You are on page 1of 12

www.matematiranje.

com

r = 6cm
H = 11cm.
V =?

1
V = B⋅H
3
1
V = r 2π ⋅ H
3
1
V = 62 π ⋅11
3
1
V = 36π ⋅11 skratimo 36 i 3 sa 3
3
V = 12π ⋅11
V = 132π cm3

1
www.matematiranje.com

V = 3π cm3
B = 3π cm 2
P=?

Najpre tražimo visinu H primenjujući početnu formulu za zapreminu:

1
V = BH
3
1
3π = 3π ⋅ H ovde skratimo trojke i π
3
3= H
H = 3cm

Iz površine baze ćemo lako naći poluprečnik
B= r 2π
3π = r 2π
r2 = 3
r = 3cm

Primenom Pitagorine teoreme ćemo naći izvodnicu s:

s2 = H 2 + r 2
2
s 2 = 32 + 3
s2 = 9 + 3
s 2 = 12
s = 12 = 4 ⋅ 3 = 2 3cm

I konačno, površina je:

2
www.matematiranje.com

P = rπ (r + s )
P = 3π ( 3 + 2 3)
P = 3π ⋅ 3 3
2
P = 3π 3
P = 3π ⋅ 3
P = 9π cm 2

V = 800π cm3
2r : H = 5 : 6 ( prečnik osnove i visina su u razmeri 5:6)
P=?

12r = 5 H odavde izrazimo H
12r
H=
5
Sada ovo menjamo u formulu za zapreminu:

1
V = r 2π H
3
1 12r
800π = r 2π ⋅ pokratimo...
3 5
4r 3
800=
5
4r = 4000 → r 3 = 1000 → r 3 = 103 → r = 10cm
3

3
www.matematiranje.com

Dalje nam treba izvodnica s, koju ćemo naći preko Pitagorine teoreme:
s2 = r 2 + H 2
s 2 = 102 + 242
s 2 = 100 + 576
s 2 = 676
s = 676
s = 26cm

Konačno, površina je:

P = rπ (r + s )
P = 10π (10 + 26)
P = 10π ⋅ 36
P = 360π cm 2

O = 6rcm
H = 4cm
A) s = ?
B) P = ?
V) V =?

Iz obima osnove ćemo naći poluprečnik osnove r
O = 2rπ
6π = 2rπ
2r = 6
r = 3cm

4
www.matematiranje.com

H s
Primenom Pitagorine teoreme dobijamo izvodnicu:
s2 = r 2 + H 2
s 2 = 32 + 42
r s 2 = 9 + 16
s 2 = 25
s = 25
s = 5cm

Dalje nije teško naći površinu i zapreminu:

P = rπ (r + s )
P = 3π (3 + 5)
P = 3π ⋅ 8
P = 24π cm 2

1
V = r 2π H
3
1
V = 32 π ⋅ 4
3
1
V = 9π ⋅ 4
3
V = 12π cm3

P = 90π cm 2
B = 25π cm 2
V =?

Krećemo od opšte formule za površinu:

5
www.matematiranje.com

P = B+M
90π = 25π + M
M = 90π − 25π
M = 65π cm 2

Iz baze ćemo lako naći poluprečnik r

B = r 2π
25π = r 2π
r 2 = 25
r = 25
r = 5cm

Vratimo se u omotač da nađemo izvodnicu s

M = srπ
65π = s ⋅ 5π naravno, kao i uvek, skratimo π
65 = s ⋅ 5
65
s=
5
s = 13cm

Sad upotrebimo Pitagorinu teoremu

s2 = r 2 + H 2
1
132 = 52 + H 2 V = r 2π H
3
169 = 25 + H 2 1
V = ⋅ 52 π ⋅12
H 2 = 169 − 25 3
H 2 = 144 1
V = ⋅ 25π ⋅12 skratimo 12 i 3 sa 3
3
H = 144
V=100π cm3
H = 12cm

6
www.matematiranje.com

2r = 18cm
P = 216π cm 2
Pop = ?

