DARE HUKUKU

Özellikleri * Genç bir hukuk dalıdır * Derleme edilmemiştir * Kamu yararı ön plandadır * Uyuşmazlıkları idari yargıda çözümlenir * çtihatlara dayanır * Üstün ve ayrıcalıklı yetkiler kullanılır * Sürekli bir devlet fonksiyonudur * dare ve özel kişiler arasında eşitlik yoktur * Kanun, KHK, Tüzük, Yönetmelik * Öğreti, Yargı çtihatları dari Fonksiyonun Özellikleri * dari işlemler ile yerine getirilir Kaynakları * Anayasa, dari Teamül ve Uygulama dari Kararların Özellikleri * Tek yanlılık ve icrailik * Hukuka uygunluk karinesi (belirti) * Yargısal Denetim * Pazarlık * Yarışma lkeleri * Açıklık * Serbest rekabet * En uygun bedelin bulunması * Sözleşme yapılacak kişide uygun kriterin aranması dari Sözleşme Usulleri * Kapalı teklif * Açık artırma

1

darenin Bütünlüğü lkesi
1. Hiyerarşi: Ast-üst ilişkisi 2. dari Vesayet: Merkezi idarenin yerinden yönetim kuruluşları üzerinde sahip olduğu denetim yetkisi

darenin Düzenleyici şlemleri
1. Tüzük 2. Yönetmelik * Başbakanlık, bakanlıklar, kamu tüzel kişileri -Görev alanlarını ilgilendiren kanun ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere, bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelik çıkarabilirler -Yönetmelikle suç ve ceza konulamaz -Hiyerarşide genelge yönetmelikten sonra gelir -Yönetmeliklerin hepsi Resmi Gazete’de yayımlanmaz, hangilerinin Resmi Gazete’de yayımlanacağı kanunla belirlenir -Ülke genelindekilerin yargısal denetimi Danıştay, diğerlerinin ise yargısal denetimi genel görevli idari mahkemeler tarafından yapılır 3. Kanun Hükmünde Kararnameler

dari Sözleşme Türleri
1. Mali ltizam: Mültezime belli bir ücret karşılığı belli bir hizmet gördürülmesi 2. Kamu stikraz Sözleşmeleri: Devlet ve kamu tüzel kişileri tarafından tahvil, bono vs. ad altında halktan borç para alınması 3. Kamu mtiyaz Sözleşmeleri: Kamu hizmetinin bir özel kişi tarafından kurulması veya işletilmesi 4. Yer altı ve Yerüstü Servetlerine lişkin Sözleşmeler 5. dari Hizmet Sözleşmeleri

darenin Mal Edinme Yöntemleri
1. Kamulaştırma * Sadece özel mülkiyette bulunan taşınmaz mallar üzerinde uygulanabilir * Yetki devlet veya kamu tüzel kişilerine aittir * Sadece kamu yararı için yapılır * Kanunda belirtilen esaslara göre yapılır * Kamulaştırılacak malın karşılığı nakden ve peşin olarak ödenir -Tarım reformunu uygulanması -Enerji ve sulama projeleri - skan projeleri -Yeni ormanların yetiştirilmesi -Kıyıların korunması amacıyla kamulaştırılan toprakların bedeli kanunla düzenlenir ve taksitle ödeme yapılabilir. * Taksit süresi 5 yılı aşamaz ve taksitler peşin ödenir NOT: Kamulaştırma bedel davalarına Asliye Hukuk Mahkemesi bakar 2. stimval: Devlete olağanüstü durumlarda bazı malların mülkiyetini ya da kullanma hakkını; kazandıran mal edinme yolu 3. Geçici şgal: Bir bayındırlık hizmetinin görülmesi sırasında özel mülkiyette bulunan taşınmaza idarece el konulması

2

DAR YAPILANMA
A. Merkezden Yönetim lkesi

1. Özellikleri * Hizmetler tek elden yürütülür * Yetki-sorumluluk merkezindir * Plan-program merkezde yapılır * Gelir-giderler merkezde toplanır

