6  I , 8   @ " o!

Fakat her kim yiyecek baka bir ey bulamama, bakas tarafndan zorlanma, hayat tehlikeye maruz kalma
gibi sebeplerle bunlardan yemeye mecbur kalrsa, insanlar tehlikeye drecek ekilde bakalarnn hakkna
saldrmamak ve yemek zorunda kald ly amamak artyla, ona bir gnah yoktur. nk Allah
ok balayc, pek merhametlidir.
HAKKAT GZLEYENLER
 / [ I  \* v!A( V U & Q(  w  1 
Z 6  I & 5 T 1  1C( 
  
5T
1 J  U
J @" 6  kR( A `  1
"@  " M @!
" @ & A T
` ( Z 1 J  ; ! & 1 
" !(
C 

170. nkrclar, hibir akl ve nakl delile dayanmadan


eytan adm adm takip ederler. Onlara, Allahn gnderdii kitabn hkmlerine uyun! denilince, Hayr,
biz atalarmz zerinde bulduumuz tre, gelenek,
ilke ve kurallara uyarz! derler.
) 5 @1 J !  q A ; ,1 J ":\s I  `
Peki, ya atalar akllarn kullanmayan ve doru
yolu bulamam kimseler idiyseler? Kendileri gibi
birer insan olan atalar yanlm olamaz m? Atalarndan miras kalan treler, kurallar ve ilkeler Allahn
gnderdii ilkeler ile eliiyor, akl ve saduyu ile atyor ise, yine de onlarn izinden mi gidecekler?
0 I) 6  I J & % 1 J &  , U1 C(  o y& `  ` 1C(  o y

174. Allahn indirdii kitabn herhangi bir hkmn gizleyen ve onu, hiret nimetlerine nazaran ok
kk bir kazan olan servet, makam, an, hret gibi
dnyalk karlarla deienler var ya, ite onlar, midelerine ateten baka bir ey doldurmuyorlar. Gerek Hz. Muhammedin peygamberliine iaret eden
Tevrat ve ncil yetlerini arptan Yahudi ve Hristiyan
din adamlar olsun, gerekse Kurnn baz hkmlerini
rtbas eden szde din limleri olsun, Allahn gnderdii herhangi bir hkm dnyev menfaatler karlnda
gizleyen herkes bu yetin tehdidi altndadr. yle ki,

171. O inkrclar hakka aran davetinin durumu, anlamsz bir bart ve grltden baka bir ey
iitmeyen hayvan srsne seslenen kimsenin hline benzer. nat ve nyargl inkrclarn durumu, aynen bu misldeki gibi, obann sesini iittii hlde onun
szlerini anlamsz bir ses ve grlt olarak alglayan
hayvan srsnn durumuna benzer. Onlara nasihat

32

Dirili Gnnde Allah onlarla rahmet lisanyla konumayacak ve onlar gnah kirlerinden arndrmayacaktr. te bunlara, can yakc bir azap vardr.
w q
 1C(  / [ I  \
]A  ": ?  I& R M   F &  
C ,     @) v E

Namazn gzelce klar, zektn verir.




'( I E
I  8  kR  1(  =

M ):  " : ) @,  R & 
0  8  +

Bir de sz verdii zaman sznde duranlar; hele


o sknt, hastalk ve sava zamanlarnda zorluklara
kar kahramanca gs gererek sabreden fedakr
mminler var ya,
I

; 5 &  " : / [ I  \
0 V) ?  1C(  / [  \


U

175. Zira onlar, hidyet yerine dalleti; balanma yerine azab tercih eden kimselerdir. Doru
yolu terk ederek btl yollara dalan bu insanlar, Allahn
sonsuz merhametine snp ebed kurtulua nail olmak
yerine, bile bile cehennem azabna girmeyi tercih etmilerdir. Bunlar atee kar ne kadar da dayanklym!
0   
 / 
5T
 Z 6 

te onlar doru szl olanlardr; ktlklerden titizlikle saknp korunan gerek erdem sahibi kullar da
yine onlardr. Fakat kiisel ahlk ve erdemlilik, hukuk
kurallar eklinde toplumsal hayata egemen olmadka
gerek anlamda huzur ve mutlulua ulaamazsnz:
KISAS: CANA CAN, GZE GZ

!A  S
]0 A 5;  kR 
5 ` U   1C(  @ 1  I1
= ;  " T

176. Bu azap, sebepsiz ve haksz deildir. nk Allah, gerein ta kendisi olan kitab hak olarak, hak ve
hakikat anlalsn, yaansn ve hayata egemen olsun diye
indirmitir. Allahn gnderdii hak kitabn hkmn
gizleyerek hakikati rtbas edenlerin hakk da elbette cehennem azabdr.
)c !,(  
 kR  A 5 a  1C( 
; q k(  
5T

178. Ey iman edenler! ldrlen kimseler hakknda ksas, yani susuz bir insan kastl olarak ldren kiinin iledii sua denk bir ceza olarak ldrlmesi, yetkili merciler tarafndan yerine getirilmesi gereken
bir yasa olarak size farz klnmtr.
 ] y6J
) 8,   ) 8,      
]0 y6J

Dorusu, Allah'n gnderdii kitaplarn bir ksmna


inanp bir ksmn inkr ederek kitap hakknda ayrmclk yapanlar, derin bir isyankrln penesinde, haktan ok uzak bir ayrlk iindedirler.26 Haktan bu kadar uzak bir ayrlk iinde bocalayan btl ehlinin hakk
da azaptr. Bu azaptan kurtulup ebed saadete ulamak
iin gerek anlamda hayr ve iyilik ehli olmak gerekir.
Peki, asl hayr ve iyilik nedir?
GEREK ERDEMLLK

: #

 F&   &   o 8 V "T


!
  

Hre karlk hr, kleye karlk kle, kadna


karlk kadn ksas edilir. Yani cinayeti kim ilemise,
cezasn da yalnzca o ekmelidir. Katil hr bir insan ise
sadece o hr, kle ise sadece o kle, kadn ise yine sadece o kadn cezalandrlmaldr. Katilin mahkeme tarafndan cezalandrlmasn yeterli grmeyip onun akrabalarndan, kabilesinden, ailesinden intikam almaya kalklmamaldr. Ve bu su sabit olduunda, sulu kadn da
olsa, kle de olsa, efendi de olsa mutlaka cezalandrlmaldr.

' Q ! I
 ,&    8  R k q Q !a(  Q  k   & R
0 %

177. Ey insanlar! Yznz douya veya batya evirmeniz bizatihi iyilik ve erdemlilik deildir. badetlerde Kbeye veya baka bir tarafa ynelmeniz yahut
birtakm din formalite ve trenleri yerine getirmeniz
ama ve hedef deil, hedefe gtren bir aratr. Ara ise,
ancak amaca ulatrd takdirde deerli ve nemlidir.
nsan sahih bir imana ve gzel davranlara sevk etmeyen, birey ve toplum vicdannda etkisini gstermeyen
birtakm kuru ibadet grntleri ne erdemli olmanz
salar, ne de size Allah katnda deer kazandrr.
 !
[ I A &   a

+
      T
 T
J

M ( 8 U
5T

178. Ancak katil, insanlk ve din ynyle kardei saylan maktuln yakn akrabalarndan tamam veya biri
tarafndan herhangi bir ekilde affedilirse, o zaman
ksas cezas uygulanmaz. Bu durumda, taraflarn slma
aykr olmayan gelenek ve rfe uyarak aralarnda anlap diyet miktarn belirlemeleri ve katilin, kendisini balayan bu insanlar bir nebze teselli etmek zere onlara kan bedelini gzellikle demesi gerekir.
 ! 
0 & '" T
( i / 
Bu balama yetkisinin verilmesi, Rabbiniz tarafndan sizlere bahedilmi bir hafifletme ve rahmettir. Fakat bu yetki, sadece maktuln yakn akrabalarna
tannm bir haktr; yoksa yetkili merciler de dhil, bir
bakasnn katilleri affetme yetkisi yoktur.
" !(
C  Q A R /  ) , ) 5  &  R

Asl iyilik ve erdemlilik sahibi odur ki; Allaha,


hiret gnne, meleklere, kitaplara ve Peygamberlere tm kalbiyle inanr.
&  ]
`
  +
o!
( %
5! ]
; Q( 8 '
& ]
]A  
8( %

I
A( %

M V   kR +
Yreinde dnya malna kar sevgi duymasna
ramen, srf Allahn honutluunu kazanmak iin malnn bir ksmn yaknlara, yetimlere, yoksullara,
yolda kalmlara, yardm isteyenlere ve klelerin
zgrletirilmesi urunda harcar.
 V
M ` Z  ] A =

Ama her kim, btn bunlara ramen yine de saldrganlk etmeye kalkrsa, szgelimi, katil yerine
bakasn ldrrse ya da katili ldrmekle yetinmeyip
onun akrabalarna da saldrrsa veya katili affedip diyeti
aldktan sonra onu ldrmeye kalkarsa yahut katil diyeti
demeye yanamazsa, ite onun iin de can yakc bir
azap vardr!
Aslnda katil bile olsa, insan ldrmek kt bir eydir.
Fakat bir katilin ldrlmesi yzlerce masum insann
hayatn kurtaracaksa, o zaman bu bir ldrme deil, bilakis hayat kurtarmadr. Yani:
k \ I1 ' !
A ,  

; 5  "T

8  J
= ;  kR "T

26
Kitapta ayrla dmek iki trl olur: Birincisi, bu yette ifade edildii
ekilde kitabn bir ksmna inanp bir ksmn inkr etmektir. kincisi ise, doruya ulamak amacyla Allahn Kitabn okuyup anlamaya alan, fakat kltrleri, akli yetenekleri, birikimleri farkl olduu iin farkl sonulara ulaan ve
farkl grler ortaya koyan mminlerin ihtilafdr ki, bu tr ihtilaf, kiiyi dinin
znden saptrmad ve mminler arasnda kin ve dmanla yol amad
srece bir zenginlik ve rahmettir.

33

179. Ksasta sizin iin hayat vardr; ey akl sahipleri! Ki bylece toplumsal gven ve huzuru salayarak
ktlk ve gnahlardan, anari ve terrden korunabilesiniz. Yani ilk bakta bir cana kyma eklinde alglanan ksas, caydrc bir ceza olarak birok muhtemel cinayetleri nlediinden, aslnda bir hayat kaynadr. Ayrca, devletin ksas uygulamas veya ldrlen kiinin
akrabalarna affetme yetkisi verilmesiyle intikam atelerinin sndrlmesi salanacak ve ou zaman nesiller
boyu sregelen ve onlarca masum insann lmne yol
aan kan davalar da nlenecektir.
VASYET

 1)  A  ! ?

!A  S
(  V J

+



G
& ' ) ` "
 E'
" T
5 `
M a  

balln artrr, ona bir meleklik zevki ve safl baheder. Orucun bu ekilde birtakm ruh ve beden faydalar; sosyal ve ahlk ynden gzel neticeleri bulunmakla beraber, bunlarn hepsi birer fayda olup, farz oluunun sebebi ve hikmeti deildirler. Bunun iin mmin,
bu saylan faydalar elde etmek amacyla deil, Allah'n
emrine uyup Ona kulluk grevini yerine getirmek amacyla orucunu tutmaldr.

0 ),  1
184. Size farz klnan bu oru, belirli ve sayl gnlerdedir. Bu da Ramazan aynn tamamdr ki, bazen 29
bazen 30 gn eker.
U & ` R
0 a
(  "T
1 )  , R  
]A   E1

0 ;( 5 & ] A  ; '
+

M  ,&  

inizden her kim hasta veya yolcu olur ve bu sebeple orucunu tutamazsa, Ramazandan sonraki dier
gnlerde tutamad her gn iin bir gn kaza etmelidir.
Hamile veya st emziren kadnlar da hasta hkmndedir
ve daha sonra kaza etmek zere Ramazanda oru tutmayabilirler. Yolcularn, hastalarn, hamile ve st emziren kadnlarn oru tuttuklar takdirde zarar grme veya salklarnn tehlikeye dme ihtimali varsa, o zaman oru tutmamalar gerekir.
1 ) R Q 6 ;! ( 1  1C(  ] A 
+
0 T( %   , p

180. Ey iman edenler! Sizden birinize lm vakti


geldiinde, eer geride brakaca kayda deer miktarda mal varsa ve brakaca mirasn adil olarak taksim edilmeyeceinden endie ediyorsa, ana babaya ve
dier yakn akrabaya uygun biimde vasiyet etmeniz ve bunun iin gerekli nlemleri almanz size farz klnmtr. Bu, hakszlk etmekten zenle saknp korunanlar iin mutlaka yerine getirilmesi gereken bir grevdir.
Daha sonra inen miras yetleriyle (Nis, 4/11-12) buradaki vasiyet zorunluluu kaldrlm ve vasiyetin kapsam daraltlmtr. Bununla birlikte, gn gelir yeniden
mirasn adil bir ekilde taksim edilmeme ihtimali ortaya
karsa, bu yet tekrar devreye girer ve yakn akrabaya
vasiyet yine farz olur. Peygamber (sav)in uygulamalarnda da grld zere, vasiyetin art vardr: 1Vasiyet edilen miktar mirasn te birini amamaldr. 2Mirastan pay alan akrabalar iin vasiyet yaplamaz. 3slma gre meru kabul edilmeyen kii ve kurumlara
yaplan vasiyet geersizdir.
Q0 6  ) 8 1  1C(  ] A  Q &  I& 6  R Q , &
 ) , Q  )  & R

Orucun daha sonra kaza edilmesi hkm, iyileme


midi olan hastalar ve yolculuk hlinde olan kimseler
gibi geici zr olanlar iindir. htiyarlk, bnye zayfl,
iyileme midi olmayan hastalk gibi sebeplerle oru
tutmakta zorlanan ve bu yzden ancak skntyla, glkle oru tutabilen kimselere gelince, onlar ne
oru, ne de kaza ile ykmldrler. Onlarn zrleri devaml olduu iin, daha sonraki gnlerde orucu kaza etme imknlar yoktur. Bunlar, tutamadklar her gn iin,
imknlarnn elverdii lde bir yoksulu doyurarak
fidye vermelidirler. Bir gnlk orucun fidyesi, kendi
ailesine yedirdii lde bir gnlk yiyecei veya buna
denk paray bir fakire vermektir. Byle devaml zrl
olan kii eer fakir ise, fidye vermesi de gerekmez.
Q0  G a @ R G a &  R

181. Her kim vasiyeti iittikten sonra onu deitirirse, bunun gnah, ancak onu deitirenlerin
boynunadr. Vasiyetin deitirildiini bildii hlde, vasiyetten haksz pay alan kii de elbette bundan sorumludur.
"0 !A(  !&(


Fakat her kim vermesi gerekenden daha fazla fidye


verip daha ok fakiri doyurarak gnlden bir iyilik
yaparsa, elbette bu kendisi iin daha hayrldr.
 G a = 
& A , "5 U` " T

Bununla birlikte, eer orucun size kazandraca
dnyev ve uhrev yararlar biliyorsanz, tm zorluuna
ramen oru tutmanz, sizin iin fidye vermekten daha iyidir. Bu hkm, oru tutmalarnda salk asndan bir saknca bulunmayan kimseler iin geerlidir.
Oru tuttuklar takdirde hastalklar artacak, shhatleri
bozulacak olan kimselere gelince, onlar oru tutmayp
fidye vermelidirler. Bu tehlikeyi bile bile oru tutup zarar grdkleri takdirde, sevap yerine gnah kazanm
olurlar. Ancak byle devaml zrl olan kimseler orutan dolay salk sorunlar yaamayacaklarsa, oru tutmalar fidye vermelerinden daha hayrldr. Zira slm
mmetinin muhteem bir coku iinde yaadklar Ramazan ay yle muhteem, yle rahmet ve bereketlerle
dolu bir aydr ki:
 ): ;  Q !R( Z 6 IC(   E @  q

U!  
UA
M V      @)
185. Oru tutmanz gereken o sayl gnler, Ay takvimine gre Ramazan aydr ki, insanla yol gster-

yi bilin ki, Allah her eyi iitendir, her eyi bilendir.


I R "@ U ! A ? R &   U#
a & R
Q0 !A  " v

  

182. Fakat her kim vasiyet eden kiinin yanlm


veya adaletsizlik edip gnaha girmi ve bylece yanl
vasiyette bulunmu olduundan endie eder de, bu
durumu miraslara gzelce izah ederek veya vasiyette
gizlice dzeltmeler yaparak aralarnda uzlama salarsa, ona da bir gnah yoktur.
"c !'(  H 

nk Allah ok balayc, ok merhametlidir.
ORU ve RAMAZAN
"TA 8V   1C(  ] A  S
!A  S
5 ` & ` = !
5 ` U   1C(  @ 1  I1
" T
A , 
;5  "T
*

183. Ey iman edenler! Oru sizden nceki mmetlere farz klnd gibi, gnah ve ktlklerden korunabilmeniz iin size de farz klnmtr. Oru nefsan
ve ehev arzular dizginler, insan azgnlktan, ktlkten menedip hayrl amellere yneltir. Kalbin Allah'a
34

mek, hidyetin apak delillerini ve doruyu yanltan ayrt etmenin amaz ls olan Furkan beyan
etmek zere, Kurn ilk olarak o aydaki Kadir Gecesinde indirilmitir. Ve her Ramazan aynda Kurn
adeta yeniden nzil olurcasna, efkat ve rahmetiyle
slm mmetini drt bir yandan kucaklamaktadr.
" T
U ) @ q & R
Q0 &= ! A R  @

ORU ve CNSEL HAYAT


Allah tarafndan herhangi bir yasaklama getirilmedii
hlde, baz Mslmanlar oru gecelerinde cinsel ilikinin
yasak olduuna inanyorlard. Bununla birlikte, zaman
zaman kendilerine hkim olamayp bu yasa iniyorlard. te bu yanl anlay dzeltmek ve konuya aklk
getirmek zere, aadaki yetler nazil oldu:
 
%
 o '
I 6 ]
0 @  
R 

8  "56 " T
8   : "0 T
A ! "T
! =

O hlde, iinizden her kim o aya sa salim eriirse,


onu batan sona orulu geirsin.

0 a
(   `
1 )  , R  
]A  E1

187. Oru geceleri kadnlarnzla birlikte olmanz


size hell klnmtr. Zira onlar sizin iin bir rt,
siz de onlar iin bir rt gibisiniz. Yani doal olarak
einizle ili dl olur, birbirinize sarlp kucaklarsnz.
U   " T
!A  
%
6 
"M T
5R "T
6 6 5 i "5 U` "T
" A 

Fakat her kim hasta veya yolcu olursa, tutamad


gn saysnca dier gnlerde orucunu kaza etsin.
Unutmayn ki, Allah bu ibadetleri sizin iyiliiniz iin ve
size olan merhametinden dolay emretmitir:
5  ) ,  A & T 5   b % ,  " T
 ) 1( 1 J  % !  " T
 
]A  
T
) 1( 1
  "T
A ,  " T
1 ): 
 T

Allah, sizin gereksiz yasaklamalarla bo yere skntlar reterek kendinize hakszlk ettiinizi bildiinden, tvbenizi kabul ederek sizi balamtr.
R
 
S
5 `  F5  : q
  
u "T

Zira Allah sizin iin kolaylk diler, zorluk dilemez.


Size emrettii ibadetleri kendinizi zorlamadan, huzur ve
huu iinde yerine getirmenizi ister; skntya dp zarar grmenizi istemez. Bundan dolaydr ki, oru gnleri
olarak belirlenen sayy dier gnlerde kaza ederek veya fidye vererek tamamlamanz, size rettii ekilde kendisini saygyla anp yceltmeniz ve bunca nimetleri karlnda Ona kretmeniz iin her trl
kolayl gsterir. Zira Allah, kullarna kar ok merhametlidir. Onlarn ihtiyalarn, zaaflarn, arzu ve isteklerini bilmekte, dualarn iitmektedir:
 S!

#( S1
0 ( V k6 (  R kU (  (8  /  

* 
)

Bundan byle, Ramazan gecelerinde dah onlara


yaklaabilir, Allahn sizin iin takdir ettii ve uygun
grd cinsel lezzet elde etme ve ocuk sahibi olma ve
gibi nimetlerini arzu edebilirsiniz.
 ! i  

! i " T
 +
8 5 1 ]5 '
A `
  q
!  J
u x 
  J
te byle oru gecelerinde, afan beyaz izgisi
siyah izgisinden sizce seilinceye, yani tan yeri aarp ufuktaki afak izgisi iyice belirginleinceye kadar
yiyip iebilir ve dilerseniz einizle birlikte olabilirsiniz.
oM ! = ! ]
"  &

afak sktkten sonra, yeme ime ve cinsel ilikiden


uzak durarak akam gne batncaya kadar oruca devam edin.
`  "56  : q
)0 #
&  kR *
%
8  J

186. Ey Peygamber! Eer kullarm sana beni sorarlarsa, unu hi iyi bilsinler ki, ben insana ah damarndan daha yaknm. O hlde, hibir aracya bavurmadan,
dorudan bana yalvarp benden istesinler. nk ben,
bana dua edip yalvarann yakarna cevap veririm.
Kullarmn dualarn iitir, deerlendirir ve uygun grrsem gerekletiririm. Fakat kendisi iin faydal olduunu
dnerek benden istedii ey aslnda zararlysa, o zaman o arzusunu gerekletirmez, ama yine de duasnn
mkfatn ona mutlaka veririm.
) q 1 "@ A ,  k( U  X !  k( 8 !x( 5% ! A R

Oru tuttuunuzu gnn gecesinde einizle birlikte


olabilirsiniz. Fakat Ramazan aynda mescitlerde veya
evlerinizdeki mescit odalarnda ibadete ekildiiniz srada, yani itikf hlindeyken, ne gece ne de gndz
vakti kadnlarnza yaklamayn.
0 :   ;  v R 
')
/ A 
Bunlar, bizzat Allahn belirledii yasalar ve izdii
snrlardr. O hlde, bu snrlar inemek yle dursun, onlara yaklamayn bile.
 Q(  1 
8 1 /  C `
; 5 1 "@ A ,  
+
UA
te Allah insanlara, gnah ve ktlklerden saknp korunabilsinler diye yetlerini byle aklyor.
Yeme ime yasa sadece Ramazan ve oru iin geerli deildir. Yenilmesi haram klnan baka eyler de
vardr:

U ! "T
  IA `   J
  ;1( R A `  5 
8   "T
T  ] I@   )  o p

yleyse, onlar da benim arma uyup bana ve


gnderdiim kitaplara iman etsinler ki, bylelikle
dnyada doruluk ve olgunlua, hirette ebed saadete ulaabilsinler.
Bal bana bir ibadet olan dua, kulun acziyetini itiraf
ederek Rabbinin huzurunda boyun emesi ve tm benliiyle Onu zikretmesidir. Bunun iin, Allah benim durumumu ve ne isteyeceimi zaten biliyor. diyerek duadan uzak kalnmamaldr. Zira Allah, kullarna verecei
nimetleri muayyen sebep ve artlara balamtr. Bilgi
sahibi olmak iin alp renmeyi, rn elde etmek iin
ekip bimeyi, cennete girebilmek iin inanp iyi iler
yapmay vesile kld gibi, birtakm hayrlar elde etmek
iin kendisine dua etmeyi sebep ve vesile klmtr. yleyse, ibadetlerin z olan duadan gfil kalnmamal,
Ona el ap yalvarmal, istenilen her ey yalnzca Ondan
istenmelidir. Fakat btn bunlar yaparken de gereksiz
ykmllkler icat ederek hayat ekilmez hle getirmekten kanmaldr:


c & A , "56 " J
 

U

188. Ey iman edenler! Aranzda mallarnz haksz


yollarla yemeyin! nsanlarn servetlerinden bir
ksmn gnah yoluyla yemek iin, hem de bunun gnah olduunu bile bile, hkimlere ve yneticilere rvet vermeye kalkmayn!
HLALLER

  / 6 A % 1

0 
 B!
V  (k : o V 0 A : J
UA

189. Ey Muhammed! Sana hilallerin niin srekli


deiip durduunu, yani ayn geirdii evreleri ve bunun
35

hikmetini soruyorlar. De ki: Onlar, doal bir takvim


olarak insanlarn yl, ay ve gnleri belirlemesine yarayan ve hem yapacaklar ilerin, hem de oru ve hac ibadetinin vaktini gsteren llerdir.
EVLERE ARKALARINDAN GRMEK
Baz Arap kabileleri, hac veya umre iin ihrama girdiklerinde, gya dnya ilerinden uzak durma adna, evlerine veya adrlarna kaplarndan girmeyi gnah sayyorlard. Bu yzden bir ihtiyalar olduunda evlerine
arka pencerelerinden giriyor, bunu da bir iyilik ve erdemlilik olarak nitelendiriyorlard. Buna karlk Allah,
stnlk ve erdemliliin gerek lsn ortaya koyarak
buyuruyor ki:

]M ;      T
! 8      
!
  :
@ }

ldrn! te yeryznde bozgunculuk karan kfirlerin cezas budur!


" !'(  H 
 R @ 5 6  R
192. Ancak dmanlk ve saldrganlktan vazgeerlerse, onlar affedip serbest brakn. Unutmayn ki, Allah
ok balayc, ok merhametlidir. Zalimlerle yaplan mcadele ne zaman sona erer, bilir misiniz?
1 U 5R T
 J ]5 '
( T

0  1)
": A  V

193. Ey iman edenler! slama ve Kurna kar sava


aan, insan ve ahlak deerleri hie sayan, bask ve ikencelerle inan, ibadet ve dnce zgrlne zincir
vuran btn fitne ve ktlk odaklar tamamen yok edilip ortadan kaldrlncaya ve hayatn her alannda mutlak otorite ve egemenlik anlamna gelen din, tamamen
ve yalnzca Allahn iradesine uygun bir hle gelinceye
ve bylece Kurnn ngrd adlet, zgrlk ve bar
ortam tm dnyada egemen oluncaya kadar onlarla
savan!
] A  J  ) v R @ 5 6  R
&(  d
+

Erdemlilik, yle zannedildii gibi evlere arkalarndan girmenizle ilgili deildir. nk byle anlamsz
gsteri ve formalitelere kr krne uymakla erdemli
olunamaz. Gerek erdemlilik, Allaha yrekten balanarak gzel ve yararl davranlar ortaya koymak; ktle, zulme, hakszla kar mcadele ederek gnahlardan saknp korunabilmektir.
A ,  
A   "T
; u @   
! 8  

Fakat zulm ve hakszlktan vazgeerlerse, o zaman


onlarla bar iinde yaayn. Zira dmanlk, sadece zalimlere kar gsterilmelidir. Dostunuzu dmannz
belirlerken temel lnz drstlk ve adalet olmal; insanlarla kfir ve dinsiz olduklar iin deil, zalim ve saldrgan olduklar iin savamalsnz. Drst ve adil kimseler kfir bile olsalar, onlarla bar iinde yaamalsnz.
lh iradeye bakaldrarak hakszlk ve zulme sapanlara
gelince, bunlar hangi dine, hangi rka, hangi toplumsal
snfa mensup olurlarsa olsunlar, karlarnda sizin fke
ve dmanlnz bulmaldrlar.
KUTSAL AYLARDA SAVA 1
Arap geleneklerine gre Zilkade, Zilhicce, Muharrem
ve Recep aylarnda her ne sebeple olursa olsun savamak haram kabul ediliyordu. Zaten temel amalarndan
biri yeryznde bar ve esenlii salamak olan slm
dini, bizzat Allah tarafndan Hz. brahime emredilen ve
onun araclyla btn Arabistana yaylan bu gzel uygulamann aynen srdrlmesini ve bu aylarda sava
yasana uyulmasn ister. Ancak bu yasak dman tarafndan inendii takdirde, onlara da gereken karlk
verilmelidir:

 @   


  
0 = V 
 @ 

O hlde, evlere herkes gibi kaplarndan girin ve


Allahtan gelen ilkeler dorultusunda yaayarak ktln, gnahn, hakszln her eidinden saknn ki,
dnyada ve ahirette gerek mutlulua, kurtulua eriebilesiniz.
SAVA HUKUKU

6 A  ; 1  1C(  
1 J 
 1)( 5 ,&  S
o!

0 )5 , J " T
8(
kR( A  V

190. Ey iman edenler! Size kar dmanlk beslemeyen, sizinle iyi geinmek isteyen toplumlarla bar iinde
yaayn. Fakat size saldran, yurdunuzu igal eden ve size sava aanlara kar siz de Allah yolunda savan! Ancak taknlk edip haksz yere saldrmayn!
Hi kukusuz Allah, saldrganlk edenleri sevmez.

  ) q U 5  `" #
!'
!'
 ": #
": A 5 V
 a
 a" : & 5  ;

oM 5; 
191. Size saldranlarla harp meydannda savarken,
onlar grdnz yerde ldrn. Sizi zorla kardklar yerden, siz de onlar srp karn. Anayurdunuz Mekkeden sizi nasl srgn ettilerse, siz de onlar
oradan srp karn. Geri savamak, son derece meakkatli ve istenmeyen bir eydir. Fakat zulm ve hakszlklar engellemenin baka yolu kalmamsa, o zaman savamak en asil, en erdemlice davran olur. nk kfr
ve irk temeline dayanan ve yeryznde inkrcln,
zulmn, fesadn yaygnlamasna sebep olan er glerin
dnyaya egemen olmas, yani fitne, adam ldrmekten
ktdr.

"` A  V  R QM !R( "` A  ; 1 ]5 '



  ) x % &  ) U ": A  ;  J

194. Sava yasana uymanz gereken haram ay, ancak dmanlarnzn uyduu haram aya karlk olmaldr. Yani muhatabnz hangi aya hrmet gsterip ondaki sava yasana uyuyorsa, siz de o aya hrmet gsterip
yasaa uymalsnz. Onlarn hrmet gstermedii haram
aylarda, siz tek tarafl olarak atekes ilan etmek zorunda
deilsiniz. nk yasaklara sayg, karlkl olmaldr.
!A  ) 5   o y &  Q !A  )5 R "T
!A  ) 5  &  R
I& A 
; u "T
;( 5 &  
+

 IZ #
R
 1( R T
/  C ` "0 : A 5 V

yleyse, haram aylarda size saldranlara kar, size saldrdklar lde saldrn; fakat sakn arya
gidip hakszlk etmeyin. Aksi hlde, Allaha bakaldran o
zalimlerle ayn konuma gelirsiniz. Dikkat edin, Allaha
kar gelmekten ve insanlara haksz yere saldrmaktan
saknn. Bilin ki Allah, her trl gnah, zulm ve hakszlktan saknanlarla beraberdir.

Bununla birlikte, Mescid-i Haram civarnda dmanlarnz size saldrmadklar srece, siz orada onlarla
savamayn. Zira Mescid-i Haram, Allah tarafndan kutsal ve gvenli ilan edilen bir blgedir. Ama eer bu blgenin kutsalln ihlal edip size saldrrlarsa, siz de
kar saldrda bulunun ve onlar yakaladnz yerde
36

A @5
] " T
1)1
P T
o!
(  ; A  J 
8(
kR( ; 6

Eer haccnz tamamlamanza mani olan hastalk, kaza, dman gibi engellerden kurtulup gvene kavuursanz, hac mevsimine kadar umreden yararlanmak
isteyen, yani hem Kbeye gelmiken umre yapp sevabn kazanmak, hem de umreden sonra ihramdan karak, hac balayana dek ihram yasaklarndan muaf kalmak ve ihram yasaklarndan yararlanmak suretiyle temett hacc yapmak isteyen kii, kurban gnlerinde gcnn yettii bir kurban kesmelidir.
0 A  `   / A  "0 5 ,#
, 8
 kR 
R ) x 1 " & R
1 y A = !

195. Malnz ve cannz Allah yolunda harcayn da,


kendi ellerinizle kendinizi tehlikeye atmayn. nk
cimrilik eder de, zalimlere kar yaplan mcadeleyi malnzla cannzla desteklemezseniz, hem bu dnyada hem
de ahirette zillet ve perianla mahkm olursunuz.
U( %
1 
+
P U %
&  S
'

Bunun iin, yaptnz her ii en gzel, en uygun ekilde yapn ve her hususta iyilikle, gzellikle davrann.
Hi kukusuz Allah, gzel davrananlar sever. Sizden asl istenen iyiliktir. Bunun iin ykmay ve yok etmeyi deil; onarmay, slah etmeyi ve kazanmay ama
edinin. Ktlkleri en gzel biimde gidermeye aln.
Savamak gerektii zaman da, tam hakkn vererek, en
gl silahlar ve en ileri taktikleri kullanarak Hak yolunda savan.
HACC ve UMRE

0 &  ,   & 

Kurban edebilecei herhangi bir hayvan bulamayan


ise, gn hacda, yedi gn de memleketine dnd
zaman olmak zere, toplam on gn oru tutmaldr.
Hacdaki gnlk orucun, Zilhiccenin 7, 8 ve 9. gnlerinde tutulmas mstehaptr. Ancak salk durumu msait olmayanlarn oru tutmalarna gerek yoktur.

1 " &  / 

Q A : T
'
0   ) x % &   l
Bu hkmler, kendisi veya ailesi Mescid-i Harmda
oturmayan kimseler iindir. nk Mekkede ve evresindeki kutsal Harem Blgesinde yaayanlar iin hacdan nce umre yapma, yani temett hacc yoktur. Dolaysyla, onlara fidye ve oru da yoktur. Ayrca onlarn srekli olarak ihraml hlde bulunmalar da mmkn deildir. Btn bu hkmler, size u bilinci kazandrmak
iindir:

I& A 
;
c ; ,  ) 1)( q 

196. Ey mminler! Hacc ve umreyi Allah iin tamamlayn. badetler bata olmak zere, baladnz her
ii en gzel biimde bitirmeye aln. Hibir iinizi yarm ve eksik brakmayn ve yaptnz ileri yalnz Allah
iin yapn. Umre farz olmamakla birlikte, eer umreye
balanmsa, sonuna kadar tamamlanmas gerekir. Zira
hibir ibadet, nasl olsa farz deildir diye sebepsiz yere
yarm braklamaz. Ayn ekilde gerek farz gerek nafile
hacca niyet edenin de, haccn tamamlamas gerekir.
M ) @     %
& R " = '  R
!5

Allahtan gelen emir ve uyarlar karsnda son derece titiz ve duyarl olun, Ona kar gelmekten saknn
ve bilin ki, Allahn azab ok iddetlidir. Hac ile ilgili
dier ayrntlara gelince:

M  A ,  @ q 

Fakat eer baladnz hac veya umreyi tamamlamaktan sizi alkoyan dman, hastalk, doal afet gibi bir
engelle karlarsanz, o zaman gcnzn yetecei
bir kurban kesmeli veya yapabilirseniz, byle bir kurban kesilmek zere Kbeye gndermelisiniz. Kurbanlk
hayvan bulamazsanz, onun bedelini gndermeli veya
bulunduunuz yerdeki yoksullara vermelisiniz. Yarm
kalan hac veya umrenizi bu ekilde tamamlam olursunuz.

sr ; A  J
Q0 A   @ ) A 81 ]5 '
"T

197. Hac, teden beri bilinen aylardadr. Bunlar da


herkese bilindii zere evval ve Zilkade aylar ile Zilhicce aynn ilk on gndr. Hac ile ilgili ibadetler yalnzca bu snrl sre iinde yaplabilir. Hac vaktinden nce
hac iin ihrama girmek caiz ise de, snnete aykr olduu
iin mekruhtur.
)#
R v R !@ 
0  kR
 R & R
R J
J %
R(

Bu arada, kurbanlk hayvan kesilecei yere ulancaya kadar banz tra etmeyin. nk hac aday
ihrama girdikten sonra kurban kesip ihramdan kncaya
kadar tra olmamal, koku srnmemeli, trnan kesmemelidir. Ancak kurban gnderen kii, kurbannn yerine ulap kesildiine kanaat getirdii zaman ban tra edip ihramdan kabilir.
U & ` R
/
(  "T
6 V ) ? 
 1 )  R Q(
 I Q(   E1
M %
! ?
Fakat sizden her kim tra olmaya, koku srnmeye
veya elbise giymeye muhta olacak ekilde hastalanr
veya banda yara, sakran, bitlenme gibi bir rahatszlk meydana gelir ve bu yzden salarn keserek ihramdan kmak zorunda kalr ise, ya gn oru tutarak yahut gc lsnde sadaka vererek veya madd
imknlarna gre bir deve, sr, koyun veya kei kurban
ederek fidye vermelidir. Bu hkm, ister hac yolunda
bir engelle karlasn, ister Kbeye ulasn, ihramdan
kmasn gerektirecek bir mazereti olan btn haclar
iin geerlidir.
M ) @     %
& R &  ] ,   5 &  & R "5 U I  R
!5

Her kim o aylarda ihrama girmek, telbiye getirmek


veya kurbanlk gndermek suretiyle hacc tamamlamay
kendisine gerekli klarsa, unu iyi bilsin ki, hac srasnda kadna yaklamak, gnah ilemek, kavga ve
mnakaa etmek yoktur. Geri gnah ilemek ve
kavga etmek her zaman yasaktr ama, bunlar hac esnasnda ilenirse ok daha byk gnaha sebep olurlar.
Q &A ,1 G
0
a  A ,   
yleyse iyi ve yararl iler yapn. Unutmayn ki, her
ne iyilik yaparsanz, Allah onu bilmektedir ve karln muhakkak verecektir.
Z  G a  R Z 
b ; 5

Bir de, kendiniz iin azk hazrlayn. Allaha tevekkl ediyoruz! diyerek hac yolculuu iin gereken hazrlklar ihmal etmeyin. Fakat her zaman ve her yerde
olduu gibi, hac yolculuunda da kukusuz en iyi azk,
kiiyi ktlklerden, gnahlardan koruyarak iyiliklere,
gzelliklere sevk eden ihls ve samimiyet, yani takvadr.
k \ I1

;
8  J
37

O hlde, bana kar gelmekten saknn ey akl sahipleri!


  v ER F5 8 
!A 
"0 T
!
U#
"T

Minada tekbirler getirerek, dualar ve zikirler ederek,


eytan talayarak geirin.
I R +  1 kR( o x
,  & R
QM !A  " v

198. Bu arada, hac esnasnda ticari, kltrel, siyasi ve


bilimsel etkinliklerde bulunarak Rabbinizin ltuf ve
nimetini aramanzda size bir gnah yoktur. slama
gre hac ibadetini yerine getirirken ayn zamanda ticari
faaliyetlerde bulunmann hibir mahzuru yoktur.

R   "5 ER I  R
 ` R 
u
   ,  &  ) U 

Her kim acele edip bayramn ikinci ve nc gnlerinde bu ibadetleri tamamlayp iki gn iinde memleketine hareket etmek zere Minadan Mekkeye dnerse,
ona bir gnah yoktur.
I R  a
 
]0 ;  *  & 
Q !A  " v

Kim de eytan talamay nc gne, yani bayramn


drdnc gnne ertelerse, ktlklerden dikkatlice
saknp korunduu takdirde ona da gnah yoktur.
Minadan Mekkeye, kurban bayramnn nc veya
drdnc gnnde dnebilirsiniz. nemli olan Minada
kaldnz gn says deil, niyet ve davranlarnzdaki
gzelliktir.
6 I& A 
   Q ! " T
;

Arafattan Mzdelifeye doru sel gibi akn akn


inerken, Mzdelifede bulunan Mear-i Harmn yannda akam ve yats namazlarn birlikte klarak,
Kurn okuyarak ve telbiyeler getirerek Allah ann.
I  &  Q( A 8V  "5 U` " M T
1 ): & ` ` 
 ( E
+

Fakat atalarnzdan grdnz gibi deil, Allahn


size gsterdii biimde onu ann! Size dorular ve
gzellikleri rettii iin Rabbinizin adn ycelterek
Ona kredin. Gerek u ki, bundan nce siz, doru
yolu arm kimselerden idiniz. Rabbiniz sizi bu
yetlerle eitip olgunlatrmadan nce, siz iman ve ibadetten habersiz idiniz.

" !'(  H 
!'

0  F 5


R
 E!
R( "
U

Bu yzden, Allahtan gelen emirlere harfiyen riayet


ederek ktln her eidinden titizlikle saknn ve bilin ki, hepiniz yaptklarnzn hesabn vermek zere
eninde sonunda Onun huzurunda toplanacaksnz.
EN KT ve EN Y NSAN MODEL
200-201. yetlerde, Allahtan sadece dnya nimetlerini isteyen kt insan modeli ile hem dnyada hem hirette iyilik isteyen iyi insan modeli anlatlmt. Aadaki drt yette ise, ktln ve iyiliin en u noktasnda
bulunan iki insan karakteri ele alnmaktadr:
 ! kR Q  V / 8 x ,1  
 
Q( 8 A V kR(  ]A  
) @  1 ! 6 )
U
*

199. Sonra Mzdelifeden Minaya doru ynelin. Bu


arada, mensup olduunuz rk, snf veya sosyal stat sebebiyle kibirlenip halktan ayr durmayn. Siz de insanlarn akn akn gittii yerden gidin ve hatta kibirlenmek yle dursun, gnahlarnzdan dolay Allahtan balanma dileyin. Dorusu Allah ok balayc, ok
merhametlidir.


T
0  ` ) q `" I `  `" C ` 
 ` R "T
U "5 ! EV  R



= i   ) :

204. nsanlardan yleleri vardr ki, dnya hayatyla ilgili szleri senin houna gider. stelik insanlar aldatmak iin, kendisinin ne kadar iyi niyetli ve samimi olduu konusunda yeminler ederek kalbindeki
duygu ve dncelerin samimiyetine Allah ahit tutar. Hlbuki o, gerekte en tehlikeli dmandr. nk keskin zeks ve tatl diliyle kamuoyunu yanltarak
insanlar diledii gibi ynlendirmektedir.


1 J 
  / A @1 ! @ R( ) %
S
o0 % U
 !  J kR ],
] 

200. Hac ibadetlerinizi bitirince, tpk Cahiliye


Devrinde atalarnz stn meziyetleriyle verek andnz gibi, hatta daha byk bir cokuyla Allah
ann.
kR Q   ! 6 )
kR U  IU 
 & R
;1  
v a   a
J
U
nsanlardan yleleri vardr ki, Ey Rabbimiz, bize vereceini bu dnyada ver! diye dua eder ve yaantlarn bu temel dnceye gre biimlendirirler.
Onlara, hiretteki ebed nimetlerden hibir pay yoktur.
kR U %
kR U  IU 
;1  "@ U

C  UV U %
'
 a
'
! 6 )
J

 %


205. Bu yapmack szlerinden sonra gnlk yaantsna dnp gidince, hele bir de g ve yetki elde edip
ynetimi ele geirince, yeryznde bozgunculuk
yapmaya, ekini ve nesli yok etmeye alr. Bencillik
ve agzll yznden, doay tahrip edecek, salkl
ve erdemli bir neslin yetimesini nleyecek, verimli bir
retimi ve adil paylam baltalayacak eylemlerde bulunur. Oysa Allah bozgunculuu ve fesad sevmez.
V(
 & @
 Q  o!
[ 8  " 0 U @ #
Q 8 %
R " J
 Z ,  Q C a


U

201. Buna karlk yle insanlar da vardr ki, Ey


Rabbimiz! Bize dnyada da ahirette de iyilikler
bahet ve bizi cehennem azabndan koru! diye dua
ederler.
I

 1(


` &  S!
=( 6 "@  / [  \
%
0 8 %

206. Ona, Allahtan kork da yeryznde bozgunculuk yapmaktan, ekini ve nesli yok etmekten vazge!
dense, kendini kaptrd o ahmaka gururu, onu iyice
gnaha srkler. Artk ona cehennem yeter, ne kt bir yataktr o!
 
 8 ,   sr 
0 
l   I F5  Q %

 6  (1  
U

202. te onlara, kazandklarndan bir pay vardr.


Rablerinden hem dnyada hem de ahirette iyilikler isteyen bu insanlara, iledikleri salih amellere ve yaptklar samimi dualara karlk, dnya ve hirette paylarna den mutluluk ve nimetler mutlaka verilecektir. Hi
kukusuz Allah, iyilikleri ve ktlkleri asla karlksz
brakmayan, yeri ve zaman geldiinde hesab abuk
grendir.

` 
0 ), 
1 kIR( 

207. nsanlardan yleleri de vardr ki, Allahn


honutluunu kazanmak iin Onun urunda cann,
maln ve tm varln seve seve feda eder. Allah da
kullarna kar ok efkatlidir ve bu fedakrca davran elbette dllendirecektir. Onun iin:

203. Ey mminler! Sayl gnlerde Allah ann.


Kurban bayramnn ikinci, nc ve drdnc gnlerini
38

TOPYEKN SLAMA ve ESENLE GRN!

Q 6 

a
, 8 5  J u R I` " A %
U   1C(  @ 1  I1
kR A a
0 !

nsann inkr bataklna saplanmasnn en nemli


sebebi udur:
 `   ! 1C( A   1
e U   1C(     i% 1 ! 6 )


8(  "  ) T
+

212. nkr edenlere dnya hayat ssl gsterilmitir. Onlar dnya nimetlerden uygun biimde faydalanarak bunlar kendilerine baheden yce Yaratcya
kredecekleri yerde, gzlerini sadece bu nimetlere diker ve sahip olduklar mal ve servetle gurura kaplarak
inananlarla alay ederler.
0 & ! ;  1 "@ V R   ; 1C( 

208. Ey iman edenler, hepiniz topyekn slma


girin! Btn varlnzla ve tam bir teslimiyetle Allaha
boyun ein. Her eyinizi tmyle O'na adamak suretiyle
bar, esenlik ve huzurun teminat olan ve bir tek Allaha
boyun eme esasna dayanan slma girin. Bu teslimiyet, yce Allah'n hkmne ve yazgsna raz olmayan
en ufak bir dnce, duygu, niyet, eylem, arzu ve endie
krntsna yer vermeyen kesin bir teslimiyet olmaldr.
Hayatnz, bir blmnde Allah'a, dier blmnde
baka varlklara itaat edecek ekilde paralara ayrmayn. Dncelerinizi, kltrnz, biliminizi, ekonominizi, siyasetinizi, aile hayatnz, hukukunuzu, eitim
sisteminizi; ksacas her ynyle hayatnz Allahn
gnderdii kurallara gre dzenleyin. Sakn Allahn
emir ve uyarlarm gzard edip de eytann admlarn izlemeyin. nk o, sizin apak bir dmannzdr.
 #
I  ) ,  "5A   R
" !T( '
I& A R 
Z 1Z(  
U! 8  " T
209. Size bunca ak deliller geldikten sonra haktan sapacak olursanz, unu iyi bilin ki, Allah azz ve
hakmdir. Gnahkrlar cezalandrma kudretine sahiptir ve onlarla nasl ilgileneceini ok iyi bilir. Zira O, sonsuz kudret ve hikmet sahibidir. Hkmne kar gelinemez; dilediini yapar, emrini derhal yerine getirir. Bununla birlikte, hikmet ve adalet sahibidir. Yaptn hikmetle, yerli yerince ve salam olarak yapar. nsanlarn
slm nizam altnda bar ve selamet iinde yaamas da
hikmetindendir. Eer gnahkrlar hemen cezalandrmayp geriye brakyorsa, bu da hikmetindendir.
Evet, hak ve hakikat apak ortadayken, o inkrclar
Allahn kelamna iman ve itaat etmek iin daha ne bekliyorlar?
I
k E
[ I A &  & F   o A }
kR( 
U1 o :
]  0  J
" @ !   1 J  d
V T

Oysa ktlkten, hakszlktan titizlikle saknp korunan o takva sahipleri, Dirili Gnnde onlardan ok
daha stn konumda olacaklardr.

'

G
%
F  I 1   1 

Hi kukusuz Allah, dilediine hadsiz hesapsz rzklar baheder. yleyse, btn nimetlerin Allahtan
geldiini bilin; marp insanlar kmseyerek, haktan
yz evirip inkra saparak blcle, ayrmcla yol
amayn. Hatrlayn ki:
NSANLAR BR TEK MMET D

`
( 8 U
, 8 R ' )
" @ ,  Z 6 

 
U
8  +
u 1 (C U  1( 

+
!   
 " T
Q0 !R(  A 5 a!&
R( 
5T

U
213. nsanlar, balangta yalnzca Allaha ibadet
eden ve ayn inan ve ilkeler etrafnda birleen bir tek
mmet idi. Dinlerin ok tanrclktan tek tanr inancna
doru evrimletiini ne sren materyalistlerin iddiasnn aksine, Allah ilk insan dem (as) yarattnda, O'na
Hak Dini vahyederek doru yolu gstermiti. dem
(as)n torunlar, uzun bir sre onun yolunda gitmiler ve
hepsi de bir ve ayn mmete bal kalmlard. Fakat
sonralar hak dinden sapmalar balaynca, insanlar birbirine dman gruplara ayrldlar. Bunun zerine Allah, insanln sapmaya balad her yol ayrmnda,
hak dinde sebat edenleri her iki lemde kurtulu ile
mjdeleyen ve btl yollara sapp ayrlk karanlar
dnyada zillet, hirette cehennem azab ile uyaran
peygamberleri gnderdi. O peygamberlerle birlikte, anlamazla dtkleri konularda insanlar arasnda hkmetmeleri iin, hak ve hakikati ortaya
koyan Kitab indirdi. te bugn de ayn amala size
bu Kurn gndermi bulunuyor.
I  ) ,   r  1C(  J Q !R(
"M @ U ! ! F  
A 5 a 
U! 8   @ " #
 I 1  @ ()1 
Q0 ( 6      Q !R(  A 5 a  & U   1C(  
@)R
"!
 ?
]
;( 5% 
Fakat Kitap verilen Hristiyanlar ve Yahudiler, kendilerine gerei gsteren apak deliller geldikten
sonra, srf aralarndaki ihtiras ve azgnlktan dolay
Allahn dinini parampara ederek onda ayrla dtler. Bylece Allah, onlarn ihtilafa dtkleri o hakikate, kendi izni ve iradesiyle Son Peygambere ve
Kur'n'a iman edenleri ulatrd. nk Allah, hangi
rktan ve hangi toplumdan olursa olsun, hak dinin sancan tamaya lyk grd ve baarya, kurtulua,
zafere ulamasn diledii kimseyi dosdoru yola iletir
Demek ki insanlk tarihi, iyilerle ktler arasnda sregelen ve kyamete kadar srecek olan etin bir mcadeleden ibarettir. Bu mcadelede baarl olup ebed saadete ulamak iin birok zorluklara gs germek, za-

#
c  J

 

210. Yoksa onlar, beyaz buluttan rtler, tller ve


glgelikler iinde Allahn ve meleklerin onlara gelmesini ve niha hkmn verilip ilerinin bitirilmesini
mi bekliyorlar? Acaba bu insanlar, kendilerine vaad
edilen korkun gn gelip atncaya kadar inatlarn srdrp bekleyecekler mi? unu iyi bilin ki, btn iler zorunlu olarak Allaha dndrlr. Her konuda son sz
syleyecek, niha hkm verecek olan Allahtr. Madem
her ey ister istemez Onun huzuruna gidecektir, o hlde
Ona snp emirlerine boyun emekten baka areniz
yoktur.
(I
kIU(  o

0 U !  1 "  :U ! `" o1


211. Aksine davrananlarn nasl bir akbete uradn
grmek istersen, srailoullarna sor; onlara hak ve
hakikati aka gsteren nice mucizeler ve nice ak deliller vermitik de, hepsini bile bile inkr etmilerdi.
Bundan dolay da dnya ve hirette lanete uramlard.
I  ) ,  

& ,6 ) 8 1 
 R Q   #
; ,  ) 1)( q 
Kim Allahn slam ve iman nimeti kendisine ulatktan sonra onu inkr ve isyankrlk ile deitirirse,
unu iyi bilsin ki, Allahn azab ok iddetlidir.

39


  / 6 A % 1
5V o V Q0 !R( 

o!
5V
8(
 ) ? 0 G8( ` Q !R( 
 @ 

limlerin bask ve ikencelerine sabretmek zorunda kalacaksnz.


A 8V  A a  1C(  o y "T
  1 &  U x  A a
"0 T
)  " 5 8%

'


 a )   x % &  Q(    `

  ` U 5 

M ) U ` Q U Q( A :

o0 5; 
217. Ey Peygamber! Sana, Araplarn teden beri
kutsal kabul ettikleri haram aylarda savamann
hkmn soruyorlar. De ki: Temel hedeflerinden biri
yeryznde bar ve esenlii salamak olan slm dini,
kan dklmesini engelleyen byle gzel geleneklere titizlikle uyulmasn ister. Bu yzden, bizzat Allah tarafndan haram klnan o aylarda savamak byk gnahtr. Bu gnah ileyen kfir de olsa Mslman da olsa,
iddetle knanmal ve gerekirse cezalandrlmaldr. Bununla birlikte, insanlar Allah yolundan alkoymak, Allaha ve Onun tarafndan kutsal ilan edilen Mescid-i
Harama saygszca davranmak ve Mekke halkn
oradan srp karmak, Allah katnda haram aylarda
savamaktan daha byk bir gnahtr. Bu gibi fitne ve
bozgunculuklar, adam ldrmekten daha byk bir
gnahtr. nsanlar inanlarndan dolay ikencelere uratan, acmaszca katleden, mminlere Kbe ziyaretini
yasaklayan, onlar anayurtlarndan karp mallarna
mlklerine el koyan zalimler, birka Mslmann hem
de haram aya girdiklerinin farknda olmadan gerekletirdii bu saldry frsat bilerek btn Mslmanlar
aleyhinde propaganda yapyorlar. Birer bar ve iyilik
havarisi edasyla hak ve hukuktan dem vuran bu zalimlerin, eer szlerinde samimi iseler, ncelikle kendi iledikleri bunca zulm ve hakszln hesabn vermeleri
gerekmez mi?
U 1  `"  (1 ]5 '
6 A  ; 1  Z 1 J
  ) 1 
" T
"T
0   5

I
! 6 )
kR "@  &  B 8 '
U
M  a
/ [  \R  R ` : B & ! R Q( U 1"  (T
J
I

 ) a @ !R( ": 
? / [  \
M U
O hlde, mriklerin kopardklar bu yaygaraya bakp
da, onlarn gerekten hak ve hukuka saygl, bar yanls
kimseler olduklarn sanmayn. nk onlar, eer gleri yetse, sizi dininizden dndrene dek sizinle savamaktan geri durmazlar. Sizden her kim dininden
dner ve kfir olarak lrse, ite onlarn tm yaptklar iyilikler ve kazandklar sevaplar, dnyada da hirette de boa gidecektir. Onlar cehennem halkdrlar
ve sonsuza dek orada kalacaklardr.
I 
& ' #
o!
 #
:  1C(  U   1C( 
1 / [  \*
8(
kR( ): #

214. Yoksa siz ey iman edenler, sizden nceki mmetlerin bana gelen skntlar, bela ve musibetler
sizin de banza gelmeden, yle kolayca cennete girebileceinizi mi sandnz? Hayr; cennete girmenin
bir bedeli vardr ki, sizden nceki mmetler bu bedeli
dediler:
;1 ]5 '



 
I  8  @ " 5%

] 5 Q ,  U   1C( 
 Z  I E
S1
 = 6 JI 
0  = 6
( V 
Onlar yle zorluk ve skntlarla karlam, ylesine ar ve etin imtihanlarla sarslmlard ki, nihayet o zamanki peygamber ve beraberindeki mminler, Artk dayanacak gcmz kalmad, Allahn
yardm ne zaman? diyecek hle gelmilerdi. Dayann, sabredin! unu iyi bilin ki, Allahn yardm pek
yakndr!
ALLAH YOLUNDA NFAK ve SAVA
 1)  A A R G
(  V J
]
5!  +
a  "5; 6 I o V 0 ; U1  / 6 A % 1
  +
" !A(  Q(  
 R G
( %
& 
a  A ,    o!
`
0 8( %

215. Ey Muhammed! Sana, Allah yolunda hangi tr


mallardan vereceklerini, ne harcayacaklarn soruyorlar. Onlara de ki: Hayr olarak her ne verirseniz
verin fark etmez, yeter ki temiz ve helal mallardan olsun. Fakat asl nemli olan, bunun kimlere verileceidir. Bu vereceiniz mallar, ana baba, dier akrabalar,
yetimler, yoksullar ve yolda kalmlar iindir. yleyse, az ok demeyin iyilik edin. Unutmayn ki, her ne
iyilik yaparsanz Allah onu bilmektedir ve karln
mutlaka verecektir.
 ] %
I  " M T
I  " M T
 G a : !  q :  T
 `  : 
5;  " T
!A  S
]%
5 `
  q : !  q 8 
c & A , J "56 " A ,1 
" 0 T

216. Ey mminler! Her ne kadar hounuza gitmese


de, zulm ve hakszlklara kar Allah yolunda savamak size farz klnmtr. Geri savan sknt ve aclarna katlanmak zordur ve savamak, lmek, ldrmek
aslnda kt bir eydir. Fakat zulm engellemenin baka
bir yolu kalmamsa, daha byk aclar nlemek iin gerekirse savalmaldr. nk sizin holanmadnz bir
ey, aslnda sizin iin hayrl olabilir; hounuza giden
bir ey de sonu itibariyle sizin iin kt olabilir. Neyin faydal, neyin zararl olduunu en iyi Allah bilir, siz
bilemezsiniz. yleyse, bilgi ve tecrbesi snrl olan insanolu, her eyi bilen Allahn rehberliine muhtatr.
HARAM AYLARDA SAVA
Hz. Peygamberin keif amacyla gnderdii Abdullah
bin Cah komutasndaki sekiz kiilik bir gzc grubu,
mriklere ait kk bir ticaret kervanyla karlamt.
Savamann haram olduu Recep ayna henz girmediklerini sanan Mslmanlar, gemite uradklar ikencelerin ve haksz yere yurtlarndan srlmenin intikamn
alma hrsyla kervana saldrarak mriklerden birini ldrdler, ikisini de esir alp ganimetlerle Medineye
dndler. Mriklerin, Hz. Peygamberin ve mminlerin
asla onaylamad bu olay frsat bilerek Mslmanlar
aleyhinde youn bir propagandaya girimesi zerine,
aadaki yetler nazil oldu:

" !'(  H 
0


218. Allaha ve yetlerine yrekten iman edenler,


Allah yolunda zulm ortamn terk ederek slam diyarna hicret edenler ve Kurnn ngrd adalet sistemini yeryznde egemen klmak iin mallaryla ve
canlaryla cihad edenler var ya, ite onlar Allahn
rahmetini umabilirler. Onlar bu yolda mcadele ederken ellerinde olmadan birtakm hatalar ileseler bile affedileceklerdir. nk Allah ok balayc, ok merhametlidir.
Hicret, zulm ve irkin egemen olduu ortam terk
ederek, zulme kar mcadelenin kalesi olarak belirlenen
slam diyarna g etmek demektir. Hicret, mminin,
Rabbine kullua mani olan her eyini; iinde yaad
toplumunu, lkesini, ailesini, evresini, arkada ortamn, alkanlklarn, hayat tarzn vs. terk ederek slm
yaayabilecei yepyeni bir ortama gei yapmasdr. Bu40

na gre, Allahn honut olmad her eyden uzaklaarak


Onun raz olaca bir ortama gei yapmak, zellikle ktlklerin anas olan u haramlardan saknmak da hicretin bir parasdr:
K ve KUMAR
 R U G8( ` "  I& @!
I& @ & 
!&  &  i   / 6 A % 1
b UA
R( o V 0 %

mallaryla ticaret yapp kazancn birlikte yiyebilirsiniz.


Fakat sakn hakszla yeltenmeyin.
5 U J 
" !T( '
" 0 T
Z 1Z(  
 I q  0 A = &  )   %

 &  " A ,1 

yi bilin ki, Allah kimin fesat, kimin drst olduunu bilmektedir. Dolaysyla, herkese hak ettii karl mutlaka verecektir. Allahn size gsterdii bu kolaylklarn kymetini bilin. nk Allah dileseydi, hibir
ekilde mallarndan faydalanmanza msaade etmeksizin yetimlere bakmanz emrederek sizi zora sokabilirdi, fakat yle yapmad. Kukusuz Allah, sonsuz
kudret ve hikmet sahibidir. Her konuda en gzel
hkm veren, her ii yerli yerince yapan mutlak yetki ve
egemenlik sahibidir.
te Allah, sonsuz ilim ve hikmetiyle size u kanunlar
uygun gryor:
EVLLK HUKUKU
 0  X 1 ]5 '
58 x      `  G a U  X   J
"M T
`   &  T

U J

0 & @ ,  6  `
219. Ey Muhammed! Sana, arap ve benzeri sarholuk verici, uyuturucu maddelerin, alkoll ieceklerin ve
loto, piyango, bahis, kumar gibi ans oyunlar oynamann, ansa bal bir ilem sonucunda bir mal veya para
kazanmann hkmn soruyorlar. De ki: Gerek sarholuk verici maddeler ve gerekse kumar olsun, her ikisinde de byk bir gnah ve ayn zamanda insanlar
iin baz kk faydalar vardr. ki ve kumarda insanlar elendirme, ticar hayat canlandrma gibi birtakm
nisb faydalar bulunabilir. Fakat bunlarn gnahlar ve
yol at zararlar, salad faydalarndan ok daha
byktr.27 Kk ve hayal bir fayda iin, kesin ve genel bir zarara dmek de akl ii deildir. yleyse, ikinin ve kumarn az da ou da kesinlikle haramdr.
0  ,  o V 0 ; U1  / 6 A % 1

221. Ey mminler! Allahn birliine ve hiret gnne


iman etmedikleri srece, Allaha e ve ortak koan o
mrik kadnlarla evlenmeyin. nk zgrlnden yoksun olsa bile inanl bir kadn, zgr ama
mrik olan bir kadndan daha hayrldr; o mrik
kadn, baz zellikleriyle hounuza gitse de. Toplumsal
stats ne kadar dk olursa olsun inanl bir kadn;
gzellii, asaleti, zenginlii gibi zellikleri ile hounuza
giden mrik bir kadndan ok daha hayrldr. Dolaysyla, mmin erkekler ve kadnlar, Allaha ortak koan kimselerle hibir ekilde evlenmemelidirler. Fakat mmin
erkekler, zaruri durumlarda, Allahn varlna ve birliine inanan Yahudi ve Hristiyan kadnlarla evlenebilirler
(Mide, 5/5).
8 x       G a   X  ) 8, 
`(   &  T
"0 T
+
U J
0 U  X 1 ]5 '
] )  1 / [ I  \
QM ( 6     F &  U x  ] I ) 1 

M U
Bir de Allahn varlna ve birliine iman etmedikleri srece, mrik veya kfir erkeklerin mmin hanmlarla evlenmesine izin vermeyin. Zira Allaha ve
ahiret gnne iman eden bir kle, Allaha ortak koan
bir mrikten ok daha hayrldr; o mrik, zgrl, gc, itibar, zenginlii ve yakkll gibi maddi stnlk ve meziyetleriyle gznze cazip grnse de.
nk o mrikler, hayat tarzlaryla, her trl hl ve
hareketleriyle sizi cehennem ateine arrlar; o fakir
ve zayf Mslmanlarn inanp boyun edii Allah ise,
sizleri izniyle cennete ve sonsuz merhametiyle balamaya aryor. O hlde, Allah'n arsn brakp
da o mriklerle evlenmek suretiyle kendinizi atee
atmayn.
 Q(  1 +
8 1
c ` C 5 1 "@ A ,  
UA

Yine sana Allah yolunda neyi infak edeceklerini,


fakir ve muhtalara hangi mallarndan ne kadar vermeleri gerektiini soruyorlar. Onlara de ki: Malnzn
tamamn deil, ihtiyacnzdan arta kalan harcayn. A
gzllk edip servet stne servet ymayn; ama iyilik
edeceiz diye kendinizi ve ailenizi muhta duruma drecek ekilde tasaddukta bulunmaya da kalmayn. Ancak
seferberlik, doal afet gibi olaanst durumlarda, asl
ihtiyacnz olan mallardan da infak edebilirsiniz.
5  "T
" T
A ,  
 
T
8 1 /  C `
*
1 J
+
te Allah, gzelce dnp ibret alabilesiniz diye
size yetlerini byle ak ve ayrntl bir ekilde bildiriyor.
! 6 )
kR
0  a
J

Dnya ve hiret hakknda gzelce dnp ibret


alabilesiniz ve her iki lemde huzura, mutlulua, kurtulua ulaabilesiniz diye.
YETMLER
6 a R ":   i 0 G a "@  v ? o V ]0 
"0 T
5!    / 6 A % 1

220. Ey Muhammed! Sana, yetimlere kar nasl davranmak gerektiini soruyorlar. De ki: Onlarn durumunu iyiletirmek iin kendileriyle ilgilenmeniz,
gnaha gireriz diye onlardan uzak durmanzdan ok daha iyidir. Eer onlara karrsanz, yani onlarla bir
arada ili dl yayorsanz, onlar incitecek, rencide
edecek sz ve davranlardan saknn. Unutmayn ki,
onlar sizin akrabanz ve din kardelerinizdir. Onlarn

te Allah, yetlerini ve hkmlerini insanlara byle ak ve net olarak bildiriyor ki, dnp t alsnlar da, kendilerini dnyada ve hirette zarara uratacak davranlardan uzak dursunlar.
I U
J !
  R
* ( &  kR  %
* : o V !
0 ( &    / 6 A % 1

27
Dnya Salk rgt'nn Trkiye'nin de aralarnda bulunduu otuzdan
fazla lkede yapt aratrmaya gre, dnyada ilenen cinayetlerin yzde 85'i,
boanmalarn yzde 80'i, aile ii iddet olaylarnn yzde 70'i, mala ynelik
sularn yzde 77'si, tecavz sularnn yzde 50'si, intihar ve intihara teebbslerin yzde 90', trafik kazalarnn ise yzde 70'i, akl hastalklarnn yzde
60 alkolden kaynaklanyor. Yine Dnya Salk rgt'nn aratrmasna gre, alkoll ikilerin neden olduu hastalk ve kazalar nedeni ile her yl 2,5 milyon insan hayatn kaybediyor. (Gazeteler)
kiden saknn, nk o btn ktlklerin anasdr. buyuran Peygamber
(sav.) ne kadar da doru sylemi! (Nesai, Eribe 44; Sahih-i bn-i Hibban,
5348; Beyheki, uabul- man- 5198)

1 
S
!'

0 " `  
  :   R   @ R M @ 1 ]5 '
 :   ; 

 (5
1 +
 1( @ 5 &  S
222. Ey Peygamber! Sana kadnlarn ayba hlini
soruyorlar. De ki: Bu, cinsel ilikiye mani bir kirlilik
41

ve kadna eziyet veren bir eit hastalk durumudur. O


hlde, ayba dnemlerinde kadnlarnzdan cinsel
iliki anlamnda uzak durun ve temizleninceye kadar
onlara yaklamayn. Zira ayba dneminde cinsel ilikide bulunmak, her iki taraf iin de tehlikeli ve zararldr.
Fakat cinsel iliki dndaki pme, kucaklama gibi
olaan kar koca ilikilerini srdrebilirsiniz. det kanamas tamamen kesilip iyice temizlendikleri ve boy
abdesti aldklar zaman, cinselliin ftr seyrine uygun
bir ekilde, yaratlnzdaki doal igd ve eilimlere
gre, yani Allahn emrettii ekilde onlara yaklaabilirsiniz. Hi phesiz Allah, insanlk gerei meydana gelebilecek kusurlardan dolay tvbe edip kendisine
ynelenleri ve madd manev her trl pislikten, irkinlikten kanp temiz olmaya alanlar sever.
)  V " b 5 [ q ]6 " T
%
'

I 6

'
" ; 0 T
  R u "T
"` \s %
6J

L ve TALAK
slm ncesi Arap geleneklerine gre, erkek karsna
sinirlenip ona yaklamamaya yemin ederdi de, bu yemininden dnnceye veya onu boayncaya kadar ei kendisine haram olurdu. Bu sre zarfnda zavall kadncaz
ne kocasyla aile hayat yaayabilir, ne de ondan boanp
bir bakasyla evlenebilirdi. l ad verilen ve tamamen
erkein verecei keyf karara bal olan bu durum, bazen
yllarca srerdi. Allah, aadaki yetleri gndererek bu
zulme son verdi. Byle bir yeminin doru olmadn, ancak yemin edildii zaman da ona uyulmas gerektiini,
fakat bu srenin drt ay geemeyeceini bildirdi. Buna
gre, bu sre bitinceye kadar erkek karsna dnmedii
takdirde evlilik sona erer ve kadn baka biriyle evlenebilir:
I 6   X 1  1C( A 
" !'(  H 
 R sr IR  R M @ q , 
   "@ %

223. Ey iman edenler! Kadnlarnz sizin tarlanzdr. Sizin iin salkl bir nesil yetitirmeleri ynyle hanmlarnz, bereketli ve gzel rnler veren bir baheye
benzerler. yleyse, hedef reme organ olmak artyla,
tarlanza dilediiniz zaman dilediiniz biimde varabilirsiniz. Kar koca ilikilerini yalnzca cinsel bir haz
arac olarak deerlendirmeyin. Ayn zamanda, ileride size fayda verecek salkl bir nesil yetitirmek ve hirette
sizi kurtaracak gzel davranlarda bulunmak suretiyle
kendiniz iin ileriye hazrlk yapn. Allaha kar
gelmekten saknn ve sonunda Ona kavuacanz
bilin. Allahn emir ve yasaklarna riayet edin, ktln, gnahn her eidinden uzak durun. Bir gn mutlaka Allahn huzuruna kacanz ve o gn, yapp ettiiniz her eyin hesabn vereceinizi asla unutmayn. Ey
Peygamber, bu ilkelere bal kalan mminleri, dnyada
salk, huzur ve baar; hirette ebed kurtulu ve saadet
ile mjdele!
YEMN

l  


6 & 1J

+ A =  ; 5 "  T
A , x J

0 U

226. Elerine yaklamamaya yemin edenlerin, en


fazla drt ay bekleme haklar vardr. Eer bu sre
iinde piman olup hanmlarna yeniden dnerlerse,
elbette Allah ok balayc, ok merhametlidir. Bu
irkin duruma son verdii iin koca balanacaktr. Fakat yemininden dnd iin yemin kefaretini demesi
gerekir.
" !A(  !&(

 R v   Z 

6 I& A 
U(  X &  
+
 0 Vv  "T

227. Eer bu sre iinde elerini boamaya karar


verirlerse, unu hi unutmasnlar ki, Allah her eyi iiten, her eyi bilendir. Buna gre iyice dnp doru
karar versinler, elerine hakszlk etmesinler. Eer drt
ay iinde elerine geri dnmezlerse, bu sre biter bitmez
boanma otomatik olarak gerekleecek ve evlilik sona
erecektir. Bundan sonra ayet kadn da isterse, yeni bir
mihr ve nikh ile tekrar evlenebilirler.
0 I V y A  @ %
; A & 
6  =  w 1 

228. Boanm kadnlar, bakasyla evlenmeden nce tam det dnemi sresince, kocalarnn evinde
kendilerini gzeterek beklerler.
  !
0 a
   X 1  ` '  @ 
kIR( 
A a   &5T 1  @  o 1 J
J

" !A(  !&(

224. Olur olmaz ettiiniz yeminleriniz sebebiyle,


Allahn adn iyilik yapmanzn, ktlklerden kanmanzn ve insanlar arasnda bar ve uzlama
salamanzn nnde bir engel hline getirmeyin.
Sizi herhangi bir iyilikten alkoyacak veya bir ktle,
zulme srkleyecek yeminler etmeyin. Eer bilinli ve
kastl olarak byle bir yemin etmiseniz, derhl kefaretini deyip bu yemini bozmalsnz. Unutmayn ki, Allah
her eyi iitendir, her eyi bilendir.
 A V B 8 %
6 & 1 kIR( F A  

" 0 T
` &  "` C a
" ` C a
X1 T
 " T
X1 J

Eer Allaha ve hiret gnne gerekten inanyorlarsa, Allahn rahimlerinde yarattn, yani hamile
veya detli olduklarn gizlemeleri onlara hell deildir.
Kadnn, iddet ad verilen bu sreyi beklemesinin
amac, hamile olup olmadnn anlalmas ve boanma
gibi nemli bir konuda kocaya bir kez daha dnp kararn gzden geirme frsatnn verilmesidir. Boanm
kadnlar, bir bakasyla evlenmek iin; 1- det grmekte
olanlar det dnemi, 2- Herhangi bir sebeple det olmayanlar ay, 3- Hamile olanlar doum yapncaya kadar, 4- Kocas lm kadnlar ise drt ay on gn iddet
beklerler. Gerdee girmeden boanm kadnlarn beklemelerine gerek yoktur, onlar boanr boanmaz bir
bakasyla evlenebilirler.
ddet bekleyen kadn, nc deti grmeye balad
anda boanma gereklemi olur ve artk diledii kiiyle
evlenmekte serbesttir. ster bir bakasyla evlenir, isterse talak hakk da kullanlmamsa yeni bir nikh
ve mihr (erkein evlilik bedeli olarak kadna verdii mal
veya para) ile eski kocasna geri dner.
0 '
@  5  , 
v ? I /  kR(  : '  

" !A( '


 H

225. Allah sizi, yemin amacyla olmakszn yahut aznzdan kaveren ya da doru olduunu zannederek ettiiniz, fakat daha sonra yle olmad anlalan yeminlerinizdeki yanlgdan dolay sorumlu tutmaz. O sizi
ancak, kalplerinizin kazandklarndan ve bilerek, isteyerek ettiiniz yeminlerden sorumlu tutacaktr. nk Allah afrdur, halmdir. ok balayc, ok merhametlidir. Sonsuz efkatiyle kullarna yumuak ve hogrl davranr, onlara ceza vermekte asla acele etmez.
te Allahn sizi sorumlu kld yeminle ile ilgili konulardan biri:
42

ster bin (caylamayan) ister ric (caylabilir) talakla


boanm olsun, iddet bekleyen kadna aktan evlilik
teklifi yapmak yahut dnr gndermek haramdr. Ancak
bu niyetin, st kapal olarak kadna hissettirilmesinde
bir saknca yoktur (Bakara, 2/235). Kadnn beklemesi
gereken bu sre iinde kocalar barmak isterlerse,
onlar geri almaya, kadna talip olabilecek dier erkeklerden daha ncelikli hak sahibidirler. nk boanma henz gereklememitir. Koca, yeni bir nikha ve
mihre gerek kalmakszn talaktan dnp eini tekrar
alabilir. Bu sre zarfnda kadn hl kocasnn nikh altndadr.

"c !T( '


Z 1Z(  
0 #
! @  A  
 A
#
u  ,&    @ !A  C(  o y   @ 

te bunlar Allahn izdii snrlardr, sakn onlar amayn. Kim Allahn snrlarn aarsa, ite
onlar zalimlerin ta kendileridir.
Evet, kadnn bekleme sresi sona erinceye kadar kocas onu boamaktan vazgeip evlilii srdrme hakkna
sahiptir. Fakat bekleme sresi dolduktan sonra piman
olup hanmn geri almak isterse, ancak einin rzasyla
ve yeniden nikh kyp yeni bir evlilik bedeli deyerek
onunla tekrar evlenebilir. Bu hkm, birinci ve ikinci boamalar iin geerlidir. Ancak:
 R 0 G H #
 R

U #
) ,  Q  o
U ]5 '
 v R @ ; A p
v R @ ; A p
T
 ,I #

0 ')
;( 1  IU }
w 1  I& @ !A 
&!
230. Kocas onu nc kez boarsa, bundan byle
kadn baka bir erkekle formalite icab deil, gerek
bir nikhla evlenmedike, bir daha kendisine hell
olmaz.28 Kadnn evlendii bu ikinci kocas da kendi rzasyla onu boarsa, ayet eski kocas onu geri almak isterse ve her ikisi de yeniden evlendikleri takdirde Allahn snrlarn koruyabileceklerine inanyorlarsa,
kadnn bekleme sresi dolduktan sonra yeniden evlenmelerinde ikisine de gnah yoktur.
& A ,1 @  ; U ! 8 1 
')
/ A 

Bilinen adalet ve hukuk kurallar erevesinde,


kadnlarn kocalarna kar ykmllkleri olduu
gibi meru haklar da vardr. Fakat erkeklerin grev
ve sorumluklar daha ar olduu iin, onlarn kadnlar
zerindeki haklar bir derece daha fazladr. nk
ailenin geimini salamak, yuvay tehlikelerden korumak ve benzeri grevler, ruhsal ve bedensel zellikleri
itibariyle bu greve daha uygun olan erkein omzundadr. Unutmayn; Allah azzdir, tartmasz yetki ve otorite sahibidir, hakmdir, yersiz ve uygunsuz hkm
vermez, her ii yerli yerince yapar.


 ,&   %
' 1
R u
  v 
( %
0 %

Bunlar, bilinli ve duyarl bir toplum iin, Allahn


aka ortaya koyduu snrlar ve yasalardr, sakn
bu yasalar inemeyin!

%
I U
 : '
 ,&   : T
 F A 8 R  %
" 5 ; A p


R  @ A #

229. Kocaya, piman olduu takdirde eine yeniden


dnme imkn veren boama iki defadr. Erkek, birinci
ve ikinci boamadan sonra hanmna geri dnebilir.
Bundan sonra ya eini bir daha boamadan iyilikle
tutmal, ya da onu nc kez boad takdirde gzellikle serbest brakmaldr.
I
 o 1 J

0 ')
;( 1 J  IR  i1 J !  q  : & 5 ! I&  C a
  " T
&!

u  ,& 
231. Hanmlarnz boadnz zaman, bekleme
srelerinin sonuna geldiklerinde ya boamaktan
vazgeerek onlar gzellikle tutun, ya da srenin sona
ermesini bekleyip gzellikle serbest brakn.
) ; R /  o ,  1 
%
IC i 5  J Q0 %
 6 " A }
 : T
& J
M )5 ,5  l
!A  Z 6  I " T
!A  

B

& ,6 ` b Z : 
1
"   T
5T
 
d
, 1 & T 
"c !A(  k q o T
I& A 
; Q0 (  "T

Hanmlarnza mihr ya da hediye olarak verdiiniz


herhangi bir eyi, onlar boarken geri almanz size
hell deildir. Ancak, kar kocann her ikisi de evliliin
devam etmesi hlinde gnaha girerek veya birbirlerinin
hakknn ineyerek Allahn izdii snrlar ineyeceklerinden endie ediyorlarsa ve bu yzden koca, karsnn talebi zerine onu boayacaksa, o zaman baka.
&!
)5 R
Q0 ( 

')
R( & @ !A  
U#
;( 1 J " 5 a
 R
v R *
&!

Haklarn inemek ve kendilerine zarar vermek


iin her bekleme sresinin sonuna doru boamaktan
vazgeip sonra yeniden boamak suretiyle onlar alkoymayn. Kim byle yaparsa, ancak kendisine
zulmetmi olur. Sakn bu ve benzeri davranlarla Allahn yetlerini hafife almayn! Allahn size sunduu nimetleri ve t almanz iin size bahettii
kitab ve hikmeti29 dnn. Allaha kar gelmekten de saknn ve bilin ki, Allah her eyi bilmektedir.

I U
@  #
 T
, v R  @ A #
 F A 8 R  %
U1  : A E
" 5 ; A p

Ey slm toplumunun hkimleri, yneticileri ve aile


bykleri! Bu tr sorunlar yaayan iftlerin, evlilikleri
devam ettii srece Allahn izdii snrlar ineyeceklerinden siz de endie ederseniz, bu durumda
kadnn, kendisini boamas karlnda kocasna bir
bedel demesinde ikisine de gnah yoktur. Kadnn
erkek gibi dorudan boama yetkisi yoktur. Ancak kendi
istei ile evlilii sona erdirmek isteyen kadn, evlilik bedelini kocasna iade etmek artyla, slma gre yetkili
saylan hkim araclyla evlilii sona erdirebilir. Bu durumda, kocalk grevini ihmal etmedii hlde, srf karsndan kaynaklanan sebeplerle eini boamak zorunda
kalan kii, karlkl anlamaya bal olarak, verdii mihrin bir ksmn veya tamamn geri alabilir. Taraflarn anlaamamas durumunda, erkee iade edilecek mihr miktarna hkim karar verir.
 " : / [ I  \R 
  & d
')
')
) , 51  M :)5 , v R 
/ A 

0  ,&   "@ U ! l


232. Kadnlarnz boadnz zaman, bekleme
sreleri sona erince, eer kendi aralarnda uygun
biimde anlarlarsa, anlamsz bir kskanla kaplp
da onlarn baka bir erkekle veya daha nceki kocala28

talakla boanan bir kadnn eine tekrar dnebilmek iin bir baka erkekle geici olarak veya formalite icab evlenmesi haramdr. Peygamber (sav),
hlle nikh denilen bu ahlakszca davran lanetlemitir (Tirmizi, Nikh 28;
Nesa, Talak 13; bn-i Mce, Nikh 33; Drim, Nikh 53).
29
Kitap, Allahn emir ve yasaklarn bildiren ilh hkmlerdir. Hikmet ise,
kitapta yer alan bu hkmleri doru anlayp pratik hayata uygulama yeteneidir ki, bu yet balamnda hikmet, Peygamber (s)in Snnet ad verilen rnek
hayatdr.
43

ryla evlenmelerine engel olmayn. Yahut ey veliler


ve aile bykleri! Velisi olduunuz bir kadn boand
eski kocasyla yeniden evlenmek isterse, sakn bu evlilie mani olmayn.
 !
 ]` " T
  0 a
U  ` Q( 
 1 / 
0 @ p " T
   X 1 "T
J

bn mutlaka soracan bilin. Dnyann hukuk ve adalet sisteminden bir ekilde kap cezadan kurtulabilir
veya onlar aldatabilirsiniz. Fakat her eyi bilen ve gren Allahtan gizlenemez, Onu aldatamazsnz.
KOCASI LEN KADIN
slm ncesi Arap geleneklerine gre, kocas len
kadn bir yl boyunca bakmsz bir hcreye kapanr, en
irkin elbiselerine brnr ve neredeyse hibir temiz
eye el sremezdi. Ayrca gerek kendi akrabalar gerek
kocalarnn yaknlar tarafndan ar basklara maruz
kalrd. te bu soruna zm olmak zere Allah, dul
kadnn bekleme sresini ksaltarak ve zerindeki basklar kaldrarak onun huzur ve gven iinde yeni bir
aile hayatna kavumasn salayan yetleri gnderdi:
U R 5 1  1C( 
C 1 " T
6  =  w 1 #
M @    q ,  @  %

& A , J "56 " A ,1 


Sizden Allaha ve hiret gnne inananlara tlenen ite budur. Zira bu, size yakan en erdemli ve
en temiz davrantr. yleyse, yersiz kskanlklara
kaplarak Allahn yasalarn inemeyin. Unutmayn ki,
her eyi en ince ayrntsyla ve mkemmel biimde ancak
Allah bilir, siz bilemezsiniz.
0   l  " 5 1  & +
 : J  ,l
) 
1
A  ` +
 '

233. Nikh altnda olsun boanm olsun btn anneler, emzirme sresini tamamlamak isteyen kocalar iin ocuklarn tam iki yl emzirirler. ocuun
fizyolojik ve psikolojik geliimi iin en uygun emzirme
sresi iki yldr. Bu sre, boanm ailelerin ocuklar
iin de geerlidir. Geri boanma durumunda ocuk ncelikle babaya verilir. Bununla birlikte, iki taraf da isterse, iki yl boyunca emzirmesi iin ocuk anneye braklr.
Bu sre zarfnda baba ocuu annesinden alamaz. Anne
de ocuunu emzirmekten kanamaz. Bu onun iin hem
bir hak, hem de grevdir. Eler karlkl anlap bu sreyi ksaltabilirler. Fakat ocuun iki yldan daha uzun sre
emzirilmesi uygun olmaz.
 6
 J
A T
M@ ,
J
0  ,&    @  % ` @  V Q  ]  &  A 

234. inizden len birinin geriye brakt hanm,


evlenmeden, sslenmeden ve grcye kmadan kendi
bana drt ay on gn bekler. Bu sre iinde hem hamile olup olmadn anlam, hem de abucak evlendii
takdirde incinebilecek olan kocasnn yaknlarnn yasl
duygularn hafifletmi olur. Yine bu sre iinde renkli ve
gsterili elbiseler giymemeli, dikkat ekici taklar takmamal, evlilik teklifi almak arzusu ile sslenip ortaya
kmamaldr. Bu arada koca lmeden nce, einin bir
yllk geimini salayacak miktarda nafakay vasiyet etmi olmaldr (Bakara, 2/240). Eer bu vasiyet yaplmamsa, hkim onun mirasndan nafakay alp kadna verir.
Bu bekleme sresinin asl gerekesi kocann lmdr. Bunun iin, kocas lm olan kadn gerdee
girmi olsa da olmasa da, det grse de grmese de, evlenmeden nce drt ay on gn bekler. Eer kadn hamileyse, ocuunu douruncaya kadar beklemelidir. Drt
ay on gn dolmadan nce doum yapsa bile, bu sreyi
tamamlamas gerekir. Bekleme sresini dilerse kocasnn evinde, dilerse baka bir yerde geirebilir.
!A  


R( "T
U#
 F A   R
v R  @ A #
6 kIR(  A , R &!
0  ,&    @ %

Boanm kadn ocuunu emzirdii srece, onlarn


yiyecek, giyecek ve barnma gibi ihtiyalarn uygun
biimde karlamak ocuun babasna den bir
grevdir. Bununla birlikte, hi kimse gcnn yettiinden fazlasyla ykml tutulamaz.
/M  o y 
] A    ) ( Q    J  :)     ) I E J

Ne anne ocuundan dolay skntya uratlsn,


ne de ocuun babas. ocuunu iki yl emzirme dnda, onun bakm, yetitirilmesi, eitimi gibi esasen babaya ait olan sorumluluklar anneye yklenmemelidir. Ayrca, gcnn zerinde nafakayla ykml tutularak babaya sknt verilmemelidir. Bu ihtiyalar karlayacak
nafaka miktarnn belirlenmesi, takip ve denetimi, slm
ynetimin ve mahkemelerin grevidir. Baba ne ile ykmlyse, miraslar da aynsyla ykmldr. Baba
ld takdirde, onun bu grevini miraslar stlenmelidir.
0 & @ !A  
U#
   J= R  R
v R @ &   U

G8( a A & , & 

Kocas lm olan kadnlar bu drt ay on gnlk bekleme srelerini bitirdikleri zaman, artk kendileri
iin mrf olan30 yapmalarndan dolay ne onlara ne
de size bir gnah yoktur. Bundan byle ne kendi ailelerinden ne de lm kocalarnn akrabalarndan hi
kimse onlara karamaz. Mmin bir hanma yarar biimde sslenebilir, yeni evlilik teklifi alabilir ve istedii
kimse ile evlenebilirler. Bu gibi hususlarda onlar sakn
engellemeye kalkmayn. Unutmayn ki, Allah yaptnz
her eyden haberdardr.
%
!A  
I U
"0 T
R( "T
U#
8 a
 Q(  "5 l  &!
J
6 kIR( "5 UU`  %
I
6 
0 R , J V ;  J 
 :  )J T
" A 
 @  6 ` C 5
"T
  ; ) Z , J
Q0 A #


 A 81 ]5 '
5T
TU
235. Byle kocas lm olan ve bekleme sreleri
hlen devam eden kadnlarla evlenme isteinizi st
kapal olarak onlara bildirmenizde veya iinizde
byle bir niyeti gizlemenizde size bir gnah yoktur.
Byle kadnlarla evlenme isteinizi, Seninle evlenmek

Eer eler kendi aralarnda danp anlaarak


henz iki yl dolmadan ocuu stten kesmeye karar
verirlerse, bunun da bir sakncas yoktur. Ayrca,
boanm kadn ocuunu emzirirken, eski kocas ile istiare ederek iki yl dolmadan ocuu stten kesip babasna verirse, bu da gnah deildir.
I, l
!A  
%
"5 !  I "5 &A
" T
 "
U#
v R "` J
w
G=(  A & , &  
I& A 
;
0  ,&  

Eer ocuklarnz baka bir stanneye emzirtmek


isterseniz, hak ve adalet llerine uygun olarak cretini dediiniz takdirde, bunun da bir sakncas
yoktur. Yeter ki, btn bunlar yaparken Allaha kar
gelmekten saknn ve Allahn, yaptnz her eyi
grmekte olduunu ve tm yapp ettiklerinizin hesa-

30
Mrf, Kurn ve Snnetin onaylad; bu iki kaynakta aka zikredilmedii takdirde akl, tecrbe ve saduyunun benimseyip gzel grd det,
gelenek ve teamllere denir.