Kako se beše izračunava površina osnog preseka? Pogledajmo sliku:

H s

rr
osni presek

2rH
Pop = to jest : Pop = r ⋅ H
2

Iz 2r = 18 ,jasno je da je r = 9cm

Nadjimo visinu:

P = rπ (r + s ) s2 = H 2 + r 2
216π = 9π (9 + s) skratimo π 152 = H 2 + 92
216 = 9(9 + s)
225 = H 2 + 81
216
9+ s = H 2 = 225 − 81
9
9 + s = 24 H 2 = 144
s = 24 − 9 H = 144
s = 15cm H = 12cm

Sad je lako:

Pop = r ⋅ H
Pop = 9 ⋅12
Pop = 108cm 2

7
www.matematiranje.com

Pop = 16 3cm 2
P=?

0
60

s s
H

0 0
60 60
2r = s r
osni presek

Osni presek je jednakostranični trougao — to nam govori da je 2r = s

Za površinu osnog preseka ćemo upotrebiti formulu za površinu jednakostraničnog trougla:

a 2 3
P =
4
s2 3
16 3 = skratimo 3
4
2
s
16 =
4
s = 16 ⋅ 4
2

s 2 = 64
s = 64
s = 8cm

Kako je 2r = s , onda je 2r = 8, pa je jasno: r = 4cm

8
www.matematiranje.com

P = rπ (r + s )
P = 4π (4 + 8)
P = 4π ⋅12
P = 48π cm 2

Uočimo par činjenica:

- visine su im iste
- dužina osnovne ivice piramide je : a = 6 2
- da nađemo poluprečnik osnove kupe...tu će nam pomoći “ pogled odozdo”:

r=d/2

a

a

Uočavamo da je poluprečnik osnove kupe ustvari polovina dijagonale kvadrata!
d a 2 6 2 2 6⋅2
Dakle: r = = = = = 6cm
2 2 2 2

Izračunajmo sada odnos zapremina:

9
www.matematiranje.com

r 2π H a 2 H
Vkupa : V piramida = : ( ovde kratimo H, jer su im iste , i trojke)
3 3
= r 2π : a 2
a 2 2
=( ) π :a 2
2
a2 ⋅ 2
= π : a 2 (pokratimo a i 2 i 4)
4
π
= :1 ( proširimo sa 2)
2
=π :2

Šta primećujemo?

d a 2 6 2 2 6⋅2
Pa podatak da je poluprečnik osnove kupe r = = = = = 6cm nam nije ni trebao i podatak da je
2 2 2 2

d a 2
a = 6 2 je takođe nepotreban! Dovoljno je znati da je : r = =
2 2

O = 36π cm
A) P = ?
B) V=?

Uočimo najpre na slici trougao BOS.

10
www.matematiranje.com

S

0
45

H s

0
45
O r B
A
H=r
On je očigledno jednakokrako pravougli trougao! To nam govori da je H = r. Izvodnica s je ustvari dijagonala

kvadrata čija je stranica r.

Iz obima osnove ćemo naći poluprečnik r , onda istovremeno imamo i H, a izvodnica s ćemo kao dijagonalu

kvadrata naći kao : s = r 2

O = 2rπ
36π = 2rπ
36 = 2r
r = 18cm → H = 18cm → s = 18 2cm

P = rπ (r + s )
P = 18π (18 + 18 2) ovde , ako se setite, izvučite 18 kao zajednički ispred zagrade)
P = 18π ⋅18(1 + 1 2)
P = 324π (1 + 2)cm 2

1
V = r 2π H
3
1
V = 182 π ⋅18
3
1
V = 324 ⋅ π ⋅18
3
V = 1944π cm3

11
www.matematiranje.com

O = 8π m
H = 3m
V =?

O = 2rπ
8π = 2rπ
2r = 8
r = 4m

1
V = r 2π H
3
1
V = 42 π ⋅ 3
3
V = 16π m3

12