2. Yararları * Mali denetim kolaydır * Yönetimin güçlü olmasını sağlar * Hizmetler rasyonel bir biçimde yürütülür * Devlet yönetiminde birliği sağlar * Kamu görevlerinin yerel yönetimin etkisi altında kalmasını engeller * Hizmetlerin daha az harcamayla gerçekleşmesini sağlar

3. Zararları * Yöresel gereksinimler göz ardı edilir * Bürokrasi ve kırtasiyecilik artar * Demokratik değildir

4. Yetki Genişliği lkesi * Taşradaki amirin, merkeze danışmadan merkez adına karar alması, uygulaması * Yalnızca illerde uygulanır, valilere aittir

MERKEZ

DARE

Başkent Teşkilatı - Cumhurbaşkanı - Bakanlar Kurulu - Bakanlıklar - Yardımcı Kuruluşlar ( Sayıştay, Yargıtay, Danıştay vs.)

Taşra Teşkilatı 1. l Genel daresi - Vali - l dare Şube Başkanı - l dare Kurulu 2. lçe daresi - Kaymakam - lçe dare Şube Başkanı - lçe Kurulu 3. Bucak daresi - Bucak Müdürü - Bucak Meclisi - Bucak Komisyonu 3

MERKEZ 1. l Genel daresi
* l-ilçe kurulması, kaldırılması, adlarının değiştirilmesi kanunla olur * l-ilçe sınırlarının değiştirilmesi çişleri Bakanlığı’nın hazırladığı ortak kararname ile yapılır a. Vali * çişleri Bakanı’nın önerisi, Bakanlar Kurulu’nun kararı, Cumhurbaşkanı’nın kararı ile atanan istisnai bir memurdur * Vali olabilmek için - TC vatandaşı olmak - En az ortaokul mezunu olmak - 65 yaşını aşmamış olmak gerekir * Hem devleti, hem hükümeti hem de tüm bakanlıkları temsil eder Görevleri * Adli ve askeri yerler hariç bütün devlet dairelerini denetler, olağanüstü durumlarda askeri kuvvetlerden yardım ister * Gelir kaynaklarının gelişmesini sağlamak için tedbirler alır * ldeki kamu görevlileri üzerinde hiyerarşi yetkisini, ilde bulunan kuruluşlar üzerinde idari vesayet yetkisini kullanır, genel emir çıkarabilir * Törenlere başkanlık eder, yabancı ülke temsilcilerini karşılar * ldeki kamu görevlilerinin yerlerini değiştirir, belirler, atamasını yapar * l hakkında gerekli olduğunda ilgili bakanlıklara rapor verir b. dare Şube Başkanları * Bakanlıkların ildeki teşkilatının başında bulunan kişilerdir c. l dare Kurulu * Vali ya da vali yardımcısı başkanlık eder * Valiye danışmanlık yapar, il idaresi konusunda valiye yardımcı olur a. Kaymakam

DAREN N TAŞRA TEŞK LATI 2. lçe daresi

3. Bucak daresi
* Kasaba ve köylerden meydana gelen yönetim birimidir * Bucakların kurulması için çişleri Bakanı’nın kararı ve Cumhurbaşkanı’nın onayı gerekir a. Bucak Müdürü * En az lise mezunu, bucak müdürlüğü kursunu bitirmiş kişiler arasından çişleri Bakanı tarafından atanır, valinin emrine verilir b. Bucak Meclisi