44

istiyorum, nikhna talibim gibi szlerle aka sylemek caiz deildir. Ancak rnein, Ben evlenmeyi dnyorum veya Sen iyi, ho bir kadnsn gibi kinaye
yoluyla bu niyetinizi onlara bildirebilirsiniz. Sizin i
dnyanz sizden daha iyi tanyan Allah, o kadnlar
gnlnzden geireceinizi bilmekte ve bu doal
tepkinizden dolay sizi mazur grmektedir. O hlde, evlilik isteinizi onlara st kapal olarak bildirebilirsiniz.
Fakat onlarla ke bucakta gizlice bulumak zere
szlemeyin. Ancak bu, onlarla hibir ekilde grmeyeceksiniz anlamna gelmez. Beer ilikilerin gerektirdii lde ve slmn ngrd ahlk ve edep kurallar erevesinde onlarla grp konuabilir, uygun bir
ortamda onlara meru ve gzel szler syleyebilirsiniz. Bu arada, beklemeleri gereken sre dolmadan,
yani nceki kocalarndan hukuken tamamen ayrlmadan, aranzda nikh kararlatrmayn. Bu konuyu
aka konuup aranzda evlilik karar almayn.
%
"c !A( '
I& A  M C 'R "T
I& A 
 H 
6 kIR(  " A ,1 

nikh ba elinde olan koca mihrin tamamn eine


balarsa, o zaman baka. Erkek, mihr miktarn belirledii, fakat cinsel ilikide bulunmadan boad kadna isterse mihrin yarsn deil tamamn verebilir. Yahut
kadn mihr hakkndan vaz geerse, o zaman hi mihr
vermeyebilir de. Bu, tamamen karlkl rza ve anlamaya baldr. Fakat ey erkekler, sizin kendi hakknz
balamanz, yani cmertlik edip mihrin tmn einize brakmanz, drst ve erdemli kiilerin zellii olan
takvaya daha uygundur. Her eyi kat hukuk kurallar
erevesinde deerlendirmeyin. Bu kurallara riayet etmekle birlikte, zaman zaman alicenaplk gstererek birbirinize ltuf ve ikramda bulunmay da ihmal etmeyin. Hi kuku yok ki, Allah yaptnz her eyi
grmektedir.
Buraya kadar saylan toplumsal grevleri, ancak Allaha kar sorumluluunun idrakinde olan bir mmet
yerine getirebilir. Bu sorumluluun idrakine ise, en mkemmel ekilde ancak namaz ile ulalabilir:
ORTA NAMAZ
R '
5( 6 V 

]A  d
+
 V 
] A =
A =

yi bilin ki, Allah gnlnzden geen her eyi


bilmektedir. O hlde, Ondan gelen emirler dorultusunda yaayn; gnahn ve ktln her eidinden saknn. unu da iyi bilin ki, Allah ok balaycdr,
hilm sahibidir. Sonsuz efkatiyle kullarna yumuak ve
hogrl davranr. Ceza vermekte acele etmez, tvbe
etmesi iin kuluna bir daha, bir daha mhlet verir.
" T
!A  
I U
&  "   %
M E1( R  @  l
    : %
U#
" 5 ; A p
J

238. Ey iman edenler! Namazlar ve zellikle de orta


namaz titizlikle muhafaza edin; yrekten bir sayg
ve ballkla Allahn huzurunda kyama durun. Dinin
direi olan namazlar, her trl anmaya, ypranmaya,
gevemeye kar titizlikle koruyun. Namaz mekanik hareketlere dntrmeden, okuduklarnz anlayp zmsemeye alarak, vaktinde ve gerei gibi kln. zellikle
de, i hayatnn insan en ok megul ettii, namazn geciktirilmesine, abucak klnp geitirilmesine ve hatta
terk edilmesine sebep olan vakitlerdeki namazlara, rnein, ikindi namazna gereken dikkat ve zeni mutlaka
gsterin. Daha da nemlisi, namaznzn, ibadetin btn
gzelliklerini iinde barndran, bireyi ve toplumu her
trl arlktan, ktlkten uzak tutan bir namaz olmasna gayret edin. Sizi stn ahlk meziyetlerle donatarak orta yolu izleyen dengeli, ll, uyumlu, dil ve iyiliksever bir mmet konumuna ykseltecek olan bu namazlar derin bir bilin ve duyarlkla klarak muhafaza
edin.
 "  "T
& A  & ` 
6 T
 ` R "5 U I  R M 6 8 ` J#
 R "5 a
 R

M : , 5 
236. Kendilerine henz dokunmadan, yani gerdee
girmeden veya evlilik bedeli olan mihr miktarn belirlemeden yahut her ikisini de yapmadan hanmlarnz
boamanz size gnah deildir. Henz gerdee girmeden ve mihr de belirlemeden einizi boarsanz, gnllerini ho edecek gzel hediyelerle onlar sevindirin.
U( %
+

& ] A  ; '
& ] A 
M  ,&    5 M ) V w ; & ] A  ) V

mknlar geni olanlar kendi gc lsnce, kstl olanlar da yine kendi lsnce teselli edici hediyeler vererek onlar faydalandrmaldr. Bu, iyilik ve
erdem sahibi kimseler iin insan ve ahlk bir grevdir.
Koca cinsel ilikide bulunmadan ve mihr miktarn da
belirlemeden eini boarsa, teselli edici gzel hediyelerle
onu sevindirmelidir. Cinsel ilikide bulunduu, fakat
mihr belirlemedii eini boad takdirde, sosyal konumu ona benzeyen kadnlar l alarak ona ortalama bir
mihr vermelidir. Cinsel ilikide bulunduu ve mihr miktarn da belirledii eini boarsa, ona mihrin tamamn
vermelidir. Mihr belirledii, fakat cinsel ilikide bulunmadan boad kadna gelince:

&  o 8V   : & 5 ; A p

= U R E1( R  @  "5 l R ) V  : %
I
U
 V I  , 
 ! ) (  ; ) C(   ,1  ,1 J " 5 l R
0 T

U ! o E  %
G=(  A & , &  
" 0 T
U J 0 ; 5A

& A ,

239. Ama eer dman, yrtc hayvan, doal afet ve


benzeri nemli bir tehlikeden korkar da durup namaz
klacak imkn bulamazsanz, o zaman yryerek veya binek zerinde, yani durum neyi gerektiriyorsa, gcnz yettii kadaryla namaznz kln (Nis, 4/102).
Ancak bariz lm tehlikesi, dmanla gs gse arpma gibi daha acil ve tehlikeli durumlarda namaz kazaya brakabilirsiniz. Bu gibi tehlikeli durumlardan kurtulup gvene kavutuunuz zaman, Allah size daha
nce bilmediklerinizi nasl rettiyse, siz de namaz
gzelce klarak ve Onun yetlerini srekli gndemde tutarak Onu ylece ann.
NAFAKA

U R 5 1  1C( 
G H   ]  5 "@ #
C 1 " T
J ! ?
 M #
!A  


U#
v R  # a  R
6 kIR(  A , R  kR( "T
0  ,   @ %
M  a

237. Eer mihrlerini kararlatrdktan sonra henz kendilerine dokunmadan onlar boarsanz, bu
durumda mihrin yarsn vermelisiniz. Ancak boanan kadn alaca mihr hakkndan vazgeerse yahut

" !T( '


Z 1Z( 

240. inizden, geride hanmlarn brakarak leceklerini dnenler, elerinin koca evinden karl45

maya ihtiya duymakszn bir yl boyunca geimlerini salayacak kadar nafakay vasiyet etsinler. Geri
bu kadnlarn, sz edilen bir yl zarfnda kendi arzularyla kocalarnn evini terk ederek kendileri hakknda
hukuk ve ahlk kurallarna uygun iler yapmalarndan
mesela evlenmelerinden dolay size bir gnah
yoktur. nk kocasnn evinde kalmak kadnn grevi
deil hakkdr ve kadn hakkn kullanp kullanmamakta
zgrdr.
Bu hkmleri iyi belleyin ve harfiyen uygulayn.
Unutmayn ki, bunlar size emreden Allah azizdir,
hakmdir. Sonsuz izzet ve kudret sahibidir, gcne asla
kar konulamaz. Bununla birlikte, hikmet ve adalet sahibidir de. Yaptn hikmetle, yerli yerince ve en salam
biimde yapar. Daima en gzel, en doru ve en faydal
hkm verir.
Daha sonra inen ve kadna, len kocasnn mirasndan
belli bir pay verilmesini ngren miras yetlerinin, bu
vasiyet zorunluluunu kaldrd zannedilmemelidir.
nk miras ayr bir hak, nafaka ayr bir haktr. O hlde
koca, kendi lmnden sonra hanmnn bu hakkn garantiye almak zere vasiyette bulunmak zorundadr. Vasiyet etmemi olsa bile, hkim onun mirasndan nafakay
alp kadna vermelidir. Nitekim:
;( 5 & ] A  ; '
+
; A & A 

0  ,&    5 

sebat ve kahramanlk gsterip direndikleri, canlarn ve


korunmas gereken dier deerleri savunduklar zaman
Allah'n izniyle yeniden hayat bulan nice milletlerin rnekleriyle doludur. Demek ki, Allah'n hkmnden kalmaz ve hi bir zaman Ondan mit de kesilmez. Allah'n hkmnden kurtulmak iin ne lmden
kamak ne de lme komak akl ii deildir.
`  T
]A  o ER C  
 1 J 
 T

 
U
U

Dorusu Allah, insanlara kar sonsuz ltuf sahibidir. Byle arelerin tkendii, artk yaama imknnn kalmad zannedilen anlarda bile yeniden hayat
verir. Ne var ki, insanlarn ou, bunca nimetleri kendilerine baheden Rablerine gereince kretmezler.
Nitekim ehit olma arzusuyla savaan Mslmanlar,
sayca ve silaha kendilerinden daha stn olan, fakat
ehadet bilincine sahip olmadklar iin can derdine den, srf lmemek iin savaan nice ordular bozguna uratmlardr. O hlde ey inananlar, bellara urayp darmadan olmak istemiyorsanz lmden korkmayn, aksine:
" !A(  !&(

o!
I& A 
8(
kR( A  V

244. Allah yolunda malnzla, cannzla savan. Yaama sevgisi ve lm korkusu, sizi Allah yolunda savamaktan, kfre ve zulme kar mcadele etmekten alkoymasn. unu iyi bilin ki, lm de hayat da Allah'n
elindedir ve Allah her eyi iiten, her eyi bilendir.
0 Gy( ` R, l I Q  Q   E! R U %

'
l
V 
 ; 1 C(  

241. Boanm kadnlarn, adalet llerine uygun biimde kocalarndan nafaka alma haklar vardr. slm llere gre meru ve yetkili saylan bir
hkim, elerin durumunu ve iinde bulunduklar toplumsal artlar gz nne alarak nafakann sresini ve
miktarn belirler. Kadn, bu sre dolmadan evlenecek
olursa nafaka sona erer. Yeme ime, giyinme, barnma
gibi ihtiyalardan ibaret olan bu hakk demek ve denmesini salamak, hakszlktan saknanlarn boynunun
borcudur.
A ,  Q(  1 " T
 
8 1 /  C `
c A ; , "T
+

245. Kim Allaha gzelce bir bor vermek ister ki,


Allah da bu borcu ona kat kat fazlasyla geri desin?
Her kim ihlas ve samimiyetle maln, cann ve sahip olduu dier nimetleri Allah yolunda feda ederse, Allah
bunu kendisine verilmi bir bor kabul edecek ve bu fedakrl yapan kulunu, sonsuz cennet nimetleri ve honutluu ile dllendirecektir.
=
81
, #
 Q ! u 

8 ; 1 

"0 : ! ' "


243. Binlerce kii olduklar hlde, dman ordular karsnda panie kaplp lm korkusuyla yurtlarn terk eden Yahudilerin ibret verici hline bir baksana! Bu yzden Allah, hayatn ve lmn yalnzca
kendi elinde olduunu, dolaysyla, lm korkusuyla grevi terk edenlerin, korktuklarndan ok daha byk felaketlerle yz yze geleceklerini gstermek zere, onlara ln! dedi, lmlerinden sonra da onlar yeniden diriltti. nsanlk tarihi, lmden korkarak vatanlarn savunmaktan ve Allah'n emrini yerine getirmekten
kanan, sr sr yurtlarn terk ederek ksa zamanda
dalp perian olan; fakat lmcl tehlikeler karsnda

246. Musadan sonraki dnemde yaayan srailoullarnn ileri gelenlerinin korkaklklarna, nefse
tapnmalarna ve disiplinsizliklerine bir baksana:
Milattan nce 1000 yllarnda Amalikallar srailoullar'na saldrm ve Filistin'in byk blmn ele
geirmilerdi. Hani onlar, Samuel adndaki Peygamberlerine peygamberlii retircesine, Bize dier milletlerde olduu gibi bir hkmdar tayin et de, onun
nderlii altnda Allah yolunda savaalm. demilerdi. Oysa byle cretkr bir tavrla Peygambere talimat vermeleri deil; onun emir ve talimatlara uymalar gerekiyordu. Zira savamalar gerekseydi Peygamber
onlara bunu zaten emredecekti.
srailoullarnn daha nceki dnekliklerini gayet iyi
bilen ve onlarn bu savama niyetlerinin altnda da Al-

242. te Allah, dnp ibret alabilesiniz diye


yetlerini size byle aklyor.
Aile hayatnz dzenleyen hkmlerden sonra, gelelim toplumsal hayatnz dzenleyen hkmlerin aklanmasna:
LM KORKUSU LM GETRR
lh yasalara gre, byk tehlikeler karsnda lm
korkusuyla panie kaplarak mcadeleden kaan toplumlar, ok daha byk zararlara urar, hatta yok olup
giderler. Bu gerei daha iyi anlamak iin, srailoullarnn gemite yaad u arpc rnee kulak verin:
; R
  
 " :" : 
" @  

 a  1C(  "   ]
1  #
u &  C '

Allah yolunda harcama yaparsak malmz azalr, fakir deriz diye dnmeyin. Unutmayn ki, kullarndan dilediinin rzkn ksan da, aan da yalnzca Allahtr. Ayrca hepiniz Ona dndrlecek ve yapp ettiklerinizin hesabn mutlaka vereceksiniz.
TLT ve CLT

(I
kIU(   v

] e

,

U
"
@

k
8
U




V

 ) ,  o1
&  "   ]

5;  " T
V 
!A  S
A 

0 o!
5 ` " 5 !%
 o : 
0 A  ;  J 
8(
kR( o  ; 6 T

0 U IU  6
o!
1   U # a ) V 
8(
kR( o  ; 6 J  IU     V

46

lah rzasndan baka eylerin yattn sezinleyen Peygamberleri, Ya size sava emredilir de savamazsnz? dedi. Buna karlk onlar:
Bizler dman tarafndan yurtlarmzdan karlm, oluk ocuumuzdan ayr braklmken ne diye
Allah yolunda savamayalm ki? dediler. Bunu sylerken, aslnda Allahn adnn ycelmesi ve dininin yeryzne egemen olmas iin deil; topraklarn, ailelerini,
menfaatlerini korumak ve dmandan intikam almak
iin savamak istediklerini itiraf ediyorlard. Allah da onlar imtihan etmek ve bu kstaha tavrlarndan dolay
cezalandrmak zere, Peygamberine onlarn isteini kabul etmesini vahyetti.
 " !A(  
5; ! @ " A  S
&(  d
+
" 0 @ U v!A( V J   
5 ` & A R

salayacaktr. Eer gerekten inanyorsanz, bu ayn


zamanda, Tltun komutanl konusunda sizin iin
kesin bir iaret ve apak bir delildir. Bylece, sz
edilen sandk geldi ve Tlt komutan olarak ordunun bana geti.
V *
o =
!A( 5 8 


!A R Q U  q & R M @ U  "T
 p
R & A R
U x  
  J kIU (  Q 6  R Q &, 1 "  kM U ( 
v!A( V J Q U    R M ( ) !  R H w H

"0 @ U
249. Tlt ordusuyla yola knca, Allah sizin sadakat ve sabrnz bir rmakla imtihan edecektir. Kim
o rman suyundan kana kana ierse benden deildir. Kim onun suyundan imez de sadece bir avu
dolusu ile yetinirse, ite o bendendir. Yani beni seven
ve emirlerime uyan disiplinli bir askerdir. dedi. Fakat
rmaa varr varmaz, ilerinden pek az hari,
Tltun emrini hie sayp o rman suyundan doya
doya, kana kana itiler.
V 0 ( U #
J   V *

Q ,  U   1C(  :  #
 x   ! U V p
& A R

1  1C( 


0   Gy( ` [ R B 8 A H A !A( V [ R  "` *
Vv  "@ 6 U d
 
 1(  =

Nihayet, Tlt ve beraberindeki mminler rma
geince, emre kar gelerek o sudan doyasya imi
olanlar, Bu gn Clt ve ordusuna kar savaacak
gcmz yok! dediler. lmden kamann mmkn
olmadn, bugn savata lmeseler bile baka bir gn
mutlaka leceklerini ve Maher Gn Allahn huzuruna kacaklarn bilen mminler ise, Arkadalar;
kendilerini sper g zanneden bu kfir ordular karsnda asla korkuya kaplmayn! Nice kk ve inanl
topluluklar vardr ki, byk fakat inantan yoksun
dev gibi ordular Allahn izniyle bozguna uratmtr. Zorluk ve skntlar karsnda dayanr, diren gsterir, inancnz kaybetmeden mcadele devam ederseniz,
Allahn izniyle zafer bizim olacaktr. Hi kukusuz Allah,
sabredenlerle beraberdir. dediler. Onlarn bu konumas, korku ve mitsizlie kaplan mminlerin kalplerine yeniden kuvvet ve cesaret verdi.
U )V B 8  ? U !A   R  IU    V (U #
 x   &  

Fakat onlara sava emredilince, ilerinden pek az


hari, Allahn emrinden yz evirdiler. Fakat Allah,
zalimleri ok iyi bilmektedir ve hak ettikleri cezay onlara mutlaka verecektir. Demek ki, Allahn honutluunu
kazanmak iin deil de kiisel karlar korumak veya
dmandan intikam almak amacyla yola kanlar, skntlarla yz yze gelir gelmez mcadeleyi terk edeceklerdir.
srailoullarnn istedikleri hkmdarn nasl tayin
edildiine ve Allahn emrinden nasl yz evirdiklerine
gelince:
"T
V
1 ]6 I V 0 T
A 

,  ) V 
/ A &  Q  T
 p
! @" 8 6 "@  

X1 " Q U / A &   '
 6 U !A 
0 &    ,

247. Peygamberleri onlara, Allah size hkmdar
olarak Tltu seti. dedi. Onlar, Biz bu greve
ondan daha lyk olduumuz hlde, o bizim bamza nasl hkmdar olabilir? stelik onun mal mlk de yok! diye itiraz ettiler.
A  k( X1 
V
!A  Q !  ?
 Q T


" 0 % x  " A ,  kR %  " T
" !A( 

0  I 1


Peygamber, Dorusu onu size hkmdar olarak


ben deil, bizzat Allah seti ve hem bilgi hem de beden gc bakmndan onu hepinizden stn kld.
Allah mlkn, yani yeryznde egemenlik g ve
yetkisini kullarndan dilediine verir. Allahn ltuf ve
merhameti pek genitir, O her eyi bilendir. Kimlerin
hkmdarla layk olup olmadn da ok iyi bilir. te
her eyi bilen Allah, sradan bir kyl ocuu olmakla
birlikte, ynetim ve sava tekniini ok iyi bilen ve ayn
zamanda gl bir cengver olan Tltu size hkmdar olarak seti. dedi.
V
" T
  U !T(
Q !R(
!   1 I Q( T
! ;  " T
 5
A  1 ! @" 8 6 "@  
[ I A &  Q A &   :
]
 1 J /  kR( 0 T
"5 U` " T
  &  

]  ; A  6 =
0 1( R T
6

250. Bylece mminler Clt ve ordusuyla karlatklarnda, Ey Rabbimiz, bu etin imtihanda zerimize sabr yadr, zorluklar karsnda bize dayanma
gc bahet! Dizimize derman, yreimize cesaret vererek admlarmz salam kl ve bu inkrc toplulua
kar bize yardm eyle! diye dua ettiler.
&  Q & A  & T  / A & 

"   :  Z @ R
 #
Q ! 
r o 5V *

+
c U(  X 

0  I 1
251. Nihayet Allahn izniyle onlar bozguna urattlar ve o srada gen bir asker olan Davud, teke tek
arpt Cltu sapan tayla ldrd. Daha sonra Allah ona hkmranlk kudreti ile hikmet bilgisi bahetti ve ona diledii eyleri retti. Allah Davuda,
madenleri ileyip zrh rme, dalara ve kulara hkmetme, gzel ses ve namelerle yetler okuma, yerinde
ve doru hkm verme, gzel ve etkileyici konuma gibi
bilgi ve yetenekler bahetti. O halde, Allah yolunda mcadeleyi asla terk etmeyin, unutmayn ki:

248. Peygamberleri, szlerine devamla onlara dedi


ki: Onun hkmranlnn almeti, teden beri savarken yannzda bulundurduunuz, fakat uzun zaman
nce dmann eline gemi olan kutsal sandn onun
vastasyla size ulamas olacaktr. Meleklerin ynlendirdii srcsz bir arabann tad o sandn
iinde, Rabbinizden mminin kalbine gven ve cesaret veren bir sekine, bir gnl ferahl ve Musa ile
Harun ailesinden kalan baz nemli eyalar, kutsal
emanetler ve hatralar vardr. O sandn bu ekilde size getirilmesi, kalplerinizin huzur ve gvenle dolmasn
47



]A  o ER 
R J 
 T
)%

U

,8 "@ E , 
J

atmadan nce, size verdiimiz nimetlerden bir ksmn Allah iin fakirlere ve ihtiya sahiplerine harcayn!
Unutmayn ki, Allahn kendilerine bahettii nimetleri
Onun yolunda harcamaktan kanan nankrler, zalimlerin ta kendileridir! Demek ki, btn sapmalarn, zulm ve hakszlklarn temelinde insanlarn Allah gereince tanyamamalar yatmaktadr. O hlde, Rabbinizi
sizlere tantan u mbarek yetleri can kulayla dinleyin:
YETEL-KURS
0 6 J U
C a
  J M ! ;  k  M : J Q  JI 

&(  , 
+

Eer Allah insanlarn bir ksmyla dier bir ksmn bertaraf etmemi olsayd, yani adaleti gerekletirmek isteyen iyi insanlara, zalimlere kar savama
yetki ve grevini vermeyip insanlar birbirlerine kar
savunmasz brakm olsayd, dnyada hakszlk ve zulm egemen olur, yeryz fesada boulurdu. Fakat
Allah, tm varlklara kar ltuf sahibidir. Bu ltfunun tecellilerinden biri de, hak ve adaletin egemen olmas iin zalimlere kar savaa izin vermesidir.
A(
&   &  / 6 0   / !A  : A 56 
+

1 / A 

255. O Allah ki, Ondan baka ilh yoktur. O, btn


evrenin hkimi ve mahlkatn biricik ilh, kulluk ve itaate lyk yegne ilh, mlkn tek sahibi olan Allah'tr.
Hi kimse hkimiyetinde, otoritesinde, mlknde ve ynetiminde O'na ortak deildir. O, sa Peygamber'den
sonra kilise evreleri tarafndan uydurulan Teslis (l
ilh) inancnda olduu gibi ayr tanrdan ibaret deildir. Yahudilerin Tevrata kartklar btl inanlarda
olduu gibi zayflk ve snrllklara sahip eksik ve muhta bir tanr da deildir.31 O hlde insan sadece Allaha
kulluk etmeli, yalnzca Onun szlerini dinlemeli ve ancak Onun rzasn kazanmak iin almaldr.
O Allah ki, Hayydr. Daima diridir ve hayatn biricik
kaynadr. Kayymdur. Kinatn nizamn elinde bulunduran, btn varlklar koruyup gzeten, yneten ve
ynlendirendir. Btn mahlkat, Onun kudret ve iradesiyle varlk ve intizamn srdrmektedir.
Ne bir uyuklama tutar Onu, ne bir uyku. Onun
mevcudat zerindeki hkm ve otoritesi snrsz; ltuf,
rahmet ve bereketi kesintisizdir. Her an her eyi grmekte, denetlemekte ve ynetmektedir.
kR  Q 

& %
0 J kR 

252. te bunlar Allahn yetleridir; onlar sana


hak olarak okuyoruz. Hak ve hakikat ile tam bir uyum
iinde olan bu mesajlar, doruyu ve gerei ortaya
koymak zere sana bildiriyoruz. nk ey Muhammed,
elbette sen, Allah tarafndan gnderilmi elilerdensin.
R o


@" E , R 
" A `  "@ U
  / A 
0 #
e , ]A "@ E , UAE

U! 8  " 1   ] %!

( U !
0 ) ;
   6) 1 
253. O eliler ki, biz onlarn bir ksmn dierlerine stn kldk. Peygamberlerden her birine, dierlerinden farkl stn zellikler bahettik. Onlardan
kimi var ki, Allah kendisiyle aracsz ve perdesiz olarak konumutur. Nitekim Allah Musa ile byle konumutu. Kimini de Allah daha baka stnlk ve derecelerle ykseltmitir. Meryem olu saya da beikte
iken konuma, lleri diriltme, hastalara ifa verme gibi
apak mucizeler verdik ve onu Kutsal Ruh Cebrailin vahiy ve ilham gc ile destekledik.
 
I  ) ,  ": ) ,   1C(  o 55 V
 T
U! 8   @ " #
 I q 
 

0 `  "@ U @"    U& R  A 5 a


Geri Allah insanlarn iradelerini ellerinden alp onlar zorla Hak Dine boyun edirmeyi dileseydi, o peygamberlerden sonrakiler, kendilerine apak mucizeler geldikten sonra ayrla dp birbirleriyle savamazlard. Fakat Allah onlar seimlerinde serbest
brakt. lerinden bir ksm, kendilerine bahedilen bu
zgrlk ve iradeyi ktye kullannca ayrla dtler
ve bylece kimileri inand, kimileri inkr etti.
 
)c 1( 1  o ,  1 
 T
 I q 
 A 5 5 V
Evet; Allah dileseydi, tabii ki birbirleriyle atmazlard; fakat Allah sizin snrl bilginiz ve arzularnz
dorultusunda deil, sonsuz ilim ve hikmeti gereince
dilediini yapar. Elbette Allah dileseydi btn insanlar
zorla imana getirir ve aralarndaki atmalar durdurabilirdi. O zaman hi kimse O'nun peygamberleri araclyla gnderdii hidayetten yz eviremezdi. Fakat insanlar belirlenmi bir yoldan gitmeye zorlamak, O'nun
dilei deildir. Zira O, insan yeryzne imtihan etmek
iin gndermitir. Eer insandan bu davran zgrl
kaldrlsayd, imtihan anlamn yitirir ve insann meleklerden, hayvanlardan ve bitkilerden farkl irade sahibi
bir varlk olarak yaratlmasnn bir anlam kalmazd.
J Q !R( ! J 1 k   1 o 8V  "` UV ;  & 6 IU   1C(  @ 1  I1
 " :  R T
 0    q J A a
  & d

Gklerde ve yerde ne varsa hepsi Onundur.


Kinatta var olan her eyin yaratcs ve sahibidir.
Q0 ( 6   J I ) U  1 C(  

Onun izni olmakszn, huzurunda kim efaat


edebilir? O affetmeyi dilemedike, gnahkrlar azaptan
kim kurtarabilir? Cehennemi hak eden zalimlerin cezadan kurtarlmas iin kim iltimas ve araclk edebilir?
Evrenin Hkiminin izni olmakszn hibir peygamber,
hibir melek ve hibir aziz O'nun nnde bir tek sz bile
syleyemeyecektir.
  " A ,1
M  I q &  J I Q( & A   k  ( ! 1 J " M @ A a  @" 1
)( 1 +

O, kullarnn nlerinde ve arkalarnda olan her eyi bilir. Onlarn gemite ve gelecekte, yaptklar ve yapacaklar, bildikleri ve bilmedikleri, akladklar ve gizledikleri, yapp gnderdikleri ve geride braktklar her
eyi bilir. Oysa onlar Allahn ilminden, Onun dilediinden baka hibir ey kavrayamazlar. nsan Allahn ilminden, ancak Onun izin verdii kadarn bilebilir. Allah insana, yeryz halifelii iin ihtiya duyaca baz evrensel kanunlar, enerjileri ve gleri kefetmesine imkn tanmtr. Bununla birlikte insann
iinde yaad kinat hakkndaki bilgisi, bilmediklerine
oranla milyonda bir mesabesindedir.

31
rnein Tevratta yle der: Yedinci gne gelindiinde Tanr yapmakta
olduu ii bitirdi ve yapt iten o gn dinlendi. (Tekvin, 2/2) O zaman Rab
uykudan uyanr gibi, arabn rehavetinden aylan bir yiit gibi oldu. (Mezmurlar, 78/65)

254. Ey inananlar! Hibir pazarln, dostluun, iltimas ve aracln olmad o dehet verici Gn gelip

48


Q !


& %
`

M J
Onun Krss, gkleri ve yeri kuatmtr. Sonsuz kudret ve hkmranl btn kinat kapsamaktadr.
 '
M & @ d
Xr 1 J

BRAHM ve NEMRUD
/e A & 
Q !  I Q(  kR( " !:( 
I C(  "   ]
'

258. Allah kendisine hkmdarlk verdi diye
Onun bahettii zenginlik ve gle marp azgnlaarak
Rabbi hakknda brahimle tartmaya girien Nemrut adndaki adamn hline bir baksana:
V B!
V
B!

0  k( ' \ 6 
&( 1 k( 1 C(  k  ! " :( 
*

Bunlarn korunup gzetilmesi Ona asla ar gelmez.


" !d( ,  k A ,  :

Hani brahim, Benim Rabbim tm canllara hayat


veren ve zaman gelince onlar ldrendir. Hayatn ve
lmn sahibi olan Allaha iman ve itaat etmelisin! demiti. Nemrut, Ben de tpk senin Rabbin gibi diriltir
ve ldrrm! dedi. Sonra gya iddiasn ispatlamak
iin, lm cezas alm iki mahkmu zindandan kartt.
Birini ldrd, dierinin de hayatn balad.
V
 k(  1 
B
@ 8 R  F &    @   R &    &  
 R " !:( 


Yce ve byk olan ancak Odur. Gerek anlamda


ycelik, ululuk ve azamet sadece Ona aittir.
te insanlk, Allah bu vasflaryla tanmad ve
Onun gnderdii Son Mesaja iman etmedii srece, asla
kurtulua ulaamayacaktr. Bunun iin ey mminler, insanlar ak ve ikna edici delillerle hak dine davet etmelisiniz. Fakat arnz kabul etmedikleri takdirde, iman
etmeleri iin onlara bask ve zorlamada bulunmamalsnz:
DNDE ZORLAMA YOKTUR
8  ) V 1
( kR `  JI
k F )   q   +
)
M
256. Dinde zorlama yoktur. Bakalarnn hakkn
aka inemedikleri srece, insanlar diledikleri dini
veya hayat tarzn seip uygulamakta zgr braklmal
ve hi kimseye herhangi bir din, mezhep veya ideolojiyi
kabul veya reddetme konusunda bask yaplmamaldr.
Ancak kii zgr iradesiyle slm kabul ettii takdirde,
bir inan sistemi ve yaam tarz olan bu dinin gereklerini
yerine getirmekle elbette ykmldr. Gerekler aka
anlatlp zihinler aydnlatldktan sonra, her insan kendi
zgr iradesiyle bir tercihte bulunur ve bunun sorumluluunu da yine kendisi tar. nk doru yol, eri yoldan tamamen ayrlp aka ortaya konmutur. Buna gre, size den hak dini gzelce tebli etmektir.
=
  X 1
) ; R 
H   T 1 & R
 6 J ] ;  ,   / %
&5

@ )  ; 1 J 
+
 0 ` C( 
M &(  d

Buna karlk brahim, onunla ksr tartmalara hi


girmeden:
Peki, Allah gnei doudan getirir; haydi sen de
ilah olduunu iddia ediyorsan onu batdan getirsene!
deyince, o inkrc brahime verecek bir cevap bulamad, arp kald. Allah, hakikati bile bile reddeden
byle zalimleri asla doru yola iletmez.
kinci rnee gelince:
YZ YIL SONRA DRLEN ADAM

V M @ q
) , 
C : k( 1 ]6 
  ]A  1 
a k : 1 V ]A    C(  `
M @  

259. Yahut hakikate ulamak iin aba harcayan,


doruyu grnce de inat etmeden hakka teslim olan u
kimsenin misline ibretle bir bak, bir dnsene: Hani
o, alt stne gelmi ssz bir ehrin yanndan geerken, kendi kendine, Btn bunlar lp gitmiken, Allah hepsini yeniden nasl diriltecek acaba?
dedi.
V 0 1
V B
V Q0 y ,  " 

0 y 8  "` 
,  1 B
y 8  
Q   R
  

" !A(  !&(



 0 @ 

Artk her kim, kelime-i tevhidin ilk rknnde ifade


edildii gibi, Allahn otoritesini ve hkmlerini hie sayan insan ve cin eytanlarnn egemenliini, yani ttlar inkr eder (L ilhe) ve hayatn her alannda tek
egemen g olarak Allaha inanrsa (illallah), kopmak bilmeyen sapasalam bir kulpa tutunmu olur.
Hi kukusuz Allah, her eyi iitendir, bilendir.
Evet, insanlar iman edip etmemekte serbesttirler, fakat unu iyi bilmelidirler ki:
 @"   #
] 

U   1C(  k  
& A d

 i1 *
0 U

]  d
6 QM U %
6 R 

y 8  o 
51 " /  q /  , p
]  d
& '
  B

6 " :Z 
6 
 1 / A , xU
0 &  : %
!` 
T
U6
UA
d,  ] d
Bunun zerine Allah onu derhl ldrd ve tam
yz yl sonra yeniden dirilterek, Syle bakalm, sence l vaziyette ka yl kaldn? diye sordu. Adam,
Olsa olsa bir gn, ya da birka saat kalmmdr!
dedi. Allah buyurdu ki:
Hayr, aslnda yz yl kaldn. Fakat yiyeceine ve
ieceine baksana, daha bozulmamlar bile. Bir de
u etleri rm, kemikleri dalm eeine bak! te
btn bunlar, seni insanla snrsz kudretimizi gsteren bir mucize, bir ibret belgesi klmak iin yaptk.
imdi o rm kemiklere bir bak; nasl onlar st
ste yerletiriyor, sonra da zerlerine et giydiriyoruz!
V *
8  & A R
 1)( V k q o ` ]A  
Q  +
" A 

257. Allah, inananlarn koruyucusu, yardmcs,


rehberi, dostu ve velisidir. Onlar zulm, cehalet ve
dallet karanlklarndan ilim, iman ve hidyet aydnlna karr.
 ]
  "@ 6 #
/ [ I  \
H  " : \s I!  I `  1C( 
 i1
*
U
0 & A d

c  )a @ !R( ": 
?
M U

nkr edenlere gelince, onlarn velisi de Allahn


otoritesini ve hkmlerini hie sayarak kendilerini
ilhlatran insan ve cin eytanlar, yani ttlardr. Bu
azgn eytanlar, onlar aydnlktan karanlklara srklerler. te bunlar cehennem halkdrlar ve sonsuza dek orada kalacaklardr.
Mmin ile kfiri daha iyi tanmak zere, u yaanm
rnee kulak verin:

Nihayet, lm tesi hayat ile ilgili hakikat ona apak


belli olunca, Artk kesinlikle anladm ki, Allahn
her eye gc yetermi! dedi.
Demek ki Allah sizden kr krne iman etmenizi deil, vahyin nda aklnz kullanarak ve tm kalbinizle
ikna olarak inanmanz istiyor. Baknz, imann sembol
olan atanz brahim, size bu konuda nasl yol gsteriyor:
49

BRAHM ve DRT KU
V
]0  &  k 
!` k6( ! " :( 


ak davranr. O hlde, siz de Allahn kullarna merhametli, tatl dilli ve gler yzl davrann:
"   &  T
 V ) ? A 8 J U   1C(  @ 1  I1
 I Q    U1 C(  ` *J

260. Hani bir vakit brahim, Ey Rabbim, lleri


nasl dirilteceini bana gster! demiti.
& !  T
V 0  X  " 
V
k0 8( A V
 ] A  

  !

0 a
   X 1 J 
J
U

264. Ey inananlar! Sadakalarnz ve yaptnz iyilikleri, onlar insanlarn bana kakarak, gnl inciterek boa karmayn; tpk Allaha ve ahiret gnne
inanmad hlde, srf insanlara gsteri olsun diye
maln gya Allah yolunda harcayan ve bylece tm iyilikleri boa giden mnafklar gibi sadakalarnz geersiz klmayn.
]A  ; ) 1 J 0 )A ? Q ` w R o  Q  ? R
 ? o y& ` Q A y & R
  Q !A 

Allah, Yoksa yeniden dirilie inanmyor musun ey


brahim? dedi. brahim, Elbette inanyorum; fakat
kalbimin iyice yatmas iin bunu gzlerimle grmek
istedim ya Rab! diye cevaplad.

V
Z#
o ` ]A  o , # " / !  : =
R 
 @ U o 8 #
RG
   ,  C i
U!(  1  @  "
"c !T( '
" A  0 ! ,
/
Z 1Z(  

Bunun zerine, Allah buyurdu ki:


yleyse drt tane ku yakala ve onlar iyice kendine altr. Sonra bu kular kesip paralara bl ve her
bir parasn birer tepeye brak. Ardndan da onlar
ar, Allahn izniyle hepsi dirilecek ve hzla koarak
sana gelecekler. unu iyi bil ki, Allah sonsuz kudret
ve hikmet sahibidir.
Evet, tm evreni amaz bir l ve mkemmel bir
uyum iinde yaratan sonsuz hikmet ve adalet sahibi Allah, elbette insanlar ldkten sonra yeniden diriltecek
ve iyileri cennete, ktleri de cehenneme gnderecektir.
Bylece zalimlerin ktlkleri yanlarna kalmayacak, iyilik yapanlarn iyilikleri de boa gitmeyecektir. O halde,
yeryznde ezilen, haklar inenen aresiz ve yoksul insanlarn kurtuluu iin Allah yolunda harcadnz hibir
maln, hibir emein boa gitmeyeceinden emin olun:
ALLAH YOLUNDA NFAK

58 6 8 '
o  U
8
B
o!
o y& ` 
8(
kR( "@  ;  U1  1C(  o y

@ )  ; 1 J 
 1( R T

` &  k q
0 8 %

Bylesi bir iyilik, tpk zerinde biraz toprak bulunan kayala atlm tohuma benzer ki, anszn yaan bir yamur, tohumu filizlendirecei yerde, kaya
zerindeki topra silip sprerek onu plak bir ta
hlinde brakr. te bu tr sadakalar, byle bir kaya
stne atlm tohum gibi boa gitmeye mahkmdur. Dolaysyla, gsteri amacyla iyilik yapanlar veya yaptklar
iyilikleri insanlarn bana kakanlar, kazandklarndan
hibir ey elde edemeyeceklerdir. Allah, inkra sapan ve cmerte sunduu nimetleri yoksullarla paylamaktan kanarak nankrlk eden bir toplumu asla
doru yola iletmez. Onun doru yola iletecei kimseler
unlardr:
o y& ` "@ %

l   I F5  ;   @ " U1  1C(  o y
6  5 !8( y 
 R o     ?  @ U #
&  
o0 R o  @ 8= 1 "  R +

@ A ` B
M  ,l
G=(  A & ,

0 8 '
 A 8 U
o ` kR(
261. Mallarn Allah yolunda harcayanlarn durumu, tpk buday tohumu eken bir iftinin durumuna benzer: Topraa atlan bu tek tohum, her baanda yz buday tanesi olmak zere tam yedi baak filiz verecektir. Yani Allah yolunda harcama yapan
kii de mkfatn en az yedi yz katyla alacaktr.
" !A( 

0  I 1 & 
  E1 


Hatta Allah, dilediine bundan kat kat fazlasn da
verir. nk Allah, ltuf ve merhametiyle snrszdr,
her eyi bilendir.

JI  U  ; 6 I , 8 51 J " 
o!
"@  *
8(
kR( "@  ;  U1  1C( 

265. Allahn honutluunu kazanmak ve yreklerindeki iman, ihlas ve samimiyet hissini kkletirip pekitirmek iin mallarn Allah yolunda harcayanlarn
durumu, yaylalk bir tepe zerindeki verimli bir
baheye tohum eken bir iftinin durumuna benzer ki,
oraya kuvvetli bir yamur yanca, normal bahelerin
en az iki kat rn verir. Hatta yamur demese bile,
yksekliinden dolay ince bir yamur ya da iy gibi hafif
bir isenti der, yine de rnn verir. yleyse, az ok
demeyin, malnz Allah yolunda harcayn. Unutmayn ki,
Allah yaptnz her eyi grmektedir.
Yapt iyilikleri insanlarn yzne vurup gnl inciterek sadakalarn boa karan ve bu sadakalarn sevabna
en ok muhta olduu Maher Gnnde hepsinin yok
olup gittiini gren kiinin durumu neye benzer, bilir
misiniz?
@ 5   (x 
 ' ) `"
Q  *
Q  T
1
U  o!
@ 6 J
i( 6  U #

6 Z 1 ": J ! @" A  a J " M @  ) U ": #

262. Mallarn Allah yolunda harcayan ve bu harcamalarnn ardndan yapt iyilikleri baa kakmayan, gnl incitmeyen kimseler var ya, ite Rableri
katnda onlara nice dller vardr. Ve Hesap Gnnde onlar ne korkuya kaplacak, ne de zleceklerdir.
" !A( '
 , V
k U H 
0  I@ , 8 51 V ) ?  G a   F 

o `  @ !R(
 6 Q !R( =
 I@  ? R u  I , l
1 Q  T
 Q  ?
*  & y

B
0 V w 'R
266. inizden hanginiz arzu eder ki, ierisinde
rmaklarn akt, eit eit rnlerin yetitii
hurma bahelerine, zm balarna sahip olsun da,
oluk ocuunun bakma muhta olduu bir srada, tam da zerine ihtiyarlk kmken,
Aniden alevli bir kasrga kopsun ve biricik geim
kayna olan o baheyi yakp kl ediversin? Herhlde
hibiriniz byle acnacak bir duruma dmek istemezsiniz, deil mi?

263. Gnl alc tatl bir sz sylemek veya bir kimsenin aybn rtp kusurunu balamak, peinden
baa kakma ve incitme gelen bir sadakadan daha deerlidir. yle ya, Allah hi kimseye ve hibir eye muhta deildir; her bakmdan snrsz kudret ve zenginlik
sahibidir. Dolaysyla, sizin vereceiniz sadakalara da
elbette ihtiyac yoktur. Bununla birlikte halimdir, kullarna ceza vermekte acele etmez, sonsuz efkatiyle yumu50

5  "T
" T
A ,  
 
8 1 /  C `
c T
1 J
+

mminler arasnda birlik, beraberlik ve dayanma ruhunun canlanmasn, bylece, ktlklerin, zulm ve
hakszlklarn silinip yok olmasn salar. Bunun iin,
sadakalar gizlice vermek daha gzeldir. Ancak slm
devletinin toplad resm bir vergi olan zekt aktan
verilmelidir. Bylece hem yanl anlalmalarn ve kt
zannn nne geilmi, hem de insanlar zekt vermeye
tevik edilmi olur. Hi kukusuz Allah, yaptnz her
eyden haberdardr.
0  I 1  @ ()1 
 T
!
 @" 1 ): / !A 

te Allah, dnesiniz de bugnden tedbirinizi alp


yarn Hesap Gnnde piman olmayasnz diye yetlerini size byle aklyor. O hlde;
 ; 6 IU   1C(  @ 1  I1
 U # a I&  " 5 8%
  "T
8 ! p
`  

u J
267. Ey iman edenler! Gerek sizin alp reterek
kazandnz gerekse yerden sizin iin kardmz
toprak rnleri, maden, define ve petrol gibi nimetlerin
temiz ve hell olanlarndan bir ksmn Allah yolunda
ihtiya sahiplerine harcayn.
I
8( i  ! & & J
I& A  Q0 !R( E
& F  J Q 1C( a
  "5%  ; U Q U !

272. Ey slm davetisi! Btn t ve uyarlarna


ramen inkrclarn haktan yz evirmeleri seni zmesin. Senin grevin, onlar her ne pahasna olursa olsun
hidayete erdirmek deildir. Sen sadece uyarmakla
ykmlsn, dilediini imana erdirme yetkisine sahip
deilsin. Fakat Allah, imana lyk grdn doru
yola iletir.
RG
%

0 Q # I F5  J ; U  " 0 T
6v
a  ; U 

) !&( '

k U H 

Size verilecek olsayd, beenmediiniz iin yznz


buruturmadan almayacanz dknt, bozuk, rk
ve deersiz mallar sadaka olarak vermeye kalkmayn. unu iyi bilin ki, Allah hibir eye muhta
deildir, dolaysyla sizin iyiliklerinize de ihtiyac yoktur. Asl buna muhta olan sizsiniz. Ve gerek anlamda
yceltilmeye, kredilmeye ve vlmeye lyk olan
sadece Odur. O hlde, Allahn bahettii nimetleri yoksullarla paylamaktan sizi alkoymaya alan insan ve
cin eytanlarnn szlerine aldanmayn:

M  I    "`    1 ) ` "  ;  , 1 ! 

Ey inananlar! yilik namna yaptnz her harcama, aslnda kendi iyiliiniz iindir. nk siz yalnzca Allahn honutluunu kazanmak iin harcama
yapyorsunuz. O hlde, size mjdeler olsun:
! 1 G
& A d  J "56 " T
a  ; U 

Yaptnz btn iyilikler size tam olarak hem


de kat kat fazlasyla geri denecek ve kesinlikle
hakszla uratlmayacaksnz.

o!
( 5 % 1 J 
b J kR   l ,!
8(
kR(  ' = 1C(  I ; A 

268. eytan, fakirlik ihtimali ile gznz korkutarak size cimrilik, hrszlk, hayszlk gibi ktlkleri
telkin eder.
"M !A( 

0 v ER Q U   F  "` ) , 1 



A % 1 J "M @ !&!
   I! U H o : x  @ " 8 %

%(  "@ R  ,
U
1
M  , 5

0 R 
273. Fakat bu yardmlar, ncelikle Allah yolunda
mcadele eden, snr boylarnda dmana kar nbet
bekleyen, ilim renme ve retme faaliyetleriyle megul olan, ksacas, kendisini slm yolunda hizmete adayan, bu yzden de darla den ve geimini kazanmak
amacyla yeryznde gezip dolaacak gc ve imkn
olmayan yoksullarn hakkdr. Yardma hi ihtiyalar
yokmu gibi sadaka istemekten ekindikleri iin, iin
iyzn bilmeyenler onlar zengin sanr. Onlar,
yzlerine ve kyafetlerine dikkatlice baknca simalarndan tanrsn. nsanlara el ap dilenmezler.
"c !A(  Q(  
 R G
a  ; U 

Allah ise, kendi katndan size bir balama ve


byk bir ltuf vaadetmektedir. yle ya, Allah ltuf
ve merhameti bakmndan snrszdr, her eyi bilendir. yleyse ne yapp edin Onun honutluunu kazanmaya bakn. Unutmayn ki;
I
J `  C 1  0 Gy( ` G a k  r ; ) R & T 
X1  M  I 1  & T  k X 1
\ 

8  J

269. O, ilh bilgiyi pratik hayata uygulama anlay ve


yetenei olan hikmeti dilediine verir. Kime hikmet
verilmi ise, gerekten ona pek ok iyilik bahedilmi demektir. Ne var ki, idrak ve saduyu sahibi
olanlardan bakas bunlar dnp ibret almaz.
A  Q & A ,1 
&(  d
=
 R C 6  " C 6  ; 6  "5; 6 I
6  +
0

te byle muhta insanlara her ne iyilik yaparsanz, Allah hepsini bilmektedir ve mkfatn da tam
olarak verecektir.
o !  "@  ;  U1  1C( 
J " M @  ) U ": # @" A R ! 6 v  

@ U

270. Ey iman edenler! Allah, yaptnz her harcamay ve adadnz her ada kesinlikle bilmektedir
ve ona gre karln verecektir. yleyse, sakn iyilik
etmekten uzaklaarak zulme sapmayn! Unutmayn ki,
zalimlerin ahirette hibir yardmclar olmayacaktr.
Dolaysyla, bu dnyada da sizden asla destek grmemelidirler.
 G a @ R I ;  :  X   :  i k : & , U R 
)8
"0 T
V ) =
M
1
 !
 "T
U   T
G8( a A & , &  
" 0 T
271. Sadakalarnz gsteri amac gtmemek artyla aktan verirseniz, ne gzel! Fakat onu fakirlere gizlice vermeniz, sizin iin daha hayrldr. nk bu, baz gnahlarnzn balanmasn ve kalplerde sevgi, efkat, kardelik gibi duygularn filizlenerek,

6 Z 1 ": J ! @" A  a

274. Mallarn gece gndz, gizli ak demeyip ne


zaman ve ne durumda olursa olsun, ihtiya sahibini grr grmez derhl harcayanlar var ya, onlar iin Rableri katnda muhteem dller vardr ve maher gn
onlar ne korkuya kaplacak ne de zleceklerdir.
Yoksullar gzetmeyen, hele hele faiz ve tefecilikle onlarn kann emerek smren zalimlere gelince:
RB (FAZ)

Q 8 i51 C( ; 1 & ` J ;  1 J    A `  1  1C( 


  ! 

0 & 

51

U(  X  "5 U` I     k ;   
+
; U   1C(  @ 1  I1

275. nsanlarn acil paraya ihtiya duyduklar zayf


anlarn frsat bilerek, verdikleri bor karlnda faiz
alp insafszca tefecilik yapanlar, yani rib yiyenler,
Maher Gn kabirlerinden ancak eytan arpm yani
cinnet geirmi kimsenin kalkt gibi rezil ve perian
bir hlde kalkacaklardr.
I

! 8
o '
e    o y  !8 & 6   V "@ 6  / 
0   ' 

278. Ey inananlar, eer Allaha ve ahiret gnne


gerekten inanyorsanz, Allahtan korkup saknn
da, gemiten kalan faiz alacaklarnzdan vazgein.
QM ( 

    6  R A ,   "  R

279. ayet bunu yapmaz da faiz yemeye kalkarsanz, Allaha ve Elisine kar sava atnz ve buna
karlk Allahn da size sava iln ettiini bilmi olun.
 J "M T
 
A R "5 8
& A d  J & A d
sr " T

Bunun sebebi, Sizin hell grdnz kr ortaklna dayal borlanmalar, ticaret ve kira gelirleri de tpk
faiz gibidir. Eer faiz almak haramsa, bunlarn da haram
olmas gerekir. Zira ikisinde de sermayenin para kazanmas sz konusudur! demeleridir. Dikkat edilirse,
kfirler, faizin ticaret gibi hell olduunu ifade etmek
iin Faiz ticaret gibidir. demeleri gerekirken, sanki iktisadi hayatn temel ve vazgeilmez unsuru faizmi de yasakl tartlan konu ticaretmi gibi, Ticaret faiz gibidir. diyorlar. Oysa Allah ticareti hell, faizi ise haram klmtr. nk faiz, sermayeye para kazandrmas ynyle ticarete benzese de, sermaye sahiplerini kolay
yoldan para kazanmaya sevk ederek uzun vadeli retime
ynelik giriimleri baltalamas, retimin maliyetini ykseltmesi, haksz kazanca yol amas... gibi ynleriyle, ticari faaliyetlerden tamamen farkldr.
   #
I & R

0 ] I  
0 A
 Q A R ]@ 56 R Q(   d

Fakat tvbe ederseniz, birikmi faiz alacaklarnzdan vazgemeniz artyla anamallarnz sizindir. Bu
gibi konularda temel prensip udur: Ne hakszlk edin,
ne de hakszla urayn. Yani bor olarak verdiiniz
para alm gcnn zerinde gerek bir art salarsa
borluya, eksilirse size hakszlk edilmi olacaktr. Bunun
iin bor veren de, alan da hakszla uratlmamaldr.
Ayrca, zulmetmek nasl haramsa, ona rza gstermek de
ayn ekilde haramdr.
 G a V) =
& A , "5 U` " T
 0  %
! ]  d
UR  %  `

280. Eer borlu olan kii madd sknt iindeyse,


borcunu kolayca deyebilecei bir zamana kadar
beklemek ve ona vade tanmak gerekir. Fakat eer bilirseniz, alacanz tmyle ona balayp sadaka
olarak vermeniz, sizin iin daha iyidir. te bu gibi
iyilik ve erdemliliklerin toplumda tamamen yerlemesi
iin:
8 %
J ": B
] Q !R( , #
`   6 o ` ]R  " 
  1 ;

O hlde, her kim kendisine Rabbinden bir t


ular da o d dinleyip tefecilikten, faizcilikten vazgeerse, gemite olan kendisinindir. Cezalar gemie ynelik olarak uygulanmad iin, bu yet inmeden
nce faiz yoluyla elde ettii kazan kendisinden geri
alnmayacaktr. Onun ahiretteki durumu ise Allaha
kalmtr. Allah, tvbesindeki samimiyete ve tvbe ettikten sonraki davranlarna gre ona hak ettii karl
verecektir.
I

 ) a @ !R( ": 
? / [  \R  
M U
Fakat kim de Allahn emrini hie sayarak yeniden
tefecilik ve faizcilie dnerse, ite onlar da cehennem
halkdr ve sonsuza dek orada kalacaklardr! Faizden vazgemeyenler, bunun cezasn sadece ahirette grecek de deiller:
1 J 
k 1    
"!

&1
0 V ) =
( `  o` S

c & A d 1

281. Ey insanlar! Kendinizi yle bir Gne hazrlayn ki, o gn hepiniz Allahn huzuruna karlacaksnz. Sonra herkese hak ettii tastamam denecek
ve hi kimseye hakszlk edilmeyecektir.
Ama bu kurallarn uygulanmasna ynelik balayc ve
caydrc nlemler olarak, hiret inancnn yan sra, yazp kaydetme, ahit tutma, rehin brakma gibi resm ilemlere ve hukuki yaptrmlara da gerek vardr:
BORLANMA HUKUKU
I
R ] &%
0 8 5 `
 o #
 ] 1)  "5 U1 )IU   1C(  @ 1  I1

276. Allah, faiz ve tefecilikle elde edilen kazanc yani


riby bereketsiz klar, sadakalar ise kat kat artrr.
Nitekim faiz ve tefeciliin yaygnlat toplumlarda, karclk ve bencillik duygular egemen olur. Srekli snf
atmalar, anari ve toplumsal bunalmlar yaanr. Karlksz yardm ve iyiliklerin yaygnlat toplumlarda
ise kardelik, birlik ve dayanma duygular hkim olur;
refah ve zenginlik toplumun her kesimine yaylr. te bu
yzdendir ki, fakirlere verilen sadakalar cennet nimetlerine, faiz kazanlar ise cehennem azabna sebep olur.
nk Allah, nankrle batm gnahkrlarn hibirini sevmez.
  V 
A &  U   1C( 
) U ": # `  @" Z   A =
 =

282. Ey inananlar! Aranzda belli bir vade ile


borlandnzda, onu hukuki balaycl olacak bir
ekilde yazn.
U ! S 5 T ! 
u ) ,   S
 ` "T

Aranzdan bir yazc veya yetkili bir noter, adalet


prensiplerine uygun biimde onu yazsn.
S
Q & A  & ` S
5 T 1 S
 `  1 J
M 5 T ! A R 

Byle bir yaz yazmas iin kendisine bavurulan hibir yazc, Allahn kendisine okuma yazma kabiliyeti
bahederek rettii ekilde yazmaktan kanmasn,
Kurnda belirtilen kurallar dorultusunda o belgeyi
yazsn.
0 ! q Q U i 81 J Q  
5 !   Q !A  C(  o A &! 
Sadece bor veren kii deil, borlanan kii de borcun miktarn ve vadesini yazdrsn; Rabbi olan Allahtan korkup saknsn da borcunu olduundan eksik gstermesin.

6 Z 1 ": J ! @" A  a J " M @ 

277. man edip doru ve yararl iler yapan, namazn gzelce klan ve zektn verenlere gelince,
ite Rablerinin katnda onlara muhteem dller
vardr. O gn onlar ne korkuya kaplacak, ne de zleceklerdir. O hlde:
52

o A &! A R : o & 1 ( ! 5 % 1 J !  ,( l 
(! @ Q !A  C(   ` R

sunda son derece dikkatli davrann. Drst ve erdemlice


bir hayat srerek ktln her eidinden titizlikle saknn! te Allah, sizleri byle eitiyor. Unutmayn ki,
Allah her eyi en mkemmel ekilde bilendir.
0 l 8 ;   : R 8  ` )x
 " ]
  A  "5 U`

0 ) ,   Q ! 
Eer borlanan kii zihinsel zrl veya krn zararn bilmeksizin harcamada bulunan bir kimse ise yahut yann kkl, ihtiyarl, hastal gibi sebeplerle yetersiz ve gsz biriyse ya da dilsiz olduu iin
konuamama, ar derecede bilgisiz olma, o anda orada
bulunamama gibi sebeplerle bizzat kendisi yazdramayacak durumdaysa, o zaman, onun haklarn korumakla ykml olan velisi adalete uygun biimde bor senedini yazdrsn.
1 "  R "M T
 #
5

&  

  1) !@( q  @)
  o #
 R +
 6 T
A #
& @ 1 ) ' `  C 5 R & @ 1 ) ' o E
  l 
0  aJ
 I) @ 
Bu ilemleri yaparken, iinizden, doruluuna gvendiiniz ve ergenlik ana ulam akl banda iki
erkek ahit bulundurun. ayet iki erkek bulunamazsa, ahitliine gvenebileceiniz kimselerden
bir erkek ve iki kadn ahit tutun. Bir erkein yerine
iki kadn ahit tutun ki, kadnlardan biri ayrntlar hatrlamakta glk eker yahut yanlrsa, dieri ona hatrlatabilsin. nk kadnlar, yaratl bakmndan ar
merhametli, narin ve duygusaldrlar. Ayrca aslen erkeklerin ilgi alan olan ticaret hayatndan da genellikle uzaktrlar. zellikle Arap Yarmadasndaki toplumsal ve kltrel artlarda kadnlar, ticari usullere erkeklerden daha
az ainaydlar. Bu yzden, borlanma ve ticaret gibi ilgi
alanlarna girmeyen konularda hata yapmaya daha yatkn olduklar gz nnde tutularak bir erkein yerine en
az iki kadnn hitlik yapmas uygun grlmtr. Buna
gre slm toplumunun hukukular, iinde bulunduklar
toplumsal artlar gz nne alarak hitlik konusunda
adlet ilkesine uygun zmler retmelidirler. nk
btn bu hkmlerin asl amac hitlerin doru tespit
edilerek her hak sahibine hakknn verilmesi ve adaletin
tam olarak gerekletirilmesidir.
I
 I& %
 1 J
Q0 ( A #
 J
] G8( ` GF( ? 8 5 T
0   I) @ 
 V 
%

I   J ] I 6 @ A
) U 
V " T

283. Eer yolculuk veya buna benzer herhangi bir


imknszlk durumunda olur da yazacak birini bulamazsanz, o takdirde verilen borca karlk rehin alnan mallar da yeterli olur, yazl belge ve ahit yerine
geer. Nitekim yazc ve ahitlerin bulunduu durumlarda bile, yalnzca rehin alnm mallarla yetinebilirsiniz.
E
Q0  
5 !  Q 5 6   &  s C  X ! A R E
, "T
,    R
Bununla birlikte; ahit, yazl belge ve rehin gibi tedbirleri ihmal ederek birbirinize gvenmi olursanz,
kendisine gven duyulan kii, Rabbi olan Allahtan
korksun da zerindeki emaneti sahibine versin.
 J
& 5 T
"c !A(  A & , &  
Q0 8 A V " I Q 6  R @ &5T 1  0  @

Bir de, ahit olduunuz gerekleri rtbas ederek ya da


delilleri ortadan kaldrarak ahitlii gizlemeyin. Her
kim ahitlii gizlerse, onu kalbi gnaha batm ve
hatta iman tehlikeye dm demektir. Unutmayn ki,
Allah yaptnz her eyi bilmektedir. Dolaysyla, yeri
ve zaman geldiinde hepsinin karln verecektir.
Sakn Kalplerdeki gizlilikleri de kim bilecekmi?
demeyin:
kR 
%
kR  
 i " T

& %
6 kIR(  )8
0 J
8

 1)( V k q o ` ]A  
0  I 1  C , 1  I 1 &    F ! R 
0 Q  "T
1

284. Gklerde ve yerde ne varsa, hepsi Allahndr. inizdeki kt niyet, duygu ve dnceleri
aa vursanz da gizleseniz de Allah sizi ondan hesaba eker. Sonra dilediini balar, dilediini cezalandrr. Elinizde olmadan aklnza geliveren kt dncelerinizi balar, bilerek ve isteyerek kurduunuz
haince niyet ve dncelerinizden dolay da eer bunlar cezay gerektiriyorsa sizi cezalandrr. Hi kuku
yok ki, Allahn her eye gc yeter.
Bu yet-i kerime nzil olunca, Allahn emir ve yasaklarn uygulamakta son derece duyarl ve dikkatli olan
Ashab- Kiram, ellerinde olmakszn kalplerinden geen
btn duygu ve dncelerinden dolay gnaha girdiklerini ve bu yzden azaba urayacaklarn zannederek tela ierisinde Peygamberin (sav) huzuruna kp gzleri
yal bir hlde ona acziyetlerini arz ettiler. inizdekileri
aa vursanz da gizleseniz de, Allah sizi ondan hesaba
eker. yetinin omuzlarna ykledii grevi yerine getirememe endiesiyle Rablerine el ap yakardlar. Bunun
zerine, hem konuyu akla kavuturup yanl anlamalar gidererek endie dolu kalplere ferahlk veren ve hem
de dualarnn kabul edildiini onlara mjdeleyen u mbarek yetler nazil oldu:
MENER-RASL
I


   
Q( 8 5 ` Q( 5 T[ A 
   o ` 0 U  X &  Q(   Q ! Z 6 I& 

ahitler, yazma annda veya taraflar arasnda anlamazlk ktnda ahitlik etmeye arldklar zaman, bu grevi yapmaktan kanmasnlar.
Ey yazclar, ahitler, bor alanlar ve bor verenler! ster az, ister ok olsun, verilen borcu vadesiyle birlikte yazma konusunda engelik gstermeyin. Bu,
Allah nazarnda hem adalete daha uygun, hem ahitliin yerine getirilmesi bakmndan daha salam
ve pheye dmemeniz iin daha elverilidir.
 J 
!A 
U ! @ 6 1)(   l
 JI
0 : 8 5 T
!A R "T
 x  T
U#
"T
'
u "5 ,18  I) @ q
Ancak, aranzda elden ele, birebir olarak yaptnz
pein alverilerinizi yazmamanzda bir saknca
yoktur. Fakat bu pein alveri srasnda dahi, yapabilirseniz iki ahit bulundurun.
& A , 1 
 %
" T
0 " ; 0 T
R Q 6  R A ,   ) 0 !@( q J S
 `  I E1 J
 
" !A(  k q o T

0

   6 J Q0 ( A

+
Q( A
' ) 
285. Peygamber, Rabbinden kendisine gnderilen her eye gnlden iman etmitir, ona tbi olan
mminler de Onlarn hepsi de Allaha, melekleri-

Bu arada ne yazcya ne de ahide asla zarar verilmemelidir. Eer byle bir fenal yaparsanz, zarar yine kendinize dnecek bir su ilemi olursunuz.
Bunun iin, Allahtan gelen ilkeleri inememe konu53

ne, kitaplarna ve elilerine inanrlar. Btn Peygamberlerin ayn kaynaktan geldiini, ayn mesaj tadn bilerek, Biz Allahn Elileri arasnda hibir ayrm gzetmeyiz. Hepsine yrekten inanr, hepsini severiz. derler.
 U ,&
  V
G=( &  / !  U / 6  H U ,p

merhamet sahibi yce Rabbimin adyla, Onun verdii


g ve yetkiye dayanarak ve yalnzca Onun adna okuyor, sylyorum:
I"M I 

1. Elif, Lm, Mm. Dinle, ey insanolu! Bak bunu sana


Allah sylyor. Bunlar Allah sz olarak dinle, bakasnn szne benzetme. Senin gayet iyi tandn ve iirlerinde, yazlarnda, hitbelerinde ustalkla kullandn u
harflere bir bak. lh kudret bu basit harfleri nasl mkemmel bir uyumla yan yana dizdi de, olaanst gzellii karsnda en byk edebiyat ustalarnn, limlerin,
filozoflarn ister istemez secdeye kapand; bir tek sresinin dah benzerini yapmakta beeriyetin acze dt
esiz, mucizev bir kitap ortaya koydu:
*
 ; ! k *
: J Q  JI 

En etin ve dayanlmaz imtihanlarda, en ar artlarda


bile, arn iittik ve tm kalbimizle emrine boyun
edik, fakat yine de lyk olduun kulluk ve itaati hakkyla yerine getiremedik. Affn diliyoruz, bala bizi
ey Rabbimiz; dnmz elbet sanadr! dediler.
 @ !A  B 8 %
1 J
B
5`
`  @  0 @ ,
J  %

A T
 6 
0 8 %

286. Allah hi kimseye, gcnn yetmeyecei bir


sorumluluk yklemez. nsann kendi zgr iradesiyle
bilerek ve isteyerek yapt iyilikler kendi lehine, bilerek ve isteyerek iledii ktlkler de kendi aleyhinedir. Dolaysyla, ey mminler, daha nce yaptnz u
dualar kabul edilmitir:
M 6 a IU !%( 6  I6 C a
X J U

2. Allah ki, Ondan baka ilh yoktur. Emirlerine


kaytsz artsz boyun eilmesi gereken biricik otorite,
ei orta olmayan bir tek ilh Odur. Hayydr. Daima
diridir, hayatn biricik kaynadr. Bu evrende O'nsuz ne
bir varlktan ne de hayattan sz edilebilir. Kayymdur.
Kinatn nizamn elinde bulunduran, btn varlklar
koruyup gzeten, yneten ve ynlendirendir. Btn
mahlkat, Onun kudret ve iradesiyle varlk ve intizamn
srdrmektedir.
 &  V) =    
Q 1) 1 +
5T
 / !A  Z 6
3. Ey Muhammed! Allah sana bu bitab, kendisinden ncekileri onaylayan bir hakikat olarak gndermitir. Bu Kurn sana gnderen bizzat Allahtr. Bu
kitab hak olarak, yani hak ve hakikati ortaya koymak
zere, gerein ta kendisi olarak gndermitir. Bu kitap,
kendisinden nce gnderilen Tevrat, ncil, Zebur, Suhuflar gibi ilahi kitaplar onaylamaktadr. Fakat ayn
zamanda, o kitaplarn zamanla deitirilmi, tahrif
edilmi ksmlarn da dzeltmektedir.
x( 6J
 ): o 8V  o!
Z 6
0 V   Z 6 
*
1 5
UA

Ey Rabbimiz, eer unutur veya yanlr isek, istemeden, bilmeden ilediimiz gnahlardan dolay bizi
sorumlu tutma!
M UA 8V   1C(  ] A  Q 5 A & '
& `  ? IU !A  o &  J  U
Ey Rabbimiz! Bizden nceki mmetlere isyankrlklarndan dolay yklediin gibi, bize de ar grev
ve ykmllkler ykleme!
J  UA &  J  U 
QM (  U V p
Ey Rabbimiz, g yetiremeyeceimiz sorumluluu bize tatma! nsann dayanma gcn esasen
amasa bile, bizim eksikliimizden ve irademizin zayflndan kaynaklanan sebeplerle baarmakta zorlanacamz, altndan kalkamayacamz ar sorumluluklarla,
dehet verici bela ve imtihanlarla yz yze getirme bizi
ya Rab!
 U 
 U  H

U &'

4. Zaten insanla doru yolu gstermek zere daha nce Tevrat ve ncili de O gndermiti. Ve imdi
de, doruyu yanltan ayrt etmenin amaz ls olan
bu kitab, Furkn indirdi. Artk bunca ak delillerin
gnderilmesinden sonra:


1    ` 1C( 
) 0 1)( q
C  "@  
; 5 6 Z 1Z(  

Kusur ve gnahlarmz rterek bizi affet; kulluk ve


ibadetimizi tam ve mkemmel kabul ederek bizi bala; engin rahmet ve efkatinle bize merhamet eyle!
]  ; A  6 =
 1( R T
6
6R U!  B

Sensin bizim Mevlamz, efendimiz ve gerek dostumuz! O hlde, senin yetlerini inkr eden kfir topluma kar bize yardm eyle, inkr ve zulmde srar
edenleri de azabnla kahreyle ya Rab!
imdi, bu ilh yardmn sizden ncekilerde nasl tecelli ettiini grmek zere, u mbarek sreye kulak verin:

Allahn yetlerini ve yol gsterici mesajlarn inkr


edenlere, etin bir azap vardr! Hi kukusuz Allah
azizdir, mutlak g ve otorite sahibidir. Haklar inenen, zulme urayan gsz ve aresiz kullar adna intikam alandr!
kR k q Q !A  ]  i1 J 
kR J
0 I& %

J
5. Dorusu ne yerde ne de gkte, hibir ey Allaha gizli kalmaz. O yerde ve gkte, gizli ve ak, olmu
ve olacak her eyi mkemmel ve kesin bir bilgiye bilir.
Bunun iindir ki, O'nun indirdii kitapta hak ve hakikatten bakas yer almaz.
0  I 1
!` 
J kR "` = 1 C(  :
'


& 

3. L MRN SRES
Adn, mrn ailesinden sz eden 3335. yetlerden
almtr. Medinede, hicretin 2. veya 3. Ylnda, Enfl Suresinden sonra nzil olmutur. Medinede nzil olan
nc suredir. Mushaf'taki sralamada 3, nzul srasna
gre ise 89. sredir. 200 yettir.
L

6. Sizi rahimlerde yaratan ve diledii gibi ekillendiren Odur. Ana rahmine dtnz andan itibaren hayatnzn her aamasnda size yardm eden, kk
byk btn ihtiyalarnz karlayan merhamet sahibi
Allahn, en byk ihtiyacnz olan hidayet konusuna sizi
ihmal etmesi elbette dnlemez.

Rahman ve Rahim olan Allahn Adyla!


Beni yoktan var edip stn yeteneklerle donatan ve
kulluk greviyle yeryzne gnderen sonsuz efkat ve
54

" !T(  Z 1Z( ,  : J Q  JI


e J I Q A 1 "   (A ,1 
Oysa onlarn gerek anlamn ve doru yorumunu
sadece Allah bilir. Ve bunu, kitabndaki muhkem yetlerle size de aka bildirmitir. O hlde, birka anlama
gelebilen bu mtebih yetlerin doru yorumunu Allahtan, yani onun kitabndaki anlam ak olan muhkem
yetlerden renmelisiniz.
M U ) U  o ` *
Q(  U  ;  1 " A ,  kR i

 

Ondan baka ilh yoktur; O sonsuz kudret ve


hikmet sahibidir. te size bu mkemmel biimi veren
Allah, ayn mkemmellikte bir Kitap gnderdi:

5T
 / !A  Z 6 IC(  :
7. Sana bu muhteem kitab gnderen Odur.
 

0 @   5  a
& T
1 Q U
  : 
5T

Kurn yetleri, manalarnn akl bakmndan iki


grubu ayrlr. Onun byk bir ksm ak ve kesin anlaml muhkem yetlerdir ki, bunlar Kitabn z, asl,
esas ve anasdr. Dierleri ise, mecaz anlamlar ieren
mtebih yetlerdir.
Muhkem; bozulmaya, yklmaya kar korunan, sapasalam ve dayankl olan demektir. Kurn hibir deiiklie ve bozulmaya uramayacak ekilde korunmu ve
salamlatrlm olduundan, bu anlamda btn yetleri muhkemdir.32
Terim olarak muhkem ise, anlam ak ve kesin olan,
hibir karkla ve yanl anlamaya yer vermeyen yetlere denir. Bu anlamda Kurn yetlerinin byk bir ksm muhkemdir. Kurnn yorumlanmasnda ve anlalmasnda, ite bu muhkem yetler temel l alnmaldr.
Mtebih ise; aralarndaki fark neredeyse seilemeyecek lde birbirlerine benzeyen eyler demektir.
Kurn yetleri, slup ve ifade tarz bakmndan birbirlerine benzediinden, bu anlamda da btn yetleri mtebihtir.33
Terim olarak mtebih ise, ilk gze arpan yzeysel
anlamnn tesinde mecazi bir anlam barndran yetlerdir. Bu tr yetlerde, Allahn sfatlar, lm tesi hayat, peygamberlik, vahiy, yaratl gibi insann alg ve
tecrbe snrlarn aan konular, insann tand, aina
olduu kavram ve sembollerle ifade edilmitir. Kurnda
bu anlamda az sayda mtebih yet vardr. Kurn
btl iddialar dorultusunda arptmak isteyen kimseler,
daha ok mtebih yetleri kullanma eilimindedirler.
Bu tr mecz ierikli yetlerin yzeysel anlamlar ounlukla Kurnn genel ilkelerine aykr olduundan,
bunlar ancak muhkem yetler l alnarak yorumlandklar takdirde doru anlalabilir. rnein, Allahn
kudret ve yardmnn mminlerle birlikte olduunu son
derece arpc bir slupla ifade eden Allahn eli mminlerin elinin zerindedir yetinden, Allahn haa insanlar gibi bir ele sahip olduu anlam karlamaz. Zira
muhkem yetlerde, Allaha yaratlm hibir varla
benzemedii ifade edilmektedir. Bu bakmdan mtebih yetler Kur'nn btnl erevesinde yorumlanarak anlalmaldr.
 I F5  U 5  I F5  Q U Q     , 8 5 ! R 1  @" A V kR(  1C(    R

Nitekim ilimde derinlemi olanlar, nsanolunun


dnyada ve hirette kurtulua ermesi iin uymas gereken kurallar harika bir slupla ortaya koyan bu kitabn
her bir yeti, onun beer st bir kaynaktan geldiini
hibir pheye yer vermeyecek biimde ispatlamaktadr.
Biz Kur'n okuyup inceledik ve bu kitabn ilh bir kelam olduunu idrak ederek ona tm kalbimizle iman ettik. Muhkem olsun mtebih olsun, Kurn yetlerinin
tm Rabbimiz tarafndan gnderilmitir. derler.
\  JI `  C 1 

8  J
Ama ne var ki, akl ve saduyu sahibi olanlardan
bakas, drst ve samimi bir kalple Kur'n okuyup da
ondan t almaz.
O temiz yrekli, derin kavrayl mminler Allaha
yle yalvarrlar:
6)   U S
B
6 / 6 M & ' /
: U5 1) : ) , U A V Z  J U

: 

8. Ey Rabbimiz! Bizi Kur'nla tantrp doru yola ilettikten sonra, kalplerimizi eriltme! Kur'n
doru anlayp onun hidayet nurlaryla aydnlanmay ve
bu kitab bir hayat program olarak yaamay bizlere nasip eyle! Ya Rab! Bize katndan, dnyada ve hirette
bizleri baarya, kurtulua iletecek bir rahmet bala!
Dorusu sen, sonsuz ltuf ve nimetleri cmerte balayansn!
 #
c ,!
Q0 !R( S
&( 
A i1 J 
1 J  !
/ 6  IU 
U

9. Ey Rabbimiz! Elbette sen, gerekleeceinde asla phe olmayan bir gn hesap sormak iin tm insanl bir araya toplayacaksn. Hi kuku yok ki,
Allah asla sznden dnmez!
  ": J JI @"   @" U k U F    ` 1C( 
": / [ I  \ 0 ! q 
V

U
*

10. Allahn yetlerini inkr edenlere gelince, o ok


gvendikleri mallar ve ocuklar, yani servetleri, saltanatlar, ordular, sosyal ve ekonomik gleri, onlar
Allahn azabndan kurtaramayacaktr. te onlar,
cehennemdeki korkun atein yaktdrlar. nk
kendilerini cehenneme gtrecek iler yaparak o atei
bizzat kendi elleriyle hazrlamlardr.
 R `)
"0 @ A 8V   1C(  *

QM ( A 1  (
Ama kalplerinde erilik bulunan kt niyetli veya
bilgisiz insanlar, Kurnn bildirdii gerekler konusunda insanlar pheye drerek fitne karmak ve Allahn kitabn keyiflerince yorumlayp batl iddia ve nyarglarn Kurna onaylatmak amacyla, muhkem
yetleri grmezlikten gelirler de, anlamn rahata arptabileceklerini dndkleri bu mtebih yetlerin
peine derler.
32
33

11. Bu inkrclarn gidiat, tpk Firavun hanedannn ve onlardan nceki zalimlerin durumuna benziyor:

" 0 @  6 C  
" : C aR M U  1    C `
; ,  ) 1)( q 

Onlar da Allahn yetlerini yalanlamlard. Allah da iledikleri gnahlardan dolay onlar kskvrak yakalayvermiti. Allahn cezalandrmas gerekten ok iddetlidir.
 & @
[  " 0 U @ #
]    8 A F 5
 ` 1C( A  o V

Hd, 11/1; Hacc, 22/52; Muhammed, 47/20


Zmer, 39/23
55

12. Ey Peygamber! O inkrclara de ki: Hakkn


karsnda ne kadar direnseniz de, hepiniz eninde sonunda yenilgiye urayacak ve topluca cehennemi
boylayacaksnz, cehennem atei ne fena bir dektir!
 ) ` V
0 5 ; 5 +
5[ R kR( 1 " T

nin katnda, yemyeil aalarnn altndan rmaklar


aldayan ve sonsuza dek ierisinde yaayacaklar
cennet baheleri, her trl maddi ve manevi kirden
arnm, prl prl, tertemiz eler ve hepsinin zerinde
ve tesinde, Allahn Ho geldin sevgili kulum; ben
senden raz oldum! demesi ve ona honutluunu bildirmesi vardr.
M 8 ,   G=(  

13. Nitekim Bedir Savanda kar karya gelen iki


toplulukta, size Allahn vaadini apak gsteren bir
delil vard. yle ki:
 R ` a
o!
8(
kR( o  ;  [ R

Hi kukusuz Allah, kullarnn her hl ve hareketini


grmektedir ve onlarn yaptklar iyiliklerin karln
mutlaka verecektir.


C  UV  U  6  U  H R U   IU 6  IU  ;  1  1C( 
M U

Hicretin ikinci ylnda, slm ordusu ile Mekke mrikleri Bedirde kar karya gelmilerdi. 313 kahraman
mcahitten oluan bir grup Allah yolunda savayordu. Tam tehizatl 1000 askerden oluan dier grup
ise, Allahn yetlerini inkr ediyor ve kfrn, irkin,
zulmn egemen olmas iin savayordu.
+
0 , ! @" A y  "@ 6 1

16. Onlar ki, Ey Rabbimiz! Biz sana ve gnderdiin yetlere yrekten iman ettik; gnahlarmz bala ve bizi cehennem azabndan koru! diye dua
ederler.
  1(  F 5% &  +
;(  U&  +
5( 6 ;  +
V( =
 1(  =



J

Savan ilk anlarnda, iki ordu birbirine hcum etsin


de ilahi vaad gereklesin diye Allah her iki tarafa da
karsndakini olduundan daha az gsteriyordu.34 arpmann kzt srada Allahn gnderdii melekler
mminlerin safnda yerlerini alnca, kfirler onlar ak
ve net olarak kendilerinin iki kat gryorlard.
0  I 1  =  (
U ) 1 X 1 

17. zellikle de hak yolunda kararllk gsteren, zorluk ve skntlar karsnda dayanp direnerek sabreden,
niyet ve davranlarnda dosdoru olan, Allahn iradesine gnlden boyun een, Allahn bahettii rzk
Onun yolunda harcayan ve ruhlarn en dingin, en duyarl olduu o seher vakitlerinde Rablerine el ap yalvararak balanma dileyen o sekin kullarn grmektedir ve onlar dnyada ilh yardm, hirette ebed cennet nimetleriyle mutlaka dllendirecektir.
Sakn bu vaat ve uyarlar gereklii pheli, temelsiz
ve ahitsiz kuru iddialar sanmayn:
[ I A & *
: J Q  JI 
: J Q  JI Q 6 
) @ q
0 % ;   & IV " A ,  \  T

te Allah, kullarndan dilediini byle yardmyla


destekler.
k \J
,  /  kR(

J
=

Hi kukusuz bunda, akl ve gnl gzyle hakikati


grebilenler iin Allahn kudret, hikmet ve adaletini
gsteren nice deliller, nice ibretler vardr.
Evet, Allahn yardmyla birok zafer kazanacak, stn baarlar elde edeceksiniz. Fakat er meydanlarnda
dmanla gs gse arpmak kadar, belki ondan da
etin bir imtihan var ki, ite asl kahramanl orada gstermelisiniz:
S
  1
U( 8  %
I U
'
   U; &  G
( U;  +
@ 
 

UA
p

  S
0  
&  o ! i E
:C
, 6J  %
14. Gzelliiyle byleyen kadnlara, gz aydnl ve
gnl meyvesi ocuklara, yn yn altn ve gmlere, soylu ve endaml atlara, etinden, stnden vs. faydalandnz evcil hayvanlara ve balara, bahelere,
ekinliklere kar ar dknlk, insanoluna ekici
klnmtr.
  ! 5 / 
  &  % '
 M ! 6 )
) U 

"0 !T(  Z 1Z( , 

18. Bizzat Allah, kendisinden baka ilah olmadna ahitlik eder; melekler ve adalet lsn gzeten ilim adamlar da bu geree ahitlik ederler:
Ondan baka ilh yoktur! Gerek anlamda kudret ve
hikmet sahibi ancak Odur!
Peki, bir olan Allah; her biri dieriyle elien, mensuplar arasnda bitmez tkenmez kavgalar yaanan Yahudilik, Hristiyanlk, Mslmanlk gibi farkl dinler gndermi olabilir mi?
(
) U  1)

v
J
19. Gerek u ki, Allah katnda kabul gren ve insanolunu dnya ve ahirette mutlulua ulatracak yegne
din, slmdr. slm, kiisel karlar, arzu ve ihtiraslar
terk edip Allahn hkmne kaytsz artsz boyun eerek
bar, esenlik ve gvenlie ulamak demektir. slm,
dorudan doruya Allah tarafndan gnderilen ve peygamberlerce uygulamal olarak insanla sunulan mkemmel hayat nizamdr. te demden bu yana btn
peygamberler, insanla bu dini tebli etmilerdir. Ama
ne var ki:
I  ) ,  J 
"0 @ U ! ! F  " A ,  " :  #
A 5 a 
5T
  r  1C( 

Btn bunlar, dnya hayatnn basit ve gelip geici


nimetleridir. nsan hayatnn ve neslinin devam iin
verilen bu nimetlerden uygun biimde yararlanabilirsiniz; fakat onlara tutkuyla balanp hireti unutmamalsnz. nk asl ulalmas gereken en gzel hedef, Allah katnda sizi bekleyen ebed hiret hayatdr.
  G
[ 8 6\s o V
@ 5   (x 
U #
"@  ) U   ; 1C( A  "0 T
i "T

Kendilerine daha nce Tevrat, Zebur, ncil gibi kitap


verilenler, onlara Allah katndan ilim ve hikmet dolu
yetler geldikten sonra, srf aralarndaki kar atmalar, kin, ihtiras, azgnlk ve ekememezlik yznden hak dinde ayrla ve anlamazla dtler. Yoksa
peygamberler onlara ayrlk ve dmanl emretmi deildi. Fakat onlar peygamberlerin brakt ilkelere aykr
davrandlar. Bylece her mmet, bir sonraki peygamberi


0   l  @ 
! @ R(  1)(   a @ 6 J
15. Ey slm davetisi! Dnyann bu gelip geici nimetlerine balanan gafillere de ki:
Size bunlardan ok daha gzel, ok daha iyi olan
bildireyim mi? Ktlkten saknanlar iin Rableri34

Enfl, 8/44
56

inkr etti. Bununla da kalmayp, peygamberlerin getirdii inan sistemini terk ederek onun yerine kendi uydurduklar hurafeleri din hline getirdiler. Nihayet Allah,
Son Elisini gndererek hakikati yeniden ve aka ortaya koydu.


 R 
1    T 1 
 1(

%

iin Allahn kitabna arlyorlar; fakat ilerinden


bir grup, inandklarn iddia ettikleri kitabn hkmn
reddederek arkasn dnp gidiyor.
I
&     V "@ 6  / 

U%
u ),  1 J  U

24. nk onlar, Hepimiz peygamber torunlar ve


Allahn imtiyazl kullaryz. Bunun iin, en byk gnahlar ilesek ve Tevratta gelecei mjdelenen Son Peygamberi inkr etsek bile cehenneme girmeyiz. Girsek de,
sayl birka gn dnda bize asla ate dokunmayacaktr! Gnahmzn cezasn ksa bir sre ektikten
sonra nasl olsa cennete gireceiz! dediler.
w  1 6 `  "@ U 1 (kR( ": H

Artk her kim Allahn yetlerini inkr ederse, unu


iyi bilsin ki, maher gn Allah hesab abuk grendir!
I  R
'
0 , 8    
k @ # B
&A
o ;R #

20. Ey Muhammed! Eer bunca delillere ramen, yine


de hakikati kabullenmeye yanamayp seninle tartmaya giriirlerse, onlara de ki:
Ben, tm benliimle Allaha teslim oldum, benim
izimden gelenler de tm kalpleriyle Ona teslim olup
gnlden boyun emilerdir.
(  J
"0 5 &A
+
5T
  r  1C( A  o V

Allah adna uydurduklar bu btl inanlar ve sama


iddialar, dinleri hakknda onlar byk bir kibir, gaflet
ve aldana srklemitir.
R
J ": B 8 %
!T
`   6 o ` B ! R Q !R( S
1 J "  ! :U ,& #

& A d 1

Ey Peygamber! Kendilerine vaktiyle kitap verilmi


olan Yahudilere, Hristiyanlara ve ilh vahiy bilgisinden
yoksun olan, hiret ve nbvvet gereini tmyle inkr
eden mmilere de ki:
Siz de Son Elisi araclyla gnderdii hkmlere
iman ederek Allaha boyun eip Mslman olmak ve
bylece ebed kurtuluu kazanmak istemez misiniz?
0 v 8  / !A  & 6  R   M )5 : ; ) R & A
 R

25. Peki, gerekleeceinde asla phe olmayan ve


hi kimseye hakszlk edilmeksizin herkese yaptklarnn karlnn tastamam verilecei gn onlar
bir araya topladmz zaman, acaba hlleri nice olacak? O gn yalan ve iftiralar onlar kurtaramayacak, son
pimanlklar da fayda vermeyecek. Onun iin yol yaknken tvbe etsinler, zulm ve inkrdan vaz geip hakka
teslim olsunlar.
/ A &  /   " @ A  o V

Eer kibir, bencillik, banazlk ve haksz nyarglardan kurtularak hakikate teslim olurlarsa, doru yolu
bulmu olurlar. Ama eer yz evirirlerse, bundan
dolay zlme. Bir sonraki toplumsal aamanza uygun
emirler35 gelinceye kadar, onlar inkrlaryla ba baa
brak. nk bu aamada senin grevin, yalnzca ilh
mesaj ulatrmaktan ibarettir.
c 8 ,   G=(  

26. Ey slam davetisi! Allahn verdii g, servet ve


saltanatla marp azgnlaan ve bunlara sahip olmay
doru yolda olmann ls sayan o kfirlere karlk,
sen Rabbine tevazu ile yalvararak de ki:
Ey mlkn ve her trl g, kudret, saltanat ve otoritenin gerek sahibi olan Allahm!
b  I  &  / A & 
  I   / A &  k X 

Hi kukusuz Allah, kullarn grmektedir ve hak


ettikleri karl onlara mutlaka verecektir.
A 5 ; 1 
( 8 U
   1  1C(  A 5 ; 1 ' *

1     T 1  1C( 
G
F +

0  I   C   I   Z , 
Sen yeryznde mlk ve egemenlii dilediine
verir, dilediinden ekip alrsn! Dilediini yceltir,
dilediini alaltrsn!
 1)( V k q o ` ]A  / 6 0 G i ! )

C ,  ": 
   % ;  
"!
8 R 
* U
(

21. O hlde, ey slm davetisi! Allahn yetlerini


tamamen veya ksmen inkr eden, gerek aka suikast
dzenleyerek ve gerekse toplum iindeki itibar ve etkinliklerini yok etmeye alarak haksz yere peygamberleri ldren ve o peygamberlerin getirdii ilkelere bal kalarak hakk, hukuku, doruluu ve adaleti savunan
insanlara hayat hakk tanmayan zalimler ve inkrclar yok mu; ite onlara can yakc bir azab mjdele!
I
! 6 )
kR "@  &  B 8 '
 1( ?
 1C(  / [  \
J
6  "@   b  a

Her trl nimet, ltuf ve iyilik yalnzca senin elindedir. Hi kuku yok ki, senin her eye gcn yeter!
  
kR o !  
ob ! kR @ U
@ U
27. Sen geceyi ksaltp gndze katar, gndz
ksaltp geceye katarsn.
kb    B
! &   i B
! &    k   i
lden diriyi karr, diriden ly karrsn.

'
G
%
F  I   

22. Onlar, dnyaya ve hirete ynelik almalar


boa giden ve kendilerini dnyada zillet ve meskenetten, hirette ise cehennem azabndan kurtaracak hibir
yardmclar olmayan kimselerdir. Bunlarn kendilerini Allahn zel ve sekin kullar olarak nitelendirmeleri neticeyi deitirmeyecektir:
! 
" T

   8 !=( 6  r  1C(  "   ]
5` ] ) 1 
5T
l
 , ": @" U 1( R ] 5 1 " "@ U !
23. Kendilerine Tevrat, Zebur, ncil gibi kitaptan bir
pay verilmi olan Yahudi ve Hristiyanlara baksana:
Aralarnda kan anlamazlklarda hkm vermesi
35

Ve hi umulmadk imknlar yaratarak, dilediine


snrsz nimetler bahedersin.
Mademki mlkn gerek sahibi Allahtr, o hlde mminler yalnzca Ona gvenmelidirler:
 U  X &  C i 5 1 J
+
  I !   1( R T
M U(  X & 

28. nananlar, din kardeleri olan mminleri brakp da Allaha ve Elisine kar sava aan kfirleri
kendilerine samimi dost, koruyucu, ynetici, yanda,
mttefik ve veli edinmesinler.

Tevbe, 9/29
57

k q kR( 
 
!A R /  o ,  1 
Dikkat edin; her kim byle bir ey yapacak olursa,
Allah ile btn balarn koparm olur.
I
0 !;  "@ U ; 5  J
Ancak kfirlerden gelebilecek bir tehlikeye kar
korunmak iin onlardan grnmeniz, onlara dostunuzmu gibi davranmanz hari. Kfirlerin ktlklerine
kar kendinizi korumak iin, Mslmanlara zarar vermemek artyla byle bir tedbir alabilirsiniz. slm limlerinin ve yneticilerinin emirleri dorultusunda, kfirlerin arasna szarak mminler adna casusluk faaliyetlerinde bulunmak amacyla da bu tr tedbirlere bavurulabilir.
G=( & 
] Q0 %
 6 
" ` C 1

lahn kitabna ve bu kitabn pratik almn, en mkemmel uygulamasn ortaya koyan Peygambere itaat
edin!
 S
1 J 
 1( R T
 R    R

Ama eer yz evirirlerse, unu iyi bilsinler ki, Allahn kitabna veya Elisine kar gelmek Allaha kar
gelmek demektir. Bu da onu inkr etmek anlamna gelir
ki, Allah da inkr edenleri sevmez! Sevmedii iin de
onlar doru yola iletmez.
Oysa Peygambere itaat edilmesi gerektiini en iyi Yahudi ve Hristiyanlarn bilmesi gerekirdi. Zira daha nce
nice peygamberler gelip gemiti:
&(  , ] A  ! " &  :( 
+


'
*
6 ] I  ?
33. Gerekten Allah, insanln atalar saylan dem
ile Nuhu ve iinde birok peygamberin yetitii brahim ailesini ve mran36 ailesini ktlklerden, irkinliklerden arndrp gzel zelliklerle donatarak btn insanlk lemine stn bir rnek klmtr.

, 1
0 ,  @ E

Bununla birlikte, Allah asl kendisinden korkmanz size tlyor! O hlde, zalimlerin tehditlerinden
korkmayn; asl Allahn emirlerini inemekten saknn!
Unutmayn ki, eninde sonunda dn Allahadr.

0 Q &A ,1 ) 8 `"
)? kR(   i o V

34. Birbirlerinin soyundan gelen ve tevhid sancan elden ele tayan nc bir nesil olarak.
"M !A(  !&(


29. Ey slm davetisi! De ki: Kalplerinizdeki dnce ve niyetleri gizleseniz de aa vursanz da Allah onlar bilir.
kR 
kR  " A ,1

& %
0 J

Allah her eyi iitendir, bilendir.


Yahudilerin yalanclkla sulad, Hristiyanlarn ise
ar ycelterek ilhlatrd sa Peygamberin gerek
hayat hikyesine gelince:
/ 6 kM U (  o 8 ; 5R   kU(  kR(  / 
 V
C 6 k6 (   &  B

Bunlarn da tesinde, gklerde ve yerde ne varsa


hepsini bilmektedir.
 1)( V k q o ` ]A  

Hi kuku yok ki, Allahn her eye gc yeter. Dolaysyla, zalimlerle dost olup mminlere dmanlk besleyenlere Hesap Gnnde cezalarn vermeye de kadirdir:

I  B A &   P E  G
  P

 1
a  B A &    6 o ` ) x

B
" !A( ,  (&! %
6

35. Hani bir zamanlar, mrnn Hanne binti Fkd


adndaki hanm Allaha el ap yalvararak, Ya Rab!
demiti, Karnmda tadm cierparemi, biricik evladm tm varlyla senin hizmetine adadm, bu
adam benden kabul eyle! Dorusu sen her eyi iiten, her eyi bilensin!

 ` C
! B
] 0 y6 I@ 5 , l k6 ( B  V @ 5, l & A R
0 , l "  & A 

0 )!,(  )I Q U ! @ U !
30. O Gn her insan, yapm olduu btn iyilik
ve ktlkleri karsnda hazr bulacak ve o ktlklerin kendisinden uzak olmasn ne kadar da arzu edecek! Ama ne var ki, son pimanlk fayda vermeyecek.
c 8 ,   sr 
Q0 %
 6 
" ` C 1

  @ 5 1 /  :C !( kI6 ( " 1  @ 5 !&


k6 ( ] M y6J
`
"!
!
#(  

36. Nihayet Hanne ocuunu dourunca, Allah


onun ne dourduunu gayet iyi bildii hlde durumunu Ona arz ederek, Ey Rabbim! dedi, Ben bir
kz ocuu dnyaya getirdim. Oysa erkek ocuk umuyordum. nk erkek, kz gibi gsz ve korunmaya
muhta deildir. Erkek ocuk kza gre daha gl ve
dayankl olduu iin benim adama daha uygun derdi. Ayrca, mabet hizmetlerine yalnzca erkek ocuklar
kabul ediliyor. Fakat ben yine de szm tutuyorum.
Ona Meryem ismini veriyor, kendisini ve neslinden
gelecek olanlar o lnetlenmi eytann ktlklerine kar sana emanet ediyorum.
0 1  ` @ A  ` *
U %
8 ;  @  @ A 8 ; 5R
'
 8 6 @ 5 8 6  %
'

Dikkat edin; Allah, kendisine kar gelmemeniz konusunda duyarl ve dikkatli olmanz size tlyor.
Hi kukusuz Allah, emir ve yasaklarn dikkate alan
kullarna kar ok efkatlidir. Fakat bu efkatin tecelli etmesi iin, kullarn yapmas gerekenler var:
 6 " T
  F 1 
88 1 k6
 H 
8  "5 U` o V
( , 8  R 
" 0 T
" T
" !'(

31. Ey Muhammed! Allah sevdiini iddia eden ve


Onun sevgisini kazanmak isteyen kimselere de ki:
Eer gerekten Allah seviyorsanz, Onun emirlerini size ileten, aklayan ve uygulayan bir Eli olarak bana ve bana indirilen Kurna itaat edin ki, Allah da sizi sevsin ve gnahlarnz balasn. Hi kukusuz
Allah, pimanlkla tvbe edildii takdirde en byk gnahlar bile balayandr, merhamet edendir.

,!
M
 
p( o V

37. Bylece Allah, Meryemi kendi yolunda adanm


kymetli bir adak olarak gzelce kabul buyurdu ve
onu nadide bir iek gibi gzelce yetitirdi. ekilen kura sonucunda, mabedin koruyucularndan biri olan Zekeriya Peygamber onun eitim ve bakmn stlendi.

32. Peygamberin Snnetini dikkate almakszn


slm yaayabileceklerini zanneden gafillere de ki: Al-

36
Bu yette ad geen mrn, Hz. Meryemin babasdr. Musa Peygamberin
babasnn ad da mrn idi ki, burada kastedilen o deildir.

58

V M V  :) U ) #
0 C : /  ]6 " 1  1 

 &  1  ` ! @ A  o a & A `
*

0 ) U  : B  V

'
G
%
F  I 1   1 

Allah, Senin almetin udur ki, hasta olmadn


hlde gn boyunca dilin tutulacak ve insanlarla ancak iaret diliyle konuabileceksin.
J

k 
,   8
Gy( ` /  `
c T

Zekeriya ne zaman Meryemi mabette ziyaret etse, yannda trl trl yiyecekler grrd. Bunun
zerine, hayret ve hayranlkla ona sordu: Ey Meryem,
bunlar sana nereden geliyor? Meryem de, Bunlar
Allah katndandr. Bu yiyecekleri yaratan ve bana
ulamasn salayan Allahtr. nk Allah, dilediine
hi beklemedii imknlar yaratarak snrsz nimetler
baheder! dedi.
QM   1  `  /  U:

Fakat bu hlde bile, Ne yapaym, dilim dnmyordu,


konuamyordum; bu yzden insanlara hakk tebli
edemedim! deme. El kol hareketleriyle bile olsa, Onun
yetlerini srekli gndemde tutarak Rabbini oka
zikret, hem kalbinle, hem davranlarnla Onun adn
ycelterek gece gndz tesbih et! dedi.
Bu arada ilh kudret, Meryemi byk grev iin hazrlyordu:
/!
[ I A &  B
I 6 ]A  /!
 %
@  p

" 1  1 T
 V
 ?
 ?

38. te o srada, Allahn zel korumas altndaki bu


tertemiz ocuu grp imrenen Zekeriya, ilerlemi yana ramen Rabbine el ap yle yalvard:
1 /
6)   k( S
V
!&(
/ 6 M 8 ! p
 I )
: 

&(  , 
+

42. Hani melekler, Meryeme yle seslenmilerdi:


Ey Meryem! Allah seni insanlar arasndan seip tertemiz kld ve yaadn adaki btn kadnlar arasnda sekin ve stn bir konuma ykseltti.
" 1  1
,( `   k,( ` () x

+
/    k5( U V

Ey Rabbim, benden sonra srailoullarnn yoldan


kacandan korkuyorum. Bu mmetin, Meryem gibi
tertemiz bir nesle ihtiyac var. Sonsuz ltuf ve rahmetinle bana katndan byle hayrl ve temiz bir nesil bala! Kuku yok ki, sen btn dualar iitir ve karln verirsin.
[ I A &  Q UR

*  &  kR kA ( = 1 " IV : T

43. Ey Meryem! Rabbine gnlden ballkla


kulluk et, Onun huzurunda secdeye kapan ve kadnlarn mabede girmesini yasaklayan Yahudi din adamlarna ramen cemaatle namaza katl ve Rablerinin huzurunda saygyla eilerek rk eden mminlerle birlikte sen de rk et!
"@ 1  @" v V ; A 1 @" 1)  B
U`  /0 ! Q !'
( 6 S
! F I8 6  / 

39. Derken, Zekeriya mabette namaza durduu


bir srada melekler ona yle seslendiler:
 V) =  ]! !  
   !8 6 ' =
  & A T


!)
8 1 
(  =

= &
U`  " u 1  o T 1
5 i1 @" 1)  B

Ey Zekeriya, sana mjdeler olsun! Allah sana u ihtiyarlk anda, Drstlk ve erdemliliiyle hep canl
kalacak, srekli gnllerde yaayacak anlamna gelen
Yahya adnda tertemiz bir ocuunun olacan mjdeliyor. Bu ocuk, Allahn kelimesini, yani Ol! emriyle
babasz olarak yarataca sa Mesihi tasdik edecektir.
htiyar bir baba ve ksr bir anneden domakla, Hz.
sann da Allahn dilemesiyle babasz doabileceini en gzel bir rnek ve canl bir ahit olarak fiilen gsterecek, byynce de bizzat Hz. saya iman edip getirdiklerini onaylayacaktr. O, zerinde nderlik ve byklk
vasfn tayan bir efendi, son derece iffetli ve sekin
kullar arasnda yer alan bir peygamber olacaktr.
V
1 ]6 
0 V  k(  T
 k U FA  ) V v H k( T
40. Allahtan mmeti iin hayrl bir nesil isteyen, fakat bu dua karlnda Allahn kendisine bir ocuk ihsan edeceini hi beklemeyen Zekeriya, hayretler iinde, Ey Rabbim! dedi, Bana ihtiyarlk gelip atmken, stelik hanmm da ksr olduu hlde nasl
ocuum olabilir?37
V
 I 1  o ,  1 
/  C ` 

44. Ey Muhammed! te bunlar senin daha nce hi


bilmediin, fakat sana vahiyle bildirdiimiz gayb haberlerindendir. Yoksa ilerinden hangisi Meryemi
himayesine alacak diye aralarnda kura ekmek zere
kalemlerini suya attklar srada, hangisinin kalemi
ilk nce akntya kaplp gidecek de kuray kazanacak diye merak ve heyecanla bekleirlerken, sen onlarn yannda deildin. Onlar bu konuyu tartrlarken de
yanlarnda bulunmuyordun. Dolaysyla, insanolunun bilgi ve tecrbe snrlarn aan bu ve benzeri olaylar bizzat grmesine haber vermen, senin hak peygamber olduunu gsteren delillerden biridir.
  
[ I A &  B
]%!
" 1  1 T
 V
( !
%( &  Q &
Q U & A T
8 1 
" 1   
45. Hani melekler, Ey Meryem! demilerdi, Allah seni, kendi katndan gnderecei bir kelimeyle,
yani Ol! emriyle mucizevi bir ekilde rahminde yarataca bir ocuk ile mjdeliyor ki, ad Meryem olu sa
Mesihtir.
! 6 )
kR @ !#(
(  ; &     a
+
J
*

Melek, yle ama, dedi, Allah dilediini diledii


ekilde yaratr!
V
0 1 kI( o , #

Dnyada da hirette de saygn, ok deerli bir kul


ve Allaha en yakn olanlardan, Onun honutluuna
ermi byk bir peygamberdir.
1
" A T
(  =
  v @`  &@ ) kR 
+
U

41. Zekeriya, Ey Rabbim, olum olacana dair


bana bir almet gster ki, bundan iyice emin olaym ve
halkm da buna inansn! dedi.
 J / 5 1 
V
" A T
0 Z  J 
U
1 y A 

37

46. Hem doar domaz beikte iken, hem de Allahn izniyle byyp yetikin bir adam olarak insanlarla konuacak ve son derece erdemli ve iyiliksever
bir kimse olacaktr.
V 0  kU( % %
1 ]6 B  V
0  I 1  A i1 
/  C ` 
&1 "  ) k( T

Meryem, 19/8
59

47. Bu szler zerine Meryem aknlkla, Ey


Rabbim, bana hi erkek eli demedii hlde benim
nasl ocuum olabilir? diye sordu. Melek dedi ki:
Allah dilerse elbette olur. te Allah byle dilediini
diledii ekilde yaratr!
! R ` Q 
;1 & 6  R ]  I EV
T

liimizle Rabbimizin emirlerine teslim olan, Ona boyun een kimseleriz!


