You are on page 1of 137

MC LC

Mang cht lng vo kin thc

Cm nhn v quyn sch Thng Minh Cm Xc 2.0

Li ni u

Chng 1: Hnh Trnh

Chng 2: Bc Tranh Ton Cnh

Chng 3: Biu Hin Ca Tr Tu Cm Xc: Hiu V Bn K Nng

Chng 4: Phng Php T Nhn Thc

Chng 5: Phng Php Lm Ch Bn Thn

Chng 6: Phng Php Nhn Thc X Hi

Chng 7: Phng Php Lm Ch Mi Quan H

Phn Kt

Cu hi tho lun dnh cho nhm c sch


MANG CHT LNG VO KIN THC
TGM Books c thnh lp vo thng 9 nm 2007 bi ba thnh vin: chuyn gia o to
- dch gi Trn ng Khoa, dch gi Ung Xun Vy, chuyn gia o to Trn ng Triu.
Sau ny, vo thng 2 nm 2009, TGM Books c st nhp vo TGM Corporation.

T nhng ngy u thnh lp, kht vng ca chng ti l xut bn ra nhng quyn sch
c gi tr, c u t cng phu c v ni dung ln hnh thc, nhm mang li cho c gi
khng ch kin thc m cn l mt tri nghim mi khi cm tng quyn sch ca TGM
Books trn tay.

Vi phng chm khng xut bn t m ch xut bn nhng quyn sch cht lng
cao t ni dung n hnh thc, cc n phm ca TGM Books c tri qua nhiu cng
on t chn lc ni dung k lng n dch thut chnh xc, ri bin tp li vi ngn t
trong sng, d c, d hiu, gn gi vi vn ha Vit Nam. Khng ch dch sch, chng ti
cn mong mun gp phn nh nhoi lm giu p thm ngn ng ting Vit thng qua
nhng quyn sch ca mnh.

Chnh v th, cc n phm ca TGM Books v ang mang li nhng gi tr to ln cho


nhiu tng lp x hi khc nhau bao gm: sinh vin hc sinh, cc bc ph huynh, cng nhn
vin chc, cc nh qun l, cc nh lnh o, doanh nhn... tr thnh nhng u sch mang
tnh hin tng, bn chy nht ti Vit Nam hin nay, v c yu qu bi hng triu c
gi trong v ngoi nc.

TGM Books c c nhng thnh qu ny l nh s quan tm v ng h ca nhng c


gi tm huyt nh bn. Chng ti xin chn thnh cm n bn v tnh cm
tt p .
CM NHN V QUYN SCH THNG MINH CM
XC 2.0
Vn vt u c nhn thc, duy ch c loi ngi s hu tr thng minh phi phm. Ty
thuc vo dng chy ca nhng suy ngh v cm xc tch cc hoc tiu cc, iu khin loi
ngi chng ta tht s khc bit chnh l kh nng mang li nhng thay i tch cc. Thng
Minh Cm Xc 2.0 gii thch mt cch c ng v sc tch cch x l cm xc mt cch sng
to v vn dng tr thng minh ca chng ta theo chiu hng c li cho bn thn.

C T LAILT MA

Mt quyn sch sc tch vi nhng cu chuyn y sc thuyt phc cng ni dung hp


dn gip bn thu hiu v ci thin mnh.

NEWSWEEK

Cc phng php rt ng xem v nhng k nng tr tu cm xc bin quyn sch


ny thnh cun cm nang ni bt nht trong tun ca chng ti. Tht vui khi bit rng ch
s thng minh (IQ) trung bnh ca mt ngi khng gii hn ngi mc thnh tch
trung bnh.

NEWSDAY

Quyn sch ny tit l cho bn nhng pht hin phong ph v thc tin cng kin thc
v tm quan trng ca vic pht trin ch s thng minh cm xc (EQ). Nghin cu
chng minh mt cch thuyt phc rng EQ trong nhiu vai tr cn quan trng hn c IQ v
quan trng hn gp nhiu ln i vi nhng ngi lnh o.

STEPHEN R. COVEY, tc gi ca quyn sch bn chy nht


The 7 Habits of Highly Effective People (7 Thi Quen Thnh t)

Tr tu cm xc l mt k nng c bit quan trng thnh cng trong s nghip v


cuc sng. y l mt quyn sch tuyt vi m bn nn c.
KEN BLANCHARD, ng tc gi quyn sch kinh doanh bn chy nht mi thi i The One
Minute Manager (V Gim c Mt Pht)

Cc khch hng ca ti thng l nhng ngi thnh cng v v cng bn rn. Quyn
sch ny chuyn ti vn hiu bit qu bu m khng h lm lng ph thi gian ca bn.
Nhng hun luyn vin ca ti v bn thn ti t c nhng thnh tch to ln nh vo
quyn sch ny. y l nhng k nng quan trng lm vic hiu qu.

MARSHALL GOLDSMITH, tc gi sch bn chy nht


What Got You Here Wont Get You There
(iu a Bn n y S Khng a Bn n ),
chuyn gia hun luyn hng u do tp ch Forbes, Thi bo ph Wall, The Harvard
Business Review v Fast Company bnh chn.

Cui cng cng c mt quyn sch ni v phng php ch khng ch l l thuyt.


Chng ta khng cn c thuyt phc thm v mc quan trng ca tr tu cm xc i
vi thnh cng trong cuc sng. iu chng ta cn l nhng cch thc thc t tng
cng tr tu cm xc. Quyn sch mi v xut sc ca tc gi Bradberry v Greaves m bn
ang cm trn tay ng l ca tri cho. N s thay i cuc i bn.

JOSEPH GRENNY, ng tc gi sch bn chy nht


Crucial Conversations (Nhng Cuc i Thoi Ct Yu)

Quyn sch ny cha ng nhng li khuyn sng sut y cm hng v thit thc, bt
ngun t nhng nghin cu cng phu. Nhng phng php hiu qu m cc tc gi a ra
c sc mnh thay i cch bn nhn nhn cuc sng, cng vic v th gii.

Thuyn trng D. MICHAEL ABRASHOFF, tc gi quyn sch bn chy Its Your Ship (Con
Tu Ca Bn)

Nu bn bn khon t hi ti sao s nghip ca mnh sa ly hoc mi gim chn ti ch


hoc n gin nu bn mun thng tin tht nhanh th y chnh l quyn sch m bn
phi c. Tr tu cm xc l iu cc k cn thit thnh cng trong cng vic, v quyn
sch ny mang n cho bn mt s khi u nhanh chng cho vic pht trin nhng k
nng v cch c x cn thit b sung cho chuyn mn ca bn.
Tin s LOIS P. FRANKEL, tc gi sch bn chy nht
Nice Girls Dont Get The Corner Office (Ph N Thng Minh Khng Gc Vn Phng) do Thi
bo New York bnh chn

Quyn sch ny l ting gi thc tnh dnh cho bt k ai mun c s ci tin ng k


trong cng vic v cng c cc mi quan h. Tin s Bradberry v Greaves, thng qua nhng
nghin cu ng tin cy, a ra nhng phng php thc t v nhng cu chuyn li
cun lm thay i cch chng ta suy ngh v bn thn v tng tc vi nhng ngi m
chng ta quan tm nht.

JIM LOEHR, tc gi sch bn chy The Power of Full Engagement (Sc Mnh Ca Ton Tm
Ton ) do Thi bo New York bnh chn

Ti mua tng quyn sch ny cho c nhm ca mnh. Chng ti thy n rt hu ch


khi lm vic vi nhau v giao dch vi khch hng trong nc. Theo cch ni thng dng
trong vi nm qua, th tri tim v linh hn ca vn ha doanh nghip chnh l cch h ng
h v nng cao tr tu cm xc. Nhng ngi nhn xa trng rng s nhn ra rng tr tu cm
xc gip phn bit nhng cng ty tt vi nhng cng ty hng u. Quyn sch ny l cng
c tuyt vi cho phng php tip cn t gc r. Nu bn mong mun tr thnh mt nh
lnh o c sc nh hng tht s, c mi ngi tin tng v ng h, quyn sch chnh
l c hi khng ch gip bn nng cao ngh nghip chuyn mn m cn lm mi cc mi
quan h c nhn ca bn.

REGINA SACHA, ph ch tch hi ng qun tr, ph trch nhn s, FedEx Custom Critical

Vi nhp sng nhanh n chng mt ngy nay, ngi ta dnh nhiu thi gian cho bn
phm my tnh, in thoi di ng v cc cuc gi hi m hn l gp mt ni chuyn.
Chng ta phi rp ni nhng mu i thoi khng u khng ui, nhng hp th thoi kh
hiu v nhng mu tin nhn y ch vit tt bit phi lm g tip theo. Trong mng li
ngy cng phc tp ny, tr tu cm xc tr nn quan trng hn bao gi ht. Quyn sch
cung cp nhng thng tin v hiu bit v gi m khng ai c th b qua.

RAJEEV PESHAWARIA, gim c iu hnh Goldman Sachs International


Tin s Bradberry v Greaves to ra mt quyn cm nang va hiu qu va d c.
Quyn sch ny thu tm nhng iu quan trng nht trong cuc sng. Thnh cng
Hollywood cng kh khn nh trong bt c ngnh kinh doanh no, th nn k nng v tr
tu cm xc l v cng cn thit. Ti tht lng khuyn bn nn c quyn sch ny.

MATT OLMSTEAD, gim c sn xut lot phim


Prison Break v NYPD Blue

y l mt quyn sch tuyt vi, thit thc v hu ch trong cha ng nhiu cng c
v k thut m bn c th s dng ha hp vi tt c nhng ngi bn tip xc trong
cuc sng.

BRIAN TRACY, tc gi quyn sch bn chy Eat That Frog ( Hiu Qu Trong Cng Vic)

Tin s Bradberry v Greaves thnh cng trong vic to ra mt ti liu thc tin v tr
tu cm xc. n gin nhng khng s lc, y l quyn sch dnh cho nhng nh qun l
v nhn vin mun tm hiu nhanh nhng vn y v tr tu cm xc. Quyn sch ny v
chng trnh o to ca TalentSmart gp phn quan trng trong chng trnh o to
nhn vin v ban qun l ti Nokia.

Thc s JENNIFER TSOULOS, b phn nhn s, Nokia Mobile Phones

Bn hy sn sng giy bt ghi chp nhng thng tin trn ngp trong sch. Quyn sch
tuyt vi ny cha ng v s kin thc c gi tr v li khuyn cc k hu ch da trn
nhng chng c khoa hc vng chc. Thnh tht m ni th y l quyn sch qu gi nht
m lu lm ri ti mi c c. Ti s tng n cho tt c bn b v khch hng ca mnh
nh mt quyn sch khng th b l.

JIM BELASCO, ng tc gi quyn sch bn chy


Flight of the Buffalo ( Nhn Vin Lnh o) do Thi bo New York bnh chn

Quyn sch ny l ti liu tuyt vi i vi chng ti, nhng ngi cung cp dch v cu
ha cho cng chng. Thng qua nhng bc n gin, hiu qu nu trong sch, ti c th
hc v thc hnh k nng tr tu cm xc cn thit h tr khch hng tt hn trong
nhng tnh hung du si la bng. Quyn sch l cng c hu ch cho hu ht cc i
trng trong vic tng cng hiu qu lm vic theo nhm v y mnh tinh thn ng
i.

DOMINICK ARENA, i trng i Cu Ha thnh ph Escondido, California

Tr tu cm xc l yu t quyt nh cho s thnh cng hay tht bi sau cng ca ngi


thy thuc. Tin s Bradberry v Greaves xoy trng vo tm im vi ngun ti liu c
c s v kp thi ny. Ti ging dy v tr tu cm xc trong chng trnh pht trin lnh
o ca khoa, v ti cng hng dn cho cc sinh vin y khoa. Ti c th hnh dung c
quyn sch ny c lng vo chng trnh ging dy y khoa nh th no.

Tin s DIXIE FISHER, ph gio s lm sng, Trng Y Khoa Keck, USC

Nhng thnh cng trong kinh doanh ca ti l nh c s hu thun mnh m ca cc


Gim c iu hnh (CEO) trong cc cng ty u t ca chng ti. Ti tin chc rng quyn
sch ny ni ng iu . Tr tu cm xc c nhn ng vai tr quyt nh kt qu hn
bt k yu t no khc, nhng ta li c t kin thc v n nht. y l mt quyn sch m
cc nh qun l phi c hiu bit su sc hn v lp k hoch nng cao hiu qu cng
nh thnh cng cho t chc ca h.

RICK HOSKINS, gim c iu hnh, Genstar Capital, LLC

Chia s ebook : http://downloadsachfree.com/

Follow us on Facebook : https://www.facebook.com/taiebookfree


LI NI U
Khng phi hc vn. Khng phi kinh nghim. Khng phi kin thc hoc tr thng minh.
Khng c mt iu no trong s nhng iu trn l li d on y cho vic ti sao
ngi ny thnh cng cn ngi kia th khng. X hi dng nh b l mt iu g khc
ang hin hu.

Chng ti nhn thy nhng v d minh ha cho iu ny xut hin mi ngy ni cng s,
trong gia nh, nh th, trng hc v cc vng ln cn. Chng ti quan st nhng ngi
qu l ti gii, c hc vn cao nhng phi vt ln kim sng trong khi nhng ngi khc
r rng l c t k nng hoc kin thc hn li thnh cng rc r.

TI SAO LI NH VY?
Cu tr li gn nh bao gi cng dn n mt khi nim gi l tr tu cm xc. Trong khi
khi nim ny kh xc nh v o lng hn ch s thng minh (IQ) hoc kinh nghim v
chc chn l kh th hin r rng hn trong h s xin vic, sc mnh ca n li l iu
khng th ph nhn.

Gi y, tr tu cm xc khng cn l mt b n na. Ngi ta bn nhiu v tr tu cm


xc, nhng v mt l do no , h vn khng th khai thc c sc mnh ca n. Suy cho
cng, l mt x hi, chng ta vn tip tc tp trung hu ht sc lc dnh cho vic pht trin
bn thn chy theo kin thc, kinh nghim, tr thng minh v hc vn cng l mt hnh
ng chnh ng nu chng ta c th thnh tht ni rng chng ta hiu bit tng tn
cm xc ca mnh, cha k n cm xc ca ngi khc v vic cm xc tc ng n cuc
sng chng ta mt cch c bn mi ngy ra sao.

Ti ngh c hai l do to ra l hng gia tnh ph bin ca khi nim tr tu cm xc v


vic p dng n vo cuc sng.