* çişleri Bakanlığı müdürler kurulunun önerisi, çişleri Bakanı, Başbakan ve Cumhurbaşkanı’nın ortak kararnamesi ile atanır * Kaymakam olabilmek için - TC vatandaşı olmak - SBF, BF ya da Hukuk Fakültesi mezunu olmak - Kaymakamlık stajını ve kursunu başarı ile bitirmiş olmak - 29 yaşını aşmamış olmak gerekir * lçede hükümeti temsil eder, valinin emirlerini yürütmekle görevlidir, genel emir çıkaramaz * Yabancı devlet temsilcileri ile görüşemez * Olağanüstü durumlarda askeri kuvvetleri kullanma yetkisi yoktur b. lçe dare Şube Başkanları c. lçe dare Kurulu - Kaymakam - Tarım ve Köy şleri Müdürü - Mal Müdürü - Yazı şleri Müdürü - Sağlık Grup Başkanı’ndan oluşur

* Seçimlik ve doğal üyelerden oluşur * Doktor, veteriner, başöğretmen doğal üyedir * Bucak sınırları içinde bulunan köy ihtiyar heyeti ve belediye meclisi tarafından seçilmiş kişilerden oluşur

4

Yerinden Yönetim

1. Yararları * Bürokrasi ve kırtasiyecilik azalır * Hizmetler yöresel ihtiyaçlara göre yürütülür * Demokratik esaslara uygundur

2. Zararları * Ülke bütünlüğünü sarsabilir * Mali denetim zordur * Partizanca uygulamalara yol açabilir

MAHALL

DARELER (YER NDEN DARE)

* Seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişileridir * Yetkileri yerinden yönetim ilkesine uygun olarak kanunla düzenlenir * Seçimleri 5 yılda bir yapılır * Yargı yolu açıktır * Görevleri ile ilgili hakkında soruşturma açılan mahalli idare organları üyelerini çişleri Bakanı geçici bir tedbir olarak kesin hükme kadar uzaklaştırabilir * Kendi aralarında Bakanlar Kurulu’nun izni ile birlik kurmaları, görevleri, yetkileri ve merkezi idare ile karşılıklı bağ ve ilgileri kanunla düzenlenir * l Özel daresi, Belediye, Büyükşehir Belediyesi ve Köy daresi’nden oluşur

5

1. l Özel daresi
a) Kuruluşu ve Görevleri * l özel idarelerinin kuruluşu herhangi bir şekle bağlı değildir, ilin kurulmasına dair kanunla kurulur ve ilin kaldırılmasıyla tüzel kişiliği sona erer. * l özel idaresi mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla; a) Sağlık, tarım, sanayi ve ticaret; ilin çevre düzeni plânı, bayındırlık ve iskân, toprağın korunması, erozyonun önlenmesi, sosyal hizmet ve yardımlar, yoksullara mikro kredi verilmesi, çocuk yuvaları ve yetiştirme yurtları; ilk ve orta öğretim kurumlarının arsa temini, binalarının yapım, bakım ve onarımı ile diğer ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin hizmetleri il sınırları içinde, b) mar, yol, su, kanalizasyon, katı atık, çevre, acil yardım ve kurtarma, kültür, turizm, gençlik ve spor; orman köylerinin desteklenmesi, ağaçlandırma, park ve bahçe tesisine ilişkin hizmetleri belediye sınırları dışında, yapmakla görevli ve yetkilidir. 1. Vali * Vali, il özel idaresinin başı ve tüzel kişiliğinin temsilcisidir * l genel meclisi ve encümen kararlarını uygular * Görev süresi beş yıldır * Vali ilçe düzeyindeki il özel idare hizmetlerini kaymakam eliyle yürütebilir * Kaymakamlar il özel idare hizmetlerinin yürütülmesinden dolayı valiye karşı sorumludurlar * Vali, Mart ayı toplantısında bir önceki yıla ait faaliyet raporunu meclise sunar * Açıklamalar, meclis üye tam sayısının dörtte üç çoğunluğuyla yeterli görülmezse, meclis başkanı tarafından gereği yapılmak üzere çişleri Bakanlığına gönderilir. * l genel meclisine, kendi üyeleri arasından seçilmiş meclis başkanı başkanlık eder * l genel meclisi, kendi belirleyeceği bir ay dışında her ay toplanır. Kasım ayı toplantısı dönem başı toplantısıdır * Bütçe görüşmesine rastlayan toplantı süresi en çok yirmi gün, diğer toplantıların süresi en çok beş gündür * l genel meclisinin kararları en geç beş gün içinde valiye gönderilmediği takdirde yürürlüğe girmez * l genel bütçesini kabul eder * Yönetmelik çıkarır * stikraz sözleşmesi yapar 6 * Valinin katılamadığı encümen toplantısına genel sekreter başkanlık eder * Bütçe ve kesin hesabı inceleyip il genel meclisine görüş bildirir * Kamulaştırma kararlarını alır ve uygular * Belediye sınırları dışındaki umuma açık yerlerin açılış ve kapanış saatlerini belirler 2. l Genel Meclisi * l özel idaresi yönetiminin karar organıdır * lçeler adına seçilen üyelerden oluşur 3. l Daimi Encümeni * l genel meclisinin her yıl kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçeceği beş üye ile, valinin her yıl birim amirleri arasından seçeceği beş üyeden oluşur