R

  U ,8 B
 U 85`
 1)( : 
 Z 6  I&  U   IU 

53. Ey Rabbimiz! Bize gnderdiin btn kitaplara, btn vahiylere iman ettik ve bu vahiyleri bize ileten Peygamberin emrine tabi olduk. O hlde, bizi
hakikate tanklk eden ahitlerle birlikte yaz ya Rab!
  T

c 1( ` &  G a 

0  T

Bir eyin olmasn diledi mi, ona sadece Ol! der;


o da hemen oluverir.
& T 
o!
M x( 6J
5T
1 5
 Q & A , 1

54. Derken, eytan dzenlerinin sarsldn gren


inkrclar, Eliyi ve izinden gidenleri yok etmek ve Allahn nurunu sndrmek iin nice entrikalar dzenlediler, gizli gizli tuzaklar ve plnlar kurdular. Fakat Allah
da bir pln yapyordu. Hem de hibir gcn kar koyamayaca ve daima en hayrl, en gzel sonulara ulatran mthi bir pln... yle ya, Allah pln kuranlarn
en hayrlsdr.
Bu plan neticesinde, sa Peygamberi yakalamak zere
baskn dzenleyen Romal askerler, onun yerine, onu ihbar eden ve Allah tarafndan tpatp saya benzetilen
hain Yahda skariyotu yakalayp armha gerdiler.
I ( 1 
R( 5  k6 ( ] %!
V
k  / , R /!

55. Allah o vakit saya demiti ki:
Ey sa! O zalimlerin seni ldrmelerine asla izin
vermeyeceim. Onlar seni bugn burada ldremeyecekler.38 Aksine, ben dilediim vakit bedenini farkl bir
hayat boyutuna alarak seni vefat ettireceim ve ann
yceltip onurlandrmak iin seni kendi katma ykselteceim.
 ` 1C(   @   

48. Senin ocuun yle byk bir insan olacak ki, Allah ona hem kutsal kitaplarn zn ve ilh bilgiyi
pratik hayata uygulama yetenei olan hikmeti, hem de
Tevrat ve ncili retecek.
(I
kIU(  ] J

 A a kI6 ( *" T
  1   "T
5 [ #
  "T
) V k6 ( o1

Q & ` J
t  
! R Q !R( 6R G

  J
( 
 `@! +
M   G p T

 !  kR( *
[ 8 6
a
kR( " 0 T
)   A `   &  "T
M  &  ]   k '
 1 J / 
+
M U(  X  "5 U` " T

49. Ve onu, srailoullarna u gerekleri bildiren


bir eli yapacak: Bakn, ben size Rabbiniz tarafndan peygamberliimi kantlayan bir delil, bir mucize
getirdim: Size amurdan kua benzer bir ekil yapp ona fleyeceim ve Allahn izniyle o derhl gerek bir ku olup uuverecek. Yine Allahn izniyle, doutan kr olanlar ve czzamllar iyiletireceim.
Ve Allahn izniyle lleri dirilteceim. Ayrca, evlerinizde neler yiyip itiinizi ve neler saklayp biriktirdiinizi Rabbimin vahyi sayesinde size haber vereceim. Eer gerekten inanan kimseler iseniz ve hakikati olduu gibi kabullenmeye niyetiniz varsa, elbette bunlar, size benim gerek bir Peygamber olduumu
kantlayan ak ve kesin birer delildir.
  ) 1 +
!A  ' 
 o '
 &  V) = 
"T
, "T
J 1 5
C( 

Gerek sana bahedeceim ilh yardm ve gerekse


Son Eliye gndereceim Kurn sayesinde, seni inkrclarn ktlklerinden ve irkin iftiralarndan koruyup
tertemiz klacam.
M & ! ;  1 ] I `  1C(  R , 8   1C(  o  #

50. Ayrca, benden nce indirilmi olan Tevrat


zamanla deitirilmi olan ksmlarn dzelterek
onaylamak ve bir zamanlar size yasak edilenlerin bir
ksmn, kyamete kadar srecek evrensel hkmler
olmadklar iin hell klmak amacyla gnderildim.
  1   "T
5 [ #

 ; R "T
,!
p( 

Senin izinden giden gerek mminleri, ta Dirili


Gnne kadar inkrclardan stn klacam.
U ! " T
'R "T
, #
 A 5 i Q !R( "5 U` &!
R( "T
 k  "

Ve sonunda hepiniz dnp benim huzuruma geleceksiniz. te o zaman, dnyada iken anlamazla
dtnz her konuda aranzda niha hkm vereceim.
! 6 )
kR )1)( q  C  "@  C  R  ` 1C(    R
 "@   b  a
J

te, Peygamberliimi ispatlamak zere size


Rabbinizden apak deliller ve mucizeler getirdim. O
hlde, Allaha kar gelmekten saknn ve bana itaat
edin!
? 
 k ( 
" !;( 5% 

C : 0 )8 R "T

 1( ?
6

56. Nankrlk edip yetlerimi inkr edenlere gelince; onlar hem bu dnyada hem de hirette iddetle cezalandracam ve hi kimse onlara yardm
edemeyecek.
 S
&(  d
A &  U   1C(  
1 J 
+
 =
" 0 : #
!@"
R ( ! R 

51. Gerek u ki, Allah benim de Rabbimdir sizin


de Rabbinizdir. yleyse yalnzca Ona kulluk edin;
ite dosdoru yol budur.
V   T
 @ " U ]%!
'

0 ] I = (
(
6 
 I& A R

52. sa, onlardaki inkrc ve inat tavr sezince,


etrafndaki mminlere seslenerek, Allah yolunda balattm mcadelede kimler bana canyla malyla destek
ve yardmc olacak? diye sordu.
=
V


& A %  6  ) @ q
6  6 1

M  U  
M
Bunun zerine, havariler derhl ileri atlarak dediler
ki:
Allahn Elisinin yardmclar biziz! Zira biz Allaha yrekten iman etmiiz. ahit ol ki, biz tm ben-

57. man edip gzel ve yararl iler yapanlara


gelince, Allah onlarn mkfatlarn tam olarak verecektir. Dorusu Allah, zulm ve hakszlk yapanlar sevmez.

  / !A  A 56 / 
"!
1 J
T( `  C

38

60

Nisa, 4/157

U ! UU ! I
& A ` ]   ,  
J 
J ) 8 ,6 J " T
 o : I1 o V
5T
;  R    R 
0
, UE
, C i 5 1 J !  q Q(    6
    E

& A %  6  @)q

58. Ey Muhammed! te biz bunlar, hakikati tm


berraklyla ortaya koyan ilh yetler ve hikmetli
tler olarak sana vahiy yoluyla okuyoruz:
V "
! R ` Q  
T
) U ]%!
( o y
   Q ; A a 0 o y& ` 

59. Allaha gre, babasz yaratlm olmas bakmndan sann durumu, hem babasz hem de annesiz yaratlm olan demin durumu gibidir: Allah onu topraktan yaratt, sonra ona Ol! dedi, o da hemen oluverdi. Ey Hristiyanlar! te sa Peygamber de demin
yaratlmas gibi Allahn Ol! emriyle yaratlm bir kuldur; asla Allahn olu deildir. sa babasz yaratld iin
Allahn olu olsayd, anasz ve babasz olarak yaratlan
demin buna daha lyk olmas gerekmez miydi? Oysa
dem Allahn olu deil, dier btn insanlar gibi bir insan, bir kuldur ki, Hristiyanlar da bunu byle kabul ederler. O hlde, sa Peygamberden yllarca sonra ortaya atlan ve kilisenin bir iman esas hline getirdii sann Allah veya Allahn olu iddias btl bir iddiadr.
 v R /   
 1w( &&    T

64. Ey slam davetisi! Yahudi ve Hristiyanlara diyalog arsnda bulunarak de ki: Ey Kitap Ehli! Gelin,
btn peygamberlerin ve ilh kitaplarn ortak ars
olan temel prensipleri kendimize rehber edinerek sizinle bizim aramzdaki u ortak ilkelerde bulualm:
1. Allahtan baka hi kimseye tapmayalm. Yalnzca Ona kulluk ve ibadet edelim; btn hayat prensiplerimizi Onun kitabna gre oluturalm.
2. Hi kimseyi ve hibir eyi Ona ortak komayalm. Ne kadar Allaha yakn ve saygdeer olurlarsa olsunlar, hibir peygamberi ve din adamn kutsallatrp
ilah mertebesine yceltmeyelim.
3. Allahn yan sra, iimizden birilerini her emrine kaytsz artsz itaat edilen yanlmaz otoriteler, Rabler edinmeyelim!
Eer bu arya da olumsuz cevap vererek yz evirirlerse, deyin ki:
ahit olun ki, bizler Allahn iradesine gnlden boyun een Mslmanlarz! Yahudi ve Hristiyanlarla diyalog yaplacaksa, ite bu ilkeler erevesinde yaplmaldr.
B
x( 6J
I  "  

 J o!
 Z 6 I ! " :(   kIR( #
1 5
 o : I1
5T

60. Gerek, sizden veya onlardan kaynaklanan kuruntu ve iddialar deil, Rabbinden gelendir. Ve
Rabbinden sana, hakikatin ta kendisi olan bu Kurn
gelmitir. O hlde, sakn pheye kaplanlardan olma!
I  ) ,  Q !R( / #
I & R
'
6 IU  ) 6   ,  o ;R " A ,    #
%
I 6  6 %
I 6  `" IU 
B
U , o , xUR o @ 5 86 " "T
6 U%
6 `" %

A ; , v R 0 ( ) ,

] A  
(  T
+

65. Ey Kitap Ehli! Neden brahim Peygamberin Yahudi veya Hristiyan olduunu iddia ederek onun hakknda tartyorsunuz? Oysa Tevrat da ncil de ancak brahimden sonra indirilmitir. Sizin Yahudiliiniz ve Hristiyanlnz, Tevrat ve ncilin indirilmesinden yllarca sonra ortaya kt. Oysa brahim (as) bu
kitaplar gnderilmeden nce yaad. Bu durumda, brahim'in kendisinden sonra ortaya kan bir inanca
mensup olduunu mu iddia ediyorsunuz? Yahudilik
Tevratn, Hristiyanlk ise ncilin gnderilmesinden sonra zamanla deitirilip bugnk biimini alm olduuna
gre, bu kitaplar indirilmeden ok nceleri yaam olan
Hz. brahimin Yahudi veya Hristiyan olduunu nasl iddia edebiliyorsunuz? Hi aklnz kullanmyor musunuz?

 &!
I  " A R " A  Q(  "T

Q(  "T
! &!
R( #
R( "5 x#
'
JI \ X I : "56  I:

61. Sana bu Kurn araclyla gerek ilim geldikten


sonra, artk kim sann ilh veya Allahn olu olduunu iddia ederek onun hakknda seninle tartmaya
giriirse, onlara de ki:
O hlde gelin; hepimiz ocuklarmz, elerimizi
ve btn halkmz Allahn huzurunda ahitlie ararak toplanalm. Sonra hep birlikte Rabbimize dua
edelim de, Allahn lnetinin aramzdan yalan syleyenlerin zerine olmasn ve yalanclarn topyekn
helk edilmesini dileyelim!39
" !T(  Z 1Z( ,   @

0 J Q    M 
= ;   @ C :

62. Ey insanlar! te sann gerek hayat hikyesi


budur. O ne Allahtr, ne de Allahn olu! nk Allahtan baka tanr yoktur, sonsuz kudret ve hikmet
sahibi yalnzca Odur. Nitekim Hristiyanlarn bugn ellerinde bulunan muharref (bozulmu, deitirilmi) ncillerde bile bu gerek yle yer almaktadr: sa yle
cevap verdi: (nceki Kutsal Kitaplarda) yazlmtr ki;
Rabbin olan Allaha tapacak ve yalnzca Ona kulluk edeceksin!40
c 1)( %
 R    R
 &   " !A(  

& A , J "56 " A ,1 


" 0 A 

66. Hadi diyelim ki, az ok bilginiz olan konularda


yalan yanl da olsa tarttnz; peki brahimin inan
sistemi gibi hi bilmediiniz konularda ne diye tartyorsunuz? Oysa bu gibi gayba dair konular ancak Allah bilir, siz bilemezsiniz. te her eyi en iyi bilen Allah, size hakikati bildiriyor:
    ` 0 & A %   !U( '
 ` T
 !  6 = 6 J  1 @ 1 " !:(   `

63. Yine de yz evirirlerse, unu ok iyi bilsinler


ki, Allah kimlerin bozgunculuk ettiini ok iyi bilmektedir ve cezalarn da elbette verecektir!

`(   & 
+

67. brahim ne bir Yahudi ne de Hristiyan idi. O


ancak, her trl btl inan ve davrantan yz evirerek
bir tek Allaha boyun een hanif bir Mslman idi. brahim Mslman idi; zira Mslman, Hz. Muhammedin
mmeti olan kii demek deildir. Bilakis Mslman, Allahn gnderdii btn kitaplara ve peygamberlere
iman ederek Onun hkmlerine boyun een kii demek-

39

Bu yet, Necran Hristiyanlarndan bir heyet ile Peygamber (s) arasnda kan bir tartma sonucunda nzil olmutur. Allahn Elisi, Kurnn ortaya
koyduu bunca delilleri inatla reddederek Hz. sann ilahln savunan bu insanlara en son olarak yette bildirilen teklifi sundu. Fakat onlar, bu iin akbetinden korkarak lnetlemeye yanamadlar. slm kabul etmemekle birlikte,
slm Devletinin egemenliini tanyan bir anlama imzalayp memleketlerine
dndler.
40
Luka, 4/8; Matta, 4/10
61

tir. Buna gre, dem Peygamberden kyamete kadar gelen btn peygamberler ve mmetleri Mslmandrlar.
Allahn herhangi bir kitabn veya elisini inkr eden veya tevhid inancndan sapan kii ise, hangi peygambere
tabi olduunu iddia ederse etsin Mslman deildir. te
bu yzden, brahim bir Mslmand, asla Yahudi veya
Hristiyan deildi. Zira bugnk Yahudi ve Hristiyanlarn
peygamberleri, azizleri ve melekleri tanr gibi yceltmelerine karn, o hibir zaman Allaha ortak komamt. Ayrca Allahn herhangi bir elisini veya kitabn
da asla inkr etmemiti.

C : , 8   1C( A  " !:(    


]
k  

U
0 U   1C(  k 8 U

73. Bir de, kim olursa olsun ve hangi mucizeleri getirirse getirsin, sizin dininize uymayan ve yzyllardan
beri oluturduumuz Yahudi eriatn, dini gelenekleri
kabul etmeyen hi kimseye inanmayn! diyorlar. Ey
Peygamber! Onlara de ki:
Ne sizin ne de bizim kiisel gr ve iddialarmz
doru yol olarak nitelendirilemez. Doru yol, ancak Allahn gsterdii yoldur. Ve bu yolu, peygamberleri
araclyla tm insanla bildirmitir. u halde, Allahn
gnderdii bu son kitaba iman etmedike doru yolda
olduunuzu syleyemezsiniz. Son Eli apak delillerle
gnderilmiken, neden ona imandan yz eviriyorsunuz? Size daha nce verilen Peygamberlik, nderlik gibi
nimetlerin bir benzeri sizin rknzdan olmayan birine
verildi diye mi kskanla kaplp byle hrnlayorsunuz? Yoksa Mslmanlar Rabbinizin huzurunda
yapacanz tartmada sizi zor duruma sokacak trden
deliller getirecekler diye mi korkuyorsunuz?
Szlerine devamla de ki: Her trl nimet ve ltuf,
yalnzca Allahn elindedir, sizin veya bir bakasnn
tekelinde deil. Ve Allah onu, lyk grdne verir.
nk Allah, ltuf ve merhamet bakmndan snrszdr
ve kimlerin bu nimetleri hak ettiini en iyi bilendir.

0  I 1  Q( 5 & '
5 i1
"!
d( ,  o E 

U(  X & 
+

68. Bu durumda, insanlarn brahime en lyk


olanlar; ncelikle onun zamannda kendisine uyanlar, onun tebli ettii tevhid inancn yeniden canlandrp insanla sunan bu Peygamber ve onun izinden giden mminlerdir. te brahimin hakiki varisleri olup
gerek anlamda iman edenler bunlardr. Allah da inananlarn yardmcs, dostu, koruyucusu ve velisidir.
Btn bunlara ramen;
I

6 A E 1  
 ,  1  @" %
6 J A E 1  " 0 T
 o :   Ip
5T

74. O, rahmetini ve bu rahmetin tecellisi olan vahiy


ve Peygamberlik nimetini yalnzca imtiyazl bir rka veya
snfa deil, lyk grdn baheder. nk Allah,
sonsuz ltuf sahibidir.
Geri btn Yahudi ve Hristiyanlar ayn deildir:
 U1)(  Q U   @"  U /M ! I (X 1  U;  Q U    
 o : 
5T
(  J kR U !A 
+
  J / ! I (X 1 J
!   V "@ 6  /   0 & IV Q !A  B

M 8(

& A ,1 ": C T
]A  ;  1 o!

69. Kitap Ehlinden bazlar, Kurn ve son Eliyi


inkr etmekle kalmaz, gerek kendi batl inanlarna ararak gerekse kalplere phe tohumlar ekerek sizi hak
dinden saptrmak isterler. Oysa ancak kendilerini
saptryorlar; fakat bunun farknda deiller.
 "  
 "56 
 @)

1     T
 o : I1
5T
70. Ey Kitap Ehli! Hz. Muhammedin Kutsal Kitapta
size mjdelenen Son Eli olduuna kesin kanaat getirip
buna bizzat tank olduunuz hlde, niin Kur'n
reddederek Allahn yetlerini inkr ediyorsunuz?
 o p
c & A , "56 &  5 T
8    %
 o : I1
8 A  "  
5T

75. Kitap Ehlinden yleleri vardr ki, ona yn


yn hazineler emanet etsen bile onu sana geri
der. Onlardan yleleri de vardr ki, kendisine bir
tek altn para dahi emanet etsen, banda dikilip
durmadka onu sana geri demez. Onlar, Yahudi
inancna mensup olmayan kimselere, yani o cahil mmilere kar ilediimiz gnahlardan dolay bize bir sorumluluk yoktur. nk Allah, Yahudi olmayan toplumlar aldatmay, onlarn hakkn yemeyi bize hell klmtr! dedikleri iin byle yapyorlar. Tevratta bu
iddiay destekleyecek bir hkm olmadn bile bile,
bunun ilh kaynakl bir inan olduunu ne srerek Allah adna yalan sylyorlar.
;( 5 &  S
1 
+
 R ];  @ ) ( ,  ] R ]  A 

71. Ey Kitap Ehli! Niin ilh hakikati btl yorum


ve iddialarnzla bulandrp bile bile gerei gizliyorsunuz?
B  V
Q # U   1C(  ] A  Z 6 IC(   U  

 o :   Ip
5T
@ U

M , #
I `
1 "@ A ,   a

72. Kitap Ehlinden bazlar, insanlarn slma yneliini engellemek iin sinsice bir pln hazrlayarak
birbirlerine dediler ki:
Mslmanlar kandrp inanlarnda pheye drmek iin, onlara indirilen Kurn yetlerine gnn
banda iman edin; gnn sonunda da, Gryorsunuz ya, aslnda size ve Peygamberinize kar hibir nyargmz yok. Ne var ki, dininizi iyice aratrp rendike, Muhammedin Tevratta bize mjdelenen son Peygamber olmadn anladk. En gvenilir limlerimize de
dantk, meer sizin inancnz doru deilmi! diyerek
onu inkr edin, belki bylece pheye kaplp dinlerinden dnerler.
U 1 (8  &  J IU  X  J
I o y  ) '

):  @) o V "0 T
] I X1 *

76. Hayr, dorusu udur ki, hangi dinden ve hangi


rktan olursa olsun, her kim Allaha verdii sze ballk gsterir ve gnah ilemekten, zulm ve hakszlk
etmekten saknrsa, phesiz Allah da saknanlar
sever.
kR "@  v a J / [ I  \ v!A( V U & "@ 6 & 1
) @,  w  1  1C( 

1 J  a
U1 J 

" @ & A T
J
C  "@  u "@!
` ( Z 1 J  ; ! & 1 "@ !  d
" !(

77. Allaha verdikleri szlerini ve yeminlerini,


hiret nimetlerine gre pek kk bir kazan olan servet, makam, hret gibi dnyalk karlarla deitirenler var ya, onlara hiret nimetlerinden bir pay yoktur. Dirili Gn Allah onlarla rahmet lisanyla ko-

 ) U "` #

I 1 " 5!( r


0  I 1  Q !( X1 
M ) !  o E  oV "0 T
"M !A( 

62

numayacak, yzlerine bakmayacak ve onlar gnahlarndan arndrmayacaktr. te onlara, can yakc bir azap vardr!
Yahudi din adamlarndan bir ksm, arzu ve heveslerine uygun bir din anlay ortaya koymak iin, gerektiinde kutsal kitaplar olan Tevrat bile tahrif etmekten ekinmezler:
  :  
5 
   8 %
  "@ 5 U %
5T
5T
 r A 1  ;1(  "@ U

bana kar ar bir sorumluluk yklenerek bu artlar altnda szlememi kabul ediyor musunuz?
Peygamberler:
Evet, kabul ediyoruz ya Rab! diye cevapladlar.
Allah da:
O hlde ahit olun, ben de sizinle birlikte buna
ahidim! buyurdu.
Ey Yahudi ve Hristiyanlar! Eer gerekten peygamberlerinizin izinden gitmek istiyorsanz, onlarn Allaha verdikleri bu sz dikkate almal ve vasiyetlerine uyarak
son Eliye iman etmelisiniz.
I


;
 " : / [  \R /  ) , ]  & R



C T
]A  ;  1 
) U  : ;  1 

M 5 T
M ) U  :  
& A ,1 ":

78. Onlardan bir grup daha vardr ki, Tevrat adndaki kitab okurlarken, kendi uydurduklar szleri
yetlerin arasna kartrarak dillerini eip bkerler.
Bunu da kitab tefsir etmek iin deil, kitaptan olmayan o szleri kitaba ait metinler sanasnz diye yaparlar. lh slbu taklit ederek Tevrata ekledikleri o
szler Allah katndan olmad hlde, Bunlar Allah
katndandr! diyerek Allah adna bile bile yalan
sylerler. Bylece, Allahn szlerinin arasna kendi szlerini kartrarak arzu ve heveslerine uygun hkmler
karmaya alrlar.
Hristiyanlara gelince, onlarn Kendisini tanr edinmemizi bize sa Mesih emretmiti! szleri irkin bir iftiradan baka bir ey deildir:
;1 " 8 U

" T 
6 ` 
5T
Q !  X 1   8  `

UA

82. Her kim bu szlemenin gereini yapmaktan yz


evirirse, ite onlar yoldan kanlarn ta kendileridir!


kR  " A
I Q  F 81 
Q !  : `  p
1
& %
J
(G FR
, #
1

83. Son Eliyi ve Kur'n inkr edenler, Allahn dininden bakasn m aryorlar? Allahn gnderdii
mkemmel inan ve ahlak sisteminden bakasn m arzu ediyorlar? Hlbuki gklerde ve yerde kim varsa
hepsi ister istemez Ona boyun emitir ve hesaba
ekilmek zere Ona dndrleceklerdir.
I
,( &
! " :( 

o!
 U  o V
] A  Z 6 I   U !A  Z 6 I 

] %!
   6 J u "@  !  8 U
+
(
]
 k  r  I 
; ,1
8
J

( 6  6 ` T
&  

5T
 & A ,  "5 U` &  +
 
 k(  8 

& A %  Q   6" b @ U ) '



"  ) 5 U`
*

84. u hlde, ey slm davetisi! Hak dinin temel inan


esaslarn tm insanla ilan ederek de ki:
Biz Allaha ve Onun birliine inandmz gibi, bize
gnderilen vahye; brahim, smail, shak, Yakup ve
sonraki nesillere gnderilen vahiylere, ayrca Musaya, saya ve dier btn peygamberlere Rableri
tarafndan verilen kitaplara ve mucizelere inanr,
aralarnda hibir ayrm gzetmeyiz. nk biz yalnzca Allaha boyun eer, ancak Ona teslim oluruz.
kR : QM U o 8 ; 1 A R U 1 (v
J
 1(

J
G H 5 81 
i    a

79. Allahn kitap, hikmet ve peygamberlik bahettii bir kimsenin, btn bunlardan sonra kalkp
da insanlara, Allahn yan sra bana da kulluk ve
ibadet edin! demesi olacak ey deildir. Tam tersine, onlara yle t verir: nsanlara ilh kitab reterek ve kendi aranzda derinlemesine inceleyip
dersler yaparak yce Rabbinizin eitimiyle olgunlaan
ve kendisini yalnzca Ona adayan eitimciler, Rabbanler olun! te sa Peygamber de mmetine bunlar
emretmiti.
[ I A &  C i 5     `" 1 J
T
  "`    1  0   +
( 8 U
"56 ) ,   T

85. Her kim kiisel karlarn, arzu ve ihtiraslarn


terk edip Allahn hkmne kaytsz artsz boyun eerek
bar ve esenlie ulamak anlamna gelen ve btn peygamberlerin bir sancak gibi elden ele tadklar mkemmel hayat nizam olan slmdan baka bir din
ararsa, unu iyi bilsin ki, byle bir din kendisinden asla kabul edilmeyecek ve o, hirette de mutlaka ziyana urayanlardan olacaktr. yle ya:

  I) @ q @" 6 &1(
I '
" :  #
!`

) ,  ` V 
@ )1
@ )  ; 1 J 
&(  d
+

0 U! 8 
86. Bu Elinin hak Peygamber olduuna bizzat grerek ahit olduklar ve bu hususta kendilerine apak mucizeler ve deliller geldii hlde, imanlarndan
sonra kibir, ihtiras ve dnyevi menfaatler yznden yeniden inkra saplanan bir toplumu Allah nasl doru
yola iletir? Hayr; Allah, bile bile inkr tercih ederek
hakka, hakikate ve kendi nefislerine zulmeden bir toplumu asla hidayete iletmez.
I
[ I A & 
T
,( & #
+
U , "@ !A  " :\s IZ #
/ [  \
*
U

c & A % 

80. O, melekleri ve peygamberleri rabler ve ilahlar edinmenizi de size asla emretmez. Siz Allahn
iradesine boyun eip teslim olduktan sonra, o hi
inkra sapmanz emreder mi? Elbette etmez! Demek
ki, Allahtan bakasna ibadeti ngren ve Allahn bir kulunu ilhlk makamna ycelten hibir reti, Allahn dini olamaz. Nitekim Allah, bunu daha nceki elilerine de
bildirerek onlar uyarmt:
 y!( 

 `" #
5 ! I&  +
I " & T '
( 8 U

C a

5`  "T
 X 5  "T
V Q0 6  = U5 Q( 
 ] A  "C a " V 
,  &   = )
0 ( ? " T
V 0 6 V I V
  "T
,  \ 6 @) q
R 
 1)( : 

81. Hani Allah, her birine elilik grevini verirken


peygamberlerden yle sz almt:
Bakn, ben size kitap ve hikmet verdikten sonra,
yannzda bulunan kitab onaylayan yeni bir peygamber size gelecek olursa, ona mutlaka iman edecek ve kendisini muhakkak destekleyeceksiniz. Ayrca bunu mmetinize de aka bildireceksiniz. imdi,
63

87. te bunlarn cezas; Allahn, meleklerin ve


de btn insanln lnetine uramaktr.
U1 ": J
d
*
 i1 J M @ !R(  1)(   a
C ,  @ " U

93. Tevrat indirilmeden nce, srail41 lkabyla da


bilinen Yakup Peygamberin tedavi, adak, perhiz ve benzeri kiisel sebeplerle kendisine yasaklad deve eti,
deve st gibi baz yiyecekler dnda btn temiz ve
yararl yiyecekler srailoullarna ve onlardan nceki
mmetlere hell idi. Yakup Peygamberin tedavi amacyla kendisine yasaklad yiyecekler, ondan sonrakiler
tarafndan genel bir yasak olarak kabul edilmiti. srailoullarnn bugn hl geerli sayp uyguladklar yasaklar ve dzenlemeler ise, ancak Tevrat gnderildikten
sonra, o zamann toplumsal ve kltrel artlarna uygun
olarak belirlenmi geici kanunlard; kyamete kadar geerli evrensel yasaklar deildi. Zaten onlara haram klnan yiyeceklerin ou, isyankrlklarnn cezas olmak
zere haram klnmt.42 O hlde srailoullarnn, Tevrattaki baz hukuki-toplumsal kurallar ve snrlamalar
zamann ve zeminin artlarna gre yeniden dzenleyen
bu son ilh mesaj inkr etmeleri iin ellerinde hibir
delil, hibir geerli mazeret yoktur.
Ey Muhammed! Onlara de ki:
Eer Kurnn hell kld bu yiyeceklerin Allah tarafndan ebediyen haram klndn ne sryorsanz ve
iddianzda gerekten samimi iseniz, haydi Tevrat getirin de okuyun! Okuyun ki, bu haramlarn evrensel olduu iddianz destekleyecek en kk bir delilin bile
Tevratta bulunmadn ve Son Eliye iman emreden
Tevrata ihanet ettiinizi herkes grsn! Eer Tevrat'
okuyacak olursanz, orada srailoullar'na haram klnanlarn ounun ancak onlar cezalandrmak zere
haram klndn, daha nceki mmetler iin ise bu haramlarn sz konusu olmadn grrsnz.43
 " : / [ I  \R /  ) ,  C T

R
 & R
  & d
]A  w

88. Sonsuza dek o lnetin ierisinde kalacaklar


ve ne azaplar hafifletilecek, ne de yzlerine baklacaktr.
" !'(  H 
 R A ? /  ) ,     1C(  J

89. Ancak iledii bu gnahndan sonra pimanlk


duyup tvbe eden ve gzel iler yaparak kendilerini
dzeltenler hari. Allah onlar elbette balayacaktr.
nk Allah ok balayc, ok merhametlidir.
" : / [ I  \" M @ 5   o 8 ;   @" " `  6 &1(
) ,  ` 1C( 
I
  E
90. Ama iman ettikten sonra yeniden inkra saplanan, bununla da kalmayp Mslmanlara kar mcadeleye girierek inkrclkta iyice azgnlaanlara gelince; onlarn son nefeslerindeki tvbeleri asla kabul
edilmeyecektir. nk byle kimseler lm belirtilerini grp de hayattan tamamen mit kesmedike tvbe
etmezler. te bunlar, hak yolu terk edip sapkla den kimselerdir.
o  ": ) '
  8 : J
 o 8 ; 1 A R " `  :  `    1C( 
I

c 1( ?
C  "@  / [  \ Q0 (  ) 5 R
6  "@   (! "
91. Evet, hakikati inkr edip de tvbe etmeden kfir
olarak lenler var ya, bunlar cehennem azabndan
kurtulmak iin fidye olarak yeryz dolusunca altn
verseler bile, asla kabul edilmeyecektir. Onlarn
hakk can yakc bir azaptr ve hi kimse onlara
yardm edemeyecektir.
O hlde, hiret gnnde fidye olarak verilse bile kabul
edilmeyecek olan dnya malna ar derecede balanmamal, gerektiinde onu Allah yolunda harcamasn
bilmelisiniz:
" !A(  Q(  
 R k q  ; U  0 8  &  ; U ]5 '
  U 

94. Btn bunlardan sonra, artk her kim Tevratta yer alan yasaklarn btn peygamberler ve mmetleri iin de geerli olan evrensel yasaklar olduunu
iddia ederek Allah adna yalan syleyecek olursa, ite onlar, bile bile hakszlk ederek ilh gazaba mstahak olan zalimlerin ta kendileridir!
`(   &   `   0 !U( '
+
" !:(   A  , 8  R 
? ) o V

92. Sevdiiniz eylerden bir ksmn Allah yolunda


harcamadka, asla iyilie ulaamazsnz. Agzllk
ve cimrilik hastalndan kurtulup da servetinizi, salnz, cannz... Allah yolunda feda etmeye hazr olmadnz srece, Onun honutluuna ve cennetine asla ulaamaz, gerek anlamda iyilik erdemlilik sahibi olamazsnz. yleyse az ok demeyin, Allah yolunda harcayn.
Unutmayn ki, her ne harcarsanz Allah hepsini bilmektedir ve mkfatn da mutlaka verecektir.
srailoullar, Tevratta yer alan btn toplumsal ve
hukuki dzenlemelerin kyamete kadar geerli evrensel
kanunlar olduunu iddia ediyorlar. Bu yzden, Tevratta
geici olarak yasaklanm baz yiyeceklerin hell olduu
gereini ortaya koyan Kurnn, nceki ilh eriatlara
aykr hkm verdiini ve bylece kendisinden nceki
ilh kitaplar onaylad iddiasyla elitiini ne sryorlar. Oysaki:

(I
kIU( 8  v '
(I
' 
o 8V  Q( %
 J o1
 `
 6 ]A  o1
,  o`

95. Ve yine onlara de ki: Tevrat, ncil ve Kurnda


hkmn bildiren Allah, doru sylemektedir. yleyse, siz de her trl btl inan ve gnahlardan yz evirerek bir tek Allaha ynelen brahimin dinine
uyun! Onun izinden gittiini iddia eden Yahudi ve Hristiyanlarn birtakm peygamberleri, azizleri, melekleri
yceltip ilhlatrmasna karlk, o hibir zaman Allaha ortak komam ve Allahn hibir kitabn veya
elisini yalanlamamt.
te yandan, Yahudilerin, Kudste bulunan Mescid-i
Aksnn kble olmaya daha lyk olduunu ne srerek
kblenin deitirilmesine itiraz etmeleri de anlamszdr.
Zira hatrlayn ki:

41

Allahn kulu anlamna gelen ve Meryem Sresi 58. yette de geen srail
kelimesi, Yakub Peygamberin (as) lkabdr. Hz. Yakubun on iki olunun soyundan gelenlere Ben sril (srailoullar) denir.
42
Yahudilerin tarih boyunca iledikleri zulmleri ve birok kimseyi Allah yolundan engellemeleri sebebiyle, kendilerine daha nce hell klnm kesici trna ve gagas olan yrtc hayvanlar ve baz evcil hayvanlarn iyalar gibi
gzel nimetleri onlara haram kldk (Nisa, 4/160).
43
Tevratta bu haramlar ayrntlaryla anlatlmaktadr. Bkz: Levililer, 11; Tesniye, 14. Levililer blm u szlerle balar: Rab Musa'yla Harun'a yle dedi:
"srail halkna deyin ki, 'Karada yaayan hayvanlardan unlarn etini yiyebilirsiniz

   R o V 0 1 5

V( " ? 5 U`  I: A R 1 5
+

64

8  C( A  UA
+
!
M &(  , A  ):  ` 8  T

 l
B

asla unutmayn ki, Allah yaptklarnzdan habersiz


deildir.
) , "`  1 
5T
  r  1C(  ;    1( R ,!
(  IU   1C(  @ 1  I1

96. nsanlar iin toplu ibadet yeri ve kble olarak


kurulan ilk ev, Bekke olarak da bilinen Mekkedeki
Beytullah, yani Kbedir. Mescid-i Aksdan ok daha nce yaplan bu mescit, btn insanlar iin bar, huzur,
saadet ve bereket kayna ve Allahn emir ve yasaklarna itaatin bizzat yaanarak renilmesini salayan bir
klavuz, bir yol gsterici olmak zere Allahn emriyle,
bizzat brahim Peygamber ve olu smail (as) tarafndan
ina edilmitir. Sleyman Peygamber zamannda ina
edilen ve Yahudilerin asl ve deimez kble olduunu
iddia ettikleri Mescid-i Aks (Sleyman Mabedi, Kuds
Tapna) ise bundan bin ksur yl sonra yaplmtr. O
hlde Kbe, hem zaman nceliine sahip olmas ve hem
de btn semavi din mensuplarnn atas ve nderi olan
brahim Peygamber tarafnda yaplm olmas sebebiyle
kble olmaya daha lyktr. Vaktiyle ilahi mesaj temsil ve
tebli etme grevini stlenen srailoullarna Mescid-i
Aksy kble yapan Allah, bu mesajdan yz evirdikleri
iin nderlik grevini onlardan alp yeni slm toplumuna vermi ve bu deiimin en belirgin iareti olarak kbleyi Mescid-i Aksdan Kbeye evirmitir. O Kbeye ki:
]A  
B
 0 U  ` Q A a"  M !:(    ;
!8'
U!  
1 Q !R(

U

6 &1(
 1( R ` "T

***100. Ey iman edenler! Sizden nce kitap verilmi olan Yahudi veya Hristiyanlardan herhangi bir
gruba onlarn hayat tarzna zenerek itaat edecek
olursanz, sizi imannzdan sonra yeniden inkra
dndrrler.

!R( 
!A  ]A 5 "56   T

 "=

!`
1 " T
5 ,1  Q0 
" T
"!
 ?
] ) : ) ; R
c ;( 5% 

101. Allahn yetleri size okunup dururken, stelik Onun Elisi Muhammed (sav) de nesilden nesile
aktarlacak rnek hayatyla aranzda olduu hlde,
nasl hak dinden dnp bunca hakikatleri inkr edebilirsiniz? Her kim kfirlere, zalimlere itaatten yz evirir ve Allaha gnlden balanarak Onun kitabna smsk sarlrsa, ite o, dosdoru yola erdirilmi demektir. O hlde;
& A %  "56 J  &   J Q(  ;  '
; U   1C(  @ 1  I1


102. Ey iman edenler! Allahtan hakkyla saknn!


Allaha, Onun anna yarar biimde ve tabii ki gcnz yettii lde44 sayg ve ballk gsterin. Ve ancak
Ona yrekten boyun een Mslmanlar olarak can
verin! Son nefesinize kadar Allahn emirlerine boyun
ein, hibir zaman Ona teslimiyetten ayrlmayn!
o 8  = &

&( #
5 
u V  J  ,!

&(  ,    k U H 
+
 R  `  0 v!8(
Q !  5

 
97. Orada, Allahn ltuf ve merhametini hatrlatan ve
gemi peygamberlerin hatralarn canlandran nice iaretler, almetler ve apak deliller vardr. rnein, brahimin namaz klmay det edindii makam oradadr. brahimin izinden gittiinizin iareti olarak, onun
sizlere emanet ettii ve tevhid inancnn bir sembol
olan bu makamda siz de namaza durun. Kbe yle kutsal
ve bereketli bir mekndr ki, tm Arap Yarmadasnda
vahet ve anari hkm srerken, oraya giren kii her
trl korku ve tehlikeden emin olur, huzur ve gvene
kavuur.
Kbeye varmaya gc yeten insanlarn hac veya
umre amacyla oray ziyaret etmesi, Allaha kar
mutlaka yerine getirmeleri gereken bir grevdir.
Her kim imkn olduu hlde hac ibadetini terk ederek
nankrce davranr yahut bu ibadeti lzumsuz grerek,
kmseyerek inkr ederse, yalnzca kendisine zarar
vermi olur. nk Allah hi kimseye ve hibir eye
muhta deildir. Sizin Kbeyi ziyaret etmenize de ihtiyac yoktur; Onun ltuf ve merhametine muhta olan
asl sizlersiniz. Kbeyi ziyaret ederek olgunlamaya,
kalben ve ruhen dirilmeye, ycelmeye muhta olan da
yine sizlersiniz.
 "  
A & ,  ]A  ) !@( q 

1     T

 o : I1 o V
5T

103. Hep birlikte, Allahn yeryzne uzatm olduu Kurn ipine smsk sarln; sakn ayrla dp
paralanmayn!
 A V +
!A  

B
"5 8? R "T
 R I) " 5 U` " T
& ,6 ` 
M 6 a I Q( 5 & ,U 
Allahn size bahetmi olduu slm, iman ve kardelik nimetini hatrlayn: Hani siz slm ile tanmadan nce, birbirine kan davas gden dman kabileler
ve gruplar idiniz de, Allah kalplerinizi kaynatrp
birletirdi ve Onun nimeti sayesinde hepiniz karde oldunuz.
  '  
0 @ U "` C ; 6R 
  q ]A  "5 U`
U

Hani ate dolu bir uurumun tam kenarnda paralanp yok olmak zere idiniz de, Allah sizi oradan
kurtard.
A ,  Q(  1 " T
 
8 1 /  C `
) 5 @ "T
+
te Allah, t alp doru yolu bulasnz diye
yetlerini size byle aka bildiriyor.
Bunun iin, Allahn yetlerini derinlemesine talim
etmeli, bir toplum dzeni olarak hayata yanstmal ve
henz onunla tanmam olan kitlelere, toplumlara duyurmak iin aba harcamalsnz. Fakat dzensiz, babo
ve dank bir toplum bu hedefleri gerekletiremez:
U&  @   U1
U T
5 
0 T
 ,&      1 G
i )  ] 1  " T
A  &  " : / [ I  \
104. inizden, insanl hayra aran, Kurnn
ortaya koyduu ilkeler ve evrensel adalet lleri ere-

98. u hlde, ey Mslman! Yahudi ve Hristiyanlara


de ki:
Ey Kitap Ehli! Allah yaptnz her eye ahit
iken, Onun Son Elisi araclyla gnderdii yetlerini
niin inkr ediyorsunuz?
o!
"56  #
 o : I1 o V
 @ 6 F 8    
 "  
5T
8(
 = )
A & , &  o R  F 
 0 I) @ q

99. Ve yine onlara de ki: Ey Kitap Ehli! Kurnn


ilh bir kitap olduuna bizzat ahit olduunuz hlde,
niin Allahn dosdoru yolunu arptarak Kurna
inananlar o yoldan evirmeye alyorsunuz? unu

44
Ey iman edenler! Gcnz yettiince Allahtan saknn! Onun emir ve yasaklarna riayet ederek gnah ve ktlklerden korunun! (Teabn, 64/16)

65

vesinde iyilii emreden ve ktl yasaklayan ortak bir ama iin bir araya gelmi dzenli, organize bir
topluluk bulunsun. yilii emredip ktlkten sakndrmak ve slm tebli etmek, zaten her Mslmann
asli kulluk grevidir. te dnyada da hirette de gerek
anlamda baar, mutluluk ve kurtulua erenler bunlardr.
Eer bu grevi yerine getirmezseniz, sizden ncekilerin bana gelen felketler sizin de banza gelecektir. O
hlde:
 J
I  ) ,   A 5 a V   1C(  ` 6 T
"@  / [ I  \
0 U! 8  " :  #

Eer Kitap Ehli olarak bilinen Yahudi ve Hristiyanlar


da sizin inandnz gibi inanm olsalard, elbette bu
kendileri iin hayrl olacakt. Geri ilerinde inananlar da yok deil; fakat onlarn pek ou Allaha
bakaldrarak doru yoldan km olan fsklardr. te
bu fsklarla kyasya mcadele edeceksiniz. Onlarn
kimi zaman sper bir g grntsyle karnza kmalar sakn sizi ylgnla drmesin. Unutmayn ki:
" `  1 "` A  ; 1 0 JI  `" E
=  U1 J "  J
1 
111. Sizler en hayrl toplum olmann gereklerini yerine getirdiiniz srece, onlar size kar asla stnlk
salayamayacak, basit ve gelip geici eziyetten baka
bir zarar veremeyeceklerdir. Size kar gs gse
arpmaya yrekleri yetmez. Sizinle savasalar bile,
cesaret ve gcnz karsnda hemen arkalarn dnp kaarlar ve hi kimse onlara yardm edemez.
Bunun sonucu olarak da:
  o 8'
sr I 
  o 8  J I ;   1  C


" @ !A  B   l
U

"*
!d( 
C 

105. Sakn ola ki, kendilerine hakikati tm berraklyla gsteren Tevrat, ncil ve Kurn gibi apak belgeler geldikten sonra ayrla dp dalan Yahudi
ve Hristiyanlar gibi olmayn! te onlara, cehennemde
byk bir azap vardr!
! 8 1
) , "  ` @" : #
 1C(    R M #
 #


%

% & ! @ " A  B   l
0 U T
  S

E F
112. Onlar, Son Eliye iman edeceklerine dair Allaha
verdikleri sz yerine getirerek Allahn ipine ve mminlerle yaptklar antlamalara sadk kalarak insanlarn ipine sarlmadklar srece, nerede olurlarsa
olsunlar alaklk ve zilletten kurtulamayacak, Allahn gazabna urayarak perianlk ve miskinlik altnda ezilmeye mahkm edileceklerdir.
A 5 ; 1 
&  /  0 '

1     T 1 6 ` "@ 6  / 
G
F  I ! 8 6 J

 "5 U` & 
6 &1(
  T
C ,  VC R "T

106. Bu azap, nice yzlerin sevinten l l parlayaca; nice yzlerin de utan ve pimanlktan kapkara kesilecei bir gnde, yani Hesap Gnnde gerekleecektir. Yzleri kapkara kesilen o bedbaht kimselere denilecek ki:
Demek iman ettikten sonra yeniden inkra saplandnz, yle mi? O hlde, inkr etmenize karlk
korkun azab tadn bakalm!
!   1C(  
 ) a @ !R( ": 
0 & ' k( R "@ : #
B E

) 5 ,1 6 `  =

107. Yzleri l l parlayanlara gelince, onlar da


Allahn honutluunu kazanm bir hlde, Onun sonsuz
ltuf ve rahmetinin tecelli ettii cennet bahelerindedirler. Onlar, sonsuza dek orada kalacaklardr.
) 1( 1 
&(  , A  & A }
+

 0   / !A  : A 56 
1 / A 

Bu, Allahn yetlerini inkr etmeleri ve haksz


yere peygamberleri ldrmeleri sebebiyledir. Nitekim Yahudiler Son Peygamberi de ldrmeye teebbs
etmi, ama baaramamlardr. Peygamberin izinden giden mminlere ise srekli kin ve dmanlk beslemi,
onlara hayat hakk tanmamlardr. Bu, ilh iradeye
bakaldrarak isyan etmeleri ve Allahn izdii snrlar aarak azgnlamalar sebebiyledir.
Fakat Kitap Ehlinin hepsini byle inat ve isyankr
kimseler sanmayn:

": o !  I6 
1 A 51 & IV  
 o :  0 I
%
!
5T

108. Ey Peygamber! te bunlar Allahn yetleridir; onlar sana hak ve hakikati aka ortaya koymak
zere, gerein ta kendisi olarak okuyoruz. Bylece,
balarna gelecek azaba kar insanl uyaryoruz. nk Allah, hi kimsenin hakszla uratlmasn istemez. u hlde, dnyann gelip geici nimetlerini elde
etme uruna kendinizi atee atmayn. Unutmayn ki:
kR 
#
kR  
c  J
]

& %
 
0 J

) x % 1

113. Onlarn hepsi bir deildir. Kitap Ehli denilen


Yahudi ve Hristiyanlar arasnda, Son Eliye ve Kur'na
iman eden, gece vakitlerinde gzyalaryla secdeye
kapanarak namaz klan ve Allahn yetlerini okuyan
iyi niyetli, adil ve drst bir topluluk da vardr.
 !
U&  @   U1
 
 U  X 1
1  T
 ,&      1  a
J
%

(  =
  / [ I  \
+
0 G i kR
114. Onlar Allaha ve hiret gnne yrekten inanrlar. yilik ve gzellikleri tavsiye eder, kt ve
irkin olan eyleri engellemeye alrlar. O kadar
iyilikseverdirler ki, iyilik yapma hususunda adeta
birbirleriyle yarrlar. te bunlar da mminler safnda yer alan erdemli ve saygdeer kimselerdendir.
;( 5 &   " !A(  
+
0  T 1 A R G
a  A ,  1 

109. Gklerde ve yerde ne varsa hepsi Allahndr.


Btn iler Allaha dndrlecek ve her konuda son
sz O syleyecek, hkm de O verecektir!
O hlde, ey mminler; omzunuzda ne byk bir sorumluluk tadnzn daima bilincinde olun:
U&  @   U
 B #
 T
 a  G a "5 U`
 ,&       
UA


0  U  X 
110. Sizler, insanln kurtulu ve mutluluu iin
yeryz sahnesine karlm en hayrl mmetsiniz.
Hayata dorudan mdahale eden toplumsal bir g olarak insanlara adaleti, doruluu, iyilii tavsiye ve emreder; zulme, hakszla, isyankrla, gnaha ve ktlklere engel olursunuz. nk siz, Allaha ve Onun
gnderdii btn kitaplara ve elilere gerektii gibi inanrsnz.
 

;
 o :   
 " : ` U  X &  @ " U "0 @  G a  T
5T

115. Onlarn yaptklar hibir iyilik yok saylmayacak, karlksz braklmayacaktr. Hi kukusuz Allah, drst ve erdemlice bir hayat tercih ederek kt66

lklerden saknanlarn kimler olduunu ok iyi bilmektedir ve hak ettikleri mkfat elbette verecektir.
/ [ I  \ 0 ! q 
  ": J JI @"   @" U k U F    ` 1C( 

kitaba bile gerek anlamda inanmazlar. Sizinle karlatklar zaman:


Biz de sizin inandnz gibi Allaha ve btn elilerine inanyoruz! derler. Birbirleriyle ba baa kaldklarnda ise, size kar duyduklar kin ve fkelerinden parmaklarn srrlar. Onlara de ki:
sterseniz kahrnzdan ln; Allah eninde sonunda
nurunu tamamlayacak ve hak dini stn klacaktr. Zalimlere de yaptklar ktlklerin, kurduklar irkin tuzaklarn hesabn soracaktr. Hi kukusuz Allah, kalplerin iindeki btn gizli niyet ve dnceleri bilmektedir.
8=
% %
  = 0 @  '
'
"T
&
  1 [ !
"T
 U %
 " b : X %


 ) a @ !R( ": 
?
M U

116. Bu kitabn Allah tarafndan geldiini bile bile


dnya malna tamah edip kibirlenerek Kur'n ve Son
Peygamberi inkr edenlere gelince; unu iyi bilsinler
ki, onlarn mallar ve ocuklar, yani o ok gvendikleri ekonomik, asker, siyasal ve toplumsal gleri, kendilerini Allahn gazabndan kurtaramayacaktr. te
onlar cehennem halkdrlar ve sonsuza dek orada
kalacaklardr.

 ! C : kR( ; U1  o y
'
V
B  ? ? 
@ !R( 1
(o y& ` ! 6 )

c ! (  A & ,1 &  

 0 ! q ":) !` "`  E
1 J ; 5 

A :R "@ %

Q0 5T
6 I& A }

120. Size bir iyilik ulanca buna zlrler; banza bir ktlk gelince de bundan dolay sevinirler.
Eer bask ve eziyetler karsnda direnerek sabreder
ve ktlklerden dikkatle ve titizlikle saknp korunursanz, onlarn hile, entrika ve tuzaklar size hibir zarar veremeyecektir. phesiz Allah, onlarn yaptklarn epeevre kuatmtr. Dolaysyla, her ey
Onun kontrol altndadr ve O, inkrclarn hilekrlndan sizi elbette koruyacaktr. nsanlk tarihi, bunun rnekleriyle doludur. te sabr ve takva ile neler kazanacanz ve emirlere uymamakla banza neler geleceini
aka gsteren canl bir rnek:
Mekke mrikleri, Bedir savanda uradklar ac yenilginin intikamn almak amacyla, bir yl sonra bin
kiilik tam tehizatl bir orduyla Medineye saldrmak
zere yola ktlar. Durumu haber alan Peygamber (s),
arkadalaryla yapt istiare sonucunda dman Medine dnda karlamaya karar vererek bin kiilik ordusuyla Uhud Da eteklerine doru hareket etti. Fakat
mnafklarn reisi Abdullah bin beyy, emrindeki yz
askeriyle birlikte Mslmanlar terk ederek Medineye
geri dnd. Bu olay, ordu iinde karkla sebep oldu.
Hatta Mslmanlardan iki gurup; Selemeoullar ile Hariseoullar, neredeyse mnafklarla birlikte dneceklerdi. Fakat sonuta iman ve sadakat duygular ar bast
ve bylece savamaya karar verdiler.
Peygamber (s), ordusunu Uhud Dan arkalarna alacak ekilde mevzilendirdi. Mslmanlar korumak zere
de yakndaki bir tepeye keskin nianclardan elli adet
oku yerletirdi ve onlara, ne olursa olsun yerlerini terk
etmemelerini emretti.
Mslmanlar, savan ilk anlarnda kahramanca savap dman neredeyse bozguna uratmlard. Fakat baz Mslmanlar, dalan dman takip edip son darbeyi
vurmak yerine, acelecilik edip ganimet toplamaya baladlar. Bunun zerine tepedeki okular da ganimetten pay
kapma hrsyla yerlerini terk ederek ganimetlere koutular. Oysa henz kesin zafer elde edilmemiti. Bu frsat
iyi deerlendiren Hlid bin Velid ki henz Mslman
olmamt yanna ald svarilerle, okularn terk ettii geitten girerek Mslmanlar arkadan kuatt. ki
ate arasnda kalan Mslmanlar, Peygamberin ldrld haberinin de yaylmasyla panik iinde kamaya baladlar. Peygamberin evresinde kalan bir avu
Mslman ise vcutlarn siper etmi, onu dmann saldrsndan korumaya alyorlard. Derken, Allahn yardmyla Mslmanlar toparlanp yeniden saldrya geerek dman geri pskrttler. Bylece, sonular ok

117. Onlarn bu dnyada servet, makam, itibar, g


elde etme uruna harcadklar emekler ve yaptklar
harcamalar, tpk ilh yasalar ineyerek kendilerine zulmeden bir toplumun yetitirdii, ardndan
souk ve kavurucu bir kasrgann vurup tamamen
yok ettii mahsullere benzer. te kfirlerin emekleri
de byle heder olup gidecektir. Kurduklar zulme dayal
sistemler ve hi yklmayacak gibi grnen saltanatlar,
gn gelecek yerle bir olup tarihin plne gmlecektir. Btn bunlar, ilh adalet gereince meydana
gelmektedir:

& A d 1 "@ %
6 T
" @ & A }
 
Onlara Allah zulmetmedi; tam aksine, onlar kendi kendilerine zulmettiler ve hl da zulmediyorlar.
Eer siz de onlarla ayn kaderi paylamak istemiyorsanz;
6   1 J "T
6  6   C i 5  J U   1C(  @ 1  I1
 0 J8 a "T

0 ` " : ?) k( i  " M @ : R   I EF 8 


) ) V "M 5 U 
118. Ey iman edenler! Sizden olmayan ve sizinle
ayn inanc, ayn dnya grn paylamayan gerek
kfir, gerek mnafk olsun hi kimseyi kendinize yakn
bir srda, mttefik ve samimi bir dost edinmeyin! Zira
onlar size fenalk etmekten asla geri durmaz, hep
skntya dmenizi isterler. Size kar ilerinde besledikleri kin ve dmanlklar, adeta azlarndan
tamaktadr. Bunun iin her trl yalan, iftira ve hileyi
kullanarak srekli aleyhinizde propaganda yapar, her
frsatta dmanlklarn gsterirler. Kalplerinde gizledikleri nefret ise, aa vurduklarndan ok daha byktr.
" T
 U !  ) V
A ; , "5 U` 
1 J
Eer aklnz kullanyorsanz, ite zalimleri tanyp
onlardan korunmanz salayacak yetlerimizi size
aka bildirdik.
6 8 1 J @" 6 8  JI \ " 56  I:
I V "` ; QM ( A ` 
  U  X  " T
5T
" T
d ! F   o V
!A  E
 A a  U 
" !A(  
" 0 T
0 ! F   o  6J


C 
)=

119. Ey mminler! Sizler, imannzdan kaynaklanan


derin bir merhamet ve hogryle onlar seviyorsunuz; fakat onlar, kfirliin gerei olan karclk, haset
ve banazlk yznden sizi sevmezler. stelik siz, onlarn inand Tevrat ve ncil de dhil almak zere btn
kitaplara inanrsnz. Onlar ise, kendilerine indirilen
67

ar olacak bir yenilgiden kl pay kurtulmu oldular. Fakat yetmi ehit vererek byk bir ac yaam ve kazanmak zere olduklar bir sava kaybetmilerdi.
Allahn Elisi, ertesi gn yetmi kiilik bir askeri birlikle dman bir mddet takip etti. Onlarn hzla kap
uzaklatklarn grnce Medineye geri dnd.
te bu savata, hem sizin hem de kyamete kadar gelecek btn Mslmanlarn almas gereken nice ibretler
vardr:
U(  X &  t 8  / A : )  H
"*

!A(  !&(

0 5; A  )  ;  +

zafer, ancak sonsuz kudret ve hikmet sahibi olan Allah katndandr.


; ! 
8( I a 8 A ; U! R "@ 5 8 T 1 I `  1C(     R p
+

127. Allah, inkr edenlerden bir ksmn mahvetmek, dierlerini de iyice alaltarak mitsizce geri
dnmelerini salamak iin size yardmn gndermitir.
"@ 6  R "@  C , 1 ! @" A 
}  &
5 1 k q  J   / 
!

128. Ey Muhammed! Uhud savanda seni kanlar iinde brakan dmanlarn Allah neden orackta helk etmedi diye dnyor, onlarn akbeti hakknda kendince
hkm yrtyorsun. Oysa senin bu konuda karar
verme yetkin yoktur; Allah ister tvbe etmelerine
frsat verip onlar balar, isterse de zalim olduklar iin onlar cezalandrr. yle ki;
kR 
kR  


& %
0  I 1  C , 1  I 1 &    F 1
0 J

121. Ey Peygamber! Hani sen Mslmanlar Uhud


Dann eteklerinde savaa elverili mevzilere yerletirmek zere sabah erkenden elerinle vedalaarak ailenden ayrlp yola kmtn.
Allah, btn olup bitenleri iitmekte ve bilmekteydi.
B & :
U 
U  X &  o ` 5 ! A R 
v   " T
]A   0 & @ !  
*
5  Ip

"c !'(  H

129. Gklerde ve yerde ne varsa hepsi Allahndr. Dilediini balar, dilediini cezalandrr. Fakat Allahn dilemesi, kullarn tercih ve davranlarna baldr. yleyse Onun balamasna lyk kullar
olmaya aln. Unutmayn ki, Allah ok balayc,
ok merhametlidir.
Uhudda kazanmak zere olduunuz bir sava kaybetmenize sebep olan mal ve ganimet tutkusu, ekonomik
hayatnzda da banza trl bellar aabilir. Onun iindir ki:
A ,  
"T
; u   E R, l I   A `   J U   1C(  @ 1  I1

122. Hani sizden iki grup, yani Selemeoullar ile


Hariseoullar, mnafk Abdullah bin beyyin propagandasna aldanarak az kalsn panie kaplp geri dneceklerdi. Hlbuki onlarn velisi, yardmcs, dostu
ve koruyucusu yalnzca Allah idi. yleyse, inananlar
Allaha dayansnlar ve ancak Ona gvensinler. nk
O, kendi urunda mcadele edenleri asla yardmsz brakmayacaktr. Nitekim:

A ,  
 "T
 T
 ; R M  " 56 ) 8  
" `  =
6 ) ; 
123. Allah, son derece zayf ve gsz durumda olduunuz Bedir Savanda da size yardm etmiti.
Durum byleyken, nasl olur da Allahn yardmna gvenmeyip korkuya kaplrsnz? O hlde, Allaha kar
gelmekten saknn ve emirlerine smsk sarlarak fenalklardan korunun ki, Onun yardm ve nimetlerine
kretmi olasnz.
[ I A &    J y A y  "T
 & ) `" 1 " T
!  T 1  +
;
U(  X & A 
T

M A  

130. Ey inananlar! Kat kat artrarak faiz yemeyin! Geri faizin az da ou da haramdr. Fakat skntya
denlere faizle bor verip, demeyi ge yapt zaman
da faizini kat kat artrarak tefecilik yapmak, faizciliin en
irkinidir. O hlde, Allahtan gelen ilkeler dorultusunda drst ve erdemlice bir hayat srerek faizin, tefeciliin her eidinden titizlikle saknn ki, birey ve toplum
olarak hem dnyada, hem de ahirette kurtulua erebilesiniz.
A   ) kI5(   U
;
M 1( R T

0 ( 
+

124. Hani ey Muhammed, o srada sen mminlere,


Rabbinizin size, birbiri ardnca gnderilecek bin
melek ile yardm etmesi size yetmez mi? diyordun.
 & ) `" 1 C : ": R  "`   1 ; 5 *]  = I A 
J %
& i "T
[ I A &  
( %
+
 T
125. Evet, elbette Allah inananlara yardm edecekti!
Eer siz mcadelenin skntlarna gs gererek sabreder ve Allahn emirlerine kar gelmekten, disiplini
bozacak davranlardan saknrsanz, dmanlarnz
size hemen imdi saldracak olsalar bile, Rabbiniz
size nianl be bin melekle yardm edecektir. Allah
katnda zel bir yere sahip olan bu sekin melekler, zerlerinde makam ve derecelerini gsteren nianlar, alametleri olduu hlde mminlerin safnda savaa katlmak iin emir bekliyorlar. Aslnda zorluklar karsnda
sabretmesini bilen sorumluluk sahibi mminlerin, meleklerin desteine bile ihtiyac yoktu:
& 5  " T
 Q0 (  "T
 A V
   J 

) U  J =  U
Q A , #


131. Ve kendinizi, inkrclar iin hazrlanm


olan cehennem ateinden koruyun! Bunun iin:

 
A , 
M & '
,!
 "T
p(

132. Allaha ve Peygambere itaat edin ki, merhamete lyk olabilesiniz.


Gelip geici dnyalk nimetler peinde komak size
yaramaz. Sizin asl hedefiniz u olmaldr:

    F  ] I 
;( 5 & A   )
@ l
+
& %
 U #
" T
*
J


*

133. Haydi, Rabbiniz tarafndan balanmak ve


eni gklerle yer kadar geni olan cennete girmek
iin birbirinizle yarn! Fakat oraya girebilmenin art var: Bu cennet, kt davranlardan titizlikle saknp
korunan kimseler iin hazrlanmtr.
! F +
 I E
  +
I %
R( , 
&( }
kR ; U1  1C( 

T
0 U

Z( , 
"!
* T(  Z1

1 
+

M U( %
&  S

***126. Allah bu yardm, srf sizi bir mjdeyle


sevindirmek ve bu sayede gnllerinizi huzur ve
gvene kavuturmak iin yapmtr. Evet, yardm ve
68

134. Onlar ki, hem bolluk hem de darlk zamannda, servetlerinden bir ksmn Allah iin harcarlar.
Kzdklar zaman fkelerine hkim olurlar ve kendilerine kar kusurlu davranm olsalar bile, insanlar balarlar.
Allah da, iyilik eden byle drst ve fedakr kimseleri sever.
'
"M @  6 C   F 5

R 
@" ` %
6 I& A }
R A , R  1C( 
  F 1 
& A ,1 ": A , R  ]A  = 1 " u 
J
6 C
135. Yine onlar, o takva sahipleri, utan verici bir
ktlk iledikleri, ya da bir baka ekilde kendilerine zulmettikleri zaman, hemen Allah hatrlayp
gnahlarnn balanmas iin Ona yalvarrlar. yle ya, gnahlar Allahtan baka kim balayabilir?
Bir de onlar, gnah olduunu bile bile yaptklarnda
srar etmezler.
I
@ 5   (x 
 1)(   a @ 6 J
U #
    @" F  ":\s IZ #
/ [  \

gnleri insanlar arasnda srekli evirip dururuz.


Kuvvet ve egemenlik bazen inananlarn elinde olur, kimi
zaman da zalimlerin eline geer. Bylece Allah, iman
edenleri inkrclardan ayrt etmek ve iinizden cann
feda ederek hakikate ahitlik eden kimseler edinmek
iin sizi imtihan ederken, ktlk edenleri de cezalandrm olur. Allah, zalimleri sevmez.
& 1 U   1C(  
 1( R T

& ! 
141. Dier bir deyile, Allah, inananlar gnahlarndan arndrp tertemiz klmak ve inkr edenleri de
mahvetmek iin sizi zorlu imtihanlardan geirecektir.
U ): #
" A ,1" T
 1C(  
" A ,1 &  U x  A a
)  " 5 8%

'

 1(  =

142. Yoksa siz, aranzdan slm yolunda fedakrca


aba harcayanlar ve zorluklar karsnda sabredenleri, Allah etin bir imtihanla seip belirlemeden
yle kolayca cennete gireceinizi mi sanmtnz?
Ey Medinede kalp savunma sava vermeyi onurlarna yediremeyerek, dman ehir dndaki ak arazide
karlamakta srar eden genler! te dman karnzda!
lerin zorlat, savan kzt u an, hani neredesiniz?
U "56 & 5 1 ; ) R u ; A  o 8V   & U &  "5 U` ) ; 
c d

+
0 A(  ,   # " ,6  0 @ !R(

136. te onlarn mkfat, Rableri tarafndan


balanmak ve sonsuza dek ierisinde kalmak zere, aalarnn altndan rmaklar aldayan cennet
bahelerine girmektir.
alanlarn mkfat, gerekten ne gzel!
kR G%
6 R
A 8V  B A a ) V
*

"T
8 V  `
!` d
( R
J

& 
( C T
+

143. Hani siz lmle yz yze gelmeden nce, ehit olmak iin can atyordunuz ya, ite imdi o frsat yakaladnz; fakat kahramanca arpacanz yerde,
korku ve dehete dm, ylece bakp duruyorsunuz!
stelik Peygamberin ldrldn zannederek, nasl
da mitsizlik ve ylgnla kaplmtnz! Oysa unu bilmeniz gerekirdi ki:
M
J   & )
]IA  "5 8A ; 6 o 5 V 
  \ R o0

  Q A 8V  B A a ) V

137. Sizden nce de birok ibret verici olaylar yaanmtr. Toplum hayatyla ilgili nice ilh kanunlar uygulanm, yani nice snnetler gelip gemitir. Nice zalimler, sahip olduklar kudret ve servetle marp ilh
iradeye bakaldrm, inananlara kar zaman zaman geici stnlkler elde etmi, fakat sonunda mahvolup
gitmilerdir. Neticede gerek baar ve zafer, hep inananlarn olmutur. Bunu bizzat gzlerinizle grmek ister misiniz? yleyse yeryznde gezip dolan ve gemi
milletlerin hayatlarn ve akbetlerini dnerek insanlk
tarihini aratrn da, gerek szleriyle gerek ortaya koyduklar hayat tarzyla Allahn yetlerini yalan sayanlarn sonu nice olmu, bir grn!
 ) : 
  ! C :
;( 5 & A  d
+
UA
138. te bu hikmet dolu szler, tm insanla apak bir ar, fenalklardan saknp korunanlar iin de
bir yol gsterici ve bir ttr.
" 5 6 6 Z  J U @  J
U(  X  "5 U` A J
+

 ; 

 E
Z x!
 0 ! q 
1 A R Q !8;  ]A  S A ; U1 " 0 T

 1( ` 

144. Muhammed insanst, lmsz bir varlk, bir


melek deil, ancak bir Elidir. Nitekim ondan nce
de nice eliler gelip gemiti. yleyse, o da dier Peygamberler gibi fnidir ve bir gn mutlaka lecektir.
imdi o lr veya ldrlrse, bu davay terk edip
gerisin geriye dnecek misiniz? Her kim bu yoldan
dnecek olursa, unu iyi bilsin ki, bu davranyla Allaha hibir ekilde zarar vermi olamaz. Yalnzca
kendisini atee atm olur, o kadar. nk Allah, cihad
terk edenleri deil, urunda mcadele ederek kendisine
kredenleri dllendirecektir. Hem neden Allah yolunda cihad terk edesiniz ki? Eer lmden korkuyorsanz, unu iyi bilin ki:

X  5` 
Q(  X 6 ! 6 )
  J
&   U  `
 1  0 v#

139. yleyse zorluklar karsnda ylgnla dmeyin, bu uurda banza gelebilecek ac olaylardan tr
zntye de kaplmayn. nk eer gerekten
inanyorsanz, eninde sonunda stn gelecek olan,
sizlersiniz.
/ A  Q0 A y   V  ;
+
% %
 @ 
 ) ; R  V "T

&1
)6  1 J
M U
 S
U C i 5 1 U   1C(  
&(  d
1 J 
+
0 I) @ q "T
" A ,!
*
140. Eer siz Uhud savanda dmana yenilip bir
yara aldysanz, o inkrc topluluk da Bedir savanda
ok daha ar bir yenilgiye urayarak buna benzer bir
yara almt. Buna ramen, yeniden toparlanp karnza kabildiler. O hlde, sizler nasl olur da hemencecik
ylgnla dersiniz? Unutmayn ki, sadece baar ve stnlkle deil, ayn zamanda yenilgi ve skntlarla da imtihan edileceksiniz. te bunun iin biz, bu iyi ve kt


Z xU
 0 @ U Q(  X 6  a
 1( ` 
 1  M @ U
J

145. nceden belirlenmi bir yazgya gre Allah


izin vermedike, hibir canlnn lmesi mmkn deildir. Madem her ey Allahn hkm altndadr, o hlde
can ve mal kaygsyla mcadeleden geri durup ilh gazaba uramann ne anlam var?
Bununla birlikte, her kim bu dnyann nimetlerini
arzu eder ve btn gcn ve yeteneklerini yalnzca onu
elde etmek iin sarf ederse, kendisine ondan az veya
ok, dnyalk bir eyler vereceiz. Fakat o, ahirette hi69

bir pay elde edemeyecektir. Kim de iyi iler yaparak


ahiret nimetlerini arzular ve bu nimetlere ulamak
iin zerine deni yaparsa, ona da ondan hak ettii
pay vereceiz. Evet, kendilerine bahedilen nimetlere
kredenleri, elbette dnya ve ahiret nimetleriyle
dllendireceiz. Gemite bunu baaranlar oldu, siz
de baarabilirsiniz:
V k 8 6  1 `
 
o!
8(
kR( "@  ?  I&  U : & R M Gy( `  ! Q ,  o*

caklar yer ate olacaktr. Zalimlerin kalaca yer,


gerekten ne ktdr!
imdi, Allah bize madem bunca vaatlerde bulunuyor,
o hlde neden Uhud savanda bu felkete uradk? diyorsanz, iyi dinleyin:
I Q( 6@"   6 %
V ) ? ) ; 
kR "5 U " 5A 
M
" T
 I   )
R ] 5 '

) 1( 1  "T
U ! 6 )
U 0 8   "T
1 I ) ,  "5 !=    J
 "T

) 1( 1
U   ) ;  " M T
! A 5 8! "@ U "T
R  ? " M  a
]A  o ER 
" 0 T
J

S
1 
 1(  =
  , l

0 6 T

U(  X & 
+

146. Nice Peygamberler vardr ki, kendilerini Allaha adam birok hak eriyle birlikte zalimlere kar
kyasya savatlar da, Allah yolunda ektikleri skntlardan dolay ne ylgnla dtler, ne geveklik gsterdiler, ne de batln nnde boyun ediler.
Hi kukusuz Allah, zorluklar karsnda direnip sabredenleri sever.
I
B 8  6  kIR( UR 
U 6  U  H  U   V J  @" V  `

152. Gerek u ki, Allah size verdii sz yerine


getirmitir. Nitekim Onun yardm ve izniyle dman
nnze katm, onlar kltan geiriyordunuz. Ne
var ki, arzu ettiiniz zaferi Allah size gstermiken,
ganimet sevdasyla geveklie kapldnz ve pek ounuz Peygamberin verdii emre kar gelerek isyan ettiniz. O srada kiminiz dnyay tercih etmiti. Bunlar
ganimetlere tler, zoru grnce de katlar. Kiminiz
de ahireti tercih etmiti. Bunlar da kahramanca arptlar, ehit oluncaya kadar da yerlerinden ayrlmadlar.
O perian hlinizi bir hatrlayn:
I
 R "T
1 a kIR( "`  ) 1

 ' )
 &H "T
] A  r A  J ) , = 

]  ; A  6 =
 1( R T
6 U )V

147. Onlar bu etin imtihanlardan geerken, tek syledikleri uydu:


Ey Rabbimiz, gnahlarmz ve iimizdeki arlklar bala! Er meydanlarnda dizlerimize derman,
yreimize cesaret vererek admlarmz salamlatr
ve inkr edenlere kar bize yardm et!


1 
+
0  a

" @ !  R
J
c U( %
! 6 )
&  S
 % '

 " F
 ?  I J " T
 R  ]A  6 Z  v !T
A & , &  G8( a 
" 0 T

153. Hani Peygamber, Ey Allahn kullar, yanma


gelin, yanma gelin! diye sizi arkanzdan arp dururken, siz can derdine dm, hi kimseye dnp
bakmadan Uhud dann eteklerine doru kaarak
uzaklayordunuz. Bunun zerine Allah, galibiyet frsatn elinizden karmanzn burukluunu ve banza gelen felketlerin zntsn bastracak pe pee
keder ve aclarla sizi cezalandrd. Peygamber ldrld! dediler. Bu sylenti sizi kalbinizden vurdu, iiniz
kan alad. yle ki, dier btn felketler bunun yannda
pek hafif kalmt.
Evet; Allah, yaptnz her eyden haberdar idi.
Fakat Rabbiniz, kusurunuzu balaynca bakn sizi
nasl destekledi:
] F 1 

U  Ip
!A  Z 6 "
"*T
, 6 U  " F ) ,  "T
154. Derken bu zntnzn ardndan Allah, zerinize tatl bir uyuklama, iinizi okayan bir huzur ve
gven duygusu indirdi. Bu duygu, iinizden bir ksmn dalga dalga sarp kuatyordu.
 G H 

1 "@ %
0 ! A : x } 
 U d
6 @" 5& : ) V  Ip

148. Allah da onlara hem bu dnyann nimetlerini, hem de ahiretin en gzel nimetlerini balad.
nk Allah, gzel davrananlar sever.
yleyse, siz de onlar kendinize rnek aln da, Uhudda
uradnz yenilgiyi bahane ederek sizi dininizden evirmeye alan Yahudi ve mnafklarn propagandasna
aldanmayn:
 ; ] IA  "`  1  ` 1C(  ,!
8 A ; U5R "T
(  IU   1C(  @ 1  I1
 1(

a

149. Ey iman edenler! Eer Allahn yetlerini inkr


edenlere uyacak olursanz, sizi gerisin geriye kfre
dndrrler, o zaman da bsbtn hsrana urayp
kaybedenlerden olursunuz.
G a : " M T
!  
 1( ?
o 
U
150. Hayr, sakn onlardan medet ummayn! Sizin
gerek koruyucunuz, efendiniz, yar ve yardmcnz yalnzca Allahtr! stelik O, yardm edenlerin en hayrlsdr.
te, Rabbinizin size yardmlarndan birka rnek:
M 6  A
Q( 
  ` q  I&  S
   `  1C( 
A V kR( k;( A U

1 "  
 y 
" @ 1  
&(  d
+
[  0 U
151. Haram hell snrlarn belirleme, deer yarglar
oluturma, emirlerine kaytsz artsz itaat edilme gibi
konularda, kendilerine yetki verildiine dair Allahn Kitap veya Elisi araclyla hibir delil gndermedii
varlklar tanrsal niteliklerle ycelterek veya birtakm
kii ve kurumlar itaat edilecek mutlak otorite kabul
ederek yahut servet, g, makam, hret gibi deerleri
hayatn biricik ls hline getirerek Ona ortak kotuklarndan dolay, kfirlerin yreine korku salacam. Siz Allah yolunda olduunuz srece, sizinle gs
gse arpmaktan dleri kopacaktr. Dnyada hep
korku ve endie iinde yaayacaklar ve sonunda, vara-

Mnafklarn oluturduu dier bir grup ise, srf


kendi canlarnn kaygsna dmlerdi. Allah hakknda, slm ncesi cahiliye dneminden kalma putperest kafasyla, yalan yanl dnceler besliyorlard.
  U o : ;  1
0 k q   J

Allahn mminlere yardm etmeyeceini, bu davann


artk bittiini sylyorlard. Yenilginin faturasn hep
Peygambere kararak diyorlard ki:
Bu ilerin kararlatrlmas konusunda bizim yetkimiz mi var? Niin bizim szmz dinlenmedi? Yetki
ve egemenlikte bizim de paymz olsayd, bu hllere der miydik?
o V
/0  ) 81 J  "@ %
0 Q A `   J
6 kIR(  i1 
Sen de onlara de ki:
Dorusu, her nemli konuda karar verme yetkisi
tamamen ve yalnzca Allaha aittir. Sz dinlenecek,
70

emirlerine kaytsz artsz itaat edilecek yegne otorite


Odur.
O mnafklar, sana aka syleyemedikleri slm
dmanln ve mminlere kar besledikleri kin ve nefretlerini ilerinde gizliyorlar.
  U ;   ` 1
0 U@ : UA 5 V  k q  J

lerinde srekli kanayan bir pimanlk yaras yapacaktr. Onlar, ahirete inanmayp tamamen dnyaya bel baladklar iin, ne zaman ac bir srprizle karlasalar byk bir pimanlk dncesi srekli ilerini kemirecek,
hibir zaman teselli bulamayacaklar. Dnyaya dalm
lks bir hayat iinde yaarken bile ileri kan alayacak,
gerek mutluluk ve huzuru asla tadamayacaklar. Ve Hesap Gn mminleri cennet nimetleri iinde, kendilerini
de cehennem ateinde grdkleri zaman, sonsuza dek
srecek bir ac ve pimanlkla kahrolacaklar. nk onlar dnyada iken, lmden korkarak Allah yolunda mcadeleden uzak durmulard.
Oysa yaatan da ldren de Allahtr. O hlde, baar yolunda her trl tedbiri aln, fakat sonucu Allaha
brakn ve Onun hkmne raz olun. Unutmayn ki, Allah yaptnz her eyi grmektedir.

, & x1 &  G a & '
    F &  "5  
o!
8(
kR( "5A 5 V

Diyorlar ki: Bu konuda karar verme yetkisi bizde olsayd, Medinede ehir savunmas yapar, burada
byle ldrlmezdik. Yani dostlarmz, kardelerimizi
bir hi uruna lme gndermezdik! Bylece bir yandan slm ynetimden honut olmadklarn ima ederken, te yandan lm ve ecel konusunda Allahn iradesini hafife alyorlar.
 !  kR( "5 U`  o V
"M @ , #
5 `  1C(  "  T
E ] o 5; ! @ " A  S

Buna karlk, onlara de ki:


Hayr, yle deil! Siz veya Uhud savanda ehit olan
yaknlarnz, ayet Allah yolunda mcadeleyi terk edip
evlerinizde kalm olsaydnz bile, Allah, iinizden bazlarnn sizin bilmediiniz hikmet ve sebeplerle o
gn orada lmesini takdir etmise, kendilerine lm
yazlm olanlar, mutlaka lecek ve kabirde yatacaklar yere gideceklerdi. Bu durumda, hangi g onlar
lm yolculuundan alkoyabilirdi? Unutmayn ki, her
canl iin lm kanlmaz bir gerektir. O hlde, lmden kama adna Allah yolunda mcadeleyi terk etmenin
size bir faydas olmayacaktr.
Peki, bunca skntlara katlanmamzn hikmeti nedir? diye soracak olursanz;
 A V kR( 
"0 T
& !  `"
k A 5 8!
)? kR(  

157. Eer Allah yolunda ehit der veya ehit olmay arzulayarak lrseniz, size mjdeler olsun! nk
Allahn balamas ve rahmeti, insanlarn dnyada
biriktirip yacaklar her eyden daha hayrldr!

   
] J
"5A 5 V " 5 
158. Zaten Karunlar gibi yaayp lseniz de slm
yolunda savap ldrlseniz de, sonuta hepiniz ister
istemez Allahn huzurunda toplanacaksnz.
O hlde, gnah ileyen kardelerinizi gzelce uyarn,
zira kardelik bunu gerektirir. Fakat onlar, yapt bir
hatadan dolay aalayarak eytann kucana itmeyin.
Onlara daima efkat ve merhametle yaklan. te bu konuda Allahn elisi, size rnek olacak gzel bir davran
sergiledi:
"M @  B
  & ' & 8 R
U 

Allah, gsnzdeki iman ve samimiyet derecesini


lp snamak ve yreinizdeki korkaklk, bencillik,
miskinlik gibi kt duygu ve dnceleri skp atarak i
dnyanz tertemiz yapmak iin sizi imtihan etmektedir.


C  " !A(  

)=

159. Ey Peygamber! Allahn sana bahettii o engin


efkat ve rahmeti sayesindedir ki, Uhud imtihannda
baarsz olan arkadalarna merhametli ve yumuak
davrandn. Azarlanmay hak ettikleri durumlarda bile,
kusurlarn yzlerine vurup onlar rencide etmedin.
RB
!A( H d
6J S
/
U` 
u  '
 E
A ; 

Hi kukusuz Allah, kalplerin iindeki btn gizli


niyet ve dnceleri bilmektedir.
" @ 

U    1C( 

& 6 
,8 ! 
* , &x  ;] 5 1 "T


`
M 8 %
155. ki ordunun karlat gn, iinizden sava
meydann terk edip kaanlara gelince; eytan onlar,
srf kendi iledikleri hata ve gnahlar yznden Allah
yolundan evirerek saptrmak istemiti. Yoksa onlar
frsat vermeselerdi, eytan onlar zorla gnaha srkleyemezdi.
"c !A( '
" 0 @ U 
 H 
  ) ; 

Eer onlara kar kaba ve kat yrekli olsaydn, seni terk ederek etrafndan dalp gitmilerdi. Bu ise,
hem senin iin, hem de onlar iin en byk felket olurdu.
kR ":
M J
@" U
R
q   @" F 5

yleyse, onlar bala ve affedilmeleri iin Allaha yalvar. Ynetimle ilgili olup da, hakknda kesin
bir hkm indirilmemi olan her konuda onlara dan
ve karar verirken, onlarn grlerini de dikkate al.
A( ` 5 &  S
1 
+
0 ]A  o ` 5 R B

Z   R
stiareler sonucunda belli bir ynde karar verdiin
zaman da Allaha gven ve bu kararn taviz vermeden
uygula. nk Allah, zerine deni eksiksiz yapan, fakat sonucun elde edilmesi konusunda yalnzca Ona gvenen, Ona dayanan kimseleri, yani tevekkl edenleri
sever. Sevdiklerine de yardm eder:
 C i1 " M T
 S
0 ( ) ,  "`  = U1 C(  & R "T
 H v R 
" ` = U1
U  X &  o ` 5 ! A R 
]A 

Fakat her eye ramen, Allah onlar affetti. nk


Allah ok balayc, pek merhametlidir.
imdi, bu ac olaylardan ders aln:
 J U   1C(  @ 1  I1
kR   l @" 6 aJ
  V  `  1C(  ` 6 T

 % '
/  
o , x!
J
M A 5 V      6) U 6 `  ZH 6 `
G=(  A & , &  
B!
0 &( 1 k( 1 
" 0 @  A V kR(

156. Ey iman edenler! Sakn ola ki, Allah iin yeryznde yolculua kan veya savaa katlan ve ehit olan akrabalar hakknda, Eer gitmeyip bizim
yanmzda kalsalard, ne lr, ne de ldrlrlerdi! diyen u ikiyzl inkrclar gibi olmayn! nk
Allah bunun gibi kuruntu ve saplantlar, onlarn kalp71

160. Allah size yardm ettii srece, sizi hi kimse


yenemez. Fakat bir de sizi yzst brakacak olursa, size Ondan baka kim yardm edebilir? yleyse
inananlar, yalnzca Allaha dayanp gvensinler.
Uhudda sava brakp ganimete koanlar, acaba Peygamberin ganimetlere el koyup kendilerine hakszlk
edeceini mi sanyorlard? Oysa unu bilmeleri gerekirdi
ki:
  6 o ` ]R  " M & ! ;  1 o H &   1 o A F 1  o0 F1 k 8 U   `

hibir ey gereklemez. Allah, iinizdeki samimi mminleri ortaya karmak iin buna izin vermitir.


M ;R6  1C(  " A ,!
167. Bir de, aranzdaki ikiyzlleri ortaya karmak iin buna izin vermitir.
V(
"0 ` U ,8 J J5 V " A ,6    V
o!
0 , R
8(
kR( A  V   ,  "@  o!

Nitekim onlara:
Haydi; gelin Allah yolunda savan, ya da hi deilse cephe gerisinde savunma grevi yapn! denildiinde, sizinle alay edercesine:
Eer sava olacan bilseydik, elbette sizinle gelirdik. Kald ki, sava stratejisi konusundaki grmz ciddiye almadnza gre, biz savamay bilmiyoruz
demektir. Bu durumda, bizi savaa armaya hakknz
yok. demilerdi.
A  ":

v  "@ U  V C [  1   T
M &1(

& A d 1 J ": B 8 %
`

161. Bir Peygamberin emanete ihanet etmesi asla


sz konusu olamaz. Zira her kim emanete ihanet
edecek olursa, Dirili Gn Allahn huzuruna ihanetiyle birlikte kacaktr. Sonra da herkes, yaptnn
karln tam olarak grecek ve hi kimseye zerre
kadar hakszlk edilmeyecektir.
   i%
l 8  &  R
G=( & 
[  " 0 U @ #
Q 1  
  I & ` 

Mnafklarn bu tavrlar, yzlerindeki maskeyi drm oldu. O gn onlar, imandan ok inkra yakn
idiler.
"0 @  A V kR(
!  "@ : R  ;  1

162. yle ya, Allahn honutluunu kazanmaya


alan kimse, Onun gazabna urayan ve barna
cehennem olan kimseyle bir olur mu? Ne kt bir
duraktr cehennem!
c A & ,1 &  G=(  
0 ) U 

#
" :

Mslmanlktan dem vururlarken, azlaryla, kalplerinde olmayan eyleri sylyorlard.


M & 5 T 1 &  " A 

163. Evet, iyilerle ktler bir olmaz. lh llere gre her insann, yapp ettiklerine gre bir deeri, bir rtbesi vardr. Onlar, Allah katnda derece derecedirler.
Hi kukusuz Allah, yaptklar her eyi grmektedir.
U(  X & ] A  
,  +
"@ !A  A 51 "@ %
  ) ; 
6  J
!@"
R(

Oysa Allah, ilerinde gizlediklerini ok iyi bilmekteydi.


)  , V @" 6 aJ

  V  1C( 
0 A 5 V  6  p

168. Onlar hem kendileri savatan kap evlerinde


oturdular, hem de ehit den dost ve akrabalar
hakknda:
Eer szmz dinleselerdi, o gn orada ldrlm olmayacaklard! dediler.
%
V( " ? 5 U`
+
&  " T
6  sr  R o V

+
5T
 & @ " A , 1 !@"
8(  v l k(  o 8V  6 ` M & T 
` ( Z 1 Q(  1

164. Gerekten Allah, inananlara byk bir ltufta bulundu. nk onlara kendi ilerinden yle bir
Peygamber gnderdi ki, onlara Allahn yetlerini
okuyor, onlar gnah ve irk kirlerinden arndryor
ve onlara Kitab ve Kitaptaki hkmleri pratik hayata
uygulama bilgisi olan hikmeti retiyor. Oysa onlar,
bundan nce apak bir sapknlk ve dallet iinde
idiler.
Bu ilh nimetlerle taltif edilmi olan bir topluma, u
tavr hi mi hi yakmad:
5 ?  I& 
) U  : o V 0 C : ]6 " 5A V *
@ !A y  "5 8? ) V 8 !=(  "T

Onlara de ki:
Eer sizi dinleselerdi, yani Peygamberi yzst brakp kasalard bile, eninde sonunda lp Allahn huzuruna gitmeyecekler miydi? lm hepiniz iin kanlmaz
bir son olduuna gre, biraz daha uzun mr srmek uruna mcadeleden kamanzn ne anlam var? Ey mnafklar! Peygamberle birlikte savaa katlanlar, bizi dinleyip evlerinde otursalard lmeyeceklerdi. sznzde
gerekten samimi iseniz, haydi kendinizi lmden
kurtarsanza! Kendinizi kurtarmaya bile gcnz yokken, lm ve hayat hakknda byle cretkr hkmler
vererek Allah yolunda ehit olanlar knamaya ne hakknz var?
Onun iin, ey mmin!
%
V 1 "@  ) U  I! ' o  0   
o!
 J
*
8(
kR( A 5 V  1C( 

%
 1)( V k q o ` ]A  
" 0 T
6

165. Dmanlarnzn bana Bedir savanda iki mislini getirdiiniz bir musibet, Uhudda kendi hatanz
yznden sizin banza geldi diye, kendi kusurunuzu
grmezlikten gelerek Madem bizler doru yoldayz da,
bu yenilgi nasl oldu da bamza geldi? diyorsunuz,
yle mi? Ey Muhammed, bunu soranlara de ki:
Bu yenilgi, sizin kendi hatanzn sonucudur. O
hlde, bundan sonra bu hatalardan uzak durun. O zaman
Allah size nice muhteem zaferler nasip edecektir. Hi
kuku yok ki, Allahn her eye gc yeter.
 ?  I
U(  X &  " A ,! 
+
 8 R 
, &x  ;] 5 1 "T
*
166. ki ordunun Uhud savanda kar karya
geldii gn banza gelenler, her ne kadar kendi hatanzdan kaynaklanmsa da, ayn zamanda Allahn izniyle gereklemitir. nk O msaade etmedike,

169. Allah yolunda can verenleri, sakn sradan


ller gibi l sanma! Aksine, onlar Rablerinin katnda, senin bilmediin bir lemde, farkl bir hayat boyutunda ve sonsuz nimetler ierisinde yaamaktadrlar.
'(  R
Q( A ER  
 "@  ; A 1 "  1C(    
" @ !  I&  +
85% 1 *
e 6 Z 1 ": J ! @" A  a J  @*" A a
170. Allahn ltfundan kendilerine bahettii ehitlik mertebesi ve cennet nimetleri ile cokun bir gurur
72

6Z 1 J
 kR  
J 
E
) 1( 1 0 ! q 
1  "@ 6  M  T
1  1C(  /
%

ve sevin duyarlar. Ve ehadet erbetini imek iin can


atan, fakat henz kendilerine katlmam olan kardelerine, onlar iin Hesap Gnnde herhangi bir
korku ve znt olmad mjdesini vermek isterler.
+
P c U(  X &   #! E( 1 J 
  & ,U   
o* ER
85% 1

kR d '
" !d( 
"@  o , x1
J
C  "@  M  a

176. Ey anl Eli ve onun izinden yryen Mslman!


Hakikati inkr etmede birbirleriyle yaranlarn bu
irkin davranlar ve inananlara kar topyekn sava
hazrlnda bulunmalar, sakn seni endielendirip zmesin! Korkma, onlar Allaha ve Onun dinine, dolaysyla da inananlara asla zarar veremeyeceklerdir. yle
ki, btn insanlar inkr etmi olsalar bile, bu, Allahn
mlknden hibir ey eksiltmeyecektir.
Eer bu kfirler hl nimetler iinde yaamaya devam
ediyor ve derhl helke uramyorlarsa, bunun sebebi
udur: Allah, o zalimlerin sahip olduklar btn gzellikleri ve frsatlar bu dnyada harcamalarn, bylece kendilerine ahirette hibir pay kalmamasn istiyor. Onlar iin, cehennemde korkun bir azap vardr!
 w q
 1C( 
" !( C  "@   M ! q 
E
(    T
1  
J
&1

171. Evet, Allahn ehitler iin hazrlad muhteem


ltuf ve nimetlerini onlara haber vermek ve Allahn,
inananlarn abalarn boa karmadn, onlarn
mkfatn asla zayi etmediini mjdelemek isterler.
  x
"@ U U %
 1C( 
'  1C( A   ?  @ "  ; I ) , 
5


 
"M !d(   #  ;

172. O inananlar ki, Uhud savanda ar bir yara


alm olmalarna ramen, yaralarndan akan kan henz kurumadan, Allahn ve Peygamberin arsna
kulak verip dman takibe yneldiler. Onlardan, gzel davran gsteren ve fenalklardan titizlikle saknp korunanlara, Rableri katnda byk bir mkfat
vardr!
V  1C( 

" @  
 , & #
 6 &1(
" : Z R ":  aR "T
) V 
U
U

177. Gerek u ki, imana karlk inkrcl tercih edenler, Allaha ve Onun bizzat korumay stlendii dinine hibir ekilde zarar veremezler. Olsa olsa,
kendilerini atee atm olurlar, o kadar: Onlar iin, can
yakc bir azap vardr!
%
G a "@  kA( &6 & 6 I `  1C( 
 "@  kA( &6 & 6 " 0 @ %
I
1 J
6J

`(  " ,6 
o!
U8 % '
  V

173. Onlar yle yrekten inanm kimselerdir ki,


dman yurdundan haber getiren baz kt niyetli insanlar, kendilerine:
Dmanlarnz size kar byk bir ordu hazrlam, o hlde onlardan korkun da Allah yolunda cihad terk edin! dediklerinde, bu tehditkr szler o yiitleri yldrmak yle dursun, aksine, onlarn imann
artrr ve yle derler:
Btn tehlike ve korkulara kar bize Allahn yardm yeter! O ne gzel yardmc, ne gvenilir vekildir!
I "@ % %

0 l , 8  *
  & ,U  8 A ; 6R

&1 " o ER

@( 
+
C  "@   M &

178. Allahn yetlerini inkr edenler sanmasnlar


ki, onlara mhlet vermemiz kendileri iin hayrldr. Hayr! Biz onlara, gnaha iyice batsnlar diye
sre veriyoruz. Hlbuki kendilerine tannan bu sreyi
frsat bilip gnahlardan tvbe etmeleri gerekirdi. te
onlar iin, alaltc bir azap vardr!
Baz mminler, Allah, srekli fitnelere sebep olan bu
mnafklar neden bize ismen bildirmiyor, neden onlar
aramzdan karp atmyor? diye soruyorlar. Onlara de
ki:

U(  X &  C !  
8( i &( 1 ]5 '
S
Q !A  "56  I ]A  +
 `
0 ! !  

"!
d(  o ER

174. Bylece o mminler, Allaha tam bir gven ve


teslimiyetle balanarak savaa ktlar. Fakat o szde
byk ordular, onlarn karsna kmaya bile cesaret
edemedi. Sonuta, Allahn ltuf ve nimeti sayesinde,
balarna hibir ktlk gelmeden sa salim ve stelik yaptklar krl ticaretlerle zengin olarak yurtlarna
geri dndler. En nemlisi de, bylece Allahn honutluunu kazanm oldular. Hi kukusuz Allah,
mminlere kar son derece cmert, son derece ltufkrdr.
Savata karnzda duramayan dman, yalan haber
ve propagandalarla sizi yldrmaya alacaktr:
" T
 & 6
U(  X  "5 U`
+
R a" : R i v R u  I!  i1 ! 