Th nht, ngi i khng hiu v tr tu cm xc. H thng nhm ln gia tr tu cm


xc vi sc thu ht c nhn hoc ti n ni.
Th hai, h khng ngh tr tu cm xc c th c ci thin. Nhiu ngi quan nim
rng hoc l bn sinh ra c sn tr tu cm xc hoc l khng.

V chnh l l do ti sao quyn sch ny li c ch cho bn. Bng vic hiu r tr tu


cm xc tht s l g v lm th no vn dng n vo cuc sng, bn c th bt u tn
dng tt c s hiu bit, hc vn v vn ling kinh nghim m bn tch ly trong bao nm
qua.

V th, cho d bn tng tm hiu t nhiu v tr tu cm xc hay cha bit g v n,


quyn sch ny cng c th thay i trit cch bn suy ngh v thnh cng. Bn c th
c i c li quyn sch ny nhiu ln.

PATRICK LENCIONI
Tc gi quyn sch The Five Dysfunctions of a Team
(Nm Ri Lon Chc Nng Mt Nhm Lnh o), ch tch Table Group
CHNG 1

HNH TRNH
nh nng m p vng California cho n Butch Connor khi anh bc ra khi chic xe
ch hng v hng v bi ct trn b bin Salmon Creek. l ngy u tin ca k ngh l
di, mt bui sng tuyt vi chp ly tm vn trt v hng ra khi. Sng hm y, hu
ht dn lt vn trong vng u c ngh ging anh. Khong 30 pht sau, Butch quyt nh
ri khi m ng. Anh si nhng nhp bi di v dn xa m ngi l nh, hng xa v
pha bi bin ni c th n u nhng t sng ln.

Khi cch nhng ngi lt vn khc gn 40 mt, Butch ngi ln tm vn, mc cho n dp
dnh trn nhng ngn sng cn v ch i mt con sng ln c th khin anh cm thy
thch th. Mt con sng cun bc u rt p bt u nhp nh hng vo b, v trong khi
Butch nm di trn tm vn n u con sng, mt ting quy nc t pha sau khin
anh ch . Butch lic nhn qua vai phi v s ing ngi khi thy chic vy lng mu xm
di khong ba tc ri ang r nc hng v pha anh. Ton thn Butch ra, anh nm
trn tm vn, u c hong lon, ming th hn hn. Anh tp trung cao vo nhng g
ang din ra xung quanh; anh nghe tim mnh p thnh thch khi thy nh mt tri lng
lnh trn b mt m t ca chic vy.

CON SNG ANG N DNG CAO, L RA CN C MNG KINH HONG NHT CA


BUTCH TRONG LN NC TRONG VT LUNG LINH MT CON C MP TRNG
KHNG L DI HN 4 MT TNH T U N UI.

Con sng ang n dng cao, l ra cn c mng kinh hong nht ca Butch trong ln
nc trong vt lung linh mt con c mp trng khng l di hn 4 mt tnh t u n
ui. Ton thn t di bi ni kinh hong chy rn rt trong huyt qun, Butch con sng
tri qua cng vi c hi tr v b an ton. Gi ch cn li con c mp v anh; n bi na
vng ri hng trc din v pha anh. N t tn bi cp pha bn tri anh, v bi con c
khng l qu gn, anh hong s n ni khng nhn ra chn tri ca mnh tut khi
tm vn trt v bung thng v cng nguy him trong ln nc gi lnh. N phi to c
ci xe Volkswagen ca mnh, Butch thm ngh khi chic vy lng tin li. t nhin anh
ny ra ci ham mun vn tay s con c mp. ng no n cng sp git mnh. Ti sao
mnh khng th chm vo ngi n?

Nhng con c mp khng cho anh c hi . T bn di, con c mp, vi hai chic hm
khng l, dng u hc mnh vo ci chn tri ang th ra khi tm vn trt ca Butch.
Chn tri Butch nm ngay trn lao ln ca con c mp, ngay tm ngm ca ci u to nh
mt tng v ci ming su hom ca n; anh ng ln nho sang u bn kia ca tm vn
trt ri ri vo vng nc u m. Butch p nc tung to khin con c mp ni cn tam
bnh. N lc lc u v h ming p in cung. Con c mp trng khng l chng p
c g; n quy nc vng tung te. Butch cm thy tht khi hi khi mnh vn bi cnh
c my git ngi nng hn mt tn m khng h xy xt. V ci suy ngh v thc t him
nguy ang din ra trc mt, rng k sn mi thng hng ny chng c v g s p ht
ln na cng ang eo bm anh. nh trn thot v sng st dng ln trong u anh,
nhanh v mnh m chng km g ni kinh hong anh va tri qua ban ny.

Con c mp ngng p v ln l thnh vng kht rt quanh Butch. Thay v tro ln tm


vn trt, Butch ng nc, hai tay bm vo tm vn. Khi con c mp bi vng vng, anh
cng lin tc xoay tm vn theo, dng n nh mt l chn tm ngn cch gia anh v con
qui vt n tht ngi. Ni s ca Butch dn chuyn thnh cn phn n khi anh ch i con
c mp tn cng. N li l l bi v pha anh v anh quyt nh y chnh l lc phn cng.
Anh cha mi nhn ca tm vn trt v pha con c mp khi n p st anh. Ngay lc n tri
ln khi mt nc toan p, Butch tng chic mi vn trt vo nhng rnh mang ca n.
C ra n khin con c hong lon. Butch tro ln trn chic vn trt ca mnh v hng
v pha m ng gn bi tm, anh go ln C mp!. Ting bo ng ca Butch v cnh
tng nhng ct nc bn tung te xung quanh anh khin nhng ngi ang chi lt vn
ua nhau bi vo b.

Butch cng p nc toan bi v khu vc an ton, nhng anh ch va bi c vi si th


con c mp li t ngt hin ra chn ng. N chn khng cho anh bi vo b v tip tc
vn quanh anh. Butch nhn ra mt iu khng khip l k hon binh ca anh hnh nh ch
khin cho iu khng th trnh khi n chm hn m thi, v ni s hi n mc ton
thn t lit mt ln na li xm chim anh. Butch nm run ry trn vn trt trong khi con
c mp khng ngng ln trn quanh anh. Anh thu ht ch cha mi vn trt v pha
con c mp, nhng anh chng cn hn va no nhy xung nc v dng vn lm l chn
nh ban ny.

Trong u Butch l s ging x gia s kinh hi v mt ni bun t ti. Anh t hi liu ba


a con anh s ln ln nh th no nu khng c cha bn cnh v ngi bn gi ca anh s
phi mt bao lu mi vt qua c bin c ny v tip tc cuc sng. Anh mun sng. Anh
mun thot khi con qui vt ny v iu thnh hin thc, anh cn ly li bnh tnh.
Butch t thuyt phc mnh rng con c mp c th cm nhn c ni s ca anh nh mt
con ch hung d; anh quyt nh mnh phi gi bnh tnh bi s s hi s kch thch con c
mp tn cng. Butch ngc nhin khi thy c th mnh nghe theo. Cn run ry t t du
xung v mu li lu thng trong t chi. Anh cm thy mnh sung sc. Anh sn sng bi
tip. V Butch bi hng thng vo b. Mt dng chy xa b chy xit khin cho cuc
hnh trnh quay vo b ca anh l nm pht bi nh in di vi cm gic con c mp lun
u sau lng, sn sng tn cng bt c lc no. Khi Butch vo n b, mt m ng
gm nhng ngi lt vn v khch tm bin ang hong lon ng ch anh. Nhng ngi
lt vn v vai anh, ht lng cm n v anh bo ng cho h. i vi Butch Connor, cha
bao gi ng trn t lin li tuyt vi n th.

KHI L TR V CM XC XUNG T NHAU

Trong bui sng hm y, khng ch c cuc chin din ra gia Butch v con c mp trng
khng l. Su xa trong tm tr Butch, l tr ca anh tranh u ginh quyn kim sot
hnh vi ca anh, chng li s tn cng d di ca nhng cm xc cng thng. Phn ln thi
gian y, cm xc ca anh thng th, a s l nhng cm xc tiu cc (ni s lm t lit
ton thn) nhng cng c lc tr nn tch cc (cn gin thc y anh dng vn trt m
con c). Bng n lc phi thng, Butch ly li c bnh tnh v nh liu bi vo b
thot thn khi nhn thy con c mp khng nh bi i u c. D a s chng ta khng
phi nh nhau vi mt con c mp trng khng l nh th, nhng hng ngy trong no b
chng ta vn din ra nhng cuc ging co quyt lit nh Butch.

Nhng th thch thng nht trong vic kim sot cm xc hiu qu l ht sc cn thit
cho con ngi, bi no b ca chng ta c lp trnh theo hng cho php cm xc tr
nn tri hn. Sau y l cch thc hot ng ca no b: tt c nhng g chng ta nhn,
ngi, nghe, nm v s m u c truyn i khp c th bng nhng tn hiu in. Cc tn
hiu ny truyn t t bo ny sang t bo khc cho n im tn cng l no b ca bn.
Chng bt u i vo no b ti im gn ty sng, nhng bt buc phi qua thy trn (nm
pha sau trn) trc khi n mt ni m nhng suy ngh logic v l lun din ra. Vn l
ch, trc khi n chng phi i qua h vin (h Limbic) ni nhng cm xc c to
ra. Hnh trnh ny bo m rng bn tri nghim cc s vic bng cm xc trc khi l tr
c th vo cuc.

Vng l tr trong no (phn no trc) khng th chm dt nhng cm xc do h vin


cm nhn c, tuy vy hai khu vc ny tht s c nh hng ln nhau v gia chng
khng ngng truyn t thng tin. Chnh s kt ni gia cm xc v phn no l tr chnh
l c s vt cht ca tr tu cm xc.

ng i trong c th ca tr tu cm xc bt u no, t ty sng. Nhng gic


quan chnh ca bn i vo y v c truyn n phn no trc, sau th bn mi c th suy lun v tri nghim y.
Nhng trc tin, chng i qua h vin, ni cc cm xc din ra. Tr tu cm xc i hi vic giao tip hiu qu gia hai
trung tm cm xc v l tr trong no.

Khi tr tu cm xc c pht hin ln u tin, n c dng gii thch cho mt pht


hin l thng: nhng ngi c ch s thng minh (IQ) cao nht lm vic tt hn 20% so
nhng ngi c ch s thng minh trung bnh, trong khi nhng ngi c ch s IQ trung
bnh li hon thnh cng vic tt hn nhng ngi c ch s thng minh cao n 70%. iu
k l ny buc nhng ai tin rng ch s thng minh chnh l nhn t quyt nh thnh cng
s phi suy ngh li. Cc nh khoa hc pht hin ra rng chc chn phi cn mt yu t no
khc gii thch cho s thnh cng ca mt ngi, ngoi ch s IQ, v sau nhiu nm tm ti
cng v s nghin cu, h ch ra rng tr tu cm xc (EQ) chnh l yu t quan trng .

EQ c ph bin n hng triu ngi thng qua trang ba tp ch Time v nhiu gi


pht sng trn truyn hnh, v mt khi con ngi bit n iu ny th h cng mun tm
hiu v n nhiu hn. H mun bit xem EQ ng vai tr g v nhng ai s hu n. iu
quan trng nht l h mun bit mnh c n hay khng.

NHNG NGI C CH S THNG MINH (IQ) CAO NHT LM VIC TT HN 20% SO


NHNG NGI C CH S THNG MINH TRUNG BNH, TRONG KHI NHNG NGI C
CH S IQ TRUNG BNH LI HON THNH CNG VIC TT HN NHNG NGI C
CH S THNG MINH CAO N 70%

Nhiu quyn sch ra i p ng nhu cu , trong c quyn sch ca chng ti,


The Emotional Intelligence Quick Book (Thng Minh Cm Xc Hnh Phc & Thnh
Cng). Pht hnh ti Vit Nam vo thng 4/2012, quyn Thng Minh Cm Xc Hnh
Phc & Thnh Cng cc k c sc ny tha mn tr t m ca ngi c bng cch gii
thch cn k v cc yu t u vo v ra ca EQ ng thi mang n cho h nhn thc mi
v bn thn m khng ni no khc c th lm c.

Quyn Thng Minh Cm Xc Hnh Phc & Thnh Cng nh ng tm l ngi


c n ngay lp tc tr thnh quyn sch bn chy nht v c dch ra 23 th ting, hin
c mt ti hn 150 quc gia. Nhng mi th ang thay i. Tr tu cm xc cng ang trn
xui theo ln sng nhn thc mi lm th no con ngi c th ci thin ch s EQ ca
mnh v gt hi nhng li ch lu di c tc ng tch cc i vi cuc sng ca h. Cng
ging nh trc khi quyn Thng Minh Cm Xc Hnh Phc & Thnh Cng ra i, ch
c mt s ngi c u tin mi bit v ch s EQ ca chnh mnh, v vic bit cch ci
thin ch s EQ l iu ch xy ra trong nhng nhm nh. Mc d hng tun cng ty chng
ti o to hng trm ngi nhm gip h nng cao ch s EQ ca mnh, nhng vi tc
ny phi mt 3.840 nm mi p ng c ht cho ngi M tui trng thnh! Chng
ti nhn ra mnh ang v tnh chim hu nhng thng tin quan trng ny. Chng ti tin
rng mi ngi ai cng c c hi nng cao ch s EQ ca mnh v chng ti vit quyn sch
ny khng ngoi mc ch .

HNH TRNH CA BN

Thng Minh Cm Xc 2.0 ch c mt mc ch duy nht l ci thin ch s EQ ca bn.


Nhng trang sch ny s mang n cho bn hiu bit rng ln hn v EQ. Bn s khm ph
nhng chin thut c kim chng qua thi gian m bn c th p dng ngay nng
ch s EQ ca mnh ln mt tm cao mi. Khi thay i bn thn v vn dng nhiu k nng
mi vo cuc sng ca mnh, bn s gt hi nhng li ch m kh nng phi thng ny ca
con ngi mang li.

66 phng php trong quyn sch ny l kt qu ca rt nhiu nm th nghim k lng


vi nhng ngi nh bn. Nhng phng php ny cung cp n tng chi tit c th v
nhng iu nh bn cn ni g, lm g v ngh nh th no nng cao ch s EQ.