2. Belediye daresi
* Seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişilikleridir * l ve ilçe merkezlerinde belediye kurulması zorunludur * Yeni iskân nedeniyle oluşturulan ve nüfusu 5.000 ve üzerinde olan herhangi bir yerleşim yerinde, çişleri Bakanlığının önerisi üzerine müşterek kararnameyle belediye kurulabilir * Bir beldenin adı, belediye meclisi üye tam sayısının en az dörtte üç çoğunluğunun kararı ve valinin görüşü üzerine çişleri Bakanlığının onayı ile değiştirilir * Nüfusu 2.000'in altına düşen belediyeler, Danıştay’ın görüşü alınarak, çişleri Bakanlığı’nın önerisi üzerine müşterek kararname ile köye dönüştürülür a. Belediye Başkanı * Belediye idaresinin başı ve belediye tüzel kişiliğinin temsilcisidir * Görevinin devamı süresince siyasî partilerin yönetim ve denetim organlarında görev alamaz * Belediye teşkilâtının en üst amiri sıfatıyla, belediye teşkilâtını sevk ve idare eder * Belediyenin hak ve menfaatlerini korumakla görevlidir * Yöre halkı tarafından seçilir * Kendisine vekâlet etmek üzere, belediye meclisi üyeleri arasından birini başkan vekili olarak görevlendirir * Mazeretsiz ve kesintisiz olarak yirmi günden fazla görevini terk etmesi ve bu durumun mahallin mülkî idare amiri tarafından belirlenmesi, - Seçilme yeterliğini kaybetmesi, - Görevini sürdürmesine engel bir hastalık veya sakatlık durumunun yetkili sağlık kuruluşu raporuyla belgelenmesi, - Meclisin feshine neden olan eylem ve işlemlere katılması, Hâllerinden birinin meydana gelmesi durumunda çişleri Bakanlığının başvurusu üzerine Danıştay kararıyla başkanlık sıfatı sona erer b. Belediye Meclisi * Belediyenin karar organıdır * Yöre halkının nisbi temsil usulüyle 5 yıllığına seçtiği üyelerden oluşur * Seçim sonuçlarının ilânını takip eden beşinci gün belediye başkanının başkanlığında kendiliğinden toplanır * Bütçe ve kesin hesabı kabul eder * Borçlanmaya karar verir * mar plânlarını görüşür ve onaylar * Belediye tarafından çıkarılacak yönetmelikleri kabul eder * Meydan, cadde, sokak, park, tesis ve benzerlerine ad verir * mar programlarını görüşerek kabul eder * Kendisine kanunla verilen görevleri süresi içinde yapmayı ihmal eder, ilgisi olmayan siyasî konularda karar alırsa, çişleri Bakanlığının bildirimi üzerine Danıştay’ın kararı ile feshedilir. c. Belediye Encümeni * Belediye başkanının katılamadığı toplantılarda, belediye başkanının görevlendireceği başkan yardımcısı veya encümen üyesi, encümene başkanlık eder. * Umuma açık yerlerin açılış ve kapanış saatlerini belirler * Stratejik plân ve yıllık çalışma programı ile bütçe ve kesin hesabı inceleyip belediye meclisine görüş bildirir * Kamulaştırma kararlarını alır ve uygular * Kanunlarda öngörülen cezaları verir