179. Allah, siz inananlar u iinde bulunduunuz


mminlerle mnafklarn i ie olduu skntl durumda
elbette brakmayacak; pis olan temiz olandan mutlaka ayklayp karacaktr. Bunun iin de, iyilerle ktleri ayrt edinceye dek, znt veya sevin verici olaylarla sizi imtihan edecektir.
, A !  
 I 1  Q( A
 k8( 5 x1 
 T
 `
 S
! F] A  "T

Geri Allah dileseydi, size insanlarn kalbinden geen


gizli dnceleri bilme kudreti verir, bylece hi imtihana gerek kalmadan da mnafklar tespit etmenizi salayabilirdi. Ne var ki, Allah size, kendisinden baka hi
kimsenin bilemeyecei srlar lemi olan gayb bildirecek deildir. Bunun yerine Allah, ihtiya duyduunuz
kadar gayb bilgisini size retmek zere elilerinden
dilediini seer ve bu bilgileri ona vahyeder. Zaten teden beri uygulanan ilh kanun da budur. te Kurn,
byle vahiy rn bir kitaptr.
A R ; 5  U  X  QM ( A

" !d(   #" T
 U   R
O hlde, Allaha ve gndermi olduu elilerine
iman edin. nk eer bu ekilde inanr ve kt davranlardan titizlikle saknp korunursanz, muhteem
bir dl kazanacaksnz.
te size, mnafklar tanmanz salayacak nemli bir
ipucu:

175. te o eytan, yani kalbinize trl vesveseler


vererek sizi korkutmaya alan cin eytanlar ve sinsice
aranza szarak kfirleri olduundan gl gsterip cesaretinizi krmaya alan dman casuslar, gerek mminleri asla yldramazlar. Onlar ancak kendi dostlarn, yani kendilerine deer veren ve kendileri gibi imansz olan inkrclar ve ikiyzlleri korkutabilir. O
hlde, gerek mminler iseniz, onlardan deil, benden gelecek azaptan ve benim sevgimi kaybetmekten
korkun!
73

%
"0 @   q : o  "0 @  G a : Q( A ER  
" @ !  I&  A i 81  1C( 
1 J
180. Allahn ltfundan kendilerine cmerte sunduu nimetlerle vnen ve bunlar yoksullara harcamakta cimrilik edenler, sakn bunun kendileri iin
hayrl olduunu ve kendilerine kazan salayacan
sanmasnlar. Aksine, bu cimrice davran onlarn zararnadr.
0 & ! ;  1 Q(  A i   V !

ileri srerken samimi idiyseniz, onlar niin ldrdnz? Apak mucizelerle size gelen Zekeriya ve
Yahya bata olmak zere birok Peygamberi ldren,
say da ldrmeye teebbs eden sizler deil miydiniz?
Atalarnz Peygamberleri ldrd gibi, siz de bugn
onlarn izinden giderek Son Eliye kar ayn tavr gsterip bu sua itirak etmi olmuyor musunuz? Demek ki,
inkrnz ikna olamamaktan deil, azgnlnzdan kaynaklanyor. Ayrca Allah, Yaklan kurban mucizesi gstermedike, hibir Peygambere inanmayacaksnz. diye
bir ey emretmemitir. Tevratta yaklan kurbanlardan
bahsedilir, ama bunlarn Peygamberliin iaretlerinden
olduunu sylenmez. Kurbanlarn gkten gelen bir ate
ile yaklmas, sadece onlarn Allah tarafndan kabul edildiinin iaretidir. Geri Allah dileseydi, inkrclarn istedii her trl mucizeyi bugn de gnderebilirdi. Fakat O,
onlarn kuruntu ve heveslerinize gre deil, sonsuz ilim
ve hikmetine gre hkm verir.
I / A 8V  o
C ` ) ; R  C `  R
G
U! 8   sr #
   Z 
5T
U( & 

nk yoksullardan esirgeyerek cimrilik ettikleri


ne varsa, Dirili Gnnde bir ate halkas olacak ve
boyunlarna geirilecektir.


c G8( a A & , &  

G( 
& %

0 J

Zaten gklerin ve yerin miras, Allahndr. Sizin


olduunu sandnz servet ve zenginlikler, aslnda size
geici olarak verilmi birer emanetten baka bir ey deildir. Gn gelecek, bu emanet sizden geri alnacak ve
gerek sahibi olan Allaha dnecektir. Ve hepsinin hesab
bir bir sorulacaktr. yleyse, Allahn servetini Onun istedii biimde harcamalsnz. Unutmayn ki, Allah yaptnz her eyden haberdardr.
Yahudilerden bazlar, Allahn kat kat fazlasyla kendisine geri deyecei bir gzel borcu Allaha verecek
olan kimdir? Yani kim cann, maln ve sahip olduu dier nimetleri Allah yolunda feda ederse, Allah bunu kendisine verilmi bir bor kabul eder ve bu fedakrl yapan kulunu, sonsuz cennet nimetleri ve honutluu ile
dllendirir (2. Bakara: 245). yetini duyunca, alayc bir
tavrla, Demek ki, Mslmanlarn inand Allah fakirmi. Baksanza, el am bizden bor dileniyor. Oysa biz
zenginiz, hi kimseye ve hibir eye ihtiyacmz yoktur!
demilerdi. Bunun zerine, aadaki yet nazil oldu:
U
 I! U H  6 G;( R 
  V  S
I V  1C(  V 
&
) ; 
5 T
e
" @ A 5V
;6 ' *
1
C  V
G
( 
F  I! 8 6 J

184. Ey Muhammed! Eer bu insanlar seni yalanladlarsa, bundan dolay zlme! Zira senden nce de,
apak mucizeler, hikmet dolu sahifeler ve aydnlatc kitaplar getiren nice eliler yalanlanmt. lh
hikmet gereince her Peygamber, byle zorluklarla imtihan edilegelmitir. O hlde, banza gelebilecek skntlara sabredin, iyiliklerinizin karlnn hemencecik verilmesini de beklemeyin:

I
  Z ' & R 0 & ! ;  1 "` #

R  & 6
U
0 &   ; 6 o `

  ! 0 R ) ; R U x  o a


 F 5 J  I! 6 )

185. Her canl lm tadacak ve kazandnz


dller, size ancak Dirili Gnnde verilecektir. O
hlde, her kim ateten kurtarlp cennete konulursa, ite o, gerek anlamda baary elde etmi ve kurtulua ermi demektir. Yoksa u dnya hayat, aldatc bir zevkten baka bir ey deildir.
A 8V  
%
  kIR( A 85
"T
5 " T
5T
  r  1C(     , & %
6" T

181. Allah fakirdir, biz ise zenginiz! diyenlerin


szlerini Allah elbette iitmitir. Onlarn, bir Peygamberi ldrmek kadar korkun bir gnah olan bu
szlerini, su dosyalarnda bulunan haksz yere Peygamberleri ldrme veballerinin hemen yan bana
yazacaz ve Dirili Gn onlara:
Atein yakc azabn tadn bakalm! diyeceiz.

1)( 1 B  ) V &  / 
)M !8( , A  v d
" T
! 

0 Gy( ` I`  q  1C(   
186. Ey iman edenler! Bu dnya hayatnda, mallarnzla ve canlarnzla mutlaka imtihan edileceksiniz.
Ayrca, hem sizden nce kitap verilen Hristiyan ve
Yahudilerden, hem de Allaha aka ortak koan mriklerden incitici szler iiteceksiniz!
Z  /   R ; 5   =

 J

182. te bu ceza, bizzat kendi ellerinizle ilediiniz ktlklerin karldr. nk Allah, dllendirmede de, cezalandrmada da kullarna hibir ekilde hakszlk etmez!
Q A `   
0 U
I V  1C( 
  ; U!   1 ]5 '

    X 6 J  IU !   @ )

Eer zorluklar karsnda ylmayp sabreder ve kt


davranlardan titizlikle saknp korunursanz, ne mutlu sizlere! nk bu, gerekten kararllkla yaplmas
gereken ilerdendir.
Oysa Yahudi ve Hristiyanlar, daha nce kendilerine
gnderilen Peygamberler ve kutsal kitaplar araclyla
Allaha yle sz vermilerdi:
 J 
 Q U U ! 8 5  
Qb 6 & 5 T
5T
C a
  r  1C(   y!( 
UA

183. Ama gel gr ki, onlar Son Eliye inanmamak iin


bin bir trl bahane ne srerek:
Allahn bize emrettiine gre, gkten mucize olarak inen ate tarafndan yaklan bir kurban getirmedike, hibir Peygambere iman etmeyeceiz! dediler.
I ) V o V
"5 U` " : & 5 A 5V " A R "5A V C(   
U! 8   kA( 8V  o
 `" #

187. Hani Allah, kendilerine kitap verilenlerden,


Bu kitab btn hkmleriyle insanla bildirecek,
onu asla gizlemeyeceksiniz! zellikle de, gelecei
mjdelenen Son Eli geldiinde, ona mutlaka iman edeceksiniz! diye sz almt.
I C 8 U R
" :
w  1 
[ 8 R 0 v!A( V U & Q(  w q
@ }

V( ?
+

Onlara de ki:
Benden nce nice Peygamberler size apak mucizeler gstermi, o szn ettiiniz kurban mucizesini de getirmilerdi. Peki, iman etmek iin bu art
74


A i J / 6 0 & ! ;  1 6Z i J / A
] A  U )    U  U

Ama onlar, antlamay hie sayarak onu kaldrp


arkalarna atverdiler ve Allaha verdikleri sz; servet, makam, an, hret gibi basit menfaatlerle deitirdiler. Ne kt bir alveri yapyorlar!
%
v R A ,  1 " &  &)1 8 1   I&  '
 J
  1  1C( 

 ,!
&( 

194. Ey Rabbimiz! Elilerin araclyla bize vadettiini, yani dnyada zafer ve stnl, ahirette ise
sonsuz cennet nimetlerini bizlere bahet ve Dirili
Gn bizleri mahcup etme! Kuku yok ki sen, verdiin szden asla caymazsn!
E
U o   o &  !l( JI k6 (   @"  @"
"T
R
, ]M y6"  `  T
x
5


" !(

C  "@ 
M C ,  @"  &    U 8 %

188. Yapt bu utan verici ilerle vn duyan,


fakat yapmas gerektii hlde yapmad ilerle ve sahip olmad ahlk niteliklerle vlmekten holananlarn azaptan kurtulacaklarn sanma! Aksine, onlar
iin cehennemde can yakc bir azap vardr!
Bu azaptan kurtulmak ve ilh nimetlere kavumak isteyenler, u hakikate kulak vermelidirler:
/ A  
c 1)( V k q o ` ]A  

& %

0 J

M , 
195. Rableri de dualarn kabul ederek onlara yle
cevap verdi: Elbette ben, gerek erkek gerek kadn
olsun, iinizden benim yolumda aba harcayan hi
kimsenin abasn boa karmayacam. lh adalet
karsnda her insan, ancak gstermi olduu gayret
orannda ceza veya mkfat alacak ve kadn-erkek, efendi-kle, siyah-beyaz, zengin-fakir ayrm yaplmayacaktr. nk toplumsal statleriniz ne kadar farkl olursa
olsun, hepiniz birbirinizin neslinden treyen ve eit
hak ve sorumluluklara sahip olan kimselersiniz.
A 5 V A  V kA!
`   J
( 8(
kR( r " : 
:  1C(  R
 a  #
1  #

189. Gklerde ve yerde mutlak egemenlik ve hkmranlk yalnzca Allaha aittir ve Allah, her eye
kadirdir.
Bunu anlamak iin, evrenize ibretle bakmanz yeterlidir:
k \J

o ! v 5 a

A a kR(

1 J 
& %
J
@ U
M 8  J

@ 5   (x 
@"
!   @" U

0 ) U   M @ 6 J
U #
"@ U A a
J
 % '


) U 
y
te, Mslmanca bir hayatn nnde engel olan her
eyi; gerektiinde iinde yaad toplumu, lkeyi, aileyi,
evreyi, arkada ortamn, alkanlklar, hayat tarzn...
terk ederek, slm zgrce yaayabilecei yepyeni bir
ortama gei yapanlar, yani Allah yolunda slm diyarna hicret edenler, zalimler tarafndan mallarnamlklerine el konulup yurtlarndan karlanlar, benim yolumda ikence ve eziyetlere urayanlar, yeryznde ilh adaleti egemen klmak iin savaan ve bu
uurda ehit denler var ya; ite ben, byle fedakr
mminlerden oluan bir toplumu daima iyilie, gzellie
ynlendirecek, bylece, bireysel ve toplumsal hayatlarnda her trl zulm, hakszl, ktl yok ederek
onlarn gnahlarn sileceim ve tarafmdan bir
dl olarak, onlar ahirette, iinde rmaklar aldayan cennet bahelerine yerletireceim.
yleyse, bu dnyann gelip geici zevkleri iin deil,
ahiretin sonsuz nimetlerini kazanmak iin aln. nk
dllerin en gzeli, Allah katnda olandr.
0 v 8  kR  ` 1C(  S
A ;  / 6  F1 J

190. Dorusu, gklerin ve yerin o muhteem yaratlnda ve gece ile gndzn mkemmel bir uyum ve
dzen ierisinde birbiri ardnca geliinde, akl, vicdan
ve saduyusu olanlara Allahn sonsuz kudret, adalet
ve merhametini gsteren nice deliller vardr.
5 1 @" U #
A a kR(  T

`  C 1  1C( 
& %
]A  , V !  V 

M J
191. O saduyu sahipleri ki, ayaktayken, otururken
ve hatta dinlenmek iin uzanp yatarken, srekli olarak
Allah anar ve gklerle yerin akllara durgunluk veren o muhteem yaratlndaki hikmet ve anlam zerinde derinden derine tefekkr ederek Rablerine
yle niyaz ederler:
C  U; R / 6 8
M vp

; A a  U
 C : B
U

Ey Rabbimiz! Sen btn bunlar hikmet ve


amatan yoksun olarak yaratm olamazsn. nk
sen, abesle itigal etmekten uzaksn, yceler ycesisin!
Hikmet ve adaletinin gerei olarak, cennet de haktr, cehennem de haktr. O hlde, bizi cehennem azabndan
koru ya Rab!
A  Q 5 1Z a ; ) R  U
o a
&(  d
=
6  +
)   / 6  IU 
0

196. Ey mmin! Allahn yetlerini inkr edenlerin,


her istediklerini serbeste yaparak yeryznde yle diyar diyar gezip dolamalar sakn seni aldatmasn!
A( V  5
 & @
[  " 0 U @ #
"@ 1 "   o!

192. Ey Rabbimiz! Sen kimi atee atacak olursan, onu perianla mahkm etmisin demektir.
te byle azab hak eden zalimlere, hi kimse yardm
edemeyecektir.
   U  
 U   R "T
( U1 1  U U ,&
U6  IU 
v  
&1(

197. nk onlara verilen bu nimetler, basit ve gelip


geici bir zevkten ibarettir, sonunda varacaklar yer
ise cehennemdir. O ne korkun bir yataktr!
@ 5   (x 
JZ 6 @ !R(  1)(   a @ 6 J
U #
"@  "@    ; 1C(   T


193. Ey Rabbimiz! Biz, Rabbinize iman edin!


diyerek insanl imana aran bir davetinin arsn iittik ve derhl ona iman ettik.
 UR   U !
U   `  U 6  U  H R U

M  J

 G a 

) U  
0 ) U 
 v

Ey Rabbimiz, gnahlarmz bala, bizi daima


iyilie, gzellie ynelterek birey ve toplum olarak ktlklerimizi yok et. Bizleri, son nefesimize kadar iyilik
ve erdem sahibi kullarnla birlikte yaat, onlarla birlikte canmz al ve Hesap Gnnde yine onlarla birlikte
eyle ya Rab!

198. Ama Rablerinden gelen ilkeler dorultusunda


hayata yn vererek kt davranlardan titizlikle saknanlara gelince, aalarnn altndan rmaklar aldayan ve sonsuza dek ierisinde yaayacaklar cennet baheleri onlarndr! te onlar, birer kutlu misafir
olarak Allah tarafndan byle arlanacaklar. Evet,
75

Allah katndaki nimetler, drst ve erdemli insanlar


iin en hayrlsdr.
Her toplumda, byle drst ve erdemli insanlar vardr. Nitekim:
! Z 6 I 
,( q

+
   X 1 &  
 o : 
a "@ ! Z 6 I " T
5T
*
1(


" 0 @  ) U ": #  @" / [ I  \ 0 v!A( V U & 
1   w  1 J

daki akrabalk balarn koparmamaya byk zen


gsterin!
!A   `
8 !V( " T

Zira hi unutmayn ki stnzde, sizi srekli gzetleyen bir Allah var!
te bu gerei hi unutmadan, zayf ve aresiz kimselere kol kanat gerin, zellikle de yetimlerin hakkn inememeye byk zen gsterin:

8( i )  8 5  J ]   @" I
]I   @" IA `   J S
5!  
u !  !



%

199. Kitap Ehli denilen Yahudiler, zellikle de Hristiyanlar arasnda yle temiz yrekli insanlar vardr ki,
Allahn varlna ve birliine yrekten iman ederler;
kendilerine indirilmi olan kitaplarn yan sra, size
indirilen Kurn- Kerme de inanrlar. Allaha kar
derin bir sayg ve rperti duyarlar. Bu yzden de,
Onun gerek Tevrat, gerek ncil, gerekse Kurndaki
yetlerini, servet, makam, an, hret gibi basit menfaatlerle deimezler. te bunlara, Rableri katnda
muhteem dller vardr. Gerek u ki, Allah yeri ve
zaman geldiinde hesap grmede ok hzldr! u
hlde:
A ,  
A   "T
? ?    ;
U   1C(  @ 1  I1

 
G8( `  '
` Q 6 " 0 T

2. Genellikle vefat eden akrabalarnz tarafndan size


emanet edilen yetimlere, gerekli ya ve olgunlua
ulatklarnda mallarn geri verin; temiz olan pis
olanla deitirmeyin! Yani hell kazan yerine, haram
tercih etmeyin! rnein, yetimin maln hileli yollarla
kendi malnza kartrp yemeyin! Aman dikkat edin;
nk bu, gerekten ok byk bir gnahtr!
 T
 
I U
] Uy   %
5!  kR %
p
  "T
6 R ]

;  J " 5 a

A
M 
3. Eer yetim kzlarla veya dul kadnlarla evlendiiniz
takdirde, bu gsz ve korumasz biarelerin haklarn
tam olarak gzeteceinizden emin deilseniz veya bu
kadnlar size e olarak pek de cazip gelmedikleri hlde,
kendilerine miras kalan servete sahip olmak iin onlarla
evlenmeyi dnyorsanz, o zaman byle yetim kzlarla deil, size hell olan ve hounuza giden dier hr veya kle kadnlardan ikisi, ve en fazla drd ile evlenin. zellikle de, sava yznden erkek nfus azalr da
evlenemeyen kadnlarn toplumsal sorunlara yol ama
tehlikesi ortaya karsa, birden fazla kadnla evlilik en
doru zm yolu olacaktr. nk erkek nfusun azald bir toplumda, e bulamayan bir kadn iin u drt
seenek vardr: 1-lnceye kadar bekr kalmak, 2-Hibir
hukuki gvenceye sahip olmakszn, evli bir erkekle metres hayat yaamak, 3-Fuhu bataklna dmek, 4-Bir
aileye ikinci bir hanm olarak gelin gitmek. Bu seenekler arasndan en az zararl olan, drdnc seenektir.
Bu, kangren olan bir parman gerektiinde kesilmesine
benzer. te yandan, kadn nfusun azald bir toplumda
bir kadnn birden fazla erkekle evlenebilecei sylenemez. nk erkein de, kadnn da ftr eilimleri, duygular, ruhsal ve fizyolojik yaplar byle bir evlilie uygun
deildir. Bu yzden, kadn hibir ekilde ikinci bir erkekle evlenemezken, erkek, zaruri durumlarda birden fazla
kadnla evlenebilir.
I
A   ' )
6 & 1 B T

R )  , J " 5 a
 R
0  ,  J ] 6 /  " 0 T
Bununla birlikte, eer birden fazla kadnla evlendiiniz takdirde onlar arasnda eitlik ve adaleti yerine
getiremeyeceinizden endie ederseniz, o zaman sadece bir tane hr kadnla evlenmeli veya ileride, toplumsal ve ekonomik artlar iyice olgunlap klelik kurumu tamamen ortadan kaldrlncaya kadar geici bir
zm olarak elinizdeki sava esiri bir cariye ile yetinmelisiniz. Bu durumda, slm ynetimince onaylanan
klelik szlemesi, nikh akdi yerine geer. te bu tek
elilik hli, adaletten ayrlmamanz iin en uygun
olandr.
R %

I U
p  R 0 A 6  @  V ) ?  %
 !IU( : A T

 6 Q U k q  "T

200. Ey iman edenler! Allah yolunda mcadele verirken, karnza kabilecek zorluk ve skntlara sabredin ve zulme kar toplumsal diren gstererek birbirinizle sabrda yarn! Gerek dmandan gelebilecek
saldrlara, gerek eytan vesvese ve ayartlara kar her
an uyank ve hazrlkl bulunun. Ve Allahtan gelen ilkeler dorultusunda hayatnza yn vererek ktln
her trlsnden titizlikle saknn ki, bylelikle umduunuz o zafer ve kurtulua erebilesiniz!

 %

U


4. NSA SURES
Adn, aile hayat ve kadnlarla ilgili dzenlemeleri ieren ayetlerdeki nis: kadnlar kelimesinden almtr.
Hicretten sonra drdnc ve beinci yllarda, Medinede
indirilmitir. 176 ayettir.
L
Rahman ve Rahim olan Allahn Adyla!
Beni yoktan var edip stn yeteneklerle donatan ve
kulluk greviyle yeryzne gnderen sonsuz efkat ve
merhamet sahibi yce Rabbimin adyla, Onun verdii
g ve yetkiye dayanarak ve yalnzca Onun adna okuyor, sylyorum:
@ 1  I1
; A a C(  " T
  ;
@ #
@ U A a' )
 6  "T
U


I 6 Gy( ` J#
M %
@ & U
1. Ey insanlar! Sizi ilknce bir tek candan yani
demden yaratan, sonra onunla ayn zden, ayn unsurdan Havva adndaki eini var eden ve bylece bu
ikisinden birok erkekler ve kadnlar retip yeryzne yayan Rabbinize gnlden balanarak buyruklarna itaat edin, drst ve erdemlice bir hayat srerek ktln her eidinden titizlikle saknn!
Q(    %
I  C(  
0 '
;
J
yleyse, Allah akna! Allaha yemin olsun! Allah ahittir ki! diyerek adna yeminler edip dileklerde bulunduunuz Allaha kar gelmekten saknn, emirlerine smsk sarlarak ktlklerden korunun ve aranz-

 1I ( 

76

4. Evleneceiniz kadnlara, evlilikte nikh bedeli olan


mehirlerini meru bir hak olarak gnl holuuyla
verin. Bununla beraber, kendi arzularyla mehrin bir
ksmn size balarlarsa, onu da alp gnl huzuruyla harcayabilirsiniz.
! @ R( ": V !  V "T
 
   I@ %
 X  J
": %
o , #
k5(  " T
`

9. Kendileri lp arkalarnda bakma muhta ocuklar brakacak olsalard, hlleri nice olurdu diye
kendi ocuklar adna endie duyanlar, yetimlerin
hakkn inemekten de ylece korksunlar! Yani, kendilerini o vefat eden kii yerine, onun yetim ocuklarn da
kendi ocuklar yerine koyup dnsnler de, yrekleri
szlasn! yleyse, Allahn cezalandrmasndan saknsnlar ve zellikle kul hakk sz konusu ise, kesinlikle
doru ahitlik edip doru sz sylesinler!
Peki, doru sylemezlerse ne olur?
 A `  1  1C( 
]
A = !
0  6 "@ 6  kR( A `  1 & 6 & A }
5! 

R , J V "@   V

5. Allahn, korumanz ve iletmeniz iin sizin sorumluluunuza emanet ettii yetim, dul, hasta ve benzeri korunmaya muhta kimselere ait mallar, henz
onu ekip evirebilecek olgunlua erimemi olan ocuklara ve akl ermeyenlere vermeyin. Fakat onlar
muhta durumda da brakmayn. O mallar ileterek elde
edeceiniz gelirle, onlarn yeme ime ve giyim kuam
gibi ihtiyalarn karlayn. Bu arada, iyiliklerinizin altnda ezilmemeleri iin, onlara gnl alc tatl ve gzel
szler syleyin.
I ]
U
"@ ! I, R R )q @" U "5%
6  R 
5!  A 5 
FA  ] 5 '
M T

c G,(

10. Yetimlerin mallarn haksz yollarla yiyenler,


aslnda bu davranlaryla sadece karnlarna ate doldurmu oluyorlar. nk bu gnahlar yznden, lgn bir atee gireceklerdir!
Bu edep ve terbiye, bu adalet ve insaf duygular gnllere telkin edildikten sonra, imdi mirasta kimin ne kadar pay alaca aklanyor:
 "` J
'
kIR( 

!?
+
o y   ` CA
" T
( 1
M ! y 6 J

"M @  
6. Sorumluluunuz altndaki yetimleri, evlenebilecekleri yaa gelinceye kadar kendi ilerini yapabilecek
olgunlua ulap ulamadklarn belirlemek amacyla,
ara sra kendilerine nemli sorumluluklar ykleyerek
deneyin. Yeterli bir olgunlua ulatklarna kanaat
getirdiiniz zaman da, mallarn hi geciktirmeden onlara teslim edin.

0 T 1  ) R
I: A `   J

11. Allah, ocuklarnzn alaca miras hakknda size unlar emrediyor:


1. Bir erkee, iki kzn payna eit miktarda pay verilmelidir. nk slam hukuku, ailenin ekonomik sorumluluunu erkee yklemitir. Ayrca kadn, evlenecei erkekten nemli miktarda mehir (evlilik creti) alacaktr.
I 6  `  R
R  %
M    yA  @ A R +
5U

Sakn ola ki, byyecekler de mallarn elimizden


alacaklar diye alelacele ve bol keseden harcayarak
onlarn mallarn yiyip bitirmeye kalkmayn!

M  ,5% ! A R  !U H  `
0  ,&   o `  ! A R G;( R  `

2. ocuklar arasnda erkek yok da, iki veya ikiden fazla kz varsa, onlara mirasn te ikisi der.
6`

0 = U
@ A R ' )
B
3. ocuk olarak yalnzca bir tek kz varsa, mirasn
yarsn alr.
4. Erkek ocuk, kendisiyle birlikte baka bir miras
yoksa, mirasn tamamn alr. Fakat baka miraslar da
varsa, onlar haklarn aldktan sonra kalan alr.

 Q 1  J
& @ U ) '
)M  Q   &   `
o T
)%

Eer yetimlere bakmakla ykml kii zengin ise, yetimin maln yemekten kesinlikle kansn! Fakat fakir
ise, mal korumak ve gelitirmek iin gsterdii abaya
karlk, ihtiyacna uygun ekilde ondan yiyebilir.
8 !%( '
 ] ` " 0 @ !A  @)q R "@  " ! @"  5 ,R  R

Onlara mallarn teslim ederken, bunu belgelendirmek zere en az iki ahit tutun. Fakat btn ahitlerin tesinde, asl dikkat etmeniz gereken bir ahit var:
Nihai hesap sorucu olarak, Allah yeter!

I UA

 A
)  &    S!
 u   V J
)  &    S!
#
=( 6  %
=( 6 

l
   8 !=( 6 0 ` Q U o V &    V J
7. len ana babann ve dier yakn akrabalarn
ister az, ister ok olsun geriye brakt mallardan
erkeklere verilmesi gereken bir pay olduu gibi, kadnlara da verilmesi gereken bir pay vardr. Hem de,
bizzat Allah tarafndan belirlenmi bir pay!
`
 V Q U ": V R +
( %
5! ]
; & \  % ;   E'
& ]

lenin anne ve babasna gelince:


1. Eer lenin kz veya erkek ocuu yahut ocuklar
varsa, brakt mirastan, anne ve babasndan her
biri altda bir pay alr.
2. Eer lenin olu veya olunun... olu yok ise, baba,
kendi paynn yan sra, mirastan artan da alr. Baba tek
bana miras olursa, btn miras alr.
3. lenin annesi, babas ve ei varsa, anne eten artann te birini, baba da geriye kalan alr.
Q  v
R  I Q  ) Q  T
1 "  R

M A y
4. lenin hi ocuu yoksa ve annesi ile babas
onun tek mirass iseler, annesine te bir pay der. Kalan te ikiyi de babas alr.
R a I Q   ` R
Q  v
0 1 I@  k?
( 1 ! ?
)%
) , 

R , J V "@ 

8. Eer mirasn paylatrlmas esnasnda, mirastan


pay alamayan dier akrabalar, yetimler ve yoksullar
da orada bulunurlarsa, hi olmazsa gz hakk olarak
kendilerine bir eyler verin ve onlara, gnl alc tatl
szler syleyin.

; 5 ! A R u "@ !A  R a R, l
i! 
1  @" A a      ` 1C( 

5. lenin ocuu olmayp birden fazla kz veya erkek


kardeleri varsa, babas olsun olmasn, annesine yine
altda bir pay der. nk iki kardein varl, annenin payn yarya drr. Bu durumda, eer baba varsa,
kalan alr. nk kardeler, her ne kadar annenin payn
yarya dryorlarsa da, baba varken onlara miras
dmez. Nitekim kardeler, lenin ocuu varken de mirastan pay alamazlar. Fakat lenin babas da ocuu da

)1)(
J V  !; 

77

A R B
& @ U ) '

1 o #
a I Q     v `
o T
`
M )%
lenin babas veya kz olsun erkek olsun en az bir
ocuu varsa, kardeler mirastan pay alamazlar. Fakat
eer bir erkek veya kadn, babas ve ocuu olmayan
biri, yani bir kelle olarak lp geriye miras brakrsa;
1. Eer lenin ana bir-baba ayr bir erkek kardei
veya byle bir kz kardei varsa, bunlarn her birine
altda bir pay der. Yani, yalnzca bir erkek karde
varsa altda bir pay alr, yalnzca bir kz karde varsa o
da altda bir pay alr.
kR  I`  q "@ R /  `  I6 `  R
*1 I@  ]?
1 ! ?
A y
) , 

yoksa ki byle birine kelle denir kardeler ancak o


zaman mirastan pay alabilirler. Kellenin ana bir kardelerinin alaca pay bu surenin 12. ayetinde, ana-baba
bir veya baba bir kardelerin pay ise 176. ayetinde
aklanacaktr.
6. lenin ocuu olmayp bir tek erkek veya kz kardei olsayd, anne yine te bir pay alacakt.
Btn bu hkmler, lenin yapm olduu vasiyetin
yerine getirilmesinden veya varsa borlarnn denmesinden sonra uygulanr. nce borlar denir, sonra vasiyet yerine getirilir ve en son miras paylatrlr. Vasiyet
genellikle ihmal edildii iin, ayette bortan nce zikredilerek nemi vurgulanmtr. Miras paylamnda, erkek
ocuklara kzlarn iki kat ve evlatlara anne-babadan daha byk pay verilmesinin hikmetine gelince:
  V @" 1  ) J "M ` \ s IU \ `" s I
M ,  6 "T

M I E G H
2. Ama kardeler bundan daha fazla, yani iki veya
ikinin zerinde iseler, mirasn te birini kz-erkek ayrm yapmakszn, aralarnda eit olarak paylarlar.
Kellenin ana-baba bir ve baba bir kardelerinin
alaca pay ise, bu surenin 176. ayetinde ayrca ele alnacaktr.
Btn bu hkmler, miraslar zarara uratmayacak ekilde yaplm olan vasiyetin yerine getirilmesinden veya varsa borlarn denmesinden sonra uygulanr.
Allahn Elisinin uygulamalarndan anlald zere,
miktar mirasn te birini aan, mirastan zaten pay alan
akrabalar veya slmn meru grmedii kii ve kurumlar iin yaplan vasiyetler, miraslarn zarara uratlmalarna sebep olduundan geersizdir.
"0 !A( '
0   ! ?
" !A(  


Ana-babanz ve ocuklarnzdan hangisinin size


faydaca daha yakn olduunu, dolaysyla hangisinin
mirastan ne kadar pay almas gerektiini siz bilemezsiniz. Bunu en iyi Allah bilir.
&!
0   E1( R

&!
T( '
A(   `

te bu hkmler, sizi sizden iyi tanyan Allah tarafndan konulmu miras paylam kanunlardr. O
hlde, Allaha gvenin ve emirlerine uyun. Zira Allah her
eyi bilendir, sonsuz hikmet sahibidir. Her zaman en
uygun olan yapar, asla yersiz ve yanl hkm vermez.
Elerin birbirlerinden alaca mirasa gelince:
1 " " T
#

)M    @  T
= 6 "T
  
12. Ey erkekler!
lp de geriye miras brakan hanmlarnzn;
1. Kz veya erkek hibir ocuu yoksa, brakt maln yars sizindir. Kalan yars, dier miraslara paylar
orannda datlr.
A R )   `  @  R
?
0 1 I@  +
( 1 ! ?
) ,   `   &     " T

te bunlar, dorudan doruya Allah tarafndan emir


ve tavsiye olarak gnderilen hkmlerdir, onlara uymalsnz. Zira Allah her eyi bilir, kullar iin en faydal
hkmleri koyar, stelik son derece merhametli ve
halmdir.
@ 5   (x 
@ 6 J
U #
0 ')
1 
Q A a
) 1 Q 

/ A 

2. Ama eer hanmlarnzn bir veya daha fazla ocuu varsa, mirasn sadece drtte biri size kalr. Drtte
ise, dier miraslara paylar orannda datlr. Kalan, kz ocuklarla ikili-birli paylamak zere erkek
ocuklarn, erkek ocuk yoksa babann, baba yoksa dedenin, dede yoksa kz kardelerle paylamak zere
erkek kardelerindir. lenin hibir mirass bulunmazsa, miras, slm devletinin btesine aktarlr.
Bu hkmler, hanmlarnzn yapm olduu vasiyetin yerine getirilmesinden veya varsa borlarnn
denmesinden sonra uygulanr. nce borlar denir,
sonra vasiyet yerine getirilir ve son olarak miras paylatrlr.
Siz lr de hanmnza miras brakrsanz:
 T
1 " " 5`   &      @ 
)M  " T

" !d( ,   /   0 @ !R(  1)(   a

13. Bunlar, bizzat Allahn izdii snrlardr. Her


kim Allaha ve Elisine itaat ederse, Allah onu, aalarnn altndan rmaklar aldayan ve sonsuza dek
iinde yaayaca cennet bahelerine yerletirecektir. te budur en byk saadet, en byk kurtulu.
c @( 
+

) 1 ')
C  Q  u @ !R(  )a  6 Q A a
) , 51 Q 

,1 

14. Her kim de Allaha ve Elisine kar gelerek


Onun izdii snrlar inemeye kalkarsa, onu da
ierisinde sonsuza dek kalaca korkun bir atee
atarak alaltc bir azaba mahkm edecektir! Fakat
yalnzca uhrev cezalar her zaman caydrc olmayabilir.
O hlde, ey slm toplumunun yneticileri ve aile bykleri, dinleyin:
U ,  ! @  A   @)
%
I 6  '
(  1 k5( 
5

 R "M T
R "T
 +

1. ster kz, ister erkek olsun, hibir ocuunuz yok


ise, braktnz maln drtte biri hanmnza kalr.
 @ A R )  " T
  ` R
0 1 I@  ?
 ! ?
) ,  "5`   &   & y

2. Ama eer bir veya daha fazla ocuunuz varsa,


hanmnz mirasn sadece sekizde birini alr. Geri kalan, dier miraslar arasnda paylar orannda datlr.
Bu hkmler de, yapm olduunuz vasiyetin yerine
getirilmesinden veya varsa borlarnzn denmesinden sonra uygulanr.
Ana bir kardelerin alacaklar paya gelince:

%
 @  
! 8  kR  : T
o , x1 ! @   & R 5 1 ]5 '

R @)q

v!8(

15. nan, ahlk, hukuk, siyaset, kltr ve benzeri


alanlarda henz Kurann hedefledii olgunluk seviyesine ulaamam bir slm toplumunda fuhula itigal
eden kadnlara, suun tam olarak ispatlanmas iin
78

 ] %
I , R  : & 5 : `  R
o , x1 !  q :  T


M  ,&    : q

aranzdan drt adil ahidin onlar aleyhinde ahitliini


art koun. phe ve ihtimallere dayanarak onlar sulamayn. ahitler onlarn bu suu ilediklerine dair tanklk ederlerse, o kadnlar lnceye veya Allah onlara tvbe edip iffetli bir hanm olmay nasip ederek bir
k yolu gsterinceye yahut bir sonraki toplumsal
aamanza uygun yeni talimatlar (24. Nur: 2,3) gnderinceye kadar, psikolojik tedavi ve slah iin hazrlanm
evlerde gz hapsinde tutun. Onlara ve onlarla zina ettii
tespit edilen kiilere verilecek cezaya gelince:
U @ 6 !   1
 `
 0 & @ U l
 R  A ?    R M & : R "T
C 

Gy( ` G a Q !R(

Ey mminler! Hanmlarnza gzel davrann. Onlara


sevgi ve merhametle yaklan, tatl dilli, gler yzl ve
insafl olun. Onlardan holanmayacak olsanz bile, srf
bu yzden yuvanz ykmayn. Bilemezsiniz, sizin holanmadnz bir eyi, Allah pek ok hayra sebep
klm olabilir.
Ama her eye ramen, boanmaktan baka are kalmamsa:

Q U C a
" 
  v R  UV  @ 1 ) '" 5 !*
 T ) 85

&!
'(  

U !8(  &  6 5 @ Q 6 C a
  0 ! q

16. inizden iki kii evlilik d ilikiye girerek zina


ederse, her ikisini de iledikleri sua ve iinde bulunduunuz toplumsal artlara uygun bir ekilde cezalandrn. Eer cezalarn ektikten sonra tvbe edip uslanrlarsa, gemite yaptklarn yok sayarak onlar balayn. Hi kukusuz Allah ok balayc, ok
merhametlidir.
Evet, ok merhametlidir, tvbeleri kabul eder. Fakat
u da var ki:
I A & ,1  1C( A  
& 6
S1
]A   5
( V   5 1 "  @ x  %
I
&!
&!
" ` 0 @ !A  

T( '
A(  
5 1 / [  \R
17. Allahn kesin olarak kabul edecei tvbe, ancak cahillik edip gnah ileyen, fakat bunu alkanlk
hline getirmeyip bir an nce tvbe eden kimseler
iindir. te Allah, onlar balayacaktr. nk O
her eyi bilendir, sonsuz hikmet sahibidir.
V
B
A & ,1  1C( A   5

%
&  " : ) '
 E'
] I5 '

!
M ! %
I
&!
8 k6 (
(  C  "@  6) 5  / [  \ 0  ` ": &  1  1C(  J   B

20. Eer baka bir kadnla evlenmek zere imdiki


einizi boamaya karar vermiseniz, ona mehir olarak ykler dolusu mal ve servet vermi olsanz bile,
ondan bir eyi geri almayn! Aile namusunuzu kirletti
diye einize iftira edip apak bir vebal yklenerek
verdiinizi geri mi alacaksnz? Byle irkin bir davran size hi yakr m?
!A( H Vy!( "T
U C a
E
d
!`
, ] ER ) V Q 6 C a
 
, ] " T

21. Hem kar koca olarak birbirinizle bu kadar ili


dl olduktan ve hem ruhunuzla, hem bedeninizle deta bir btn hline geldikten sonra, onlara verdiklerinizi hangi yzle geri alacaksnz? Oysa onlar, nikh
kylrken sizden sapasalam bir sz alm ve bu sze
ne kadar da gven duymulard.
6  T
I U
0 5 ;  '
0 A
) V  J  %
R ` Q 6
  "` \s I T
U J
I
c v!8(



22. Gemite olanlar bir yana ki Allah onlar affetmitir babanzla veya dedenizle evlilik yapm
yahut onlarla zina etmi olan kadnlarla evlenmeyin!
nk bu, ilh gazaba sebep olan utan verici bir
davran ve son derece irkin bir dettir! Gemite ilenen gnahlar affedilmekle birlikte, yaplan bu tr
nikhlar hukuken geersiz saylacaktr.
 U " T
 @  " T
!A  B   '
"T

18. Yoksa, hayat boyunca ktlk ileyip duran ve


nihayet kendisine lm gelip atnca da, hayattan
mit kestii iin imdi tvbe ediyorum! diyen szde
mminlerin ve kfir olarak lenlerin son nefeslerindeki tvbeleri kabul edilmeyecektir.
te bylelerine, can yakc bir azap hazrlamzdr!
Bu ikisi arasndakilere, yani bir ktlk iledikten
sonra hemen tvbe etmeyen, fakat bu ktl mrnn
sonuna kadar da srdrmeyen mminlere gelince, onlarn durumu Allaha kalmtr; dilerse balar, dilerse cezalandrr.
 o 1 J U   1C(  @ 1  I1
I U
8 : C 5  : A E
, J  0 : `  %
"   T
(  1 JI  : & 5 ! I
M U ! 8  '
 +
,8
19. Ey iman edenler! Vefat eden akrabalarnzn geride brakt kadnlar, miras yoluyla bir eya gibi zorla almanz size hell deildir. Onlarla ancak kendi rzalaryla evlenebilirsiniz. Eleriniz aka yz kzartc
bir su ilemedikleri srece, onlara evlilik bedeli veya
hediye olarak vermi olduunuz herhangi bir eyi geri almak iin kendilerine bask yapmayn. Fakat aldatma, fuhu, iffetsizlik ve benzeri bir su ilerler de bu
su ispatlanrsa, boanmaya kendileri sebep olduu iin,
slmi kurallara gre hkm veren hkimin verecei karara gre, onlara vermi olduunuz evlilik bedeli olan
mehrin bir ksmn veya tamamn geri alabilirsiniz.

23. Ey mmin erkekler! u kadnlarla evlenmeniz size haram klnmtr:


1. Anneleriniz ve nineleriniz.
2. Kzlarnz ve torunlarnz.
a" T
 J
 &  " T
 a
"T
3. En azndan ana veya baba bir olan kz kardeleriniz.
4. Annelerinizin ve babalarnzn halalar dhil olmak
zere, halalarnz.
5. Annelerinizin ve babalarnzn teyzeleri dhil olmak
zere, teyzeleriniz.


B
aJ
U J
U
6. Kz kardelerinizin ve erkek kardelerinizin
kzlar ve torunlar, yani yeenleriniz.
 a" T
U , l kI5(  " T
 @ 
  l "   T
7. Sizi emzirmi olan stanneleriniz ve onlarn anneleri.
8. Stannelerinizin gerek z, gerek stkzlar olan
stbaclarnz ve onlarn kzlar.
79

!A  
"b T

5`
te bu saylanlar, Allahn size farz kld ilh kanunlar olarak bildirilen ve mutlaka kanmanz gereken
yasaklardr.
  F5 8 " T
 I"  T
 o '
0 ( R %
U( =
+
 G H +

 "T

%
I 6 
"T
@ 
9. Kendileriyle ister gerdee girmi ister girmemi
olun, hanmlarnzn gerek z, gerek stanneleri ve nineleri.
Emzirme sebebiyle evlenilmesi yasak olan kadnlar
unlardr: 1. Stanneniz: Sizi emziren kadnn kendisi. 2.
Stbaclarnz: Sizi emziren kadnn gerek z, gerek
stkzlar. 3. Styeenleriniz: Sizi emziren kadnn ocuklarnn (stkardelerinizin ve stbaclarnzn) kzlar. 4. Stnineleriniz: Sizi emziren kadnn annesi, yukarya doru nineleri, stanneleri ve stnineleri. 5. Stteyzeleriniz: Sizi emziren kadnn baclar ve stbaclar. 6.
Sthalalarnz: Sizi emziren kadnn kocasnn baclar ve
stbaclar. 7. vey stanneleriniz: Sizi emziren kadnn
kocasnn dier hanmlar. 8. Stkzlarnz: Kendisiyle
gerdee girdiiniz hanmnzn st emzirdii kzlar. 9.
Stgelinleriniz: Hanmnzn stoullarnn ve sttorunlarnn hanmlar. 10. Sttorunlarnz: Yine hanmnzn
stoul ve sttorunlarnn gerek z, gerek stkzlar. 11.
Stkaynananz: Kendisiyle gerdee girmemi bile olsanz, einizin stannesi ve stninesi. 12. ki stbacy ayn
nikhta birletirmek: Yani einizi boamadan, onun stbacs, sthalas, stteyzesi veya styeeniyle evlenmeniz de yasaktr. nk Kan ba sebebiyle haram olanlar, st emme yoluyla da aynen haram olur (Buhari,
Nikh 20; Mslim, Rad 2).
 "  R b @  "5A a k5(  " T
%
8 I 
I 6  "`
6 T
kR( k5(  " T
x '

Bunlarn dnda kalan dier kadnlara gelince, iffetli olmak ve fuhutan uzak durmak artyla, evlilik
bedeli olan mehirlerini deyerek onlarla evlenmeniz
size helldir.
0 E1( R  : #
& R
 :   R  @ U Q(  "5 ,5 &5

O hlde, onlardan bir e olarak yararlanmanza


karlk, belirlenen mehir cretlerini vazgeilmez bir
hak olarak kendilerine verin.
!A  
0 E1(  ) ,  Q(  "5 ! l!& 
R( "T
U#
J
Fakat mehir miktar belirlendikten sonra, karlkl anlaarak belirlenen miktar ykseltmenizde veya
azaltmanzda hibir saknca yoktur.
&!

&!
T( '
A(   `
Kukusuz Allah, her eyi en mkemmel ekilde bilendir, en gzel ve yerli yerince hkm verendir.
A   & R 
"T
U 5 % 1 " 
B T
U X & 
U= &  T
U1 J p

 ! 5 R  "T
6 & 1

0 U X &  " T
25. Ey slm toplumunun yneticileri, zenginleri, aile
bykleri! inizden, Mslman hr kadnlarla evlenmeye madd ynden gc yetmeyenler, sava esiri
olarak elinizde bulunan ve daha sonra Mslman olmu cariyelerden birisiyle nk cariyenin mehri hre nazaran daha dktr evlensinler. Siz de bu konuda onlara yardmc olun. Bylece hem fuhun nne
gemi, hem de klelik kurumunun kaldrlmas iin toplumsal altyapy hazrlam olursunuz.
E
6 &1(
 :  @  A :    : T
, "0 T
 " A 

6 R
M ,  "T

!A  
"b T
U#
v R  @  "5A a
10. Kendileriyle gerdee girmi olduunuz hanmlarnzn nceki kocalarndan olan ve genellikle sizin korumanz altnda bulunan vey kzlarnz ile evlenmeniz de size haramdr. Fakat anneleriyle henz gerdee
girmemiseniz, onlar boadktan sonra kzlaryla evlenmenizde size bir gnah yoktur.
 v ?   1C(  " T
IU  o vI '
"*T

R %
U=
C i 5  J 
 G H 

 ,&    : #

M ) a
nsanlar toplumsal snf ve statlerine gre deil,
inan ve eylemlerine gre deerlendirmelisiniz. Unutmayn ki, sizin iman ve samimiyet derecenizi de en iyi
bilen ve cariyelerle evlenebileceinizi syleyen, Allahtr. Zaten kle olsun hr olsun, sonuta hepiniz ayn
zden ve ayn soydansnz. Hi kimse, doutan stn
veya aalk olamaz. O hlde, zina etmeyen, metres
hayat yaamayan ve gizli dost tutmayan byle namuslu cariyelerle, efendilerinin onlar size baladna dair iznini alarak evlenin ve evlilik bedeli olan
mehirlerini de kendilerine gzelce verin.
  R  = ' I  R

U=
& ] A  
= 6  @ !A , R '
 +
0 C ,   

11. z oullarnzn ve torunlarnzn hanmlar, yani gelinleriniz,


+
 , & x
*
&!

0 A
) V  J +
'(  H  `
5 aJ
12. Ve bir kadn, kendi yeeni, teyzesi halas veya
bacs ile ayn nikh altnda bulundurmanz da size
haram klnmtr. Ancak gemite olanlar bunun dndadr. Allahn hkm renilir renilmez evlilik
sona erdirildii takdirde, slm tanmadan nce yaplan
gayrimeru evliliklerden dolay kiiye sorumluluk yoktur. nk Allah ok balaycdr, ok merhametlidir.
A   J  %
6 & 1 B
I U
T
"M T
U= & 
  

24. Ayrca, evli kadnlar ile evlenmeniz de size haram klnmtr. Ancak sava esiri olarak elinizde bulunan cariyeler, esirler arasnda kocalarnn bulunmamas artyla bunun dndadr. Sava esiri kadnlar,
asl memleketlerinde evli bile olsalar klelik kurumu
ortadan kaldrlp, sava esirleriyle ilgili uluslararas antlamalar kabul edilinceye kadar geici bir zm olarak cariye olarak alnabilir veya kendileriyle evlenilebilir. nk klelik hli, nceki nikh hukuken geersiz
klar.
Bu yasaklardan ayr olarak, Peygamberin vefat edip
geride brakaca eleriyle evlenmeniz de haramdr (33.
Ahzb: 53).

Eer evlendikten sonra ceza gerektiren yz kzartc bir su ileyecek olurlarsa, onlara, bekr hr kadnlara verilen cezann yarsn verin. nk cariyelerin toplumsal stats ve iinde yetitikleri olumsuz artlar, onlar hr kadnlara oranla su ilemeye daha msait
hle getirmektedir. Buna gre, zina eden hr ve bekr
bir kadna 100 denek, cariyeye ise 50 denek ceza verilir.
 G a "  = 0 T
U B
"c !'(  H 
U,  k 
" 0 T
a &  / 

Bu cariyelerle evlenme izni, iinizden kendine hkim


olamayp skntya ve zina tehlikesine dmekten endie edenler iindir. Bununla birlikte, bekrln s80

6 Q U @ U   I8 ` 8 U 5 x
A a
 !
"T
U  T
v a)  "T
) 6 " T

kntlarna sabredip, hr bir kadnla evleninceye dek


beklemeniz, sizin iin daha iyidir. Zira ortak kltr
paylaan eler daha mutlu, salkl ve uyumlu bir aile
olutururlar. Geri ne kadar titiz davransanz da, mutlaka hatalar, kusurlar olacaktr. Fakat ihls ve samimiyetle
Rabbinize yneldiiniz srece, bunlar balanacaktr.
nk Allah ok balayc, ok merhametlidir. te
bu merhametin bir tecellisi olarak:
!A 
A 8V   1C( 
1 ) @1" T
 +
8 !  

"T

" 0 T
5 1 " T
) 1( 1

&1
( `

31. Eer siz, size yasaklanan irk, cinayet, hrszlk,


yalanc ahitlik, iki, kumar, zina, ana babaya isyan, iftira,
gybet, byclk gibi byk gnahlardan kanabilirseniz, biz de kk gnahlarnz balar ve sizi
muhteem ikramlarla arlayacamz erefli bir makama yceltiriz! O hlde, bu nimetleri kazanmak iin
gayret gsterin, hi olmayacak hayaller peinde koarak
oyalanmayn:
&  S!
R  U & 5 J
E , Q(  
8 %
5`
 A
o E
#
=( 6 
0 , ]A  "T

" !T( '


" !A( 

26. Allah, dnya ve hirette mutlu olmanz salayacak prensipleri size aka bildirmek, sizi de ncekilerin yrd hidayet yollarna iletmek ve ktlkleri ortadan kaldrp gnahlarnz balamak istiyor.
te bu yzden size ayetlerini gnderiyor. Hi kukusuz
Allah her eyi en iyi bilendir, sizin yararnz iin en uygun hkm verendir.
Ama doru yolda yrmenizi engellemek isteyenler
de her zaman olacaktr:
, 8 5 1  1C(  ) 1( 1 " T
!A 
v ! A !&( 
@ 
5 1 ) 1( 1 

&  S!
  `
I UA
0 %
k q o T
Q0 ( A ER  
A

5`

=( 6  %
&!
A( 

32. Allahn, kiminizi dierlerinden daha stn


kld ve doutan gelen, almakla elde edilemeyen
birtakm meziyet ve nimetleri arzu etmeyin. rnein
kadnlar, Keke biz de erkek olarak yaratlsaydk da,
kadn olduumuz iin yapamadmz baz iyilik ve ibadetleri yapp stn dereceler elde etseydik! diye lzumsuz temennilerde bulunmasnlar. nk Allah sizi, sizlere bahetmi olduu g, kabiliyet ve imknlara gre deil, iinde bulunduunuz imkn ve artlar dhilinde ne
kadar aba harcadnza ve bu abay harcarken gsterdiiniz iyi niyet ve samimiyetinize gre hesaba ekecektir. Dolaysyla, erkekler de kadnlar da kendi kazandklarndan gayret ve samimiyetleri orannda bir
pay alacaklardr. yleyse, gerekleme ihtimali olmayan bo ve anlamsz isteklerde bulunmayn. Bununla birlikte, Allahn ltuf ve nimetlerinden size de bahetmesini ve sizi en yce makamlara ulatrmasn elbette
dileyin! Hi kuku yok ki, Allah her eyi bilmektedir.
Ve her hak sahibine hakkn verir:

6 & 1

);   1C(  0   V J
"T
o T
)  &    k    UA , #

&!
d( 

27. Allah, yznze bakp sizleri balamak istiyor; arzu ve heveslerinin esiri olan kfir ve mnafklar ise, bsbtn sapp yoldan kmanz istiyorlar.
U
 !,( l  %
 i1 
6J
" M T
) 1( 1
A a

28. Buna karlk Allah, gerek din adna uydurulan


hurafelerin, gerekse anlamsz tre ve geleneklerin srtnza acmaszca ykledii yklerinizi hafifletmek istiyor. nk insanolu, ne kadar stn yeteneklere sahip olsa da mkemmel deildir, birok ynden zayf yaratlmtr. O hlde, her eyi en mkemmel ekilde bilen
ve ne yanlma, ne de hakszlk yapma ihtimali olmayan
Allahn szne kulak verin:
 JI o p
U ! "T
  IA `   J U   1C(  @ 1  I1
  x  T
8   "T

c )!@( q k q o ` ]A   `
" 0 @ 8 !=( 6 ":   R

U
"T
 
29. Ey iman edenler! Birbirinizin mallarn haksz
yollarla yemeyin, ancak karlkl anlamaya dayal
bir alveri yahut hediye, miras, vasiyet, sadaka, mehir,
tazminat gibi meru yollarla elde edilen kazanlar hari.
Bununla birlikte, ilk bakta karlkl anlamaya dayal
bir alveri gibi grnen, fakat aslnda, bir tarafn bilgisizlii, tecrbesizlii yahut aresizlii sebebiyle aldatld, aka zarara uratld ticari ve hukuki ilemler de
haksz kazan kapsamna girer. nk bir kiinin kendisine yaplan hakszl kabullenmesi, bu ii zulm olmaktan karmaz.
  `
%
&!
" 0 T
6 IA 5 ;  J
'( " T

33. Gerek ana babalar, gerek dier akrabalar ve


gerekse evlilik szlemesi yaptnz kimseler olsun;
hepsinin brakt mallar iin belirli miraslar tayin
ettik. O hlde, her birine paylarn eksiksiz verin.
Kukusuz Allah, her eye ahittir.
Fakat erkek, kadna gre daha ok miras alacaktr,
nk:
R &   %
#
I U
  ; 6 I& 
o E
 
]A   V 
, ]A  "@ E , 
"0 @  
34. Erkekler, hanmlarn koruyup gzetmekle ykml olup, onlar zerinde mir ve yneticidirler.
nk Allah, insanlardan bazlarn yaratla dierlerinden daha stn klmtr. Daha gl, cesaretli ve
dayanakl olan erkek, bu grev iin daha uygundur. Tabiat gerei kadn duygusal, yufka yrekli, zayf ve narin
olduundan, aileyi ynetme ve onu d tehlikelerden koruma grevi onun srtna yklenmemelidir. Ayrca erkekler, alp para kazanmak ve mallarndan harcama yaparak ailenin geimini salamakla sorumludurlar.
Sorumluluk da ayn oranda yetki gerektirdiinden, aile
reisi erkek olmaldr.
 '
R '
R

0
&  S
d

56 V 
 =
! FA  

Bir de, haksz yere birbirinizin canna veya intihar


ederek kendi cannza kymayn! Dorusu Allah, size
kar son derece efkatli ve merhametlidir. Siz de
Onun merhametine lyk olmaya aln. Unutmayn ki:
 6  ) /  o ,  1 
%
G%( 1 
]A  /  ` 0  6 Q !A( = 6
R & A }

30. Her kim dmanca duygularnn esiri olup byle


bir zulm ileyecek olursa, ite onu cehenneme atacaz! Bu, Allaha gre ok da kolaydr. O hlde, hi
kimseye zulm ve hakszlk etmeyin. Geri melekler gibi
gnahsz olmanz da beklemiyoruz:

O hlde iyi kadnlar, Allaha gnlden boyun een,


slma aykr bir istekte bulunmadklar srece kocala81

 ! J 
 I ;   @" U1  1C( 
 U  X 1 J 
 0 a
J
U

rna itaat eden ve Allahn koruduu ve korunmasn


emrettii namuslarn, aile ii mahremiyet ve gizlilikleri
koruyan kadnlardr.
, R  : 
M :   l #
6 R i k5( 
E&  kR  : x :  : d

 T
1
I R U 1( V Q  ! 
U 1( V  %
38. Onlar ki, Allaha ve hiret gnne gerekte
inanmadklar hlde, srf bakalarna gsteri yapmak amacyla mallarn yoksullara harcarlar. Kim ki
eytan kendisine arkada olmusa, artk o ne kt
bir arkadatr!
 !
 U  ! @"  A  
"@  
 `
0 " @ V  ;  & 6  a
J

Hrnlklar ve isyankrca tavrlaryla aile ii huzur


ve saadeti yok edip yuvanzn yklmasna sebep olacandan korktuunuz kadnlara gelince, onlara nce
Allah ve hiret gnn hatrlatarak ve kocann meru
emirlerine kar gelmenin gnah olduunu anlatarak gzelce nasihat edin. syankrlklarndan vazgemezlerse,
sizi kaybettikleri takdirde neler hissedeceklerini onlara
gstermek iin, bir sre ilginizi azaltarak onlar yataklarnda yalnz brakn. Bu da fayda vermeyecek olursa,
yuvann yklmasn nlemek iin son are olarak, gerekirse onlara hafife vurun.
 R
U ,p
G8( `  !A   `
0 v!8(
 @ !A  F 8 v R "T
Eer bundan sonra size itaat ederlerse, gemite
olanlar affedin, nceki kusurlarn bahane ederek onlar
incitmeye kalkmayn. Unutmayn ki, sizin birok gnahnz affeden ve sizden ok daha gl olan Allah ycedir, byktr. Siz de ycelik istiyorsanz, adil ve merhametli olmalsnz.
Ailede iyice huzursuzluk ba gstermise, o zaman i
byklere der. O hlde, ey aile bykleri, hkimler ve
yneticiler!
'
'
M @ A : &  T
Q( A : &  T
y, R & @ U ! ; q "5 a

&!
A( 

39. Oysa onlar Allaha ve hiret gnne inanp


Onun balad nimetlerden bir ksmn Onun yolunda harcam olsalard, kendileri iin ne iyi olurdu!
unu unutmasnlar ki, Allah onlar ve yaptklar ktlkleri gayet iyi biliyor ve hesabn da mutlaka soracaktr
; y  " A d 1 J 
 M 
# Q 6 )  

X1    @ E1 U %
'
/
&!
d( 

40. nk Allah hi kimseye zerre kadar hakszlk


etmez. Kk olsun byk olsun, herhangi bir iyilik yaplmsa, onu kat kat artrr ve ayrca, kendi katndan
byk bir dl baheder.
Buna ramen, ne cretle Allahn ayetlerine kar gelebiliyorlar?
R
0 )!@( q JI \ X I : ]A  /  U[ #
!T
  (@! ) o `  U[ #

41. Peki, Dirili Gn her mmetten bir Peygamberi
kendi mmetine kar ahit tutacamz gibi, seni de ey
Muhammed, bu mmete kar ahit tuttuumuz zaman o gnahkrlarn hli nice olacak?
" @  %

   `   = 1C(  1 C [  1

& 5 T 1 J
 
0 J

35. ayet kar kocann aralarnn iyice alarak yuvann yklacandan endie ederseniz, erkein ve
kadnn ailelerinden adil birer hakem tayin edip aralarn bartrmak iin onlara gnderin.
G8( a &!
 0 & @ U ! 
R 1 '
A(   `
v ? I) 1( 1

c y1)( '

Her iki taraf da iyi niyetle ii dzeltmek isterlerse,


Allah kalplerine sevgi ve merhamet ilham ederek onlar
yeniden bartracaktr. Unutmayn ki, Allah her eyi
bilir, her eyden haberdardr.
te her eyi bilen Allah, aile ve toplumun huzuru iin
sizlere emrediyor:
]
)8 
5!  ;  ] C   6 %
'  1)  !    q Q(     ` J 

42. Bugn Allahn ayetlerini inkr edip Peygambere


bakaldranlar, o Gn cehennem azabn karlarnda
grnce, Ah, keke mezarmzdan hi karlmasaydk
da, toprak olup gitseydik! diye feryat ederlerken, yerin
dibine geirilmi olmay ne kadar da arzu edecekler!
te o gn zalimler, yaptklarnn hesabn bir bir verecek
ve olup biten hibir eyi Allahtan gizleyemeyecekler!
O hlde Allaha gnlden itaat etmeli ve bu itaatin en
nemli gstergesi olan namaz dikkat ve titizlikle korumalsnz:

"56 A =
 ;   J U   1C(  @ 1  I1
&  ;  A , ]5 '
T



o!
J
5F  ]5 '
8(
  (J  8 U #
0 A %
43. Ey iman edenler! Sarholuk verici her trl ikiden, uyuturucudan uzak durun! Ama eer bu gnah ileyip sarho olmusanz, sarhoken, ne sylediinizi
bilinceye, yani iyice aylp kendinize gelinceye kadar
namaza yaklamayn ve cinsel iliki veya ehvetle meni
boalmas sonucu boy abdesti almanz gereken bir durumda, yani cnp iken de hastalk, yolculuk ve su
bulamama durumu hari tepeden trnaa ykanp
boy abdesti almadka yine namaza yaklamayn. Ay
hli grmekte olan bir kadn da aynen cnp gibidir. Cnp olan kii boy abdesti almadka namaz klamaz,
Kuran okuyamaz, Kbeyi tavaf edemez ve mescide giremez.

S
  S
( %
& 
=
Ux   S
'
U x 
x  ;  ]
x  +
`
A   o!
6 & 1 B T

"0 T
* 8( %

36. Yalnzca Allaha kulluk ve ibadet edin, hibir eyi ve hi kimseyi Ona denk tutmayn! Ana babaya ve
dier yakn akrabaya, yetimlere ve yoksullara, gerek
soy, gerek mesafe, gerekse inan bakmndan size yakn
ve uzak komulara, birlikte olduunuz i, yol ve hayat
arkadanza, yolda kalm kimselere, emriniz altndaki kle, cariye, hizmeti ve iilere iyilik edin.
1 J 
*
i

R J5 i  ` S
unu iyi bilin ki Allah, kendini beenen kibirli insanlar sevmez:
   1 A i 81  1C( 
Q0 ( A ER  
" @ !  I & 5 T 1 o i8   
U
A  6) 5 
M U !@(   C   1( R T

37. Onlar, hem kendileri cimrilik yapar, hem de


evresindekilere cimrilii tavsiye ederler. Allahn
kendilerine ltfedip balad nimetleri yoksullara
vermemek iin gizlerler. te byle nankrlere, alaltc bir azap hazrladk!
82

U ) '
I U
I ]
  A  ] I l  "5 U`
 %
 #
" 5 % &    I F"   T

kem ve ynetici olarak aramzda hkmet! demi olsalard, elbette bu, kendileri iin en doru ve en uygun
davran olurdu. Fakat yle olmad. nk Allah, nankrce davranp Son Eliyi inkr etmeleri yznden
kalplerini mhrleyerek onlar lnetlemitir. Bundan
dolay, ilerinden pek az hari, iman etmezler.
Ama her eye ramen, bu lnetten kurtulmalar hl
mmkndr:
,  &  V) =  U Z 6 &  U  
o 8V  "T
5T
  r  1C(  @ 1  I1
I

` B
0 8%
?  IU ,  & ` "@ U , A 6  I: 
& 6

 ] A  : R : #
J ,   
 

!),( ? ! & & 5 R  I )x


1)( 1" T
: #
"0 T
R 8 ! p
 %
 "A R
Ama eer hasta veya yolculuk hlinde iken abdest
almanz veya ykanmanz gerektii hlde, buna imkn
bulamam iseniz yahut hasta veya yolcu olmadnz
hlde, tuvalet ihtiyacnz gidermi veya bir kadnla
ar derecede ehvet uyandracak ekilde temasta bulunmu olur da, abdest alacak veya ykanacak su bulamazsanz ya da bulduunuz suyu kullanmanza herhangi bir engel varsa, o zaman namaza bir n hazrlk
olarak yle teyemmm aln: Temiz bir toprak veya ta,
kire, kum ve benzeri toprak cinsinden bir madde bulun
ve ona ellerinizi hafife srp birbirine rptktan sonra,
ellerinizi yznze ve kollarnza srn. Zorunlu hllerde, bu da abdest veya gusl (boy abdesti) yerine geer.
 H  ` 

47. Ey kendilerine Kitap verilmi olan Yahudi ve


Hristiyanlar! Elinizdeki tahrif edilmemi ilh bilgileri
onaylayp pekitirmek zere indirmi olduumuz u
Kurana iman edin! Aksi hlde, ya bazlarnzn hakikati iitme, grme ve dile getirme yeteneklerini tamamen ellerinden alarak yzlerini silip arkasna dndreceiz, ya da cumartesi yasan ineyenleri lnetlediimiz gibi, sizi de mr boyu alaklk ve perianla
mahkm ederek lnetleyeceiz! Allahn emri, mutlaka yerine getirilecektir.
Sakn ola ki, Ne de olsa Allaha iman ediyoruz, naslsa
balanrz! midiyle Allahn ayetlerine srt evirmeyin! Unutmayn ki:
) ; R 
   1  M  I 1 &  /     F 1 Q(    1   F 1 J 

R

&!
d(  & Iw

te Allah, size byle kolaylklar sunuyor. Zira Allah


ok merhametli, ok balaycdr.
Namaz ve dier ibadetlerle ie doru derinleirken,
d dnyay da ihmal etmeyin. nk her zaman evrenizde, size kin gden dmanlarnz olacaktr:
w  1 
A E
   8 !=( 6  r  1C(  "   ]
 ) 1( 1  v E
5T

o!
0 8( %

44. Kendilerine Kitaptan bir pay verilen u Yahudilere bir baksana; doru yolu brakp sapkl tercih
ettikleri yetmiyormu gibi, sizin de yoldan kmanz
istiyorlar! stelik bunu, size dost grnerek yapmaya
alyorlar.
I)  " A 
G=( 6 
 ] `  ! 
 ] ` " 0 T

48. Allah, kendisine ortak koulmasn


zamannda tvbe edilmedii takdirde asla balamaz. Bir kimse Allaha inansa bile, Ondan baka ilhlara
tapnarak yahut ilh hkmleri reddedip arzu ve heveslerini ilahlatrarak Allaha ortak koar ve tvbe etmeden lrse, Allah onu asla affetmeyecektir. Bundan daha hafif gnahlar ise, diledii kimseler iin balayabilir. Fakat mriklerin balanmas, asla sz konusu
olamaz. nk Allaha ortak koanlar, Ona iftira ederek korkun bir gnah ilemilerdir!
v!5( R & A d 1 J  I 1  k` ( Z 1 
o  "0 @ %
6 ` Z 1  1C(  "   ]

45. Korkmayn, Allah kimlerin size dmanlk beslediini ok iyi biliyor. O hlde, dostunuzu dmannz
Onun direktifleri dorultusunda belirleyin. Unutmayn
ki, size dost olarak da, yardmc olarak da Allah yeter.
Bu yzden sizi sava meydannda yenemeyeceklerini anlayan kfirler, trl hile ve tuzaklarla aranza fitne sokmaya alacaklar:
 R 1  :  1C(   
&

 U !=   U ,&
;  1 Q( , l
  " A T

@" 5 U %
( kR U ,p
1
   ! U & %  G H
0 )
46. Yahudiler arasnda yle dk karakterli kimseler var ki, kelimelerle oynayp anlamlarn arptyor ve Peygamberin huzurunda konuurken, gya inancnza hakaret amacyla tpk sarho gibi dillerini eip
bkerek:
Semina ve etana: ittik ve itaat ettik! diyecekleri
yerde, Semina ve asayna: ittik ve isyan ettik! diyorlar.
Hem Sen izin vermedike konuamayz! hem de
Asl sen bizi dinle, nk sen dinlenilmeye lyk deilsin! anlamna gelen kaypak kelimeler kullanarak
Vesma ayra musma! diyorlar.
Ve hem Bizi gzet!, hem de Hey, bizim oban! anlamna gelebilecek ekilde Rin! diyorlar.
 6 d
 U ,&
  V "@ 6 
6
&
V  @" G a  T
T
 U ,p
 *
 
v!A( V J U  X 1 v R ":   T
" @ U , 
Hlbuki onlar, kelimeleri arptmadan, adam gibi;
Semina ve etana: ittik ve itaat ettik! Vesma:
Bize kulak ver! ve Unzurn: Bizi gzet, adil bir ha-

49. ledikleri bunca gnahlar grmezlikten gelerek


tertemiz olduklarn iddia edenleri gryorsun, deil mi? Hayr, Benim kalbim temiz! demekle hi kimse
temizlenmi olmaz, aksine Allah, dilediini tertemiz
klp yceltir. Dolaysyla, gerek anlamda temizlik, ancak Onun honutluunu kazanmakla elde edilebilir. Bunun da tek yolu, Onun gnderdii ilkelere uygun bir hayat yaamaktr. Demek ki, hangi rktan, hangi snftan
olursa olsun hi kimseye kl kadar hakszlk edilmeyecek ve hi kimseye hak etmedii bir ceza veya
mkfat verilmeyecektir.

6
c U !8(  & I Q(  ] ` 0 C T
]A  w  1
!` d
50. Bak, nasl da Allaha kar olmadk yalanlar uyduruyorlar! Allah bizi ayrcalkl bir millet olarak seip
yceltmitir ve ne yaparsak yapalm, bizi asla cezalandrmayacaktr! Bu yzden, Onun gnderdii Son Eliye
ve Kurana iman etmek zorunda deiliz! diyerek, hi
ekinmeden Onun adna yalan sylyorlar! Bu apak
gnah, ba aa cehenneme atlmalar iin onlara yeter!
83


H  B
8x   U  X 1 
   8 !=( 6  r  1C(  "   ]
5T
v!8(
U   1C(  )   : JI \X I :  ` 1C( A  ;  1

snda hkm verdiiniz zaman, kim olursa olsun adaletle hkmetmenizi emrediyor. Bakn, Allah size ne
gzel t veriyor! Hi kukusuz Allah her eyi iitendir, bilendir.
Ve ite, en byk emanetin verilecei yer:
k \

  ,!
U  J
"M T
,!
p( 
p( IU   1C(  @ 1  I1

51. Kendilerine Kitaptan bir pay verilenlere bir


baksana; hkmne kaytsz artsz boyun edikleri din
adamlarna, yani cibte ve ilh kanunlara aykr hkmler veren azgn glere, yani tauta inanyorlar. Ayrca, putperest kfirler iin, Bunlar ne kadar mrik olsalar da, Mslmanlardan daha doru yoldadrlar!
diyorlar. Aslnda bylece, kendi dinlerini de inkr etmi
oluyorlar.
I
0 G=( 6 Q  ) x
 , A 1 
0 " @ U ,   1C(  / [  \
 A R 

59. Ey iman edenler! Allaha kaytsz artsz itaat


edin, Onun buyruklarn size ileten bir eli olarak Peygambere de kaytsz artsz itaat edin! Bir de, Kuran
ve Snnete aykr hkm vermedikleri srece, sizin gibi
mminlerden olan ve bu iki kaynak tarafndan yetki
sahibi klnan kimselere, yani Mslman ve adil yneticilere, slm limlerine, aile byklerine ve slmn emretme yetkisi verdii dier insanlara itaat edin! Fakat onlara itaat, Allaha ve Peygambere itaat gibi kaytsz artsz olmamaldr:
 !
 U  X  "5 U`
]  R k q kR( "5 U  R

 

52. te bunlar, Allahn lnet ettii kimselerdir!


Allah da kime lnet etmise, artk onu kurtaracak bir
yardmc bulamazsn.
 X 1 J R / A &    S!
*
G;( 6 
U
=( 6 "@ 

53. Bunlar hangi yetkiyle dilediklerini cennetlik, dilediklerini cehennemlik iln ediyorlar? Yoksa onlara ilh
egemenlik ve hkmranlktan bir pay m verilmi?
Eer yle olsayd ve bu cimri insanlara bu konuda yetki
verilseydi, insanlardan bir incir ekirdei kadar iyilii
bile esirgerlerdi.
) %

 IU ! ; ) R QM ( A ER  
5T
" @ !  I ]A  
U
! " :( 
1

c v1    (%
' G a /   0 a
J

ayet bu itaat etmeniz gereken insanlarla herhangi


bir konuda anlamazla derseniz, eer Allaha
ve hiret gnne gerekten inanyorsanz o anlamazlk konusunu Allaha ve Peygambere danmalsnz. Sizi yneten idarecilerle, size dininizi reten limlerle, ailenizin bir ferdiyle veya dier insanlarla herhangi
bir konuda anlamazla derseniz, zm iin Allahn
kitabna, yani Kurana ve Peygamberin Allahtan ald
dier talimatlara, yani Snnete bavurmalsnz. Bunu
yapmak iin de, en azndan ortaya konan delilleri anlayabilecek seviyede Kuran ve Snnet bilgisine sahip
olmanz gerekmektedir.
Eer anlamazln zmyle ilgili Kuran ve Snnette ak bir hkm bulamazsanz, bu iki kaynan temel prensipleri erevesinde zmler retmelisiniz.
te bu, sizin iin en hayrl ve sonu itibariyle en
gzel davran eklidir. Ve bu konudaki tavrnz, kimin
Mslman kimin mnafk olduunu ortaya koyacaktr:
/ A 8V  Z 6 I / ! Z 6 I&  U  @" 6  & Z1  1C(  "   ]
) 1( 1 Q0 (   T 1 I  ) V
! 
H  ] I& ` 
51 ) 1( 1
!),(  Jv l "@ A E 1

A  ":U ! & T 
&!
d(  T

54. Yoksa onlar, kendi rklar dndaki insanlar, Allahn engin rahmetiyle onlara verdii Kitap, Peygamberlik gibi nimetler yznden kskanyorlar m? Oysa
daha nce brahim ve nesline ki sen de o nesildensin Kitap ve Kitaptaki bilgileri pratik hayata uygulama
yetenei olarak hikmet vermi ve onlara peygamberlik
nimeti gibi byk bir hkmranlk bahetmitik.
G,(
" U @ x  ] ` Q0 U ) ?  "@ U Q(    @"  U& R
55. Ama hl ilerinde ona inananlar da var, ondan
yz evirenler de var. te, imdi de Son Eliyi yalanlyorlar. O hlde, onlara cehennemin lgn alevi yeter!

U 1    ` 1C( 
":U )  ": A #
B x E
6 & A ` 0  6 "@!
A( = 6
&!

Z 1Z(   `
0 C ,  VC !  :G H A #
T( '

56. Evet, ayetlerimizi inkr edenleri yle korkun


bir atee atacaz ki, derileri kavrulup dkldke,
azab iyice tatsnlar diye her defasnda onun yerine
taze deriler yaratacaz.
Kukusuz Allah, sonsuz kudret ve hikmet sahibidir.
@ 5   (x 
A &  U   1C( 
@ 6 J
U #
 =
"@ A a
) U


60. Ey Peygamber! Sana indirilen ve senden nce


indirilmi olan Kitaplara inandklarn iddia eden u
ikiyzllerin hllerine bir baksana; hem Mslman olduklarn sylyorlar, hem de Kurann hkmn terk
edip tautun, yani Allahn hkmlerini hie sayan o azgn kfirlerin hakemliine bavurmak ve onlarn egemenlii altna girmek istiyorlar.
Oysa onlara, (2. Bakara: 256da) tautu kesinlikle
reddetmeleri emredilmiti. Ne var ki eytan, onlar
doru yoldan uzaklatrp bsbtn saptrmak istiyor.
V(
;( R U&  B
= ) 1 +
1
Z 6  I ]   ,  "@  o!

  ]

v } "@ A a
v!A( }
) 6 b  @ 
 I@ !R( "@  0 )  I@ !R(  1)(   a
57. man edip doru ve yararl iler yapanlara gelince, onlar da aalarnn altndan rmaklar akan ve
sonsuza dek iinde yaayacaklar cennet bahelerinde arlayacaz. Onlara orada tertemiz eler vardr. Onlar koyu bir glgelie, yani olabildiince keyif
ve mutluluk iinde yaayacaklar sonsuz nimetler diyarna yerletireceiz. te bu nimetleri hak edebilmeniz
iin:
'
X     `" 1 
+
 
 "5 &T
& T
@ A :] I 

6 J
*
U

M ?) / U

61. Onlara, Haydi, imannzn gerei olarak Allahn


indirdii Kurann hkmne ve Peygamberin Snnetine gelin! denildii zaman, bu mnafklarn senden bsbtn yz evirdiklerini grrsn.
R
I " "@1

  A 1 sr #
!T
)( 1 B  ) V &  8 !=(  "@ 5 ? I
I
 ;!R(  6 %
' J  I6

d
, 1 & , 6 
G=  ,!
Q0 (  "T
0 ) ,  
&(
 `

58. Allah size, emanet ve yetkileri o konuda gvenilir ve yetenekli olan ehline vermenizi ve insanlar ara84

62. Kendi elleriyle yaptklar ktlkler yznden


balarna bir felket gelince, nasl da sana gelip Bizim amacmz iyilik etmek ve mminlerle kfirler arasn uzlatrmaktan baka bir ey deildi! diye Allaha yeminler ediyorlar!
I
kIR( "@  o V @" d  @" U
 R "@  A V kR(  
" A ,1  1C(  / [  \
 F!A(  J V "@ %
6

bahettii Peygamberlerle, doruluktan ayrlmayan


sddklarla, Allah yolunda seve seve canlarn feda ederek hakikate ahitlik eden ehitlerle ve iman, ahlk ve
ibadette ihsan mertebesine ulam olan slihlerle birlikte olacaklardr. Bunlar ne gzel yolda, ne gzel
arkadatrlar!
c &!
 ] ` 
0   o E  / 
A(  


    @ " F 5

&!
)#

 F 5

R

'(   

71. Ey iman edenler! Dmana kar her trl hazrlnz yaparak, duruma gre kk gruplar hlinde
veya topluca Allah yolunda savaa kn!
V 8 !=(  "T
5 ?  R
U
M 8 !  &  "T
` " k A  
" , 6 ) V 

70. te bu nimetler, dorudan doruya Allahn ltfudur. Her eyi bilen bir ahit olarak, Allah yeter! te
bu ltfu kazanmak iin:
,!
8  6R "` C '
 6
U   1C(  @ 1  I 1
C a
&( #

63. Ama Allah, kalplerindeki gerek niyetlerini


bilmektedir. O hlde, onlar Allaha brak, fakat tebli
grevini asla ihmal etme: Bizzat kendilerini ilgilendiren,
i dnyalarna seslenen ak, anlalr, gzel ve etkileyici szlerle onlara t ver. Allahn Elisine kar gelenler unu iyi bilsinler ki:
@" 6  
I "@ %
sr #
0  !    J

  UA
 I
6 I & A }

(@!)q "@ , 

64. Biz her Peygamberi, ancak Allahn izniyle


kendisine itaat edilsin diye gnderdik. Peygambere
itaat edilmeyecekse, onun Peygamber olmasnn ne anlam kalr? Kuran hayat nizam olmayacaksa, ona iman
iddiasnn ne deeri olur?
Eer onlar gnah ileyerek kendilerine zulmettikleri vakit, mitsizlie kaplmadan derhl tvbe ederek
senin huzuruna gelip itenlikle Allahtan balanma
dilemi olsalard; Peygamber de balanmalar iin
dua etmi olsayd, Allahn ne kadar balayc ve
merhametli olduunu elbette greceklerdi.
kIR( )x 1 J " "*@ U !  x q &!
R( & T
U  X 1 J /  v R
1 ]5 '

72. inizden ii ardan alan ve yetiemedim bahanesiyle sizinle birlikte savaa gelmeyen mnafklar da
olacak: Siz savatayken banza bir felket gelecek
olsa, bu tip mnafk, Allah yzme bakt da beni korudu, iyi ki onlarla birlikte deildim! der.

U ! T
 "   !;   `
 ?
kU( 5 ! 1  Q U !" T
  o ER "T
&!
U`
d(  R RR "@ ,  B

73. Fakat Allahtan size zafer ve ganimet gibi bir


nimet eriecek olsa, sanki kendisiyle aranzda hibir
dostluk ve kardelik ilikisi yokmu gibi davranarak,
Ah, keke ben de onlarla birlikte olsaydm da, kazandklar ganimetlere ortak olarak byk bir baar
elde etseydim! der.
 ! 6 )
   ! 1  1C(  
kR( o  ; 1  0  a
o!
J
8(
kR( o  ; ! A R

&!
 & A %
! EV &  #
1 B
"@ %
A( %
 '
6

65. nanan bir insan, Allahn kanunlarna nasl kar


gelebilir? Hayr, Rabbin ahit olsun ki, ey Peygamber,
onlar aralarnda anlamazla dtkleri konularda
seni hakem tayin edip de verdiin hkme kar ilerinde en ufak bir tereddt ve sknt duymadan tam
anlamyla teslim olmadklar srece, iman etmi olmazlar!
%
! @" A  U 85` 6 
J A , R  "` 
6 IA 5 V
 a" T
1  #

&!
o!
R S A F 1 o 5; ! R 
d(  # Q !( X6 %
8(

74. O hlde, dnya hayatnn gelip geici menfaatleri


karlnda hiretin sonsuz nimetlerini kazanmak isteyenler, Allah yolunda mallarn, canlarn feda ederek
savasnlar! nk Allah yolunda savaanlara,
ister ehit edilsin, ister gazi olup zafer kazansn
Hesap Gnnde byk bir dl vereceiz!
 
I U
( , E5% & 
 %
o!
    +

#
8(
kR( A  ;  J "T
 1 ;  C :  U # a IU  ;  1  1C( 
U o , # M @ A :  " d
) 

6)   U o , # M ! /
6)  
0 G=( 6 /

A( V
"0 @ U o!
66. Demek onlara, Allah yolunda savaarak canlarnz feda edin! ya da Zulmn egemen olduu yurdunuzdan kn ve Allah yolunda hicret edin! diye
emretmi olsaydk, ilerinden pek az hari emrimize kar geleceklerdi.
 Q(  d
 1  A , R "@ 6 
*
5 !8( y  ) q  @" G a  T

75. Size ne oldu ki, Ey Rabbimiz! Bizi u zalimler


diyarndan kurtar; ltfen bize elimizden tutacak bir
dost, zalimlere kar bizi koruyacak bir yardmc gnder! diye yalvaran u aresiz erkekler, kadnlar ve
ocuklar iin Allah yolunda savamyorsunuz?
Unutmayn ki;
o!8(
kR( A  ; 1 U   1C( 
o!
8(
kR( A  ; 1  ` 1C(  
M
) !` 
 I!  IA  ; R
c !,( l  `
H 
!
M !
76. nananlar Allah yolunda, kfirler ise kendilerini
ilh yerine koyan azgn yneticilerin, yani tautlarn yolunda savarlar. O hlde, eytann dostlarna kar
savan! Eer sebat gsterirseniz, kesinlikle zafer sizin
olacaktr. nk eytann hilesi, gerekten pek zayftr. Eer insan gnah iliyorsa, bunun sebebi bizzat kendisidir:

Oysa kendilerine verilen tleri tutsalard, elbette bundan kendileri kazanl kar, stelik daha salam ve salkl bir inanca kavuarak huzurlu, gvenli ve
istikrarl bir toplum meydana getirmi olurlard.
*
&!
d(  # I6 )   ":U !J
67. O takdirde biz, elbette onlara katmzdan byk bir dl baheder,
? 
&!
;( 5%  p
":U 1) @ 

68. Ve kendilerini dosdoru yola iletirdik.


I

 
  "@ !A  
( 8 U
+
1 
" , 6  1C(   / [  \R
;1
I) @ 
+
0 ;!R( / [ I  \  %
( ) ( =
+
M (  =
'

69. nk her kim Allaha ve Peygambere itaat
ederse, ite onlar, maher gn Allahn nimetler
85

V(  1C(  "   ]
1 ) 1 I ` "@  o!
!&
M ` Z   A =
V( " T
77. u kimselerin hline ibret nazaryla bir baksana: Onlar, Allah yolunda savamakta pek hevesli grnyorlard. Fakat henz yeterli artlar olumadndan,
kendilerine:
Size eziyet eden zalimlere kar imdilik sabrederek
savatan elinizi ekin. Namaz kln, zekt verin ve
youn bir tebli faaliyetine girierek, salam bir toplumun temellerini atn! denilmiti.
 i1 "@ U 1( R 
5; ! @ " A  S
) q
!  i` 
U
5 ` & A R
I
I  
J
S1
85` "  U   V M !  a
M 5;  U !A  B
 ] IU  a
0 ( V o #
Fakat zaman gelip de onlara Allah yolunda savamalar emredilince, ilerinden bir grup Allahtan korkarcasna, hatta daha byk bir korkuyla dmandan korkarak:
Ey Rabbimiz, niin bize sava emrettin? Bize biraz daha sre tansaydn da azck daha yaasaydk
olmaz myd! demeye baladlar.
o!
 5 o V
M A( V ! 6 )
v!5( R & A d  J  &   ;] G a  a
J

lahtandr. nk btn iyiliklerin, gzelliklerin kayna


Odur. Seni yaratan, iyilik yapma kudret ve iradesini sana
baheden ve bu iyilikleri yapman emreden, Allahtr.
Bana gelen her ktlk de, bunlar Allahn katndan, yani Onun izni ve iradesi ile olsa da senin kendi
gnahn yzndendir. nk Allah, yaplmasna onay
vermedii hibir eyin msebbibi deildir. Eer sen, Allahn sana balad imkn ve yetenekleri Onun istedii ynde kullanmayp cezay hak etmisen, bunun sorumlusu yalnzca sensin.
Dikkat edin, burada sz edilen ktlk, imtihan gereince insann bana gelen kaza, hastalk, sakatlk, ifls,
lm gibi hller veya zalimlerin bask ve eziyetlerine uramak, imtihan gerei sknt ekmek gibi kt gibi grnen eyler deil, kiiyi Allahn rahmetinden uzaklatran ve honutluundan mahrum brakan gerek ktlktr. Unutmayn ki, insanolunun snrl bilgisiyle kt
zannettii birok ey, aslnda kendi yararna olabilir. Dolaysyla, imtihan hikmetince insann bana gelen bu tr
ktlkler size verilmi bir ceza deil, aksine birer ilh
ltuf olduundan, elbette Allahtandr.
Sonu olarak, yaratma ve izin verme bakmndan iyilik
de ktlk de Allahn katndandr, fakat onay verme ve
raz olma bakmndan iyilikler Allahtan, ktlkler ise
kendi tercih ve iradesiyle onu gerekletiren insandandr.
  UA

(@!)q 
 ] ` 0 J

UA

Onlara de ki:
Bu dnyann nimetleri hem gelip geici, hem de
ok azdr. Oysa ktlklerden korunabilenler iin
hiret ok daha hayrldr. Korkmayn, hepiniz hak ettiiniz dl alacaksnz ve hi birinize zerre kadar olsun hakszlk yaplmayacak.
Kald ki, Allah yolunda olmasa bile, er ge lmle yz
yze gelmeyecek misiniz?
&  " T
` ) 1 6 T
   1
0 ) ! 
  kR( "5 U` 

Ey Muhammed! Mnafklarn szlerine zlme, sen


hibir zaman ktlk kayna olamazsn. Zira Biz seni,
insanla iyilik ve gzellikleri reterek hayrlara vesile
olan mbarek bir Eli olarak gnderdik. Buna ahit
olarak da, Allah yeter:
; ) R

  1 
!( '
0 d
"@ !A   UA
 I& R ]  
M  p

78. Her nerede olursanz olun, sapasalam kaleler


iinde korunmu bile olsanz, hatta gkteki yldzlara
dahi ksanz, eninde sonunda lm gelip sizi bulacaktr. O halde, lm korkusuyla Allah yolunda mcadeleden uzak durmanzn bir anlam yok.

 (C : ;  1 [ !
"@ 8=  
'
"@ 8= 
M ) U  (C : ;  1 U %

80. Kim Peygambere itaat ederse, gerekte Allaha


itaat etmi olur. nk Peygamber, ancak Allahtan ald bilgiler dorultusunda ve Onun kontrol ve gzetiminde size emir veya tavsiyelerde bulunur. Kim de yz
evirecek olursa, zlme, sen onlarn inkrndan sorumlu deilsin. nk biz seni, onlarn bana beki
olarak gndermedik. Sen onlar doru yola getirmek
iin gayret gsterirken:
B
;  1
0 ; C(  G H "@ U  Ip

!  ) U     R b  p

0 ) U
Mnafklar, kendilerine bir iyilik ulatnda, Bu
Allahtandr. diyorlar. Balarna bir ktlk gelince
de, Bu senin uursuzluun yzndendir, ey Muhammed! diyorlar. Bylece, senin ahsnda slm mahkm
etmeye alyorlar.

0 ) U  o ` o V
Onlara de ki: Hayr! Btn iyilik ve ktlkler, her
ne kadar bazlarnn meydana gelmesine sizin tercih ve
iradeniz sebep olmu ise de hepsi Allahn katndandr. Yani, Onun izni ve iradesi iledir. nk O izin vermedike hibir ey gereklemez. yi veya kt, var olan
her ey sonuta Onun yaratmas ve takdiri iledir. Fakat
bundan yola karak yilik ve ktlk Allahtandr yani
onlara Allah sebep olmutur. denilemez. Zira O, ktlk
yaplmasna raz deildir, dolaysyla raz olmad eyin
msebbibi de olamaz.
1 J  ; JI \X I : & R
y1)( '
 ; @ 1  T

M 5 ! 8 1  S
5 T 1
81. Mnafklar, yzne kar Emrindeyiz! diyorlar;
fakat ilerinden bir ksm senin yanndan ayrlr ayrlmaz, sabahlara kadar nceki sylediklerinin tam
tersi plnlar kuruyorlar. Oysa Allah, gece boyunca
kurduklar bu hileleri bir bir kaydediyor. Ve hepsinin
cezasn da bir bir verecektir!
v!`( 
 ] ` 
0 ]A  o `  @" U
 R

O hlde, artk onlara fazla yz verme! Sana zarar verirler diye de korkma, Allaha gven! Zira gvenilir bir
vekil olarak sana Allah yeter! O hlde, srekli Kuran
gndeme getirerek onlar dnmeye davet et:
Gy( ` Rv 5 a Q !R( )#
G
 
H ) U   ` 0 )   ;  5 1 v R

O hlde, bu insanlara ne oluyor ki, sylenenleri


doru anlamaya bir trl yanamyorlar? Dorusu u
ki:
/0 %
b  & R U %
'
 /  ?  I
 6 & R [ !
 /  ?  I 

82. Onlar Kuran hi aratrp zerinde dnmyorlar m? nk eer Allahtan bakas tarafndan
meydana getirilmi olsayd, yirmi yl gibi uzun bir srede tamamlanan bu kitabn iinde birok tutarszlklar,
akl ve saduyu ile badamayan nice yanllk ve eli-

79. Ey insanolu! Sana ulaan her iyilik, onu kendi


iradenle alarak elde etmi olsan bile gerekte Al86

kiler greceklerdi! Fakat hibir eliki bulamadlar ve


bulamayacaklar. nk onu gnderen Allahtr! Ne var
ki, mnafklar bu kitaba kulak verecekleri yerde, yalan
haberler dzerek veya bire on katarak Mslmanlarn
gzn korkutmaya alyorlar. in kts, baz saf ve
bilgisiz Mslmanlar da mnafklarn yalan haberlerini
ciddiye alarak, farknda olmadan onlarn amalarna
hizmet etmi oluyorlar:
   " : #
I
Q0 (   i  J

Selmn aleykm! diye selm verildii veya dmanlarnz tarafndan size bar ve atekes teklif edildii zaman, siz bu selma ve bar teklifine ondan daha gzeliyle ya da en azndan aynen karlk verin! unu hi
unutmayn ki, Allah, her eyin hesabn tutmaktadr.
Ve bu hesap, bou bouna tutulmuyor:
U , & x! 0 : J Q  JI 

   ? ) Q0 !R( S
1 J & ! ;  1 ] " T

c y1)( '

87. Allah ki Ondan baka boyun eilecek, emrine


kaytsz artsz itaat edilecek hibir otorite, hibir ilh
yoktur gerekleeceinde asla phe olmayan Dirili Gnnde hepinizi bir araya toplayacak ve yaptklarnzn hesabn bir bir soracaktr. Evet, Allahtan daha doru szl kim vardr?
Ey iman edenler! Allah doruyu yanltan, hakk batldan bu kadar net izgilerle ayrmken:
 & R
;( R U&  kR "T
 ) @ )1( 
` &  "@ %
` 
+
5[ R +
0 8 %
v!8(
Q  ) x
o A E1 
0 o l
 A R 
88. Neden mnafklar hakknda iki gruba ayrlp
birbirinizle ekiiyorsunuz? Nasl oluyor da, Mslman
olduklarn syledikleri hlde, hibir mazeretleri yokken
Mekkede kfirler arasnda kalan, kfirler gibi yaamaya
devam eden ve mminlere kar zalimlerin safnda yer
alan szde mminler hakknda Acaba bunlar mmin
kardelerimiz olarak m greceiz, yoksa onlara kfir
muamelesi mi yapacaz? Bunlardan birini dman saflarnda grdmzde onunla savaacak myz, yoksa
onu brakacak myz? diye aranzda yersiz ve krc tartmalara giriyorsunuz? Oysa Allah, iledikleri gnahlardan dolay onlar yeniden inkr bataklna gmerek
ba aa etmitir! Allahn saptrd kimseleri siz
mi doru yola getireceksiniz? Dinden dnp kfir olduklar bizzat Allah tarafndan tescil edilen bu mnafklar hl Mslman m sayacaksnz? Kurann llerine
gre kfir saylanlar, hangi beer deer yargs mmin
yapabilir? Asla! nk Allahn saptrdna, hi bir k yolu bulamazsn!
 
5 R   ` & ` T
]5 '
 I!  @" U C i 5  v R I
6 T

83. Onlara, slm toplumunun gvenliini ilgilendiren veya mminler arasnda mitsizlik ve panie yol
aabilecek bir sylenti ya da nemli bir haber ulanca, olayn iyzn aratrmadan ve sebep olabilecei
zararlar hi dnmeden, hemen onu saa sola yayarlar.
k \] I
"0 @ U Q 6 8 U5% 1  1C(  Q & A ,  "@ U  J

   ]
Hlbuki bu haberi duyar duymaz, onu Peygambere
ve aralarndaki yetki sahibi kimselere (4. Nisa: 59)
iletmi olsalard, o yetkililer arasndan bu tr haberlerden doru hkm karma becerisine sahip olanlar, onu titizlikle aratrp haberin asln ortaya karacak ve buna kar neler yaplmas gerektiini bileceklerdi.
" 5 ,8 J Q 5 & '" T
!A  
v!A( V J ! 
o ER J 

Bakn, eer Allahn size ltuf ve merhameti olmasayd, pek aznz hari, eytann ve o mnafklarn peine taklp gitmitiniz!
 J 
8(
kR( o  ; R
T
1 

]%
 +
/ %
 6 J
A T
M U(  X & ' 
M o!
 
v!T( U ) q )  
 q

0  `  1C( 
84. O hlde, ey hakikat yolunun yolcusu! Tek bana
kalm olsan bile, zalimlere kar Allah yolunda sava!
Unutma ki sen, ancak kendi eylemlerinden sorumlusun. Bu sorumluluun gerei olarak, btn inananlar
cesaretlendirerek savaa tevik et ve hibir zaman midini yitirme! nk siz zerinize deni yaptnz takdirde, Allah kfirlerin gcn kracaktr! Unutma ki,
Allahn kudreti snrsz, cezas da pek etindir.
Bunun iin, zalimlerin verecei cezadan korkmamalsn! Hem Allah yolunda savamal, hem de gafil mminleri uyandrp bu mcadeleye ynlendirmelisin. nk:
1 [ !
   q  1  M @ U S!
1 U %
T
'
   q  1 
=( 6 Q  T


0 o!
@ 1
8(
kR( #
89. Onlar, sizin de kendileri gibi inkra saplanp
ayn duruma dmenizi istiyorlar. O hlde bunlar,
zulm sistemini ayakta tutan bir tula olmaktan vazgeip Allah urunda slm diyarna hicret etmedikleri ve
mminler safnda yerlerini almadklar srece, onlardan hibirisini dost edinmeyin ve yardmna koulmas gereken bir din kardei olarak grmeyin!
" :C i
J @" !  U C i 5  J u ": &  ) #
!'

": A 5 V
R    R

0 @ U o  ` Q 
85. Kim gzel ve yararl bir ie araclk ederse, o iten kazanlacak mkfatta kendisine de bir pay vardr.
Kim de kt ve zararl bir ie araclk ederse, ondan
doacak zararlarda kendisine de bir sorumluluk pay
vardr. Bylece her insan, yaptnn karln tam olarak grecektir.
5 !;(  k q o ` ]A  
`

*
G=( 6

ayet bu uyarlara aldrmayp yz evirecek olurlarsa, o zaman onlar sava meydannda grdnz
yerde yakalayp ldrn! Ayrca, onlardan hibirini
kendinize dost ve yardmc edinmeyin!
U ! V ] A = 1  1C(  J
I  y!( "@ U !" T
" :=  ?)
"` sr #
'

nk her ey, Allahn kudret ve gzetimi altndadr.


Allah yolunda byle amansz mcadele verirken, bar
ve dostluk amacyla size uzatlan eli de geri evirmeyin:
k q o ` ]A   `
 0 : I@ U  %
' !
R !
5 "5!!( '

"0 @  V A  ; 1 `" A  ; 1
90. Ancak sizinle aralarnda antlama bulunan
dost ve mttefik bir topluma snanlar yahut ne sizinle, ne de kendi halklaryla savamay ilerine sin-

8 !%( '

86. Dman topraklarnda bulunduu hlde, kendisinin Mslman olduunu veya size kar barl amalar
tadn ifade etmek zere, size biri tarafndan
87

diremedikleri iin yannza gelen ve tarafsz kalmak


istediklerini syleyen kimseler bunun dndadr.
!A  "@ A %
`"  ; A  ; 1 "A R "`    R "M ` A  ; A R "T
 
 I q 

Byle bir topluma mensup olan bir kfir ki dman


askeri saylr yanllkla ldrlrse, ne diyet ne de kefaret gerekir.
U ! V  `
8 V  1(  Q( A :] I & A %
 1 ) R  y!( "@ U !" T

 
!
" T
v!8(
"@ !A  "T
o , #
& R "*
A %
Onlara dosta muamelede bulunun. Dnn ki, eer
Allah dileseydi, onlar banza musallat ederdi de
bunca zalim varken bir de onlar sizinle savarlard. O
hlde, onlar sizinle savamaktan uzak durup Mslmanlarla bar ve dostluk iinde yaamak isterlerse,
onlara kar savama konusunda Allah size hibir yetki vermemitir.
U 5  ] I & A ` "0 @  V U   1 `" U   1 ) 1( 1  1( a) x
5

M U  X 
Ama ldrlen kii ister mmin ister kfir olsun, sizinle antlamal olup da Mslmanlarla bar iinde yaayan bir devlete veya toplulua mensup ise, aynen
slm devletinde ldrlm gibi kabul edilir. Bu durumda katil, ldrlenin ailesine yukarda aklanan
miktarda fidye vermeli ve Mslman bir kle veya
cariye azat etmelidir.
&!
0     +
&!
 `
T( '
A(  
R ) x 1 " & R
b ,  55   1 @ q = !

M @ !R( %
`
91. Dier birtakm insanlar da greceksiniz ki, ne
sizinle ne de kendi soydalaryla balarnn derde
girmesini istemezler; ama ne zaman Mslmanlar
aleyhinde bozgunculuk ve fitneye arlsalar hemen
ona koar, gz kapal ta iine dalverirler.
I 1" A %
! I ;A 1  `" ,1 "  R
" :C i
": A 5 V
R "@ 1 ) 1  T
" T
 UA , #
[ I  \" 0 : & 5  ;
c U !8(  6  A
"@ !A  "T
!'
"T

Eer bunlar sizi rahat brakmaz, sizinle bara yanamaz ve ellerini fitne fesattan ekmezlerse, onlar
sava meydannda grdnz yerde yakalayp ldrn! te kendilerine kar savamanz konusunda size
aka yetki verdiimiz kimseler bunlardr.
Bir de, hicret etmeye gc yetmedii iin dman diyarnda yaamak zorunda kalan Mslmanlar var ki, onlara zarar vermemek iin son derece dikkatli olmalsnz:
M a J  U  X  o 5 ; 1   X &   `

Her kim fakir olduu iin bunlar bulamayacak olursa, Allah tarafndan tvbesinin kabul edilmesi iin
aralksz iki ay oru tutmas gerekir. Oru tutacak gc
de yoksa, Allahtan balanma dilemekle yetinir.
unu hi unutmayn ki, Allah her eyi bilendir, her
konuda en mkemmel hkm verendir. Kasten adam
ldrmenin cezasna gelince:
Q U ,  Q !A  
S
E
\ s IZ x
R &), 5 U  X  o 5 ; 1 
H ! @ R(  )a " U @ #
&!
d(   C  Q  ) 

93. Her kim susuz bir insan, hele bir mmini kasten ldrecek olursa, onun cezas, gereince tvbe
etmedii takdirde ebediyen cehennemde kalmaktr! nk Allah ona gazap etmi, onu rahmetinden
kovarak lnetlemi ve onun iin byk bir azap hazrlamtr!
O hlde, bu gibi konularda kl krk yararcasna titiz ve
dikkatli davrann:

]I;  ;   & J U ! 8 5 R 
o!
8(
kR( "5  l IU   1C(  @ 1  I1

92. Bir mmin susuz bir insan, zellikle de bir


mmini yanllk dnda asla ldremez! nk
inanc buna izin vermez.
I
J I Q( A :] I & A %
 1 U  X  8 V  1( 5R  a U  X  o 5V 

 !
!
" T
" 6  F 
) U, R b ! 6 )
%  v %
  F5 8 M U  X  B

1

0 V) =
Kim slm devletinin korumas altnda bulunan veya
slm devletiyle bar hlindeki bir devlete mensup olan
bir mmini yanllkla ldrrse, Mslman bir kle
veya cariye azat etmeli ve bunun yan sra, ldrlenin
meru varisleri olan ailesine en az yz deve veya iki yz
sr yahut iki bin koyun/kei tutarnda fidye vermelidir.
Ancak ldrlenin varisleri kan diyetinden vazgeerek katili balarlarsa, o zaman baka. Bu durumda
katilin fidye vermesi gerekmez. Fakat kleyi yine azat
etmelidir. Fidyenin miktar, zaman ve zemine gre slm
limleri tarafndan yeniden belirlenebilir.
  ) V   ` R
0 U  X  8 V  1( 5R   X  : " T

0 Gy( `
94. Ey iman edenler! Allah yolunda savamak zere
sefere ktnzda, karnzdakine saldrmadan nce
eer mmknse onun dman askeri olup olmadn
iyice aratrn. Size Mslman olduunu bildirmek iin
slm tarzda selm veren veya atekes teklif eden hi
kimseye, bu dnyann gelip geici menfaatlerini kazanma uruna Sen Mslman deilsin! Bizi kandrmak iin yalan sylyorsun! deyip adamcazn maln
ganimet olarak almak iin onu ldrmeyin! nk asl
arzu etmeniz gereken sonsuz ganimetler, Allah katndadr.
!A  

 & R o 8V  "5 U` /  C `
0 U ! 8 5 R "T
Unutmayn ki, siz de bir zamanlar byle merhamete
muhta kimseler idiniz. Sonra Allah yznze bakt
da, sizi nce imanszlktan, sonra da kfirlerin bask ve
ikencesinden kurtard. O hlde, sizden eman dileyen
bir kiiye saldrmadan nce, onun durumunu iyice aratrn!
G8( a A & , &   `

Unutmayn ki Allah, btn yaptklarnzdan haberdardr.

Eer bu yanllkla ldrlen kii mmin olmakla


birlikte, size dman olan ve kendileriyle fiilen sava
hlinde olduunuz bir devlete veya toplulua mensup
ise, o zaman katilin yalnzca mmin bir kle veya cariye azat etmesi yeterlidir. Bu durumda ldrlen kii,
Mslmanlarla scak sava hlindeki bir toplumda kalmakla kendi cann tehlikeye attndan ve onun ailesine
diyet demek dman madd ynden desteklemek anlamna geldiinden, onun iin kan diyeti denmez.

88

I U
( , E5% &  J
J A !'( ,!
    +
)  %

#
( 5 % 1 J

Madem durum bu kadar tehlikeli, yleyse ne olur ne


olmaz, en iyisi savaa hi gitmeyelim! de demeyin. nk:
k \ G H +
U(  X &   ; )   5% 1 J

o!
8(
kR( ) : x &   E

v!8(
) 5 @1
98. Ama hibir k yolu bulamayan ve gerekten
de gsz ve aresiz braklm zavall erkek, kadn
ve ocuklara gelince;
I
 H  
" ` 0 @ U  ,1 
]%
 / [  \R

"0 @ %
6  @"
95. Savaa gitmelerini engelleyecek bir mazeretleri
olmad hlde, genel bir seferberlik ars yaplmad
iin evlerinde oturan Mslmanlarla, gnll olarak
Allah yolunda mallar ve canlaryla mcadele edenler fazilet bakmndan eit olamazlar.
R
0 #
 1)(  ; ] A  "@ %
o E
6    @" 1)( : x & 

99. Allahn onlar balamas umulabilir. nk


Allah hakikaten ok affedici, ok balaycdr.
kR ) x 1 
0 ,
Gy( ` & H  J
o!
@ 1 
8(
kR( #

100. Ey mminler! Allah yolunda hicret etmekten


korkmayn! Her kim zulm diyarn terk ederek Allah
yolunda hicret ederse, yeryznde barnabilecei
birok yer bulacak, huzurlu ve bereketli bir hayata
kavuacaktr.
Yerimden ayrlrsam amacma ya ularm ya ulaamam; iyisi mi, hicret edeceim derken elimdekini de
kaybetmeyeyim! diye dnmeyin:
 # V ; ) R
]  #
&  Q ` ) 1 " Q( 

@  Q( 5 !  i1 

nk Allah, mallar ve canlaryla mcadele eden


fedakr mminleri, Allah yolunda cihada katlmayp evlerinde oturan ve kulluk grevlerini en asgar dzeyde
yerine getiren Mslmanlardan daha stn bir makama yceltmitir.
R] 0 U% 
&!
o E
)  v `
d(  #  1)(  ; ] A   1)( : x & 
*

c &!
0 ]A 
 `
'(  H 

Geri Allah, bu iki grup mminden her ikisine de en


gzel mkfat olan cennetini vadetmitir; fakat cihd
edenleri, ok daha byk bir mkfat ile;
c &!
#
` 0 & '   F  Q U 

'(  H 
96. Yani kendi katndan bahettii yksek dereceler, balama ve rahmet ile fazladan dllendirecek
ve onlar, savaa katlmayp evlerinde oturanlardan ok
daha stn bir makama yceltecektir. Hi kukusuz
Allah ok balayc, ok merhametlidir.
Bu savaa katlmama izni, btn mminlerin cihada
arld genel seferberlik durumu iin geerli deildir.
Genel seferberlik durumunda savaa gelmeyenler Allaha
isyan etmi olurlar. Geerli bir mazeret yznden mcadeleye katlamayanlara gelince, onlar bu mcadele arzusunu yreklerinde tadklar ve doruluktan ayrlmadklar srece, Allah yolunda cihada katlan kardeleriyle
ayn sevab alacaklardr.
te yandan, zulm diyarn terk ederek mminlerin
safna katlmalar iin kendilerine yaplan hicret arsna kulak tkayp evlerinde oturanlara gelince:
T
[ I A & ! @ " R   1C( 
U `   V "0 5 U` " !R(   V "@ %
6 kI&(  }
kR +
 " I V
( , E5% 
/ [ I  \ R 0 @ !R( #

 T
@ 5 R ,


0 J
I " 0 U @ #
*
G=( 

"@ 1 

Kim Allaha ve Elisine itaat ederek slm diyarna


hicret etmek amacyla evinden kar, ancak amacna
ulaamadan yolda eceli gelir de vefat ederse, onu dllendirmek Allaha der. nk Allah ok balayc, ok merhametlidir. Bu merhameti sayesindedir ki,
bakn size ne kolaylklar sunuyor:
kR "5  l
!A 
  = 
" 5 a
!A R
A =
;  
U#
"T
J
U 5  1

 6 `  1( R T
U !8(  "  )T
0  `  1C(  " T
101. Uzak diyarlara sefere ktnzda, eer kfirlerin size ani saldrda bulunarak bir ktlk yapacandan endie ederseniz, aada tarif edilecei ekilde
namazlar ksaltmanzn bir sakncas yoktur. nk
kfirler, sizin apak dmanlarnzdr ve zerinize
saldrmak iin srekli frsat kolluyorlar.
Dman karsnda cephede beklerken klnacak namazn ekline gelince:
" ;5 A R A =
" @  B
IC a
&V R "@!
U`
 !  / ,  "@ U  Ip
R( B
"@ 5 A

102. Ey Peygamber ve onun izinden yryen Mslman komutan! Sen de cephede ilerinde bulunup onlara namaz kldracan zaman, mminlerden bir
ksm dman karsnda tetikte beklerken, dier bir
grup silahlarn da yanlarna alarak senin arkanda
sana uyarak namaza dursunlar.
 5 u "T
I  6 T
! A R )x
 R
A = ! A R A = 1 " a  Ip

97. Melekler, Allah yolunda cihad ve hicreti terk


ederek kendilerine zulmeden kimselerin canlarn
alrken, onlara, Dnyada ne hldeydiniz? Zulme kar
mcadeleye katlmama konusunda mazeretiniz neydi?
diye soracaklar. Onlar, Biz yeryznde zayf braklm, zulme kar ak ve net olarak tavr alma konusunda g ve imknlardan yoksun kalm kimselerdik.
Bu yzden, aresiz bir hlde, kfrn egemenliine
mahkm olmutuk. Zira iman ateten bir kor idi ve biz
onu tutmaya cesaret edemedik! diyecekler. Bunun
zerine melekler, Peki Allahn arz yeterince geni
deil miydi ki, inancnz yaayabileceiniz bir yere veya mminlerle dayanma iinde olabileceiniz ve zulme
kar mcadele verebileceiz bir evreye g etmediniz! diye karlk verecekler.
te, onlarn varaca yer cehennemdir! Ne korkun bir son!

"M @ 5 A
" : C '
 !  / , 
C a
Birinci grup ilk rekt bitirip secde edince, sizinle
dman arasnda uygun bir yerde siper alarak, sizi korumak iin beklesinler. Daha sonra, henz namaz klmam olan dier grup gelip senin arkanda bir rekt
namaz klsnlar. Bylece askerler birer rekt, onlara
imamlk yapan komutan da iki rekt namaz klm olur.
Namaz klarken, saldr tehlikesine kar korunma tedbirlerini alp silahlarn kuansnlar.
!A  A !&( ! R "T
5 , 5 " T
5 A
 A F    ` 1C( 
A ! "T
0 ) '

89

nk kfirler, bo bulunup silah ve tehizatnz


brakmanz drt gzle bekliyorlar ki, bylece frsatn bulup ani bir basknla sizi gafil avlasnlar.
5 A
I, E ] I l  "5 U` "    T
 " ` T
!A  
"M T
U#
J

105. Ey Muhammed! Dorusu biz, hakikati ortaya


koyan bu Kitab sana indirdik ki, insanlar arasnda
Allahn sana gsterdii ekilde tam bir adaletle hkm verebilesin.
 J
U( I iA  T
*
&!
=( a +

"0 ` C '

C a
Namaz esnasnda sakn silahlarnz brakmayn. Ancak ar souk, iddetli frtna veya yamurdan dolay
skntya der ya da hastalanm olursanz, namaz
klarken silahlarnz brakmanzn bir sakncas yoktur. Yeter ki, dman tehlikesine kar korunma tedbirinizi gzelce aln.
A  )  
U !@(   C   1( R T

O hlde, haksz durumda olan bir kimsenin o kii


Mslman olduunu iddia etse bile szne kanp da,
hainlerin destekleyicisi ve savunucusu olma!
Bir hkim olarak, bilmeyerek hata ettiini anladn
vakit;
M &!

0   F 5


'(  H  `

106-Yaptn hatadan dolay Allahtan balanma


dile! Unutma ki, Allah ok balayc, ok merhametlidir. Ayrca, verdiin her hkmn arkasndan tpk namaz, hac gibi ibadetlerden sonra (2. Bakara: 199) yaptn gibi, Ya Rab, bu kadar yapabildim, daha iyisini yapmaya sz veriyorum. Eksikliklerimi tam, yanllarm yok
kabul et! diyerek tvbe ve istifar et. Nitekim ayn konumda bulunan Davud (as) da ayn ekilde davranmt
(38. Sad: 24).
1 J 
M &!
" 0 @ %
6 6 5 i1  1C(     x  J
(  6 a  ` S

Siz elinizden geleni yapn, gerisini Allaha brakn.


phesiz Allah, kfirler iin alaltc bir azap hazrlamtr.
Namazla ilgili bu hkmler, dmanla arpma ihtimali olduu zaman iin geerlidir. Gs gse arpma
annda ise, namaz gerekirse kazaya braklabilir.
Dman tehlikesi bulunmayan sradan bir yolculua
gelince, Peygamber (s), namazlarn bu durumda da ksaltlabileceini ve bunun Allahn mminlere bir ltfu olduunu Allahtan ald Kur'an harici bilgiye dayanarak bildirmitir.
 U #
" 5 ! EV  R
"M T
 ` R A =
]A  , V !  V 

107. Evet, kendi vicdanlarna ve kiiliklerine ihanet


eden bu zalimleri, sakn mazlumlara kar savunma!
nk Allah, hangi dine, hangi rka, hangi cemaate bal
olursa olsun, hainlik eden ve gnaha dalan hi kimseyi sevmez!
   i5% 1
] l1 J  5 ! 8 1 @" ,  : 
   i5% 1 J 
U

103. Namaz bitirdikten sonra, gerek ayakta dururken, gerek otururken ve gerekse uzanp yatarken,
yani her an ve her yerde, sz ve eylemlerinizle srekli
Allah ann.
 R
U(  X & ] A  B
M A =
!&
6` A =
 V   5` +
V( R "5 U6 & p

0 ;  
108. Onlar gnah ilerken insanlardan ekinip gizleniyorlar da, Allahtan utanp gizlenmiyorlar. Oysa
onlar gecenin karanlnda Allahn honut olmad
bu plnlar kurarlarken, O onlarn hemen yan bandayd.
 ! (  A & ,1 &  
`

Yeniden gvenli bir ortama kavuunca da, namaz


nceden olduu gibi zamannda ve eksiksiz klmaya devam edin. nk namaz, inananlar iin vakitleri belirlenmi farz bir ibadettir.
te, namazn size kazandraca bu bilin ve cesaret
ile:
 0 ;  I F5  kR U @  J
M &    & `   & 1 "@ 6  R    & 6 T

nk Allah, yaptklar her eyi ilim ve kudretiyle


kuatmaktadr.
 ! kR "@ U "5 #
1 "@ U 
 x 1 & R ! 6 )
JI \ X I : "56  I:

c &!
  #
&!
` 0 #
T( '
A(  
1 J  


1   ; ! &
v!`( ! @" A  T
109. Haydi siz hakl olduklarn sanarak onlar bu
dnya hayatnda savundunuz diyelim; peki Dirili
Gnnde onlar Allaha kar kim savunabilecek yahut onlarn sorumluluunu kim stlenecek?
O hlde, yol yaknken tvbe edip Rablerine ynelsinler:
I o & ,1 
&!
) x 1 
  F 5% 1 " Q %
 6 "A d 1

'(  H 

104. Dman ordusu dalp katnda, onlar takip


etmekte geveklik gstermeyin! Eer savan zorluklar yznden ac ekiyorsanz, unutmayn ki, sizin
ektiiniz kadar onlar da ac ekiyorlar. Kald ki siz,
onlarn mit edemeyecekleri cennet nimetlerini kazanmay mit ediyorsunuz. O hlde, Allahn vaadine
gvenin ve kahramanca arpn. Zira Allah her eyi bilendir, her konuda en doru, en gzel hkm verendir.
Tume bin Ubeyrik adndaki bir mnafk, komusunun
zrhn alarak suu bir Yahudinin zerine atmt.
Tumenin kabilesi, o gece konuyu aralarnda grerek
her ne pahasna olursa olsun onu savunmaya karar verdiler. Ertesi gn hep birlikte Peygamberin huzuruna gelip arkadalar lehinde ahitlik ettiler ve Yahudiyi suladlar. Allah'n Elisi Ona salt ve salt ve selm olsun
tm deliller aleyhinde olan Yahudinin sulu olduuna
karar vermek zereydi ki, onun masum olduunu bildiren ve mkemmel bir adalet ls ortaya koyan u
ayetler nazil oldu:
 I&  
+
5   
 " T

0 /1
5T
 / !  IU  Z 6  I6
U

110. Her kim bir bakasna ktlk yapar yahut


bizzat kendisine zulmeder de hemen tvbe ederek Allahtan balanma dilerse, Allahn ne kadar balayc ve merhametli olduunu elbette grecektir.
&!
&!
` Q0 ( %
T( '
A(  
 6 ]A  Q 8 %
T 1 & 6  R & S %
T 1 

111. Zaten gnah ileyen kimse bakasna deil, ancak kendisine zarar vermi olur. Allah her eyi bilendir, her konuda yerli yerince hkm verendir.
c U !8(  &  6 5 @ o & 5 ' ; ) R  1I (  Q(   1 " & ! I ( a S %
T 1 

90


V 
*
l
   8 !=( 6  8   C i  J
e Q U , 

112. Her kim de bir hata yahut gnah iler de onu


masum birinin zerine atarsa, gerekten pek ar bir
iftira ve apak bir vebal yklenmi demektir!
O hlde ey Peygamber, byle bir gnaha alet olmamak
iin ok dikkatli olmalsn, zira:
I
B & @  Q 5 & ' / !A  
J A E 1  0 A E 1 @" U  Ip
o ER J 

118. Oysa Allah eytan rahmetinden kovup lnetlemi ve eytan da yle demitir:
Senin kullarndan bir ksmn kendime kul edip
onlardan cm alacam!
5 8 ! A R "@ 6   J @" U ! U  J

@" U A l

G F! A R "@ 6   J 
J
, 6J  T

0 k q  / 6 E
1  @" %
6
113. Allahn sana o engin ltuf ve merhameti olmasayd, onlardan bir ksm yalan ahitlikleriyle susuz bir insan cezalandrmana yol aarak az kalsn seni
yanltacaklard! Hlbuki onlar kendilerinden baka
hi kimseyi yanltamazlar. Korkma, o mnafklar sana
hibir ekilde zarar veremezler.
 "  / & A  & T 

o ER " ` 0 A , T
5T
Z 6
 / !A  


0 A a
119. Onlar saptracak, bo mitlerle oyalayp
duracam. Onlara emredeceim, sahte tanrlara
adanmln sembol olarak hayvanlarn kulaklarn
kesecekler. Yine onlara emredeceim, Allahn yaratklar iin koyduu ftrat kanunlarn ineyecek, varlklara ykledii temel zellikleri ve onlarn asl fonksiyonlarn deitirmeye alacaklar. Szgelimi kadn erkee, erkei kadna benzetecekler. Doal yneli ve igdleri saptracak, yetenekleri ve organlar yaratl
gayelerinin dnda kullanp arpk ilikilere girecekler.
Bylece, kendi dnyalarnda Allahn istedii yaama
ekli olan dinini ksmen veya tamamen reddederek, yaratl kanunlarna ve bu kanunlarn ama ve hikmetine
aykr, ireti bir hayat tarz ortaya koyacaklar.
C i 5 1 
0 U !8(  6 % a

 %
!  !  
a ) ; R 

&!
d(  / !A 

nk Allah sana bu Kitab ve Kitaptaki bilgileri en


uygun biimde pratik hayata uygulama yetenei olan
hikmeti bahetmi, bylece sana bilmediklerini retmitir. Evet, Allahn sana olan ltuf ve inayeti
gerekten ok byktr.
+
 v ?

 , V ) =     J @" 1 x6  G
y( ` kR( G a J
0 U

114. kiyzllere gelince: Onlarn gizli konumalarnn ounda hayr yoktur. Fakat yoksullara verilecek
bir sadakay veya yaplmas gereken baka bir iyilii
ya da insanlar arasnda bar ve uzlamay tavsiye
eden kimselerin gizli toplantlar baka.
&!

l  I F5  /  o ,  1 
R 
d(  # Q !( X6 %

Kim Allah brakr da kendisine eytan bir rehber


ve dost edinecek olursa, apak zarara uram demektir!
" : ) , 1  " 0 @!
 H J ! 
U ( & 1 " :) , 1

120. nk eytan onlara hep vaatlerde bulunur


ve onlar bo mitlerle oyalayp durur. Fakat eytann onlara vaadi, gerekte aldatmacadan baka bir
ey deildir!
I
=!
"@ 1   / [  \
(  @ U ) x 1 J " U @ #

Kim Allahn honutluunu kazanmak amacyla bu


tr iyilikler yaparsa, ona byk bir dl bahedeceiz!

  V  1 
U(  X &  o!
8   ) , 
+
8(
G H 8 5 1  @) Q  +
I " 0 U @ #
c G=( 

Q( A = 6   ] Q(  6
115. Kim de doru yol kendisine aka gsterildii hlde, kalkp Peygambere kar gelir ve dinden dnerek Mslmanlarn takip ettii yolu terk ederse,
onu kendi tercihiyle ba baa brakacak, fakat sonunda cehenneme atacaz! Ne korkun bir son!
u hlde, Allahn merhametine ve affna snmaktan
baka areniz yoktur:
) ; R 
   1  0  I 1 &  /     F 1 Q(    1   F 1 J 

!),(  Jv l o l

121. te onlarn varaca yer cehennemdir ve onlar oradan asla kurtulamayacaklar!


@ 5   (x 
A &  U   1C( 
@ 6 J
U #
 =
"@ A a
) U


v!V( 
    ? ) 0 ; '
)  0 )  I@ !R(  1)(   a

122. man edip doru ve yararl iler yapanlara
gelince, onlar da aalarnn altndan rmaklar aldayan ve sonsuza dek iinde yaayacaklar cennet
bahelerine yerletireceiz. Bu da Allahn gerek vaadidir. yle ya, Allahtan daha doru szl kim olabilir?
I o & ,1  
! 6  
Q(  Z x1

 Q  ) x 1 J *
!
 o : k 6  JI " T
0 5T

116. Allah, ister baka ilhlara tapnma isterse gnderdii hkmleri reddetme eklinde olsun, kendisine
ortak koulmasn zamannda tvbe edilmedii takdirde asla balamayacaktr. Bundan daha hafif
gnahlar ise, gnahn byklne ve onu ileyen kiinin durumuna gre diledii kimseler iin balayabilir. Fakat mriklerin balanmas asla sz konusu
olamaz. nk Allaha ortak koanlar, gerekten derin
bir sapkla dmlerdir!
I
*
)1(  6  ! q J )  1  M 6 J I Q( 6 )   1

G=( 6 J  ! 

123. Ey mminler! Bu dine yalnzca bal olmakla


veya birilerinin efaatiyle kurtulua ereceinizi sanmayn! Unutmayn ki, Allahn rahmet ve sevgisine ne kendi
hayal ve kuruntularnzla ulalabilirsiniz, ne de son
Eliye iman etmeden cennete gireceklerini zanneden Kitap Ehlinin kuruntularyla! Dorusu u ki: Her kim
bir ktlk yaparsa, ktlnn cezasn mutlaka
ekecek ve Hesap Gn kendisine Allahtan baka ne
bir dost bulabilecektir, ne de bir yardmc!
I
  o & ,1 
U x  A a
 =
) 1 / [  \R   X  : ] y6  ` 

117. O mrikler Allahn varln ve kudretini kabul


etmekle birlikte, Onun yan sra arzu ve isteklerine uygun birer ilh olarak kabul ettikleri birtakm dii tanralara ve sembollere tapyorlar ve aslnda o azgn, isyankr eytandan bakasna tapm olmuyorlar.

G;( 6 & A d 1 J

124. Ve ister erkek ister kadn olsun, her kim de


Allahn gnderdii btn kitaplara inanarak doru ve
91

I U
 )  , I,!
o !&  o ` A !&(  v R "5 ?  '
 
  %
+
( 5 %
&!
 R ; 5  A =  0 ; A , &  ` : C 5 R
'(  H  `

yararl iler yaparsa, ite onlar da zerre kadar hakszla uratlmakszn cennete gireceklerdir. yle
ya:
0 !U( '
Q @ # " A
  & U 1  (%
" !:(   A  8   %
'
 : 

129. Geri birden fazla kadnla evlendiiniz takdirde,


ne kadar isteseniz de, eleriniz arasnda her birine
hak ettii ilgi ve efkati gsterme konusunda tam olarak
adaleti salayamazsnz. O hlde, birden fazla kadnla
evliliin omzunuza ykleyecei sorumluluun bilincinde
olun. Eleriniz arasnda tam olarak adaleti salayamasanz bile, hi deilse btn ilginizi ilerinden birine yneltip de, dierini tamamen ihmal etmeyin!
Eer elinizden geldiince yanllarnz dzeltir ve
gnaha dmekten titizlikle saknp korunursanz, bilin
ki, Allah ok balayc, ok merhametlidir.
&!
,

` Q0 ( 5 ,
 v ` 
 F 1 V  5 1
T( '


v!A( a " !:( 



C i
125. Drst ve erdemlice bir hayat srerek, tm
ruhu ve benliiyle bir tek Allaha teslim olan ve her
trl batl inantan yz evirerek brahimin inan sistemine uyan kimsenin dininden daha gzel din olabilir mi? Allah, ite bu yzden brahimi dostluuyla
yceltip ereflendirmitir.
kR 
 
kR  
c ! (  k q o T

& %
`
0 J

126. Unutmayn, gklerde ve yerde ne varsa hepsi


Allahndr ve Allah, sonsuz ilim ve kudretiyle her eyi
kuatmtr.
!A  ]A 51  *
!5(  1 
I U
@!

o V 0 %
 kR "T
kR / 6 5  5% 1
5T
R( "T
I U
 : T
5 `   @ 6  X  J k5(   %
U 8 H   @  S
] 51 kR(

130. Toplumun temel ta olan ailenin paralanmasn, bir yuvann yklmasn engellemek iin btn tedbirler alnmaldr. Fakat boanmaktan baka are kalmad
anlalmsa, evlilii zorla devam ettirmenin de bir anlam kalmaz. Bu durumda, eler birbirlerini incitmeden,
gzellikle evlilii sona erdirip ayrlacak olurlarsa, Allah o engin ltfu sayesinde, her ikisinin de kimseye
muhta olmadan geinmelerini salayacaktr. Unutmayn ki, Allah ltuf ve merhamet bakmndan snrszdr, her konuda yerli yerince hkm verendir.
kR 
kR  

 
& %
5T
  r  1C(   U !?  ; )
0 J

( , E5% & 

5! A  ; 
0 % ;   ]
* )    +
127. Senden, kadnlarla ve evlilikte kabilecek sorunlarn zmyle ilgili daha ayrntl aklama yapman istiyorlar. De ki:
Allah, size onlar hakknda gerekli aklamay aadaki 128. ayette yapacak. Nitekim bu Kitapta size
daha nce bildirilen (4. Nisa: 16) ayetlerde, Allah tarafndan belirlenmi miras, mehir ve benzeri haklarn
vermeksizin kendileriyle evlenmek istediiniz sorumluluunuz altndaki yetim kzlar hakknda iddetli
uyarlar yaplm ve yardma muhta kimsesiz ocuklarla ilgili aklama yaplarak, yetimlere kar adaleti gzetmeniz gerektii bildirilmiti.
&!
 R G
A(  Q(   `
a  A ,   

A 8V

0  `" ; 1 " T
131. Gklerde ve yerde ne varsa, hepsi Allahndr.
Gerek u ki, hem sizden nce Kitap verilen Hristiyan
ve Yahudilere, hem de size, Allahtan gelen ilkeler
dorultusunda hayatnza yn vererek her trl gnah
ve ktlklerden titizlikle saknn! diye emretmiizdir.

kR 
kR  
' (&!)
 R  T
& %
 !U H 
`
0 J

O hlde, bu tlere kulak verin. Unutmayn ki, her ne


iyilik yaparsanz, Allah onu mutlaka bilmektedir ve
mkfatn elbette verecektir. Sorunuzun asl cevabna
gelince:
R a  
 A = 1  I& @ !A  
U#
 
6 @ A ,  B
v R l

Eer bunca nimetlere karlk nankrce davranp


Onun ayetlerini inkr edecek olursanz, bir kez daha
syleyelim; gklerde ve yerde var olan her ey yalnzca Allahndr ve Allah, hibir eye muhta deildir,
bilakis Onun ltuf ve inayetine muhta olan sizlersiniz.
O ise, zatyla vlmeye ve kredilmeye lyk olandr.
kR 
kR  
v!`( 
 ] `

& %
0 J

 E ' 0 G a A =

 0 A ? & @ U !
0 
6J
128. Eer bir kadn, kocasnn kt tutum ve davranndan rahatszlk duyar veya kendisine yeterince
ilgi gstermediinden ikyeti olursa, kar kocann
kendi aralarnda anlaarak taraflardan birinin veya
her ikisinin baz haklarndan vazgemek suretiyle karlkl fedakrlklarla bir zme ulamalarnda her ikisine de gnah yoktur. Yahut bir kadn, kocasnn kt
tutum ve davranndan rahatszlk duyar veya onun, dier hanmlarna daha fazla ilgi gstererek kendisini ihmal edeceinden korkarsa, baz haklarn kumasna terk
ederek kocasyla anlamasnda her ikisine de gnah yoktur. nk belli artlarda anlap barmak, geimsizlie dp boanmaktan daha iyidir. Unutmayn ki, kskanlk ve bencillik insann doasnda vardr.
G8( a A & , &   `
 R ; 5  U %


132. Evet, u hakikati tm ruhunuza, tm benliinize


naketmelisiniz: Gklerde ve yerde ne varsa, hepsi Allahndr ve her konuda gvenilir bir vekil olarak Allah
yeter!
@ 1 " T
8: C 1  1
1)( V /  ] A  
 ` 0 1( a   1 
U

133. Ey insanlar, eer Allah dilerse, sizi yok edip


yerinize bakalarn getirebilir! Allahn kudreti buna
elbette yeter.
! 6 )


,!
) U, R ! 6 )
` 0  a
) 1( 1  `
J
&(


c G=( 

134. O hlde, kim bu dnyann nimetlerini istiyorsa, Allaha ynelsin ve arsna kulak versin. nk
hem bu dnyann, hem de hiretin nimetleri Allahn
katndadr. Allah her eyi iitendir, her eyi grendir.
te, bu nimetleri elde etmenin yolu:

Ey mminler! Elerinize gzellikle davranr ve onlarn haklarn inemekten kanrsanz, bunun mkfatn mutlaka greceksiniz. Hi phesiz Allah, btn
yaptklarnzdan haberdardr.

92

I
%
 (V 6 ` U   1C(  @ 1  I1
" T
I) @ q  % ;   +
6] A   
 1)  
1 +
& @  ] 
R G;( R !  U H T
M (  V J

rn, stnlk elde edeceklerini mi sanyorlar? Ne kadar


da yanlyorlar! nk izzet ve eref, tamamen ve yalnzca Allaha aittir. O hlde, gerek anlamda onur kazanmak isteyenler, yalnzca Allaha kul olmaldrlar.
Kfirlerde onur aramak yle dursun, gerekirse onlarla
birlikte oturmaktan bile saknmaldr:
!A  Z 6 ) V
@  Z @5% 1    @ T 1 

1 " 5 ,&

 kR "T
5T

135. Ey iman edenler! Kendinizin, ana babanzn


ve dier dost ve akrabalarnzn aleyhine bile olsa, Allah iin geree ahitlik ederek adaleti titizlikle
ayakta tutan kimseler olun! Davaclar ister zengin, ister fakir olsun, ne zengine dalkavukluk etmek, ne de fakiri kayrmak iin adaletten ayrlmayn! Zira zengin de
olsa fakir de olsa, Allah her ikisine de sizden daha yakndr. Dolaysyla, onlarn hakkn sizden daha iyi gzetir.
G8( a A & , &   `
 R l
 , I r A 
M  ) , I @  , 8 5  v R

6 b ( G
"0 @ A y  " T
)( '
kR( l
i 1 ]5 '
"@ ,  ), ;  v R
H 1
140. Allah Kitapta, yani daha nce vahyettii ayetlerde (6. Enm: 68) size u hkm gndermiti: Kfirlerle
oturduunuz bir mecliste, Allahn ayetlerinin inkr
edilip alaya alndn duyarsanz, onlar bu szleri brakp baka bir konuya geinceye kadar, ayet bir
zorlama sz konusu deilse bunu yapanlarn yanndan
ayrln, onlarla birlikte oturmayn; yoksa inkrclarn
bu saygszca davran karsnda tepkinizi gstermediiniz iin siz de onlar gibi olursunuz! Bu dnyada onlarla birlikte olan, hirette de onlarla beraber olacaktr.
 +
;( R U&   #
*
,!

" U @ #
kR(  1( R T

&( #

O hlde, sakn keyfinize uyup doruluktan sapmayn! nk ahitlik ederken gerei arptr ya da ahitlikten kanarak yz evirecek olursanz, bunun cezasn mutlaka grrsnz. Unutmayn ki, Allah yaptnz her eyden haberdardr.
Ama hakiki adaleti, ancak hakiki imana sahip bir toplum gerekletirebilir. Bunun iin de, iman ettim diyerek
iin peini brakmamal, her Kuran okuyuunuzda deta
yeniden iman ederek ruhunuzdaki heyecan daima canl
ve diri tutmalsnz:
Q( 
] A  Z 6 C(  
 U  IU   1C(  @ 1  I1
 Q( 

5T
o0 8V  Z 6 IC(  

5T

Nitekim Allah, btn ikiyzlleri ve kfirleri cehennemde bir araya toplayacaktr.


,  T
6 " I V 
  ` R "M T
  = w 1  1C( 
" ` b T
  5R "T
A 
,U &6" T
!A  5%
+
6 " I V S!
*
=( 6  1( R T
0 U(  X & "   T
141. Dikkat edin; bu ikiyzller, banza gelecekleri
grmek iin sizi dikkatle izlerler; eer size Allahtan
bir zafer nasip olsa, ganimetten pay almak iin:
Biz de sizinle beraber deil miydik? derler. Fakat inkr edenler inananlara kar bir zafer kazanacak
olsalar, bu kez de onlara dnp:
Biz sizi Mslmanlara kar savunup stn gelmenizi salamadk m? Siz dardan vururken, biz kaleyi iten fethetmedik mi? derler.
U ! " T
1 
0 & ! ;  1 "T
R

136. Ey iman sahibi olduunu iddia edenler! Allaha,


Elisine ve gerek Elisine indirdii bu Kitaba, gerek
daha nce indirmi olduu dier Kitaplara gerek anlamda ve yeniden iman edin!
! Q( A
Q( 8 5 ` Q( 5 T
[ I A  
!),(  Jv l o l ) ; R  a
  T 1 
J

unu iyi bilin ki, her kim Allah, meleklerini, kitaplarn, elilerini ve hiret gnn inkr ederse, gerekten derin bir sapkla dm demektir!
Ve her ne pahasna olursa olsun, inancnzdan asla taviz vermeyin:
1 " " `  " `  U  " `  " U   1C( 

 T

Fakat kelime-i ehdet getirdikleri srece, onlara zahiren Mslman muamelesi yapmalsnz. Allah, Dirili
Gn aranzda nihai hkmn verecektir.
A  
U(  X & ] A   1( R T
c v!8(
+
o , x1 

Korkmayn, mminler zerine deni yaptklar takdirde, Allah inkr edenlerin inananlara kar srekli
bir stnlk kazanmalarna asla frsat vermeyecektir!
kiyzllere gelince:
;( R U& 
] I V " M @   a : 
]* %
  i1 +
`   V A =
sr I 1
b v!A( V J 
`  C 1 J 
U

0 v!8(
"@ 1 ) @! J    @" F ! 
137. mana erdikten sonra yeniden inkra saplanan, sonra yine iman edip tekrar inkr eden ve bununla da kalmayp, Mslmanlara kar mcadeleye girierek inkrclkta iyice aztanlara gelince; Allah tvbe
etmedikleri srece onlar ne balayacak, ne de doru yola iletecektir. Zaten byle kimseler, lm belirtilerini grp hayattan tamamen mit kesmedike tvbe
etmezler. O hlde:
;( R U&  
*
&!
(  C  "@   +


142. Mnafklar, gya Allah aldatmaya alrlar.


Yani Allah kandrmalar mmknm gibi davranrlar.
Oysa gerekte Allah onlar hak ettikleri inkr bataklna srkleyerek aldana srklemektedir. Yani aldanan biri varsa, o da ancak mnafklardr, fakat bunun
farknda deiller.
Onlar namaza kalkarken, srf insanlara gsteri
yapmak amacyla, ene ene kalkarlar ve Kuran
ok az okur, Allah ok az anarlar.
 +
( C C 
Q  ) x
o A E1  0 JI \X I : ] JI JI \X I : ] JI /  +
 A R 

138. Bu ikiyzllere u ac haberi mjdele: Onlar


iin can yakc bir azap var!
 C i 5 1  1C( 
 R Z ,  " : ) U F5 81 +
  I!   1( R T
0 U(  X & 
0 ,!
Z , 

&( #

139. nk onlar, mminleri brakp kfirleri kendilerine dost ediniyorlar. Onlarn yannda yer almakla izzet ve eref kazanacaklarn m umuyorlar?
nkrclarla dost olup onlarn hayat tarzn, klk kyafetini, kltrn taklit etmekle eref ve onur kazanacakla-

v!8(

143. dnyalar karmakarktr. Menfaat, kibir, inatlk gibi duygular onlar inkra srklerken, vicdanlar
93

Kurann apak mucize olduunu haykrr durur! man


m etsinler, inkr m; bu ikisi arasnda srekli bocalayp dururlar. Bu yzden, Mslmanlarla kfirler arasnda tercih yapmakta zorlanrlar, ne onlara, ne de
bunlara tam olarak balanrlar. Allah, yaptklar ktlkler yznden onlar saptrmtr. Allah kimi saptrmsa, ona asla bir k yolu bulamazsn! O hlde:
 C i 5  J U   1C(  @ 1  I1
) 1(  +
  I!   1( R T
0 U(  X & 

da sizi affedecektir. nk Allah ok balayc, ok


kudretlidir.
Ancak u kimseler balanmay hak edemezler:
Q( A

   T 1  1C( 
150. Gerek u ki;
1-Allah ve elilerini tmyle inkr eden tanr tanmazlar, materyalistler, ateistler,
 V 1 ) 1( 1
Q( A

+

!A  
U !8(  6  A
"T
A , x
144. Ey iman edenler! nananlar brakp da, Allahn ayetlerini inkr eden mnafk ve kfirleri banza ynetici ve dost edinmeyin! Byle yaparak, kendi
aleyhinizde Allaha ak bir delil mi vermek istiyorsunuz?
Elbette istemezsiniz, deil mi? nk kfirleri dost
edinmek, mnafkln ak bir delilidir ve bunun cezas
da ok iddetlidir:
kR +
)
  o 
J
;( R U& 
*
G=( 6 "@  ) x
  
M U

2-Allaha inanmakla birlikte, Allahn kinat yaratp


onu babo braktn, insan hayatna mdahale etmediini iddia eden, vahiy ve Peygamberlik gereini inkr
ederek Allah ile elileri arasnda ayrm yapmak isteyenler,
6

,8   X 6 ;  1
* ,8  T
3-Ve Biz Allaha, elilerine, kitaplarna, meleklerine
ve hiret gnne iman ederiz, fakat Son Eliyi ve
Kuran kabul etmeyiz. Yani Peygamberlerin bir ksmna inanr, bir ksmn inkr ederiz! diyen Hristiyanlar ve Yahudiler,
 C i 5 1 ) 1( 1
*v!8(
/  +

145. Gerek u ki, ikiyzller kfirlerin en kts


olduklarndan, cehennemin en aa tabakasna atlacaklar ve sen bile, ey Muhammed, onlara bir kurtarc,
bir yardmc bulamayacaksn!
 / [ I  \R 
"@ U 1 = (A a
 = &
5  A ?    1C(  J

4-Ve Biz Tanrnn varln veya yokluu asla bilemeyiz; zaten bu konu bizi ilgilendirmez. diyen pheciler
ve bazen imana, bazen de inkra meylederek bunlar
arasnda bir yol tutturmak isteyen ikiyzller var ya;
A  6) 5  M ; '
 " : / [ I  \
U !@(   C   1( R T
 R T

U(  X & 
&!
X1
+

d(  # +
0 U(  X & 

146. Ancak ikiyzllkten vazgeerek tvbe edenler, hatalarn telfi edip durumlarn dzeltenler, Allaha yrekten boyun eerek Kurana smsk sarlanlar ve dinlerini katksz Allah iin yaayanlar hari.
nk bunlar, inananlarla beraberdirler ve Allah,
inananlara byk bir dl bahedecektir!
q " T
 C ,  
&!
" ` 0 5 U  " T
o ,  1 
A(   ` q 

151. te bunlar, gerek kfirlerin ta kendileridir.


Ve kfirler iin, alaltc bir azap hazrlamzdr.
Buna karlk:
I
 V 1 " Q( A

 U   1C( 
"@!
+
( X1
/ [  \ @" U ) '
c &!
" ` 0 : #
'(  H 

152. Allaha ve btn elilerine aralarnda hibir


ayrm gzetmeden iman eden gerek mminlere
gelince; Allah onlarn mkfatn elbette verecek ve
bundan nce iledikleri gnahlarn affedecektir! Zira
Allah ok balayc, ok merhametlidir. Bu merhamete nail olmak dururken;
   5` "@ !A 
 I& %
 o : / A % 1
5T
 

147. yle ya, siz Rabbinizin nimetlerine kredip


Onun ayetlerine inandktan sonra, Allah sizi ne diye
cezalandrsn ki? Elbette cezalandrmaz! nk Allah,
iyilik ve teekkrlerin karln cmerte verendir,
her eyi bilendir.
O hlde, kt davranlardan ve irkin szlerden uzak
durun!
I   @x 
 J    ; %
1 J
&!
" ` 0 A }
S
A(  ,!
&(


153. Kitap Ehli, zellikle de Yahudiler senin hak


Peygamber olduunu gayet iyi bildikleri hlde, srf ii
yokua srmek iin, gkten kendilerine ayrcalk tanyan zel bir kitap indirmeni istiyorlar. Ne kstaha bir
davran!
I  ; )
  R
" @ C aR @  #
;  =
6 I ; R / 
] ` 


148. Allah, irkin ve krc szlerin konuulmasn,


hele bunlarn aka sylenmesini sevmez, ancak
hakszla urayan kimse hari. nk zulm ve hakszlktan can yananlarn, zalimlere kar feryat ile beddua etmeleri, hatta aynen karlkta bulunmalar su deildir. Ayrca, insanlarn kusurunu, gnahn aa vuran
ve normal artlarda dedikodu saylan baz szlerin de,
bir kimsenin ktlnden sakndrmak veya bir ahit
olarak olay anlatmak gibi meru sebeplerle sylenmesi
gnah deildir. Unutmayn ki, Allah her eyi itendir,
bilendir.
Bununla birlikte, sabredip efendice davranmanz,
zulmn devamna sebep olmad takdirde elbette daha gzeldir:
I   ,  i G a )8
1)( V  ` 
 R


"M @ & A d
Onlarn vnerek izinden gittikleri atalar da, vaktiyle
bundan daha byn Musadan istemi, Allah
bize aka gster! diye tutturmulard. Bunun zerine, zalimlikleri yznden onlar o mthi yldrm
arpvermiti.
I  ) ,  o x,  C i "
]

 U ! /M    6 , R 
U! 8   @ " #
U !8(  6  A

Ayrca onlar, kendilerine hakikati gsteren apak


mucizeler gelmi olmasna ramen, buzay ilh
edinmilerdi. Yine de btn bunlar affetmi ve onlar eitip rnek ve nc bir toplum yapmas iin Musay

149. Ak veya gizli bir iyilik yaptnzda ya da size yaplan bir ktl baladnzda, bilin ki, Allah

94

ilh vahiy gibi stn bir yetki ve g ile donatmtk.


Fakat bunun kymetini bilemediler.
"@ V y!&(  @ "  V R U ,R

158. Hayr; dorusu Allah, onu dmanlarnn errinden koruyup kendi katna ykseltti. Zira ilh hikmet, sann kurtarlp bu yce makama ykseltilmesini
ve tebliini tamamladktan sonra eceliyle vefat etmesini
gerektiriyordu. Unutmayn ki, Allah sonsuz kudret ve
hikmet sahibidir.
sa Peygamber hakknda yanl inanlara saplanarak
onu inkr edenlere gelince:
 X !  J 
1 & ! ;  1 QM (   o 8V Q( 
M )!@( q "@ !A  T
 o : 
5T

154. Yine bir zamanlar kendilerinden sz almak


zere, antlamay bozduklar takdirde doabilecek vahim sonular belleklerinde hep canl tutmalar iin Sina
dan tepelerine yklacakm gibi kaldrmtk. Fakat
yine de szlerinde durmadlar.
)x

8  A a
  @ " UA V

Yine bir defasnda onlara, u ele geirdiiniz ehrin


kapsndan kibir ve almla deil, secde ederek, yani
ilh hkmlere boyun eerek, alakgnll ve saygl bir
ekilde girin! demitik. Fakat emrimizi alaya aldlar.
!A( H Vy!( "@ U 6C a B
kR ), J "@  UA V
d
8%

159. Gerek u ki, ister Yahudi ister Hristiyan olsun,


Kitap Ehlinden bir tek kii bile yoktur ki, lm melekleri gelip ruhunu bedeninden karmaya baladnda,
son nefesini vermeden nce, sann ne bir sahtekr
ne de Allah veya Allahn olu olmadn, bilakis Allahn kulu ve elisi olduunu kabul ederek ona iman
etmi olmasn (7-Araf: 37). Ne var ki, gzlerden perdenin kaldrld ve imtihann sona erdii bir zamanda ortaya konan bu gecikmi iman, sahibine hibir yarar salamayacaktr. Ayrca, herkesin hesaba ekilecei Dirili
Gn, bizzat sa Peygamber, Peygamberliini reddeden
Yahudilerden ve kendisini ilh ve ilahn olu edinen
Hristiyanlardan ikyeti olarak onlar aleyhinde ahitlik edecektir.

"@ !A  U  '
8 R
o!
8 ! p
 :  1C(  "   A d
8(
 ": ) =   @" B A '

Ve yine onlardan, Cumartesi gn almama yasan inemeyin! diyerek kesin bir sz almtk. Fakat bunu da hie saydlar.
" @ A 5V 
 1   ":   ` @" V y!( "@ E ; 6 & 8 R
"@  V '
G
F  I! 8 6 J
o 
 @ !A  
u v!A( V J U  X 1 v R ":   T
8 p
0 A H U A V
155. te bunlar szlerinden dndkleri, Allahn
ayetlerini inkr ettikleri, haksz yere Peygamberleri
ldrdkleri ve hakikat karsnda inatla direnip, inananlarla gya alay ederek, Size ve sylediklerinize kar
kalplerimiz kapaldr, ne dediinizi anlamyoruz. Sizin
yol gstericiliinize de ihtiyacmz yoktur! dedikleri
iin cezay hak etmilerdir. Evet, apak hakikati inkr
ettikleri iin, Allah gerekten de kalplerini mhrlemitir! Bu yzden, ne kadar da zayf ve rk bir
imana sahiptirler ve ilerinden gerek anlamda iman
edenlerin says ok azdr.

*
&!
d(  6 5 @ " 1  ]A  "@  V " :   T

*
Gy( ` 

160. te, Yahudilerin tarih boyunca iledikleri bu ve


buna benzer zulmleri ve birok kimseyi Allah yolundan engellemeleri sebebiyle, kendilerine daha
nce hell klnm kesici trna ve gagas olan yrtc
hayvanlar ve baz evcil hayvanlarn iyalar gibi gzel
nimetleri (Enm, 6/146) onlara haram kldk. Bylece, onlar alaklk ve perianla mahkm ederek hayatn
birok gzelliklerinden mahrum braktk.
 @" A ` Q U @ 6 ) V "    : C a

o0 p
8   
U

156. Ayrca, daha nceki Peygamberleri inkr ettikleri ve Meryem gibi iffet timsali bir mmineye, aza
alnmayacak irkin bir iftira attklar iin,


( !
%( &  UA 5V 6  @" V
M "
1   ] %!
157. Ve hi sklmadan, Biz, Allahn elisi olduunu
iddia eden Meryem olu sa Mesihi ldrdk! dedikleri iin bellarn verdik!
"0 @  Q 8 q T
 8 A ?  A 5 V 

161. Ayrca, kendilerine Tevratta aka yasaklanm olmasna ramen faiz yedikleri ve her trl hilekrla bavurarak insanlar smrdkleri iin onlar bu nimetlerden mahrum braktk. Bu onlarn dnyadaki cezalaryd. hiretteki cezalarna gelince:
A  6) 5 
&!
(  C  "@ U  1( R T

Aslnda onlar say ne ldrebildiler, ne de armha gerdiler; fakat sa diye armha gerdikleri, onu
Romallara ihbar eden ikiyzl Yahuda skariyottan
bakas deildi. nk bu hain, ilh bir yardm ve mucize eseri olarak, onlarn gzlerine saya benzer gsterildi. Bu yzden askerler say deil, tpatp ona benzetilen bu adam yakalayp gtrdler.
 8  J " A   Q(  "@   Q U / q k(  Q !R(  A 5 a  1C( 
 M d
0

Onlardan inkr edenlere, can yakc bir azap hazrladk!


 Z 6 I / ! Z 6 I&  U  X 1 U  X &  @" U " A ,  kR i


   T
/ A 8V

162. Ama Yahudilerden gerek ilim sahipleri ve


senin etrafnda kenetlenen bu mminler, hem sana indirilen Kuran ayetlerine, hem de senden nce indirilen vahiylere inanrlar.
 !
&!
+
/ [ I  \ 0 a
 U  X &  ` Z   X &  A =
( ;( & 
J

Bu konuda farkl grler ileri srerek tartmaya


girienler, aslnda sann armha gerilip gerilmedii
konusunda hep kuku iindeydiler ve tahminden te
bildikleri bir ey yoktu.
*
U !;( 1 A 5 V 

c &!
d(  #!@"
( XU

Evet, namazlarn gzelce klan, zektlarn veren,


Allaha ve hiret gnne yrekten inanan o bahtiyarlara muhteem bir mkfat vereceiz.
I  I& ` / !  IU !'

( 8 U
M ( ) ,  +
 I6
6 ] U !'

Zira sann dmanlar bile, onu ldrdklerinden


hibir zaman emin olamadlar. u hlde, sa armha
gerilmedi mi?
&!
Z 1Z(  
` Q0 ! 
Q , R o 
T( '
95

163. Ey anl Eli! Gerekten Biz, Nuha ve ondan


sonraki elilere nasl mesaj gnderdiysek, ite sana
da yol gsterici mesajlarmz gnderdik.

,( &
! " :(  ] I  IU !'

( 
1 ] %!
; ,1
o!

8
J

de olan her ey Allahndr ve Allah her eyi bilendir,


hikmet sahibidir.
U 1 (kR( A F  J 
!
]A  ;  J " T
 o : I1
%( &  & 6 0  J 
5T


" 1   ] %!
Qb U

(
" 1  ]  I@ !;  QM 5 & A ` 
171. Ey saya ve ncile inandn iddia eden Kitap
Ehli! Sakn sa Peygamberi ilhlk mertebesine yceltip
de dininizde taknlk etmeyin! Allah hakknda, O
ocuk edinmitir! veya sann suretinde yeryzne
inmitir! gibi gerek d iddialarda bulunmayn!
nk Meryem olu sa Mesih ne Allahtr, ne de Allahn olu; o ancak, Allahn dier elileri gibi bir elisi,
Meryeme Ol! emriyle ilettii kelimesi ve dier btn
insanlar gibi Onun tarafndan yaratlm olan bir can,
bir ruhtur.
I Q 6  8
)0 '
 G a @ 5 6 0 y A ;  J QM ( A

 U   R
& 6 " 0 T
Q  

M & !A
 :
6 1
Tpk brahime, smaile, shaka, Yakupa ve sonraki nesillere; saya, Eyyuba, Yunusa, Haruna ve
Sleymana gnderdiimiz gibi...
M  r  U !

Ve tpk Davuda hikmet dolu Zeburu baladmz gibi...



" A ` /0 !A  "@ = = ; 6 " v
o 8V  / !A  ":U= = V ) V v

 ]

M &!

A( T

164. Sana bundan nce hayat hikyelerini anlattmz elilere ve kendilerinden hi sz etmediimiz dier btn elilere gnderdiimiz gibi... Nitekim Allah,
Musa ile de aracsz konumutu.
 T
1 v [   1 (C U  1( 
` o0
  ) , x '
]A  

UA
8  v

kR 
1
kR  Q  )e  Q  T
c v!`( 
 ] `
& %
0 J

u hlde, ey Hristiyanlar! Allaha ve btn elilerine


iman edin; Allah ayr unsurdan oluan bir btndr demeyin, kendi iyiliiniz iin gelin bu teslis (leme) inancndan vazgein! Allah, ancak tek bir ilhtr! ocuk edinmek Onun yceliine yakmaz! nk gklerde ve yerde ne varsa zaten hepsi Onundur.
yleyse, bir tek Allaha iman edin ve sadece Ona gvenin. Zira her konuda gvenilir bir vekil olarak, Allah
yeter!
[ I A &  J 
1 !
0   ; &  T
)8 T
T
U5% 1 
%( & 

&!
Z 1Z(  

T( '

165. Onlar, ilh nimetlerle mjdeleyici ve gazap ile


uyarc eliler olarak gnderdik ki, bu elilerin geliinden sonra, insanlarn Allaha kar ileri srebilecekleri herhangi bir zrleri, bahaneleri kalmasn. Hi
kukusuz Allah, sonsuz kudret ve hikmet sahibidir.
[ I A &  QM ( & A ,  Q  Z 6 / ! Z 6  I&  ) @  1 

 ] ` 0  @)1 T
 T


172. Ey Hristiyanlar! Sizin neredeyse ilhlk mertebesine ycelttiiniz sa Mesih, Allahn bir kulu olmaktan asla gocunmaz, bilakis bundan eref duyar. Allaha
en yakn melekler de yle.
5% 1 Q(   8   T
,!
Q ! " : 
!%
R T
U5% 1 
&( #

(@!)q

166. nkrclar, Kuran srarla yalanlyorlar. Ama Allah, sana indirdii bu Kuran ayetleri ile ahitlik eder
ki, onu dorudan doruya kendi ilmiyle indirmitir!
Kuran eriilemez belgati, etkileyici gzellikteki ifadeleri, ierdii dosdoru hkmler ve hikmetli tlerle,
ilh bir kelam olduuna yine bizzat kendisi ahitlik etmektedir. Ve melekler de buna ahittirler. Zaten ahit
olarak Allah yeter! Btn bunlara ramen:

!),(  Jv l A l ) V 
o!
8(
  `  ? )1C( 

O hlde, her kim kibre kaplarak Ona kulluktan


kanacak olursa, unu iyi bilsin ki, Dirili Gnnde Allah hepsini huzurunda toplayacaktr:
A &  U   1C(    R
QM ( A ER  ":) 1Z( 1 " : #
 =
!@"
R ( ! R 

173. te o gn Allah, iman edip doru ve yararl iler yapanlara mkfatlarn tastamam verecek ve
ltfedip ok daha fazlasn balayacaktr.
5

U5

&!
 "@  ) x 1 J *
 T
 1C(  
(  C  "@  C , ! R T

167. Sana gelen bu son Kitab inkr eden ve insanlar


Allah yolundan evirenler, derin bir sapkla dmlerdir. yle ki:
"@ 1 ) @! J    @" F !  
 `  1C( 
1 " & A }
*
 ;1( p
 T
168. Allah, bile bile inkra saplanan ve zulm ve
hakszlkta srar eden bu insanlar hibir zaman affetmeyecek ve onlar doru yola da iletmeyecektir!
J
G%( 1 
]A  /  ` 0 )  I@ !R(  1)(   a " U @ #
1( p

G
=( 6 J  ! 

Kibre kaplp Allaha kulluk etmekten kananlara


gelince; onlar da can yakc bir azaba mahkm edecektir! te o zaman zalimler, kendilerini Allaha kar
koruyabilecek ne bir dost bulabilecekler, ne de bir
yardmc!
@ 1  I1
!  IU  Z 6 " T
   :  "`  #
I ) V 
U !8(  6 "T
U

169. Sadece bir yola iletecek; cehennemin yoluna!


Hem de sonsuza dek orada kalmak zere! Bunu yapmak, Allaha gre ok kolaydr. O hlde, u evrensel
arya kulak verin:
@ 1  I1
 G a U   R "T
   

  ` " #
I ) V 
"0 T
U
170. Ey insanlar! Elimiz Muhammed size
Rabbinizden hakikati getirmitir, o hlde kendi iyiliiniz iin onun tebli ettii bu Kitaba iman edin!


kR  
&!
 R  T
& %
&!
`
T( '
A(  
0 J

174. Ey insanlar! te size Rabbinizden apak bir


delil olarak Muhammed Peygamber geldi ve ite size,
aydnlatc bir k olan Kuran gnderdik.
o* ER Q U & ' kR( "@ A a
 U   1C(    R
R Q(  = &
5 
) ! %
? 
0 &!
;( 5%  p
Q ! @" 1
)( @1

175. Artk her kim Allaha iman eder ve Onun Son


Kitabna smsk sarlrsa, Allah onlar sonsuz ltuf ve
rahmetiyle kuatacak ve kendisine kullua ulatran
dosdoru bir yola iletecektir.

ayet inkr edecek olursanz, ne Allaha zarar verebilirsiniz, ne de inananlara. Yalnzca kendinizi atee atm olursunuz, o kadar! Unutmayn ki, gklerde ve yer-

96

Bu Kitabn, hayat tm cepheleriyle ayn anda kuattn ve insan ruhsal, fiziksel, bireysel ve toplumsal ynleriyle i ie bir btn olarak ele aldn gstermek zere, iman ve ahlk prensiplerinin hemen ardndan, hukuk
bir dzenleme ile sure sona eriyor:
12. ayetin son ksmnda, babas ve ocuklar olmayan
birinin (kelle) mirasndan ana bir kardelerin alaca
pay aklanmt. Ayn durumda olan ana-baba bir veya
baba bir kardelerin payna gelince:
 kR "T
!5(  1 
0  v T
o V /0 6 5  5% 1

duunuz srece, karada avlanmanza izin verilmemitir.


1 
) 1( 1  " T

Sizi hem bu dnyada, hem de hirette kurtulua ulatracak olan bu kurallara, bazen hounuza gitmeseler
bile uymal, haram ve hell snrlarn belirleme yetkisinin yalnzca Allaha ait olduunu bilmelisiniz. nk
Allah, insanlarn arzu ve heveslerine gre deil, sonsuz
ilim ve hikmetine uygun olarak, diledii ekilde hkm
verir.
J 
J  @ ) J @   
 ,I q A  J U   1C(  @ 1  I1
 ( I JI ) vI ; 
0 6 l   @" v ER F5 81   B
!8 +
2. Ey iman edenler!
Allahn iarlarna, yani Ona itaati temsil eden mescit, ezan, Mushaf, barts ve benzeri kutsal iaret ve
sembollere kar saygszca davranmayn.
Savamann yasak edildii (2. Bakara: 194) kutsal aylara tam olarak riayet edin.
Hac amacyla Mekkeye gelen haclarn, Kbede kurban etmek zere yanlarnda getirdikleri kurbanlklara
saygszlk etmeyin. Mesel, onlarn hac kafilelerine saldrmaya, kurbanlk hayvanlarn ellerinden almaya
kalkmayn.
Ayrca, hac ve umre dnda, Allaha adandklarnn bir
belirtisi olarak boyunlarna iaretler taklarak sslenmi kurbanlklara da ayn ekilde saygl davrann!
Bir de, hem ticaret yaparak Rablerinin ltfedecei
nimetleri elde etmek ve hem de hac ibadetini yerine getirerek Onun rzasn kazanmak amacyla Kutsal
Kbeye gelen haclara kar bunlar bir zamanlar sizi
hacdan alkoymu dmanlarnz bile olsalar saygszlk etmeyin! Onlarn huzur ve gven iinde topraklarnzdan gemelerine izin verin. nk sizler, yeryznde
bar ve adaleti salamakla ykmlsnz. Kald ki, Allaha ibadeti simgeleyen sembollere onu tayan bir
kfir bile olsa sayg gstermelisiniz.
0 ? 
R "5A A '

Kbeyi ziyaret amacyla ihrama girdikten sonra
deniz av hari avlanmayn. Fakat hac ibadetlerini bitirip ihramdan ktnz zaman, Mekkedeki yasak blge dnda ve hayvanlarn etinden, derisinden vs. faydalanmak veya zararndan korunmak amacyla avlanabilirsiniz. Fakat srf zevk iin avlanmak doru deildir.
  ) x % &  ? ) `"   V  U q "T
U   x1 J

e )5 ,

176. Ey Peygamber! Senden, miras konusunda ek


aklama yapman istiyorlar. De ki: Allah, kelle
yani babas ve ocuu olmayan kii hakkndaki hkmn aklyor:
M   
= 6 @ A R B
a I Q   ) Q 
! / A : s 
Bu durumda olan bir kii, geride hi ocuk brakmadan lrse;
1-Tek bir kz kardei varsa, kz karde mirasn yarsn alr.
1 "  I@  1 :
)0    @ T
2-Kz kardein ocuk brakmadan lmesi hlinde
ise, tek varis olan erkek karde mirasn tamamn
alr.
& @ A R +
56 `  R
0   &  
yA y
5U

3-Eer len kiinin iki veya daha fazla kz kardei


varsa, onlar mirasn te ikisini paylarlar.
A R  %
'

I 6 J#
+
o y   ` CA
a I6 `
0 ! y 6 J

4-Eer miraslar erkek ve kz kardelerden oluursa, o zaman bir erkek iki kzn alaca pay alacak
ekilde miras aralarnda paylarlar.
 " T
 
8 1

+
0 A E

te Allah, adaletten ayrlp sapmamanz iin size


hkmlerini byle ayrntl olarak aklyor.
 
" !A(  k q o T

Unutmayn, Allah her eyi en mkemmel ekilde bilendir.


 & )
5. MDE SURES
Adn, Hz. sann gkten bir sofra indirmesi iin Allaha dua ettiini anlatan 112 ve 114. ayetlerde geen ve
sofra anlamna gelen mide kelimesinden almtr. Peygambere gnderilen en son surelerdendir. 120 ayettir.
L

Bir zamanlar Kbeyi ziyaret etmenize engel olduklar iin bu insanlara kar duyduunuz fke, sizi asla adaletsizlie sevk etmesin! Gemiten kaynaklanan
intikam duygularyla onlara saldrmaya, eziyet etmeye
kalkmayn! lh davet onlara ak ve net olarak ulancaya kadar da, Kbeyi haccetmelerine engel olmayn.
]  A  6  , 
) ,  " J
]A  6  ,  J
u
u ; 5

Rahman ve Rahim olan Allahn Adyla!


Beni yoktan var edip stn yeteneklerle donatan ve
kulluk greviyle yeryzne gnderen sonsuz efkat ve
merhamet sahibi yce Rabbimin adyla, Onun verdii
g ve yetkiye dayanarak ve yalnzca Onun adna okuyor, sylyorum:
0 ;,   R IU   1C(  @ 1  I 1
1. Ey iman edenler! Gerek Allah ile, gerek insanlarla
ve gerekse bizzat kendinizle yapm olduunuz antlamalar titizlikle yerine getirin!
@(  "T
!A  ]A 51  J 
 B A '
kA  G H "T
0  '

"56 =! )
, 6J!&
Aadaki nc ayette size bildirilecek olanlar
hari, etobur olmayan btn hayvanlarn eti size hell
klnmtr. Ancak hac veya umre iin ihramda bulun-

Ayrca, yeryznde zulm ve hakszl ortadan kaldrmak ve slmn hedefledii bar ve adalet sistemini
egemen klmak iin, kitleler hlinde rgtlenerek zalimlere kar ortak bir cephede birlein. Ahlk deerleri
yeniden ycelterek iyilikleri yaygnlatrma ve zulme
kar tek yumruk olarak ktlkleri engelleme konusunda birbirinizle yardmlan, gnah ilemek ve
dmanlklar krklemek amacyla yardmlamayn!
Allah yolunda mcadeleyi terk ettiiniz takdirde, mey97

dan ktlere kalr ve zulm, sistemleerek terr devletleri, mafyalar, eteler ve uluslararas su rgtleri hlinde insanln bana bir kbus gibi ker.


0 ;
; ,  ) 1)( q 

Bugn kfirler, dininizi yok edip sizi yeniden kfre


evirmekten mitlerini tamamen kesmilerdir. yleyse, onlardan korkup da hak urunda mcadeleyi brakmayn, fakat benden gelecek azaptan ve benim sevgimi kaybetmekten korkun!
 B!
!A  B
U 1" (T
 B
0 U 1 (v
J
l( k5( & ,6 "T
&&
" T
A & ` !
" T

O hlde, Allahtan gelen ilkeler dorultusunda hayata


yn vererek ktln her eidinden titizlikle saknn!
unu hi unutmayn ki, Allahn cezalandrmas ok etindir!
Eti yenilmesi haram klnan hayvanlara gelince:

5 !&  " T
!A  B   '
Q(  
G

F o :  I  1
( i )  "

Bugn, kyamete kadar hibir tadilat ve dzeltmeye


ihtiya brakmayacak mkemmel bir inan sistemi ortaya koyarak ve btn alara, kltrlere ve toplumlara
uyarlanabilecek temel prensipler belirleyerek dininizi
kemale erdirdim, bylece size vadettiim nimetimi
tamamladm ve sizin iin din olarak, bir tek Allaha
kulluk etme esasna dayanan ve btn Peygamberlerin
bir sancak gibi elden ele tayarak insanla teblii ettikleri inan sistemi olan slm seip beendim.
O hlde, bu ilh kanunlara smsk sarln ve size yasaklanan her eyden uzak durun! Ancak:
" !'(  H 
 R "* J
5 G H =
& i kR(  l &  R
6 x

3. Le, kan, domuz eti ve Allahtan bakas adna


kesilenler size haram klnmtr.
Le: slm usullere gre boazlanmadan lm olan
hayvandr. Ancak ekirge gibi bcek cinsinden kk
canllar ve devaml suda yaayan hayvanlar boazlanmadan lm olsalar bile le kapsamna girmezler.
Kan: Haram olan, akc kandr. Ete, dalaa, ciere sinmi olan kan ise helldir.
Domuz eti: Domuzun sadece eti deil, ya, kemii, ilii vb. dier btn uzuvlar da haramdr.
Allahtan bakas adna kesilenler: Allahtan baka bir
varlk adna kurban edilen hayvann eti yenmez. Ayn
ekilde, Allahn ad kasten terk edilerek yahut Onun
adyla olsa bile putlarn ve kendisine tapnlan dier varlklarn nnde kesilenleri yemek de haramdr.
1 w &  V &  ; U i U& 
o `  I !
 " 5 !`  J 8 %
( U

Her kim bir hastalk, zorlanma veya cidd bir alktan dolay aresiz kalr da, gnaha istekle ynelmeksizin bunlardan yemeye mecbur kalrsa, zaruret
miktarn amamak ve bakasnn hayatn tehlikeye drmemek artyla elbette gnah balanacaktr.
nk Allah ok balayc, ok merhametlidir.
Buraya kadar, haram olanlar sayld. imdi de:
 o '

8 !  " T
o V "0 @  o '
I  / 6 A % 1
*

]A  
S
U
=
Herhangi bir sebeple nefesi tkanp boularak, ok,
mzrak, kurun, sama ve benzeri av aletleri ile deil de;
odun, kaya ve benzeri bir eyle vurularak, yksek bir
yerden veya uurumdan derek, baka bir hayvan tarafndan ezilerek veya boynuzlanarak ve av iin eitilmemi aslan, kaplan, kurt, kpek, kartal gibi yrtc bir
hayvan tarafndan paralanarak ldrlen hayvanlar da le kapsamna girer. Ancak onlardan, canlar kmadan yetiip besmele ekerek boazladklarnz hari. Onlarn etinden yiyebilirsiniz.
Ayrca, eti yenen cinsten olsa ve kesilirken Allahn ad
anlsa bile, putlarn nnde kesilen hayvanlarn etlerini yemeniz ve bu tarz bir kesim yapmanz da haramdr.
J
 & %
 0 J
0 % R "T
; 5% 
Bir de, fal oklaryla ksmet aramanz size haram klnmtr. Mrikler nemli bir konuda karar verecekleri
zaman, zar veya zar yerine kullandklar fal oklaryla ksmet
ekerlerdi. Bu oklarn birinde Evet dierinde Hayr yazar, ncs de bo olurdu. Karar verecek kii torbaya elini sokar, bunlardan birini ekerdi. Evet karsa o ii yapar,
Hayr karsa yapmaz, bo karsa kartrp bir daha ekerdi. te Allah, bu uygulamay yasaklamtr. Demek ki,
yapacanz ilerde ilh vahyi rehber edinip akl ve tecrbeye dayanarak karar vermek yerine; falclk, cincilik, medyumluk, astroloji, khinlik gibi batl inanlarla hayatnz
ynlendirmeniz size yasaklanmtr. Ancak, eit derecede
meru iki ey bulunur da, aralarnda hibir akl seim
yapma imkn olmad zaman kura ekmek helldir.
te, btn bu haram klnanlar, kiiyi ve toplumu doru yoldan saptran zararl ve kt ilerdir.
O hlde, asl savamanz gereken ey, din adna veya
dinsizlik adna uydurulan hurafeler olacaktr. Zira:
U 1  `   (1C( 
0  a" :  i v R "T
[ 1 !

4. Ey Peygamber! Mminler sana, kendilerine neyin


hell klndn soruyorlar. De ki: Faydal, temiz ve
gzel olan her ey size hell klnmtr.


R 
& A  &   @ 6 & A ,  +
8( A T
 T %
 I&  A T
b " T
x "   5 &A 
!A 
"

" ` T
u Q !A  
Allahn size bahettii bilgi ve yetenek sayesinde
eitip yetitirdiiniz av kpei, taz, atmaca ve benzeri
av hayvanlarnn sizin iin yakalad hell cinsten
hayvanlarn etinden de yiyebilirsiniz. Yeter ki, onlar
avn zerine salarken Bismillah! diyerek Allahn adn ann. Ava balarken ektiiniz besmele de bunun iin
yeterlidir. Gnderdiiniz hayvan av ldrm bile olsa,
bu av le saylmaz, helldir. Av henz canlysa, onu besmele ekerek boazlamalsnz.


0 ;
 1(

%

Btn bunlar yaparken, Allahtan gelen emirleri uygulamakta son derece dikkatli davrann ve Ona kar
gelmekten titizlikle saknn! Unutmayn ki, Allah yeri ve
zaman geldiinde hesab abuk grendir.
u "T

 , p
 o '
 o '
o '
5T
0 8 !  " T
"T

  r  1C(   , p
!

"b @ 
5. Evet! Bugn, temiz ve gzel olan her ey size
hell klnmtr. Daha nce kendilerine Kitap verilmi olan Yahudi ve Hristiyanlarn yiyecekleri de size
helldir. Onlarn, Allahn adn anarak kesmi olduklar
eti hell olan hayvanlardan ve rettikleri btn temiz ve
hell yiyeceklerden yiyebilirsiniz. Ayn ekilde, sizin
yiyecekleriniz de onlara ve dier btn insanlara
helldir. Dolaysyla, yiyeceklerinizden onlara ikram
edebilir yahut satabilirsiniz. Allaha ve hiret gnne
inanmayan veya Allaha ortak koan kimselere gelince,
onlarn rettikleri meru yiyecekler hell olmakla birlikte, kestikleri hayvan yenmez.
98

A 8V  
"T
U X &   
5T
U=
& 
U= & 
  r  1C(    

ncesi bir n hazrlk olarak, abdest veya gusl (boy abdesti) yerine geer.
Btn bunlar bir zorluk, bir meakkat sanmayn:
!A  o , x! 
Q 5 & ,6 " 5 !  )  ! @  `" 1( 1 T
 "T
) 1( 1 
 ' 

A ,  "T
!A 
 "T
 T

( R %
U( =

 G H +
 : & 5 ! I
  : #
0 ) a IC( i 5  J +
Ayrca, gerek Mslmanlardan, gerekse sizden
nce Kitap verilen Hristiyan ve Yahudilerden Allahn
varlna ve birlie inanan, ahlkl, terbiyeli ve namuslu
kadnlar da, iffetinizi korumanz; yani onlarla evlilik d ilikilere tevessl etmemeniz ve metres hayat yaamamanz artyla evlilik bedeli olan mehirlerini verdiiniz takdirde onlarla evlenmeniz size
helldir. Fakat Mslman bir kadn, Yahudi veya Hristiyan bir erkekle evlenmemelidir. Zira Mslman bir kadnn gayrimslim bir aile ortamnda inancn muhafaza
etmesi ve ocuklarn slma gre yetitirmesi ok zordur.
Bu ayetlerin ortaya koyduu prensiplere uymak, sizin
imannzn bir gereidir. Unutmayn ki:
kR : Qb A &  
8 '
c 1(

(   T 1 
) ; R 
J
J
&1
i    a

Allah, bu emirleri vermekle sizi skntya sokmak istemez, ancak sizi madd ve manev kirlerden arndrp
tertemiz klmak ve size vermi olduu iman, salk, gzellik gibi nimetlerini tamamlamak ister ki, bylece
kredesiniz. Bunun iin:
 U ,&
"5A V I*
; C(  Q V y!( " T
!A  
b U ,p
Q(  "T
& ,6 ` 



C  " !A(  
)=
0 ;

7. Allahn size bahettii bunca nimetleri ve slm


kabul ettiiniz srada sizden alm olduu sz hatrlayn: Hani Peygambere ballk yemini verirken, ittik ve itaat ettik! diye Allaha sz vermitiniz. O
hlde, Allahtan gelen ilkeler dorultusunda yaayarak
ktlklerden titizlikle saknn! Unutmayn; Allah,
kalplerin iindeki btn gizli niyet ve dnceleri
bilmektedir.
Ktlklerden saknmak iin uymanz gereken en
nemli kural udur:
U   x1 J 
( V 6 ` U   1C(  @ 1  I1
V  U q "T
+
b % ;   I) @ q 
I
  V :  ) 
A & , &  G8( a 

0 ; b ; 5A
0  ) , J ] A 

Her kim Allahn hkmlerini reddederek iman edilmesi gereken ilke ve kurallar inkr ederse, btn yaptklar iyilikler boa gidecek ve hirette de o, kesinlikle hsrana urayacaktr!
mann en temel prensibi namaz, namazn n art da
abdesttir:
1 ) 1" T
: #
R A =
] " 5 &V IU   1C(  @ 1  I1
] " T
A %
H
" ] T
A #

sr   %
+
 R  & 
" T
0 8 ,T
6. Ey iman edenler! Namaz klmak istediiniz zaman, eer abdestli deilseniz, ellerinizi, yznz ve
dirseklere kadar kollarnz ykayn, sonra banz
slak elle svazlayarak mesh edin ve bileklere kadar
ayaklarnz ykayn. Fakat abdestli iken ayanza mest
veya mest gibi kaln orap giymiseniz, abdest alrken
onlar slak elle svazlayarak mesh etmeniz de ayak ykama yerine geer. Ancak bunun iin, abdest bozduktan
sonra mesti ayanzdan karmam olmanz gerekir.
Mest karld veya meshin sresi dolduu zaman, mestin hkm iptal olur ve aya ykamak gerekir. Bu ekilde
meshin sresi mukim iken en ok bir gn, yolculukta ise
gndr.
R 8 U #

"5 U`
0  @ p

8. Ey iman edenler! Allah iin geree ahitlik ederek adaleti titizlikle ayakta tutan kimseler olun! Bir
kii veya topluma kar duyduunuz fke, onlarla ilgili
vereceiniz kararlarda sizi adaletsizlie sevk etmesin!
Siz her zaman, herkese kar adil davrann! nk Allahn sevgisini kazanmak, yani iyilik ve takvaya ulamak iin en uygun olan davran, dmanlarnza kar
bile olsa adaletten zerre kadar ayrlmamaktr.
O hlde, Allahtan gelen ilkeler dorultusunda hayata yn vererek, ktlklerden titizlikle saknn! yi bilin
ki Allah, yaptnz her eyden haberdardr.
Adaletli davranmanz, bakalarndan ok size fayda
verecektir:
A &  U   1C(  
" !d(   #   F  "@  
) 
*  =

Eer cinsel iliki veya ehvetle meni boalmas sebebiyle boy abdesti gerektiren bir durumda, yani cnp
iseniz, namaz klmak, Kuran okumak ve Kbeyi tavaf
etmek iin tepeden trnaa ykanp guslederek tamamen temizlenmelisiniz. Ayrca, ay hli grmekte olan
kadnlar da namaz klmak ve Kbeyi tavaf etmek iin
hayzdan sonra temizlenip boy abdesti almaldrlar.
U ) '
I U
I ]
  A  ] I l  "5 U`
 %
 #
" 5 % &    I F"   T

9. Allah, iman edip doru ve yararl iler yapanlara sz vermitir: Onlar iin balanma ve muhteem
bir dl vardr: Cennet!
? / [ I  \ IU  1    C `  `  1C( 
"!
( x 

10. Hakikati inkr edip ayetlerimizi yalanlayanlara


gelince, onlar da cehennem halkdr ve sonsuza dek
orada kalacaklardr!
Allahn mminlere vaadi, yalnzca hirete ynelik de
deildir:
! I %
!A  
& ,6 ` U   1C(  @ 1  I1
"T
81 V " : " T
R "@ 1 ) 1
T
U "@ 1 ) 1
c U  X &  o ` 5 ! A R 
]A  
0 " ; M T
11. Ey iman edenler! Allahn size bahettii nimetini hatrlayn: Hani siz zayf ve aresiz durumdayken,
dmanlarnzdan bir grup size fenalk etmek istemiti de, Allah sizi onlarn errinden korumutu. Bu nimetin devam etmesini istiyorsanz, Allahtan gelen ilkeler dorultusunda hayata yn vererek ktln her e-

!),( ? ! & & 5 R  I )x


1)( 1" T
: #
Q0 U "T
R 8 ! p
 %
 "A R
Ama eer hasta veya yolculuk hlinde iken abdest
almanz veya gusletmeniz gerektii hlde, buna imkn
bulamam iseniz yahut hasta veya yolcu deilken tuvalet ihtiyacnz gidermi veya bir kadnla ar derecede ehvet uyandracak ekilde temasta bulunmu olur
da, abdest alacak veya ykanacak su bulamazsanz ya
da bulduunuz suyu kullanmanza bir engel varsa, o zaman yle teyemmm aln; temiz bir toprak veya ta,
kire, kum ve benzeri toprak cinsinden bir madde bulun
ve ellerinizi ona hafife srp rptktan sonra, onu yznze ve ellerinize kollarnza srn. Bu da namaz
99

0 & ! ;  1 ]  I EF 8  ) ,  @ " U ! U 1H R


Bu yzden onlarn arasna, ta Kyamet Gnne
kadar srecek bir kin ve dmanlk soktuk. Zaman
zaman Mslmanlar yok etme drtsyle bir araya gelseler bile, ok gemeden birbirlerine dp paralanacaklar. Ama sonunda:
, U= 1 6 ` &  
" @ [ 8 U1

idinden titizlikle saknn! Ve inananlar bakasna deil, yalnzca Allaha gvensinler.


Bakn, Allaha gvenen bir toplumun ne byk ltuflara nail olacan, Ona tevekkl etmeyip ahdini bozan bir
toplumun da bana neler geleceini grmek iin u iki
rnei dikkatle dinleyin:
0 8 !;( 6   k U @ " U Uy ,  o1
M (I
kIU(   y!( 
C a  ; )
12. Allah, srailoullar arasndan on iki nder
semi ve onlardan sz almt.
 "0 T
V
,  k6 ( 
" 5 &V
kA(
  "5 U ` Z  " 5 ! A =


Allah, yaptklar her eyi onlara Maher Gn haber verecektir.


O hlde, ilh kurtulu reetesine kulak verin:
 +
I ) V 
8 1 U
 `" #
   i "5 U` &  Gy( ` "T
 o : I1
5T

U A a
" T
 !
"T
U `   J
U %
"T
" 5 l V " : &  Z 
'
l
V 
J

@ 5   (x 
M @ 6 J
U #

Allah onlara demiti ki:


Gerek u ki, ben tm kudret ve azametimle zalimlerin karsnda, sizin yannzdaym! Fakat bunun iin
yapmanz gereken eyler var: Eer namaz gzelce klar, zekt verirseniz; btn elilerime iman eder, grevlerinde onlara yardmc olur ve mkfatn hirette
almak zere malnzdan, cannzdan fedakrlk ederek
Allaha gzel bir bor verirseniz, ben de bireysel ve
toplumsal hayatnzda her trl zulm, hakszl, ktl yok ederek gnahlarnz sileceim ve hirette
sizleri, iinden rmaklar aldayan cennet bahelerine yerletireceim!
U /  ) ,  ` & R
I
o l ) ; R "T
o!
8( %


5T
y( `   ,1
0G
15. Ey Tevrata ve ncile inandn iddia eden Kitap
Ehli! te size, elinizdeki Kitapta bulunan, fakat sizin
yzyllardan beri halktan gizleyip durduunuz birok
hkmleri size aka bildiren, bir ksmn da gerekli
grmedii iin yznze vurmayp affeden Son Elimiz
Muhammed, nihayet gelmi bulunuyor!
I ) V
*
8(  
+
  "`  #
5` 6 
Evet, Allahtan size aydnlatc bir nur ve apak bir
Kitap olan Kuran- Kerim gelmi bulunuyor!
 @"   #
] 
o 8
Q 6 l 8    

& A d
Q  @ ()1
 i1 v %
U
"!
 ?
] @" 1
)( @1 Q( 6  
;( 5% 

16. Allah bu Kitap sayesinde, honutluunu kazanmak isteyenleri bar, esenlik ve kurtulu yollarna ulatracak, inayet ve izniyle onlar inkr ve cehalet
karanlklardan kurtarp aydnla karacak ve dosdoru cennete gtren bir yola iletecektir.
lh rehberlikten yz evirenler ise, cehalet bataklnda bocalayp duracaklar. te bunun bir rnei olarak,
bir insana Peygamber bile olsa gereinden fazla
sevgi besleyip onu ar derecede yceltmenin, dindar
bir toplumu bile nasl yoldan kardna ibretle bakn:
"0 1   !
I V  1C(   ; ) ` 
%( &  : 

Artk iinizden her kim, btn bunlardan sonra


nankrce davranp inkr edecek olursa, kurtulua erme frsatn yakalamken gz gre gre doru yoldan
sapm demektir!
M !

" :U ,  "@ V y!( "@ E ; 6 & 8 R
V "@  A V UA , #

13. Fakat srailoullar, ilh nimeti ellerinin tersiyle


iterek davay terk ettiler. Biz de, szlerinden dndkleri iin onlar rahmetimizden uzaklatrarak lnetledik ve ilh yasalar gereince, hakikati idrak etme yeteneklerini krelterek kalplerini katlatrdk.
 R 1
QM (    & ` d '
Q( , l
%
6*
  " A T
yle ki, onlar kelimeleri yerinden oynatp anlamlarn deitirirler. Yani Yahudi din adamlar, Tevrat
ayetlerini yorumlarken szleri asl balamndan kopararak kasten arptrlar. Bu yzdendir ki, Peygamberler tarafndan kendilerine sk skya tembih edilen tlerden birounu gz ard ederek unutmulardr.
Z  J
"@ U v!A( V J @" U U I a ]A  A 

17. Allah, Meryem olu sa Mesihtir! diyenler,


hem Allah, hem de kulu ve elisi olan say inkr ederek
kesinlikle kfir olmulardr!
kR  Q  " 1   !
  / A &1 & R o V
%( &  / A @1 !  q 

0 ,!

&( #
J

Onlara de ki:
ayet Allah, Meryem olu sa Mesihi, annesini ve
hatta btn yeryzndekileri yok etmek isteseydi,
kim Ona engel olabilirdi?
/ A  
k q o ` ]A  

& %
0  I 1  A i1 0 & @ U !  J

lerinden pek az hari, onlarn srekli ihanet


ierisinde olduklarn grrsn.
U( %
1 
+
0 ? @" U
R
&  S

 1)( V

Ey slm davetisi! Sen her eye ramen onlar bala, kaba ve krc olma. Onlar rencide etmeden, tatl dille
ve hikmetli szlerle Rabbinin yoluna armaya devam
et. Onlarn densizliklerine de imdilik sabret. Hi kukusuz Allah, gzel davrananlar sever.
=
%
6 6 I V  1C(   
UR "@ V y!( 6C a I
u Q(    & ` d '

yle ya, gklerin, yerin ve onlar arasnda bulunan


her eyin hkmranl yalnzca Allaha aittir. O, dilediini diledii ekilde; ister sizi yaratt gibi bir ana
babadan, ister sada olduu gibi babasz, isterse de
dem gibi annesiz ve babasz yaratr. Hi kuku yok ki,
Allahn her eye gc yeter.
Fakat onlar tvbe edip uslanacaklar yerde, bakn neler sylyorlar:
 ! @ B
0 \s I 8 '
 IU   6 
= U
 V


14. Hz. sann tebli ettii inan sistemini deitirip


tannmaz hle getiren ve buna ramen, Biz sa Mesihin
yolundan giden Hristiyanlarz! diyenlerden de buna
benzer bir sz almtk. Ne var ki, onlar da kendilerine tembih edilen tlerden birounu gz ard ettiler.

18. Yahudiler ve Hristiyanlar, Bizler Allahn


oullar ve sevgili kullaryz. Dolaysyla, her ne yapar-

100

sak yapalm, Son Eliyi inkr etsek bile, kesinlikle cennete gireceiz! diyorlar.
 6 C  "T
 C , 1 " A R o V
0 A a &    "56 o  "0 T

21. O hlde, ey halkm! Allahn size vatan olarak


vadettii Filistin diyarndaki u kutsal topraklara girin ve Onun yardmyla oray fethedin! Sakn arkanz
dnp kamayn, yoksa dnyada da hirette de hsrana urarsnz!
I  1   V
 R M @ U #
@ A a
) 6  6  1 (8 #
 V @ !R(
]
 i1 ]5 '

Onlara de ki: yleyse Allah, sizi gnahlarnzdan


dolay niin cezalandryor? Kutsal kitabnzn bildirdiine gre nice bel ve musibetlere urayanlar sizler
deil misiniz? Baba oluna, sevgili sevgiliye byle azap
eder mi? Hayr, siz de Allahn yaratt dier insanlardan hi bir ayrcal olmayan sradan insanlarsnz.
0  I 1  C , 1  I 1 &    F 1

A a
 6  R @ U #
 i1

22. Ama onlar, Ey Musa! demilerdi, Sen de biliyorsun ki, orada son derece zorba ve acmasz bir halk
var! Onlar oradan kmadka, biz oraya asla girmeyeceiz! Ne zaman onlar kendiliklerinden kp giderlerse, ancak o zaman oraya gireriz!

V
 R 
! @ & A  
" , 6 R i1  1C(    v #

M 8 ! @ " A  A a
6  R & 5 A a
U(  X  "5 U` IA ` 5 R 
+
]A  8  H "T
23. Bunun zerine, Rablerinin azabndan korkan ve
Allahn iman ve ilim vererek nimet bahettii iki
adam kahramanca ileri atlp dediler ki:
Arkadalar! nkrclar silah ve say bakmndan bizden gl grnseler de, gs gse arpmada asla
karmzda duramazlar. nk Allah bizimle beraberdir.
O hlde, dmana tam cepheden hcum edin ve hi beklemedikleri noktadan, ehrin ana giri kapsndan saldrarak onlarn zerine kapdan girin. Size den grev
bu kadar. Bunu yaptnz, kapdan girdiniz mi, korkmayn. Artk kesinlikle siz galipsiniz. Eer gerekten
inanm iseniz, Allaha gvenin!
I  1   V
6 vI  ; R /  B
6 S
: R @ !R(  )   I@ A a
) 6  6
]

Gerek u ki, Allah lyk grdn balar, mstahak grdn de cezalandrr. Ve bunu, mutlak
adalet ve hikmet llerine gre yapar. lh ltfa nail
olmak isteyen ve bu yolda gereken abay harcayan her
kuluna hangi rka, hangi topluma ve hangi cemaate
mensup olursa olsun rahmet kaplarn sonuna kadar
aar. Zulm ve hakszl tercih edenleri ise, Peygamber
torunlar bile olsalar cezalandrr.

/ A  
G=( &  Q !  b & @ U !  J

& %
Unutmayn ki, gklerin, yerin ve ikisi arasnda bulunan her eyin mutlak hkmranl Allaha aittir
ve dn ancak Onadr. Hepiniz dnp dolap, eninde
sonunda Onun huzuruna varacaksnz.
 +
I ) V 
8 1 U
 `" #
 ;  o

 o : I1
    w R ]A  "T
5T
I ) ; R 1
I
c 1)( V k q o ` ]A  
 0 1C( 6 G(  "`  #
b C( 6 J G
(   6 #

19. Ey Tevrata ve ncile bal olduklarn iddia eden


Kitap Ehli! Hibir Peygamberin gnderilmedii ve
ilh vahyin bozulup unutulmaya yz tuttuu uzun bir
aradan sonra, ite size hakikati ak ve net olarak bildiren Elimiz Muhammed geldi. Allah size Son Eliyi
gnderdi ki, yarn maher gnnde hesaba ekilirken:
Bize herhangi bir mjdeci veya uyarc gelmemiti, nceki kitaplar ise zaten bozulmutu. Bu yzden hakikati bilemezdik! demeyesiniz. Artk byle bir mazeretiniz kalmad. te size ilh nimetleri mutulayan bir
mjdeleyici, hak ve hakikati tm aklyla ortaya koyan bir uyarc gelmi bulunuyor!
O hlde, hakikatin sesine kulak vermeli ve u anlamsz
inad brakarak Son Eliye ve Kurana iman etmelisiniz.
Aksi hlde, bir zamanlar sizi insanln nderleri yaparak
ycelten Allah, inkrnzdan dolay zillet ve perianla
mahkm edecektir. Zira Allah, diledii her eyi yapmaya kadirdir.
Bakn, gemite yaananlar bu gne nasl k tutuyor:
V
!R( o , #
!A  
 I! 8 6 " T
& ,6 ` V 1 Q(  ;  ]

 
" T

 ) V U@ :

24. Ama onlar hl direterek, Ey Musa, onlar orada


bulunduklar srece, biz o ehre asla girmeyeceiz.
Fakat ille de istiyorsan, sen ve Rabbin gidin ve onlarla
kendiniz savan, biz burada oturup bekleyeceiz!
dediler.
V
;(

  UU !  R
R ka( k%(  6 J / A  JI k6 ( 
+
  ; +

25. Bu kstaha davran karsnda Musa, znt ve


aresizlik iinde Ey Rabbim, gryorsun ki, benim
kendimden ve kardeimden baka hi kimseye szm gemiyor! O hlde, u isyankr insanlarla yollarmz ayr ya Rab! diye yalvard.
kR ! @ 5( 1 M U
+
V
,(  ! @" A     @ 6  R 
]  ; A 
  v R J
+
c ;(



26. Bunun zerine Allah Musaya, yleyse, krk yl


boyunca o topraklara girmek onlara yasaklanmtr.
Bu sre iinde llerde akn akn dolap duracaklar! Artk yoldan km toplum iin kendini zme! buyurdu.
" & : ) '
 o 8 ;5 R 6  V   V e   k U  8 6 "@ !A  o 

!  `  A  "T
A , #
&(  , ')  
+
X1 "  "T

20. Hani bir zamanlar Musa, halkna demiti ki:


Ey halkm! Allahn size gemite ltfedip bahettii nimetleri bir dnn; hani aranzdan Peygamberler karm, sizi zellikle Yusuf Peygamber zamannda yneticiler ve hkmdarlar yapm ve dnyada
baka hi kimseye vermedii dnya ve ahiret nimetlerini sizlere bahetmiti. te, bugn yine bu nimetlere
sahip olabilirsiniz.
I
A a
 
"` 
S
5` k5(   & ; )

J
V 1
 ] A    )J " T

  o 8 ; 51
V /0 U A 5 V J

V 0 aJ
;( 5 &   
+
o 8 ; 51 & 6 

27. Ey Muhammed! Onlara, yani kibir ve azgnlklar


yznden Allahn Elisini ldrmek iin frsat kollayan
Yahudilere ve masum bir cana kymay gze alan btn
zalimlere, demin Hbil ve Kbil adndaki iki olu arasnda geen u ibret verici yky hak ile, yani hak ve
hakikati ortaya koymak zere anlat: Hani onlar, Allaha
birer kurban sunmulard. Biri kurban kesmek, dieri
yetitirdii mahsullerden vermek zere adakta bulunmulard. Fakat birinin kurban kabul edilmi, dierininki

 1(

a 8 A ; U5R

101

ise geri evrilmiti. Zira Hbil en deerli hayvanlarndan birini kurban olarak sunarken, kardei Kbil, rk
ve dknt rnleri vermeye kalkmt.
Bunun zerine Kbil, kskanlk ve fkeye kaplarak
kardeine, Seni mutlaka ldreceim! dedi. Hbil
yle cevap verdi: Senin kurbannn kabul edilmeme
sebebi ben deilim ki, beni suluyorsun. Asl suu kendinde aramalsn. nk Allah, kalbi ktlkle dolu olduu hlde, gsteri amacyla ibadet edenlerin deil, ancak drst ve erdemlice bir hayat srerek irkin davranlardan uzak durmaya alan takva sahiplerinin
sunduu kurban kabul eder.

/ ! ) 1 


a kI6 ( /M A 5 V J
%

8  \ 6  I kU( A 5 ; 5 ) 1 k  B

Ama srailoullar, t ve uyarlar dinlemedi. Elilerimiz onlara, hakikati ortaya koyan nice mucizeler ve
apak belgeler getirmi olmalarna ramen, yine de
ilerinden biroklar, yeryznde azgnlk etmekten
ve cinayet ilemekten bir trl vazgemediler.
t ve uyarlarla uslanmayan bu gibi azgnlar, ancak
cezalarla durdurabilirsiniz:

kR , % 1 Q 

IA 5 ; 1  %
 
R
& 6
J
1  1C(  sIZ #

 "@ A #
@" 1
)( 1  ; I8 A = 1
0 J    U1 v a
33. Allaha ve dolaysyla, Elisine ve Mslmanlara
kar topyekn sava aanlarn ve terr, soygunculuk,
yol kesme, adam karma, rza tecavz gibi sular ileyerek yeryznde bozgunculuk karmaya alanlarn
cezas, iledikleri suun byklne gre yledir:
Eer bunlar sadece adam ldrm veya rza tecavz
etmilerse, en az ac ekecekleri ekilde ldrlmek,
hem adam ldrm, hem de mala veya rza tecavz etmilerse, ibret iin halka tehir edilmek zere aslarak
idam edilmek, eer adam ldrmemiler, sadece yol
kesip mal almlarsa el ve ayaklarnn aprazlama kesilmesi, bunlardan hibirini yapmayp, sadece terr havas estirerek insanlar tehdit edip korkutmularsa, hapse atlmak veya srgne gnderilmektir.
kR "@  ! 6 )
kR Za
"*
J
"@  / 
!d( 
C   a

&(  , 
+

28. Sen beni ldrmek iin bana el kaldrsan bile,


ben kendimi savunmakla beraber, seni ldrmek amacyla sana el kaldracak deilim! Ben seni ldrmek
deil, aksine diriltmek isterim. nk ben, lemlerin
Rabbi olan Allahtan korkarm!
 sIZ #

5 R / & k&(   I8  ) 1 (kI6 (
+
/  
M &(  d
?  T
M U

29. Bununla birlikte, eer beni ldrecek olursan dileim odur ki, hem benim gnahm hem de kendi
gnahn yklenip cehennem halkndan olasn! te,
zalimlerin cezas budur! O hlde kardeim, gel bu zulmden vazge!
 1(

 6 Q  B  R
i   8 ? R Q A 5 ; R Q !a( o 5V Q %

Bu, onlara bu dnyada peinen verilen bir rezilliktir. teki dnyada ise, onlar ok daha byk bir azap
beklemektedir.
"c !'(  H 
I& A R "M @ !A   ; ) o 8V     1C(  J

30. Ama btn bu uyarlara ramen, Kbilin gzn


kr eden kskanlk, ihtiras ve bencillik duygular, onu
tahrik ederek kardeini ldrmeye sevk etti ve sonunda onu ldrd de. Bylece, dnya ve hirette en
byk zarar ve hsrana urayanlardan oldu!
V Q0 !a( (
1
, 8 R
]I 5A 1 1 
81  H 
!` Q 1 G

 J kR

34. Ancak, siz onlar ele geirmeden nce pimanlk duyup tvbe eden ve kendiliklerinden teslim olanlar
bunun dndadr. Bunlar, kul haklaryla ilgili bir su ilememilerse, slm devletine kar iledikleri sulardan
dolay cezalandrlmazlar. Bilin ki, Allah ok balayc, ok merhametlidir.
Ancak byle kendiliinden teslim olan bir sulu, ahslara kar ilemi olduu suun cezasn ekmek zorundadr. Szgelimi, adam ldrm veya rza gemi ise ldrlr, mal gasp etmi veya mala zarar vermi ise tazminatn der, masum insanlar yaralam veya dayak
atm ise aynen ksas uygulanarak cezasn eker.
te hem bu sularn kkn kazmak, hem de dnya
ve hirette saadete ulamak iin:
Q( A !8(
kR( ): #
; U   1C(  @ 1  I1
A !
(  Q ! I F5 
A , 
A   "T

  8 ? R kM a(

(  U
P+
 F C : o y  ` Zx 
 R

31. lknce, cesedi ne yapacan bilemedi. Derken


Allah, kardeinin cesedini nasl gmeceini ona gstermek zere, topra eeleyen bir karga gnderdi.
Kbil, hayvancazn l bir kargay topraa gmdn
grnce, Vah, yazklar olsun bana! dedi, Ben u
karga kadar olup kardeimin cesedini gmemeyecek
kadar aciz miyim? O anda ne kadar aciz, ne kadar zavall bir durumda olduunu anlad. Derken, kalbinde bir
burukluk hissetti ve byk bir pimanlk duydu. Ama
artk i iten gemiti.
(I
kIU(  ]A  U 85` /
 %
P  o #
R  6 G
 6 o 5V  Q 6 o1
F %

35. Ey iman edenler! Allahtan gelen ilkeler dorultusunda hayatnza yn vererek, her trl ktlkten titizlikle saknn ve yaptnz iyiliklerle yetinmeyerek, sizi Ona yaklatracak daha gzel ve yararl davranlar
ortaya koymaya aln! Bunun iin, karnza kacak
her frsat, her imkn ganimet bilin! Onun sevgisini kazanmak iin trl sebepler, vesileler arayn ve Onun
yolunda malnzla ve cannzla mcadele ve cihd edin
ki, dnyada ve hirette kurtulua erebilesiniz! Bunun
iin asl yatrm hirete yapmal, dnyann gelip geici
gzelliklerine kaplp da, sizi bekleyen gerek hayat ihmal etmemelisiniz:
kR  "@   `   1C( 
 Q(  )5  !  Q ,  Q A y   ,!

&( #
J

R :! '  0 ,!
R
kR
! ' I& 6 T
o 5V & 6 T

U

U
&( #
J

0 ,!

&( #
32. te bunun iin, srailoullarna ve dolaysyla
size yle emrettik: Her kim, bir cana kymam veya yeryznde yol kesme, ekyalk, rza tecavz ve
benzeri fesat karmam bir insan haksz yere ldrecek olursa, adeta btn insanl ldrmtr. Kim
de cinayeti engelleyerek bir hayat kurtarrsa, adeta
btn insanl kurtarmtr.
I ) ; 
J kR /  ) , "@ U Gy( `  "
b U! 8   UA
  @" #

" !(
C  "@  " M @ U o 8 ;  & ! ;  1
C 

R % & 

102

36. Bu dnyann gelip geici nimetlerine tamah ederek btn insan ve ahlk deerleri reddeden, bylece,
bu deerlerin asl kayna ve varlk sebebi olan ilh mesaj inkr eden o zalimler, Dirili Gn azaptan kurtulmak iin yeryzndeki btn nimetleri ve bir o
kadarn fidye olarak verseler bile, bu onlardan asla
kabul edilmeyecektir. Onlarn hakk, can yakc bir
azaptr!
  #
#( 
" !;( 
C  "@   b @ U +
 i1 ) 1( 1
i ":  
U

hakszlk yapanlar cezalandrr, iman edip gzel ve yararl davran gsterenleri ise dllendirir. Unutma ki,
Allah her eye kdirdir.
Bunun iin, zalimlere kar mcadeleye devam et:
6Z 1 J
 kR  

  @ 1  I1
U  I V  1C(      T
1  1C(  /
%
A  
&  :  1C(  "   M @  A V  X  " @" : R 

&   ; C T
0   1 " *
1( a

41. Ey anl Peygamber! Kalben inanmadklar


hlde srf sizi kandrmak iin azlaryla Biz de inanyoruz! diyen fakat ortaya koyduklar hayat tarzyla
slm inkr eden ikiyzllerden ve onlara akl hocal yapan Yahudilerden Allahn ayetlerini inkr etmekte birbirleriyle deta yara girenlerin yaptklar,
sakn seni zp de mitsizlie ve ylgnla drmesin!
Onlar doru sze tahamml edemezken, her trl yalana kulak verirler. Sana deer vermedikleri iin yanna gelmeye bile tenezzl etmeyen dier kfirlerin grlerini dikkate alr, onlarn szlerini dinler ve onlar
adna casusluk faaliyeti yrtrler.
 R 1
QM ( , l
 ) ,  " A T

37. Cehenneme atldklarnda, can havliyle ateten


kmak isteyecekler, fakat oradan asla kamayacaklar. nk onlarn hakk, srekli bir azaptr!
te, hem sizi bu korkun azaptan kurtaracak, hem de
mal ve can gvenliinizi garanti altna alacak gzel bir
vesile:
6 8 %
R V 


Z 1Z(  
0   JT

` &  IZ #
& @ 1 ) 1 I, V
%
%
" !T( '

38. Ey iman edenler! Hrszlk edenlerin ister erkek ister kadn olsun iledikleri bu irkin sua karlk Allah tarafndan ibret verici ve caydrc bir ceza
olarak sa ellerini bilekten kesin! Agzllk ederek
bakasnn hakkna saldran soyguncular, hrszlar ancak bu ekilde caydrabilirsiniz. O hlde, sakn bu hkm
uygulama konusunda zalimlere acmanz tutmasn.
Unutmayn ki, Allah hem sizden ok daha merhametli ve
adildir, hem de sonsuz kudret ve hikmet sahibidir.
Ancak, bu tr ar cezalarn uygulanabilmesi iin;
slm eitim srecinin tm aamalarndan gemi,
sosyal adalet ve refahn tam olarak saland bir toplumda,
Akl banda ve ergenlik ana girmi bir ykmlnn,
Ar yoksulluk, delilik, hastalk gibi geerli bir mazereti olmakszn,
Belirli bir miktarn zerindeki mal,
Muhafaza edildii yerden,
Gizlice ald,
Kesin olarak ispatlanm olmaldr.
Bu artlardan biri veya birka bulunmad takdirde,
hrsza el kesme cezasndan daha kk bir ceza verilir.
) ,  
" !'(  H 
Q0 !A 
 R A ? Q( & A }
 & R
5 1 

Verdikleri sze bal kalmaz, kelimeleri eip bkerek


ilerine gelecek ekilde yorumlarlar. Ayrca, Kutsal Kitaptaki szlerin anlamlarn kasten arptarak deitirirler.

R C : "5!( r ;  1
0 C 'R  X  " C i

Kurann hakemliine bavurmak isteyenlere, Size


u hkm verilirse onu kabul edin, arzu ve beklentilerinize uygun bir fetva verilmezse uzak durun! diye
tembih ederler.
0 ! q 
  Q  / A & A R Q 5 U 5R 
 1 

Ve bu davranlarnn doal sonucu olarak, cezay hak


etmi olurlar: Allah kimi cezaya mstahak grmse,
artk onun kurtulmas iin Allaha kar hibir ey yapamazsn.
I
kR "@  Za
kR "@  "0 @  A V  @ 1 
 a
 1 "  1C(  / [  \
J
! 6 )
" !d( 
C 

te bunlar, kalplerini Allahn arndrmaya layk


grmedii kimselerdir. Onlarn hakk bu dnyada
zillet ve alaklk, ahirette ise byk bir azaptr!
A 
& 
 `  C T
B
0 %A

39. Ama kim yapt hakszlktan sonra tvbe eder


de, gc yettiince hatasn telfi etmeye alr ve hayatnda tertemiz bir sayfa aarak kendisini dzeltirse,
elbette Allah onun tvbesini kabul edecektir. nk
Allah ok balayc, ok merhametlidir.
Yakalanmadan nce kendiliinden teslim olan hrsza
el kesme cezas verilmez. Yakalandktan sonra tvbe
eden hrsza gelince; Allah katnda gnah balansa bile, mahkemenin verecei cezadan kurtulamaz. nk Allahtan baka hi kimse, onun gerekten tvbe edip etmediini ve tvbesinde samim olup olmadn bilemez.
Ey insanolu! Yce Rabbinin ilim, hikmet ve adaletine
gven:
/ A  Q  
0  I 1 &    F 1  I 1  C , 1 J
" A , "
& %

'R sr #
I  R
0 ! q  E
  @" U ! "T
 , " M @ U
1 A R "@ U
42. Onlar doru szden holanmaz, her trl yalana
kulak verirler. Haram yemeye de pek dkndrler.
Eer bu tr insanlar, aralarnda hakemlik etmen iin sana gelirlerse serbestsin; ister aralarnda hkm ver,
ister onlar kendi balarna brak. Eer haklarnda
hkmetmekten kanarak onlardan yz evirirsen, sana hibir ekilde zarar veremezler. Yani bu yzden
gnaha girmi olmazsn.
'
'R B
(%
1 
+

&T

; &  S
0 % ;   "@ U ! "T
Fakat aralarnda hkmedecein zaman, adaletle
hkm ver! Kukusuz Allah, adil davrananlar sever.
Geri bu Yahudiler, hibir zaman Allahn hkmne
boyun emeye yanamazlar:

 1)( V k q o ` ]A  

40. Bilmez misin ki, gklerin ve yerin hkmranl yalnzca Allaha aittir? O lyk grdn cezalandrr, mstahak grdn de balar. Bunu da,
mutlak adalet ve hikmet llerine gre yapar. Zulm ve
103

" : ) U / 6 & T
I /0  ) ,   5 1 " 
" T '
!`
1
@ !R( 1 5
I
+
c U(  X &   / [  \
43. inde Allahn hkmleri bulunan Tevrat ellerinde dururken, nasl oluyor da, kendi rklar dnda
bir Peygamber kabul etmedikleri hlde, arzularna uygun bir fetva vermeni umarak senin hkmne bavuruyorlar, sonra hem Kurann hem Tevratn ortak
hkm olan kararndan yz eviriyorlar? Aslnda bunlar, kendi kitaplar olan Tevrata dahi inanmyorlar!
Tevrat, her ne kadar Yahudiler tarafndan tahrifata
uram ve baz blmleri deitirilmi olsa da, aslen
hak olan bir kitaptr:
@  " T
U Z 6  I6
1 M 6 ) : @ !R( 1 5
 1C( A  & A
 1C(  ! 8 U

x( 6J
  Q 1) 1 +
 &  V) =
): 1 5
 *
 U !
6 ) : Q !R( o!
 
;( 5 & A  d
+

Ve ona, Rablerinin emrine saygyla balanan o takva


sahipleri iin bir yol gsterici ve bir t olmak zere, kendisinden nceki Tevrat tasdik eden ve ierisinde hidayet ve aydnlk bulunan ncili verdik.
1 "  Q0 !R( 
!
/ [ I  \R 
Z 6  I&  "T
Z 6  I&  o!
o :" T
x( 6J

;
 " :

47. O hlde ncile iman edenler, uydurduklar hurafelere deil, Allahn onda indirdiklerine gre hkmetsinler. ncil ve Tevrat, uradklar tahrifata ramen
Allahn varln, birliini ve Son Eliye imann gerekliliini aka ortaya koyar. Her kim Allahn indirdikleriyle hkmetmeyecek olursa, ite onlar doru yoldan
sapan fsklarn ta kendileridir!
Fakat Allahn hkm, yalnzca Tevrat ve ncilden de
ibaret deildir:
 &  V) =    
Q !A  U & !@ 
5T
   Q 1) 1 +
 / !  IU  Z 6
5T

 5

M I) @ q Q !A  6 ` 

&   8 'J ! 6    :
5`  d
44. Gerek u ki, iinde hikmet dolu tler, hidayet
ve aydnlatc nur bulunan Tevrat biz indirdik. Nitekim Musadan sonra gnderilen ve Allaha itenlikle boyun emi olan Peygamberler, Yahudiler arasnda
onunla hkmederlerdi. Ayrca, kendilerini Allaha
adam olan adil yneticiler, yani Rabbanler ve limler
de ona gre hkm verirlerdi. nk onlar, Allahn kitabn renmek, retmek ve uygulamak suretiyle koruyup gzetmekle grevliydiler ve tm hl ve hareketleriyle onun hak bir kitap olduuna tanklk eden hakikat ahitleri idiler.
 i v R
1 "  0 v!A( V U & k
 J  a
I&  "T
( 1   w 
U
 " : / [ I  \R 
 R T
Z 6
yleyse insanlardan deil, yalnzca benden korkun! Benim gerek Tevrat, gerek ncil ve gerekse
Kurandaki ayetlerimi, zellikle de Son Eliyi mjdeleyen Tevrat ayetlerini servet, makam, an, hret gibi
basit menfaatlerle deimeyin! Unutmayn ki, her kim
Allahn egemenlik yetkisini reddederek Onun indirdikleriyle hkmetmez ve doruyu eriyi, iyiyi kty
belirleme konusunda ilh lleri kendisine rehber
edinmez ise, ite onlar kfirlerin ta kendileridir!

+

 I@ !R( "@ !A  U 85`
6J
, 
J
6J
 U
*  U
,   +

48. Ey Muhammed! Sana da, daha nceki kutsal kitaplar tasdik eden ve tahrif edilmi, arptlm hkmlerini dzelterek onlar hurafelerden ayklayan bir
denetleyici olarak, hak ve hakikati ortaya koyan ve
dorunun, gerein ta kendisi olan bu Kitab hak ile indirdik.
'R
I &  ": I : 8 5  J 
0    #
Z 6  I&  "@ U ! "T
yleyse, onlarn arasnda Allahn bu Kitapta indirdikleriyle hkmet! Sakn sana gelen hakikati brakp da, haktan sapanlarn arzu ve heveslerine uyma!
unu bil ki:
A , x  
U UA , #

T
 I q   0 #
o T
 ' )
"  T
@ U   q "T

!  I kR( "` A 8!

R "T
0 G i; 8 5

Biz btn Peygamberleri ve mmetlerini ayn inan
ve ahlk kurallar etrafnda birleen bir tek mmet yaptk. Ancak ayrntl hukuk kurallar konusunda her biriniz iin farkl bir yol ve yntem belirledik. Eer Allah
dileseydi, btn mmetlere ayn eriat emrederek hepinizi tek tip bir toplum yapabilirdi. Fakat sizlere
verdii farkl imknlar, yetenekler, eilimler, nimetler
ve bellar erevesinde sizi imtihan etmek iin her
mmete, kendi ihtiyalarna, ortam ve artlarna ve kltrel geliimine uygun farkl bir eriat, farkl bir hukuk
sistemi belirledi.
O hlde, dosdoru hkmleri iinde barndran bu
Son Kitabn nda, en gzel toplumu oluturmaya aln! nkrclarn aldatc propagandalarna kulak asmadan, kendi yolunuzda kararllkla ilerleyin. En iyiyi, en
gzeli ortaya koymak iin alarak, hayrl ilerde birbirinizle yarn.
[ 8 U! R ,!
, #
A 5 i Q !R( "5 U` &  "T
*
]
"T
&( #
 


Q0  @ `  R Q(  = )
 & R 
 x *  %
0 = V
  %
J
45. Biz Yahudiler iin ve dolaysyla sizin iin de
cinayet ve yaralamalarla ilgili olarak Tevratta u hkmleri yazdk: Cana karlk can, gze gz, buruna
burun, kulaa kulak, die di ve dier yaralamalarda
benzer ekilde ksas yaplacaktr. Ancak kim suluyu affedip ksas hakkndan vazgeerse, bu da onun gnahlarnn balanmas iin bir kefaret olacaktr.
 " : / [ I  \R 
1 " 
  & d
Z 6  I&  "T

Dikkat edin, bunlar Allahn hkmleridir. Her kim


Allahn indirdikleriyle hkmetmeyecek olursa, ite
onlar zalimlerin ta kendileridir!
Fakat Allahn hkm, yalnzca Tevrattan ibaret deildir:
I
  Q 1) 1 +
 &  V) =  " 1   ] %!
,(  ": 
] A  U ! V
u 1 5

Unutmayn ki, hepiniz eninde sonunda Allahn huzuruna varacaksnz. O zaman Allah, anlamazla
dtnz her konuda aranzda hkmn verecektir.
'
 U 5  1 " : C '" : I : 8 5  J 
Z 6  I&  "@ U ! "T

46. Derken o Peygamberlerin izleri zerinde, kendisinden nceki Tevrat onaylayan ve arptlan hkmlerini dzelterek onu tahrifat ve hurafelerden arndran Meryem olu say gnderdik.

/0 ! 
Z 6  I
,
49. Evet, hangi dinden, hangi rktan olurlarsa olsunlar, onlarn arasnda Allahn indirdikleriyle hkmet,
104

sakn onlarn heveslerine uyma! Allahn sana indirdiklerinin bir ksmndan bile seni saptrmamalar
iin, onlara kar son derece dikkatli ol.
  Gy( ` " 0 @  6

) 1( 1 & 6 " A R    R
U
,8  "@ 8 !=( 1 

Fakat Allah, ok gemeden kfirleri hezimete uratarak size vadettii zaferi nasip edecek yahut katndan mnafklarn plnlarn boa karacak bir emir
gnderecektir. te o zaman mnafklar, yreklerinde
Allaha ve mminlere kar irkin dnceler besledikleri ve kfirleri kendilerine dost ve yardmc edindikleri
iin byk bir pimanlk duyacaklar.
, &  "@ 6 @*" 6 & 1@ ) #
;1
"0 T
 & %

V  1C(  JI \X I : IU   1C( 


;


Eer btn bu uyarlara ramen yine de Allahn Kitabndan yz evirecek olurlarsa, bil ki Allah, baz gnahlar sebebiyle onlar bu ekilde cezalandrmak istiyor. Unutma ki, insanlardan birou yoldan kmlardr.
Kurann rehberliinden uzaklald takdirde insanln bana neler geleceini onlar bilmiyorlar m?
c U V 1 &  ; T '
   %
'  0 F 81 ! A : x  " T

R

 1(


a 8 ? R "@  &  B 8 '


53. Allah ve Elisine tam bir gvenle iman edenler
ise, savata esir ettikleri kfirlere, mnafklar gstererek, Sizin yannzda olacaklarna dair var gleriyle
Allaha yemin edenler bunlar myd? Bakn, nasl da
btn beklentileri ve gayretleri boa gitti de, rezil olup
hsrana uradlar! diyecekler.
U )  1  U   1C(  @ 1  I1
"@ 8 1   ;
k  1 %
R Q( U 1"  (T
] A  Z  +
U(  X & ] A   I Q 6 8 1
J 
o!
8(
kR( ) : x 1 b 1( R T
" !A( 

o ER /  " 0 JI   R i1
0  I 1  Q !( X1 


50. Yoksa onlar, slm ncesi cahiliye dneminin


hak hukuk tanmayan kanun ve hkmlerini mi hayata
egemen klmak istiyorlar? Allahn yegne Rab ve tek
lh olduu gereinin yok sayld, vahyin hayata
hkimiyet hakknn kaldrld, bunun sonucunda uluslararas ilikilerde adalet yerine menfaatlerin l alnd, glnn ayn zamanda hakl sayld, bir yanda
lks ve israf hkm srerken, br yanda bebeklerin alktan ld, dnyadaki btn a ve yoksul insanlar
yzlerce kez zengin edebilecek para ve emek harcanarak
retilen bombalarn canl yayn eliinde masum ocuklarn bana yadrld, yeryz nimetlerinin yzde
seksenine yzde yirmilik bir aznln el koyduu, alkol,
uyuturucu ve fuhu bataklnda nesillerin yok edildii
bir dnya dzeni mi istiyorlar? Hlbuki yrekten inanan bir toplum iin, Allahtan daha iyi kim hkm
verebilir? nsanl kana bulayan komnizm, faizm gibi
batl ideolojiler mi? Yoksa insan vah bir canavara dntren kapitalizm mi? Ya da yzyllarca insanla kan
kusturan, ilim adamlarn hakl olarak Allah ve din
dman yapan Yahudilik, Hristiyanlk, Budizm ve benzeri asli hviyetini kaybetmi szde ilh dinler mi?
Yahut zerinde slm etiketini tad hlde
Kurandan fersah fersah uzaklaarak hurafeler yna
dnm olan u atalar dini mi? Elbette hibiri! O
hlde:
 ! @ C i 5  J U   1C(  @ 1  I1

= U
, e I!  I
0 ,  I!  @" E
@ )  ; 1 J 
U "@  5 1 
&(  d
+
" 0 @ U Q 6  R "T
51. Ey iman edenler! Yukarda sz edilen batl ideolojilerin mimarlarn, yani Yahudileri ve Hristiyanlar
samim ve gvenilecek bir dost, sz dinlenecek bir ynetici, himayesine snlacak bir koruyucu, ibirlii yaplacak bir mttefik, ksaca veli edinmeyin! Unutmayn ki,
onlar ancak birbirlerinin dostlardr. inizden her
kim onlar dost edinecek olursa, o da onlardandr.
nk Allah, kfirlerle byle sk fk ilikiler iinde olan
zalimleri doru yola iletmez.
I i6 ;  1 "@!
0  I U8 !=(  ]
1
  "@  A V kR(  1C(  w R
R(  
%

54. Ey iman edenler! inizden her kim dininden


dnecek olursa, Allah onlar tarih sahnesinden silip
yerlerine yle bir toplum getirir ki, Allah onlar sever, onlar da Allah severler. nananlara kar ok
merhametli ve alakgnll, kfirlere kar da son derece ahsiyetli ve onurludurlar. Kurann ortaya koyduu hayat sistemini yeryznde hkim klmak iin Allah yolunda mallaryla ve canlaryla cihd ederler. Bu
yolda karlarna kabilecek hibir engel onlar durduramaz. nk onlar, hi kimsenin knamasndan, tehdit ve ikencesinden korkmazlar. Yalnzca Rablerinin
rzasn kazanmak amacyla, emin ve kararl admlarla
hedefe doru yrrler.
te bu Allahn ltfudur, onu lyk grdne
baheder. lh ltfa nail olmak isteyen ve bu yolda gereken abay harcayan her kuluna rahmet kaplarn sonuna kadar aar. yleyse, gzel davranlar gstererek
Onun ltfuna lyk kullar olmaya aln. Unutmayn ki,
Allahn ltuf ve merhameti snrszdr, O her eyi bilendir.
!  & 6
!&
` Z   X 1 A =
" T
;( 1  1C(  U   1C(  Q 

, ` " :

55. Sizin yardmcnz, koruyucunuz ve gerek dostunuz kfirler ve mnafklar deil, ancak Allahtr, Onun
Elisidir ve tam bir teslimiyetle Allaha boyun eerek
namazlarn klan, zektlarn veren mminlerdir.
c 8   F " : 
Z'
5 1 
 R U   1C(  Q 


kIR( 
I ]A  8 = ! R ) (U    5   k   1 
]%
, R

56. Her kim Allah, Elisini ve mminleri kendisine dost edinirse, ona mjdeler olsun! nk hak ile batln mcadelesinde stn gelecek olanlar, kesinlikle
Allahn tarafnda yer alanlardr!
O hlde:
U 1 (C i  1C(  C i 5  J U   1C(  @ 1  I1
 1C(     8 ,  Z : "T

52. Kalplerinde hastalk olan u mnafklarn,


Kfirlerin gnn birinde galip gelmeyecei ne malum?
yisi mi, biz imdiden tedbirimizi alalm. Zira bamza
bir bel gelmesinden korkuyoruz! diyerek kfirlere
irin gzkmek iin rpndklarn, hep onlara yneldiklerini grrsn.

57. Ey iman edenler! Sizden nce kendilerine Kitap verilmi olan Yahudi ve Hristiyanlardan, dininizle
alay edip elenenleri ve ilh vahiy gereini tmyle
inkr eden dier mrik ve kfirleri kendinize ynetici,
koruyucu, yardmc, dost ve mttefik, yani veli edinmeyin! Ve bu Kitaba gerekten inanyorsanz, zalimlerle

0 (  6 "@ %
+
6

" T
A 8V  
U(  X  "5 U` 
+
; M I!   T
5T
  r

105

ayn cephede yer almama konusunda Allaha kar gelmekten titizlikle saknn!
te kfirlerin, kutsal deerlerinizi nasl tahkir ettiini
gsteren arpc bir rnek:
] " 5 16
A ; ,1 J V "@ 6  /   0 8 ,  Z : :C i A =

64. Yahudilerden bazlar, Allahn eli skdr. Nimet ve ltfunu kullarna vermek istemez. Allah muhta
kullarna vermiyorsa, biz ne diye verelim? Ayrca, eer
siz Mslmanlar doru yolda olsaydnz, Allah gc ve
zenginlii bize deil, size verirdi. Baksanza, sizi yoksulluk iinde kvrandrp duruyor. u hlde, Allah ya kendi
yolundaki siz sevgili kullarna cimrilik ediyor, ya da siz
doru yolda deilsiniz. dediler. Bu szlere itiraz etmeyen dier Yahudiler de ayn iddiaya itirak etmi oldular.
Allah hakknda arpk anlaylarndan ve bu szlerinden dolay, kendi elleri baland ve cimrilik, korkaklk, alaklk deimez karakterleri oldu. Bylece, ilh
nimetlerden mahrum braklarak Allah tarafndan lnetlendiler.
%
0  I 1
!`  U1 
8 ) 1 o 
* 5p

58. Ezan okuyup insanlar namaza ardnz zaman, onunla alay edip elenirler. slmn en nemli
sembollerinden biri olan ezandan rahatszlk duyar, onu
susturmak iin ellerinden geleni yaparlar. nk onlar,
akllarn kullanmayan bir toplumdur.
I
 U  J  IU  ; & U o : 
 Z 6 I  U ! Z 6 I 
 o : I1 o V
5T
8V

;
R "` ` o*

59. Yahudi ve Hristiyanlara de ki: Ey Kitap Ehli! Sizin bize dmanlk etmenizin sebebi, Allaha gereince iman etmemiz, bize ve bizden nce indirilen btn
vahiylere inanmamz ve sizin pek ounuz yoldan
km kimseler olmasndan baka nedir ki?
[ 8 6 o : o V
o , #
0 ) U  y /  "    T
Q !A  S
E
Q U ,   
H 

  q / [ I  \
I
 o l 6 T
U i @ "  ;  U
0 H  ) 8   1

Oysa Allah iin cimrilik asla sz konusu olamaz. Bilakis, elleri alabildiince aktr. Kudret ve cmertliinin snr yoktur. Ltuf ve nimetlerini ilim ve hikmetine
uygun olarak, diledii kimselere diledii ekilde verir.
Bazen azl kfirleri nimetlere boarken, en sevdii kullarn bel ve musibetlere uratabilir. Zira bu dnya imtihan yeridir, iyilik ve ktlklerin tam karlnn verilecei yer ise hirettir. Ama madd g ve zenginlikten
baka deer ls tanmayan kfirler, birtakm dnyevi
nimetlere sahip olmalarn, kendilerinin doru yolda olduunun kant sayarlar. Hlbuki herhangi bir kii veya
toplumun doru yolda olduunu belirlemek iin, onlarn
dnyada sahip olduklar g ve zenginlie deil; doruluk, erdemlilik, adalet gibi stn ahlk deerlere ne derece bal olduklarna bakmak gerekir. Kald ki, Allah,
yeryznde ilh adaleti egemen klmak iin varn younu feda eden mminlere, etin bir mcadele sonunda bu dnyada g ve zenginlik de bahedecektir.
/   / ! Z 6 I "@ U Gy( ` ) 1( 
0   `  6 ! F p

o!
8( %

60. Szlerine devamla de ki: Demek bunlara iman ettik diye bizi suluyorsunuz, yle mi? Peki, Allah katnda
bundan daha ar bir cezay kimlerin hak ettiini size
bildireyim mi? Onlar, kendileriyle vnerek izinden yrdnz atalarnzdr. Yani, isyankrlklarndan dolay
Allahn lnetledii, Peygamberleri ldrdkleri iin
gazap ettii, szlerinden caydklar iin ahlk kntye uratp doyumsuz maymunlara ve tepeden trnaa
pislie batm domuzlara dntrd ve bylece,
Allahn buyruklarna bakaldran azgn ynetimlere, yani ttlara kul kle yapt kimselerdir!
te, ilh llere gre en kt yerde bulunanlar ve
doru yoldan en ok sapm olanlar bunlardr.
  A a ) V  U  I V "` sr #
I
&  " A 
Q0 (  #
 a ) V ":   T

Rabbinden sana indirilen u muhteem ayetler, onlardan birounun azgnlk ve kfirliini artracaktr. Fakat onlardan korkmayn. ster Yahudi veya Hristiyan ister mrik olsun, kfirler kendi aralarnda gerek
bir birlik oluturamazlar. Zira belirlemi olduumuz yasalar gereince:

 A   6 )V  I& A ` 0 & ! ;  1 ]  I EF 8 ) ,  @ " U ! U !; 

& 5 T 1 6 `

61. Yahudiler sizin yannza geldikleri zaman, Biz


de inanyoruz! derler. Oysa yannza girerken inkrc
olarak girmi ve yine inkrc olarak kmlardr.
Fakat Allah, kalplerinde neler gizlediklerini ok iyi
bilmektedir!
te, inkrclklarnn sonucu olarak:
" @ A `

0 %
[ 8  B
1 "@ U Gy( `  
) ,  " J
kR  
%

1 J 
 1)( %

0  %
R J kR , % 1 *
: p
 &  S

Onlarn arasna, ta Kyamete kadar srecek dmanlk ve nefret koyduk. Ne zaman Mslmanlara
kar dmanlklar depreir de bir sava atei tututurmaya kalksalar, Allah onu sndrecek ve heveslerini kursaklarnda brakarak onlar birbirlerine drp darmadan edecektir. Fakat yine de akllanmayacak, yeryznde srekli bozgunculuk, fitne ve fesat karmaya alacaklar. Allah ise, fesat karanlar
sevmez. Sevmedii iin de bellarn verir.
Ama tvbe edip kurtulmak iin, hl ellerinde frsat
var:
@"
!  @" U 6  T
  ; U  

U #
":UA aJ
 o : 
5T

A & ,1 6 `

62. lerinden pek ounun, gnah ilemekte,


dmanlk etmekte ve haram yemekte birbirleriyle
yartklarn grrsn. Ne kt iler yapyorlar!
! 6    @! @ " U1 J 
" @ A ` " J

0 %
[ 8  B
" @  V   8 'J
, U= 1 6 `

63. Peki, balarndaki din limleri ve hahamlarn,


onlar gnahkrca sz sylemekten ve haram yemekten alkoymalar gerekmez miydi? Fakat onlar,
grevlerini yerine getirmediler. Ktlk karsnda susarak onu desteklediler. Yaptklar ey ne ktdr! O kadar ki:
e  V &  U ,  @" 1
) 1  ! @ B
( B A H 0  A F  
 V
)1

"!
,( U

65. ayet Kitap Ehli diye bilinen Yahudi ve Hristiyanlar, Allaha ve btn elilerine gereince iman etmi ve
azgnlktan, isyankrlktan saknp korunmu olsalard,
u ana kadar iledikleri btn gnahlarn balar ve
106

kendilerini nimetlerle dolu cennet bahelerine yerletirirdik.


x( 6J
  V @" 6 
"@ V R  A ` J "@  ! @"  Z 6 I o!
1 5

ve hiret gnne gereince inanmak ve ilh prensiplerin ortaya koyduu biimde yararl ve gzel davranlar
ortaya koymaktr. Nitekim:
(I
kIU(   y!( 6C a ; )
o1
0 v
 ! @" IU A

I "@ U Gy( ` 0 ) =
c A & ,1 

 
B
5;   @" U "0 @ A #

70. Gndereceimiz her kitaba ve Eliye iman edeceklerine dair srailoullarndan kesin bir sz alm ve
onlara nice Peygamberler gndermitik.

" : #
I & A `
A 5 ; 1  ;1( R  C `  ;1( R "*@ %
6 I @ J & 

66. Evet, eer onlar Tevrat, ncili ve Rableri tarafndan kendilerine gnderilen bu son ilahi vahyi itenlikle kabullenip hayatn her alannda uygulam olsalard, onlar tepeden trnaa nimetlere boardk. Bylece, stlerinden yaan ve ayaklarnn altndan yetien
nimetlerden yerlerdi. Yerst ve yeralt servetlerinden
istifade ederek, refah ve huzur iinde yaarlard. Geri
ilerinde, arlktan uzak, ll ve dengeli insanlar
da yok deil; fakat ounluu, o kadar kt iler yapyorlar ki!
O hlde, Mslmanlara byk bir grev dyor:

  @ 1  I1
Q0 5  
B
F A  & R o ,   " /0   / ! Z 6 I A 

Fakat ne zaman bir Peygamber onlara holarna


gitmeyecek bir hkm getirdiyse, verdikleri szden
cayarak bir ksmn yalanladlar, bir ksmn da ldrdler. Ellerinden gelse, bugn de hi ekinmeden ldrrler.
 J I8 %
Gy( ` ! @" "  & ? & A  

 " & ? & , R U 5R T

'
A & ,1 &  G=(  
" 0 @ U

71. Bu davranlarndan dolay balarna bir bel


gelmeyecek sandlar, bylece hakikat karsnda kr
ve sar kesildiler! Sonra bel stne belya uraynca,
piman olup tvbe ettiler ve Allah tvbelerini kabul etti. Sonra Allah, Son Eliyi ve Kur'an gnderdi, fakat ilerinden pek ou ona kar da kr ve sar kesildiler.
Fakat Allah, yaptklar her eyi grmektedir ve kesinlikle cezasn verecektir.
"0 1   !
I V  1C(   ; ) ` 
%( &  : 

@ )  ; 1 J 
  / & = ,1 
 1( R T


0 U

67. Ey Peygamber! Rabbin tarafndan sana indirilen ayetleri tm insanla aka bildirerek tebli et!
ayet bunu yapmayacak olursan, elilik grevini yerine getirmemi olursun! Dier mminler de senin yolunu izleyerek Kur'an insanla tebli etsinler. Sakn zalimlerden korkup da grevini aksatma! nk Allah, seni insanlardan gelecek tehlikelere kar koruyacaktr.
Unutma ki, sen kendi zerine deni yaptn takdirde,
Allah kfirleri asla baarya ulatrmayacak, onlar
doru yola iletmeyecektir.
x( 6J
!&
Z 6 I o!
k q ]A  "5%  
1 5
 o : I1 o V
;(  ]5 '
5T

Ey Peygamber! Rabbinden sana indirilen bu ayetler, onlardan birounun azgnlk ve kfirliini artracaktr. Fakat sen, bu inkrclar iin kendini zme,
mitsizlie de kaplma. man edecek olanlar ise imdiden mjdele:
 !
Xr  =
 :  1C(  U   1C( 
 a
    
= U
J

72. Gerek u ki, Allah Meryem olu sa Mesihtir! diyenler, aynen onu inkr edenler gibi kelimenin tam anlamyla kfir olmulardr!
(I
kIU(  1 !
V
 k ( 
) ; R 
   1  Q 6 " 0 T
)8  o1
%( & 
A   U
&(  d
=
6  +
' 

0 Q 1   U x  Q !A  
Oysa bizzat sa Mesih, Ey srailoullar! Benim de
Rabbim sizin de Rabbiniz olan Allaha kulluk ve itaat edin, hi kimseyi ilhlatrp Ona ortak komayn!
Her kim Allaha ortak koacak olursa, unu iyi bilsin
ki, Allah ona cenneti kesinlikle haram klmtr ve
onun varaca yer cehennemdir. Ve o gn zalimlere
hi kimse yardm edemeyecektir. demiti.
I
)0 '
  
I V  1C(   ; ) ` 
Q  J Q    e y A
73. Hi kuku yok ki, Allah n ncsdr!
diyenler de kfir olmulardr! Yani, Baba bir ilh,
Kutsal Ruh bir ilh, Oul sa bir ilhtr; fakat hi biri tek
bana Allah deildir. Allah, ancak birbirlerini tamamlayan bu unsurun kendisinde birletii Tanrdr. diyen
Hristiyanlar da kfir olmulardr. Oysa Allah birdir, bir
tek lh olan Allahtan baka ilh yoktur!
& !  ;  1 &  @ 5 U1 "
" !(
C  "@ U  ` 1C(   %

69. Gerek u ki, ister Mslman, ister Yahudi, ister yldzlara tapan Sbi, ister Hristiyan, ister ateperest Mecs ve isterse bunlarn dndaki baka bir dine
mensup olsun, her kim Allaha ve hiret gnne
Kur'anda belirtildii ekilde inanr ve slmn ortaya
koyduu prensipler dorultusunda gzel iler yaparsa,
ite onlar Rablerinin katnda dllerini mutlaka alacaklar ve Hesap Gn ne korku duyacak, ne de zleceklerdir.
Hi kimse, u veya bu dine inandn ne srmekle
veya herhangi bir rka, snfa, cemaate mensup olmakla
kurtulua eremez. Cennete girebilmenin tek yolu, Allaha

74. Hl pimanlk ve gzyalaryla Allaha ynelip


Ondan af dilemeyecekler mi? Zira Onun rahmetinden
asla mit kesilmez. nk Allah ok balayc, ok
merhametlidir.
sa Mesih ile ilgili iin dorusuna gelince:
o0

  Q A 8V  B A a ) V M
J " 1   !
%( & 

 "  T
!
"0 T
68. Yahudi ve Hristiyanlara seslenerek de ki: Ey ilh
mesaja inandn iddia eden Kitap Ehli! Siz Tevrat,
ncili ve Rabbiniz tarafndan size gnderilen Kur'an
ayetlerini kendinize rehber edinip onu gereince uygulamadka, asla salam bir temele dayanm olamazsnz. Allahn ayetlerinden bir ksmn benimseyip bir
ksmn reddederseniz, dier kfirlerden bir farknz
kalmaz.
/   / ! Z 6 I "@ U Gy( ` ) 1( 
]  ; A 
  v R M   `  6 ! F p

 1( R T

6 Z 1 ": J ! @" A  a v R   ? o & 

ayet onlar bu irkin iddialarndan vazgemeyecek


olurlarsa, ilerinden inkrda diretenlere kesinlikle
can yakc bir azap dokunacaktr!
u hlde, insaf ve vicdan sahibi olan Yahudi ve Hristiyanlar daha ne bekliyorlar?
" !'(  H 
]  5 1 v R
Q0 6  F 5% 1 

107

75. Meryem olu sa Mesih ne Tanrdr, ne de Tanrnn olu! O sadece Allahn gnderdii dier Peygamberler gibi bir peygamberdir. Nitekim ondan nce de nice peygamberler gelip gemiti. Mesela Allah, sa Mesihin eliyle llere can verdii gibi, daha nce Musann
eliyle asaya can vererek kuru bir sopay ylana dntrmt. Yine Allah Mesihi babasz yaratt gibi, daha
nce demi hem babasz hem annesiz olarak yaratmt
ki, bu daha enteresan bir yaratltr. Demek ki, sa bir
ilh veya ilh zellikler tayan bir varlk deil, dier
Peygamberler gibi bir Peygamber ve lml bir beerdir.
) ( ?
0 ,  v `  1 6` 0 ;1
Q 

te bugn de ayn ktlkleri yapyor, tpk ncekiler


gibi lneti hak ediyorlar:

i
@" %

[ 8 
6  @" B  ) V 
0  `  1C(   5 1 "@ U Gy( `  
 ) a ":

C ,  kR ! @" A  

80. Onlardan ounun, ilh vahiy ve hiret gereini


inkr eden kfirlerle samim bir dostluk ve ittifak iinde olduklarn grrsn. Bencillikleri, kendilerine
hiret hayat iin ne kt bir son hazrlad: Allah onlara gazap etmi ve bu yzden onlar, sonsuza dek azaba
mahkm olmulardr.
Kfirlerle bu denli sk fk olmalar, iman iddiasnda
hi de samim olmadklarn gsteriyor:

Gy( `  T
 U  X 1 6 ` 
  I!  " :C i  Q ! Z 6 I k 8 U

Annesi Meryem ise, son derece drst ve tertemiz


bir kadnd. Fakat bu stn zelliklerine ramen, onlar
da sizin gibi birer insand. rnein, ikisi de her fni insan gibi ackr, susar ve yiyip ierlerdi. Bunlar, yaratlmlara mahsus zelliklerdir. Oysa Allah, hibir eye
muhta deildir.
" @  +
R X 1 ]6  d
6  "
6
8 6
T
!` d
1 J


;
R "@ U

81. Eer onlar Allaha, Elisine ve ona indirilen


ayetlere iman etmi olsalard, kfirleri dost edinmezlerdi. Ne var ki, onlarn ou doru yoldan sapm olan
fsklardr!
Bununla beraber, hepsinin size kar dmanl eit
derecede deildir:

) q ) x

U
5
M `  q  1C(   ! @ U   1C( A   )

Bak, onlara ayetlerimizi nasl aka bildiriyoruz,


onlarsa nasl da gz gre gre hakikatten yz evirip
dnyorlar!
 / A &1 J  
: 
" !A( ,  (&! %

 0 ,  6 J  l "T
)  8 , o V

82. nsanlar ierisinde Mslmanlara dmanlkta en iddetli olanlarn, ncelikle Yahudiler ve onlarn
ardndan, putperest mrikler olduunu greceksin.
0 
=
6 6 I V  1C(  U   1C( A    @"  V ) x
5

76. Allahtan baka ilhlar edinen ve Onun birliini


dorudan veya dolayl olarak reddeden tm kfirlere
seslenerek de ki: Siz hl Allahn yan sra, O dilemedike size en ufak bir zarar veya fayda veremeyecek
olan aciz varlklara m kulluk edeceksiniz? Hlbuki
her eyi iiten ve her eyi bilen, yalnzca Allahtr!
U 1 (kR( A F  J 
A l ) V V I : I, 8 5  J  G H "T
 o : I1 o V
5T

nsanlar arasnda Mslmanlara sevgi ve efkat


bakmndan en yakn olanlarn ise, Biz Hristiyanz!
diyen ve Allahn varlna, birliine, gnderdii btn
kitaplarna ve elilerine itenlikle iman eden gerek muvahhitler olduunu greceksin.
5% 1 J "@ 6  6 8 : +
%!
T
( V "@ U  / 
( %

I
 A l G
o!
y( ` A l o 8V 
c 8( %

nk onlarn iinde, ilim ve ibadetle megul olan


drst din limleri ve kendilerini Allaha adam zahitler vardr ve onlar, kendilerine tebli edilen Kuran
karsnda asla kibre kaplmazlar. te bu ahlk ve erdemlilikleri, onlar dosdoru Kurana yneltir:
  !
  R  &  )

  ] Z 6 I , &

(  "@ U !  I 

77. De ki: Ey Kitap Ehli denilen Yahudi Hristiyanlar!


Sakn dininizde olmayan bidat ve hurafeleri ona ekleyerek inancnzda arlklara dalmayn! Son Eli gnderilmeden nce hem kendileri sapm, hem de dier
biroklarn saptrm ve hlen de doru yoldan
sapmakta olan szde din adamlar ve kilise topluluunun sama iddialarn kr krne taklit edip de, onlarn
arzu ve heveslerine uymayn!
Uyduunuz takdirde banza neler geleceini grmek
iin, tarihe bakp ibret aln:
(I
kIU(    ` 1C(   , 
/  " 0 1   ] %!
( r 
 ]A  o1
%

M 
83. Onlarn, bu Eliye indirilen ayetleri dinledikleri zaman, hi de yabancs olmadklar bu hakikatten
mthi etkilenerek, gzlerinden yalar boandn
grrsn.
R U   IU  ;  1
 U 85`
 1)( : 

) 5 ,1 6 `  &  =

78. srailoullar arasndan Allahn elilerini inkr


edenler, Davudun ve sann diliyle lnetlenmilerdir! nk onlar Allahn emirlerine kar geliyor ve
saldrganca davranp azgnlk ediyorlard.
Btn bunlarn da temel sebebi uydu:
U  :U5 1 J 6 `
A ,  1 6 ` 
[ 8  0 A , R  T

Onlar Kuran duyar duymaz, Allaha el ap yalvararak yle derler: Ey Rabbimiz! sa Mesihin yllar ncesinden mjdeledii Son Eliye iman ettik. O hlde,
bizi de hakikate ahitlik eden u mminlerle birlikte
iman kervannn bir neferi olarak yaz!
I  
   ; U  UA a
   X 6 J U 
) 1 & 6     * 6 #
(  =

79. Onlar, ilerinden biri ktlk yapnca onu


bundan vazgeirmeye almazlard. Kendileri ibadetlerini eksiksiz yapsalar bile, bunu bakalarna tebli etmezlerdi. Ktlklerden uzak durur, ama ktlk yapanlar engellemeye almazlard. Bylece, ktlkler karsnda susmakla onu onaylam ve ilenen sua itirak
etmi olurlard. Yaptklar ey gerekten ne kt idi!

84. yle ya, Rabbimizin bizi dnya ve hirette iyi


insanlarn arasna katmasn mitle bekleyip dururken, Allaha ve Ondan bize gelen geree niin iman
etmeyelim ki?

108

@ 5   (x 
/   0 @ !R(  1)(   a @ 6 J
U #
  V &  
" @  R

Fakir olduu iin bunlardan hibirini bulamayan ise,


gn arka arkaya oru tutmaldr. Oru tutacak gc
de yoksa, yalnzca tvbe istifar etmekle yetinir. te,
yemin ettiiniz ve onu bozduunuz zaman, yemininizin
kefareti budur.
Eer yeminin bozulmasndan dolay bakalar da zarar
grm olursa, bu da ayrca telfi edilmelidir. Bir de, nasl olsa kefaretini der kurtulurum diyerek iyice dnmeden olur olmaz yeminler etmeyin, ettiiniz zaman da
eer bir gnaha sebep olmayacaksa gcnz yettiince ona bal kaln. Ksacas, yeminlerinizi koruyun!

A ,  Q(  1 " T
 
8 1 /  C `
 "T
 T
+

U( %
+

&  IZ #

85. Bu szlerine karlk Allah, onlar aalarnn


altndan rmaklar akan ve sonsuza dek iinde yaayacaklar cennet baheleriyle dllendirecektir. te
iyilik yapanlarn mkfat budur.
? / [ I  \ IU  1    C `  `  1C( 
"!
c ( x 
86. Ayetlerimizi yalan sayarak hak dini inkr edenlere gelince, onlar da cehennem halkdr ve sonsuza
dek orada kalacaklar!
Fakat baz Hristiyan zahitlerden, rahiplerden vgyle
sz edildi diye ruhbanl iyi bir ey zannetmeyin:
   J U   1C(  @ 1  I1
 
J 

8 ! p
o '
 I 
0 )5 , J " T

te Allah size ayetlerini byle aka bildiriyor ki,


kredesiniz.
J

 %
o &  
6J
# J
=
!& &  i & 6 IU   1C(  @ 1  I1

A ,  8 U 5 #R 
A   "T
!

1
 1)( 5 ,&  S

87. Ey iman edenler! Allahn size hell kld temiz ve ho nimetleri kendinize haram klmayn. Ramazann son on gnnde ilim, dua, ibadet ve zikirle
megul olmak zere mescitlerde veya evinizin bir kesinde itikfa ekilebilirsiniz. Bunun haricinde, Allaha
yaklama ve ibadet maksadyla bile olsa, dnyadan el
etek ekip ruhban hayat yaayarak yahut ilehanelere
kapanarak, inzivaya ekilerek kendinizi hayatn gzelliklerinden mahrum brakmayn. te yandan, dnya zevklerinden faydalanacam diye bakalarnn hakkn ineyerek snr da amayn! nk Allah, snr aanlar sevmez.
Jv '
V  & A `
U  X  Q(  "56 IC(  
; u 8 ! p

" T

90. Ey iman edenler!


arap bata olmak zere, btn sarholuk verici ve
uyuturucu maddeler,
Haksz kazanca sebep olan her eit ans oyunlar ve
kumar,
lhlatrlan kii ve kurumlar temsil eden iaretler,
semboller, rozetler, heykeller, putlar ve dikili talar,
Ve yapacanz ilerde, ilh vahyi rehber edinip, akl
ve tecrbeye dayanarak karar vermek yerine, medyumluk, falclk, khinlik, astroloji, fal oklar (5. Mide: 3) gibi batl inanlarla hayatnz ynlendirmeniz,
te btn bunlar, eytan ii iren ktlklerden
baka bir ey deildir! O hlde bunlardan uzak durun ki, dnya ve hirette kurtulua eresiniz!
kinin haram klnma hikmetine gelince:
) 1( 1 & 6
U ! V 1 ! 
 %
!&  &  i kR  I EF 8 ) ,  " T

88. O hlde, haram helli birbirine kartrmadan, Allahn size vermi olduu hell ve temiz nimetlerden
yiyin! Bu arada, kendisine iman etmi olduunuz Allahtan gelen emirlere smsk sarlarak, ktln her
eidinden titizlikle saknn! Saknn da, olur olmaz her
eye yemin ederek kendinizi skntya sokmayn! Bununla birlikte:
"  ) ;  &  "` C a
6 & 1 kIR( F A  
M & 1J
" ` C a
X1 T
 " T
X1 J

  
@ 5 U "56 o @ R M A =
= ) `"  `  1

91. eytan, iki ve kumar yoluyla aranza kin ve


dmanlk sokmaya, sizi Allah anmaktan ve namazdan alkoymaya alr. yleyse, hl bunlardan
vazgemeyecek misiniz?
O gne kadar iki mptels olan baz sahabler, bu
ayeti duyar duymaz ellerindeki kadehleri atmaya, arap
testilerini krmaya baladlar. Allahn Artk vazgemeyecek misiniz? hitabna, Vazgetik ya Rab, vazgetik ya
Rab! nidalaryla cevap veriyorlard. Kuran, ilk slm
toplumunu aama aama eiterek ite bu seviyeye getirmiti. Kalplere Allah ve ahiret inanc iyice yerletikten
ve insanlar ilh yasalara kaytsz artsz boyun eecek
kvama geldikten sonra, nihayet ikinin kesinlikle haram
olduunu bildiren bu ayet gelmiti. Kurann dnda
hangi hukuk sistemi, hangi eitim metodu, bu kadar ksa
bir zamanda bylesine kkl bir devrim gerekletirerek
bu mkemmel toplumu yetitirebilir?
te bu rnek toplumun yetimesi iin:

  ,!
U
] A  & 6 I& A R "5 !   R
,!
p( 
p(
M C '

89. Allah sizi, yemin kast olmakszn aznzdan kaveren ya da doru olduuna inanarak sylediiniz, fakat daha sonra geree aykr olduu anlalan yeminlerinizdeki yanlgdan dolay sorumlu tutmaz. Ancak
sizi, kastl olarak yaptnz yeminlerden sorumlu
tutacaktr.
R
!A( : & ,   

`
 @" % ` " T
( %
 +
    , p I Q   T

0 8 V  1( 
Byle bilerek yemin ettikten sonra aksini yapmann
daha hayrl olduunu dnrseniz, yemininizi bozmalsnz. Ancak bu veya baka bir sebeple yemininizi bozacak olursanz onun cezasn demelisiniz ki, buna yemin
kefareti denir. Yeminin kefareti udur:
Kalite, miktar ve n says olarak kendi ailenize
yedirdiinizin orta derecesinden, on fakiri bir gn
boyunca doyurmak,
Veya onlar altl stl takm hlinde giydirmek,
Ya da bir kleyi zgrlne kavuturmaktr. Bu
nden birini semekte serbestsiniz.
 '" 0 5  A '
6 & 1 `  /  
Id
" T
R ) x 1 " & R
0 1 y A = !

8( &  v 8 
+

92. Ey iman edenler! Allaha ve Elisine itaat edin ve


isyankrlktan saknn! Allahn Kitabna ve bu Kitabn
pratik hayata uygulanmasnda mkemmel bir rnek olan
Peygamberin snnetine smsk sarln! Eer itaatten yz
evirecek olursanz unu iyi bilin ki, Elimizin grevi
sizi zorla Mslman yapmak deil, yalnzca uyarmak ve

6 & 1
"0 T

109

gerekleri aka tebli etmekten ibarettir. Buyruklarma itaat eden kendisini kurtarm, isyan eden de yine
kendisini felkete mahkm etmi olur.
Peki, bu ayetler gnderilmeden nce yenilip iilenler
ne olacak?
&!
A &  U   1C(  ] A 
  ; I& , p
 =
R( 
!
U#


ldrd hayvana denk olabilecek deve, sr, koyun, kei gibi bir hayvan kurban edilmek zere
Kbeye gndermek,
Ya da yine o hakemlerin belirleyecei sayda fakiri
doyurmak,
Yahut buna denk yani doyurmas gereken her bir
yoksul iin bir gn oru tutmak suretiyle, gnahna
kefaret demektir. te, harem blge snrlarnda veya
ihramlyken av hayvan ldren kii, bu fidyelerden birini demelidir. Ta ki, yapt bu irkin iin cezasn
ekmi olsun.

0 A
&  
Q0 U 
" ; 5 U! R  
 
; 5 6 Z 1Z(  

A &  U 
1 
S
 =

' "  ; U   "  ;
0 U %
+
c U( %
& 

93. Daha nce iman edip doru ve yararl iler yapanlara, gnaha girmekten titizlikle sakndklar ve
bundan byle ayn kararllkla iman edip gzel davranlar gsterdikleri srece, nceden yiyip itikleri
eylerden dolay bir gnah yoktur. Yeter ki, herhangi
bir yiyecek veya iecein haram olduunu bildiren ilh
hkm rendikten sonra, yine ktlklerden korunmaya devam etsinler, yeni tantklar her ayete yeniden iman etsinler ve sonra da, mrlerinin sonuna kadar ktln her eidinden kanarak ellerinden geldiince iyilik yapmaya devam etsinler.
Hi kukusuz Allah, gzel davrananlar sever.
Allah, zarar aka bilinen iki, kumar, cinayet ve
benzeri ktlkleri yasaklad gibi, ilk bakta hikmetini
anlayamayacanz birtakm emir ve yasaklarla da sizi
imtihan edecektir:
'
1)( 1 I Q  U ) !=
6 A 8! U   1C(  @ 1  I1
  k  
"T
" T
 " T

Bununla birlikte, Allah gemite olup bitenleri affetmitir. Fakat her kim gnaha dalarak slm d hayat tarzna geri dnerse, Allah onu hem dnyada, hem
de hirette cezalandracaktr! Unutmayn, Allah mutlak stnlk ve kudret sahibidir, inkr ve isyankrln
cezasn verendir!
hramlya hell olan avlanmaya gelince:
 8" ?! ) T
  5 Q  , p
 o '
 " T
M ! %A

96. Hem sizin gibi yerleik hayat srenlerin, hem de


gebe hayat yaayan gezginlerin ve yolcularn faydalanmas iin, denizde ve dere, rmak, gl gibi temiz sularda avlanmak ve dalgalarn kyya srkledikleri dhil
olmak zere her eit deniz rnn yemek, size hac
srasnda ihramlyken bile hell klnmtr.
!A  ' 
   Q ! IC(  
 ; 0   '
"5 " ?! )   T

" !(
" A ,!
C  Q A R /  ) , ) 5  &  R S
M ! F  Q R  i1  

Ancak ihramda olduunuz srece, kara av yapmanz size yasaklanmtr. O hlde, hepinizin eninde
sonunda huzurunda toplanaca Allahtan gelen prensiplere smsk sarlarak ktln her eidinden titizlikle saknn!
Mekkede avlanma yasann sebep ve hikmetlerinden
biri de udur:


  ! V   B
)0 vI ; @     @ )
!8 8 ,T
o , #

UA

94. Ey iman edenler! Allah, ellerinizin ve mzraklarnzn ulaabilecei ve kolayca avlayabileceiniz


birtakm av hayvanlaryla onlar hac esnasnda ayanza kadar getirerek sizi mutlaka deneyecektir ki,
Allahtan baka hi kimse kendisini grmedii hlde
Ona kar saygl davranan samim ve itaatkr insanlar dierlerinden ayrt etsin.
Bundan byle, her kim Allahn izdii snrlar aacak olursa, onun iin can yakc bir azap vardr!
A 5 ;  J U   1C(  @ 1  I1
0  '
"56 =! )

97. Allah Kbeyi, o saygdeer mabedi, insanlk


iin madd ve manev hayat kayna klmtr. Savamann yasakland kutsal aylar, haclarn Kbede
kurban etmek zere yanlarnda getirdikleri kurbanlklar ve hac dnda, Allaha adandklarnn bir belirtisi
olarak boyunlarna iaretler taklarak sslenen kurbanlklar da kulluk ve itaati temsil eden birer sembol klmtr.
 
kR  " A ,1 
k q o T
J kR 
I& A ,5 / 
& %

95. Ey iman edenler! Hac veya umre ibadetini yerine


getirmek zere niyet edip ihrama girdiiniz zaman, zararndan korunmak amacyla ldrmek zorunda kaldnz hayvanlar hari, karada yaayan hibir av hayvann
ldrmeyin. Fakat baka birinin sizin talimatnz olmakszn avlad hayvann etinden yiyebilirsiniz. Bu
yasak, kara hayvanlar iin geerlidir. Aadaki 96. ayette aklanaca zere, deniz, gl ve rmaklardan su rnleri avlamanzda bir saknca yoktur. Bir de, Harem blgesinin avnn avlanmas, kendiliinden biten her trl
aa, bitki ve otlarn kesilmesi ya da koparlmas, ihraml
olsun veya olmasn herkese haramdr. Harem blgesinin
aa ve bitkilerini kesip koparan kimsenin, bunlarn bedelini takdir ederek fakirlere vermesi gerekir. Harem
blgesinde bulunan veya ihraml olan kiinin avlanmasna gelince:

1 ", U
U Q A 5 V 

I R &), 5 "T
 ) Q(  " T
  o5V  oy  Z x

" !A( 

Btn bunlar, Allahn gklerde ve yerde olup biten


her eyi bildiini ve Onun her konuda en mkemmel bilgiye sahip olduunu anlamanz ve bu anlay
dorultusunda bir hayat tarz ortaya koymanz iin emredilmitir.
"0 !'(  H 

I& A 
; ,  ) 1)( q 

98. unu iyi bilin ki, Allahn cezalandrmas etindir; bununla birlikte, Onun aff ve merhameti de snrszdr.
Artk azaba veya merhamete nail olmak, sizin tercihinize kalmtr. Unutmayn ki:
  ) 8  " A ,1 
& 5 T
0 v 8  J

 ] A  

`  8 ,T
   1 ) : "T
U
`
C !   ! ?
( %
  , p
/   ) +


0 ( 

inizden her kim byle bir av kasten ldrrse,
bunun cezas, aranzdan iki dil hakemin verecei
karara gre;
110

99. Peygamberin grevi, yalnzca uyarmak ve hakikati tebli etmektir. Aktan yaptnz ve gizlediiniz her eyi bilen ise, yalnzca Allahtr.
!
8( i 5% 1 J o V
! !
M 8( i ` / 8 x   S

kfirler, kendi kafalarndan haramlar icat ederek Allah


adna yalan uyduruyorlar. nk onlarn ou, akllarn kullanmazlar.
slm ncesi Cahiliye devrinde Araplar, sonuncusu erkek olmak zere be kez doum yapan deveye bahra;
tutulduu bir hastalktan kurtulan kimsenin putlara
adad deveye sibe derlerdi. Kutsal kabul edilen bu
hayvanlar artk kesilmez, stleri salmaz ve srtlarna
binilmezdi.
Koyun dii dourursa kendilerinin, erkek dourursa
tanrlarnn olurdu. ayet hem erkek hem dii dourursa,
diiden dolay erkei de kurban etmezlerdi ki, buna da
vasle derlerdi.
Bir de, kendisinden on kez dl alnan erkek deveye
hm derlerdi. Bunun srtna binmeyi haram sayar ve istedii yerde serbeste otlamasna izin verirlerdi.
Bu kfirler, en byk nimetlerden biri olan dnmeyi
o derece ihmal etmilerdir ki:
V(
Q !A  6) #
  U8 % '
  V
Z 6  I ]   ,  "@  o!

  ]

100. O hlde, insann iradesine ve sorumluluk duygusuna seslenerek de ki: Ey insan! Kt ve zararl eylerle iyi ve faydal eyler asla bir olmaz; kt olanlarn birou senin houna gitse bile! rnein, zehirli
mantar gzel grnml ve lezzetli, fakat ayn zamanda
ldrcdr. Demek ki, her houna giden ey mutlaka
faydal ve hell olmad gibi, her holanmadn ey de
zararl ve haram deildir. nsan her ne kadar akl ve vicdan sayesinde faydal ve zararl eyleri bir dereceye kadar ayrt edebilirse de, her konuda isabetli hkm vermesi imknszdr. Bu yzden o, her eyi bilen Yaratcnn
rehberliine muhtatr.
k \ I1 
A ,  
c A   "T
 ; R
8  J
yleyse ey akl ve saduyu sahipleri, Allahtan gelen emirlere smsk sarlarak ktlklerden titizlikle
saknn ki, kurtulua erebilesiniz!
Fakat ktlklerden saknaym derken, ar vesvese
ve evhamlara da kaplmayn:
 ) 8  I! q  A %
@ U A %
 " M ` X %
 J U   1C(  @ 1  I1
 "T

) 5 @1 J !  q & A ,1 J ":\s I   ` 0 6 I

104. Onlara, u sama gelenekleri brakn da, Allahn indirdii mkemmel inan sistemine ve bu sistemin biricik kayna Kurann pratik hayata aktarlmasnda en gzel rnek olan Elisine gelin! denildii
zaman:
Atalarmzdan grdmz tre, gelenek ve ideolojiler bizim iin yeterlidir! derler. Peki, atalar hibir
ey bilmeyen ve doru yoldan sapm kimseler olsa
da m onlar kr krne taklit edecekler?
Bu durumda, mminlerin yapmas gereken udur:
%
!A  U   1C(  @ 1  I1

] " 0 5 1) 5 : o l  "`  E
1 J "M T
6" T

 ) 8 ;  1 +
'(
" !A( '
 H 
 0 @ U 
  "0 T

101. Ey iman edenler! Size cevab verildii takdirde, altndan kalkamayacanz ykmllkler getirerek
skntya dp zlmenize sebep olabilecek sorular
sormayn. Kuran indirildiinde bunlar sorarsanz,
ilgili ayetlerde size gerekli ve yeterli aklama yaplacaktr. Allah bir konu hakknda herhangi bir aklama
yapmamsa, onu unutmu veya gzden karm olduundan deil, bilakis, dinini kolaylatrmak ve her blgede, her ada yaayan mminlere geni bir itihat alan
brakmak iin baz konular bilerek geitirmi ve bu hususta sizleri affetmitir. Unutmayn ki, Allah ok balayc, ok efkatlidir.
yleyse, Allahn size aka bildirdii kadarn gcnz yettiince yapmaya aln, yersiz zorlamalarla hayal haramlar ve farzlar icat etmeye kalkmayn.
A 8V  V @  
) V
 1( R ` @  8 ? " " T

[ 8 U! R ,!
, #
A & , "5 U` &  "T
"T
&( #


105. Ey iman edenler! Siz iinde yaadnz toplumu iyi ynde deitirmek istiyorsanz, bakalaryla uraaym derken kendinizi, ailenizi ve yakn evrenizi ihmal
etmeyin. ncelikle kendinizi slah edip dzeltmeye bakn! O zaman korkmayn, siz slm tm emir ve yasaklaryla hayatnza tatbik ederek doru yolda yrdnz srece, hak yoldan sapanlar size ve davanza asla zarar veremeyeceklerdir. Unutmayn ki, hepiniz
eninde sonunda Allahn huzuruna varacaksnz. te o
zaman Allah, tm yaptklarnz size bildirecek ve hak
ettiiniz ceza veya mkfat tam olarak verecektir.
te, birey ve toplum olarak slah olmanz salayacak
temel bir hukuk ilkesi:
U ! @ q U   1C(  @ 1  I1
'(

& ' ) ` "
 E'
" T
U ? !
 +

102. Sizden nce de baz insanlar bu tr sorular


sormu (2. Bakara: 6771; 57. Hadid: 27) ve sonuta,
Allahn btn hkmlerini inkr eder duruma gelmilerdi. Din limleri, kl krk yararcasna ortaya koyduklar kurallarla, insanlarn ykmllklerini gereksiz yere
arlatrmlard. yle ki, din hkmler, zamanla uzmanlarnn bile iinden kamad karmakark sorunlar yuma hline gelmi ve bu da, halkn ve yneticilerin
Allahn kanunlarndan bsbtn uzaklaarak inkra srklenmelerine yol amt.
te, byle bir anlayn rn olarak uydurulan haramlardan arpc bir rnek:
I J G (   
w  1  ` 1C(   T
J A !?( J 8 

o , #

 
*
'

U  )
"T
106. Ey iman edenler! inizden birine lm belirtileri gelir de vasiyette bulunmak isterse, vasiyetin
ierik ve artlarn belgelendirmek zere, aranzdan
Mslman ve adil iki kiiyi ahit tutsun.
kR "5  l "56 `" G
5 ? R

 a
J
0 &  8 !=(  "T
H 
Ama eer memleketinizden uzak diyarlara yolculuk
ederken lm deine der de tandk ahit bulmakta glk ekerseniz, o zaman sizin toplumunuzdan veya dininizden olmayan iki yabanc ahit de yeterli olur.
) ,  & @ 6 %
6 J "5 8 
 
  U & Q(  w( 
& %
8 
; ! R A =
6 J *]
 &   I6 
&( J
+
@ q " 5 T
V `


A ; ,1 J ": ` 0 C T
]A 

103. Allah, cahiliye mriklerinin birtakm batl


inanlar ve sama geleneklerle baz hayvanlar bahra,
sibe, vsile ve hm diye nitelendirip kutsal ilan ederek
onlarn etinden, stnden, srtndan vs. kendilerini mahrum brakmalarn emretmi deildir. Tam aksine bu
111

Eer bu iki ahidin adaletinden pheye derseniz,


onlar cemaatle kldnz herhangi bir namazn ardndan nk namaz sonrasnda drstlk ve insaf duygular genellikle daha canl olurMslmanlarn huzurunda ahitlik etmeleri iin camide alkoyun. Sonra her
ikisi de Allaha yle yemin etsinler:
Dost ve yaknlarmzn karlar sz konusu olsa bile, bu vasiyete ihanet etmeyeceimize ve Allah iin
yapm olduumuz bu ahitlii gizlemeyeceimize
yemin ederiz. Aksi takdirde, byk bir gnah ilemi
olacamz ve Allah katnda cezasn ekeceimizi kabul ediyoruz! Vasiyet konusunda ahitlerin bu yeminli
beyan esas alnr. Aksini iddia edenin ise, iddiasn delil
ile ispatlamas gerekir.
I
I 5


 1C(    ;  @ &  
5

& @ 6 ] A    R
 ;1
 a R & ;

110. te o zaman Allah, yle buyuracak:


Ey Meryem olu sa! Sana ve annene balam
olduum nimetlerimi hatrla: Hani seni vahiy ve ilham
melei Kutsal Ruh Cebrail ile desteklemitim. Bu sayede tpk yetikinlik anda olduu gibi, beikte minicik bir bebek iken de insanlarla konuabiliyordun.
& T 
o!
M x( 6J
5
5T
1
 / 5 &A 
Hani sana okuyup yazmay, hikmetli szler sylemeyi, ayrca Tevrat ve ncili retmitim.

T
5 R @ !R(  U5R k6(   G
k6(   G p
(    A i
 `@! +

Hani benim iznimle amurdan ku yapyordun


da, ona fler flemez yine benim iznimle o amur canlanp gerek bir ku oluyordu.
Q & ` J
t 
kM 6(   &  ]   i kM 6(  
 J

" @ !A 
I6  b U 1) 5  @  @ &  q  '
 
 IU    @
& %
!  J
; ! R 
  & 
&(  d
+

Hani benim iznimle krleri ve czzamllar iyiletiriyor, yine benim iznimle lleri diriltip kabirlerinden karyordun.
; R 
(I
kIU(  B
"@ U  ` 1C(  
U! 8   "@ 5 [ #
 `
/ U o1
8(  
J IC :
+
Hani srailoullarna apak mucizeler getirmitin de, ilerinden inkr edenler, Bu ayan beyan sihirden baka bir ey deildir! dediklerinde, seni onlarn haince tuzaklarndan kurtarmtm.
 U  I V kM (
  k( U   1 (
U6  ) @ q
!'

 ] B

107. ayet daha sonra yeni delillerin ortaya kmasyla bu ahitlerin yalan syledikleri veya vasiyet edilen
mallardan bir ksmna el koyarak gnah iledikleri anlalrsa, onlarn ahitlikleri iptal edilir. Artk delil getirmek zorunda olan taraf, kendileridir. Bu durumda, ahitler yznden haklar inenen miraslar arasndan
lye en yakn olan iki kii, o yalanc ahitlerin yerine
geer ve Yemin olsun ki, bizim ahitliimiz bu iki
kiinin ahitliinden daha dorudur ve biz, kimsenin
hakkn inemi deiliz. Aksi halde, zalimlerden olduumuzu ve Allah katnda cezasn ekeceimizi kabul
ediyoruz! diye Allaha yemin ederler. nceki iki ahit
kendi iddialarn ispat etmedikleri takdirde, lye yakn
olan bu miraslarn yeminine gre hkm verilir.
   1 ] I 6 / 
"0 @ 6 & 1 ) , & 1   IR  i1  I@ @ #] A   @

& A % 

111. Hani havarlere, Bana ve Elime iman edin!


diye ilham etmitim. Bunun zerine onlar, man ediyoruz! ahit ol ya Rab, bizler yalnzca sana boyun een
ve ancak senin hkmlerine teslim olan kimseleriz!
demilerdi.
V
 ) I U !A 
( 1 1

1 /  ( ! 5 % 1 o : " 1   ] %!

+

;

c ;(

@ )  ; 1 J 
0 , &

V 0 I& %
U(  X  "5 U` 
 
+
 ;

108. te, insanlarn drste ahitlik yapmalarn


yahut ahitlik yaparken bu kadar ar yemin ettikten
sonra yeminlerinin yalan olduu anlalarak geri evrilmesinden ve dolaysyla, yalanc durumuna dp rezil olmaktan korkmalarn ve hi deilse bu sayede doru sylemelerini salayacak en uygun zm yolu budur. Zira byle kesin yemin edenler, yalanlar ortaya kar da rezil olurlar endiesiyle yalan sylemeye cesaret
edemezler.
O hlde, Allahtan gelen bu hkmleri inemekten titizlikle saknn ve emirlerini can kulayla dinleyin!
Unutmayn ki, buyruklarna kar gelerek yoldan kan
bir toplumu Allah doru yola iletmez. Hesap Gnnde
de, hak ettikleri karl tam olarak verir:
;! R o

v  B
6 / 6  0 U " A  J   V "0 5 8#
& x1 1
 
I 

112. Hani havarler, Ey Meryem olu sa! Acaba


Rabbin bize gkten bir sofra indirebilir mi? diye
sormulard. sa, Eer gerekten inanyorsanz, Allahn kudreti ve benim Peygamberliim hakknda phe
ieren bu tr sz ve davranlardan saknn! cevabn
vermiti.
&  @ U o `  6 ) 16   V
6  U5 V )? ) V " A ,6 U A V
@ !A  T
(
 
 1)( : 

113. Onlar Ama bizim kt bir niyetimiz yok. Biz sadece istiyoruz ki, ondan yiyelim, kalplerimiz tam bir
imanla huzura ersin, bize doru sylediini kesin olarak bilelim ve onun sayesinde, hakikate tanklk eden
ahitler olalm! demilerdi.
V
  I& %
   ) I U !A  Z 6 IU  @ " A  " 1   ] %!
 (!)U T
( 


! F

V(   G a B
+
6 U V /M U 1  6 a
 U J

109. O gn Allah btn Peygamberleri toplayacak


ve nsanlar sizin arnza nasl cevap verdiler? diye soracak. Onlar ise, Ya Rab, senin sonsuz ilminin yannda bizim hibir bilgimiz yoktur. Biz yalnzca, hayatta olduumuz srece armza verilen cevab onu da
ancak yzeysel olarak biliyoruz. Tm gizlilikleri
hakkyla bilen, sadece sensin! diyecekler.
V
/  ) 1 /e  )  ] A  / !A  k5( & ,6 ` " 1   ] %!
( 1 


114. Bunun zerine Meryem olu sa, Ey Allahm,


ey yce Rabbimiz! diye yalvard, Bize gkten yle
bir sofra indir ki, gemi ve gelecek btn nesillerimiz iin kutlanacak bir bayram ve senin tarafndan
bize bahedilmi bir mucize olsun. Ve gnderecein bu
ilh sofra ile bizi besleyip rzklandr. Hi kukusuz
sen, rzk verenlerin en hayrlssn.


" A T
U
M v @`  &@ ) kR 
) ;
 

112

I Q  C  JI  C  Q  C  kI6 (  R "T
V
U ) ,  T 1 & R "M T
!A  @ 

 k6 ( 

cei gndr: Aalarnn altndan rmaklar akan ve


sonsuza dek iinde yaayacaklar cennet baheleri
onlarn olacaktr. Tm bunlarn da tesinde, Allah onlardan raz olmu, onlar da Allahtan raz olmulardr. te en byk baar, en byk kurtulu budur.
/ A  
 1)( V k q o ` ]A  :  0 @!

& %
R(  J

+

c &(  , ')  

115. Allah da buyurdu ki: Onu size gndereceim.


Fakat bundan sonra iinizden kim benim ayetlerimi
inkr ederse, dnyada hi kimseye vermediim cezay ona vereceim!
Bu hatrlatmalar yaptktan sonra, Hesap Gnne yeniden dnelim:
V
 B
 +
A V B
6 " 1   ] %!
( C i  
( 1 

UA
@  k  k6

120. Gklerin, yerin ve bunlarn ierisinde bulunan her eyin hkmranl yalnzca Allaha aittir. Ve
Onun her eye gc yeter.


0

, 6J

6. ENM SURES
116. Allah, sa Mesihi ilhlatranlar azarlamak zeAdn, mriklerin kurbanlk hayvanlarla ilgili batl
re ona soracak: Ey Meryem olu sa! Bu insanlara
inan ve geleneklerinin ele alnd 136 ve 138. ayetlerde
sen mi Allah ile birlikte beni ve annemi de tanr
geen ve evcil hayvanlar anlamna gelen enm kelimeedinin dedin? nk sen onlarn arasndan ayrldktan
sinden almtr. Mekke devrinin ikinci yarsnda indirilsonra, bir ksm senin Tanr veya Tanrnn olu oldumitir. 165 ayettir.
unu, bir ksm da annen Meryemin Tanrnn annesi
(teotokos) olduunu iddia ederek ikinizi de tanrlatrdL
lar. Bunu onlara sen mi emrettin?
Rahman ve Rahim olan Allahn Adyla!
V kI( T
V
1  / 6 8

Q0 5 &A  ) ; R Q 5 A V B
U` 0  k(
! 
Beni yoktan var edip stn yeteneklerle donatan ve
kulluk
greviyle yeryzne gnderen sonsuz efkat ve
I

6 / 6 /0 %
! F v  B
 6 kR(  " A  J k%(  6 kR(  " A ,
merhamet sahibi yce Rabbimin adyla, Onun verdii
Bunun zerine sa, H, seni tenzih ederim ya
g ve yetkiye dayanarak ve yalnzca Onun adna okuRab! diyecek, Hakkm olmayan eyi sylemek beyor, sylyorum:
nim ne haddime! ayet ben byle bir ey sylemi ol  o , #


A a C(  
 1C(  " 0 U
) & 
& A d
& %

J
saydm, sen onu zaten bilirdin. Zira sen benim iimden geenleri dahi bilirsin, oysa ben sende olan hi )  ,1 "@    ` 
bir eyi bilemem. Benim insanlara ne sylediimi gayet
1. Hamd, gkleri ve yeri yaratan, karanlklar ve
iyi bildiin hlde bunlar bana sormandaki hikmeti de biaydnl var eden Allaha aittir. Gerek anlamda vg
lemem. Gerek u ki, hi kimsenin bilemeyecei srlar
ve teekkr, kinat yoktan var eden ve karanlk ile lemi olan gayb tam olarak bilen, yalnzca sensin.
n, gece ile gndzn olaanst bir uyum ve ahenkle i
 k ( 
(@!)q "@ !A  B
)8  I Q(  kU(   I J  @" B
U` " M T
A V 
ie geerek birbirlerini tamamladklar harika bir sistem
halinde dzenleyen Allaha aittir. Dolaysyla, kulluk ve
k q o ` ]A  B
6" 0 @ !A  S!
6 B
U` kU( 5 !R  & A R "M @!
V(   B

R( B
ibadet de yalnzca Ona yaplmaldr. Fakat inkrclar,
) !@( q
bunca yaratl mucizesini gzleriyle grdkleri hlde,
hl birtakm sahte ilhlar, efendileri, nderleri
117. Ben onlara, yalnzca senin bana sylememi
Rablerine denk tutuyorlar. Oysaki:
emrettiin eyleri syledim: Benim de Rabbim, si ; A a C(  :
zin de Rabbiniz olan Allaha kulluk edin! dedim.
w & "56 ) " U ] &%
 o #
0 v#
] I EV " +
p(  "T
Aralarnda bulunduum srece, yaptklarna bizzat

ahit idim. Bu sre zarfnda olup bitenlere tanklk ede2. Sizi basit bir amurdan yaratan, sonra da yerybilirim. Fakat sen beni onlarn arasndan alp vefat etznde bir sre yaamanz iin her birinize bir mr tatirdikten sonra, artk onlar zerinde tek gzetleyici
yin eden Odur. Fakat dnyadaki mrn sona ermesiyle
sendin. Dorusu sen, her an her eye ahitsin.
her ey bitmeyecek. Bir de Onun katnda, Onun pln
sa yle cevap verdi: (nceki kutsal kitaplarda) yave programna gre tm insanlk iin belirlenmi bir
zlmtr ki, Rabbin olan Allaha tapacak ve yalnzca Ona
sre, bir Hesap Gn vardr. Fakat siz ey inkrclar,
kulluk edeceksin! (Luka, 4:8 Matta, 4:10)
hla phe iinde bocalayp duruyorsunuz!
Rabbin olan Allahtan korkacak, Ona kulluk edecek
  " A ,1@  `" #
ve Onun ismiyle yemin edeceksin! ...baka ilhlarn ar kR 
8 %
& %
"
 `" A ,1
:
T
0 J kR
dnca yrmeyeceksiniz! (Tesniye, 6:1314)

" !T(  Z 1Z( ,  B


6 / 6  R "@   F  M  8  "@ 6  R "@ C , 
3. O gklerde de Allahtr, yerde de. Onun hkm
118. ayet onlara azap edersen, phesiz onlar bu
sadece gklerde deil, yeryznde de geerlidir. Kinacezay hak etmi olsalar bile, senin affna muhta aciz
tn her zerresine hkmeden Allah, elbette insanolunun
kullarndr. Ama eer onlar balarsan, elbette
hayatna da mdahale eder, onun iin haram helal snrmerhamet ve hikmetinle bunu yapmaya da kadirsin. Zira
lar koyar ve bu snrlara uyup uymad konusunda onu
sen, sonsuz kudret ve hikmet sahibisin.
hesaba eker. O sizin iinizi ve dnz bildii gibi, ha @ 5   (x 
V
V( =
 U1 1 C : 
@ 6 J
U #
"@  "0 @ V ) ?

+
yr ve er olarak kazandnz eyleri de bilmektedir.
Hl byleyken:
" !d( ,   /  Q0 U l
@" U 
k l
0 )  I@ !R(  1)(   a
l(  , @ U 6 ` J   @"
+
1  1 !@" 
(   
119. Son olarak Allah yle buyuracak: te bu gn,
4. Onlara ne zaman Rablerinden bir mesaj gelse,
szlerine bal kalanlara sadakatlerinin fayda veremutlaka ondan yz evirirler.
113

I &     C ` ) ; R
sr Z @5% 1 Q(  6 `  \X I 8 6!@"
R "0 :  #
(  1 %

Q(  6 `  "@ U i
 1C(   
) ; 
R / A 8V  o
  t Z @5

c sr Z @5% 1

5. te, Kuran vastasyla kendilerine gelen bu hakikati de yalanladlar. Fakat yaknda, o alay edip
durduklar hiret, hesap, cennet, cehennem gibi gereklerle yz yze gelecekler.
Yoksa onlar, sahip olduklar snrl gce mi gveniyorlar?
 
 T
"T
V  "@ A 8V  UT A : `" 1 "
& 6 "  J kR ":U T

10. Gerek u ki, senden nceki Peygamberlerle


de alay edilmiti. Fakat onlar alaya alan kstahlar,
sonunda alay ettikleri o korkun azap epeevre sarp
helk etmiti!
&  8 V  `
kR G
( o V
6 " J
( C T
+
!` d

11. Onlara de ki: Yeryznde gezip dolan ve


gemi toplumlar, medeniyetleri aratrn da, hakikati
yalanlayanlarn sonu nice olmu, bir grn!

U , & x! 0 & '  Q %
kR  &  o V
0 o V
"T
& %
5` 
 6 ]A  S
0 J

U  X 1 J "@ R "@ %
6 I %
1 J & ! ;  1 ]
a  1C(  Q0 !R( S
12. De ki: Kimindir, gklerde ve yerde olan btn
varlklar? Onlarn da mecburen kabul edecekleri cevab
kendin vererek Allahndr! de. O Allah ki, kullarna
merhamet etmeyi ve onlara daima sevgi ve efkat gstermeyi kendisine ilke edinmi, vazgeilmez bir grev
olarak yazmtr. Fakat bu merhamet, adaleti engelleyecek bir merhamet deildir. Nitekim Allah, gerekleeceinde asla phe olmayan Dirili Gn hepinizi hesaba ekmek zere huzurunda toplayacaktr. Fakat kendilerini felkete srkleyenler, bu hakikate iman etmezler. Hlbuki:

 Q 
o ! kR  T
: 
" !A( ,  (&! %
0 @ U

UA , #
UA

":UT A :R "@ 5   (x @ 6 J
u ! @"  ) A   I& %
 1( a 6 V ": ) ,  6  6  @" 6 C 

6. Kendilerinden nceki nice byk medeniyetleri


ve gl kudretli toplumlar helak ettiimizi grp
kendilerini de ayn akbetin beklediini dnmyorlar
m? Onlara, yeryznde size vermediimiz imkn ve
iktidar vermitik. Gn yamurlarla gelen nimetlerini zerlerine cmerte yadrm ve bereketli topraklar ba ve bahelerle donatarak, aalarn altndan aldayan rmaklar aktmtk. Fakat bunca nimetlere
nankrlkle karlk vererek isyan ettiler. Biz de, gnahlar sebebiyle hepsini helk ettik ve arkalarndan baka toplumlar, baka nesiller yarattk. imdi
bunlardan ibret alp ilh arya kulak vermeleri gerekirken, Kurann ortaya koyduu dupduru hakikati grmezlikten gelerek, yersiz bahanelerle bu muhteem ary reddedecekler. Mesela, Kurann sana yazl bir metin olarak deil de, vahiy yoluyla gnderiliini itiraz konusu yaparak inkrlarna bir bahane arayacaklar:
;  "@1
 V kR(  5` / !A  U Z 6 
IC : I `  1C(  
p
& A R 
)( 1 %
8(  
J
+

13. Gecenin ve gndzn iinde barnan her ey


Onun kudret ve hkmranl altndadr ve O, her eyi
iitendir, bilendir.
 p
kI6 ( o V "0 , 1 J " , 1 : J
G H o V
& %
R  ! C i  
 J " A
 ` 
`(   &     6 T
+

7. Eer sana kt zerine yazlm bir kitap indirseydik ve ona kendi elleriyle dokunmu olsalard bile, yine de iman etmeyi karlarna ters gren bu kfirler, Bu apak byden baka bir ey deildir! diyeceklerdi. Hlbuki gzlerini kr eden inat, kibir ve
bencillik duygularndan bir an iin syrlp Kuran dikkatli bir gzle incelemi olsalard, onun Allahtan gelen
en byk mucize olduunu greceklerdi.
U1 J "  J k E ; T
A  U Z 6  /0 A  Q !A  Z 6 JI    V
 d

14. De ki: Gkleri ve yeri yoktan var eden, her


canly besleyen, fakat kendisi beslenmeye muhta
olmayan Allahtan bakasn kendime dost ve yardmc edinir miyim ben?
De ki: Ben, Mslmanlarn ilki olmak ve Allahtan
baka hayata karmaya yetkili otoriteler tanyan o mriklerden olmamakla emrolundum.
Bu yzden ben, yeryznde bir tek mmin kalmam
bile olsa mitsizlie ve ylgnla kaplmayacak, gerekirse tek bama mcadeleye devam edeceim. Benden nce birilerinin balamasn beklemeden Rabbimin buyruklarna boyun eerek, szlerimle, davranlarmla, hayatmla ve lmmle mminlere rneklik ve nclk
edeceim. Ve asla Allahtan baka otoriteler tanyan o
mriklerin yannda yer almayacam!
"!
a kI6 ( o V
C  k ( B
!=
 
d(  1

8. Fakat onlar, Madem Muhammed Peygamber olduunu iddia ediyor, o hlde ona bir melek indirilseydi
ya! dediler. Eer biz yle bir melek gnderseydik, o
zaman imtihan sresi sona ermi, ileri bitirilmi
olurdu ve artk kendilerine tvbe etmeleri iin ikinci
bir frsat da verilmezdi.
A   UA , #
%

8 A 1  "@ !A  U% 8 A  v#
 UA , x  T

9. Kald ki, biz eli olarak bir melek gnderseydik,


onu bir insan eklinde gnderirdik. Bylece o inkrclar, imdi dtkleri phelere yine drm
olurduk. nsan olduu gerekesiyle Peygamberi inkr
eden bu kfirler, o zaman da insan suretindeki melee,
Senin melek olduunu nereden bilelim? diyerek ondan
da mucize isteyecek ve ayn aslsz bahanelerle inkr
edeceklerdi. Buna karlk melek, onlara Muhammedin
sylediinden bakasn sylemeyecekti. Zira Allah, insanlarn byle mucize ve kerametlerle deil, Kuran inceleyip vahyin nda dnerek iman etmelerini istiyor. O hlde, ey Peygamber! Sen onlar Kur'ana armaya devam et. nkrclarn irkin davranlarndan dolay da zlme:

15. De ki: Dorusu ben, inkrclarn arzu ve heveslerine uyup Rabbimin emirlerine kar gelecek olursam, tm insanlarn hesaba ekilecei o dehetli Gn
bama gelecek azaptan korkarm.
8( &   /  Q0 & '
+
; ) R C [  1 Q U =  1 
16. O gn kim azaptan kurtarlrsa, Allah ona
merhamet etmi demektir. te gerek kurtulu budur.
Ebed kurtulua giden yolda mcadele ederken, bama ne gelir diye de korkma!

114

o ` ]A  @ R G
q
&1 0 : J I Q 
 
/ % %
&1
` v R  E
i / % %
 1)( V k q

eilmesi gerektiini iddia ettiiniz ortaklarnz imdi


neredeler?
I
 " "
`(    U `  U 
+
  V J @" 5 U 5R T

17. Eer Allah sana bir zarar verecek olsa, onu


Ondan baka hi kimse nleyemez ve eer sana bir
iyilik nasip etse, bunu da Ondan baka hi kimse engelleyemez. Unutma ki, Onun her eye gc yeter.
G8( i! " T(  : 0 (  8  R  : ;  :

23. Bunun zerine onlarn, sahte mazeretler ne srerek, Rabbimiz Allaha yemin olsun ki, biz Ona asla
ortak komu deiliz! demekten baka bir areleri
kalmayacak.
I
6
w  1 6 `  "@ U o l @" %
!` d
6] A   C `

18. O, kullarnn zerinde mutlak hkmranlk ve


otorite sahibidir. Bununla birlikte, O hakmdir, sonsuz
ilim ve hikmetiyle her eyi yerince yapar, her eyden
haberdardr.
U ! kU( ! ) !@( q 
"T
o V 0 @ q ` k q o V
19. Ey Muhammed! Senin hak Peygamber olduuna
inanmak iin Yahudi ve Hristiyanlarn tankln art koan cahillere de ki: Syleyin, szne gvenilecek en
byk ve en adil ahit kimdir? De ki: Sizinle benim
aramda, benim Peygamberliime bizzat Allah ahittir.
;  C : k  k '
0 A   Q(  "` C 6 J
r

24. Bak, Maher Gn hesap verirlerken kendi vicdanlarna kar nasl da yalan sylediler de, tanr ve
kurtarc diye uydurduklar eyler onlar nasl da yzst brakp gitti!
Onlarn bu hle dmesinin asl sebebine gelince:
"@ 6 kIR(  ; @ 1 U `  @" A V ]A  UA , #
/M ! & 5% 1  "@ U

0  V
25. lerinde, sana Kuran okurken kulak verenler
de var. Ama biz onlarn kalplerine, Kuran salkl
olarak anlamalarna engel olacak perdeler geirmi,
kulaklarna da sarlk vermiizdir. Yani insann zne yerletirdiimiz ftr zellikler gereince, Kurana kibir, bencillik, inat, nyarg gibi saplantlarla yaklaanlar,
onu doru ve salkl bir ekilde deerlendiremez ve yol
gstericiliinden faydalanamazlar. nk alkanlk
hline getirdii ktlkler, zamanla kalplerini iyi ve erdemli olan her eye kapal hle getirmi ve bylece kalpleri mhrlenmitir. Bu sebep-sonu ilikisini bir yasa
olarak koyan Allah olduu iin, kalpleri mhrleyen Allahtr. Fakat bu mhrlemeye sebep insann kendisi olduu iin, sorumluluk insana aittir. te, gerek gnahkrca tutum ve davranlar alkanlk hline getiren,
gerekse geleneksel anlaylara, nyarglara kr krne
ve inatla sarlan kimseler, zamanla Kurann gzelliklerini gremez hle gelirler:
0 @  U  X 1 J 1 o `  1

te ilhi ehadetin en ak kant olan bu Kuran, sizi ve kyamete kadar ulaaca herkesi onunla uyarmam iin bana gnderildi.
U
5 "T
0  a  @
  @)

imdi siz, btn bunlara ramen Allah ile birlikte


baka ilhlarn varlna ahitlik edebilir misiniz?
Buna dair elinizde en kk bir delil var mdr?
e `    &  I (  kU( 6 ' )
Q  : & 6 o V )M @ q JI o V

De ki: Allahtan korkmuyorsanz yalan ahitlikte bulunabilirsiniz, fakat ben byle bir iftiraya asla ahitlik
etmem!
Artk o inkrclara kar aka tavrn ortaya koyarak
de ki: Allah, ei ve orta olmayan bir tek ilhtr. unu
iyi bilin ki, ben, sizin Allaha ortak kotuunuz her
eyden uzak olduumu ilan ediyorum!
I %
5T
 " : U !  1C( 
a  1C(  e": IU  R ,1 & ` Q 6 R ,1 

Artk her trl mucizeyi grseler bile, yine de ona


inanmazlar.
I
Gp
;1 / 6   x 1 sr #
( J
I ] I5 '
+
(
J IC : I `  1C( 

c U  X 1 J "@ R "@ %
6

20. Kendilerine daha nce Kitap verdiklerimiz, yani


Yahudi ve Hristiyan bilginleri, aslnda Muhammedin
gerek bir Peygamber olduunu pekl bilir, hatta onu
kendi z evlatlarn tandklar gibi tanrlar. Fakat bile bile ktl tercih ederek kendilerine yazk edenler, karlarna ters grdkleri iin Kurana inanmazlar.
 A  1 J Q 6 Q(  1   C `  C ` 
R
 &  " A } 
  & d
]A  w
0

O kadar ki, kendilerini inkra artlandrm olan


bu insanlar senin yanna geldiklerinde, Bu Kuran
eskilerin efsane ve masallarndan baka bir ey deildir! diyerek seninle tartmaya giriirler.
I
A @1 QM U U1 Q U @ U1 ":
 ,  1  @" %
6 J T

26. Kendileri Kurandan yz evirdikleri gibi, bakalarn da ondan vazgeirmeye alrlar. Oysa byle
yapmakla yalnzca kendilerini felkete srklyorlar, fakat bunun farknda deiller.
6 J  6 U5 ! 1 ;  R 
]A   V I  
6  U 
T
1   C T
U

21. Kendi uydurduu hkmleri kutsal kitaba nispet


ederek Allah adna yalan uyduran yahut Onun ayetlerini inkr edenlerden daha zalim kim olabilir?
Gerek u ki, zalimler asla kurtulua eremezler.
zellikle de Hesap Gnnde:
;6 " ,!
"5 U`  1C(  \ ` " s I`  q  1 I`  q  1C( A 
": 
6 1
&( #

U(  X &  
+

27. Onlar, zincirlerle balanm bir hlde atein


karsnda dururlarken, Ah, keke dnyaya geri
gnderilseydik de, Rabbimizin ayetlerini yalanlamayp inananlardan olsaydk! dedikleri zamanki iler acs hllerini bir grsen!
Ama zannediyor musunuz ki, bu kfirlerin o zamanki
pimanlklar ve iman etme arzular cidd ve samim bir
imann belirtisidir?

 & Z

22. O gn onlarn hepsini bir araya toplayacaz,


sonra da birtakm varlklar, kii ve kurumlar yceltip
ilhlatrarak veya arzu ve heveslerini hayatn yegne
deer ls hline getirerek Allaha ortak koanlara
soracaz: Syleyin bakalm, emir ve otoritesine boyun

115

"@ 6 Q U @ 6 &   ,   o0 8V   i1 6 `  "@  )o 

lama ve ikence karsnda ylmadan direndiler ve


nihayet yardmmz onlara yetiti. Bu bir ilahi yasadr
ve kyamete kadar deitirilmesi sz konusu deildir.
nk Allahn szlerini deitirebilecek hibir g
yoktur! O Peygamberlerin bandan geen bir ksm
olaylar, Kuranda yer yer sana da anlatld. O hlde,
onlar kendine rnek al ve kfirleri inandracam diye
mucizeler, kerametler peinde koma:
kR  ; 6 kF 5 8 B

, 5

 R "@ l
  / !A  ` `
J

kR & A

0 1   "@ !   5R  I& %
35. Eer bu inkrclarn senin davetinden yz evirmeleri arna gittiyse, haydi gcn yetiyorsa yerin
derinliklerine inebilecein bir tnel a yahut ge
ykselecein bir merdiven daya da, onlara bir mucize
getir! Sakn byle bir ie yeltenme! Zira toplumda zihinsel ve ahlk devrimin gereklemesi iin doru yntem
bu deildir.
 v R ]  @) A  "@ , & x  
A( : x     6 T
+
 I q 


  T

28. Hayr! Aslnda, daha nce vicdanlarnda rtbas


ettikleri hiret hayatyla ilgili gerekler, inkr edemeyecekleri biimde karlarna kmtr. Szlanmalarnn
asl sebebi budur. Yoksa eer dnya hayatna geri gnderilmi olsalard, yine kendilerine yasak edilen eyleri yapacaklard. Zira onlar, kesinlikle yalan sylyorlar.
Nitekim dnyada iken byle defalarca balar skm
ve ayn ekilde pimanlk duyup Rablerine snmlard,
fakat rahata kavuur kavumaz szlerinden dnm ve:
I
U ! '

+
( , 8&   6  ! 6 )
J k :   V
29. u dnyadaki hayatmzdan baka bir hayat
yoktur ve bizler, asla yeniden diriltilecek deiliz!
demilerdi.
V 0 U ] A    V 0   C :
V "0 @  ] A   V I  
VC R 
! 
 "5 U` & 
c  T
C , 

Allah dileseydi, insana verdii irade ve tercih yeteneini elinden alr ve inkr edenlerin hepsini imana getirebilirdi. Fakat yle yapmad. nk bu takdirde, insann ahlk ve erdemliliinin hibir anlam ve deeri
kalmaz, onun meleklerden ayr bir varlk olarak yaratlmasnn hikmeti ortadan kalkard. Oysa Allah, insana zgr bir irade vermi ve onu, diledii inan ve hayat tarzn seme konusunda serbest brakmtr. Bu yzden insan, ancak kendi zgr iradesiyle akln kullanp doru
yolu setii takdirde gerek anlamda ahlk ve erdemlilie ulaabilir. O hlde, sakn bu gerei gz ard edip de
cahillerden olma! Unutma ki:
, #
1 Q !  "
" @ y , 81 ]  &  0 , & % 1  1C(  S!
x( 5% 1 & 6

30. Rablerinin huzuruna getirildikleri zaman hllerini bir grsen: Allah, Nasl, bu hiret hayat gerek
miymi? diye soracak. Onlar da, Evet, Rabbimize
yemin olsun ki, gerein ta kendisiymi! diye cevap
verecekler. Bunun zerine Allah, O hlde, inkr etmenize karlk sonsuz azab tadn! diyecek.
I ] I5 '
" @  #
1   V 5 F   %
0 ; I A   C `  1C(   %

a ) V
]A  ": A & 1 ":*
I J " 0 :


@ !R( Up  R  ]A  U  % '

@ }
Z 1

31. Evet, Allahn huzuruna varacaklarn inkr


edenler, gerekten ziyana uramlardr: Bunlar
dnyada ksa bir sre yaayacaklar, nihayet son saat,
yani kyamet veya ecel saati anszn gelip atnca, srtlarna gnahlarn yklenmi bir vaziyette, Yazklar
olsun bize, bunu nasl da ihmal etmiiz! diye feryat
edecekler. Bakn, srtlarnda ne kt bir yk tayorlar!
O hlde, hireti inkr edenler unu iyi bilsinler:
) A
 0 @ S
  !
A ; , v R 0 ;5 1  1C( A  G a  a
J
,  J  I! 6 )

36. Kur'an arsn, kt niyet ve eylemlerle akln ve


kalbini karartm zalimler deil, yalnzca hak ve hakikate itenlikle kulak verenler kabul eder. Akl, vicdan ve
saduyu bakmndan lm olanlara gelince, onlar son
nefeslerine kadar inkrdan vazgemeyeceklerdir. Sonra
Allah onlar diriltecek ve sonunda onlar, yaptklarnn
hesabn vermek zere Onun huzuruna karlacaklardr.
Hakikat karsnda tpk bir l gibi duyarsz kalan
inkrclar bunca ayetleri grmezlikten geliyorlar da:
I
J ": `  T
o V Q0 (   1 Q !A  Z 6 J    V
 1
1 ] A   V 

32. Bu dnya hayat, hirete nazaran bir oyun ve


elenceden baka bir ey deildir. Oysa hiret yurdu,
ktlklerden saknp gzelliklere, iyiliklere ulamak
iin abalayan o takva sahipleri iin elbette daha hayrldr. Hl aklnz kullanmayacak msnz?
  T
1 J "@ 6  R ;  1 C(  / 6 Z ! Q 6 " A ,6 ) V
&(  d

1   +
 / 6  C T

& A ,1

37. Madem Muhammed Peygamber olduunu iddia


ediyor, o hlde ona Rabbinden olaanst bir almet
veya bizim istediimiz trden bir mucize indirilseydi
ya! diyorlar. De ki: Allah, elbette mucize gndermeye kdirdir. Ve zaten, Kuran gibi muhteem bir mucize gndermitir de. Fakat insanlarn ou, iman etmek iin Kuran inceleyip onun zerinde dnmek gerektiini, her attklar admda zaten binlerce mucize bulunduunu bilmezler. te o mucizelerden biri:
J
kR  I  
 y  " JI Q !'
kR Up  R  "0 T
Ux  G ( 1  Ip
J

) x1 

33. Ey Peygamber! Onlarn syledii szlerin seni


zdn elbette biliyoruz. Fakat zlme, ylgnla ve
mitsizlie de kaplma. Zira onlarn yalanlad aslnda sen deilsin, fakat bu zalimler, bile bile Allahn
ayetlerini inkr ediyorlar. O hlde, onlar hakkndaki
hkm de Allaha brak.
M 6 = 6 "@ ! ] I5 '
r  C `  ]A  =
R / A 8V  o
B  C ` ) ; 

  1 "@  " ] k q  

5T

38. Yeryznde yryen ve srnen ne kadar hayvan ve gkyznde kanat rparak uan ne kadar ku
varsa, hepsi sizin gibi birer topluluktur. Hayvanlarn
hayatna baktnzda, her bir trn beden yapsnn
kendi ihtiya ve fonksiyonlarna ne kadar uygun tasar-

 ) 8  J
& A T
A(
&  t \ 8 6   #
I ) ;  
+
M 

34. Gerek u ki, senden nceki Peygamberler de


tpk senin gibi yalanlanmt. Fakat her trl yalan116

landn, onlara yaratltan bahedilen igdsel zellikler sayesinde tm ihtiyalarn akl almaz bir biimde
nasl giderdiklerini, hepsinin remesinin, beslenmesinin,
lmnn harika bir sistem erevesinde hi aksamadan
nasl sregeldiini grecek ve ilh kudret karsnda
hayranlkla secdeye kapanacaksnz. Rabbinizi tanmak
istiyorsanz, gznzdeki alkanlk perdesini yrtmal ve
evrenizdeki saysz mucizelerin farkna vararak bunlar
zerinde dnmelisiniz. Zira biz, evren kanunlarnn
yazl olduu o Kitapta hibir eyi eksik brakmadk.
te, Allahn evrensel yasasnn en nemli maddesi:
Eninde sonunda btn insanlar toplanp Rablerinin
huzuruna getirilecekler!
 kR " T   ? " U 1    C `  1C( 
 1  Q0 A A E1 
 1  
0 & A d

44. Onlar kendilerine yaplan bu t ve uyarlar


unutunca, biz de cezalarn vermek iin, balarndaki
sknt ve bellar kaldrdk ve nlerinde btn nimet ve
refah kaplarn ardna kadar atk. Ve nihayet, kendilerine bahedilen bu zenginlik ve nimetler yznden
kstahlk edip mardklar ve Allah, hireti unutarak
zevksefaya daldklar bir srada, bir afet, bir deprem,
bir kaza, bir hastalk, bir lm ile onlar anszn yakaladk ve ite o anda, btn mitleri snverdi!
 1C(  ;    ; R
&(  , 
+
) & 
0 & A }

45. Bylece, zulm ve hakszlk eden toplumlarn


kk kaznd ve tarih sahnesinden silinip gittiler. yleyse, zalimlere hak ettikleri cezay veren ve iman eden
kullarn kurtarp ycelten Allaha, o lemlerin
Rabbine hamd olsun!
 A V ]A  " 5 a= `"
, &


G H Q  "  T
" T
C a" 5 1 o V

"!
 ?
]A  Q A , x1
;( 5% 

39. Ayetlerimizi yalanlayanlar, karanlklar iinde


bocalayan sar ve dilsiz insanlar misali, akl ve vicdanlarn kat kat cehalet, inat, kibir ve nyarg zincirleriyle
prangaya vurmu zavall kimselerdir. Gerek u ki, Allah mstahak grdn saptrr, lyk grdn
de doru yola iletir. Bile bile yanlta direten inat zalimleri sapklkta brakr, hakikate ulamak isteyen samim kullarn ise doru yola iletir. Onun bu konudaki
kararn sizin tercih ve davranlarnz belirleyecektir.
5
! " T
5 1 o V
" T
G H   %

"5 U` M  )  
C  "T

=  6
6 Q0  "T
!(  1
R) = 1 ": " 
!` d
1 J

46. Ey hak yolunun yolcusu! Allaha kul olmaktan kanan o bedbahtlara seslenerek de ki: Syleyin bakalm, eer Allah iitme ve grme yeteneklerinizi elinizden alsa ve kalplerinizi hibir hakikati idrak edemeyeceiniz ekilde mhrlese, Allahtan baka bunlar size geri verebilecek bir ilh var m? Elbette yok!
O hlde, bu nimetler elinizden alnmadan Rabbinize
dnmek iin daha ne bekliyorsunuz?
Bakn, hakikati tm berraklyla ortaya koyan ayetlerimizi nasl farkl alardan zengin rneklerle tekrar
ve tekrar aklyoruz. Onlar ise, hl srarla yz eviriyorlar!
  ; J / A @1 o : @  #
! " T
5 1 o V
  & d

5 F  
C  "T

V( ?
+

40. Allahn hkmlerine boyun emekten kanan o


mriklerin i dnyalarna seslenerek de ki: Eer doru szl iseniz syleyin bakalm, size Allahn azab
veya Kyamet Saati gelip atverse, Allahtan bakasna m yalvarrsnz?
c `     %
U  I q Q !   ) 

T ! R   )  1 o 

47. Yine o zalimlere de ki: Syleyin bakalm, Allahn azab hi beklemediiniz bir srada anszn veya
aktan aa gelip banza kecek olsa, zalim toplumdan baka kim helk edilecek? te bu felketten,
ancak Allahn kitabna ynelerek kurtulabilirsiniz, Peygamberden yetkisi dnda mucizeler ve kudret gsterileri bekleyerek deil.
A(
&  o
6 
"@ !A  a v R A ? &   R M 1 (C U  1( 
8  J +

41. Bilakis, kendilerini ilhlk makamna ycelterek


Allaha ortak kotuunuz her eyi unutur da, yalnzca
Ona yalvarrsnz. O da dilerse, kaldrlmas iin kendisine yalvardnz bely kaldrr! Bu da gsteriyor
ki, bir tek Allaha kulluk etme ve yalnzca Onun hkmlerine boyun eme inanc, doutan tadnz, znzde var olan bir eilimdir.


I  8   ":6C aR / A 8V  "  ] I  IU A
 ; )
  E51 "@ A ,  I E

6 Z 1 ": J

48. nk biz Peygamberleri, ancak cennet nimetleriyle mjdelesinler ve cehennem azabyla uyarsnlar
diye gndeririz. Yoksa onlarn, kendiliklerinden mucize
gsterme g ve yetkileri yoktur. O hlde, kim Allaha
ve hiret gnne iman eder de gnahlardan vazgeip
durumunu dzeltirse, ite onlar Hesap Gnnde ne
korkuya kaplacak, ne de zlecekler.
& 1 U 1    C `  1C( 
; %
 1 6 ` & 
C ,  @ " %

42. Dorusu biz, senden nceki toplumlara da mesajmz ileten eliler gnderdik ve onlar, acizliklerini
anlayp emrimize boyun emeleri iin zaman zaman
eitli bel ve skntlarla imtihan ettik.
" @   1  @" A V B %
I JI A R
 ! 
V T
   E U
  ": #
A & ,1 6 `

43. Hi deilse, balarna bu bellar geldii zaman


tvbe edip boyun eselerdi ya! Fakat tam aksine, iyice
azgnlatlar. Bu yzden kalpleri kaskat kesildi ve
eytan, yaptklar irkin ileri onlara gzel gsterdi.
Ktl alkanlk hline getirdikleri iin, zamanla bu
ktlklerden etkilenmez oldular ve fenal iyilik, gnah sevap saymaya baladlar. Vicdanlar dondu, akllar
tutuldu, azttka azttlar.
I k q o `
I&  '
 R ] 5 '
6 & A R
0 ! @" A  U 5R Q(   ` %

49. Ayetlerimizi inkr edenlere gelince, Allahn


emrine bakaldrp yoldan ktklar iin, onlar da can
yakc bir azaba urayacaklar.

V JI S

V JI o V
/M A  k6 ( " T
 IZ a ()U "T
! F " A  JI 
k0  ] I'
1  J 8 
50. Ey Peygamber! Hl senden mucize gstermeni
bekleyen o cahillere de ki: Ben size, Allahn hazineleri benim yanmdadr ve onlar dilediim ekilde kullanabilirim! demiyorum. Allahtan baka hi kimsenin
bilemeyecei srlar lemi olan gayb da bilemem. Size

%
A 8 ":  R 5 F  ":6C a I r

117

bir melek olduumu da sylemiyorum. Ben ancak,


bana Kuran araclyla bildirilen ilh emirlere uyarm.
5  v R 0 G=( 8  &] J 5% 1 o : o V
c T

54. Ayetlerimize iman edenler senin yanna geldikleri zaman, onlara de ki: Selm sizlere! Mjde,
Rabbiniz kullarna merhamet etmeyi kendisine ilke
edinmi ve onlara daima sevgi ve efkatle ynelmeyi
kendisi iin vazgeilmez bir grev olarak yazmtr. inizden her kim cahillik ederek bir ktlk iler, fakat hemen ardndan tvbe eder de hl ve hareketlerini dzeltirse, unu iyi bilsin ki, Allah ok balayc,
pek merhametlidir!
o = 6 /  C `
8(
+
8( 5%
+
5 
1 J
c (  x&  o!

te, bu zihinsel dzeye ulam insanlara de ki: Hi


kr ile gren bir olur mu? lh vahyin ve akln nda
hakikati kefeden aydn insan ile cehalet, kibir, nankrlk ve bencillik zindanlarnda bocalayan dar kafal insan
hi ayn neticeye ular, ayn karl hak eder mi? Hl
aklnz kullanmayacak msnz?
Aklnz kullann ki, ilh arnn muhataplar olabilesiniz:
!( q J k  Q( 6  @" 
! "@  ] I  1 R i1  1C(  Q  C 6
; 5 1 "@ A , 

55. te biz, birok hikmetlerinin yan sra, bir de sulularn gittii yol mminlerin yolundan kesin izgilerle
ayrlp iyice belirginlesin ve hi kimsenin ne srebilecei bir mazereti kalmasn diye, ayetlerimizi byle
aka ortaya koyuyoruz:
B
0
A A l ) V "*` I : 8  JI o V 
@( 6 k6 ( o V
  )   1C(  ) 8  B!

51. Ey slm davetisi! Rablerinin huzurunda hesaba ekilmek zere toplanacaklar korkusunu yreklerinde duyan kimseleri bu Kuran ile uyar. yle ki:
Onlarn Allahtan baka ne bir dostlar, ne de bir efaatileri vardr. Uyar ki, bylece iyi bir insan olmak
iin aba gstererek her trl fenalktan titizlikle saknsnlar! Bu uyar vazifesini yaparken de, g ve servet
sahibi baz kfirleri slma kazandracam diye son
derece masumane niyetlerle bile olsa dinin temel ilkelerinden taviz verme. Szgelimi:

 / !A   Q0 @ #) 1( 1 k 
,  ) F  "@  )  1  1C(    J

 1)( 5 @&  \   6  I

56. te bu netlii salamak zere, hakikati inkr


edenlere aka tavrn koyarak de ki: Bakn, sizin Allahtan baka yalvardnz o sahte ilhlara kulluk
etmek, bana Allah tarafndan kesinlikle yasaklanmtr.
De ki: Ben, sizin batl arzu ve heveslerinize uyacak
deilim. Aksi takdirde doru yolu brakm ve sapkla dm olurum.
" T  Q0 (  A x ,5%
  ()U  Q0 (  "5 C ` k (  U !  ]A  k6 ( o V
A( ?
;1 
+
0 J
 G a : 
57. Szlerine devamla de ki: Bakn, ey kfirler! Ben,
Rabbim tarafndan gnderilen apak bir delile,
Kurana dayanmm. Fakat siz onu bile bile inkr
ediyorsunuz. Sizin alay ederek bir an nce gelmesini
istediiniz o ilh azab getirmek benim elimde deildir. Zira her konuda olduu gibi, bunda da karar verme
ve hkmetme yetkisi, yalnzca Allaha aittir. Allah
ise, en doru, en adilne hkm verir ve ancak hakikati
dile getirir. nk O, hkm verenlerin en hayrlsdr.
k E ; Q(  A x ,5%
U ! kU( !   J
" A 
  ()U  o V
" 0 T

&(  d
+

5 R ":  5 R k q  "@ !A  /  %
  T
'
'
  k q  "@  %


&(  d
+

52. Rablerinin honutluunu kazanmak iin sabah akam Ona yalvaran o fakir, fakat tertemiz mmin
kullar yanndan kovma! Kendini beenmi inkrclar
bu mminleri yanndan uzaklatrmadn diye iman etmeyeceklerse, varsn iman etmesinler! Korkma, sen onlardan dolay sorumlu deilsin, onlar da senden dolay sorumlu deiller. Yani, sen onlarn bu tr sama
gerekelerle inkra saplanmalarndan dolay sorumlu tutulacak deilsin ve dediklerini yapp fakir mminleri yanndan kovacak olursan, onlar da seni azaptan kurtaracak deiller. O hlde, ne diye onlar yanndan kovup
da zalimlerden olasn ki?

!  0 UU !  "@ !A  
  JI \X I : I ;! 
,8 "@ E , U 5R /  C `

58. Yine de ki: ayet sizin o abucak gelmesini istediiniz azab getirmek benim elimde olsayd, aramzdaki mesele oktan halledilmi olurdu. Zira nihayet ben de bir insanm. Bana kalsayd, sizin alay ve ikencelerinize dayanamayp mucizeler gstermek veya
sizi azaba uratmak isterdim. Fakat bana byle bir g
ve yetki verilmi deildir. Allah, zalimlerin kimler olduunu ve onlar ne zaman, ne ekilde cezalandracan
ok iyi bilmektedir. Bunun da tesinde:
;%
 
   0 8  kR  " A ,1 0 : J  I@ & A ,1 J S
! F )    U

kR( 8 '

& A }
J & @ A ,1 J V
5` kR( J   1 J S
p J
J

 " A  
 1( ` 

53. te biz, kimine dierinden daha stn nimetler


bahederek insanlar bu ekilde birbirleriyle imtihan
ederiz. Bu yzden dnyev nimetlere sahip olan kfirler, bunlardan yoksun olan mminler hakknda, Allah,
aramzdan bula bula bunlar m ltfuna lyk grd? diye sorarak alay edecekler. Onlara cevap olarak
de ki: Fakirliklerinden dolay sizin kmsediiniz, fakat
birer ahlk ve erdemlilik timsali olan bu insanlarn ilh
nimetlere kavuacan bizzat Allah sylyor. yle ya,
kullar arasnda kimlerin kendisine lykyla krettiini ve kimlerin de nankrlk ettiini en iyi bilen, Allah
deil mi?
O hlde bu mminleri yanndan kovma, tam aksine:
 S
!A  v
o ;R U 1   U  X 1  1C(   #
I
Q %
5` "T
 6 ]A  "T

+
8( 

59. Yaratlmlarn idrak ve tecrbe snrlarnn tesinde gizlilikler lemi olan gaybn anahtarlar Onun
elindedir, Ondan baka hi kimse gayb bilemez. O
gkte ve yerde, karada ve denizde ne varsa hepsini
bilmektedir. Onun bilgisi dnda ne dalndan bir
yaprak der, ne de topran derinliklerine bir tohum. Canl ve cansz, ya ve kuru hibir ey yoktur ki,

I "T
U o &   Q 6 *
 H Q 6 R A ? ) ( ,  
& ' 
 "  @ x 

" !'(

118

varlk kanunlarnn yazl bulunduu apak bir Kitapta


kaydedilmi olmasn.
 "5 '#
y , 81 " 
!R 5 1 C(  :
]I E; !  Q !R( "T
 " A ,1 o !  "T
@ U

rneklerle tekrar tekrar aklyoruz. Bylece onlar


uyaryoruz ki, yarn Hesap Gnnde hibir mazeretleri
kalmasn. Fakat btn bu uyarlara ramen:
!A  B
o!
%  o V 0  : /  V Q(  C `
0 `(  "T

[ 8 U1 " "T
, #
c A & , "5 U` &  "T
 o #

 Q ! ] " M &%

66. Ey Muhammed! Sana gnderilen bu kitap hakikatin ta kendisi olduu hlde, senin halkn onu yalanlad. u hlde, onlara de ki: Ben grevimi yaptm ve sizi
uyardm. Artk tercih ve eylemlerinizden yalnzca kendiniz sorumlusunuz ve cezasn da yine siz ekeceksiniz.
Zira ben, sizin vekiliniz deilim.
Azabn henz gelmemi olmas, sakn sizi yanltmasn:

& A , 
b ; 5%   8 6 o T

60. Sizi geceleyin uykuya daldrp ruhumuzu kabzederek bir anlamda ldren ve gndz vakti yapp ettiiniz her eyi bilen Odur. Daha sonra, belirlenmi
olan yaam sresinin tamamlanmas iin sizi her sabah uyandrarak yeniden dirilten de Odur.
Nihayet bir gn bu hayat sona erecek ve sonunda
Onun huzuruna varacaksnz. te o zaman, yaptnz her eyi size bir bir haber verecektir.
'
!A  o

I ] I5 '

& ' ) ` "


 #
0 d
"T
1  ( 8  R  : ;  :

67. Her ilh vaadin gerekleecei bir zaman vardr, yaknda bunu bizzat grecek ve o zaman gerei
anlayacaksnz.
1
)( '
 R U 1 kIR( l
1
kR( l
i 1 ]5 '
"@ U
i 1  1C(  B
 `    ; C
/ U ! %
&(  d
+
) , ) , ;  v R ! 
U1  0 ( G
H

68. Ey Mslman! Ayetlerimiz hakknda irkin ve


alayc ifadelerle konumaya dalan kimselerle karlatn zaman, onlar baka bir konuya geinceye kadar, ayet bir zorlama sz konusu deilse onlardan
hemen uzakla! Eer eytan yapman gerekeni sana
unutturacak olursa, bu uyary hatrlar hatrlamaz
onlarn meclisi terk et, o zalim topluluk ile birlikte
oturma!
; 5 1 "@ A ,   ` T
'
 k q  "@  %
 ; 5 1  1C(  ] A  

 1 J ": UA
Q 5R 
p

61. O, kullar zerinde mutlak hkmranlk sahibidir. Size, tm yaptklarnz kayda geiren koruyucu
melekler gnderir. Nihayet iinizden birinin lm
vakti gelince, elilerimiz onun cann alrlar ve emrimizi yerine getirirlerken, grevlerinde hibir kusur
yapmazlar.
8(

+
] I "

 : " T  Q  J 0   ! @ "
62. Bylece len o insanlar hesaba ekilmek zere,
gerek sahipleri ve Efendileri olan Allahn huzuruna
getirilirler.
yleyse, unu iyi bilin ki, her konuda hkm verme
ve egemenlik yetkisi yalnzca Ona aittir ve O, hesap
grenlerin en hzlsdr!
 M !  a
 "T
!x
U!x
6
& A }
( U1  o V
  E Q 6  )   8 

69. Geri Allahn emirlerini gzelce uygulayan, gnah


ilemekten de titizlikle saknan kimseler bu zalimlerle
oturmaya devam etseler bile, onlarn yaptklarndan
hibir ekilde sorumlu tutulmayacaklar. Fakat onlar
uyarmak amacyla, slm alay konusu yaptklar anda
derhl meclislerini terk ederek bunu protesto etmek gerekir ki, belki akllarn balarna alrlar da bu tr irkin
davranlardan artk saknrlar!
 @ "  ! H  @ 8 ,  "@ U 1 (C i  1C( 
o %
8 I Q(  ` ! 6 )
J  ) o ` ) , M !( q J k  

! B
` & 
 @ 
 6
8 %
0 @ U C aX1

   6 T
U  (C : 
 1( ` 

63. Ey slm davetisi! Allahn mutlak egemenliini


tamamen veya ksmen reddeden o inkrclara seslenerek
de ki: Banza bir bel geldii ve Eer Allah bizi bu
felketten kurtarrsa, kesinlikle Ona gerek anlamda
kulluk ederek kredenlerden olacaz! diye gizli gizli Ona yalvardnz zaman, karann ve denizin zifiri
karanlklarndan ve trl tehlikelerden sizi kurtaran
kimdir?
!x
"    ` 56 ` " o `  @ U "T
( U1 
o V

70. Ey Mslman! Kurann hkmlerini hafife alp


slm alay konusu edinerek dinlerini oyun ve elence
hline getiren ve dnya hayatnn lks ve cazibesine
aldanp hireti unutan kimseleri benim azabmla ba
baa brak! Sen imdilik onlar bu Kuran ile uyar: lh
buyruklara bakaldran insan, iledii gnahlar yznden Hesap Gn byk bir felketle yz yze gelecek
ve kendisine Allahtan baka ne bir dost bulabilecektir, ne de bir efaati. Azaptan kurtulmak iin yeryzndeki her eyi kurtulu fidyesi olarak verse bile,
ondan asla kabul edilmeyecektir.
I
6 ` &  " !(

` &  A %
C  !"
 q "@ 
  1C(  / [  \
M 8 %
&( '

64. Cevab bizzat kendin vererek de ki: Sizi hem bu


beldan, hem de dier btn skntlardan kurtaran
Allahtr! Fakat siz, banz beldan kurtulur kurtulmaz
birtakm varlklar, kii ve kurumlar yahut kendi arzu ve
heveslerinizi ilhlatrarak Allaha ortak kouyorsunuz! Ve bylece hem dnyay, hem de hireti kaybediyorsunuz.
A #
V R   C  "T
!A 
, 81 ] IA   ; : o V
" T
  " T
B

E , 1C( 1  , ! q "T
%

  "T
8 A 1
0 ,
65. Balarna gelecek felketlere kar onlar uyararak
de ki: Allah, zerinizden veya ayaklarnzn altndan
size bir azap gndermeye yahut ahlk deerlerin
kmesi sonucunda, toplumsal birlik ve beraberliinizi
parampara ederek sizi birbirine dman cephelere
ayrmaya ve bylece bir ksmnzn hncn dierlerine tattrmaya elbette kdirdir.
= 
6
 ; @ 1 "@ A ,  
!` d
1 J
6

c  T 1

te onlar, iledikleri gnahlar yznden ebed


felkete mahkm edilen kimselerdir: Allahn ayetlerini inkr etmeleri sebebiyle, onlar iin boaz yakp
paralayan kzgn bir iecek ve iliklere kadar ileyen
can yakc bir azap vardr.

Bakn, insanlarn hakikati tm berraklyla kavramalar iin ayetlerimizi nasl farkl alardan ve zengin

119

) , U ; ] IA   6  6 E

1 J  U,  U1 J  
)   6 o V
kR +
Q  @5

p
] I Q 6  ) 1 
C  ` 
( ! 
J
U1 ):
? I Q  u G '
 @)
0 U5

Bakn ey insanlar, bu taptnz yldz benim Rabbim


olabilir mi? dedi. Sonra sabah olup yldz batnca,
Ben batanlar sevmem. nk byle batp yok olan bir
ey ilh olamaz! dedi.
 
V o R I& A R kM  ( C : 
V H &  ; &   A R
   6 ` J k ( k6( ) @1 "

71. Onlara de ki: Allah brakp da, bize herhangi


bir fayda veya zarar verme kudretine sahip olmayan
o sahte ilhlara da m yalvaralm? Allah bizi doru yola iletmiken, gerisin geriye cehalet karanlklarna yuvarlanarak yeniden inkra ve irke mi dnelim? Tpk,
arkadalar Yanmza gel! diyerek kendisini doru
yola arrken, eytanlarn ayartmasna kaplarak
l ortasnda akn akn dolap duran aklsz
kimsenin durumuna m delim?
&(  ,  "   A % U  6  0 )@  : 
+
): o V
*

 ;
 ( IE
+

77. Baka bir zaman ay doarken grnce, Peki,


bu benim Rabbim olabilir mi? dedi. Daha sonra o da
batnca, Dinleyin ey insanlar! Eer Rabbim olan Allah
beni doru yola iletmemi olsayd, kesinlikle doru
yoldan sapan u sapklardan biri olurdum! dedi.
V B A R  I& A R M ` IC : k ( C : 
V H  
& A R
I (  k6 ( V 1 
&
 &    `

De ki: Allahn gsterdii yol, doru yolun ta kendisidir. Buna gre, bize emredilen udur: Btn varlklarn tek sahibi ve Efendisi olan Allahn hkmlerine gnlden boyun ein!
!&
   Q ! IC(  : 0 ; A =
V(

78. Bir sabah vakti gnei doarken grnce, Sizin


iddianza gre, benim Rabbim bu olmal. nk taptnz varlklar iinde en by bu. dedi. Fakat o da
batnca, Ey halkm! diye seslendi, Bakn, ben sizin
Allaha ortak kotuunuz her eyden uzak olduumu
ilan ediyorum!
 R C( A  k @ # B
k6 (
+
& %

J
@#
M `(   &  \   6  I !  U( '

72. Namaz dosdoru kln, Allahtan gelen ilkeler


dorultusunda yaayarak ktln ve gnahn her eidinden titizlikle saknn. Unutmayn ki, hepiniz eninde sonunda hesaba ekilmek zere Onun huzurunda
toplanacaksnz.
! R `
;1 1 0  
A a C(  :
Q  0  Q  V 0 T
& %
J

79. nk ben, her trl batl inantan uzaklap


tevhide ynelen bir hanif olarak, yzm gkleri ve
yeri yaratan Allaha evirdim ve tm benliimle Ona
yneldim. Haberiniz olsun, ben Allahn yan sra baka
varlklar da ilh edinen u mriklerden biri deilim
ve asla olmayacam!
I
V Q0  V Q #
I  
I
'

J I Q(       `
kR k6 ( I#
a JI  1
0 ): ) V 
`  C 5  v R 0 & A  k q o ` k ( 
0 ! q k (  I 1
80. Fakat brahimin halk, tahtlarnn sallanmaya
baladn gren egemen glerin de kkrtmasyla,
onunla tartmaya balad. Bunun zerine brahim,
tek bana hepsine meydan okuyarak dedi ki:
Allah beni dosdoru yola iletmiken, siz hl benimle tartyor musunuz? unu iyi bilin ki, ben sizin
cahilce Allaha ortak kotuunuz gerek putlar ve heykeller, gerek cinler ve dier ruhan varlklar, gerek yldzlar, ay ve gne, gerekse azgn yneticiler ve onlara dalkavukluk eden din adamlar olsun, hi kimseden ve hibir eyden korkmuyorum! una iman ediyorum ki,
Rabbimin izni ve iradesi olmadka, hibir varlk bana zarar veremez. nk Rabbim her eyi snrsz bilgisiyle kuatmtr. Ey halkm! Hl t alp akllanmayacak msnz?
!A  Q(  1 "  
6 R i J " 5`  q  I 
 "5`  q " T
a
"T
!`

kR  U1 1 / A & 

0 =
73. Gkleri ve yeri belli bir hikmet ve amaca gre,
hak ve adalet zere yaratan Odur. Allah Ol! dedii
an, olmasn diledii ey derhl oluverir. Onun szleri
hakikatin ta kendisidir. Yeniden dirili iin sura flendii gn, kullarn tercih ve iradeleri ellerinden alnacak ve hkmranlk, tamamen ve yalnzca Onun olacaktr. Bugn otorite sahibiymi gibi grnenlerin, gerekte ne kadar zayf ve aciz olduklar anlalacak ve
hkimiyetin yalnzca Allaha ait olduu apak ortaya kacaktr.
S
G8( i! " T(  : 0  @
! F  "

O, yaratlmlarn idrak ve tecrbe snrlarnn tesindeki srlar lemi olan gayb da, duyularla kavranabilen
ehdet lemini de bilendir. Evet, sonsuz hikmet sahibi olan ve her eyi en mkemmel ekilde bilen, yalnzca Odur.
lahi daveti tebli konusunda gzel rnek olarak, brahimin kssasna kulak verin:
kI6 ( M @    U? C i 5  Q !( J
" !:( 
V
+

8(  v l kR( /  V /1

 '
(  R 0 6  A

e & A , "5 U` 
+
M J
;1
81. Hem siz, kendilerine kulluk ve itaat edileceine
dair Allahn hibir delil gndermedii varlklar Ona
ortak komaktan korkmuyorsunuz da, ben sizin Allaha ortak kotuunuz sahte ilhlarnzdan m korkacam? Eer bilginiz varsa syleyin bakalm, iki taraftan hangisi gven iinde olmaya daha lyktr? Bir
tek Allaha inanan mminler mi, yoksa Ona ortak koan
mrikler mi?
I 8 A 1 " U   1C( 
 "@ 6 &1(
c )5 @ ":  J  @ " / [ I  \ " A d
%

74. Hani bir zamanlar brahim, babas zere demiti ki: Babacm, kendi ellerinle yaptn putlara m
tapyorsun? Gryorum ki, sen ve halkn apak bir
yanlg iindesiniz!

!  J
A  " !:(   I ( 6 /  C `
U( V &    T

+
T
& %
75. te bylece brahime, tam ve kesin bir imana
ulaabilmesi iin gklerdeki ve yerdeki ilh hkmranl aka ortaya koyan delilleri gsteriyorduk:
S
V o R I& A R kM  ( C : 
V M 8 ` ` o ! Q !A   #
A( R J
'
+
& A R
JI 

76. Halkna her frsatta t veren brahim, gecenin


karanl zerine knce, parlak bir yldz grd ve

82. Allaha ve hiret gnne yrekten inanan ve


imanlarn irk, inkr, isyankrlk gibi herhangi bir zu120

I
A
JI o V 0 ) 5 V
" @ 1 )@ 8 R 
J : 0  # Q !A  "T
):  1C(  / [  \

lm ile kirletmeyenler var ya, ite her trl tehlikeden


kurtulup gvene kavumak onlarn hakkdr, doru
yolda olanlar da yalnzca onlardr.
/  0  I 6  
#
R 6 Q0 (  V ]A  " !:(   I: U ! IU 5 x '
/ A 

+
c &(  , A  ` 

90. te bunlar, Allahn yol gsterdii Peygamberlerdir, o hlde ey hakikat yolunun yolcusu, sen de onlarn izledii yolu izle! Kuran tebli ettiin kimselere
de ki: Ben sizden, bunun karlnda herhangi bir
cret beklemiyorum! Bu ar, hibir dnyev menfaat
beklenmeden tm insanla sunulmu bir tten
baka bir ey deildir.
Bu elilerin izinden gittiini ne sren baz Yahudiler
mminlere kar dmanlkta o denli ileri gittiler ki,
Kuran reddedelim derken, btn kitap ve elileri inkr
ediverdiler:
0 k q    ]A  
) V 
Z 6  I   V I ) (V '


" !A(  " !T( '

83. te bu akl yrtme ve etkileyici tartma yntemi ile muhatabn i dnyasna seslenerek gerei anlatma ve retme yetenei, halkna kar hakikati ispat
edip onlar eitmesi iin brahime bahettiimiz gl
ve inandrc delillerimizdir. Biz, dilediimizi byle
yce derecelere eritiririz. Hi kukusuz Rabbin,
sonsuz hikmet ve ilim sahibidir.
r Q( 5 1  o 8V  U 1) : '
0 ; ,1
I Q  U 8:
6  M U 1) : v `
U( %
+



1 ! &  A

*
1
&  Z x6 /  C ` 0 :
]

91. Onlar szleri ve davranlaryla, Allah hibir insana vahiy olarak bir ey gndermemitir! diyerek,
Allah ycelik ve anna yarar biimde tanyamadklarn, Onu adalet, kudret, ilim, hikmet gibi vasflaryla gerei gibi kavrayamadklarn ortaya koydular.
 ): 6 ]

I C(  
!
(  V Q 6 A , x 
 Q(   #
p
5T
 Z 6  o V
UA

": * "
o V "0 ` \s I JI " 56 I& A , "  "5 &A  M Gy( `  i @ 6 )8
8 , A 1 "@ l
a kR(

84. Daha sonra brahime olu shak ve torunu Yakupu armaan ettik ve onlarn her birini doru yola
ilettik. Nitekim vaktiyle Nuhu da doru yola iletmitik. Onun neslinden gelen Davudu, Sleyman, Eyyubu, Yusufu, Musay ve Harunu da hidayet rehberleri kldk. yilik yapanlar ite byle dllendiririz.
(  =
  o ` 
+
( !] 1 1  `
0 !  ] %!
*
85. Ayrca Zekeriyay, Yahyay, say ve lyas da
doru yolun ncleri kldk. Hepsi de drst ve iyiliksever kimselerdi.
,( &

R v `  0 p

&(  , ] A  UA E
+
6 1 %
!  o!
*

Onlara de ki: Peki, madem Allah hibir ey indirmedi


de, Musann insanlara yol gsterici bir k olarak
getirdii ve sonradan Tevrat adn alan ilh kitab kim
indirdi? Geri siz onu da pek ciddiye almyorsunuz,
Kutsal kitabn z ve manasyla ilgileneceiniz yerde,
onu gsterili, yaldzl kitaplar hline getirerek suya
sabuna dokunmayan blmlerini aklyor, fakat birounu da iinize gelmedii iin gizliyorsunuz. Hlbuki sizin ve atalarnzn bilmedii birok ey, size bu
kitap sayesinde retilmiti. Syleyin, bunca bilgileri size reten kimdir? Ve itiraf etmekten ekindikleri cevab kendin ver: Elbette ki, Tevrat, ncili ve Kuran
gndererek insanl eiten Allahtr! de. Sonra brak
onlar, iine saplandklar inkr ve cehalet bataklnda rpnp dursunlar!
Evet, Allah her devirde insanl eitecek vahiyler
gndermitir:
 C(    = ) 8   U Z 6 
0 @  '
 ;  C U5  Q 1) 1 +
5` C :

86. smaili, Elyesay, Yunusu ve Lutu da... Her birini, yaadklar adaki btn insanlardan stn klmtk.
"!
 ?
] " :U 1) : " :U !85 #" M @ 6 a  @" 1  @" I 
;( 5% 

87. Bir de, onlarn atalarndan, nesillerinden ve


kardelerinden de nice Peygamberler gndermitik.
Onlar tm insanlar arasndan szp semi ve dosdoru cennete gtren yola iletmitik.
8   ` q  0 (  8    I 1  Q(  @ ()1 
6 `  "@ U 
): / 
A & ,1

88. te bu Allahn gsterdii yoldur, kullarndan


dilediini bu yola iletir. Ancak kullarn da buna lyk
olmalar gerekir. Nitekim o Peygamberler bile ayet Allaha ortak komu olsalard, btn yaptklar iyilikler boa giderdi.
I
" T 
) ; R JI \ X I : @   T 1  R M 8 U
5T
 " : U !  1C(  / [  \
 @  %
 1( R T
!  V @  UA `
89. Onlar, kendilerine kitap, hikmet ve Peygamberlik bahettiimiz kimselerdir. O hlde, sen de o
Peygamberlerin izinden gitmelisin. En yaknlarndan
balayarak, evrendeki insanlar ve halkn imana davet
etmelisin. Eer gnderdiimiz mesaj reddederek veya
umursamayarak onu inkr edecek olurlarsa, hi
nemli deil. Biz ayetlerimizi, onlar inkr etmeyecek
salam bir toplulua emanet etmiizdir. nk bu din
hibir rkn, snfn ve cemaatin tekelinde deildir. Emaneti tayamayanlar, hangi rka veya topluma ait olursa olsunlar bertaraf edilir ve yerlerine, slm sancan
lykyla tayabilecek yeni toplumlar gelir.

92. Ve ite bu da, asl ad Mekke olan ve iindeki


Kbe sayesinde btn yeryznn merkezi konumunda
bulunan Anakent halkn ve aama aama evresindeki ehirleri, toplumlar, lkeleri ve tm insanl uyarman iin gnderdiimiz ve kendisinden nceki kutsal
metinleri deitirilmi ksmlarn dzelterek onaylayan mbarek bir kitaptr.
 U  X 1  1C( 
R  1 "@  v ? ]A  ": Q(  U  X 1  a
d
J

Ahiretin varlna inananlar, doal olarak bu


Kurann hak olduuna da inanrlar ve onlar,
Rableriyle aralarndaki gnl ban srekli canl tutan
namaz konusunda son derece titiz ve dikkatli davranrlar.
hirete inanmayanlara gelince:
V  C ` 
R
 &  " A } 
]A  w
 k q Q !
1 " k  k '
r 
V

0 Z 6  I o y  Z 6

93. Allah adna yalan szler uyduran, ya da kendisine hibir vahiy indirilmedii hlde Bana da vahiy
121

UA =
R ) V 0 5%  ;  5% & R ' )
  ;
1 J
 6  "`  6 IC(  :
 ; @ 1

gnderiliyor! iddiasnda bulunan ve Allahn indirdiinin bir benzerini ben de indirebilirim! Ben de hayat dzenleyecek kanun ve kurallar koyabilir, Allahn
yol gstericiliine ihtiya duymakszn, insan mutlulua
ulatracak hayat sistemi oluturabilirim. diyenden
daha zalim kim vardr?
I
 I  
[ I A & 
I#
& 
 & H kR(   & d
 a" M @1
 T
)( 1

98. demi balktan yaratp ondan eini var eden ve


bu ikisinden insan neslini treterek sizi bir tek candan
yaratan Odur. Sonra ilk yaratltan itibaren, babanzn
belinden anne rahmine, rahimden dnyaya, dnyadan
kabre, kabirden mahere, maherden cennet veya cehenneme varncaya kadar srekli bir yolculuk hlinde
olacaksnz ve bu yolculuunuzda, daima yerleeceiniz
bir yer ve emanet kalacanz bir yer olacaktr.
Gerekten biz, hakikati idrak edebilen bir toplum
iin ayetlerimizi byle ak ve net olarak ortaya koyuyoruz.
  Z 6 IC(  :
Q U U # aR k q o ` 
8 6 Q(  U # aR M I  I& %

%
 G H 
]A  " ;  5 U` & 
C  Z x "  ! 0 T
6
@ 
5%
T
 Q(  1 "  5 U`

O zalimleri, lmn peneleri arasnda rpnrlarken bir grsen! O zaman melekler, yakalarna yaparak diyecekler ki: Haydi, karn bakalm canlarnz! Allah adna gerek d szler sylediiniz ve
Onun ayetlerine kar kibirlenerek yz evirdiiniz
iin, bugn kk drc bir azapla cezalandrlacaksnz!
I `" U a  "5`    `"   U; A a & ` R 6 & 5 [ #
) ; 
!R( "@ 6 " 5 &  1C(   ` " ,I q "T
,  6  " M `

) ;  0 \X I `  q "T
@ }
U o l" T
U ! ; 
c &  Z "5 U`  "T

 o iU
   M 8 ` w   8'
U #
 
! 6 UV @ , A p
Q U  i6 E a

Q0   5 G H @ 8 5      5 1Z 
U 
99. Gkten saanak yamurlar hlinde su indiren
Odur. Bylece, yeryzndeki btn bitkileri bu suyla
yetitiriyor ve mevsimi geldiinde, o bitkilerin tohumlarndan yemyeil filizler yeertiyoruz. Onlardan da,
buday baaklar ve meyve salkmlar hlinde birbiri
stne binmi taneler, hurma aacnn tomurcuundan salnan hurma salkmlar, zm balar, zeytin
ve nar aalarndan oluan baheler yetitiriyoruz. Tad ve grntsyle kimileri birbirine benzer, kimileriyse bambaka bir tat ve lezzettedir.
 kR( Q0 ( , U1 &  I I ] &  (I d
6
U  X 1   ;
1 J "T

94. Ve o zaman Allah buyuracak: te, size dnyada


iken bahettiim btn nimetleri arkanzda braktnz ve tpk sizi ilk yarattmzda olduu gibi, huzuruma yapayalnz geldiniz! Sizin hayatnz, lmnz
ve hirette efaate nail olup cennete girmeniz ile ilgili
konularda Allahn yetki ve egemenliine ortak olduunu iddia ettiiniz efaatilerinizi yannzda gremiyoruz, neredeler onlar! Evet, aranzdaki tm balar
kopmu ve sizi kurtaracaklarn iddia ettiiniz sahte
ilhlarnz, efendileriniz, nderleriniz kaybolup gitmitir!
te bunlar gz nne getirin de, Rabbinizi iyi tanyn:
S
k    B

! &   i B
! &    k   i1 0 U
  R 
0
R X  ]6 R 

T
" T

iekler meyveye durduu ve iyice olgunlatklar


zaman, meyvelerine ibretle bir bakn! Dorusu btn
bunlarda, inanmaya gnl olan insanlar iin Allahn
varln, birliini, kudret ve merhametini gsteren nice
almetler, mucizeler, ibretler ve ayetler vardr.
A , #
"@ ; A a  x  I`  q 

100. Fakat bunca ak delillere ramen baz cahiller,


melek, eytan, blis gibi esrarengiz varlklar ve birtakm
ruhan kuvvetleri ve cinleri kendilerine kurtarc ve koruyucu edinip ilhlk makamna ycelterek Allaha ortak kotular. Oysa gerek kendileri, gerek o tapndklar
varlklar olsun, hepsini yaratan Allahtr. Nitekim mriklerin ou bunu itiraf ederler. u hlde, yaratlan yaratana ortak ve rakip grmeye kalkmann veya onlar
kinatn idaresinde ve insann kaderinde g ve yetki
sahibi saymann ne derece ahmaklk ve sapklk olduu
aka ortadadr.
U(  Q  V a
c = 1 &  ] ,  Q 6  8
" 0 A  G
U +
F 

95. Tohumu ve ekirdei paralayp iinden yemyeil filizler karan Allahtr. lden diriyi karr, diriden de ly. te sizin Rabbiniz Allah budur. Hl
byleyken, nasl oluyor da Onun ayetlerinden yz eviriyorsunuz?

o ! o , #
 U T
 1)( ;  /   0 6 8 % '
&

 R
 & ; 
M 8 ? J
Z( , 
"!
A( ,  Z1

96. Karanlklar paralayp sabah ortaya karan


Odur. Geceyi bir huzur ve sknet kayna, Gne ile
Ay da birer hesap ls yapmtr. Btn bunlar,
sonsuz kudret ve ilim sahibi olan Allah tarafndan
mkemmel bir lyle tayin ve takdir edilmitir.
kR( @  )5 @5 x U
 o , #
R ) V 0 8 
" T
UA =
& A }
C(  :

Bir de, Melekler Allahn kzlardr. diyen Arap mrikleri, Hrmz ve Ehrimen Allahn oullardr. diyen
Mecusiler ve sa Mesih, Allahn oludur. diyen Hristiyanlarn yapt gibi, cahillikleri yznden Allaha
oullar ve kzlar yaktrdlar. Oysa Allah, onlarn
uydurduu bu gibi acziyet ve noksanlk ifade eden btn niteliklerden uzaktr, ycedir!

 "  ) Q  T
1 ]6
1)( 
M k q o ` A a 0 8 '
& %
? Q  T
0 J

& A ,1   ;
1 J

97. Karann ve denizin zifiri karanlklarnda yolculuk yaparken doru yn bulabilmeniz iin yldzlar
size doal bir pusula yapan Odur.
te biz, akln kullanan bilinli bir toplum iin ayetlerimizi ak ve net bir ekilde byle ortaya koyuyoruz:

 :
" !A(  k q o T

101. Gkleri ve yeri yoktan var eden Odur. Onun


einin olmas dnlemeyeceine gre, bir ocuunun varl nasl iddia edilebilir? Hayr, Allah her e122

yin yaratcsdr ve O, her eyi en mkemmel biimde


bilmektedir.
`( k q o ` ]A  : M )8 R k q o `   a M : J Q  JI "M T
 

o!
" T

Bununla birlikte, hakikati anlatmaktan da geri durma.


Fakat iman etmiyorlar diye kendini heder etme. Unutma
ki:
!( '
o!
6 I  M d
"@ !A   UA , #

 I q 
`(  "@ !A  B
0 `  q  I 

102. te ey insanlar, sizin kulluk etmeniz gereken biricik sahibiniz, efendiniz ve Rabbiniz olan Allah budur, Ondan baka ilh yoktur. O her eyin yaratcsdr. O hlde, yalnzca Ona kulluk ve itaat edin! Zira
O, her eye vekildir. Kinat idare eden, her eyi grp
gzeten ve gerek anlamda gvenilmeye lyk olan yalnzca Odur.
) 1 : b =
Q `  ) J
G8( i!
( A  : M =
J
J

107. Eer Allah onlarn zorla imana gelmelerini dileseydi, hi birisi zaten mrik olmazd. Ancak Allah,
akllarn kullanarak kendi zgr iradeleriyle iman etmelerini istiyor. Fakat onlar, gerei anlama konusunda en
ufak bir gayret gstermiyorlar. O hlde, brak onlar, ne
hlleri varsa grsnler. nk biz seni onlarn bana
beki gndermedik ve sen, onlarn yaptklarndan
sorumlu deilsin. Senin grevin, hakikati onlara ulatrmaktan ibarettir. Bu arada, onlarla yer yer tartmalara girebilir, gerekirse inanlarn eletirebilirsiniz. Fakat
bunu yaparken son derece dikkatli olmalsnz:
" 0 A  G

8 %
)   1  1C(  8 %
! R 
 J
F   )

103. O Allah ki, hibir akl Onu tm hakikatiyle kavrayamaz, hibir tasavvur Onu kuatamaz ve hibir gz
Onu idrak edemez. Fakat O, btn idrakleri, btn
akllar ve btn gzleri epeevre kuatr. Zira O latiftir, zatna asla nfuz edilemez, fakat Onun ilmi her
eye nfuz eder ve O, her eyden haberdardr.
 =  
I  "`  #
I ) V
\ 6  I  0 @ !A , R k &   QM ( %
& R "M T
 UA R  =

108. Mriklerin Allahtan baka yalvardklar ve


kutsal saydklar putlarna, nderlerine, ilhlarna svmeyin ki, onlar da cahillikle taknlk edip Allaha
svmesinler. nk onlar, doruyu yanl birbirinden
ayrt edemeyen kimselerdir.
 U 1 /  C `
6 ` &  "@ [ 8 U! R "@ , #
 "@  @" " ] A &   o T

!A 
!
(  "T

104. Ey insanlar! te Rabbinizden size, hakikati


tm berraklyla ortaya koyan apak deliller gelmi
bulunuyor. u hlde, her kim ilh vahye kulak verip
gerei grrse, bu onun kendi yararnadr, kim de
bunca ayet ve delilleri grmezlikten gelerek hakikate
kar kr kalrsa, bu da yine kendi zararnadr. Benim
grevim sizi zorla inandrmak deildir. Zira ben, sizin
banzda beki deilim.
=  6 /  C `
& A ,1  ; Q U ! 8 U  B

  !; 
1 J

A & ,1

te biz her topluma, kendi yaptklarn byle gzel gsterdik. Allah tarafndan insann doasna yerletirilen psikolojik yasalar gereince, insanlar srekli yaptklar kt davranlar zamanla doal ve olaan davranlar olarak alglamaya, hatta bir sre sonra onlar savunmaya balarlar. O hlde, gzel bir imana sahip olmak
isteyenlerin gzel davranlar gstermeleri gerekir. Bunun iin de, u hakikatin ok iyi idrak edilmesi arttr:
Her insan eninde sonunda lm tadacaktr. Sonra hepsi Rablerinin huzuruna kacak ve o zaman Allah, btn yaptklarn onlara haber verecektir.
te bunu idrak edemeyen kfirler, Kuran gibi muhteem bir mucizeyi grmezlikten geliyorlar da, srf bahaneler ne srebilmek iin:
 X !  1   @" #
 "@ 6 & 1@ ) #
I
0 @ 
 & %

V

105. te biz, ayetlerimizi byle farkl alardan ve


zengin rneklerle tekrar tekrar dile getiriyoruz ki, bilinli bir toplum iin onu gzelce aklayalm. Fakat
ey Muhammed! nkra artlanm olanlar senin hayatn
ok yakndan tandklar ve doruluundan asla phe
duymadklar hlde, kibir ve inatlarndan dolay, Senin
bu muhteem ayetleri uydurmana imkn yok. nk bu
szlerde insan aan bambaka bir gzellik var. Onun
iin sen bunlar, son derece bilgili ve hikmet sahibi birinden renmi olmalsn! Bu da olsa olsa, Yahudilik
ve Hristiyanlk hakknda bilgisi olan klelerimizden birisidir. Nitekim Muhammedin, zaman zaman bu klelerle
konutuunu gryoruz. diyeceklerdir. Oysa onlar da
gayet iyi biliyorlard ki, Ehli Kitabn dine kartrdklar
hurafeleri ayklayarak hak dini yeniden ve tm berraklyla ortaya koyan, insan ve evren hakknda en doru
bilgileri veren, eriilmez ifade gzelliiyle insan ruhunu
byleyip derinden etkileyen, hikmetli tleriyle insan
mkemmel ahlk ve olgunluk seviyesine ulatran, gemi ve gelecek hakknda beer takatinin ok zerinde
gayb haberler veren, ilm ve edeb stnlyle en usta
airleri, filozoflar acze dren byle bir kitab, Allahtan baka hibir g meydana getirmi olamazd. O
hlde:
`(   &   
+
  M : J Q  JI /M   / ! k '
r  I 8 

109. Kendilerine Safa tepesinin altna dnmesi veya gkten meleklerin inmesi gibi istedikleri trden bir
mucize gsterilmi olsa, kesinlikle iman edeceklerine dair olanca gleriyle Allaha yemin ediyorlar. Ve
baz mminler de, belki bu inkrclar imana gelirler
midiyle, byle olaanst hdiselerin gereklemesini
arzu ediyorlar.
& 6 o V
I  I@ 6  `*" ,  1  
U  X 1 J  #
) U 
1 J
Onlara de ki: Mucizeler, yalnzca Allahn katndadr. Onu ne zaman, nerede, nasl gndereceine ancak O
karar verir. Unutmayn ki, Allah sizi imtihan ediyor, siz
Allah deil!
Hem siz nereden bileceksiniz, o istedikleri mucizeler onlara gelseydi bile, haksz nyarglar, kibir ve inatlar yznden yine de iman etmeyeceklerdi.
kR( ": C 6   I Q(  U  X 1 " & ` ":=
"@ 6 ! F p
)  @" R S
A ; 6

106. Sen onlarn sama arzularna deil, Rabbinden


sana vahiy yoluyla gnderilenlere uy! Zira Ondan
baka hkmne boyun eilecek hibir otorite, hibir
ilh yoktur! Ve gerekeleri ne olursa olsun, Allahtan
baka ilhlara itaat eden o mriklerden uzak dur!

c @ & ,1

110. Biz de, balangta Kuran mesajn ilk duyduklarnda onu nasl bile bile inkr ettilerse, yine kalple123

rini imandan evirecek ve onlar azgnlklar iinde


bocalar bir hlde brakacaktk. Gklerdeki ve yerdeki
saysz mucizeleri grmezlikten gelen bu insanlar, sizin
elinizle gerekleecek mucizelerle imana gelecek deillerdi. yle ki:
[ I A &  ! @ " IU  Z 6 U6 
v8 V k q o ` "@ !A  6  '
& @ "  &  ] A ` T
I
A @ x1 ": `  T
 I 1 J IU  X !  6 ` 
 

114. Allah size neyin doru, neyin yanl olduunu


bildiren bu Kitab tm ayrntlaryla mkemmel ekilde
aklanm olarak gnderdii ve hkmn kesin bir
biimde ortaya koyduu hlde, ben imdi hayatma yn
verecek ilkeleri belirlemek iin Ondan baka bir hakem mi arayacakmm?
 v R   /    Q 6 & A ,1 
   6 T
5T
 " : U !  1C( 
 1w( && 

111. ayet dedikleri gibi onlara melekleri gnderseydik veya ller mezarlarndan kalkp kendileriyle
konusayd ve hatta onlarn mucize dedii her eyi
toplayp senin Peygamberliinin ahidi olarak nlerine
koymu olsaydk bile, Allah iradelerini ellerinden alp
zorla Mslman olmalarn dilemedike, hi birisi
imana gelmeyecekti. Zira onlarn hakikati kefetmek
gibi bir niyetleri yoktur. nk onlarn ou, zgr ve
bilinli bir seimle gnllerini hakikate amadklar takdirde, byle mucizelerin zorlamasyla imann mmkn
olamayacan bilmezler. Fakat sizler, bu tip insanlarn
asla iman etmeyeceini, bu yzden kyamete kadar onlarla mcadelenin kanlmaz olduunu bileceksiniz:
 UA , #
p
 x 
( ! q  )k 8 6 o T
/  C `
+
6J
112. te bylece biz, hem insanlar hem de cinler
arasndan azgn kfirleri, yani eytanlar, gelmi gemi btn Peygamberlerin ve onlarn izleyicileri olan
mminlerin can dman yaptk!
0  H   ; a
( 1
, k'
, ] @" E

Kald ki, kendilerine daha nce Tevrat, Zebur, ncil


gibi kutsal Kitap verdiimiz kimseler de, ilerinden
birou Kurann Allah kelam olduunu itiraf etmekten
ekinseler de, onun Rabbinden gelen bir hakikat olduunu pekl bilirler. O hlde, sakn kukuya kaplanlardan olma!
Bu kitap hakknda nasl kukuya kaplabilirsin ki:
 ) 8  J 0 J)   V) ?
: QM (  & A T
" !A( ,  (&! %
& A ` B & 
/  B

115. Rabbinin szleri, hem doruluk hem de adalet bakmndan tamamlanmtr. Akln kullanan her
insan, bu kitabn yalnzca dorular dile getirdiini ve ortaya koyduu hayat tarznn insanln kurtuluunu salayacak tek zm yolu olduunu grecektir. Ve bu kitap,
insanlk var olduka gne gibi parlamaya devam edecektir! Zira hibir g, Onun szlerini bozup deitiremeyecektir! O her eyi iitmekte, her eyi bilmektedir.
O hlde, ey hakikat yolunun yolcusu! Allah yolunda
tek bana kalm bile olsan, asla ylgnla dme, kararllkla yoluna devam et! Unutma ki:
 J , 8 5 1 

kR  ` 
0 o!
":  d
J
8(
 A E 1
 ? i1 J

Bu eytanlar, hakikati tersyz ederek insanlar aldatmak amacyla, birbirlerine grnte son derece
ekici ve batan karc olan yaldzl szler ve eytan
fikirler ilham ederler.
w  1  " : C R A , R  /   I q 

116. Yeryznde bulunan insanlarn ou, kendilerine itaat edip gsterdikleri yolu izlediin takdirde,
seni Allahn yolundan evirirler. Zira onlar vahyin ve
akln gereklerine gre deil, ancak keyif ve zanlarna
gre hareket eder ve yalan sylemekten baka bir
ey yapmazlar.
 1)( 5 @&   " A  : QM ( A !8(
 o E 1  " A  : / 

Geri Rabbin dileseydi, iradelerini ellerinden alrd


da, bunlarn hibirini yapamazlard. Fakat Allah, imtihan hikmeti gereince onlara biraz mhlet veriyor. Demek ki Allah, onlar zorla imana getirmeyi dilememi ve
zgr iradeleriyle hakikate teslim olmadklar srece onlar imana lyk grmemitir! O hlde, ey Mslman!
Onlar uydurduklar sama gelenek ve hurafeleri ile
ba baa brak. nkrda direten o kfirleri imana getireceim diye kendini yiyip bitireceine, bu arya kulak
verecek tertemiz gnllere ulancaya dek bkp usanmadan tebliine devam et!
eytanlarn, birbirlerine bu yaldzl szleri ne amala
ilham ettiklerine gelince:
 U  X 1 J  1C(  ) R Q ! ] I F=
":  Rw ; !  lG   a
5
J

117. Ama Allah, kimlerin kendi yolundan saptn


ve kimlerin doru yolda olduunu ok iyi bilmektedir. Ve bunun llerini Kuranda aka ortaya koymutur. Dolaysyla, doru yanl, hell haram, gzel irkin gibi deer yarglarn Allahn kitabna gre belirlemeli ve hayatnz ilh hkmler dorultusunda ekillendirmelisiniz:
R
U(  X  Q(  1   "5 U` Q !A  
+
"

 `  & A T

Rw ; 

118. O hlde, Allahn ayetlerine gerekten inanyorsanz, Onun ad anlarak boazlanan hayvanlarn
etlerinden yiyin. Size hell klnan gzel nimetlerden
kendinizi mahrum etmeyin. Ayrca, Allahn aka haram klmad hibir eyi haram ve yasak olarak nitelendirmeyin.
!A  ' 
 o =
 
R ) V Q !A  
 J " T
"

 `  & A `   J " T
 "T

113. Zulm sisteminin nderleri, byle ssl ve aldatc propagandalarla her eit ktl telkin etmeye alrlar ki, hirete inanmayanlarn kalpleri o yaldzl
szlere yava yava meyletsin, zamanla ondan iyice
holansnlar ve gc elinde bulunduran zalimler, halk
kandrp kendi saflarna ekerek teden beri yapageldikleri o irkin ileri yapmaya devam edebilsinler.
O hlde ey Mslman! nkrclarn, bu yaldzl propagandann bir paras olarak, ancak Yahudi ve Hristiyanlarn onaylamas artyla Kurana inanacaklar iddiasna
karlk onlara de ki:
'
! Z 6 IC(  : & T
 
G FR
5T
kF( 5 
 " T
0 v=

" A  : /  " 0 A  G
F "@ I : A E !  Gy( ` Q0 !  " l
 1)( 5 ,&  

119. Allah, yenilmesini haram kld her eyi ve


mecburen yemek zorunda kalacanz durumlar size
ayrntlaryla aklamken, Onun ad anlarak boazlanm olan hayvanlarn etinden niin yemeyecek124

siniz ki? Dorusu insanlarn ou, hibir doru bilgiye dayanmakszn srf keyiflerine uyarak cahil insanlar kendi karlar dorultusunda saptrmaktadr. Fakat Allah, Kurann ortaya koyduu hak ve adalet snrlarn kimlerin inediini ok iyi bilmektedir ve cezalarn da verecektir. yleyse:


6 ` &  Z x!
" J
8 %
 " J
 : }
T 1  1C(  Q0 U p

stelik halka ve lkeye verilen zarar, herkesten nce


orann ynetici ve zenginlerine verilmi zarar demektir.
I
" A 
0 o
k  r  I o y  ] X6 ]5 '

  X 6    V 1   @" #

Q0 5  
o , x1
!'

124. Onlara kendilerini imana davet eden bir ayet


tebli edilince derler ki: Allahn elilerine verilen
vahiy, Peygamberlik, mucize gibi ilh nimetlerin ayns
bize de verilmedike, asla iman etmeyeceiz! Bu
dnyada g ve servet bizde olduuna gre, Peygamberlie de bizim lyk olmamz gerekir. Oysa Allah, elilik
grevini kime vereceini gayet iyi bilmektedir.
&1 6 ` &  ) 1)( q
 T
) U  F?   #  1C(  S!
C  
=( !

Rw ; 1

120. Gnahn andan da gizlisinden de uzak durun! Zira gnah ileyenler, bir gn mutlaka yaptklarnn cezasn ekecekler.
0 %   Q 6 Q !A  
"

 ` C 1 " &  A `   J

121. Ayrca, kesilirken veya avlanlrken zerinde Allahn ad kasten anlmayan hayvanlarn etlerinden
yemeyin! nk bu, kesinlikle Allahn emrine kar
gelmektir.
" M `   x !  "@ I!  ] I '

6 " : & 5 ,p
p
"T
( ! 
!  +

Byle su ilemeyi alkanlk hline getirenler, kibir ve kstahlklarna denk bir ceza olarak Hesap Gn
Allahn huzurunda aalk bir duruma decekler
ve kurduklar hileler sebebiyle iddetli bir azaba
mahkm edilecekler.
O hlde, zulm ve hakszlklardan uzak durarak Allahn honutluunu kazanp Onun sevgisine lyk kullar
olmaya bakn:
? ) o , x1 Q A E 1  1  M v
v
  ? ) 1 Q 1 ) @1 
 1 & R

c `   & 

unu da iyi bilin ki, tpk eytanlar gibi slm mesajnn karsna dikilen Yahudi, Hristiyan ve mrik toplumlarn din ve siyaset nderleri, sizinle daha etkin biimde mcadele edebilsinler diye kendi mttefik ve
dostlarna yeni taktik ve stratejiler reterek eytanca
fikirler ilham edeceklerdir. Dikkat edin; eer verdikleri hkm benimseyerek onlara gnlden itaat edecek
olursanz, kesinlikle siz de Allahtan baka varlklarn
otoritesine boyun een birer mrik konumunda olursunuz! Ve sonuta Allahn gazabna urar, dnyada da
hirette de zillet ve perianla mahkm olursunuz.
Nitekim u misal, bakn bu durumu ne gzel anlatyor:
kR Q(  k( &1 6 Q  UA , #
kR Q A y  & ` 
 U !! 'R 5 !  `
U

kR ) , =
1 & 6 ` #
0 I& %
 ;! l
 '
125. Allah kimi hidayete lyk grerek doru yola
iletmeyi dilerse, onun gnln slma aar. Kimi de
gnahlarndan dolay saptrmak isterse, onun kalbini
daraltr ve deta gklere trmanyormu gibi, sktrdka sktrr.
U  X 1 J  1C(  ] A 
# 
o , x1 /  C `

Allah, imandan yz evirenlerin bana ite byle


bel ve skntlar yadrr. Bir toplumda Yaratc hakkyla tannmyorsa, insann ve evrenin yaratl amac idrak edilemiyorsa ve bu hayatn sonunda insanolunu nasl bir akbetin bekledii bilinmiyorsa, orada ahlk deerlerin anp yava yava kaybolmas ve bunun sonucunda zulm ve hakszln, ruhsal bunalmlarn, toplumsal alkantlarn yaygnlamas kanlmazdr. Btn
bu skntlarn aresi ise, Allahn gnderdii bu Kitabn
nda hakikati anlamak ve ona teslim olmaktr.
UA =
? 
R ) V 0 &!
`  C 1   ;
1 J
;( 5%  / 
C :
126. te ey insan, Rabbinin sana gsterdii dosdoru yolu budur. Dorusu biz, ibret ve t alabilen
insanlara hakikati gsterecek birer almet olan bu
ayetleri, herkesin rahatlkla anlayabilecei zengin rneklerle ve ince ayrntlaryla akladk. Bu yolda yryenlerin mkfatna gelince:
 @"
A & ,1 6 ` &  "@ !  : )  @" U v %


/  C ` 0 @ U 
& A d
! 
i

122. nan bakmndan l iken, kendisine hayat


bahettiimiz ve halkn iinde rahata gezip dolamasn salayacak bir kla yolunu aydnlattmz mmin, zifiri karanlklara gmlen ve oradan asla k
yolu bulamayan inkrc ile bir olur mu?
A   1
A & ,1 6 `   1( R T

Fakat inkrclar bu ayrm idrak edemez, iyiyi kt,


kty iyi olarak nitelendirirler. Hakikati bile bile reddeden bu kfirlere, yapmakta olduklar irkin davranlar ilh yasalar gereince ite byle gzel ve
ekici gsterilmitir.
Ve bu yasalar, yalnzca Mekkede ve Arabistanda yaayanlara zg de deildir:
&1   0 @ !R( T
&! @ !(  x   ` 1 V o ` kR( UA , #
J  T
/  C `
 ,  1  @" %
6

127. Onlara, Rablerinin katnda huzur ve esenlik


yurdu olan cennet vardr. Ve hepsinden de nemlisi,
yaptklar iyi ilerden dolay Allah onlarn yardmcs
ve en yakn dostudur.
5

V
":\s I!  
) V  x    , 1 M ,!
": 
1 1
  " T
&( #
M 6J
IC(   U A #
0 U B
A #
U
 IU F A 
, 5 &5

 
,8 UE
6J
128. Allah insanlarn hepsini huzurunda hesaba
ekmek zere toplad gn, cin eytanlarna:
Ey cin topluluu, siz insanlarn ounu yoldan kardnz! diyecek. Onlarn insanlar arasndaki dost-

123. Bylece her lkenin byklk taslayan varlkl ve mark insanlarn, orada hile ve entrikalar evirip duran gnahkrlar haline getiririz. Byle kibirli
ve zalim yneticiler yaptklar her iin doru olduunu
zanneder, t ve uyarlara kulak vermezler. ktidarlarn devam ettirebilmek iin de srekli fesat karr, entrikalar evirip dururlar. Oysa bu yaptklar hile ve entrikalarla ancak kendi kuyularn kazm olurlar, ama bunu idrak etmezler. Zira yaptklar her ktlk, Hesap
Gnnde cehennem azab olarak karlarna kacaktr.
125

 ]A  A &  V 1 o V
  *
5 6 T
& A ,
%
8 V  Q  T
R oM   k6 ( " T

 A  1 J Q 6
  & d
0 )
135. O hlde, ey slm davetisi! Allaha bakaldrma
cretini gsteren bu inkrclara meydan okuyarak de ki:
Ey halkm, haydi Allahn nurunu sndrmek iin elinizden geleni yapn, ama unu iyi bilin ki, ben de sizin
zulmnze son vermek iin elimden geleni yapacam!
Bekleyin, kimlerin mutlu sona ulatn yaknda greceksiniz. Gerek u ki, zalimler asla kurtulua
eremezler.
   &  
C : & @" Z 
C : ;  R 8 !=( 6 
A , #

, 6J
M U I`  

136. Mrikler, Allahn yaratt tarm rnlerinden ve evcil hayvanlardan bir ksmn putlarnn, bir
ksmn da Allahn pay olarak ayrrlar ve kendi batl
iddialarna dayanarak, Bunlar Allahn, bunlar da
Onun yetki ve tasarrufuna ortak olan dier ilhlarmzn paydr! derler.
I  & ` R


I "0 @ I`  q ] o = 1 @ R 


  `
M ] o = 1 vR "@ ` 

lar olan kfirler sularn itiraf ederek, Evet ya Rab!


diyecekler, Bizler eytanlarla karlkl yardmlaarak
birbirimizden faydalandk. Bylece zulm ve hakszlklarla dolu bir hayat srdk ve ite sonunda, bizim iin
belirlediin yaam sremizin sonuna geldik. Fakat
imdi, ne byk bir yanlg iine olduumuzu anlyoruz.
V

1 y   U
" !A(  " !T( '
/  
0  I q  J  I@ !R(  1)(   a "T

Bunun zerine Allah, Ama son pimanlnz size


fayda vermeyecek. Bu yzden varacanz yer cehennem olacak ve ben aksini dilemedike, sonsuza dek
orada kalacaksnz! diyerek en adil hkm verecektir. Gerekten Rabbin, sonsuz ilim ve hikmet sahibidir.

&(  d
c 8 %
, +
, k ( 6 /  C `
T 1 6 ` &  E
129. te biz zalimleri, kazandklar gnahlar yznden byle birbirlerinin dostlar ve su ortaklar
yaparz.
O gn Allah zalimlere soracak:
!A  =
U o
" T
  1 "
;1 "T
k
( 1 " T
 x    , 1
6J

 1 ; I  "T
6 C U1
0 C : "T
130. Ey cinler ve insanlar topluluu! Size ayetlerimi okuyup anlatan ve byle dehet verici bir gnle
karlaacanz haber vererek sizi uyaran kendi
iinizden eliler gelmedi mi?
I
I
 @ "  ! H  U%
"@ 6 @" %
6] A  @)q ! 6 )
6] A  6) @ q   V

1
& T

stelik ilhlar iin ayrdklar, Allahn payna


ki fakir fukaraya harcanmak zere ayrlmtr asla karmaz. Kazara karsa da, Allahn buna ihtiyac yoktur. diyerek hemen alp yerine koyarlar. Fakat Allah
iin ayrdklar, ilhlarnn payna kolayca karr.
Bunu da ilhlarnn nasibi sayp putlarn bakmnda harcanmak zere onlarn payna katarlar. Bakn, ne kt
hkm veriyorlar!
  1 /  C `
`(   &    G
%
8 A !  " : G  ":\s I`  q ": J o 5V +
y( T

 1( R ` 6 `

Onlar da Evet, geldiler ya Rab! Fakat biz onlar dinlemedik. Haksz olduumuza bizzat kendimiz ahidiz! diyecekler. Onlar zaten dnyada iken de kfir olduklarn vicdanlarnda hissediyor, fakat bilerek inkr
tercih ediyorlard. nk bu dnya hayatnn geici
zevk ve nimetleri gzlerini kr ederek onlar aldatmt. Fakat sonunda, Allahn nimetlerine kar nankrce
davranarak kfir olduklarn kendi azlaryla itiraf
ettiler. Demek ki, Allah insanlara eliler araclyla hakikati bildirmedike, onlar sorumlu tutmayacaktr.
 ; / A @ /   T
1 " / 
A R H @ A : " A d
131. nk Rabbin, halk ilh uyarlardan habersiz hibir lkeyi, onlara doru yolu gsteren uyarclar
gndermeden, yle haksz yere helk edecek deildir.
Ceza veya mkfat, ancak adil bir imtihandan sonra verilir. Bunun neticesi olarak da:

A & ,1 &  o R  F /  
#
o T
0 A &  &  

"0 @ U 1! @" (A 
137. Yine bunun gibi, akllarn kullanmayan bu
mriklerin Allaha ortak kotuklar varlklar hakkndaki batl inanlar, onlarn ouna fakirlik korkusu,
nfus plnlamas, namus temizleme gibi ahmaka bahanelerle kendi ocuklarn ldrmeyi gzel bir davran olarak gsterir. Ki bylece, hem onlar toplumsal
bellara uratarak mahvetsinler, hem de Hz. brahimden miras aldklar inanlarn kartrp iyice
bozsunlar.
w  1  " : C R A , R  
 I q 
Geri Allah dileseydi, onlarn iradelerini ellerinden
alrd da, bunlarn hibirini yapamazlard. Fakat Allah,
onlar zorla doru yola iletmeyi dilememitir. Dolaysyla, kendi zgr iradeleriyle hakikati benimsemedikleri
srece, onlara iman lyk grmemitir. O hlde, iman
etmiyorlar diye zlme. Tebli ve davetine devam etmekle birlikte, onlar imdilik uydurduklar sama gelenekler, batl inanlar, bidat ve hurafeler ile ba baa
brak!
'
"@ & Z  I 6  J  I@ & , 1 J b x'
 , 6 I (C :   V

132. Her insann, bilinli olarak yapt ilere gre


kulluk mertebeleri iinde farkl bir derecesi vardr.
Unutma ki, Rabbin onlarn yapt hibir eyden habersiz deildir.
8: C 1  1 0 & '  k U F / 
I& `  I 1  "` ) ,  A i5 % 1 " T
0 1( a V 1   `"  6

133. Rabbin snrsz zenginlik sahibi ve ok merhametlidir. Yoksa, dilerse sizi yok eder ve sizi nasl
bakalarnn soyundan meydana getirdiyse, yerinize
diledii bir baka toplumu getirir.
  )
 1Z( x ,&  "56  I
*J

138. Bir de o mrikler, kendi batl iddialarna dayanarak, u hayvanlar ve tarm rnleri kutsaldr.
Bizim izin verdiklerimizden baka hi kimse onlardan yiyemez! diyorlar.
B   '
@ !A  
Q0 !A  Iw R
"

`  C 1 J  , 6 :} @
 , 6

134. Hi pheniz olmasn ki, size vadedilen o Kyamet Gn kesinlikle gelecektir ve siz buna asla engel de olamayacaksnz.

w  1 6 ` &  "@1
Z( x!

126

Ayrca, putlara adanan u hayvanlarn srtna binilmesi ve yk vurulmas da yasaklanmtr! diyorlar.


Bir ksm hayvanlar da var ki, onlar kurban ederken
zerinde Allahn adn anmazlar. Hem de btn bunlar, Allah byle emretmitir diye Onun adna yalanlar
uydurarak yapyorlar. Ama Allah, uydurduklar bu yalanlarn cezasn elbette verecektir!
I

1  M U#
T
  a 
 kR(    V
] A     6
` C  =
, 6J C :
I
" !A(  " !T( '
Q 6 " 0 @ ? @" 1
Z( x!
0 `  q Q !R( "@ R 5 !
139. Yine onlar, u hayvanlarn karnndaki yavrular, ayet canl doarlarsa yalnzca erkeklerimiz iin
helldir, kadnlarmza ise yasaktr. Fakat l doacak olursa, o zaman erkek-kadn herkes onda eittir, o
hayvann etinden yiyebilir. diyorlar. Allah, uydurduklar bu yaktrmalarn cezasn elbette verecektir!
Kukusuz Allah, sonsuz ilim ve hikmet sahibidir.
I
a ) V

]A  Iw R
" @ V '   
" A  G
F @ 
": J A 5 V  1C(   %

birlikte toplam sekiz ift hayvandan ibarettir: Koyun


cinsinden bir ift, kei cinsinden bir ift... Geri kalan
iki ift, bir sonraki ayette belirtilecektir. Mrikler, Allah
tarafndan hell klnan bu hayvanlarn bazen erkeini,
bazen diisini, bazen de yavrularn hibir makul gerekeye dayanmadan haram sayyorlar. stelik bunun
Allahn emri olduunu iddia ediyorlar (5. Mide: 103).
I o V
'
' 
 +
" A ,  k6( Xr 8 6 +
Q !A  B A & 5q
 1` C
! y 6 J
0 ! y 6 J
V( " ? 5 U`
+
*

Ey Peygamber! Allahn nimetlerini bilgisizce haram


klan bu insanlara de ki: Syleyin ey mrikler, Allah bu
hayvanlarn erkeklerini mi haram kld, diilerini mi?
Yoksa diilerin rahimlerinde olan yavrular m? Sizce
bunlarn haram klnma sebebi nedir? Erkek olmalar m,
dii olmalar m, yoksa yavru olmalar m? Eer yle olsayd, btn erkek, dii ve yavru hayvanlarn haram olmas gerekmez miydi? Fakat siz, bazen bunlarn erkeini,
bazen diisini, bazen de yavrusunu haram klarak elikiye dyorsunuz. Eer iddianzda samim iseniz,
bunlarn haram veya zararl olduunu ispatlayacak ilh
kaynakl bir bilgiye dayanarak bana cevap verin.
 ; 8    +
+
 
U o  J
0 U

c 1)( 5 @ 6 `  A l ) V 
0

140. Bilgisizlik ve ahmaklklar yznden kendi


ocuklarn ldren ve Rabbimiz bize byle emretti!
diyerek Allah adna yalanlar uydurup Onun balad nimetlerden insanl mahrum brakanlar, kelimenin tam anlamyla ziyana uramlardr! Onlar yle bir sapkla dtler ki, bir daha doru yolu bulamadlar! Hlbuki insann evresinde kendisini doru yola aran o kadar mucizeler, ibret verici gzellikler var
ki:

Q A `   A 5 i Z  o iU
q , G H 
q , 
U #
 6 IC(  :

144. Yine erkei ve diisiyle deve cinsinden bir ift,


sr cinsinden bir ift hayvan bazen hell, bazen haram sayyorlar.
I o V
'
' 
 +
"5 U` +
Q !A  B A & 5q
 1` C
! y 6 J
0 ! y 6 J

!? I) @ q
M C @  
" T
Yukardaki soruyu aynen tekrarlayarak de ki: Allah
bu hayvanlarn erkeklerini mi haram kld, diilerini
mi? Yoksa diilerin rahimlerinde olan yavrular m?
Allahn size bunu emrettiine bizzat ahit mi oldunuz ki, byle cretkr iddialarda bulunabiliyorsunuz?
o E !   C ` 
R
 &  " A } & R
@ )1 J 
]A  w
" 0 A  G
U
F 
 ;
+
c &(  d

Q0   5 G H    @ 5    5 1Z 
141. Asmal ve asmasz zm balarn, tatlar ve
meyveleri birbirinden farkl hurmalar, ekinleri,
zeytinleri ve narlar hem birbirine benzer, hem de
bambaka renk, koku ve lezzette yaratan Odur.
1 J Q 6
S
1 Q ; '
&   I I  &  (A `
0 R %  J b ( ' =
R(  % & 
+
*

Hibir doru bilgiye dayanmakszn, srf insanlar


saptrmak iin Allaha kar yalan uydurandan daha
zalim kim olabilir? yi bilin ki, Allah zalim bir toplumu asla doru yola iletmez!
Peki, gerekten hangi tr yiyecekler haramdr?
I
]A     k  k '
1 JI I Q & , 1 "  p
 5 ! T
r  I kR( ) #
J o V

QM (  
G
"  '
# Q 6  R 1
% 
( a
F o : ;  % R
145. Ey Peygamber! Yiyeceklerdeki hell haram snrn belirlemek zere de ki: Bana gnderilen Kur'an
ayetleri ve dier ilh direktifler arasnda, le, aktlm
kan, domuz eti ki o gerekten pistir ve Allahtan
bakas adna kesilmi olan hayvanlar dnda, haram
dediklerinizden yemek isteyen bir kimseye haram klnm bir ey gremiyorum.
Le: slm usullere gre boazlanmadan lm olan
hayvandr. Ancak ekirge gibi bcek cinsinden kk
canllar ve devaml suda yaayan hayvanlar boazlanmadan lm olsalar bile le kapsamna girmezler.
Kan: Haram olan, akc kandr. Ete, dalaa, ciere sinmi olan kan ise helldir.
Domuz eti: Domuzun sadece eti deil, ya, kemii, ilii vb. dier btn uzuvlar da haramdr.
Allahtan bakas adna kesilenler: Allahtan baka bir
varlk adna kurban edilen hayvann eti yenmez. Ayn

Meyve verdikleri zaman meyvelerinden yiyin,


rnlerinin toplanaca hasat gn fakirlerin hakkn
da verin. Sakn meru olmayan yerlere harcama yaparak veya yoksulun hakkn ineyerek yahut ihtiyatan
fazlasn harcayp ar lkse kaarak bu nimetleri israf
etmeyin. nk Allah, israf edenleri sevmez.


V  & A ` 0 q R ' & 

a
, 8 5  J 
" T

0 !
, 6J  
 Q 6
*
8(  "  ) T
+

142. Gerek yk tayc olarak, gerek derisinden,


ynnden ve tynden sergi, dek, minder gibi ev eyalar yapp yayg olarak kullandnz ve etinden, stnden faydalandnz evcil hayvanlar yaratp emrinize
amade klan da Odur. O hlde, Allahn size bahettii
nimetlerden yiyin iin, fakat sakn harama ynelerek
yahut Allahn hell kld bu tertemiz nimetleri yasaklayarak (7. Arf: 31) eytann izinden gitmeyin. nk o, sizin apak dmannzdr.
eytann izinden gidenler, bakn ne kt hllere dyorlar:

 
 E
+
U
0 U Z ,&    +
M ! 6 &
143. Mrik Araplar, baz hayvanlar putlarna adayp
kutsal ilan ediyorlar. Bunlar da drt cins olup, diileriyle

127

 J , 85   U #
J " 56  d
 i5 R " A   "` ) U o : o V

ekilde, Allahn ad kasten terk edilerek yahut Onun


adyla olsa bile putlarn ve kendisine tapnlan dier varlklarn nnde kesilenleri yemek de haramdr.
" !'(  H /   R  J 
 G H  l &  R

 ? i

Ey Mslman! Onlara de ki: Elinizde, bu yaptklarnz Allahn emrettiine dair nmze koyabileceiniz
herhangi bir delil, bir bilgi var m? Hayr! Siz ne bu
Kurann, ne de akln ve bilimin yolundan deil, ancak
keyif ve zanlarnzn peinden gidiyor ve sadece yalan sylyorsunuz! Evet, gerekten de Allah imtihan
hikmeti uyarnca size akl ve irade vermi ve yaptnz
ktlklere derhl mdahale etmeyerek bunlar yapmanza izin vermitir. Fakat Allahn bir eye izin vermesi,
ondan raz olduu anlamna gelmez. Onun raz olduu
eyleri renmek iin nelere izin verdiine deil, neleri emredip neleri yasakladna bakmanz gerekir.
1 )@   I q A R M F 8  x  Q A A R o V
,( & #" T
+

Fakat her kim yiyecek baka bir ey bulamama veya


bakasnn zorlamas gibi sebeplerle bunlardan yemeye
mecbur kalrsa, insan hayatn tehlikeye drecek biimde bakalarnn hakkna saldrmamak ve yemek zorunda kald ly amamak artyla, ona da gnah
yoktur. nk Rabbin ok balayc, ok merhametlidir.
Bunlarn dnda haram klnm yiyecekler olduunu
ne srenlere inanmayn.

 :  1C(  ] A 
"@ !A  U  '
"
U F ;  8    M } (o` U  '
A 5 a  I1   I& : } @
B A & '
" 0 d ,  
 J  I& @  q
146. Geri Yahudilere btn peneli, keskin trnakl
ve keskin gagal hayvanlar haram klmtk. Daha nceki mmetlere helal olan aslan, kaplan, kedi, kpek gibi
kesici trna olan; kartal, akbaba, bayku, aylak gibi kesici gagas olan btn yrtc hayvanlar Yahudilere yasaklamtk. Bir de, inek ve koyunlarn iyalarn
srt ve barsaklarna yapm yahut kemie karm yalar hari onlara haram klmtk.
V  = 6 " b @ ! F 8  ":U 1Z#
/ 

149. Szlerine devamla de ki: En stn ve en mkemmel delil, Allahn katndan gelen bu Kurandr. Ve
Kuran diyor ki: Allah dileseydi, elbette iradenizi elinizden alr ve hepinizi doru yola iletirdi. Fakat O, zgr iradenizle doruyu seip iman etmenizi dilemitir.
Aksi hlde, insan insan yapan ve meleklerden stn klan en byk meziyeti ortadan kalkar, onun ahlk ve erdemliliinin hibir anlam ve deeri olmazd.
M C : ' 
 @) 1  1C(  ` " I) @ q " A : o V


Fakat bu haramlar, btn zamanlar ve meknlar


kapsayan evrensel haramlar deildi. Bilakis bu, azgnlklar yznden onlara verdiimiz bir cezadan ibaretti. Elbette biz doruyu sylyoruz!
 o ;R  C `  R
(  x&     ; Q
   1 J M ,

+
" ' & T

150. Ey Mslman! O tertemiz nimetleri kendilerine


haram klan kfirlere de ki: Allahn bunlar haram
kldna tanklk edecek ahitlerinizi getirin.
 v R @)q  R
J  1C(   U 1    C `  1C(  I : 8 5  J " M @ ,  ) @ 
 U  X 1
c  ) ,1 "@    ":  a
J

Eer yalan yere ahitlik ederlerse, sakn onlarn bu


sahte tankln onaylama! Ayetlerimizi yalanlayanlarn, dolaysyla hiretin varln inkr edenlerin ve
bunun kanlmaz sonucu olarak, birtakm yce ahsiyetleri veya esrarengiz gleri Rablerine denk tutanlarn arzu ve heveslerine sakn uyma! Tam tersine, sen
onlar hakikate ar:
!A  "T
 ' 
M 6 %
'  1)     0 ! q Q(     ` J " T
 o   ,  o V
151. Onlara de ki: Gelin, Rabbinizin asl neleri haram kldn size Kurandan okuyaym:
Hi kimseyi ve hibir eyi ilhlk makamna yceltip
de Allaha ortak komayn! Ana babaya iyilik yapn ve
onlara kar son derece saygl, edepli ve efkatli davrann!
`"  J IA 5 ;  J
V  6  6 0 v
"M : 1 " T

147. Eer yle ey mi olur? O merhametli Allah, hi


insanlar byle cezalandrr m? diyerek senin yalan
sylediini iddia edecek olurlarsa, onlara de ki:
Evet; Rabbinizin merhameti sonsuzdur, fakat su
ileyenlere vadettii cezann kaldrlmas da sz konusu deildir! O hlde, Allahn merhametine gvenip
de zulm ve hakszlk yapmaya kalkmayn!
Bunun ezelden belirlenmi ilh bir yazg olduunu
ne srerek sorumluluktan kurtulmaya alanlara gelince:
;!

0 k q  U  '
J  6\s I JI  U`  q  I 
 I q   ` q  1C( 

148. Allaha inanmakla birlikte, birtakm varlklar, kii ve kurumlar yceltip ilhlatrarak veya arzu ve heveslerini hayatn yegne deer ls hline getirerek
Allaha ortak koanlar, gnahlarn mazur gstermek
iin diyecekler ki: Eer Allah dileseydi irademizi elimizden alrd da, ne biz Ona ortak koabilirdik, ne de
atalarmz. Ve herhangi bir eyi haram da klamazdk. Mademki bunlar yapyoruz, yleyse Allah buna izin
vermitir. Buraya kadar syledikleri doru. Fakat buradan yola karak vardklar sonu yanl: O hlde, yaptklarmz dorudur ve Onun rzasna uygundur. yle ya,
Allah bizzat kendisinin izin verdii eyi niin yasaklasn?
0 U
  V] 5 '
"@ A 8V   1C(  C ` /  C `

Fakirlikten dolay ocuklarnz onlara bakamayz endiesiyle ldrmeyin! Unutmayn ki, sizi de onlar da besleyen biziz. O hlde, ne Arap mriklerinin
yapt gibi ocuklar diri diri topraa gmerek, ne de bu
cinayetin ada versiyonu olan krtaj yoluyla ocuklarnza kymayn!

M   @ U  @ }
'
  ;   J

ster ak ister gizli olsun, fuhun ve ahlkszln


her eidinden uzak durun!
A 5 ;  J
0   J 
' 
k5( 
 U

Onlardan ncekiler de byle sama gerekelerle hakikati yalanlamaya kalkm, fakat sonunda azabmz
tatmlard!

Hakl bir gerekeye dayanmakszn, Allahn dokunulmaz kld bir cana kymayn!
A ,  Q(  "T
!? " T

A ; , "T
128

I
I ]A  
"@ 5

  U ` u UA 8V  +
 Z 6 I& 6 ; 
5T
5  p

te Allah, aklnz kullanasnz ve gerek haramlardan kanabilesiniz diye size bunlar emrediyor.


M ) q A 81 ]5 '
 %
' k : k5(   J !"
5( !  ;    J

A( R  F
+
*

156. Biz bu kitab indirdik ki, Maher Gn hesaba


ekilirken lh kitap, yalnzca bizden nceki iki toplum olan Yahudi ve Hristiyanlara gnderilmiti. Onlar
da zamanla deitirilip znden saptrlmt. Dolaysyla, biz onlarn retilerinden habersizdik. Bu yzden
doru yolu bulmamza imkn yoktu! demeyesiniz.
 
"M @ U ) : IU T
 U !A  Z 6 I6 ;  
5T

152. Ergenlik alarna ulancaya dek, korumanz


altnda bulunan yetimlerin mal varlna onu en adilane ve en gzel biimde deerlendirmek amacyla olmadka yaklamayn! Size emanet edilmi olan bu
mallar, onlar ergenlik ana ulancaya dek yatrma
dntrerek onlar adna deerlendirebilirsiniz. Fakat
gerekli ya ve olgunlua ulatklarnda, mallarn onlara
geri vermelisiniz.
6 J 
 R
@ ,
J  %
A T
 6
M % ;   &(  o !T

157. Yahut ayet bize de byle bir kitap gnderilmi olsayd, onlardan daha doru bir yolda olurduk! demeyesiniz diye.
  U !  "`  #
I ) ; R
M & ') : " T
te byle bir itiraza meydan vermemek zere, size
Rabbinizden apak bir delil, doru yolu gsteren bir
klavuz ve bir rahmet kayna olan en son ve en mkemmel kitap, yani Kuran gelmitir.

 R) = 1  1C(  Z xU
0 @ U  ?)
1   C ` &  " A } & R

l ve tarty en adil biimde yerine getirin. Hayatnzn her alannda, doruluk ve adaleti temel ilke edinin. te yandan, ortam ve artlarn zorlamasyla farknda olmadan gnaha gireriz endiesiyle evhamlara kaplp
ticaretten uzak da durmayn. Unutmayn ki, biz hi kimseye tayamayaca sorumluluu yklemeyiz.

) @,  ] M  V  )   ` R "5A V
0 R 

I U 1
R) = 1 6 ` & 
C , 

Hkm vermek, ahitlik etmek veya herhangi bir konuda gr belirtmek zere konuacanz zaman, yaknlarnzn menfaatleri aleyhine bile olsa, asla adaletten ayrlmayn.
Bir de, Allaha ve Allahn adyla insanlara verdiiniz
sz mutlaka yerine getirin.
A ,  Q(  "T
!? " T

` C  "T
*

Bu durumda, Allahn ayetlerini yalanlayan ve onlardan yz evirenden daha zalim kim olabilir? Ayetlerimizden yz evirenleri, bu davranlarndan dolay en iddetli azapla cezalandracaz!
[ I A &     ! @ " JI  d
U1 o :
1 /0  
1
, k   1 /  k   1 T
 " @ 6 &1(
U  T
o 8V  B
1
 %
 6  U1 J /  
, k(  1

Bakn, dnp t alasnz ve gereini yerine getiresiniz diye, Allah size bunlar emrediyor.
   5 R o 8 %
, 8 5  J M , 8  R &!
 "T
(  ?
;( 5%  kp
C :
A ,  Q(  "T
!? " T
 Q0 ( A !8(

; 5  "T
153. te ey insanlar, benim sizlere emir ve tavsiye
ettiim dosdoru yolum budur! yleyse bu yolu izleyin, insanl felketlere srkleyecek batl yollara ynelmeyin. Aksi hlde, bunlar sizi parampara edip
Allahn yolundan ayrrlar.
Bakn, ktln her eidinden korunabilesiniz ve
gerek mutlulua ulaabilesiniz diye, Allah size bunlar
emrediyor.
Biz bu emirleri, bir zamanlar srailoullarna da bildirmitik.
 v!=(    %
): k q o T
' IC(  ] A   &  
5T
 U ! "

]
c U  X 1 "@  ; I A  "@ A ,  & '
154. Sonra da, gzel davranlar gstererek iyilik
yapan kullarmza ltuf ve nimetlerimizi tamamlamak
ve hem dnyada hem hirette kurtulua ulamak iin ihtiya duyduklar her eyi aklamak zere, tam bir hidayet ve rahmet kayna olan ve daha sonra Tevrat
adyla anlan Kitab Musaya verdik ki, bylece mminler, hesap vermek zere Rablerinin huzuruna kacaklarna eksiz phesiz inansnlar. Ve bu iman sayesinde, vahyin egemen olduu adalet ve huzur dolu bir
dnya dzeni kursunlar. te bunun iin, kutsal kitaplar
zincirinin son halkas olarak:
A ,  ; , 8  R  8   U Z 6 
& '
*
 "T
5` C :

0 G a @ 6 &1(
kIR( B 8 %
`
158. O inkrclar, tvbe edip Kurana ynelmek iin
ille de gkten azap meleklerinin inmesini mi bekliyorlar? Ya da Rabbinin karlarna gelip gzlerine grnmesini mi? Yahut lm, kyamet, Azrail gibi Rabbinin
azap almetlerinden birinin gelip atmasn m? Fakat unu bilin ki, Rabbinin herhangi bir almeti grnd gn, zamannda iman etmemi veya iman
ettii hlde inanc dorultusunda yaamad iin imannda hayr kazanamam olan hi kimseye, o gnk
iman fayda vermeyecektir.
 d
5 U 6 I d
56 o V

De ki: Ya imdiden iman edin, ya da banza gelecekleri bekleyin; dorusu biz de beklemekteyiz!

] " :  I& 6 0 k q kR( "@ U B
%  , ! q 6 ` @" U 1 (V R  1C( 
A ,  1 6 ` &  "@ [ 8 U1 "

159. Btn Peygamberlerin ortak ars olan hak dini


znden saptrarak tannmaz hle getiren ve bylece
dinlerini para para edip birbirine dman mezheplere, gruplara ayrlan Yahudi ve Hristiyanlara gelince,
senin onlarla hibir ilikin yoktur. Ne onlar izlemekle
ykmlsn, ne de yaptklarndan sorumlusun! Artk
onlarn ii Allaha kalmtr. Zaman gelince yaptklar her eyi onlara bildirecek ve cezalarn verecektir.
I  M @  y    Q A R U %
I 
  #
@ A y  J IZ x1 v R [ ! %
   #
& A d 1 J ":

160. O gn her kim Rabbinin huzuruna bir iyilik ile


gelirse, kendisine bunun karl olarak en az on kat
verilecektir. Kim de bir ktlk ile gelirse, sadece

155. Ve ite bu Kuran da, tm insanla gndermi


olduumuz feyiz ve bereket kayna bir kitaptr. O
hlde, onu adm adm izleyin ve emirlerine kar gelmekten saknn ki, merhamete lyk olabilesiniz.

129


E , R
A , #
#
"` A 8! 
vI a "T

C(  :
, R "T
J

ktlne denk bir ceza grecek ve hi kimseye


zerre kadar hakszlk yaplmayacaktr.
  M !U( '
 ?
( ): kU( 6 o V
" !:(   A  & ! V U 1!" (
] kI ( kU1
M ;( 5% 

!  I kR(
"0 T
165. Unutmayn ki, Allah nceki mmetlerin ardndan, imdi de sizi yeryznde ilh adaleti gerekletirmekle grevli yneticiler yapm ve bahettii trl
nimetler ve verdii bellar erevesinde sizi imtihan
etmek ve bylelikle her adan geliip olgunlamanz
salamak iin akl, g, zenginlik ve yetenek bakmndan
kiminizi dierinden daha stn derecelere ykseltmitir.
" !'(  F Q 6 
b ; ,  1(
/ 

`(   & `  
+

161. Dinlerini parampara eden o gafillere de ki: te Rabbim, beni dosdoru bir yola, sizin zamanla terk
etmi olduunuz o mkemmel dine iletti. Yani tm batl yollardan uzaklap tek Allah inancna ynelen brahimin ve dier btn Peygamberlerin ortak mesaj
olan gerek inan sistemine! Yahudi ve Hristiyanlarn
birtakm Peygamberleri, azizleri ve din adamlarn yceltip ilhlatrmasna karlk, brahim hibir zaman Allaha ortak komam ve Allahn hibir kitabn veya
elisini yalanlamamt.
&(  , 
+
k
( &  
!  kT( %
*
6 k( v ? o V

Dorusu Rabbin, yeri ve zaman geldiinde ceza


vermekte ok hzldr. Bahettii bunca nimetlere kar
nankrce davranan kfirleri, istese annda yok edebilir.
Fakat sonsuz merhameti sayesindedir ki, tvbe edip hakikate ynelmeleri iin onlara mhlet veriyor. nk O
gerekten ok balayc, ok merhametlidir.

162. Bu mkemmel tevhid inancnn pratik hayata nasl yanstlacan retmek zere onlara de ki: Benim
dua ve yakarlarm, namaz, zekt, oru, hac ve kurban
bata olmak zere btn ibadetlerim, ksacas hayatm
ve lmm, yalnzca lemlerin yegne sahibi, efendisi
ve Rabbi olan Allah iindir! Sadece Onun rzasn kazanmak iin ve yalnzca Ona ynelerek dua ve ibadet
ederim. Ancak Onun hkmne boyun eerek yaar ve
ancak Onun urunda canm veririm! Zira:
( q J
&( A % &  \ 6
+
 /  C  QM  /1
163. Onun birtakm tanrsal gler bahederek sekin kld, yetki ve otoritesinde pay sahibi yapt herhangi bir yardmcs veya orta yoktur!
te bana emredilen budur ve bu yzden ben, doru
olan yapmak iin birilerini ne atlmasn beklemeyeceim. Yeryznde bir tek mmin kalmam bile olsa asla
mitsizlie, ylgnla kaplmayacak, gerekirse tek bama yoluma devam edeceim. Tm benliimle Rabbimin
buyruklarna boyun eerek ve szlerimle, davranlarmla, hayatmla, lmmle mminlere rneklik ve nclk
ederek daima Mslmanlarn ilki ve ncs olacam!
Buna ramen inkrclar, Gelin bizim hayat tarzmza
uyun, gnah varsa bizim boynumuza olsun! diyerek
(29. Ankebut: 12) seni hak dinden evirmeye kalkrlarsa:
0 k q o ` :  kF( 
G H o V
164. Onlara de ki: Kinattaki her eyin sahibi, efendisi ve Rabbi Allah olduu hlde, ben Ondan baka
Rab mi arayacakmm? Hi olacak ey midir bu?
 J
M  a Z  J  M @ !A  J  6 o ` S
%
T
Kald ki, herkes ancak kendi kazandklarndan sorumludur. Ben size uyup dediklerinizi yapsam bile, siz
gnahlarm yklenip beni azaptan kurtaramazsnz.
nk hibir gnahkr, bir bakasnn gnah ykn
yklenemez. nsanlar gnaha tevik eden, elbette bunun cezasn ekecektir. Fakat bu, herhangi bir bask ve
zorlama olmakszn onun szne uyup gnah ileyen kiiyi kurtaramayacaktr.
[ 8 U! R "T
, #
 " ]
 A 5 i Q !R( "5 U` &  "T
 "T




 J
7. ARAF SURES
Mekke dneminin son yllarnda indirilmitir. Adn,
4648. ayetlerde geen ve cennet ile cehennem arasndaki yksek suru ifade eden Araf kelimesinden almtr. 206 ayettir.
L
Rahman ve Rahim olan Allahn Adyla!
Beni yoktan var edip stn yeteneklerle donatan ve
kulluk greviyle yeryzne gnderen sonsuz efkat ve
merhamet sahibi yce Rabbimin adyla, Onun verdii
g ve yetkiye dayanarak ve yalnzca Onun adna okuyor, sylyorum:
I
I 0 &I
1. Elif, Lm, Mm, Sd. (2. Bakara: 1, 23, 24)
1 v R / ! Z 6
U(  X & A  ` Q(  C U5  Q U ' 
+
? ) kR( T
5`

2. Bu, inkrclar uyarman iin ve inananlara t


olmak zere sana Allah tarafndan gnderilmi bir kitaptr; bu konuda yreinde bir phe ve sknt olmasn.
 "  T
! Z 6 I , 8 
`  C   v!A( V 0 I!  I Q( 6  , 8 5  J " T

3. Ey insanlar! Size Rabbiniz tarafndan indirilen


t ve ilkelere uyun, Onu brakp da baka kurtarclarn, velilerin peinden gitmeyin. Kulanza kpe olmas gereken bu tleri ne kadar da az dnyorsunuz.
I R :UT A : 1 V  "`
A IV ":   !  U
  : x
4. Biz emrimize bakaldran nice memleketleri
helk ettik de, geceleyin uyurlarken yahut gndz
vakti dinlenirlerken, azabmz anszn balarna kverdi.
U ` 6 I V JI  IU
  ": #
&(  }
I @" 1  & ` R
+

5. Azabmz onlara gelip att zaman, Eyvah!


Meer biz ne kadar zalimmiiz! demekten baka bir
feryatlar da olmad.
A(
&   A %
+
U ! @" o
 1C(   A %
UA R
*

Ey insanlar! Hepiniz dnp dolap, sonunda


Rabbinizin huzuruna geleceksiniz. te o zaman,
hakknda anlamazla dtnz her eyi Allah size bildirecektir.

130

6. undan hi pheniz olmasn ki, kendilerine


Peygamber ve daveti gnderilenleri, bu arya uyup
uymadklar konusunda Maher Gn muhakkak hesaba ekeceiz. Onlara gnderilen daveti ve Peygamberlere de grevlerini yerine getirip getirmediklerini
mutlaka soracaz.
8( IH U `  " A ,  "@ !A   =
;U A R
+

ramen, kendisini stn grp Allahn emrine bakaldrmas ve gnahnda srar etmesi sebebiyle kfirlerden
oldu ve ilh rahmetten uzaklatrld.
V
y, 81 1 ] kI 6( d
6
14. Bunun zerine blis, Allahm, insanlarn yeniden
diriltilecekleri gne kadar bana sre ver ki, onlar
saptraym ve nnde secde etmemi istediin bu varln
ne kadar deersiz olduunu gstereyim! dedi.
U&    / 6 
V
 1( d

7. Sonra da, yaptklar her eyi kesin bir bilgi ile onlara bildireceiz. nk biz her an onlarn yanndaydk,
olup bitenlerden asla habersiz deildik.
A  &  " : / [ I  \R Q U 1  (B A ; & R M  C [  1 

15. Allah, Pekl, Maher Gnne kadar deil ama


tm canllarn yok edilecei gne, Kyamet Gnne kadar
(15. Hicr: 3638) sana sre verilmitir! dedi.
Allah dileseydi, blisi orackta yok edip iini bitirebilirdi. Fakat sonsuz ilim ve hikmeti gereince, insanolunun etin bir snavdan geerek olgunluk mertebelerinde
ycelmesini, blisle yapaca mcadele sayesinde iindeki gizli g ve yetenekleri kefedip gelitirmesini murat etti. Bunun iin de blise istedii sreyi verdi.
? 
kU( 5 1 H  I& 8 R 
V
"*
!;( 5% &  / p
"@  ) , V J

8. O gn tart haktr. Yaplan btn iyilik ve ktlkler llecek ve herkese hak ettii ceza veya mkfat
tam olarak verilecektir. Kimin iman ve iyilik tartlar
ar gelirse, ite onlar ebed saadet ve kurtulua erenlerdir.
I

U 1   6 ` &  "@ %


6 I %
a  1C(  / [  \R Q U 1  (B  a 
& A d 1

9. Kimin tartlar hafif gelirse, onlar da Kurandan


yz evirerek ayetlerimize hakszlk etmelerinden
dolay, kendilerini felkete mahkm etmi olanlardr!
 ) ; 
kR "` U T

 UA , #
  v!A( V
c T
0 1 ,  @ !R( "T
J

16. blis, kendisine verilen bu uzun mre kredecei


yerde, kendi gnahn Allaha isnat ederek dedi ki: Beni
saptrmana karlk, ben de onlar saptrmak iin senin dosdoru yolunun zerinde pusu kurup oturacam!
) x
 J " 0 @ A I& q  @" 6 & 1  @"  A a  @" 1
)( 1 +
  "@ U !  J "

10. Gerek u ki, biz sizi yaratp yeryzne yerletirdik ve size orada yaamanz iin nice nimet ve
imknlar bahettik. Buna ramen, ne kadar da az
krediyorsunuz.
I
[ I A & A  UA V " "` 6  `" " ? U; A a ) ; 
J I) x %
T
R J )x

 1( `  q ": `

17. Sonra da, bazen aktan aa nlerinden, kimi


zaman sinsice arkalarndan, bazen Mslman kimliine
brnp salarndan, bazen de ehvet ve ihtiraslarn
azdrarak sollarndan yanlarna sokulacam. Ksacas, onlar aldatmak iin her trl yol ve yntemi kullanarak drt bir yandan zerlerine saldracam. Ve pek
oklarnn nankr kimseler olduunu greceksin.
Bylece, demin benden stn olmadn ve onun
nnde secde etmemi bana emretmekle hikmet ve adaletten yoksun bir i yaptn sen de kabul edeceksin.
"@ U / , 8  &  0 '
V
U " U @ #
,( & #" T
+
 A J
)   sr C  @ U a

1 " !
  T
 1)( #
0 A( 
%

11. Evet, sizi yarattk, sonra size mkemmel bir ekil verdik ve meleklere, Tm insanln temsilcisi olarak karnzda duran deme secde edin, yani size stnln kabul ederek nnde saygyla eilin! dedik.
Bunun zerine, meleklerin hepsi Allahn emrine uyarak secde ettiler. Ancak aralarnda yaayan ve aslen bir
cin olan blis kibre kapld ve Allahn emrine bakaldrma pahasna, deme secde etmekten kand.
V /0   ) x %
V
Q 5 ; A a 6  kU( 5; A a QM U G a \ 6 
 J / , U  

18. Bunun zerine Allah, Alaltlm ve ilh rahmetten kovulmu olarak k oradan! dedi, nk melekler arasnda, o yce makamda bulunmaya hakkn yok
senin! Yaknda yeryzne inecek ve ilh snavn gereklemesi iin insanlar ktle davet edeceksin. Fakat
kullarmn zerinde herhangi bir zorlayc gcn olmayacak (17. sra: 65). Onlardan her kim sana uyacak
olursa, hepinizi topluca cehenneme dolduracam!
R U x  / #

C :   ;  J & 5 [ q
!'
6  T
 I1
 v T
B
   6 T

5 R  x 
&(  d
+

+
p( 

12. Allah blisin niin secde etmediini bilmesine


ramen, insanla ibret olmas iin ona sordu: Sana
emrettiim hlde, deme secde etmekten seni alkoyan nedir? blis, Ben ondan daha stnm. nk
beni asil bir varlk olan ateten, onu ise deersiz bir
amurdan yarattn. Bu yzden, o aalk varla asla
secde etmeyeceim! dedi.
Oysa gerek stnlk, ancak Allahn emrine itaatle
mmknd. Fakat blis, bunu bile bile kibre kaplp isyankrl tercih etti.
8 :R 
5  /  T
V
1 & R @ U 
  / 6  aR @ !R( T
 1( H =

19. Ey dem! Sen ve ein beraberce cennette yaayn. Dilediiniz yerden ve cannzn ektii her eit
meyveden bol bol yiyin. Fakat snrsz bir zgrle sahip olmadnz, size bu nimetleri baheden Allaha
muhta birer kul olduunuzu asla unutmayn. Bunun
iin, iman ve itaatinizi snamak zere imdilik size meyvesini yasakladm u aaca yani cinsellik aacna
sakn yaklamayn, yoksa byk bir gnah ileyerek
kendinize zulmetmi olursunuz!

13. Bu yzden Allah, O hlde, sana bahettiim yce


makam ve iinde yaadn cenneti terk ederek in oradan! nk orada yle bbrlenmeye hakkn yok
senin. Haydi, k git! Bundan byle, kibrinden vazgemediin srece zillet ve alakla mahkm edilmi aalk bir varlksn! dedi.
blis aslnda Allah inkr etmemiti. Meleklerin, cennetin, cehennemin gerekliine de inanyordu. Buna

131

V @ & 
 @ & U r  & @  ) 8!  ! 
& @ 
 

R
A  6 T
C :  & T
 +
 JI  x 
 & T
!@ 6
 1)(   i   6 T
T

26. Ey demoullar! Size, hem mahrem yerlerinizi rtecek ve hem de gzel grnmenizi salayacak
giysiler retebilmeniz iin gereken bilgi ve yetenei
bahettik. yleyse, toplumda her trl fuhiyatn, sapk
ilikilerin ve cinsel smrnn yaygnlamasna yol aan
plaklk kltrnden uzak durun. Namus, iffet ve ahlk
gibi yce deerleri pekitirerek toplumsal zlmenin ve
yozlamann nne geen, ayrca sizi scaktan ve souktan koruyan ve daha zarif, daha gzel grnmenizi salayan elbiseler giyin. Fakat d grnnz gzelletirirken, kalp ve ruh gzelliini de ihmal etmeyin. Unutmayn ki, elbiselerin en gzeli, ktlklerden titizlikle
kanarak drst ve erdemli bir insan olmak anlamna
gelen takva elbisesidir.
`  C 1 "@ A ,  

1  / 

20. Derken eytan, birbirlerine kapal olan mahrem yerlerini ap kendilerine gstermek ve bylece
ehvet duygularn kamlayp onlar isyana srklemek
iin her ikisine fsldayarak dedi ki: Rabbiniz size
bu aac ancak, ondan tattnz takdirde birer melek
olacanz yahut sonsuz hayata kavuacanz iin
yasaklad. Yoksa zevkinize gre davranp cinsel arzularnz tatmin etmenin ne gnah olabilir?
 &  & T
 k6 (  I& @ &

( ?
+
V
*
U
21. Ve Allah ahidimdir ki, bunu srf sizin iyiliiniz
iin yapyorum! diye onlara yemin etti.
 @ &
 @ &
V & A R M F & @ ! ) R
)  x 

= i1 ;  p

te bunlar, Allahn ayetlerindendir. Bu ayetleri insanlara ulatrn ki, dnp t alsnlar.


" T
1   a I& ` ! 
U U5  1 J kIU(  1
& @ U
1 U x "   T

& T
A   & T
@ 6  " I& @  @ & 16 0 U x ! @ &  A 
o V  x 

0 & @  @ &
1 G
8 
 & @

27. Ey demoullar! Sakn eytan, dem ve Havva
adndaki ilk atalarnzn giysilerini zerlerinden soyup mahrem yerlerini birbirlerine gstererek gnah
ilemelerine ve bylece cennetten kmalarna sebep
olduu gibi, sizi de kandrp yoldan karmasn!
UA , #
1 1 Q 6
p
 1C( A   I!  +
!'
( ! 
6 " 0 @ 6 J
 Q A !8( V : "T

 I& T
 ! 

8(  &  ) T
+
22. Bylece ikisini aldatarak yasa inemelerine
sebep oldu ve onlar, iinde bulunduklar o yce makamdan aaya indirdi. yle ki:
dem ile Havva sz edilen aatan tadar tatmaz,
her ikisine de mahrem yerleri gzkt. Bunun zerine utan duygusuna kaplarak mahrem yerlerini kapatmak iin cennet yapraklaryla zerlerini rtmeye
baladlar. Bunun zerine Rableri onlara yle seslendi: Ben size o aacn meyvesini yasaklamam
mydm? Ve o eytan sizin apak bir dmannzdr,
dememi miydim? Niin emir ve uyarlarm gz ard
edip kendinizi felkete srklediniz?
Bylece dem ile Havva, kyamete kadar insanlara
musallat olacak ba dmanlar blisle bu ilk karlamalarnda imtihan kaybettiler. Fakat umutsuzlua dmediler. Gnahlarn bir baka gnahla telfi yoluna da gitmediler. Aksine, hatalarn itiraf ederek Rablerine ynelip Onun sonsuz merhametine sndlar:
U J
V
U  U &'
 1(

 U  F  "  U%
6 I U &A }
i    6 T

U  X 1 J

ok dikkatli olun! Zira eytan ve dostlar, sizin onlar gremediiniz bir boyuttan sizi grebilirler. Gerek kimliklerini hissettirmeden ustalkla aranza szar,
hi beklemediiniz bir anda, akl almaz yol ve yntemlerle sizi aldatmaya alrlar. stelik insanlar arasndan,
onlarla ibirlii yapanlar da var. Dorusu biz eytanlar, iman etmeyenlerin en yakn mttefiki, akl hocas ve
dostu hline getirdik.
Bu yzdendir ki:
0 @  6  
 6 I  I@ !A  6) #
  V '
R A , R
28. Kfirler ne zaman utan verici bir i yapsalar,
szgelimi Kbeyi plak olarak tavaf etmeye kalksalar,
Biz atalarmzdan byle grdk, hem bunu bize emreden Allahtr! derler.
& A , J  
]A  ;  0  I       1 J 
o V

23. kisi de, Ey yce Rabbimiz! dediler, Biz


kendimize yazk ettik. Eer bizi balamaz ve bize
merhamet buyurmazsan, hi phesiz kaybedenlerden olacaz.
Bunun zerine Allah onlar balad. Sonra da, asl
yaratl gayeleri olan halifelik grevini yerine getirmeleri iin cennetten karp yeryzne gnderdi:
kR "T
V
 M ) 
E
+
, 8 :
,8 "T
'( ]  5 ;  5%  J

Onlara de ki: Hayr! Allah irkinlii ve edepsizlii


emretmez! Aksine, gzelce rtnmenizi ve iffetli olmanz emreder. Bu yzden de, her insan edep ve hay
duygusuna sahip olarak yaratr. Ey inkrclar! Allah
hakknda bilmediiniz eyleri mi sylyorsunuz?
Onun emir ve hkmleri hakknda nasl byle cahilce
konuabiliyorsunuz?
: #
=( A i )  x %  o ` ) U "T
Q  +
!&
V(  % ;   k (   o V

24. Allah, insana ve eytana seslenerek, Birbirinize


dman olarak cennetten kp yeryzne inin! Artk
yeryzne yerleecek ve belli bir sreye kadar orann nimetlerinden yararlanacaksnz. dedi.
V
c #
 i @ U ! @  &  R( ! @  ! R( 

(
0 ,  "`  ` &  )0 1)

29. Ey slm davetisi! De ki: Rabbim her trl arlktan kanmanz, ll ve dengeli davranarak adaleti yerine getirmenizi emretmi ve sizden unu istemitir: Allah yolunda yapmanz gereken her ii, tam bir
dikkat ve duyarllk iinde yapn. Her secde makamnda yznz kble ynne evirin. Namaz klarken,
zellikle de ibadetin doruk noktaya ulat secdeye varrken, tm benliinizle Rabbinize ynelin. Tertemiz ve

25. Ve ekledi: Orada yaayacak, orada lecek ve


yeniden dirili iin yine oradan karlacaksnz.

 (
1 

!A  U Z 6 ) V kIU(  1
/  ; 5
" (T
8   1
8  "T
0 G a

132

samimi bir inanla Allaha balanarak Ona dua edin.


Unutmayn ki, balangta nasl sizi O yarattysa, yine
sonunda Ona dnecek tm yaptklarnzn hesabn vereceksiniz.
C i @ " 6 0  v E
" @ !A  '
p

( ! 
 ;1( R) :  ;1( R
  I!  +

larda kendilerine yetki verildiine dair Allahn Kitap


veya Elisi araclyla hibir delil gndermedii varlklar tanrsal niteliklerle yceltip itaat edilecek mutlak
otorite kabul ederek yahut servet, g, makam, hret
gibi deerleri hayatn biricik ls hline getirerek
Ona ortak komanz,
Ve bilmediiniz konularda Allah adna konumanz haram klmtr!
Bu haramlar ileyen toplumlar, dnyada da hirette
de bunun cezasn ekeceklerdir. Fakat gnah ilediler
diye hemen helk edilmeyecekler, kendilerine biraz
mhlet verilecektir:

I  R oM #
; )  5% 1 J 
  a
 #
 o T
 5% 1 J "@ A #
34. Her toplumun ilh-toplumsal yasalara gre belirlenmi bir hayat sresi, yani bir eceli vardr. O ecelleri gelip att m, lm vaktini ne bir an geciktirebilir, ne de ne alabilirler. u hlde:
!A  =
U o
" T
U !   1  kIU(  1
;1 "T
A ? &   ;] R k*
( 1 " T

) 5 @ "@ 6 8 %

1

30. Bu uyarlar karsnda, insanlar farkl tavrlar gsterdiler. Allah da onlardan bir ksmn doru yola iletti, bir ksm ise sapkl hak etti. nk onlar, cinlerden ve insanlardan birtakm eytanlar kendilerine
Allahtan baka rehber, ynetici ve dost edindiler. stelik bu hlleriyle doru yolda olduklarn sanyorlar.
5 U 1 (C a
A ` ) x %  o ` ) U "T
J Q 6
kIU(  1
M R %  J   q
1
+
c R(  % &  S

31. Ey demoullar! Hayatn her alannda, zellikle


de her mescide geliinizde, Kbeyi plak tavaf eden
Arap mriklerinin tam aksine, en gzel giysilerinizi giyinip sslerinizi taknn. Dindarln ve takvann ls
olarak, kendinize ilh hkmleri ve akl, saduyuyu l
edinin. Bu llere gre stnze banza, klk kyafetinize ekidzen verin. Bilhassa giysilerin en gzeli olan
takva elbisesini kuanarak madd ve manev ynlerden
kendinizi arndrn. Pejmrde bir hlde dolaarak veya
kendinizi Allahn nimetlerinden yoksun brakarak Allaha yaklaacanz sanmayn. Yiyin iin, fakat harama
ynelmek, yoksulun hakkn inemek yahut ihtiyatan
fazlasn harcayp lkse kamak suretiyle israf etmeyin!
Unutmayn ki, Allah israf edenleri sevmez!
0     
U 1'  (
8 !  ( 8 ,   a kI5(  
 o V
32. Dnyann gzelliklerinden ve meru lezzetlerinden uzak durarak Allahn honutluunu kazanacaklarn
sananlara de ki: Allahn, kullar iin yeralt madenlerinden, denizlerin altndan, bitki ve hayvanlardan kard ss eyalarn ve tertemiz yiyecekleri haram klan kimdir?
 ! kR U   1C( A  k : o V
0 & ! ;  1 =   a ! 6 )

6 Z 1 ": J ! @" A  a v R

35. Ey demoullar! ayet size kendi aranzdan,


benim ayetlerimi size okuyan Peygamberler veya
slm davetileri gelecek olursa ki her ada gelecektir her kim bu arya uyarak ktlkten, gnahtan
saknr ve davranlarn dzeltirse, ite onlar Hesap
Gnnde ne korkuya kaplacaklar, ne de zlecekler.
I
5


 ) a @ !R( ": 
 U 1    C `  1C( 
? / [  \ I@ U T
M U

36. Ayetlerimizi yalan sayan ve buyruumuza boyun emeyi gururlarna yediremeyerek onlara kar
byklk taslayanlara gelince, onlar da cehennem
halkdrlar ve sonsuza dek orada kalacaklardr.
R
 &  " A } & R
]A  w
"@ 8 !=( 6 "@  U1 / [ I  \ Q0 (  1   C `  C ` 


 
0 5T
37. yle ya, uydurduu hkmleri Allaha nispet ederek Allah adna yalan uyduran yahut Onun ayetlerini
inkr edenlerden daha zalim kim olabilir? Bunlar,
tm canllar iin takdir edilmi ilh yazgdan paylarna
deni alacak ve dnyann gelip geici nimetlerinden
azck faydalanacaklardr.
I
I ] I5 '
  V 
0

"  )   5 U`   1  V "*@ 6 R 5 1 UA


  @" #
I

 1( R ` 6 ` "@ 6 @" %


6] A  @)q U  A l
Nihayet lm melekleri olan elilerimiz canlarn
almak zere yanlarna gelince, onlara, Allah brakp da kendilerine yalvarp yakardnz varlklar
hani neredeler? diye soracaklar. Buna karlk onlar,
pimanlk ve aresizlik iinde, Bizi yzst brakp
kayboldular! diyecek ve hakikati inkr etmi olduklarna, son nefeslerinde bizzat kendileri ahitlik edecekler.
V
kR
A 8V  B A a ) V "  kIR( A a


 x "   T
6J
0 U

Szlerine devamla de ki: Bunlar, aslnda dnya hayatnda kfirler iin deil, iman edenler iin yaratlm
gzelliklerdir. Fakat imtihan hikmeti gereince, hepsi
bunlardan faydalanr. Dirili Gnnde ise bu nimetler
yalnzca inananlara zg olacak ve inkrclar ondan
mahrum braklacaktr.
o = 6 /  C `
& A ,1   ;
1 J
Bakn, hakikat bilgisinin kymetini bilen insanlar
iin, ayetleri ite byle ayrntlaryla ve aka ortaya
koyuyoruz!

 G
'
& 6 o V
@    U  @ }
 k  ' 
F k F 8  " J

& A , J  
]A   ;  6  A
Q(  1 "  
    `
33. De ki: Gerekte Rabbim, ancak unlar haram
klmtr:
ster ak ister gizli olsun, her trl fuhu ve ahlkszl,
Allahn emir ve yasaklarn ineyerek gnah ilemeyi,
Haksz yere bakalarnn hak ve zgrlklerine saldrmay,
Haram hell snrlarn belirleme, deer yarglar oluturma, emirlerine kaytsz artsz itaat edilme gibi konu-

38. Ve Hesap Gnnde Allah, O hlde, sizden nceki


inkrc cin ve insan topluluklar ile birlikte siz de girin atee! diyecek.
U,   B A a & A `
,!
"@ 1 a B  V *
@ !R( ] ` I5 '
0 @ 5 a B
&( #
I
V 
    ,l
 

T
,l

o T
 C  "@   R 6 A l J \X I : U ! @" r J
0 U
& A , J
133

A  I 6
A & , "5 U` &  : & 5 r U x  " T

Her topluluk atee girerken, dnyada imrenip peinden gittikleri ve inan ynyle kardeleri saylan
toplulua lnetler yadracak. Nihayet hepsi birbiri
ardnca gelip orada toplannca, arkadan gelenler,
nden giden ve sonrakilere yol gsteren nc toplumlar
hakknda, Ey Rabbimiz, bizi yoldan karanlar ite
bunlard, onlar iki kat ate azabyla cezalandr! diyecekler.
Buna karlk Allah, Evet, sizden ncekiler hem kendileri yoldan kt hem de arkadan gelenlere kt rnek olup onlarn yoldan kmasna sebep olduu iin iki
kat ceza ekecekler. Fakat siz de ayn ekilde bakalarnn sapmasna sebep oldunuz. Bu yzden, her birinize
iki kat azap var. Fakat siz bunun farknda deilsiniz.
Nicelerinin sizden etkilenip ktle yneldiini de bilmiyorsunuz. diyecek.
 & ` R "@ 1 aJ
"@ ! r B  V
& 
C ,  VC R o ER  U !A  "T

Ve ardndan, Allah tarafndan yle nida edilir: te


dnyadaki gayret ve abalarnzn karl olarak size
bahedilen cennet budur!

o @ R ; '
U  6)    6) #
) V 
? U x 
? I 6
U

 )"   ) #
0 ; '
"T

44. Cennet halk cehennem halkna seslenerek:
Ey kfirler! Biz Rabbimizin bize verdii btn szlerin gerek olduunu grdk. Nasl, siz de Rabbinizin
verdii szlerin doru ktn grdnz m? diye
sorarlar.
 +
] A  
&(  d
&(  d
+
U , @" U ! X   R "M , 6   V
*
Cehennemdekiler ise, Evet, bunu bizzat yaayarak
grdk! derler. Bunun zerine, aralarnda bulunan
bir arc melek yle seslenecek: Allahn lneti,
zalimlerin zerine olsun!

 ": M #
0 R `  a
o!
J
 @ 6 F 81
8(
 = ) 1  1C( 

 "5 U`
c 8 %
T

39. Bunun zerine ncekiler, sonrakilere diyecekler ki: Sizin bizden bir stnlnz yok. yleyse,
yaptklarnzdan dolay cehennem azabn bizimle birlikte tadn!
5


J  I& %
 U 1    C `  1C( 
  @" 5  J @ U T

45. nsanlar Allahn yolundan engelleyen, sinsi


propagandalarla doru yolu arptmaya alan ve
ilh adaletin tecelli edecei hiret hayatn inkr eden
o zalimlerin zerine!
]A  
#

%(  v ` R ,1 
?  6" M @ !&!

 J
& @ U !
M x '

(  x&  Z x6 /  C ` 
+
U x  A a
) 1
0 ! i 
" kR( o & x  A 1 ]5 '

!A  v
U x 
, & 1 ": : A a
) 1 " "T
46. Cennet halkyla cehennem halk arasnda, iki
grubu birbirinden ayran bir perde olarak yksek bir
sur (57. Hadid: 13) vardr. Bu surun rf denilen burlar zerinde ise, kendilerine daha batan cennete kesinlikle girecekleri mjdesi verilen Peygamberler, ehitler ve limler gibi sekin insanlar olacaktr. Allahn bu
has kullarna bir ltuf ve ikram olarak, o gnk muhteem manzaray dardan ve yukardan seyretme imkn
verilecektir. Bunlar cennetlik ve cehennemlik her insan
ehresinden tanyacaklar. Henz cennete girmemi
olan, fakat oraya gireceklerini mit eden cennet halkna seslenerek, Selm sizlere! Mjdeler olsun, kurtulua erdiniz! diyecekler.

R ?
   ; UA , x J U   V 
B
? ; I A  ":=
U
*

+
c &(  d

40. Ayetlerimizi yalan sayan ve buyruumuza boyun emeyi gururlarna yediremeyerek onlara kar
byklk taslayanlar var ya, gn rahmet kaplar
onlara asla almayacak ve deve ine deliinden
gemedike, onlar da cennete giremeyeceklerdir.
Devenin ine deliinden gemesi nasl mmkn deilse,
inkrclarn da cehennemden kp cennete girmeleri yle imknszdr. te biz, sulular byle cezalandrrz.
 Z x6 /  C `
&(  d
+
 "@ 

0 H "@ V R  "  @ U @ #
41. Altlarnda ateten dekler, stlerinde de yine
ate, alev ve dumandan rtler olacaktr. te zalimleri byle cezalandrrz.
I
6 J 
A &  U   1C( 

 =
A T
? / [  \ b @ ,
J  %
 6
 ) a @ !R( ": M U x 

47. Baklar cehennem halkna doru evrilince


de, Aman ya Rab! diye yalvaracaklar, Bizi bu zalim
toplulukla beraber eyleme!

U ] UH  I   V "@ !&!
"T
%(  "@ 6 R ,1 J#

 J
? I 6

42. man eden ve bu imann gerei olarak gzel iler


yapanlara gelince ki biz hi kimseye gcnn yetmeyecei sorumluluu yklemeyizonlar da cennet
halkdrlar ve sonsuza dek orada kalacaklardr.
" @ 5   (x o H  ":
M @ 6 J
)? kR(  U Z6
43. Onlar cennete koyarken, kalplerinde haset, fke
ve kin namna ne varsa hepsini skp almzdr.
Bylece, her trl olumsuz duygu ve dnceden arnm olarak cennete girmilerdir. Etraflarnda yemyeil
aalar ve trl nimetler bulunmakta, altlarndan rmaklar akmaktadr.
I
) &   V
) ;  
M U1 ): J  ) 5 @U U `  C @  U1 ): C(  

5%
, &#
T
 "5 U`  " T

48. Surun yksek burlarnda her yan seyreden bu


rf halk, simalarndan tandklar baz cehennemlik
kiilere yle seslenecekler: Grdnz ya, ne o gvendiiniz malnz, servetiniz, ordularnz ve topluluunuz kurtarabildi sizi, ne de o anlamsz gurur ve kibriniz!
Sonra inkrclara, dnyadayken alay edip aaladklar zayf mminleri gstererek soracaklar:
!A  a J U x  A a
JI " T
0 & ' 
" @  U1 J "5 &%
V  1C(  JI \X I :

I
0   U o
 #
Rablerine el ap yalvararak, Bizi bu harika cennet
yurduna eritiren Allaha krler olsun! O bize yol
gstermeseydi, biz kendi bamza doru yolu asla bulamazdk. te bizzat gzlerimizle gryoruz ki,
Rabbimizin elileri hakikati bildirmiler. derler.

6 Z  "56

49. Sizin bir zamanlar, Allah ltuf ve rahmetini


byle yoksul ve aresiz kimselere vermez! diye yemin ettiiniz insanlar bunlar m? diye soracaklar.
134

Sonra o cennetliklere dnerek, Haydi girin cennete,


artk size korku yok ve siz zlecek de deilsiniz.
diyecekler.

V   & I&    U !A  E!
" T
R( U x 
? 
? I 6
U
] A  & @   '
*
I V 
1( R T

0
50. Derken cehennem halk, cennet halkna yalvararak, Ne olur, bize biraz su verin yahut Allahn size
bahettii yiyeceklerden birazn gnderin! diye
feryat edecekler. Cennetlikler ise onlara, Hayr, Allah
bu nimetleri kfirlere yasaklamtr! diyecekler.
  @ "  ! H  8 ,  @" @ U 1 (C i  1C( 
M ! 6 )

kaderiyle ba baa brakmayan, aksine, gerek evreni idare etmek, gerekse inan, hukuk ve ahlk kurallarn belirlemek zere kinatn mutlak hkimi olarak Egemenlik
Tahtna oturan Odur!
o ! k
y!y( '
Q 8 A 1 @ U
F 1
*
Gndz, durmakszn kendisini takip eden gece
ile bryp rten Odur.
%

 ; & 
0 (  
 i
 x U
&

Emrine ve koyduu yasalara boyun een Gnei,


Ay ve dier btn yldzlar yaratan ve ynlendiren
yine Odur.
A i Q  J
0  J

51. O kfirler ki, Allahn kendilerine gnderdii


inan sistemini ve hayat tarzn alay konusu yaparak
dinlerini oyun ve elence hline getirmilerdi. Ayrca, ilh lleri reddedip nefislerini ilhlatrarak arzu
ve heveslerini din hline getirmilerdi. Ve dnya hayatnn o ss ve cazibesi onlar aldatp doru yoldan saptrmt.
R
) x1 U 1   6 `  *
C : "@  1 ; I  %
6 & ` "@ !% U6 !

Dikkat edin, iyi dinleyin: Yaratma kudreti ve emretme yetkisi, tamamen ve yalnzca Ona aittir.
&(  ,  
+
 8 
Tm varlklarn gerek sahibi ve Efendisi olan Allah, ne ycedir! yleyse:
 
1 J Q 6 0 !  a
M 1)( 5 ,&  S
  E "T
55. Rabbinize, gnlden bir yakarla ve gizlice
dua edin. Dua ederken, Allah anarken barp ararak
veya bunu bir gsteriye dntrerek sayg snrlarn
amayn! Kukusuz O, snr aanlar sevmez.
 R a ' @ 
kR )%
0 , & p
v ? ) ,
J
  J

Onlar bu gne ulaacaklarn nasl gz ard edip


unuttular ve ayetlerimizi bile bile nasl inkr ettilerse, biz de bugn onlar yle gz ard edip unutacaz.
R 
U  X 1 ) ' &  ; : " A  ]A   UA =
 ":U[ #
5T
) ; 
52. Oysa biz onlara, iman edecek bir topluma yol
gsterici ve rahmet kayna olarak tam bir hikmet ve
bilgiyle blmler hlinde akladmz mkemmel bir
kitap gndermitik.
U1 o :
Q0 A 1   (J  d

56. lh yasalarla yeryznde dzen ve denge kurulmuken, orada sakn bozgunculuk karmayn!
Allahn azabndan korkarak ve rahmetini mit ederek
Ona yalvarn. Korku annda mitsizlie, mit annda
gaflete kaplmayn.
U( %
+
B
& '
( V 
&    S1

53. Ama o zalimler, ayetlerimizi bilerek inkr ettiler.


Onlar Kurana iman etmek iin ille de onun haber
verdii kyamet, maher, hesap, cehennem, azap gibi
eylerin gereklemesini mi bekliyorlar?
;1 Q A 1   (k(  1 1
o 8V  %
6  1C( 

Gerek u ki, Allahn bereket ve rahmeti, iyilik


edenlere pek yakndr.
    
Q0 ( 5 & ') 1 +
1   o
1 C(  :
57. O Allah ki, engin ltuf ve rahmetinin tecellisi olan
yamurlarn nnde nimet ve bereket mjdecisi olarak rzgrlar gnderir.
B
!  ) A 8   U;
J;  
B A V I] I 5 '

yi bilin ki, onun haber verdii eyler ortaya kt


gn, vaktiyle bunlar hie sayp unutmu olanlar pimanlk ve aresizlik iinde yle diyeceklerdir:
I ) V
M   U o
 #

Nihayet bu rzgrlar, su taneciklerinden oluan ve


havadan daha ar olan yamur ykl bulutlar yklenip kaldrnca, onu susuzluktan topra atlam, bitki
rts kurumu l bir blgeye srkleriz.
o `  Q(  U # aR  I&  Q  U Z 6 R

0  & y

Eyvah, demek Rabbimizin elileri bize gerei


bildirmiler!
IU  ,  ! R  ,I q  U o @ R
Ah, keke Allah katnda sz geen efaatilerimiz
olsayd da, azaptan kurtulmamz iin bize efaat etselerdi.
o0 & ,6 U ` C(  G H o & ,UR  6

O bulutlarla, orak topraklara hayat veren yamurlar yadrr ve bylece orada eit eit rnler yeertiriz.
A ,  ]  &   i6 /  C `
`  C  "T

Yahut dnyaya geri gnderilseydik de, daha nce


yaptklarmzdan farkl iler yapsaydk!
c w  1 6 `  "@ U o l @" %
6 I %
a ) V

te biz, ayn hayat verici kudretimizle lleri de


Maher Gn byle diriltip karacaz. Byle canl ve
anlalr misallerle hakk ortaya koyuyoruz ki, dnp
ibret alasnz!
te Kuran ayetleri de, tpk rahmet yamurlar gibi
l kalplere hayat verir. Fakat gnln hakikate kapam, kibir ve bencilliin klesi olmu insanlar, bu rahmet
hazinesinden bir ey alamazlar. Nitekim:
QM (    Q  8 6  i1 S
!  ) A 8 

te, bylece kendi elleriyle kendilerini felkete


mahkm ettiler ve efaati diye uydurduklar o sahte
ilhlar, onlar yzst brakp kayboldu.


A a C(  
 , ] A  5

" 
& %
J
" T
1 5
kR(

54. Gerek u ki, sizin yegne sahibiniz, efendiniz,


yneticiniz, yani Rabbiniz Allahtr! Milyarlarca galaksiden oluan gkleri ve saysz nimetlerle donatlm
yeryzn her biri milyonlarca yl sren alt gnde yaratan, fakat sonra bir kenara ekilip mahlkat kendi
135

R
"@ 6  0 U 1    C `  1C(   UV  H / A  kR Q ,   1C(   U !x
6R  C T

58. Topra gzelce ilenmi, tohumu ekilmi verimli


arazi, yamuru grr grmez Rabbinin izniyle bereketli rnler yetitirir.
8 a C( 
0 )T
6 J  i1 J

+
c &(   V 6 `

kredecek bir toplum iin, ite ayetleri byle


herkesin anlayaca eitli ve zengin rneklerle aklyoruz.
nsanlk tarihi boyunca, her Peygamber bu gerei dile
getirmiti:
; R Q(  V ] '
  
kI6 ( 0 G H Q  "  T
)8  V 1 
6 UA
 ; )

64. Fakat onlar, bunca t ve uyarlara ramen onu


yalanclkla suladlar. Bunun zerine, tm lkeyi sular altnda brakan byk bir tufan gnderdik ve hem
onu, hem de onunla birlikte gemiye binen mminleri
boulmaktan kurtardk. Ayetlerimizi inkr edenleri
ise sulara gmerek boduk. nk onlar, gerekten
kalpleri katlam, gnl gzleri kr olmu inat, zalim
ve azgn bir toplum idiler.
Ve aradan yllar geti, yeni nesiller geldi. simler ve
ekiller deiti, fakat deimeyen tek ey vard: Hak ile
batln amansz mcadelesi:
V 0 : ": a ] 
  
; 5  v R 0 G H Q  "  T
)8  V 1 

59. Gerekten biz Nuhu, kendi halkna ilh mesaj


bildiren bir eli olarak gnderdik. Nuh, Ey halkm!
demiti, Allaha gnlden boyun ein ve yalnzca Ona
kulluk edin! Zira sizin Ondan baka emrine kaytsz
artsz itaat edeceiniz bir efendiniz, bir ilhnz yoktur! Dorusu ben sizin iin, zalimleri helak edecek olan
byk bir gnn azabndan korkuyorum!
 6 I Q(  V  v
V
& 
+
8(  v l kR( /1

65. Ad kavmine de, kardeleri gibi yakndan tandklar arkadalar ve soydalar Hudu eli olarak gnderdik. Hud, Ey halkm! dedi, Allaha gnlden boyun ein ve yalnzca Ona kulluk edin! Zira sizin
Ondan baka ilhnz yoktur! Artk drst ve erdemlice bir hayat yaayarak ktlkten, gnahtan korunmayacak msnz?
 6 I Q(  V   ` 1C(  v
V
U  6 :  
kR( /1
& 
  / U d

Ekime elverili olmayan orak ve bakmsz topraa


gelince, ne kadar yamur yaarsa yasn, al diken gibi
clz ve faydasz bitkilerden baka bir ey bitirmez.
=  6 /  C `
 1   ;
c T
1 J

!A  
"!
a
C  "T
d(  1


(  T
+

60. Halkn aln terini smrerek kurduklar klelik


sisteminin yklacandan, bylece alageldikleri lks ve
refah dolu yaantnn sona ereceinden endie eden toplumun ileri gelenleri, menfaatlerine aykr grdkleri
bu ary etkisiz klmak amacyla Nuhun karsna dikilerek, Dorusu biz seni, apak bir yanlg ve sapma
iinde gryoruz! dediler.
V

kU ( T
&(  ,  
+
! V 1 
  v l k(

66. Halknn ileri gelen inkrclar, Dorusu biz


senin dar kafal bir lgn, ham hayaller peinde koan
bir meczup olduunu dnyoruz. Bize yle geliyor
ki, sen yalancnn birisin! dediler.
V

kU ( T
&(  ,  
+
! V 1 
 :  
k(
67. Hud, Ey halkm! dedi, Ben kesinlikle kendini
bilmez veya dar kafal biri deilim. Tam aksine, lemlerin Rabbi tarafndan gnderilmi bir eliyim.

" T
 \ 6 k ( J
FA 
( ?
+
6 "T

61. Nuh, Ey halkm! dedi, Siz de gayet iyi bilirsiniz


ki, benim bu szlerimde bir yanlg, bir sapma yoktur.
Tam aksine ben, lemlerin Rabbi tarafndan grevlendirilmi bir eliyim. Bu durumda siz beni deil, bana bu grevi veren Rabbimi sulam oluyorsunuz.

" T
 =
FA 
& A , J  
  " A " T
6 k ( J
62. nk ben size kendi grlerimi veya kuruntularm deil, dorudan doruya Rabbimin mesajlarn
iletiyor ve size gzelce t veriyorum. Ayrca, Allah
tarafndan bana vahiy araclyla bildirilen ilim sayesinde, sizin bilmediiniz kyamet, hiret, cennet, cehennem gibi gerekleri biliyorum.
A ,  ; 5 5 `" C U!  "T
U o #
  `" `   #
I " 5 8x 
"T
] A  "T

68. Ben size kendi grlerimi deil, dorudan doruya Rabbimin mesajlarn iletiyorum. Emin olun ki,
ben size gzelce t veren ve iyiliiniz iin rpnan
gerek bir dost, gvenilir bir kimseyim.
U o #
  `" `   #
I " 5 8x 
"0 ` C U!  "T
] A  "T
69. Dehet verici bir gnn azabna kar sizi uyarmas iin, kendi iinizden bir adam vastasyla
Rabbinizden size t verici bir mesajn gelmesine
mi ayorsunuz?
I "T
A , #
 A i kR "`
M =
I `
6 V ) ,    Aa

' &


Unutmayn ki, Allah Nuh kavminin yok ediliinin


ardndan size byk bir g ve yetenek armaan ederek bu topraklarda egemen olmanz salamt.
A ,  
A   "T
JI I `  R

63. Ey halkm! Sizi dehet verici bir gnn azabna


kar uyarsn da aklnz banza alp inkrdan, zulmden, ahlkszlktan saknp korunasnz ve bylece ilh
ltuf ve merhamete lyk olasnz diye kendi iinizden bir adam araclyla Rabbinizden size t verici bir mesaj gelmesine mi ayorsunuz? Evrenin her
zerresini kontrol ve idare eden, tm ihtiyalarnz gzeterek yeryzn saysz nimetlerle donatan Allahn, ruh
dnyanz ve toplumsal hayatnz ekillendirmek zere,
setii elileri araclyla size kanun ve ilkeler gndermesini niin yadrgyorsunuz?

Artk Allahn nimetlerini hatrlayn ve bu nimetlerin krn eda etmek zere Rabbinize gereince kulluk
edin ki, hem dnyada hem ahirette mutluluk ve kurtulua erebilesiniz.
I
 I6 ) ,  &  U  R M 6\s I ) 8 ,1  ` C 6  ' )
) 8 ,U U5 [ #
  V
V( =
  B
+
U`

70. Onlar bu gzel arya karlk yle dediler:


Sen bize bir tek Allaha kulluk edelim ve atalarmzn tapmakta olduu tanrlar brakalm diye mi gel136

kR "` )   ,   I A a
A , #
@  @
 C i 5 
"T
I `
J

din? Gerektiinde kendileri adna hkmler uydurup


halk karlarmz dorultusunda ynlendirebileceimiz
tanrlar brakmamz ve bir tek Allaha kulluk etmemizi
mi istiyorsun bizden? Bir de kalkm, tlerini dinlemediimiz takdirde dnya ve hirette cezaya arptrlacamz sylyorsun. Eer iddianda doru isen, haydi
bize savurduun tehditleri gerekletir de grelim!
V
 "  T
!A  V ) V 
S
0 EH
#" T

8 x  5 U=
M  !  
V
74. Unutmayn ki, Allah d kavminin yok ediliinin
ardndan, sizin Hicr blgesinde egemen g olmanz
salad ve size bu diyarda nice imknlar bahetti. yle ki, lkenin geni ovalarnda muazzam saraylar dikiyor, dalarn yontarak gvenli evler ina ediyorsunuz.
 1)( %
JI I `  R
  J kR y , J 

71. Bunun zerine Hud, O hlde, dedi, Rabbiniz


tarafndan inkrclara vadedilen bir belnn ve dehet
verici bir gazabn tepenize inmesi artk kanlmaz
olmutur.

Z 6  "` \s I " 56  I: & 5 !&
 I&
kIR( kU( 6   x 
0 A
 @  

u hlde, Allahn nimetlerini hatrlayn da, yeryznde inkr, zulm, ahlkszl yaygnlatrarak bozgunculuk yapmayn!
5

V
& 
& A , @" U     & , E5

 1C( A  Q(  V  T
 1C(  v

Demek siz, kendilerine ilh bir yetki verildiine dair


haklarnda Allahn hibir delil indirmedii, yetki
alanlarn, kudret snrlarn, verdikleri ve verecekleri
hkmleri, ksaca sahip olduklar tm zellikleri sizin ve
atalarnzn belirleyerek uydurduu hayal rn birtakm isimler hakknda benimle tartyorsunuz, yle
mi?
,  k6 ( I d
 1( d
5 U& "   T
56 R
Madem kstahlkta bu kadar ileri gittiniz, o hlde
banza gelecekleri bekleyin. Hi phe yok ki, ben de
sizinle birlikte beklemekteyim!
U  & ' Q ,   1C(   U !x
6R
72. Derken, engin ltuf ve rahmetimiz sayesinde
onu ve beraberindeki mminleri zalimlerin elinden
kurtardk.
+
c U(  X  6 `   U 1    C `  1C(     U , V
Ayetlerimizi yalanlayp inkrda diretenlere gelince, tam yedi gece sekiz gn sren korkun bir frtnayla
(69. Hkka: 7) hepsinin kkn kazdk!
Ve zamanla inkrclk, yeniden ortaya kt. te, insanln yaad ibret verici olaylardan bir baka kesit:
e  ? ": a ] &

Q0 (   o

   ?
75. Salihin bu arsna karlk, halk ierisinden,
onlarn emeini smrerek elde ettikleri g ve servetle
kstaha stnlk taslayan ve Allaha boyun emeyi
kibirlerine yediremeyen ileri gelenler, ezilmi ve geri
braklm kesimdeki inanl insanlara, Siz gerekten de Salihin Allah tarafndan gnderilmi bir Peygamber olduunu mu dnyorsunuz? Sakn o, sizi
kullanarak iktidar ele geirmek isteyen bir maceraperest olmasn? dediler.
U  X  Q(  o
 I&  6 I V
Onlar da, Dorusu biz, onun araclyla gnderilen o dosdoru inan sistemine yrekten inanyoruz!
diye cevap verdiler.
5

V
 R ` Q(  "5 U IC(   6 I T
 1C(  

76. Buna karlk stnlk taslayanlar, Fakat biz,


sizin bu inandklarnz kesinlikle reddediyoruz! Biz
toplumsal ve bireysel hayatmz Allahtan gelen kurallarla deil, arzu ve heveslerimiz dorultusunda belirlediimiz kurallarla dzenleriz. Adalet, doruluk, erdemlilik, fedakrlk, hak, hukuk gibi szlerin bizim nazarmzda hibir deeri yoktur. Biz g ve saltanata inanrz!
dediler.
; , R
"@     5 V U

73. Sonra Semud halkna, kardeleri gibi yakndan


tandklar soydalar Salihi eli olarak gnderdik.
V
  
0 G H Q  "  T
)8  V 1 

77. Ardndan da Rablerinin emrine bakaldrdlar


Allaha itaatin sembol olarak ortalkta dolaan ve yaad srece Salihin peygamberliinin apak bir kant
olan deveyi kesip ldrdler.
 ? 1   V
A(
&    B
+
U`  I6 ) ,  &  U5

Salih, Ey halkm! dedi, Allaha gnlden boyun


ein ve yalnzca Ona kulluk edin! Zira sizin Ondan
baka bir ilhnz yoktur!
  U !  "T
 #
I ) V
"0 T
Bakn, Rabbinizden size, benim Peygamberliimi
kesin olarak ispatlayan apak bir mucize gelmi bulunuyor:
I  : %
 
&  J 
kIR( o `   : C R 1 " T
V 6 (C :
"` C a
 ! R %

stelik Salihe meydan okuyarak, Ey Salih! dediler,


Eer sen gerekten Peygamber isen, haydi bizi tehdit
edip durduun u azab getir de grelim!
&( #
+
":
kR( 8 ? R  #  @ " C aR

" !(
C 

78. Bunun zerine, Salihi ve beraberindeki mminleri oradan kardk. nkrclara gelince, anszn dehet
verici bir grltyle patlayarak ehrin altn stne getiren korkun bir sarsnt arpverdi onlar. Bylece,
dne kadar gven iinde oturduklar yurtlarnda olduklar yere cansz bir hlde serildiler.
V @" U ] 5 R
 B
5 F A   ; ) V 1 
J T
=
6 k ( "
  T
 " T

Allahn sizi snamak zere gnderdii u deve, sizin


iin hem drstlk ve samimiyetinizi snayan bir imtihan, hem de gerek Peygamberi tanmanz salayan
apak bir mucizedir. Bu sahipsiz deveye kar tavrnz,
kaba kuvvete bavurarak zayf ve aresiz insanlar ezme
huyundan vazgeip gemediinizi ortaya koyan bir l
olacaktr. O hlde, onu brakn Allahn arznda serbeste otlasn ve sakn ona zarar vermeye kalkmayn, aksi hlde can yakc bir azap sizi yakalayacaktr!

8 
( ?
+
U

79. Salih, uzaktan grd bu dehet verici manzara


karsnda baklarn teye evirerek, Ey benim is137

yankr halkm, ne olurdu szm dinleyip zulm ve


hakszlklardan vazgeseydiniz! Oysa ben size
Rabbimin mesajn iletmi, bu korkun akbetten kurtulmanz iin size itenlikle t vermitim! Ne var ki,
siz t verenlerden hi holanmyorsunuz! dedi.
V  p
; 8
 '

&(  , ' )  
+
"  @  T
    I Q(  ;  

Eer gerekten inanyorsanz, sizin dnya ve ahiret


kurtuluunuz iin en hayrls budur.
 ), ;  J
@ 6 F 8 Q(     
o!
 ?
  )
o T
8(
 = )
M #

86. Ey halkm! nananlar bask ve tehditlerle Allahn yolundan evirmek ve iftiralarla, yalanlarla bu
yolu insanlarn gznde eri gstermek iin yle her
ke banda pusuya yatmayn!
R v!A( V "5 U` I `
6 u "` T
 1)( %
!` d
 &  8 V  `

80. Lutu da, erkek erkee sapk ilikilere giren azgn


bir toplumu uyarmas iin grevlendirmitik. Hani Lut
halkna yle seslenmiti: Ey halkm! Sizden nce
dnyada hi kimsenin yapmad bir hayszl m
yapyorsunuz?
#
6
I U
R %  V "56 o  0 %
    5 "T

@  q 

Hatrlayn, bir vakitler sayca az idiniz de, Allah


sizi oaltarak gl, zengin ve mreffeh bir toplum
yapt. Sizden nce yeryznde bozgunculuk karanlarn sonu nice olmu, insanlk tarihine bir bakn da ibret aln!
Q(  B
`
U  Ip
]5 '
R U  X 1 "  Ip
?
A

IC(   U  " T

81. Aman Allahm! Demek siz kadnlar brakyor


da, cinsellik arzunuzu tatmin etmek iin erkeklere
yneliyorsunuz, yle mi? Dorusu siz, gerekten snr am bir topluluksunuz!
I
I
5 1 V  ": #
@  5 1 
#
 `
6 @" 6 " M T
 a  V J I Q(  V

1
&( `   G a :  M UU ! 
+
" T

87. Ey halkm! Madem iinizden bir grup benim


getirdiim bu hakikate iman ederken bir ksmnz
inkr etti, o zaman Allah aramzda hkmn verip
zalimleri helak edinceye kadar bekleyin! Kukusuz O,
hkmedenlerin en hayrlsdr.
5

V
& 
/ ,  U   1C(  S
 1C(  v
 iU  Q(  V  T
!, q 1 / U #
0 U5 A  kR( , 5  IU 5 1 V 
88. uaybn bu szlerine karlk, halknn byklk
taslayan ileri gelenleri, Ey uayb! dediler, Ya bizim hayat tarzmza tamamen uyup dinimize dnersiniz ya da seni ve seninle birlikte iman edenleri yurdumuzdan srp karrz! Ya bunu bylece kabul
eder, bizi sever, bizimle birlikte bizim gibi ayn hayat
yaarsnz ya da eker gider, lkemizi terk edersiniz!
V
:( 
+
` U `  

82. Fakat halknn bu uyarya cevab, karn unlar ehrinizden! Bunlar ne kadar da temiz insanlarm byle! demekten baka bir ey olmad.
Bylece, Lut ile halk arasnda yllar srecek zorlu bir
mcadele balad. Fakat inkrclar, tm uyarlara ramen ilh davetten yz evirdiler ve azttka azttlar.
6` Qb   J I Q A : U !x
 1(   F   B
6R
83. Bunun zerine, onu ve ailesini azap gelmeden
nce ehirden kararak kurtardk. Ancak kars hari;
nk o, kfirlerin zulmn onaylayarak o zalimlerle
birlikte kalmay tercih etmiti.
6 R 0   "@ !A  6  
+
!` d
c (  x&  8 V  `

84. Ve o zalim insanlarn zerine, helak edici azap


talarn yamur gibi yadrdk! te bu ibret verici
olaya bir bakn da, sulularn cezasnn nasl olduunu
grn.
0 8 !, q ": a  1 )  ]

Bunun zerine uayb, Peki, biz istemesek de mi bizi dinimizden dndreceksiniz? Zorla, baskyla kalplerimize hkmedebileceinizi mi sanyorsunuz? diye cevap verdi. Ve ekledi:
5 A  kR( 6)   C ` 
) V
0 @ U 
]A  U 1w R
 U!x 6 ) , "T

85. Sonra Medyen halkna, kardeleri gibi yakndan


tandklar soydalar uayb eli olarak gnderdik.
V
  
0 G H Q  "  T
)8  V 1 

89. Allah bizi u batl dininizden kurtardktan


sonra tutup ona yeniden dnecek olursak, gerekten
doru ile yanl birbirine kartrm ve aka Allaha
iftira etmi oluruz.
I
1 
0 U 
 I 1 J  I@ !R( , 6  IU  T

uayb, Ey halkm! dedi, Allaha gnlden boyun


ein ve yalnzca Ona kulluk edin! Zira sizin Ondan
baka ilhnz yoktur!
  U !  "T
 #
I ) V
"T
te Rabbinizden size, hakikati tm berraklyla
ortaya koyan apak bir delil olarak ilh mesaj gelmi
bulunuyor.
 R R
%
": I! q 
U
i 8 J &(  o !T

Oysa her eye kadir olan Rabbimiz Allah sapmamz dilemedii srece ki O asla bunu dilemez bizim
inkrcla dnmemiz sz konusu bile olamaz.
0 & A  k q o ` U

Unutmayn, insanolunun bilgisi snrldr, fakat


Rabbimizin sonsuz ilmi her eyi kuatmtr.
0 UA `  
]A 

O hlde, l ve tartda adaleti gzetin ve hi


kimsenin hakkn inemeyin!
kR )%
0 @ '
v ? ) ,
J
  J

Bu yzden biz, yalnzca Ona gveniriz.


uayb Peygamber hakikati bile bile reddeden bu inat
kfirlerin imana geleceinden iyice mit kesince, Allaha
el ap syle yalvard:
(    G a B
  UU ! 5R
U
+
6   U V +

Yeryznde ilh yasalarla dzen ve denge kurulmuken, sakn orada bozgunculuk karmayn! nsan vahyin rehberliinden uzaklatrarak onu inkr, zulm ve ahlkszlk bataklna srklemeyin!
 G a "T

+
M U(  X  "5 U` " T

Ey Rabbimiz, bizimle u zalim halkmz arasnda


hkmn ver. Hi phesiz sen, hkm verenlerin
en hayrlssn.
138

& 
V
6  8 !, q "5 ,8


i " T
 Q(  V   ` 1C(  v

97. Peki, u anda yeryznde hkm sren dnya


toplumlar, geceleyin uyurlarken azabmzn anszn
gelip tepelerine kmeyeceinden nasl emin olabiliyorlar?
8 , A 1 ": ] l
U
  "@ !   1 I ; o :  

90. Halknn inkr eden ileri gelenleri, mminleri


ikna yoluyla dinlerinden vazgeiremeyeceklerini anlaynca, bu kez onlara tehditler savurarak ki kfrn deimez mantdr bu Eer uayba itaat edecek
olursanz, kesinlikle hsrana urarsnz! dediler.
&( #
P+
":
kR( 8 ? R  #  @ " C aR

98. Veya bu dnya toplumlar, gndz vakti dnyann zevk ve nimetlerine dalm bir hlde oyalanp dururlarken, azabmzn gpegndz gelip atmayacandan nasl emin olabiliyorlar?
 T     1 v R 


c 

i  ; J 
M  T U  R

91. Derken, anszn dehet verici bir grltyle patlayan ve ehrin altn stne getiren korkun bir sarsnt
arpverdi onlar; bylece, cansz bir hlde olduklar
yere serildiler.
P@ !R( UF 1 "  ` 8 !, q  C `  1C( 

99. Evet, Allahn plnndan ve bu pln uyarnca


mutlaka gelecek olan azabndan nasl emin olabiliyorlar? Oysa ancak hsrana mahkm olmu bir toplum,
kendisini Allahn plnna kar gvende hissedebilir.
 1  1C( A  ) @1 "
"M @  6 C  ":U 8?  I 6   I@ A : ) , 
J

92. uayb yalanclkla sulayanlar... Onlar deildi


sanki, dne kadar yurtlarnda en akrak dolaanlar!
 1(

i " : 6 ` 8 !, q  C `  1C( 
Evet, uayb yalanlayanlar... Asl kendileri olmutu, korkun felkete urayanlar!
R "M T

" T
V @" U ] 5 R
 B
5 F A   ; ) V 1 

!T
=
6 k ( J

, & % 1 J "@ R "@  A V ]A  8 6


100. nceki nesillerin helk oluunun ardndan bugn bu lkelerde egemenlik srenler u gerei hl
kavrayamadlar m ki, ayet dileseydik, iledikleri
gnahlar yznden pekl onlar da cezalandrabilirdik. Yahut kalplerini mhrlerdik de, deil hakikate iman etmek, onu iitemezlerdi bile.
;6 ; / A 
M @ I8 6  / !A 

c 1( R ` V ]A  ]

93. Bunun zerine uayb, grd bu dehet verici


manzara karsnda yzn teye evirerek, Ey benim isyankr halkm! dedi, Ne olurdu, szm dinleyip zulmden vazgeseydiniz! Oysa ben size Rabbimin
mesajn iletmi ve bu feci akbetten kurtarmak iin itenlikle t vermitim. Fakat bylesine azgn ve
inkrc bir toplum iin artk nasl zlebilirim?


I  8   @ A : I6 C a JI k 8 6  1 V kR( UA
 I
"@ A ,  I E

101. Ey Peygamber ve onun izinden giden Mslman!


te bylece sana, gemite helk edilmi bu toplumlarn yaad olaylardan bir blmn anlatyoruz.
I ) ; 

M U! 8   "@ A
  @" #

1
  E

Gerekten de Peygamberleri, hakikatin btn delillerini ortaya koyarak onlara mucizeler gstermi, apak deliller getirmilerdi.
o0 8V   C ` &  U  X !  6 ` & R

94. Dinle, ey insan! Biz hangi lkeye bir Peygamber


veya daveti gnderdiysek, mutlaka o lke halkn
yoksulluk ve benzeri skntlarla imtihan etmiizdir
ki, gaflet uykusundan uyansnlar da, ne kadar aciz olduklarn idrak ederek Allaha ynelip Ona yalvarsnlar.
 U )  "
6 I
 ) V   V ]  5 '
 T
I E
U %
 ! [ %

Ne var ki, onlar balangta bir kere inkr ettikleri


hakikate, kibir ve inatlar yznden bir trl inanmaya yanamadlar.

 1( R T
8 1 /  C `
A V ]A  


 ,  1 J ": 5 F  ":6C aR I %

Allah, hakikati bile bile reddeden bu gibi inkrclarn


kalplerini ite byle mhrler.
6) #
;(

+
) M @  ": ` J

 ": `  I6 ) #

95. Derken bir sre sonra bu kt durumu kaldrp


onun yerine gzellikler veririz. Nihayet refah seviyeleri iyice ykselince, yava yava azgnlamaya balayarak, Atalarmz da zaman zaman byle skntl ve
sevinli anlar yaamlard. Demek ki bu olaylar ilh
bir uyar, imtihan veya ceza deil, tamamen tesadflere
bal olarak teden beri sregelen basit tabiat hadiseleri
ve sosyal olaylardan ibaretmi. derler. Bylece, Allahn
emirlerini bir kenara atp yeryznde fesat karrlar.
Bunun zerine, hi beklemedikleri bir anda, iddetli
bir azap ile onlar anszn yakalayveririz!
 I& %
  

`   "@ !A  U 5   ; U  I ; o : 
J

102. nk biz onlarn ounda, en ufak bir doruluk, drstlk ve vefakrlk grmedik. Tam tersine,
pek oklarnn sznde durmayan, ahlksz ve yoldan
km gnahkr kimseler olduunu grdk.
Q( \ v    R ]  IU  1   ]

 ": ) ,  Uy ,  "

103. Derken onlarn ardndan, Musay hakikati


aka ortaya koyan mucize ve ayetlerimizle birlikte
Firavuna ve onun nde gelen yneticilerine gnderdik.
R
6 R M @  & A d
 1)( %
!` d
 &  8 V  `

96. Oysa helk edilen lkelerdeki toplumlar, elilerinin getirdii hakikate iman edip drst ve erdemlice
davranarak ktlklerden saknm olsalard, onlar
elbette helk etmezdik. Tam tersine, yerin ve gn btn nimet ve bereketlerini nlerine sererdik.
8 %

T 1 6 ` &  ":6C aR  C ` T

Fakat onlar, mucizeler karsnda dtkleri acizlii


idrak etmelerine ramen, emrimize isyan ederek ayetlerimize kar zalimce bir tutum takndlar. O halde
bak, bozguncularn sonu nasl olmu:
V

k6 (   R 1 ]

+
 
M &(  ,  

Ne var ki, onlar hakikati bile bile inkr ettiler, biz


de onlar yaptklarndan dolay cezalandrdk!
0 & I6 ":  !  U
  "@ !   1 I ; o :   R

139

104. Musa, Ey Firavun! dedi, Ben Msrn ve tm


lemlerin gerek sahibi, efendisi ve Rabbi olan Allah
tarafndan size gnderilmi bir eliyim!
V JI ] IA  !; '
0  J 
]A 

113. lkenin drt bir yanndan getirilen sihirbazlar,


Firavunun huzuruna karak, Eer Musaya kar stn gelirsek iyi bir dl hak etmi oluruz deil mi?
diye sordular.
V
6 " , 6 
(  ; & "  &  T
+

105. Allah hakknda gerek dnda bir ey sylememek, benim iin bir insanlk ve kulluk borcudur.
Benim grevim, Allahn bana bildirdii hakikati dile getirmekten baka bir ey deildir.
  U ! 8  "T
5 [ #
"T
) V

114. Firavun, Elbette! diye cevaplad, stelik o


zaman, en yakn ve en sekin adamlarmdan olacaksnz.
Derken Musa ile sihirbazlar bir bayram sabah, ehrin
byk meydannda toplanan halkn karsna ktlar:
I  1   V
6  I k ; A   I
]
;( A &   6 T
+

Bakn, szlerimin doruluunu ispatlamak zere size


Rabbinizden apak bir delil getirdim.
0 (I
kIU(  k,  o
R
o1

115. Sihirbazlar, Ey Musa! Maharetini gstermek


iin ilk nce sen mi asan atmak istersin, yoksa nce
biz mi elimizdeki by malzemelerini ortaya atalm?
diye sordular.
V
+
I " : 8 : w

 I
  ; I& A R
"!

 sr #
U
M ; 
d(   %

O hlde, u kleletirmi olduun srailoullarn


brak da, benimle birlikte Msrdan kp atalarnn
yurdu olan Filistine gelsinler.
V
V( =
  B
+
U`  I@   R 1   B
[ #
U` 
B

106. Firavun, Gerekten bir mucize getirdiysen,


haydi onu gster bakalm, eer doru sylyorsan!
dedi.
M 8(   8 , k :  R   ;]  = R
+

116. Musa kendinden emin bir ekilde, nce siz


atn! dedi. Sihirbazlar nceden hazrladklar iplerini
ve deneklerini meydann ortasna atnca, insanlarn
gzlerini boyayp onlar byleyerek dehete drdler. Bylece, gerekten byk ve etkileyici bir sihirbazlk gsterisi sundular. Zira attklar sopalar ve
ipler, ortalkta hareket eden korkun ylanlara, yanlara
dnmlerdi. Bu manzara karsnda Musa bile korku
ierisinde donakalmt.
I  ]  IU !'
R  1 
M T
; A  k :  R M =
 
]

107. Bunun zerine Musa asasn yere atverdi. Bir


de ne grsnler, o cansz denek, kocaman bir ylana
dnm!
  I E ! k :  R ) 1 Z 6
c 1( }
UA

108. Ve elini koynuna sokup kard; bir de ne grsnler, koynuna sokmadan nce normal olan eli, imdi
grenlere hayranlk verecek derecede l l, bembeyaz!
Bylece Firavunun ve adamlarnn, Musann doru
sylediine dair en ufak bir kukular kalmad. Fakat kibir ve ihtiraslar onlar imandan alkoydu. Bu yzden
Musann davetini etkisiz klmak amacyla plnlar kurmaya baladlar:
V
& 
"*
 C :   R V  v
%
!A(   '

117. Biz de Musaya, Asan meydandaki ylanlarn


ortasna at! diye vahyettik. Musa yeniden cesaret kazanarak asasn att. Bir de ne grsnler, Musann asas
dev bir ylana dnm, byclerin gerek gibi gsterdikleri ylan, yan trnden ne varsa hepsini birer
birer yalayp yutuyor!
M A & ,1 6 `  o   V R

118. Bylece, hakikat tm berraklyla ortaya kt


ve sihirbazlarn birer dzenbaz, Musann ise gerek bir
Peygamber olduu anlald. Ayrca gerek Firavunun,
gerek sihirbazlarn yaptklar iler, kurduklar hile ve
entrikalar boa gitmi oldu.
M 1( H ? 8 A ; 6 /  U: 8 A FR

109. Firavunun halkndan nde gelen toplumda


sz sahibi kimseler, Bu adam, dediler, olsa olsa iini
iyi bilen bir sihirbazdr.
l
#
&     R "M T
 i1 ) 1( 1
"  T

110. Tek amac, tahtnz ele geirip sizi yurdunuzdan karmak. Bunun zerine Firavun, Peki, teklifiniz nedir? diye onlara sordu.
I
*
1( q
 I) &  kR o

'
 a Q #
  V

119. te o anda, hepsi yenilgiye urayp kk


dtler. O hlde, ey mminler! Siz de zamannzn Musas olup zalimlerin karsna Allahn ayetleriyle ktnz takdirde, emin olun ki, ada firavunlarn g ve saltanatlar Allahn ayetleri karsnda darmadan olacak,
bylece zalimler bir kez daha yenilgiye urayp kk
deceklerdir. Hatta o zalimleri destekleyen ve onlar
adna sizinle mcadele eden insanlar bile hakikatin gc
karsnda teslim olmaktan kendilerini alamayacaklardr. Tpk firavunun sihirbazlar gibi:
k ; 
M 1)( #

 %

111. Dediler ki: Ylana dnen bu asa Musann


elinde olduu srece, onu ldrmemize imkn yok. Hadi
ldrdk diyelim, o zaman da srailoullar isyan edecektir ki, bunu asla gze alamayz. yisi mi, onu ve kardeini bir sre oyala, bu arada tm lkeye haberciler
gnder ki,
   1
"!

o T
A(   '

112. Btn usta ve maharetli sihirbazlar toplayp


senin huzuruna getirsinler. Sonra onlar ve Musay
halkn huzurunda yartralm. Nasl olsa halk, sihirbazlarn gz boyamas ile Peygamberin mucizesi arasndaki
fark ayrt edemez. Ancak bu ekilde Musann taraftar
toplamasna engel olabiliriz.
Bu teklif kabul edildi ve pln uygulanmaya baland:
U I V   R  %
8(   F  6 U `  #J
I
 #
+

120. Sihrin mahiyetini ve etki snrlarn ok iyi bilen


sihirbazlar, Musann yaptnn bir sihir olmadn anladlar. Grdkleri mucize karsnda derhl secdeye
kapandlar ve:
&(  ,    U  I V
+
*
121. man ettik biz lemlerin Rabbine! dediler,
 :
]


140


V

 U !,( 5

  I 1  @

Q  ;  ]

 
J
1 
M ?
;( 5 & A  8 V ,  0 (  8 
+

122. Musa ile Harunun davet ettikleri ve tm varlklarn gerek sahibi, yneticisi, efendisi olan o lemlerin Rabbine!
  T &  C : " M T
V
 o 8V Q(  "5 U  R 
U 1)( &  kR   & T

128. Bu arada Musa, halkna inan ve kulluun esaslarn reterek yle diyordu: Ey halkm! Btn kuvvet ve kudretin Allahn elinde olduunu ve O dilemedike hi kimsenin size bir ey yapamayacan bilin. Yalnzca Allahn yardmna snn ve Onun yolunda zalimlere kar mcadele verirken, tam bir diren gstererek sabredin! Hi phesiz yeryz Allahndr ve O,
kullarndan dilediini orada egemen klar. Unutmayn, dnyada da hirette de mutlu son ve niha zafer, Allaha saygyla balanarak ktlklerden titizlikle saknan drst ve erdemli kimselerin olacaktr!
I
0 U5 [ #
 ) ,   U!    o 8V  U1 (r   V

& A , %
R M @ A : I@ U #
 i5 

123. Bu manzara karsnda lgna dnen Firavun,


Ben size izin vermeden ona inandnz, yle mi? diye haykrd, Demek siz, ta bandan beri Musa adna
alan birer ajan idiniz! Nasl da akl edemedim? Aslnda btn bu olup bitenler, bu lkenin halkn buradan
srp karmak ve bylece tahtmza tacmza el koymak iin daha siz ehirde iken bana kar hazrlam
olduunuz sinsi bir tuzaktan ibaret! Fakat imdi grrsnz siz:
U 8 A ? J
" v a
A #
1 ) 1  , V J

,( & #" T
+
 "T
" T

129. Ama onlar, Ey Musa! diye yakndlar, yi ho


sylyorsun da, sen bize Peygamber olarak gelmeden
nce de eziyet ekiyorduk, imdi sen bize geldikten
sonra da ayn eziyeti fazlasyla ekiyoruz! Gya bizi kurtarmaya gelmitin, fakat uyuyan fitneyi uyandrdn ve Firavunu iyice azdrarak bamza bel ettin!
kR "T
V
U! R J
A i5% 1  ) `" / A @1 " T
 ] %  

!`  d

124. Otoriteme bakaldrma cretinde bulunduunuz iin, yemin olsun ki, nce ellerinizi ayaklarnz
aprazlama kesecek, sonra da hepinizi armha gerip
asacam!
M 8 A ; U U  ] I6 I V

125. Bu tehditler karsnda zerre kadar sarslmayan


sihirbazlar, Hi nemli deil! diye cevap verdiler, Biz
zaten eninde sonunda Rabbimize dneceiz. Bu ha
gn nce ha gn sonra olmu, ne fark eder?
I
I &  U 
0 U  #
1   U  J  IU  " ; U 

c A & ,

Buna karlk Musa, Hele biraz daha sabredin kardelerim! mit ediyorum ki, Rabbiniz dmanlarnz
helk edecek ve onlarn ardndan yeryznde sizi
egemen klacaktr. te asl zor imtihan o zaman balayacaktr. O zaman Allah, sizi g ve servet ile imtihan
edecek ve bu nimetler karsnda nasl davrandnza
bakacaktr! dedi.
Derken, ilh pln aama aama gereklemeye balad:
 
U( %
`  C 1 "@ A , 
 & y
; 6 +
   R  I6 C a  ; )
130. Gerekten biz dnp ibret almalar iin Msr halkna ktlklar vererek ve orada yetien rnleri
azaltarak Firavun ve yandalarn defalarca cezalandrdk.
I  R
M ( C : U   V U %
  @ " #
131. Fakat ne zaman onlara bir iyilik erise, Bu
nimet ve baarlar yalnzca bize aittir. Bunlar bizim
doru yolda olduumuzun kantdr ve srf bizim bilgi ve
becerimiz sayesinde gereklemitir! derlerdi.
Q0 ,  
]
&  G 1 [ !
"@ 8= 

126. Belli ki, sen ancak, Rabbimizin ayetleri bize


ulat anda onlara inandk diye bizden bylesine
nefret ediyor ve srf bu yzden bizi cezalandrmak istiyorsun! Yoksa iddia ettiin gibi bir komplo ierisinde
olmadmz sen de adn gibi biliyorsun.
+
c &( A %  UR   ? U !A   R  IU 

Sonra Allaha el ap yle yalvardlar:


Ey Rabbimiz! Senin urunda mcadele verirken bamza geleceklere kar bize dayanma gc ver ve yalnzca sana boyun een Mslmanlar olarak canmz
al!
Bylece, Firavunun saltanatn koruma adna Musaya
meydan okuma cretini gsteren sihirbazlar, ruhlarnda
mthi bir devrim gerekletirerek mminler kervanna
katlm ve ayn gnn akam ehitlik makamna ulamlard. Onlarn bu ehdeti Firavunun btn sulamalarn anlamsz klm ve Musann (as) Peygamberliini aka gzler nne sermiti. Bunun zerine:
kR )%
V
& 
C 1
 C    R V  v
J
 !  Q  V
]

Balarna bir bel gelince de, Musa ve arkadalarnn kendilerine uursuzluk getirdiini ileri srerlerdi.
& 6 JI
& A ,1 J ": `  T
) U ": Ip
 

0 5@ 
/
127. Firavunun soydalar arasndan nde gelen
ynetici takm, kraldan fazla kralc kesilerek, Ey firavun! dediler, Musay ve taraftarlarn, birlik ve beraberliimizi bozarak bu lkede karklk karsnlar
da seni ve tanrlarn terk etsinler diye mi sa brakyorsun?
V
I 6 k( 5%
 : V "@ V R 6 " M :  %
6" : IU  o 5 ; U


Hayr, aslnda uursuzluklar, yaptklar ktlkler


yznden onlara Allah tarafndan verilmi bir ceza ve
uyardr. Ne var ki, pek oklar bunu bilmezler.
U(  X &  /   6 & R *
+
@  6 %
5 1  Q(  U   & @   V
132. Bylece, Firavun ve adamlar Musaya kafa tutarak, Sen bizi bylemek iin hangi mucizeyi karmza getirirsen getir, yine de sana inanmayacaz!
dediler.
  E
o & ;  x  R ! @ " A  UA
R
 
v =
1 )

Firavun, Merak etmeyin, srailoullarnn erkek


ocuklarn ldrecek, kzlarn da hizmetimizde kullanmak zere sa brakacaz ve yine tepelerinde ezici stnlmz srdreceiz! dedi.

133. Biz de, her biri bal bana birer mucize olarak, zerlerine gnlerce sel sular boaltan tufan, her
141

V
6 
A @ x V "T

yeri kaplayarak hayat fel eden sr sr ekirgeleri,


rnleri mahveden zararl bcekleri, nehirleri ve ehirleri dolduran kurbaalar ve ime sularn kzla boyayan kan gnderdik.
5

(  x  V 6 ` T
+
R

Buna karlk Musa: Siz gerekten de cahil bir toplumsunuz! dedi.


A & ,1 6 `  o p
 Q !R( ":  5 JI \X I :

139. nk sizin imrenerek kendinize model aldnz bu insanlarn iinde bulunduklar inan sistemi
yok olup gitmeye mahkmdur, yaptklar da tamamen bo ve yanltr! Ve szlerine devamla:
V
R : "  @ T
A E
!F
&(  , ] A  "T
+
G H 
( 

Fakat btn bu uyarlara karlk, kstaha kibirlenip srekli su ileyen bir topluma dntler.
 M ) U ) @  &  /   U
]
B
 `
 1   V Z # ! @ " A  V  &
 X U  Z #  U 
o1
M (I
kIU(  / ,   A
 / 

134. Ne zaman yukarda sz edilen bellardan bir


bel balarna kse, her defasnda Ey Musa! diye
yalvaryorlard, Sana verdii szn hrmetine, bizim iin Rabbine yalvar da u bely bamzdan kaldrsn! Yeminle sylyoruz, eer bu azab bizden uzaklatrrsan, sana kesinlikle iman edeceiz ve srailoullarnn seninle birlikte Msrdan kp gitmesine
izin vereceiz!
I
U1 ": F  ": o #
yT
] Z #  @ " U U ` & A R

140. Hem Allah sizleri tm insanlara stn klmken, nasl olur da sizin iin Ondan baka kulluk
ve ibadet edecek, hkmne boyun eecek bir tanr arayabilirim? dedi.
  R  `"  U !x
6
141. Ve onlara, Allahn u szlerini iletti: Sizi Firavun hanedanndan nasl kurtardmz hatrlayn:
I "T
6  %
I 6 ! 5% 1  `" IU  A 5 ; 1
"0 `  %
1
M C , 

Hani onlar size en ac ikenceleri ektiriyor; soykrm yaparak neslinizi yok etmek iin oullarnz boazlyor, kadnlarnz hizmeti olarak kullanmak zere
sa brakyorlard.
  vI  "T
 kR(
"c !d(  "T

135. Fakat balarndaki azab geici bir sre


iin kaldrdmz anda, hemen verdikleri szden
cayveriyorlard.
@ U 6 `  U 1    C ` "@ 6  " !  kR ":UV  H R "@ U U &; 56 R
A( R H
+

te btn bunlarla, Rabbiniz sizi eitip olgunlatrmak ve bylece insanl doru yola ileten rnek ve
nc bir toplum yapmak zere etin bir snavdan geirmekteydi.
,(  I Q(  
y( A ]

( " 5R   ,  :U &&  A ! +
M A ! +
 6) 
;!

136. Biz de bunun zerine, ayetlerimizi yalan sayp gz ard ettikleri iin, hepsini cezalandrp denizde boduk!


U`  k5(    @
J
F
  , E5% 1 6 `  1C(    ; U

0 @ !R(
137. O gne kadar ezilen, hor grlen ve gsz braklan mmin toplumu ise, her kar topran nimet
ve bereketlerle donattmz kutsal topraklarn dousuna batsna, yani Filistin diyarna egemen kldk.
(I
kIU(  ]A  ] U%  /  B

& A ` B & 
0 ? &  o1

142. Derken Musaya Tevratn ilk ayetlerini vermek


zere huzurumuza armadan nce, oru ve benzeri
ibadetlerle bu byk bulumaya hazrlanmas iin ona
Sina Danda otuz gn otuz gecelik bir sre belirledik,
sonra buna bir on gnlk ruh hazrlk sresi daha ekledik. Bylece Rabbinin ona belirledii sre krk geceye tamamlanm oldu.
8(
8 5  J A ? k( V kR( kU(  A a  : Q !a( J
]

V
o!
 

Ve bylece Rabbinin srailoullarna vermi olduu o gzel sz, zorluklara gs gererek sabretmeleri sayesinde tam olarak gereklemi oldu. Zalimlere gelince:
q  ,1 6 `  Q  V   R U = 1   ` 6 

 1)( %
 & 

Musa, kendisiyle birlikte Sina Dann eteklerine kadar gelen kardei Haruna, Ben yokken bu halka sen
nderlik edeceksin. Onlara gzellikle davran ve sakn bozguncularn yolundan gitme! dedi.
V *
6 kI 6( 
I & 
&(  ]

/0 !  d
Q  Q & A `  U ;!
  #

Firavun ve adamlarnn yaptklar ve ykselttikleri her eyi yerle bir ettik. Yani onlar denizde boduktan sonra, geride braktklar saraylarn, kklerini, dev
stunlar zerinde ykselttikleri saltanatlarn, muhteem gzellikteki balarn, bahelerini, ksacas, ahireti
kaybetme pahasna urunda mcadele ettikleri mal,
serveti, an, hreti, saltanat ykp yok ettik.
Musa ve arkadalar iin asl imtihan, bundan sonra
balyordu:
I
(I 
kIU( 8  6  #
,1 V ]A   R  8 o1
"M @  

U? ] A   T

143. Nihayet Musa, belirlediimiz zamanda buluma yerine geldi. Rabbi kendisiyle konumaya
balaynca, bunun verdii sonsuz zevk ve heyecanla,
Ey Rabbim! diye yalvard, Bana kendini gster ki,
sana doyasya bir bakaym!
  ; 5

V
6  T
kM U1
 R o 8 x  ] d
(   %
(    
R Q 6 T
 kU1

Buna karlk Allah yle buyurdu: Sen beni dnya


gzyle asla gremezsin! nk buna dayanamazsn.
Bunu daha iyi anlamak iin u daa bak. imdi ona grneceim. Eer o sapasalam yerinde kalrsa, o zaman sen de beni grebilirsin demektir.
M ;, ? ]

  a ` Q A , #
o 8 x A  Q  ] A x
 & A R

138. Biz srailoullarn Kzldenizden kar tarafa


geirdikten sonra, birtakm putlara tapmakta olan
bir toplulukla karlatlar.
0 @    @ ` &  @" IU  o , #
]
 1   V
Yzyllarca putperest bir toplumun esareti altnda yaam olan bu insanlar, Ey Musa! dediler, Bize de
bunlarn tanrlar gibi grebileceimiz, dokunabileceimiz bir tanr yap!

Ve Rabbi daa tecelli edip ona nurunu gsterince,


onu parampara etti ve Musa, bu olayn dehetiyle baylp yere dt.
142

V  R I& A R
U(  X &  \ 6 / ! B
+
8 / 6 8


148. Musann kavminden biroklar, onun vahiy


almak zere Sina Dana kmasnn hemen ardndan,
ss eyalarndan edindikleri ve rzgrn etkisiyle brt sesi karan bir buza heykeline tapnmaya
baladlar.
6 ` C i e v!8(
"@1
1 J Q 6  1 "
&(  }
+
)( @1 J & @" A T

Sonra aylp kendine gelince, Ey Rabbim! dedi,


Sen her trl noksanlktan uzaksn, ycesin! Affna
snarak sana yneliyorum! Ve ben, seni dnya gzyle grmenin imknsz olduunu grerek, sana senin
istediin gibi inananlarn ilkiyim!
I  1 
 k( J

  
V
]A  / 5 !  ?
kb ( v T
k6
]
U

Peki, onlar taptklar bu eski Msr putunun kendileriyle konumaktan bile aciz olduunu, hele onlara
asla doru yolu gsteremeyeceini gremiyorlar
myd? Evet, grmesine gryorlard, ama ilerine yle
geldii iin onu tanr edindiler ve bylece bizzat kendilerine zulmetmi oldular.
   V *
;
& 
A l ) V "@ 6 @" 1
 F 1  U   U &'
1 "
)( 1 kIR( 

144. Bunun zerine, Allah yle buyurdu: Ey Musa!


Hem verdiim elilik grevi, hem de arada hibir engel olmakszn seninle Sina Danda zel konumam
sayesinde seni insanlar arasndan seip ycelttim.
  ` / 5 ! I C i
 1( ` 
R
O hlde, sana verdiim u levhalarda yazl olan
emirlerime smsk sarl ve kulluk grevini en gzel ekilde yerine getirerek kreden bir kul ol!
  k q o `   J
kR Q  U 85`
 v!=(   d
M k q o T

U  U
 1(

i    6 T

149. Sonra akllar balarna gelip doru yoldan


sapm olduklarn anlaynca, pimanlk iinde kvranarak, Eyvah bize! Eer Rabbimiz bizlere merhamet edip gnahmz balamazsa, kesinlikle kaybedenlerden olacaz! diye feryat ettiler.
I  #
V *
M )( ,  k6
 
 8 EH Q(  V ]
]
( & 5  A a & %
[  
 &

145. Biz bu levhalara, ahlk ve erdemlilie dair eitli nasihatleri ve insanl dnya ve hirette kurtulua
iletecek her eyin aklamasn Musa iin yazmtk.
0 @ U %
' C a
 1 /  V   ; :C i
R

 "   5A x 
"M T
150. Nihayet Musa kavmine dnnce, fkeli ve zgn bir hlde, Benden sonra arkamdan ne kt iler
yapmsnz! Rabbinizin emri gelinceye kadar bekleyemediniz mi? diye kt.
]; 
Q0 ! I  x 1 Q !a(   C a
 J

Ve buyurmutuk ki: Bunlara skca sarl! Halkna


da emret, bunu en gzel ekilde tutsunlar.
1
 (
;(

+
" T
Yaknda size, bir ibret ve imtihan olmak zere yoldan kmlarn yurdunu gstereceim. Onlara da bu
mesaj iletecek, hak ve hakikatin bayraktarln yapacaksnz.
kR T
5 1  1C(  k  1
 ?  
0  G
J
F

Sonra bu fkeyle, zerinde ayetler yazl olan levhalar yere att ve yerine vekil brakm olduu kardeini
sandan tutup sarsmaya balad.
k  B &   v R kb U( 6 A 5 ; 1 ` k6
V
J I) J
    ;
( , E5

146. Yeryznde haksz yere kibirlenenleri, kalplerini kr ederek ayetlerimden uzaklatracam.


M @  U  X 1 J 1 o `  1

   ; kU( A , x
&(  d
+

nk onlar, hakikati ortaya koyan btn mucizeleri


grseler, yine de inanmazlar.
8(
 1
M v!8(
C i 5 1 J ) q   o!

Kardei Harun, Ey anacmn olu! Bu insanlar


beni gsz grdler ve az kalsn canma kyacaklard. Ne olur, dmanlar bana gldrme ve beni bu
zalim insanlarla bir tutma! dedi. Sonra olup bitenleri
bir bir anlatt.
V

+
6 /b 5 & ' kR( UA a
B
 ' "
ka( J k(  H
c &( '

Doru yolu grseler, onu izlenecek yol olarak benimsemezler.


8(
 1
0 v!8(
C i 5 1 k F o!

151. Bunun zerine Musa, Ey Rabbim! diye yalvard, Beni de kardeimi de bala ve bizi rahmetinle kuat. Hi kukusuz sen, merhamet edenlerin
en merhametlisisin.
 ! kR    @" S
0 ! 6 )
EH "@  U!
o x,  C i  1C( 

Fakat azgnlk yolunu grnce, onu derhl kendilerine yol edinirler.


A( R H @ U 6 `  U 1    C ` "@ 6  / 
+

Btn bunlar da, ayetlerimizi yalan saymalarndan ve onlar gz ard etmelerinden ileri gelmektedir.
; I   U 1    C `  1C( 
6 `  J Z x1 o : "0 @  &  B 8 '
 a
J

152. Buzay tanr edinenlere gelince, onlarn


bana Rableri tarafndan bir gazap kecek ve dnya hayatn