Cm xc c th gip ch cho bn m cng c th lm hi bn, nhng bn s khng phi


bn tm cho n khi bn hiu r v chng. Gi th chng ti mi bn bc vo cuc hnh
trnh ca chnh mnh, bi chng ti bit rng vic hiu v lm ch cm xc chc chn s tr
thnh hin thc i vi bn.
CHNG 2

BC TRANH TON CNH


Trc khi bn xem xt k hn v tng k nng trong s bn k nng EQ chng sau, c
vi iu quan trng bn cn nm v EQ gc khi qut. Trong thp k va qua, chng
ti tin hnh kho st hn 500.000 ngi vi mc ch khm ph vai tr ca cm xc
trong cuc sng thng nht. Chng ti bit c mi ngi nhn nhn bn thn khc bit
ra sao so vi cch ngi khc nhn h, v chng ti cng quan st nhiu la chn khc nhau
c tc ng n thnh cng trong cuc sng c nhn v ngh nghip nh th no.

Mc d EQ ngy cng c quan tm, nhng trn th gii, s thiu hiu bit v thiu
kim sot cm xc vn cn tn ti. Ch c 36% nhng ngi chng ti kho st c kh nng
nhn din chnh xc nhng cm xc ca mnh khi chng xy ra. iu c ngha l 2/3 s
ngi trong chng ta b cm xc chi phi, v cha c kh nng xc nh cng nh s dng
chng cho mc ch tch cc. Kh nng nhn thc v thu hiu cm xc khng h c trng
lp no o to. Chng ta bc vo i vi hnh trang l kh nng c, vit, v ng dng
kin thc mnh hc c, nhng a s chng ta li thiu k nng v kim sot cm xc khi
ri vo tnh th kh khn. a ra nhng quyt nh ng n th kin thc thc t
khng thi cha . Bn cn c s hiu bit ln kh nng iu phi cm xc ng lc.

CH C 36% TRONG S NHNG NGI CHNG TI KHO ST C KH NNG NHN


DIN CHNH XC NHNG CM XC CA MNH KHI CHNG XY RA.

Sau khi nghin cu v cc cm xc m con ngi biu hin, khng c g ngc nhin khi
chng c kh nng chi phi chng ta. Chng ta c rt nhiu t miu t nhng cm xc
ny sinh trong cuc sng, tuy vy tt c u bt ngun t nm cm xc chnh yu: vui, bun,
gin d, s hi v xu h. Trong gung quay ca cuc sng thng nht d l ang lm
vic, dnh thi gian cho gia nh hoc bn b, n ung, tp th thao, th gin, hoc thm ch
trong gic ng bn u ph thuc vo mt dng chy lin tc ca cm xc. Ta thng
qun rng mnh c nhng phn ng y cm tnh i vi hu ht nhng vic xy ra, d
chng ta c nhn thc c iu hay khng. Tnh phc tp ca nhng cm xc ny bc
l nhiu mc khc nhau.

BNG PHN LOI CM XC[1]

CNG

VUI BUN GIN D S HI XU H


CM
XC

Hoan h Chn nn in tit Kinh hong o no


Hng Khi Thng kh Ni khng Khng khip Hi hn
Mng khn xit C n Gin d S ing B ph bng
CAO Mng rn Tn thng Si mu Khip va V dng
H hi Bun nn Ni gin Ht hong nhc
Mn nguyn V vng Nng si Hong lon S nhc
Hn hoan Su no Gh tm Pht in H thn
Say m Kh s B phn bi Bn lon Cn rt

Vui v au lng S hi Tic nui


Tc gin
Hi lng U su Hong s ng khinh
Tc in
TRUNG Tt p Hoang mang B e da Ln lt
Hung hng
BNH Khuy kha Bun lng Bt an Ti li
Tc kh
Tha mn Tht vng Lo lng Xu h
Phn n
Si ni U ut Lm nguy Giu gim

Vui v Khng vui Xo trn E ngi Bn ln


ng Bun ru Bc mnh Hi hp L bch
THP Sng khoi Chn Bn chn Lo u Hi tic
D chu Kh chu Cng thng Rt r y ny
Bng lng Khng nh Cu knh Khng chc chn Coi thng
Bnh tnh Khng tha mn T i Bn khon Ng ngn

S KIN CHM NGI V TNH TRNG B CM XC LN T


Trong khi Butch Connor b con c mp trng khng l tn cng, nhiu ln anh b cm xc
ln t l lc hnh ng ca anh b cm xc iu khin v anh phn ng hon ton v
thc. Thng thng, cm xc ca bn cng mnh bao nhiu th n cng c kh nng chi phi
hnh ng ca bn by nhiu. Trong hon cnh sinh t nh b mt con th khng l tn
cng chc chn n gy ra tnh trng mt t ch tm thi.

Trong trng hp ca Butch, cm xc ln t khin anh t lit v s, nhng d i din vi


mt sinh vt n tht ngi, Butch vn c th dng l tr ginh li quyn kim sot t tay cm
xc. Butch tranh u vi bn thn cho n khi ni s hi lng xung v anh bnh tnh
bi vo b. Nhng suy ngh ca Butch khng th lm cho ni s v s hong lon bin mt,
nhng n khng cho cm xc kim sot hnh ng ca anh na.

Bi kt cu ca no b khin chng ta l nhng sinh vt c xc cm, th nn phn x u


tin ca bn i vi mt s vic lun l hnh vi mang tnh cm xc. Bn khng th kim sot
c qu trnh . Nhng bn kim sot c nhng suy ngh theo sau cm xc, v bn c
v vn cch phn ng li cm xc min l bn nhn thc c n. Trong mt s tri
nghim, bn c th d dng nhn ra cm xc ca mnh; nhng vi mt s khc, cm xc
dng nh khng tn ti. Khi mt iu g to ra phn ng cm xc ko di trong bn, n
c gi l s kin chm ngi. Phn ng ca bn i vi s kin chm ngi c hnh
thnh thng qua kinh nghim c nhn, bao gm cch hnh x ca bn trong nhng tnh
hung tng t. Khi ch s EQ ca bn pht trin hn, bn s hc c cch xc nh nhng
tc nhn chm ngi v bn s luyn tp nhng cch thc phn hi tch cc chng tr
thnh thi quen.

NH GI V TNH CCH CON NGI

Tr tu cm xc l kh nng nhn thc v thu hiu nhng cm xc ca bn thn cng nh


ca nhng ngi xung quanh, v l kh nng vn dng nhn thc ny kim sot hnh vi
v nhng mi quan h ca bn. Tr tu cm xc l mt ci g tn ti trong mi chng ta
v kh m h. N nh hng n cch chng ta kim sot hnh vi, ng x vi nhng vn
phc tp ca x hi v a ra nhng quyt nh c nhn nhm t c nhng kt qu tch
cc.

Tr tu cm xc cp n mt yu t cn c trong hnh vi con ngi, vn d khc hn so


vi kh nng tr tu. Hin ngi ta cha tm ra c bt k mi lin h no gia ch s
thng minh IQ v ch s cm xc EQ; n gin l bn khng th d on c EQ ca mt
ngi da vo mc thng minh ca ngi . EQ l mt k nng linh hot c th hc hi
c. D trn thc t mt s c nhn bm sinh c tr tu cm xc hn ngi, nhng
ngay c khi sinh ra m khng c EQ th bn vn c th ci thin ch s ny ca mnh.

Tnh cch c nhn l mnh ghp cui cng ca bc tranh. chnh l kiu mu khng
i lm nn mi chng ta. Tnh cch c nhn l kt qu ca thin hng m bn c, v d
nh bn s thin v hng ni hoc hng ngoi. Tuy vy, cng ging nh IQ, bn khng
th da vo tnh cch on mc thng minh cm xc. Tnh cch n nh trong sut
cuc i. Xu hng tnh cch xut hin t nhng nm u i v n s khng mt i. Ngi
ta thng cho rng, mt s nt tnh cch c th (v d nh hng ngoi) c lin quan n
ch s EQ cao, tuy nhin nhng ngi bt thip thch giao tip cha chc c mc
thng minh cm xc cao hn so vi nhng ngi thch mt mnh. Bn c th dng tnh
cch ca mnh h tr cho vic pht trin tr tu cm xc, nhng yu t th hai khng ph
thuc vo yu t th nht. EQ l mt k nng bin thin, trong khi tnh cch con ngi
khng thay i. nh gi kt hp gia IQ, EQ v tnh cch l phng php tt nht c
c ci nhn tng qut v mt con ngi. Khi bn nh gi ba yu t trn cng mt c
th, chng khng qu gim chn ln nhau. Ngc li, mi yu t da trn mt c s ring
bit gip chng ta gii thch v tng kha cnh ca mt con ngi.
IQ, tnh cch v EQ l ba c trng ring bit m tt c chng ta u c. C ba yu
t ny cng xc nh cch chng ta suy ngh v hnh ng. Khng th da vo mt yu t phng on v cc yu t cn
li . Mt ngi c th rt thng minh, nhng c tr tu cm xc km, v con ngi d c tnh cch nh th no cng u c
th c ch s EQ v/hoc IQ cao.

TC NG CA EQ

EQ c tc ng nh th no n thnh cng trong s nghip ca bn? Cu tr li ngn


gn l: rt nhiu!

EQ l nn tng cho phn ln nhng k nng quan trng. Ch


mt n lc nh nhm ci thin ch s EQ c th mang li mt tc ng tch cc v su rng trong cuc sng ca bn.

EQ CN THIT CHO S THNH CNG N NI N QUYT NH 58% HIU SUT


TRONG TT C LOI HNH CNG VIC.

l phng php hiu nghim nht bn tp trung ton lc v mt mi v gt hi


c kt qu ln lao. Chng ti tin hnh kho st EQ song song vi 33 thi lm vic
khc v pht hin rng tr tu cm xc gp mt trong i a s cc hnh vi ny, bao gm k
nng qun l thi gian, ra quyt nh v giao tip. Ch s EQ ca bn l nn tng cho phn
ln cc k nng quan trng n nh hng ln hu ht nhng vic bn ni v lm mi
ngy. EQ cn thit cho s thnh cng n ni n quyt nh 58% hiu sut trong tt c loi
hnh cng vic. N l cng c d bo c lp chnh xc nht v hiu sut lm vic v l yu
t chi phi mnh nht trong vic lnh o v tnh u vit ca mi c nhn.

Mt ngi d c ch s EQ cao hay thp u c th tm cch ci thin c n, v nhng


ai c ch s EQ thp u c kh nng bt kp ng s ca mnh. Cc nghin cu c thc
hin khoa kinh t i hc Queensland, Australia ch ra rng nhng ngi c ch s EQ
thp v hiu sut cng vic km vn c th bt kp cc ng nghip vn gii giang v c hai
phng din trn ch bng cch tng ch s EQ.

CH S EQ NH HNG TRC TIP N THU NHP CA MI NGI; C MI MT


IM EQ TNG LN S THM 1.300 VO THU NHP HNG NM.

Trong s nhng ngi chng ti tin hnh kho st, n 90% s ngi c hiu sut cao
trong cng vic ng thi l nhng ngi c ch s EQ cao. Ngc li, ch c 20% ngi lm
vic km c ch s EQ cao m thi. Tt nhin, bn vn c th hon thnh nhim v xut sc
m khng cn phi c ch s EQ cao, nhng c hi kh mong manh. Nhng ngi quan tm
n vic pht trin EQ c khuynh hng thnh cng trong s nghip nhiu hn, bi hai yu
t song hnh cng nhau. D nhin, nhng ngi c ch s EQ cao kim c nhiu tin
hn trung bnh h kim c nhiu hn nhng ngi c ch s EQ thp 29.000 mt
nm. Ch s EQ nh hng trc tip n thu nhp ca mi ngi; c mi mt im EQ tng
ln s tng ng vi 1.300 thu nhp hng nm. Pht hin ny ng vi tt c mi
ngi, thuc mi ngnh ngh, mi v tr, trong tt c cc khu vc trn th gii. Chng ti
cha pht hin bt k cng vic no m hiu sut lm vic v mc thu nhp li khng lin
quan mt thit n ch s EQ.

Ngy nay, thnh cng v mn nguyn trong cuc sng, bn phi hc cch ti a ha
nhng k nng thuc v tr tu cm xc ca mnh, bi ch nhng ai c c s dung ha
c o gia l tr v cm xc mi gt hi c nhng thnh tu to ln. Phn tip theo ca
quyn sch ny s hng dn bn cch t c iu .
THC HNH EQ

Thng tin lun chuyn gia trung khu l tr v cm xc trong no bn cng ging nh xe
c chy trn ng ph. Khi bn thc hnh k nng tr tu cm xc (EQ), thng tin s lu
thng sun s theo c hai chiu. Gia tng mt thng tin s gia c mi lin kt gia cc
trung khu l tr v cm xc trong no. Ch s EQ ca bn chu nh hng rt ln bi kh
nng gi cho con ng ny lin mch. Bn cng dnh thi gian suy ngh v nhng cm xc
ca mnh v lm vic hiu qu vi cm xc bao nhiu th con ng lin lc ny cng
thng thong by nhiu. Mt s ngi kh s vi nhng con ng hai chiu nh hp,
trong khi nhng ngi khc xy c c ng cao tc nm ln xe. D con ng th
nht hay th hai din t ng bn thn bn hin gi, th vn lun cn t m thm
nhng ln xe mi.

C ch mm do l thut ng m cc nh thn kinh hc dng miu t v kh nng


tip thu v thay i ca no b con ngi. No b ca bn khng ngng kin to lin kt
mi, cng ging nh cc c nh u trong bp tay bn s to ra nu bn tp t vi ln mi
tun. S thay i ny din ra t t, qu t ngy cng d nng hn v bn nng c lu
hn. No ca bn khng th n nang thm nh c bp v n b gii hn bi xng s, thay
vo , cc t bo thn kinh s pht trin nhng lin kt mi t duy nhanh hn, hiu qu
hn m khng cn gia tng kch thc.

Khi bn p dng nhng phng php c cp trong nhng chng tip theo, hng t
t bo thn kinh cc nh tri di trn con ng ni lin trung khu l tr v cm xc trong
no bn s mc thm nhng cnh tay nh (ging nh nhng cnh cy) vn ti nhng
t bo khc. Mt t bo n l c th to ra khong 15.000 lin kt vi nhng t bo ln
cn. Phn ng dy chuyn ny nhm m bo s lu chuyn ca nhng suy ngh chu trch
nhim chi phi cch hnh x pht trin mnh m, gip cho ngun lc mi ny d i vo
hot ng hn trong tng lai.