7

3. Büyükşehir Belediyesi
* Nüfusu 750.000'den fazla olan il belediyeleri, fizikî yerleşim durumları ve ekonomik gelişmişlik düzeyleri de dikkate alınarak, kanunla büyükşehir belediyesine dönüştürülebilir * Büyükşehir Belediye Meclisi, Büyükşehir Belediye Encümeni, Büyükşehir Belediye Başkanı’ndan oluşur * Büyükşehir belediye başkanı, büyükşehir belediye idaresinin başı ve tüzel kişiliğinin temsilcisidir * Büyükşehir belediye başkanı, ilgili kanunda gösterilen esas ve usullere göre büyükşehir belediyesi sınırları içindeki seçmenler tarafından doğrudan seçilir * Belediye Kanunu’ndaki hükümler saklı kalmak kaydıyla büyükşehir belediye meclisinin feshine neden olan eylem ve işlemlere katılan büyükşehir, ilçe ve ilk kademe belediye başkanlarının görevlerine Danıştay kararıyla son verilir

4. Köy daresi
* Nüfusu 2 000’in altındaki yerlere köy denmekte * Köy tüzel kişiliğinin organları, Köy derneği, ihtiyar meclisi ve muhtarıdır. Bunlardan muhtar yürütme organı, ihtiyar meclisi ve köy derneği danışma ve karar organlarıdır. a. Köy Muhtarı * Köy idaresinin başıdır * Köy derneği tarafından seçilir * Muhtar seçiminde de siyasi partiler aday gösteremezler * Muhtarların görev süresi beş yıldır * Genel yönetimin temsilcisi sıfatıyla da yasaları ve hükümet emirlerini halka duyurur * Köy içinde dirlik ve düzenliği sağlar * Genel yönetimle ilgili işlerin köyde uygulanmasına yardımcı olur * Muhtarın köy yararına olmayan kararını vali veya kaymakam bozabilir * Mülki amirler, muhtarların yerine karar alamazlar * Köy derneği ile köylünün doğrudan yönetime katılması sağlanır * steğe bağlı işler, zorunlu hale köy derneği kararı ile gelir b. Köy Derneği * Köyde bulunan kadın, erkek bütün seçmenlerin oluşturduğu bir kuruldur 3. htiyar Meclisi * ki tür üyeden oluşur * Bunlardan bir kısmı "Seçilenler" diğeri "Doğal" üyelerdir * Seçilenler beş yıl için köy derneği tarafından seçilirler * Köy öğretmeni, köy imamı ihtiyar meclisinin "doğal" üyeleridir * Köy işlerini sıraya koyar; imece ve salmaya karar verir * Köy muhtarının harcamalarını denetler; köy bütçesini kabul eder * Köyün zorunlu işlerini yapmayanlara, ya da paylarını ödemeyenlere para cezası verir.

8

Dosya adı: İDARE HUKUKU Dizin: D:\KPSS\anayasa (Renkli) Şablon: C:\Documents and Settings\acer pc\Application Data\Microsoft\Templates\Normal.dotm Başlık: Konu: Yazar: user Anahtar Sözcük: Açıklamalar: Oluşturma Tarihi: 16.07.2008 18:57:00 Düzeltme Sayısı: 7 Son Kayıt: 26.08.2008 21:11:00 Son Kaydeden: user Düzenleme Süresi: 214 Dakika Son Yazdırma Tarihi: 26.08.2008 21:26:00 En Son Tüm Yazdırmada Sayfa Sayısı: 8 Sözcük Sayısı: 2.427(yaklaşık) Karakter Sayısı: 13.839(yaklaşık)

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful