You are on page 1of 8

Fakultet kemijskog inenjerstva i tehnologije

Sveuilita u Zagrebu

Seminar

KEMIJSKA RAVNOTEA

ELEKTROKEMIJA

dr. sc. Biserka Tkalec


dr. sc. Lidija Fura
ELEKTROKEMIJA

sustav: dvije elektrode


otopina elektrolita - oksidacija
krug istosmjerne struje - redukcija

katoda , K(-): reducirajua elektroda, prima e- iz izvora i daje ih u otopinu,


pri tome se ioni reduciraju

anoda, A(+): oksidirajua elektroda, prima e- od iona iz otopine i daje ih izvoru,


pri tome se ioni oksidiraju
A(+) ELEKTROLIZA
e-
e- K(-) (Pt elektrode)
A(+) oksidacija : 2 Cl- Cl2(g) + 2 e-

K(-) redukcija : Cu2+ + 2 e- Cu


ELEKTROKEMIJA

Faradayevi zakoni:

1. Koliina tvari koja se pri elektrolizi izlui na bilo kojoj elektrodi proporcionalna
je koliini elektrike (naboja) koja je prola kroz elektrolit.

2. Jednake koliine elektrike (naboja) izluuju razliite tvari u omjeru


njihovih ekvivalentnih masa.

Ag+ + e Ag 1mol e 1mol Ag+

1 1
Cu2+ + e Cu 1mol e mol Cu2+
2 2
ELEKTROKEMIJA

F Faraday-eva konstanta koliina elektrike (naboja) to ju nosi 1 mol elektrona;


koliina naboja koja pri elektrolizi proe kroz eliju za 1 mol e-

F = NA e = 6,022 1023 mol1 1,602 10 19 C = 96 485,56 Cmol1 96500 Cmol1

Q = n(e ) F = z n(A) F [C = As]

Q = I t [ As]
ELEKTROKEMIJA

GALVANSKI LANAK

ureaj u kojem se kemijska energija redoks-reakcije pretvara u elektrinu energiju


sastoji se od: 2 razliite elektrode uronjene u otopine svojih iona koje su
meusobno odijeljene polupropusnom membranom ili
povezane elektrolitskim mostom

apsolutne vrijednosti elektrodnog potencijala neke elektrode ne mogu se odreivati,


ali se mogu odreivati relativne vrijednosti tj. elektrodni potencijal jedne elektrode
prema elektrodnom potencijalu druge elektrode galvanskog lanka.

dogovorom je odreeno da se elektrodni potencijali mjere prema:


standardnoj vodikovoj elektrodi (SHE)
ELEKTROKEMIJA
2+ 2+
Zn(s) | Zn(aq) || Cu(aq) | Cu(s)

2+
A(-): Zn(s) Zn(aq) +2e-
2+
K(+): Cu(aq) +2e- Cu(s)


EMS EK E A
= EK > E A
EMS standardna elektromotorna sila
EK stand. elektrodni potencijal redoks sustava
koji djeluje kao katoda
EK stand. elektrodni potencijal redoks sustava
koji djeluje kao anoda


standardna vodikova elektroda (SHE): E(H+
/H )
= 0, 000 V
2

platinska ploica prevuena spuvastom platinom, uronjena u zakiseljenu


otopinu u kojoj je a(H+)=1, preko koje struji vodik pod tlakom 101325 Pa i pri
t=25 C
ELEKTROKEMIJA

standardni elektrodni potencijal neke elektrode ili standardni potencijal neke elektrodne reakcije:
standardna EMS reakcije u kojoj se molekulski vodik oksidira odgovarjuom molekulskom vrstom u
solvatizirani proton.

standardne elktrodne potencijale nazivamo i stand. redukcijskim potencijalima


jer nam pokazuju pri kojem se potencijalu u odnosu prema SHE
odvija neki redoks-proces

2+
A: Zn(s) | Zn(aq) +
|| H(aq) | H2(s) | Pt(s) E(Zn2+/Zn) = -0, 762 V

+
K: Pt (s) | H2(g)| H(aq) 2+
|| Cu(aq) | Cu(s) E(Cu2+/Cu) = 0, 345 V


EMS (Zn | Zn2+ || Cu2+| Cu) = E(Cu

2+
/Cu)
E
(Zn2+ /Zn)
= 0, 345 V-(-0, 762 V) = 1,107 V

- standardni elektrodni potencijal primijenjuje se na redoks-


sustav napisan u obliku: oksidirani oblik / reducirani oblik
ELEKTROKEMIJA

NERNSTOVA JEDNADBA:

- ovisnost elektrodnih potencijala redoks-reakcija o aktivitetu oksidiranog i


reduciranog oblika redoks sustava u otopini

R T (aoks.oblik )O
0, 059 V (aoks.oblik )O
E=
E + ln =
E + log
z F (ared.oblik )R z (ared.oblik )R

E ....opaena vrijednost elektrodnog potencijala


E ....standardni elektrodni potencijal
O , R ....stehiometrijski koeficijenti oksidiranog tj. reduciranog oblika
y=1 a = ene
c....za otopine
razrije
aoks.oblik ,ared.oblik ....ako su reducirani i oksidirani oblik vrsta faza