MT T BO N L C TH TO RA KHONG 15.000 KT NI VI NHNG T BO


LN CN. PHN NG DY CHUYN NY NHM M BO S LU CHUYN CA
NHNG SUY NGH CHU TRCH NHIM CHI PHI CCH HNH X PHT TRIN MNH
M, GIP CHO NGUN LC MI NY D I VO HOT NG HN TRONG TNG
LAI.

Bn s phi thc hnh nhng phng php ny nhiu ln trc khi n tr thnh ca bn.
Thi gian u bn s phi n lc nhiu tp mt hnh vi mi, nhng khi bn hun
luyn c no b ca mnh, n s tr thnh thi quen. Gi s bn thng la li om sm
mi khi tc gin, th bn phi hc cch phn ng theo kiu khc. Bn phi luyn tp phn
ng kiu mi ny nhiu ln trc khi n c th thay th cm gic mun la ht cho h gin.
Ban u, phi lm khc i thay v ln ting qut tho trong cn gin d l mt vic cc k
kh khn. Nhng sau mi ln bn lm vic thnh cng, con ng mi m s c cng
c. Dn dn cm gic mun la ht s thui cht i v bn s qun. Cc nghin cu chng
minh rng mt s thay i lu di v tr tu cm xc tn ti khong su nm k t ngy k
nng u tin c p dng.
CHNG 3

BIU HIN CA TR TU CM XC
HIU V BN K NNG
C TH THT S NNG CAO KH NNG TRONG BN K NNG TR TU CM XC,
BN CN HIU R HN V TNG K NNG V CCH N TH HIN TRONG THC T.

c th tht s nng cao kh nng trong bn k nng tr tu cm xc, bn cn hiu r


hn v tng k nng v cch n th hin trong thc t. Bn k nng tr tu cm xc c th
chia thnh hai nhm nng lc c bn: nng lc c nhn v nng lc x hi. Nng lc c nhn
c hnh thnh t kh nng t nhn thc v lm ch bn thn ca bn, nhng kh nng
vn ch trng vo c nhn bn hn l nhng mi tng tc gia bn vi ngi khc. Nng
lc c nhn l kh nng nhn din cm xc ca mnh v kim sot hnh vi, xu hng ca
mnh. Nng lc x hi c hnh thnh t k nng nhn thc x hi v lm ch mi quan
h; nng lc x hi l kh nng thu hiu tm trng, hnh vi v ng c ca ngi khc
lm tng cht lng cc mi quan h ca bn.

Bn k nng ny kt hp vi nhau to thnh tr tu cm xc.


Hai k nng trn cng, t nhn thc v lm ch bn thn, ch trng n c nhn bn nhiu hn. Hai k nng bn di,
nhn thc x hi v lm ch mi quan h, tp trung vo cch bn giao tip vi ngi khc.

T NHN THC

T nhn thc (hay cn gi l Nhn thc v bn thn) l kh nng bn nhn bit mt cch
chnh xc v cm xc ca mnh ngay khi n xy ra v hiu mnh c khuynh hng lm g
trong tnh hung . T nhn thc bao gm vic kim sot c nhng phn ng thng
thng ca bn thn i vi nhng s vic, thch thc v i tng c th. Hiu bit thu
o v khuynh hng ca bn thn ng vai tr rt quan trng; n gip bn nhanh chng
nm bt c cm xc ca mnh. Kh nng t nhn thc tt i hi bn sn sng chu ng
s kh chu khi phi ch n nhng cm xc i khi tiu cc.

Cch duy nht thu hiu cm xc ca mnh l dnh mt khong thi gian cn thit
suy ngh v chng, nhm tm ra ngun cn v ti sao chng li xut hin. Cm xc bao gi
cng c l do ca n. Bi cm xc phn nh nhng tri nghim trong cuc sng ca bn, v
chng lun bt ngun t mt nguyn do no . i khi, cm xc nh t trn tri ri
xung, v quan trng l hiu c ti sao s vic li khin mnh phn ng nh vy.
Nhng ai lm c vic ny s nhanh chng tm ra ct li ca cm xc. Nhng tnh hung
gy ra xc cm mnh m thng i hi bn phi suy ngh k cng, v chnh vic bnh tm
suy ngh ny s gip bn trnh c nhng hnh ng ng tic v sau.

T nhn thc khng phi l khm ph nhng b mt thm kn, en ti hoc nhng ng
c v thc m l pht trin mt s hiu bit chn xc v trung thc v nhng im mnh
ca bn thn. Nhng ngi c kh nng t nhn thc cao l nhng ngi c bit hiu r
v nhng g h lm tt, nhng g thi thc v khin h tha mn, c v nhng i tng v
hon cnh khin h phi lu tm.

Mt iu ng ngc nhin v t nhn thc l ch cn ngh v n thi gip bn ci


thin k nng, cho d thot u bn c khuynh hng tp trung vo nhng g bn lm sai.
t c kh nng t nhn thc c ngha l bn khng cn s mnh sai lm trong cm xc
na. N cho bn bit nn lm g khc i v mang n cho bn ngun thng tin n nh m
bn cn bit khi cuc sng tip din.

T nhn thc l k nng cn bn; mt khi c n, bn s vn dng nhng k nng tr


tu cm xc khc d dng hn nhiu. Khi mc t nhn thc tng ln, s tha mn ca
con ngi trong cuc sng c nh ngha l kh nng h c th t c nhng mc
tiu trong cng vic v cuc sng gia nh s gia tng t bin. T nhn thc ng vai tr
cc k quan trng i vi thnh tch c nhn, n mc 83% nhng ngi c mc t
nhn thc cao l nhng ngi ng u v hiu sut cng vic, v ch c 2% nhng ngi
c kt qu lm vic km li c kh nng t nhn thc cao m thi. Ti sao li c chuyn nh
vy? Khi bn bit t nhn thc, nhiu kh nng bn theo ui ng c hi hn, bn bit
cch vn dng th mnh ca mnh vo cng vic v c l iu quan trng nht khng
cho cm xc ngn tr mnh.

Nhu cu v s t nhn thc cha bao gi cao nh lc ny. T trc n nay, nhiu ngi
vn ngh theo mt quan im sai lm rng tm l hc ch nhm mc ch cha bnh, th
nn chng ta cho rng thi im duy nht nhn li bn thn l lc phi i mt vi khng
hong. Chng ta c xu hng chp nhn nhng g mnh cm thy thoi mi v che y
nhng th khin ta cm thy bt an. Nhng tht ra, mt bc tranh ton cnh mi cho ta
thy r mi th. Cng hiu r v mt tt p v mt hn ch bao nhiu th chng ta cng
pht huy ton b tim nng ca mnh tt by nhiu.

BIU HIN CA T NHN THC


Dave T., Gim c Dch v Vng

im t nhn thc = 95[2]

ng s ni g v anh:
Dave c nhng mc tiu di hn rt r rng v anh y khng bao gi hy sinh chng ch v
nhng li ch trc mt. Dave l ngi ngay thng khng bao gi nh ngi khc. Ti
tng chng kin iu ny trong cc cuc hp cng ty v nhng bui gp mt vi khch
hng.

V d hay nht m ti c th ni v Dave l khi anh chuyn vo lm trong cng ty chng ti.
Ti chc rng trc khi t chn vo cng ty, Dave rt mun thc hin nhng thay i
trong ni b nhm, nhng anh ht sc cn trng nghin cu tnh hnh cng vic, tnh
hnh nhm v khch hng trc khi a ra nhng xut hoc nhng ch th thay i.

Ni ngn gn, Dave lm ch cm xc tt; chng khng h chi phi anh. Ti tng chng kin
cnh anh chp nhn nhng tin tc kh khn trong kinh doanh ch vi mt ci chau my,
ngay sau anh nhanh chng vt qua v cng i nhm ca mnh tm ra gii php ci
thin tnh th.

Maria M., Gim c Nhn s

im t nhn thc = 90

ng s ni g v c:
Trong tt c nhng tnh hung m ti bit th d xu hay tt, Maria lun gi c bnh
tnh, nh nhng v t ch thm ch c trong nhng lc ti bit rng c ang chn nn hoc
gin d gh lm. Maria lun sng tht vi nhng g c cm nhn m khng chng bin
i mnh. Khi i mt vi nhng tnh hung kh khn, c bit cch lm th no va kin
quyt nhng vn rt t tn.

Ch y lc no cng ci m v ng tin cy, v iu tht s ngha i vi tt c nhng


ai m ch y tng tc. Ti ngh Maria khng nn thay i: tuy vy, ch y c th cng rn
hn mt cht trong mt s tnh hung. Ch y bit iu ny v lun lu trnh khng
cho tnh cm c nhn xen vo cng vic.

Trong nhng tnh hung kh khn i vi cc nhn vin, Maria lun ch n ging iu
ca mnh v thng c gng gi cho cuc tr chuyn trong tm kim sot. Mi ngi trong
cng ty u tin tng ch y.

BIU HIN CA THIU KH NNG T NHN THC


Tina J., Gim c Tip th

im t nhn thc = 69

ng s ni g v c:
Thnh thong, s cng thng v v khn trng ca Tina ly sang ngi khc. S tt hn
nhiu nu Tina hiu c rng chnh cch x s ca ch y c tc ng xu n cng vic
ca ngi khc v khin mi ngi cng thng. Thm ch, i khi ch y t v qu bo th
hoc qu hung hng, v th Tina nn c thc hn na v ging iu v ngn ng ca mnh,
vy s tt hn.

Khi mi vic sun s vi Tina, tr tu cm xc ca c y mnh m hn. C y cn hc cch


hiu v bn thn v nhn ra nhng tc nhn kch thch c th phn ng hiu qu hn khi
b kch.

C y cn bit mi ngi nhn mnh nh th no. C nhng lc c y qu sch nhiu,


nhng ti khng tin l c y c tnh nh vy.

Giles B., Gim c Kinh doanh

im t nhn thc = 67

ng s ni g v anh:
Giles qu b hp trong th gii nh ca ring mnh. Anh y tht ra cng c quan tm n
ng nghip, nhng dng nh khng bit u l gii hn. Tnh anh y c th ln t ngi
khc, nhng anh y khng bit lc no ngi khc cm thy bc mnh, chn nn hay b anh
ta n p.

Mi khi lm vic vi khch hng, anh y ni rt hay v sn phm v dch v m cng ty


chng ti mang li. Nhng trong nhm lm d n, i khi anh y qu tp trung vo kt qu
m qun i qu trnh. Nu mt lc no anh y n nh cm xc, v th xem xt nhng
phng n khc nhau nhm t c kt qu mong mun, mi th c l s sun s hn.

Giles rt am m nhng g anh lm. Nhng i khi nim am m y gy tr ngi. Anh y


khng nhn ra ti ang bn lo vic ca mnh th l nhy b vo v bt chuyn. Khi anh y
phn khch th bn ng mong chen vo c mt li. Anh y khng c tnh; ch l anh y
qu phn khch vi nhng vic mnh lm m thi.

LM CH BN THN
Lm ch bn thn l khi bn quyt nh hnh ng hoc khng hnh ng. N ph thuc
vo s t nhn thc ca bn v l yu t th hai trong nng lc c nhn. Lm ch bn thn
l kh nng vn dng nhn thc v cm xc ca chnh bn lun linh hot v hnh ng
ng n. N cn c ngha l kh nng kim sot c nhng phn ng cm tnh ca bn
trc nhng trng hp v con ngi c th. Mt s cm xc gy ra ni s hi khin bn t
lit v m m n mc khng bit lm g cho phi gi s bn c th lm c mt iu g
. Trong nhng trng hp nh vy, k nng lm ch bn thn th hin qua kh nng
chp nhn cm gic m h, trong lc tm hiu cm xc v nhng phng n hnh ng ca
mnh. Mt khi bn hiu v to dng cm gic thoi mi vi nhng cm xc ca mnh, bn s
t bit hnh ng no l ph hp nht.

TM GC SANG MT BN NHNG NHU CU TC THI THEO UI MC TIU LN


LAO V QUAN TRNG HN S MANG LI KT QU NG K.

Lm ch bn thn khng n thun l chng li cm xc bc pht v c x kh hiu.


Thch thc ln nht m ngi ta phi i mt l lm ch khuynh hng ca mnh qua thi
gian v p dng nhng k nng ny vo nhng tnh hung khc nhau. Nhng c hi lm ch
bn thn r rng v ngn ngi (v d, Ti bc con ch ng ght ny qu i mt!) l nhng
lc d dng nht bn nhn ra v lm ch cm xc. Tm gc sang mt bn nhng nhu cu
tc thi theo ui mc tiu ln lao v quan trng hn s mang li kt qu ng k. Vic
nhn ra nhng mc tiu thng gp tr ngi, c ngha l lng quyt tm lm ch bn
thn ca bn s b th thch nhiu ln. Nhng ngi lm ch bn thn gii nht l nhng
ngi c th nhn thu o mi chuyn m khng cn phi qu trn p n. Thnh cng ch
n vi nhng ai c th tm gc nhu cu ca mnh sang mt bn v khng ngng kim sot
khuynh hng t nhin.

BIU HIN CA LM CH BN THN


Lane L., Qun l trung tm chm sc sc khe

im lm ch bn thn = 93
ng s ni g v c:
Lane l v d in hnh cho lng kin nhn v s thu hiu trong nhng cuc hp ny la
v nhy cm. Trong khi nhng ngi chung quanh c th hon ton b li ko vo nhng
cuc tranh lun gay gt, th Lane vn bnh thn lng nghe mt cch ch ng v p li y
v hiu bit v khn kho.

Ti tn mt chng kin vic c x l kho lo nh th no trong nhng tnh hung kh


khn (v d nh chm dt hp ng lao ng vi mt nhn vin). Lane l ngi nhy cm,
tuy vy c rt trc tnh v lun i thng vo vn . C kin nhn lng nghe v t ra tiu
chun cao trong cch hnh x.

Lane l ngi rt tuyt vi trong giao tip. C giao tip rt tt v suy ngh c lp. Phn
ng ca c trong nhng lc khng hong tht xut sc. Kh nng phn bit r cm xc v l
tr khin c tr thnh mt nh qun l tt v kho lo. Ti ch c g c thm nhiu ngi
ging c y.

Yeshe M., lp trnh vin my tnh

im lm ch bn thn = 91

ng s ni g v anh:
Yeshe x tr cc tnh hung cng thng, xung t rt tt. Bt k Gim c D n thc p
n mc no, anh vn khng bao gi mt i v im tnh! iu ny khin anh rt c lng
Gim c D n. Anh cn c th lm vic c c vi nhng ngi c phong cch lm vic
anh vn khng a. Ti bit, lm vic vi nhng ngi nh vy sm mun g bn cng nn,
nhng Yeshe khng bao gi mt kin nhn.

Ti tng chng kin Yeshe ri vo tnh th nn lng v cng, cng vic ca anh khng th
hon tt ch v ngi khc khng lm trn phn s ca h. Nhng anh x l mt cch lch
s v chuyn nghip. Mc d ang rt kh chu nhng anh vn kin nhn gii thch li quy
trnh mt ln na nhm tm c gii php ti u.
Ti cha bao gi nghe thy Yeshe ni xu bt k ai bt ng kin vi anh. Chuyn ni xu
ngi khc sau lng din ra hng ngy, nhng anh khng bao gi b thi xu cm d, k
c khi anh rt bc xc.

BIU HIN CA THIU KH NNG LM CH BN THN


Jason L., chuyn gia t vn cng ngh thng tin

im lm ch bn thn = 59

ng s ni g v anh:
Trong nhng tnh hung cng thng hoc khi c vn xy ra, Jason thng phn ng qu
nng vi, qu gay gt hoc khng ng ch. Gi nh Jason dnh thi gian bnh tm v
chm li mt cht trc khi phn ng. Anh y qu cm tnh. Ti chng kin cc ng
nghip ca anh c x y hoi nghi bi ci cch anh giao tip vi h. Jason l ngi tt
nhng c th tr nn ht hong khi b cng thng. Phn ng ca anh khin nhng ng s
phin lng.

Jason cn ch hn v nhng li ni bc pht, v phi bit nhng chuyn nh vy nh


hng nh th no i vi khch hng ln ng nghip. Anh y khng phi l ngi xu
tnh; anh cng rt quan tm n ngi khc nhng vn c nhng cu ni l li anh phi
suy ngh thu o trc khi cho cm xc bc pht. Khi anh y cng thng, vn ny
cng xy ra thng xuyn hn Nh ngi ta thng ni, ng gin mt khn.

Jason cho cm xc iu khin hnh vi ca anh. i khi anh y hnh ng v pht ngn
qu vi vng. Gi nh anh y kin nhn mt cht xem s th ra sao ri hng phn ng.
Rt nhiu ln mi vic t nhin n tha hoc khng qu khn cp nh anh y tng, nhng
cha g th anh y khin mi th ri tung ln bi hng lot cu ni.

Mei S., Gim c Bn hng Khu vc

im lm ch bn thn = 61
ng s ni g v c:
Mei khng cn phi bc tuch n th. Nhn vin ca c khng cn phi bit n tn chn
t k tc v nhng kh khn trong cng ty. Nu c chuyn g khin c lo ngh, c cn hc
cch gi iu trong lng. Khi c y khng vui, c khin c nhm ru r theo. Mei c xu
hng bc l s cng thng trong mt s tnh hung nht nh, v bi c l lnh o, nn
iu gy tc ng tiu cc ln nhm ca c, n gy ra s cng thng v cm xc tiu cc
hn l gii ta.

Mei c v kh lng m ming chc mng ng nghip khi h hon thnh cng vic, ging
nh c y ganh t. C nh ti ang ganh ua vi c y ch khng phi c y mong ti thnh
cng. Ti ngh Mei l mt chuyn gia bn hng tuyt vi v c y i x vi khch hng rt
tt. Ti mong c y cng i x vi nhn vin ca mnh nh th.

Mei cn tr nn ch ng thay v ch bit phn ng li. Trong nhng thi im khng


hong, c khng nn l ra cho mi ngi thy c cng thng nh th no. C y c chm
chm vo thnh tch c nhn, th nn ti ngh c y ngh cho bn thn mnh qu nhiu. C
y phi m nhn mt khi lng ln cng vic khi iu hnh i West Coast, nhng c y
cn kim ch cm xc ca mnh khi ngi khc nu ra nhng vn ca h trong cc bui
hp.

NHN THC X HI

L yu t u tin trong nng lc x hi, nhn thc x hi l k nng nn tng. Nhn thc
x hi l kh nng nhn bit chnh xc nhng cm xc ca ngi khc v thu hiu iu g
ang xy ra vi h. Thng thng iu ny ng ngha vi vic bn hiu nhng g ngi
khc suy ngh v cm nhn mc d bn khng ng cm. Chng ta rt d mc kt trong cm
gic ca mnh m qun khng cn nhc n quan im ca ngi khc. Nhn thc x hi
bo m bn lun tp trung v thu thp c nhng thng tin quan trng.

Lng nghe v quan st l hai yu t quan trng nht ca nhn thc x hi. lng nghe
tt v quan st nhng g ang din ra xung quanh, chng ta phi ngng lm nhng vic
mnh hay lm. Chng ta phi ngng ni, ngng nhng mu c thoi lin min trong u,
ngng suy on v nhng g ngi ta sp ni, v thi khng toan tnh mnh s ni g tip
theo. Cn phi thc hnh tht s quan st ngi khc khi bn tng tc vi h v hiu
ng nhng g h suy ngh v cm nhn. Nhiu lc bn c cm tng mnh l mt nh nhn
loi hc. Cc nh nhn loi hc c i quan st ngi khc trong trng thi t nhin m
khng cho bt k suy ngh hay cm xc ca mnh xen vo qu trnh quan st y. chnh
l nhn thc x hi dng thun ty nht. im khc bit y l bn khng ng cch xa
hng trm mt quan st mi th din ra qua ng nhm m c c nhn thc x hi, bn
phi xc nh c v thu hiu cm xc ca ngi khc vi vai tr l ngi trong cuc
ngi gp phn vo tnh hung , mt i tng tng tc nhng vn nhn thc mt cch
r rng.

BIU HIN CA NHN THC X HI


Alfonso J., Gim c Bn hng Dc phm

im nhn thc x hi = 96

ng s ni g v anh:
Alfonso tht s l mt ti nng him c, anh c th c cm xc ca ngi khc rt tt. Anh
thch ng vi nhng hon cnh khc nhau v tm cch xy dng mi quan h tt vi hu ht
mi ngi. iu th hin r nht trong cc ba n ti, hp hnh v nhng chuyn cng
tc vi cc i din nh phn phi.

Alfonso gii quyt rt tt cc vn lin quan n cc i din nh phn phi khi h c rc


ri vi cc b phn khc trong cng ty chng ti. Anh y bao gi cng quan tm n cc i
din v c kh nng t mnh vo hon cnh ca h v t hi c g khng n trong chuyn
ny. V th, h tr nn rt trung thnh vi Alfonso.

Alfonso nhn din cm xc cc k chnh xc khi ngi lm vic vi cc i din bn hng v


s liu kinh doanh cui thng, cui nm, v anh lm vic gii hn ai ht. Anh rt gii
trong vic xy dng cc mi quan h vi nhng bc s phu thut qua cc ba tic ti, bi
anh bit cch li cuc ni chuyn theo mnh m khng khin cc v khch cm thy mnh
b dt mi.

Maya S., Chuyn vin Pht trin T chc

im nhn thc x hi = 92

ng s ni g v c:
Maya c kh nng phi thng trong vic nhn bit v x l cc vn ni cm m ai cng
c tnh lng trnh. C rt cm thng vi cm xc ca ngi khc khi truyn t nhng tin
tc khng vui. C suy ngm xem ngi khc ang cm thy th no v thay i cch giao
tip ca mnh tm ra gii php. C tm hiu tm t c nhn ca tng ngi, nh vy c
hiu quan im ca h v lm vic vi h rt sun s.

Maya rt tuyt trong nhng bui hp lnh o, c trn trng lng nghe cc ng s sau
mi a ra kin. C tht s quan tm n vic thng cm vi ngi khc v ng gp cho
h nhng kin su sc c gi tr da trn nhng iu h ni hoc vic h lm. C l ngi
rt gii xy dng i nhm v c cng l ngi cng c s gn kt ca ton i.

Maya l ngi ch ng lng nghe hiu qu nht m ti tng gp. C rt thnh tho trong
vic tm hiu hon cnh trc khi a ra kin ca mnh nhm mc ch m bo s hiu
bit thu o. C khng nh quyn hn ca mnh nhng vn rt tn trng ngi khc.
Maya bit cch ng vin v truyn cm hng cho mi ngi. C c th nng tinh thn
mi ngi v khin h cm thy d chu hn.

BIU HIN CA THIU NHN THC X HI


Craig C., lut s

im nhn thc x hi = 55

ng s ni g v anh:
Craig cn lm cho ngi ta cm thy d chu khi xut kin, ngay c khi anh c nhng
tng hay hn. Anh cng cn t ra kin nhn hn v phi chp nhn rng nhng k hoch
ca ngi khc hiu qu khng km g ca anh, mc d chng khng ging nhau. Ti thy
anh y nn tm hiu xem ngi khc ang ngh g v cm thy ra sao, ng thi anh nn
xem xt hon cnh trc khi a ra kin ca mnh hoc xut gii php.

Craig cn hc cch lng nghe nhiu hn. Anh nn ch tm n nhng g ngi ta ni thay
v mi ngh ngi v nhng iu anh mun ni. Ngn ng c th t co rng anh chng bun
nghe, khin mi ngi chng ai mun ni na. Ti cng c g anh y din t kin ngi
khc chnh xc hn.

Craig khng phi l ngi ha nhp vi x hi. Anh y qu tp trung vo cng vic v i
khi anh y dng nh chng quan tm g n nhng chuyn xy ra vi ngi khc. Khi anh
c mt kin mi (hoc tng ly t cng ty c ca anh), anh gp kh khn trong vic
gii thch nhng tng y cho cc ng nghip h chp nhn chng. Craig cn hc cch
lng nghe ngi khc bng i tai v c tri tim. Craig c v nh qu gi vng lp trng v
iu ny khin anh kh lng chp nhn quan im ca ngi khc hay chp nhn s ng
gp kin ca h trong quyt nh ca mnh.

Rachel M., qun l d n

im nhn thc x hi = 62

ng s ni g v c:
Trong cc bui hp, Rachel khng c kh nng cm nhn c nhng kin ngoi chuyn
mn. Tm trng v cch xut tng ca c rt ri rm. Rachel cn hc cch hiu kha
cnh phi chuyn mn, nhn vn ca cc bui hp v tr thnh ngi lng nghe cm xc ca
ngi khc.

Rachel thng vch l tm su nn khng nhn ra tng th vn . iu ny khin chng


ti, nhng ngi quanh c, nn lng gh gm. c im ca c l khng bn tm n
phn ng ca chng ti. C y nn hi mt vng nhng ngi tham gia hp hnh xem h c
kin g khng, trc khi mi ngi tr nn lng tng vi nhng chi tit trong d n ca
c. Tt hn c, c nn bt u bng vic ni khi qut ch ch ng bt mi ngi ngay
t u i vo tiu tit.

Rachel i khi b nhng suy ngh c nhn v nhng cuc trao i tay i cun ht n mc
c khng tht s lng nghe nhng cuc ni chuyn thng thn hay ngm ngm ang din ra
xung quanh. iu khin c lm vic km hiu qu bi c khng tch cc tham gia bn
lun v nh mt c hi tc ng n hng i ca cuc hp. Rachel phi hc cch xem xt
cc vn hoc quan im ngi khc, c cn bit cch gy nh hng, hoc ch t, cng
a ra nhn xt thng thn v cc quan im . iu ny cn gip c bit cch ni chuyn
ngn gn v c trng tm nht. Ngi ta c th mt hng hoc bi ri bi nhng li gii
thch vng vo, hoc h chng hiu c mun ni ci g.

LM CH MI QUAN H

Mc d lm ch mi quan h l yu t th hai trong nng lc x hi, nhng k nng ny


thng gy nh hng n kh nng ca bn v ba k nng tr tu cm xc u tin: t
nhn thc, lm ch bn thn v nhn thc x hi. Lm ch mi quan h chnh l kh nng
nhn thc v cm xc ca mnh v ca ngi khc, nhm kim sot cc mi tng tc mt
cch hiu qu. iu ny m bo s r rng trong giao tip v gii quyt mu thun hiu
qu. Lm ch mi quan h cn l s gn b m bn to dng vi nhng ngi khc qua thi
gian. Nhng ngi kim sot tt cc mi quan h s thy vic kt giao vi nhiu dng ngi
rt c li, cho d khng phi ai h cng qu mn. Nhng mi quan h bn cht l iu m
chng ta ai cng c gng tm kim v vun p. l kt qu ca vic bn hiu ngi khc
nh th no, i x vi h ra sao v nhng g bn c vi nhau.

Mi quan h gia bn vi nhng ngi chung quanh cng lng lo bao nhiu, h cng
kh hiu bn by nhiu. Nu bn mun ngi khc lng nghe mnh, bn phi thc tp k
nng lm ch mi quan h v tm kim li ch t tt c cc mi quan h, c bit l nhng
mi quan h kh khn. im khc nhau gia s tng tc v mi quan h nm tnh
thng xuyn. Mi quan h chnh l sn phm ca cht lng, s su sc v thi gian bn
dnh ra tng tc vi ngi khc.
Lm ch mi quan h t ra thch thc ln nht i vi hu ht mi ngi trong nhng
giai on cng thng. Nu bn bit rng hn 70% nhng ngi tham gia kho st ca chng
ti cho bit h cm thy kh khn khi i mt vi khng hong, th bn s hiu v sao lm
ch mi quan h li th thch n th. Nhng tnh hung thch thc v cng thng nht m
ngi ta i mt l trong cng vic. Mu thun ni cng s c khuynh bc pht khi ngi ta
trnh n cc vn mt cch th ng, bi h thiu k nng cn thit khi gi mt cuc
ni chuyn thng thn nhng mang tnh xy dng. Mu thun trong cng vic s bng n
khi ngi ta khng kim sot c cn gin hoc ni tht vng ca mnh v chn cch li ra
trt ln u ngi khc. Lm ch mi quan h mang n cho bn nhng k nng cn thit
trnh c c hai vin cnh ni trn v s tng tc gia bn vi nhng ngi khc
mang li kt qu tt nht.

BIU HIN CA VIC LM CH MI QUAN H TT


Gail C., Gim c Ti chnh

im lm ch mi quan h = 95

ng s ni g v c:
Gail c mt kh nng thin bm trong vic c hiu cm xc ngi khc, v c dng nhng
g mnh hc c lp nn mt din n ng tin cy v hp dn phc v cho vic trao i
kin. Cnh ca phng lm vic ca Gail cha bao gi ng li mi khi ti cn gip , c
lun tm cch duy tr phong thi chuyn nghip v ha nh, ngay c khi cng vic ca c
ang ngp u. Mi ngi u cm thy c th tin tng Gail v nhng iu ring t h ni
vi c lun c tn trng v gi kn.

Gail rt nhy cm v c lun mun ci thin tnh hnh. Khi ai c chuyn lo lng, c s hi
han sau a ra li khuyn v s gip c th cho ngi y, m bo h cm thy
tt hn 100%. Khi Gail phn hi, c y khin bn cm thy mnh tht thng minh v t tin,
k c khi bn phm sai lm. C y gip nhn vin ca mnh tin b v pht trin, v c y
l tm gng sng trong vic i i vi mi ngi mt cch quyt on v thng thn.
C trong nhng bui ni chuyn gay go, Gail vn quan tm n vic duy tr mi quan h tt
p, thoi mi gia cc bn lin quan. Gail lun tm hiu thch ca ngi khc v gi
chuyn v ch khi c dp gp g, mc d ch khng phi l s thch ca c. Gail
bit cch kim sot cm xc ca mnh rt tt v mi khi ni chuyn vi bn, dng nh c
cng cm nhn c nhng g bn cm nhn, iu ny khin bn cm thy c y thn thit
v hiu mnh.

Allister B., Bc s ni khoa

im lm ch mi quan h = 93

ng s ni g v ng:
Allister l ngi bit lng nghe mt cch nhn ni, y cm thng, l l do ti sao cc
bnh nhn u yu qu ng. ng lun trnh a ra phn xt nu vn cn c nghi vn. ng
cng i x y nh vy vi cc y t v cc k thut vin. Ti tng thy Allister ri vo nhng
tnh hung khi gia nh bnh nhn t cu hi lm kh d, nhng ng vn gi c bnh
tnh v tr li ch khng lng trnh ngi nh bnh nhn. ng chm ch lng nghe iu
ngi khc ni v khng bao gi th hin v bc bi hay phin h. ng lm ng thm
quyn nhng vn t tn.

K nng giao tip ca Allister tht ng cp. Trong nhng tnh hung ti c chng kin,
khi khng hi lng vi mt kt qu no , ng lun th hin v th ca mnh qua nhng suy
ngh su sc v mong i ca mnh ch khng h ni gin hay bc pht cm xc. Ti ngh
ng thng thn nhng khng i u hoc ra v mt t ch. ng nhanh chng khen ngi n
lc v thnh cng ca nhn vin khi h xng ng. ng cng rt gii trong vic nhn ra ton
cnh vn sau a ra li khuyn y cm thng v thc t.

Ti cha bao gi thy Allister cm nhn v bt c iu g di 110%. ng bit khi no nn


cp vn mt cch thn trng v bit khi no nn khen ngi v ng vin. Allister rt
hiu ng nghip ca mnh, iu cho php ng x l cc mu thun mt cch bnh tnh
v theo hng tch cc. ng c mi ngi tn trng v lun xem xt phn hi t nhiu
pha trc khi a ra kt lun. ng lun c gng giao tip vi ngi khc mt cch tt nht,
ngay c trong bu khng kh chng i, ln xn hay y mu thun. Kh nng cm thng vi
ngi khc ng tht s ng kinh ngc v iu to nn nhng mi quan h bn cht,
tch cc.

BIU HIN CA LM CH MI QUAN H YU KM


Dave M., Gim c Kinh doanh

im lm ch mi quan h = 66

ng s ni g v anh:
Nu Dave khng gp g ai trc tip, anh xem mi quan h y khng ng pht trin.
Ti c sao anh y bit dnh thi gian v cng sc cn thit ci thin khon ny. Khi
Dave cm thy mt ng nghip no khng phi ng minh m ch l k khng ng tin,
anh s cng khai kin ca mnh v ngi ny. Khi n lan n tai i tng b ch trch, mi
quan h s ngy mt hao mn. Dave tr nn kh hn khi anh hiu tng tn v mt
ngi no , v tin rng h khng phi l mi e da i vi anh, nhng anh phi khc
phc nhc im ny nu mun vn ln nhng nc thang cao hn.

Dave thng qu nhit thnh khi lm quen vi ngi l v c th l mt c tnh tt,


nhng mt s ngi khng p li lng nhit tnh ca anh, v h t ra d dt vi anh. H
cm thy kh khn khi kt ni vi anh. Ti mong Dave tm cch gn kt i ng nhn vin
ca mnh nhiu hn v xa i cm gic anh ra quyt nh da trn kin ca c nhn anh
hoc v thnh kin. Mi ngi thng cm thy nh th kin chuyn mn ca h b xem
nh, mc d kin da trn c s r rng.

Dave thng phn ng vi ngi khc hn l a ra kin hi p cho h. C chnh kin


th tt, nhng bc b ht kin ngi khc th khng tt cht no. Anh y cng cn iu
chnh phong cch giao tip ca mnh cho ph hp vi ngi i din. Cch tip cn ca anh
y hnh nh qu bc tuch, n c th khin ngi i din kh x.

Natalie T., Gim st Bn hng

im lm ch mi quan h = 69
ng s ni g v c:
Natalie thng nh gi thp quan im hoc kinh nghim ca ngi khc. C bin minh
cho nhng tnh hung xu bng cch cho rng n cn c th t hn th, ch l bn khng
hiu hoc bn khng nn bn khon v n na. i lc c th l v thiu cm thng, nht l
i vi nhn vin cp di. Ti mun c chn thnh hn trong vic giao tip vi h, v th
hin s cm kch i vi ngi khc.

Natalie cn dp b ci thi bi lng tm vt trong mi chuyn. iu tht mt mi v


khin ngi ta nht ch. C y cn hc cch cng nhn thnh qu ca ngi khc. l du
hiu chng t Natalie khc nghit, kh lm vic chung v kh gn. C y c th gt hi c
thnh qu nhng ngi khc phi tr gi.

Ti mun Natalie ng a ra nhng li ch trch hay ph bnh tiu cc dnh cho i ng


nhn vin ca c, hoc cho ngi khc, khi nhng li ni chng mang li ch li g. Gip
ngi khc nhn ra nhng g nn lm khc i s gip h pht trin, nhng kiu phn hi
y tiu cc ca c xut pht t vic c xem thng ngi khc. Ngi ta khng cn xem
trng kin ca c na v i khi h cho rng l cch c th hin quyn lc.
CHNG 4

PHNG PHP T NHN THC


Ni mt cch n gin, t nhn thc l hiu mnh tht s l ngi nh th no. Ban u,
t nhn thc c v nh mt khi nim m h. Chng bit ch n l u v cng chng c
ai s gn hun chng ln ngc bn v tuyn b bn hiu r mnh. Ngoi ra, t nhn
thc khng dng li vic bn bit mnh thch n cam hn n to, hoc ni vi bn b rng
bn l ngi lm vic ban ngy ch khng phi c m. N su sc hn nhiu. Tm hiu
chnh mnh t ni tm hng ra bn ngoi l mt hnh trnh khng ngh, ging nh bn bc
tng lp v c hnh v ngy mt thoi mi hn vi nhng g nm chnh gia bn cht tht
trong ta.

Nhng phn ng cm tnh c sn trong tim thc ca bn i vi s vic xy ra thng


xut hin trc khi bn kp thc. Bi bn khng th cn bng cm xc th nn lm ch
bn thn v lm ch mi quan h c ngha l: u tin, bn phi nhn thc c mi dng
cm xc ca mnh, tch cc ln tiu cc.

Nu bn khng dnh thi gian nhn bit v hiu r cm xc ca mnh, mt lc no


chng s tri dy mt cch kh hiu, ngay lc bn t ng nht hoc khng mun cht no.
l cch cm xc c lm cho bn phi ch n mt iu g quan trng. Chng s c
eo bm, c th li hu qu, cho n khi bn ch .

i lc bn s khng thoi mi khi i din s tht mnh l ai. Lm quen vi cm xc


cng nh khuynh hng ca mnh buc bn phi thnh tht v dng cm. Hy kin nhn v
ngi khen bn thn mnh v c ng lc tin v pha trc, d ch l mt bc nh. Khi
bn bt u nhn ra nhng iu trc y mnh khng h bit (nhng iu khng phi lc
no bn cng thch), tc l bn ang tin b.

Phn cn li trong chng ny nu ra 15 phng php cn bn c thit k gip bn


ti a ha k nng t nhn thc nhm mang n nhng thay i tch cc trong cuc i
bn. Nhng phng php ny u d hiu v hm cha nhiu ngha cng cc v d i km,
gip cho kh nng t nhn thc ca bn pht trin.

CC PHNG PHP NNG CAO K NNG T NHN THC

1. Ngng nh gi cm xc ca mnh l tt hay xu.


2. Quan st hiu ng lan ta t cm xc ca bn.
3. i din vi nhng cm gic kh chu.
4. Cm nhn cm xc thng qua biu hin c th.
5. Nhn bit tc nhn khin bn nng gin.
6. Quan st bn thn nh chim ng rnh mi
7. Ghi chp li nhng cm xc ca mnh.
8. ng tm trng ti t nh la bn.
9. Cng ng vui qu ha r.
10. Dng li v t hi ti sao mnh lm nhng vic ny.
11. Xem xt li cc gi tr bn thn.
12. Nhn li chnh mnh.
13. Nhn din cm xc ca mnh qua sch v, phim nh v m nhc.
14. Tm kim thng tin phn hi.
15. Tm hiu bn thn trong nhng lc cng thng.

1. Ngng nh gi cm xc ca mnh l tt hay xu

V bn cht, cm xc c chia thnh hai loi: tt v xu. V d, a s mi ngi t ng


cho rng ti li l xu. Bn khng mun c cm gic ny thm ch bn s tranh u vi
bn thn v bn s lm bt c iu g dp b n. Tng t, chng ta c khuynh hng
cho nhng cm xc tt nh ni phn khch t tung t tc. Chng ta t nng mnh ln v
tn hng ngun sinh lc.
NGNG PHN XT S TO IU KIN CHO NHNG CM XC CA BN T DO TH
HIN V TRI QUA.

Mt tri ca vic dn nhn tt xu cho cm xc chnh l s phn xt y khin bn khng


tht s hiu nhng g mnh ang cm nhn. Khi bn cho php bn thn ngi nghin ngm
mt cm xc v tht s thc c iu , bn s hiu cm xc y bt ngun t u.
Ngng phn xt s to iu kin cho nhng cm xc ca bn t do th hin v tri qua. Nu
bn vn n o xem mnh nn hay khng nn cm thy g ch khin cm xc b dn nn mt
cch khin cng v cm xc tht s khng c th hin ng bn cht.

V th, ln sau khi bn cm thy mt cm xc no y bt u hnh thnh, hy ch n


n ngay lp tc. Trnh phn loi n thnh tt hay xu v t nhc nh mnh rng cm xc
xut hin nhm gip bn hiu mt iu quan trng no .

2. Quan st hiu ng lan ta t cm xc ca bn

Hy xem nhng g xy ra khi bn thy mt hn xung h nc. Hn nhanh chng


x toc mt nc to ra nhng gn sng lan ta ra nhiu hng. Vic bn by t cm xc
cng ging nh hn to nn hiu ng lan ta n nhng ngi xung quanh. V bi cm
xc l yu t chnh chi phi hnh vi ca bn nn vic hiu tc ng ca cm xc i vi
ngi khc l ht sc quan trng.

Gi s trng hp mt nh qun l mt bnh tnh v ln ting mng m mt nhn vin


trc mt cc thnh vin cn li ca nhm. Khi vic xy ra, nhng tng ch c nhn vin b
khin trch mi cm thy tn thng, nhng tht ra hiu ng lan ta ca cn thnh n y
tc ng n tt c nhng ngi chng kin. V khi ton nhm lc tc tr v gc lm vic
ca mnh, nhng thnh vin khc, d khng b cha mi di, u cm nhn c ni gin d
ca cp trn. H tip tc lm vic nhng bng d bn chn, t hi khi no n lt mnh.

Ngi sp tng cn gin ca mnh c tc ng tt cho hiu sut cng vic bi li ph


bnh nhm chnh n tc phong lm vic, nhng ni s ny ca cc nhn vin s khin
h tr nn e d. lm vic tt nht, cc thnh vin trong nhm cn phi chp nhn ri ro,
thc hin c nhng g h khng thch, thm ch c th phm li trong qu trnh thc hin.
Nhng v chng ai mun tr thnh mc tiu tip theo ca sp nn h chn cch an ton l
ch lm nhng g c ch o. Mt nm sau , khi v qun l y b cch chc v lnh o
mt i ng qu b ng, ng t hi nhm ca ng gp vn g.

Cm xc ca bn l th v kh li hi v nu bn tip tc cho rng tc ng ca chng l


tc thi v khng ng k th bn ch chu thit m thi. B quyt quan st hiu ng lan
ta cm xc ca bn l ch n tc ng ngay lp tc ca chng i vi ngi khc nh
th no, v da vo nhng thng tin ny xem cm xc c sc lan ta v ko di ra sao
sau khi bn th hin chng. hiu tng tn hiu ng lan ta cm xc, bn cn b thi
gian suy ngm v hnh ng ca mnh. Bn cng nn hi ngi khc xem cm xc ca bn
nh hng n h ra sao. Bn cng hiu r hiu ng lan ta cm xc bao nhiu, bn cng
vng vng hn trong vic chn loi cm xc mun lan ta by nhiu.

3. i din vi nhng cm gic kh chu

Chng ngi ln nht trong vic ci thin k nng t nhn thc chnh l khuynh hng
lng trnh cm gic kh chu khi hiu r mnh l ai. Nhng g bn khng ngh n thng
nm ngoi vng ph sng ca bn v mt l do: chng c th khin bn au n khi chng
th hin ra ngoi. Trnh n ni au ny s gy ra nhiu vn bi ch l gii php tnh
th. Bn s khng bao gi c kh nng lm ch bn thn mt cch hiu qu nu bn b qua
nhng iu cn thay i.

THAY V TRNH N CM XC, MC TIU CA BN PHI L CH NG TM N CM


XC Y, I MT VI N, V CUI CNG L VT QUA N.

Thay v trnh n cm xc, mc tiu ca bn phi l ch ng tm n cm xc y, i mt


vi n, v cui cng l vt qua n. iu ny ng vi c nhng cm gic lng l nh bun
chn, bi ri hoc d dt. Khi bn b qua hoc xem nh mt cm xc, th d n nh b v v
ngha n mc no chng na, bn vn mt i mt c hi thc hin mt iu g hiu qu
vi cm xc . Thm ch t hn, l i mt cm xc khng h khin n bin mt; bn ch
khin n xut hin vo lc bn khng ng nht m thi.
t c nhng kt qu nh trong cuc sng, tt c chng ta u cn khm ph thi
kiu cng ngo mn ca mnh nhng g ta cho rng chng ng hc v thng b qua v
khng xem trng. Nu mt ngi cho rng xin li ch dnh cho nhng k yu ui, ngi y
s khng bit khi no cn ni li xin li. Mt ngi khc ght cm gic bun chn, v th anh
ta thng tm cch gii khuy bng nhng hot ng v b v chng khi no c c cm
gic hi lng. C hai loi ngi ny u cn phi i mt vi nhng cm xc ng vai tr l
ng lc buc h thay i. Nu khng, h vn c i trn con ng thiu sc sng, khng
tha mn, v c i vo vt xe y mi.

Sau vi ln i mt vi nhng cm xc kh chu, bn s nhanh chng nhn ra rng chng


tht s khng qu t, chng khng hy hoi bn m cn mang v thnh qu. Mt iu ng
ngc nhin trong vic ci thin kh nng t nhn thc, l ch cn ngh v n thi
gip bn thay i, cho d thot u bn c khuynh hng tp trung vo nhng g bn lm
sai. ng qu bn tm v nhng sai lm trong cm xc na. Nhng sai lm gip bn
bit bn cn lm iu g khc i v khng ngng gip bn hiu v chnh mnh khi cuc sng
din ra.

4. Cm nhn cm xc thng qua biu hin c th

Khi bn tri qua mt cm xc no , nhng tn hiu in s lan truyn trong no v kch


thch phn ng ca c th. C ch ny biu hin nhiu dng khc nhau nh c d dy co
tht, nhp tim tng, th nhanh hn hoc kh ming. Bi tinh thn v c th gn kt vi nhau
rt cht ch, v th mt trong nhng cch hiu qu nht hiu cm xc ca bn khi n xy
ra l hc cch nhn bit nhng thay i trong c th tng ng vi cm xc .
hiu r hn v nhng tc ng ca cm xc i vi c th, ln sau khi bn c thi gian
mt mnh, hy th nhm mt li. Hy cm nhn tim bn p nhanh hay chm ra sao. Nh
ch nhp th. Hy xem cc c bp trn cnh tay, chn, c v lng bn ang cng cng hay
th lng. By gi, hy ngh v hai s kin trong i bn mt s kin vui, mt s kin bun
nhng s kin gy xc ng mnh. Hy ngh v mt trong hai s kin y tht chi tit,
lm dy ln cm xc. Ch nhng thay i trong c th tng ng vi cm xc .
Chng c khin hi th hoc nhp tim ca bn thay i khng? Cc c ca bn c gng ln
khng? Bn cm thy nng hn hay lnh hn? Lp li qu trnh ny vi s kin cn li v
ghi nhn nhng thay i v mt th cht ca cm xc t nhng kinh nghim tch cc v tiu
cc.

Nhm mt li v ngh v nhng s kin khuy ng cm xc l mt bi tp n gin


chun b cho nhng tnh hung c tht nhn ra nhng du hiu c th khi cm xc tri
dy. Ban u, ng suy ngh nhiu qu ch yu th lng u c cm nhn c th mnh.
Khi tin b hn, bn s thy mnh bt c mch cm xc thng qua biu hin c th trc
khi bn cm nhn c n.

5. Nhn bit tc nhn khin bn nng gin

Tt c chng ta u c nhng ngi n im kch, hay bn gi sao cng c v mt


khi b im huyt, chng ta ch mun ht ln v bc bi, kh chu. Gi s bn c mt c ng
nghip lc no trng cng nh sp ln sn din. C nng bc vo phng hp vi v ngoi
lng ly v chi li, c nng thu ht s ch ca tt c mi ngi trong phng v tr thnh
trung tm ca bui hp. Ging c c lanh lnh v kin ng gp ca c trong cuc hp
lun di l th, nh th c thch nghe mnh ni nht trn i.

Nu phong cch lm vic ca bn bnh thng nh bao ngi khc, th mt ngi nh


th tht s s khin bn rt kh chu. Trong khi bn n tham d bui hp vi nhiu
tng hay v sn sng ngi vo bn, i thng vo vn , th mt n hong sn khu nh
th ch khin bn i t ni tht vng ny n cn phn n khc. Ngay c khi bn khng
thuc loi ngi hay phun ra nhng li nhn xt cay c hoc n ming tr ming, th ngn
ng c th vn t co bn, hoc trong lc li xe v nh, lng bn vn cha ngui gin.

Nhn thc c ai thng khin bn tc gin v h lm c iu bng cch no l


rt cn thit trong vic pht trin kh nng kim sot tnh hung, gi gn tc phong v t
trn tnh. p dng phng php ny, bn khng th ngh v mi vic mt cch chung
chung. Bn cn khoanh vng nhng i tng v trng hp c th m bn bit l s kch
thch nhng cm xc trong lng bn. Nhng ngi n ca bn c th chu tc ng bi rt
nhiu dng ngi v trong nhiu tnh hung khc nhau. c th l mt dng ngi nht
nh (nh n hong sn khu), mt tnh hung c th (nh cm gic s hi hoc mt cnh
gic), trong iu kin mi trng c th (vn phng lm vic n o). Vic xc nh c ai
v tnh hung no khin bn ni khng s gip bn cm thy d chu hn mt cht, v chng
s khng n qu bt ng na.

Bn c th pht trin mnh k nng t nhn thc bng cch khm ph ngun cn ca
nhng ngi n cm xc y. l, ti sao nhng s vic v con ngi y li khin bn bc
bi n th, trong khi thiu g nhng tnh hung v i tng khc, phin h khng km, li
chng h khin bn bn tm? C th nhng c nng ng nh kia nhc bn nh li ngi
ch gi vn chim c cm tnh ca c nh khi bn cn b. Sut bao nm bn sng trong
ci bng ca ch y, v th vi lng s khng bao gi chuyn tng t xy ra. Gi y,
bn ngi cng bn sao ca ngi ch trong mi bui hp. Chng trch c ta lun chm
ngi cho cm xc bn bng n.

Hiu c ti sao ngi n cm xc ca bn li nh vy s m ra cho bn nhng cnh ca


gip bn lm ch tt hn nhng phn ng ca mnh i vi nhng tc nhn kch thch .
Mt khi bit r iu th nhim v by gi ca bn tr nn kh n gin tm ra
nhng tc nhn chm ngi cm xc ca bn v ghi li thnh mt danh sch. Nhn thc c
nhng g khin bn bc mnh s rt cn thit cho cc k nng lm ch bn thn v lm ch
mi quan h c trnh by phn sau ca quyn sch ny.

6. Quan st bn thn nh chim ng rnh mi

Chim ng c mt kh nng c bit hn hn cc loi khc l n c th bay cao hng trm


mt trn khng, nhn xung mt t v quan st mi vic din ra bn di. Nhng con vt
khc sinh sng trn mt t vi tm nhn hn hp, khng h bit con chim ng ang chao
ling trn cao, tin on nht c nht ng ca chng. Tr thnh chim ng chng phi tuyt
vi lm sao, khi t trn cao bn quan st c bn thn trong nhng tnh hung nan gii c
th nh gc bn? Hy ngh v tt c nhng g bn c th nhn thy v hiu c t trn
cao. S khch quan s gip bn thot khi s chi phi ca cm xc v bn s bit chnh xc
mnh cn lm g mang li kt qu tch cc hn.

D khng phi chim ng, bn vn c th hc cch thu hiu hnh vi ca chnh mnh mt
cch khch quan hn. Bn c th thc tp bng cch lu n nhng cm xc, suy ngh v
hnh vi ca mnh ngay khi s vic va manh nha. Quan trng nht, mc tiu ca bn l kim
ch bn thn, nm bt mi th ang din ra trc mt, cho u c c thi gian x l
nhng thng tin va tip nhn trc khi bn nh lm g .

Hy xem v d ny. Gi s bn c mt cu con trai tui choai choai, ti th su ny n i


chi v tr hn hai ting so vi gi quy nh. Bn ngi trong phng khch ti m, ch thng
b len ln m ca bc vo nh v tip tc a ra nhng l do hay ho bin minh cho vic
ti sao v tr v khng nghe in thoi. Cng ngm ngh v chuyn thng b xem thng
uy quyn ca bn cng nh ph hng gi ng qu bu ca bn bao nhiu, bn cng si mu
by nhiu. Ngay lc y, bn qun mt l do tht s khin bn kh chu nh th ny l
bn lo lng cho s an ton ca thng b. ng nhin l bn mun n tun th php tc
trong nh, nhng chnh ci ngh n ra ngoi l c vic g khng hay xy ra mi l iu
khin bn khng ng c.

quan st chnh mnh nh chim ng rnh mi trong tnh hung ny i hi bn phi


bit tn dng s bnh tnh trc khi cn gin p n. Bn bit rng trong cn thnh n, bn
s qut m ln v ph u tt c nhng li thanh minh yu t tht ra t ming thng b, v
bn cng bit rng, thng b s ngoan ngon tun theo quy nh ca bn hn nu bn ch
cho n thy v hiu ni lo lng ca bn. y chnh l lc bn tng tng xem s vic s
nh th no nu quan st t trn cao. Bn s nhn ra c nghin ngm nh th ch cng thi
bng ngn la gin d trong lng. Bn nh ra rng thng b vn l mt a con ngoan, v
ch do gn y n mi hnh ng nh mt a tr v thnh nin in hnh. Bn bit rng
cn gin ca bn chng lm thng b thay i c; lm nh th chng ch li g. Mi th
gi r rng hn, bn quyt nh s gii thch l do v sao thng b ng b pht v ti sao
bn li bun lng nh vy, thay v ni cn tam bnh. Ri khi con trai bn rn rn bc vo
nh, qu chic n trn bn trong bng ti, bn s vui v mnh c th nhn thy bc tranh
ton cnh ch khng ch nhng g ang din ra trc mt.

7. Ghi chp li nhng cm xc ca mnh

Thch thc ln nht trong vic pht trin k nng t nhn thc chnh l tnh khch quan.
Tht kh pht trin cch nh gi v cm xc v khuynh hng bn thn khi mi ngy
tri qua nh mt ngn ni mi bn chinh phc. Vi mt cun nht k, bn c th ghi
chp li nhng s vic kch thch cm xc mnh m trong bn v cch bn phn ng vi
n.

THCH THC LN NHT TRONG VIC PHT TRIN K NNG T NHN THC CHNH
L TNH KHCH QUAN.

Bn cn ghi chp li tt nhng g din ra ch lm v trong gia nh khng b st bt


c iu g. Ch trong mt thng, bn s bt u nhn ra nhng dng thc cm xc ca mnh
ng thi s hiu r hn v khuynh hng bn thn. Bn s bit r hn cm xc no khin
bn bun, iu g lm bn vui v chuyn g khin bn kh chu nht. c bit ch n
nhng i tng hoc tnh hung khin bn ni cn, hoc kch thch nhng cm xc mnh
m trong bn. Hy miu t nhng cm xc m bn tri qua hng ngy, v ng qun ghi li
biu hin c th tng ng vi nhng cm xc y.

Ngoi ra, gip bn hiu r mnh hn, vic ghi chp li nhng cm xc s gip bn d
nh cc khuynh hng ca mnh hn, v cun nht k s l ngun thng tin tham kho
tuyt vi trong vic nng cao kh nng t nhn thc.

8. ng tm trng ti t nh la bn

Tt c chng ta u khng ngng chng chi cm gic bun nn khi mi th dng nh


chng theo ta. Khi bn c cm gic , tm trng ti t nh m my en bao trm ln mi
suy ngh, cm xc v tri nghim ca bn. Mt vn nan gii lin quan n no b ca bn,
l khi bn ri vo tm trng xu, bn khng cn thy nhng mt tt p trong cuc sng
na. T nhin bn chn ght cng vic ca mnh, tht vng v gia nh v bn b, khng hi
lng vi nhng g mnh t c v nhng suy ngh lc quan ca bn v tng lai cng tan
bin. Tn y lng bn bit r mi chuyn khng t nh th, nhng u c bn khng chu
nghe li.

Mt phn ca t nhn thc l bit r nhng g mnh ang phi tri qua, du rng bn
khng th thay i c n. Hy tha nhn vi bn thn rng tm trng ti t ny ang bao
trm ln mi vic trc mt, v hy nhc nh bn thn rng tm trng ca mnh khng
phi lc no cng vy. Cm xc ca bn khng ngng thay i, v tm trng bun chn ri
s tri qua, nu bn tht s mun nh vy.

Khi bn ri vo tm trng xu th khng phi l lc thch hp a ra nhng quyt


nh quan trng. Bn phi lun thc v hiu tm trng ca mnh nu bn mun trnh
nhng hnh ng di dt vn s khin bn cng sa ly hn. Suy ngm v nhng bin c mi
xy ra do tm trng ti t mang li khng ch l chuyn nn lm m cn l mt hay
min l bn ng dm mnh trong tm trng qu lu bi l tt c nhng g bn cn
thot khi tnh trng .
9. Cng ng vui qu ha r

Tm trng xu v nhng cm xc tiu cc khng phi l yu t duy nht gy ra rc ri.


Mt tm trng tt cng c th nh la l tr khng thua g tm trng ti t. Khi cm thy
phn khch v tht s cao hng, bn cng d lm nhng chuyn s khin bn hi tic v sau.

Hy xem xt tnh hung quen thuc sau: ca hng bn hay mua sm ang t chc mt
t i h gi duy nht trong nm, c mn gim n 75%. Th l bn lao ngay n ca hng
vo ngy gim gi c bit v ra v vi tt c nhng mn hng bn tng ao c nhng cha
mua c (hay t ra l khng th mua tt c mt lc). Cm gic phn khch v nim vui mua
sm y vn m trong lng bn c tun khi bn khoe nhng mn sm c vi gia nh,
bn b v khin h ho hng theo vi mn hi bn v c. Khi giy bo thanh ton th tn
dng n tay bn vo cui thng, li l chuyn khc.

Mua sm v ti v khng phi l sai lm duy nht bn c th mc phi khi ang qu phn
khch. Nim hng khi v nng lng bn tn hng trong tm trng vui v khin mi th
u mu hng. Tm trng ny rt d khin bn c xu hng a ra nhng quyt nh bc
ng bt chp hu qu tim n c th xy ra. Hy tnh to vi tm trng cao hng v nhng
quyt nh ng ngn m tm trng ny mang li, v bn s tn hng nim vui m khng
phi hi tic.

10. Dng li v t hi ti sao mnh lm nhng vic ny

Cc cm xc n khi chng phi n, ch khng n vo lc m bn bo chng n. Kh


nng t nhn thc ca bn s tng nhanh chng khi bn bt u tm hiu ngun cn ca
nhng cm xc trong bn. Hy tp thi quen dng li, v t hi ti sao nhng cm xc k l
ny li tri dy mnh m n vy, v iu g khin mnh hnh ng bt thng nh th.
Cm xc ng vai tr rt quan trng chng khin bn lm nhiu vic m bn khng th
hiu ni ti sao nu khng dnh thi gian tm hiu.

Thng th vic ny khng kh, nhng nu bn b mc n th khi ngy thng tri qua,
bn khng c nhiu thi gian suy ngm ti sao mnh li lm nhng vic . Ch cn luyn
tp mt cht, bn c th theo du cm xc bit c ngun cn ca chng v mc ch
ca chng l g. iu ng ngc nhin v phng php ny l ch cn bn ch n nhng
cm xc ca mnh v t ra nhng cu hi ph hp cng gip bn tin b. Bn c nh
ln u tin mnh phn ng nh th l khi no v vi ai hay khng? Ln v ln ny c g
tng ng? C phi bt c ai cng c th khi dy phn ng trong bn hay ch nhng
ngi nht nh no m thi? Bn cng hiu r l do ti sao bn lm nhng vic ang
lm, bn cng sn sng ngn khng cho cm xc ln lt.

11. Xem xt li cc gi tr bn thn

Cuc sng nh chng a quay khng ngng trn u bn. Bn phi vt ln vi nhng d
n cng ty, hp hnh lin min, ha n cha thanh ton, nhng vic linh tinh, email, in
thoi, tin nhn, vic nh, cm nc, thi gian dnh cho gia nh v b bn v cn nhiu
nhiu na. Chng buc bn phi tp trung v chm ch ht mc gi sao cho m a y
khng ri xung t b nt.

Duy tr trng thi thng bng ny khin bn quan tm n nhng vic hng ngoi thay
v hng ni vo bn thn. Khi bn quay mng mng vi danh sch nhng vic cn lm
mi ngy, bn rt d mt thc iu g tht s quan trng i vi mnh l nhng gi
tr ct li v nim tin. Trc khi kp nhn ra, bn thy mnh ni v lm nhng vic m trong
thm tm, bn khng mun v khng tin nh vy. c th l vic bn ln ting qut tho
mt ng nghip phm li, trong khi bnh thng bn thy kiu hnh x khng th chp
nhn c. Nu vic mng nhic ng nghip i ngc li nim tin trong cuc sng m bn
theo ui, th vic bt gp mnh (hoc b bt gp) ang lm vic s khin bn cm thy
khng thoi mi hoc thm ch bt mn.
B quyt y l dnh thi gian xem xt li bn thn v vit ra nhng nim tin cng nh
gi tr ct li m bn xem trng. Hy t hi mnh mun sng theo gi tr no? Hy ly mt t
giy, chia lm hai ct. Ct bn tri bn lit k nhng gi tr v nim tin ct li ca mnh, ct
bn phi dnh ghi tt c nhng g bn ni hoc lm gn y m bn khng cm thy
t ho. Cch bn th hin c i i vi nhng gi tr bn t ra hay khng? Nu khng, hy
cn nhc nhng cch ni hoc lm khc bn cm thy t ho v bn thn, hoc ch t
cng cm thy d chu hn.

Lp li bi tp ny mi ngy hoc mi thng s c tc dng thc y ln lao kh nng t


nhn thc ca bn. Chng bao lu bn s thy mnh nh v danh sch trn trc khi hnh
ng, v iu ny s to nn tng cho nhng la chn ng n ca bn.

12. Nhn li chnh mnh

Nhn chung, t nhn thc l mt qu trnh ni ti, nhng trong mt vi trng hp cc


yu t bn ngoi s gii thch nhng g bn cn bit hiu thm s vic din ra bn trong.
Mt iu chc chn l v b ngoi s phn nh nhng g ni tm bn cm nhn. C ch, nt
mt, t th, cch c x, qun o, thm ch tc tai ca bn, tt c u ni ln nt chnh trong
tm trng ca bn.

Cch phc sc cng th hin bn r hn trang phc ca bn mang n mt thng ip


c th v r rng v cm xc. Chng hn, mc chic qun th thao c mm cng ci o thun
nhu nh, tc tai b x mi ngy tc l bn tuyn b vi c th gii rng bn l k b cuc;
ngc li, nu bn chng din mi lc mi ni v khng tun no khng i ct ta tc s
khin ngi khc cho rng bn ang lm qu. Kiu cch ni rt ln nhiu th v tm trng,
nhng thng ip ca n thng b bp mo. Nu bn tip xc vi ai ln u tin v
khng bit ngi ta s i x vi bn ra sao, th cng nh nhiu ngi khc, bn s c
khuynh hng gi k v hi tch bit mt cht hoc tr nn nng nhit thi qu.

Khi bn thy mnh ri vo tnh hung tng t, iu quan trng nht l hy ch n


tm trng ca mnh v xem xt nhng nh hng ca n i vi cch c x ca bn. Liu v
b ngoi bn ang th hin y c phi l dng v m bn chn, do tm trng ca bn to ra
hoc do khuynh hng t nhin ca bn? Chc chn, dng v phn nh nhng g bn
cm nhn, v hiu c n hay khng ty vo bn. Dnh cht thi gian nhn li chnh mnh
s gip bn hiu tm trng mnh trc khi n nh hng n ton b thi gian cn li trong
ngy ca bn.

13. Nhn din cm xc ca mnh qua sch v, phim nh v m nhc

Nu cm thy kh khn trong vic xc nh nhng cung bc cm xc v khuynh hng


ca mnh, bn c th khm ph ra chng qua nhng b phim, nhng bn nhc v nhng
quyn sch m bn tm thy mnh trong . Khi li ca v m iu ca mt bn nhc c vang
vng trong bn, chng ni ln rt nhiu v cch bn cm nhn, v khi mt nhn vt trong
phim hay trong cun tiu thuyt bn c c m nh mi trong u, th rt c kh nng
nhng c im ni bt trong suy ngh v tnh cm nhn vt c nhiu im chung vi bn.
Ch n nhng khonh khc ngn ngi s cho bn bit rt nhiu v bn thn mnh. N
cn l phng tin tuyt vi by t cm xc ca bn vi ngi khc.

Tm thy nhng xc cm ca mnh thng qua s biu t ca cc ngh s cho php bn


hiu hn v mnh v khm ph ra nhng cm xc bn kh din t. i khi bn khng bit
dng t no din t nhng cm xc trong lng, ri bng nhin bn thy n ngay trc
mt. Nghe nhc, c tiu thuyt v xem phim, thm ch ngm nhng tc phm hi ha c
th l cnh ca m ra th gii tnh cm su thm trong bn. Ln sau khi nhng loi hnh
ngh thut ny thu ht s ch ca bn, hy k hn bit u bn s tm ra mt iu
g y.

14. Tm kim thng tin phn hi

Mi th bn nhn thy k c bn thn mnh u phi i qua nhn quan ca bn. Vn


ch, thu knh trong mt bn b nhng tri nghim, nim tin v chc chn c tm trng
ca bn na lm m i. Nhng thu knh y khng cho bn ci nhn tht s khch quan v
chnh mnh, bng chnh i mt ca mnh. Thng thng c s khc bit rt ln gia cch
bn nhn nhn bn thn mnh so vi cch ngi khc nhn nhn v bn. Chnh s cch bit
to ln gia cch bn nhn nhn mnh v cch nhng ngi khc nhn bn s mang li nhng
bi hc phong ph gip bn rn gia kh nng t nhn thc.

T NHN THC L QU TRNH TM HIU BN THN T TRONG RA NGOI V T


NGOI VO TRONG.

T nhn thc l qu trnh tm hiu bn thn t trong ra ngoi v t ngoi vo trong. Cch
duy nht c ci nhn th hai, vn kh thy hn, chnh l tip thu mt cch ci m nhng
thng tin phn hi t ngi khc, c th l bn b, ng nghip, c vn, ngi qun l v gia
nh. Khi ngh ngi khc phn hi, hy nh hi h nhn xt dnh cho trng hp v
v d c th no, v khi thu thp nhng cu tr li, hy tm ra im tng ng trong nhng
thng tin . Quan im ca ngi khc c th khin bn hiu c ngi khc cm nhn
v bn nh th no. Kt hp nhiu gc nhn khc nhau s cho bn bc tranh ton cnh, bao
gm cm xc v phn ng ca bn nh hng n ngi khc ra sao. em ht can m nhn
thng vo nhng iu ngi khc ni, tc l bn t n kh nng t nhn thc m t
ngi lm c.

15. Tm hiu bn thn trong nhng lc cng thng

Cc tc nhn gy cng thng trong cuc sng ca bn khng ngng tng thm. C mi khi
kh nng chu ng cng thng ca bn tng thm mt cht, th bn hoc nhng ngi
quanh bn tip tc dn p cho n khi kh nng chu ng ca bn tng thm cht na.
Mi phng tin k thut cao gip gii ta cng thng cng khng gip c g nhiu. Nu
c i na, dng nh chng ch khin cuc sng ca bn hi h hn m thi. Nu bn cng
ging a s nhng ngi khc, bn chc hn s nhn ra mt s du hiu xut hin khi
nhng cng thng vn cha r rng lm. Cu hi t ra l: bn c lu tm n nhng du
hiu cnh bo khng?

Hc cch nhn ra nhng du hiu u tin ca s cng thng s gip ch cho bn rt


nhiu. u c v c th con ngi t nht l khi chu p lc lun c cch ln ting ca
ring chng. Bng nhng phn ng cm xc v sinh l hc, chng cho bn bit n lc
phi sng chm li v ngh ngi. V d, au bao t c th l du hiu cho thy s cng thng
thn kinh v lo lng qu sc chu ng ca c th. Chng kh tiu v mt mi i km l
cch c th cho bit n cn c ngh ngi. i vi bn, s cng thng cao v nhng lo
u trin min c th gy nn nhng cn au bao t, trong khi vi ngi khc nhng du
hiu v mt th cht li c th l u au nh ba b, vim lot ming hoc mi lng. Kh
nng t nhn thc khi bn thn gp p lc c th xem nh ci tai th ba bn nghe c th
mnh ku cu. C th s ln ting khi bn p n lm vic qu mc. Hy dnh thi gian
nhn ra nhng du hiu ny v ti to nng lng cm xc trc khi s cng thng trin
min gy ra nhng tn thng khng th phc hi trong c th bn.
CHNG 5

PHNG PHP LM CH BN THN


Lm ch bn thn l kh nng vn dng nhn thc v cm xc ch ng la chn
nhng g bn ni v lm. Nhn bn ngoi, lm ch bn thn c v ch n gin l ht tht su
v kim ch bn thn khi xc cm dng tro, nhng tht ra lm ch bn thn trong nhng
tnh hung nh th ch mi l mt gc trong c chic bnh, bi lm ch bn thn mang
nhiu ngha hn chuyn t kim ch khi bn c xu hng bng n. S bc pht ca bn
khng khc g ni la phun tro loi cm xc d di si sc bn di trc khi dung
nham bt u tro ra.

Khc vi hin tng phun tro ni la, c nhng iu tinh t m bn c th thc hin
mi ngy tc ng n nhng g ang din ra bn di. Bn ch cn hc cch khoanh
vng nhng cm xc kh chu v c phn hi thch hp. Lm ch bn thn c xy dng
trn mt k nng nn tng l t nhn thc. Kh nng t nhn thc cao l ht sc cn thit
cho vic lm ch bn thn mt cch hiu qu, bi bn ch c th phn ng mt cch ch
ng vi cm xc khi bn nhn thc c n. Bi chng ta bm sinh l cm nhn cm xc
ca mnh trc khi phn ng, nn chnh hai ng thi c tin hnh lin tip tht s
hiu c cm xc ca mnh v phn ng li nhng cm xc s gip chng ta bit ai l
ngi c kh nng lm ch bn thn tt nht. Lm ch bn thn tt gip bn khng t cn
tr mnh trn con ng vn ti thnh cng. N cn gip bn khng khin ngi khc
tht vng n mc phn n hoc khng a bn. Khi bn hiu r cm xc ca mnh v phn
ng theo cch bn chn, bn s c kh nng kim sot tt nhng tnh hung kh khn, phn
ng kho lo vi nhng thay i v bc u t c mc tiu ca mnh.

Khi bn pht trin kh nng nh gi bn thn mt cch nhanh chng v kim sot mnh
khng b lc li, kh nng ny s gip bn lun linh hot ng thi cho php bn la
chn mt cch tch cc v hiu qu cch phn ng trc nhng tnh hung khc nhau. Khi
bn khng ngng li suy ngh v nhng cm xc ca mnh trong bao gm vic
nhng cm xc y nh hng n hnh vi ca bn nh th no vo lc ny, v s cn
tip tc tc ng nh th no trong tng lai bn s bin mnh thnh nn nhn thng
xuyn ca cm xc. Khi y, cho d bn c nhn thc c hay khng th cm xc vn khng
ch bn, v ngy qua ngy bn ch mt mi chng tr li cm xc m khng c nhiu la
chn cho nhng g bn ni v lm.

Phn cn li ca chng ny s nu ra 17 phng php c th nhng vic bn c th


bt u lm ngay hm nay gip bn qun l tt cm xc ca mnh gip ch cho bn. Mi
phng php nhm n mt yu t quan trng nht nh ca k nng lm ch bn thn. B
ti liu ny c b sung cn thn qua nhiu nm kho st nhng ngi nh bn, v
nhng phng php ny c chng minh l c th nng cao k nng lm ch bn thn
ca bn.

Khi thnh tho n tng phng php v ng dng chng vo nhng vic thng
ngy bn lm, bn s nng cao kh nng phn ng mt cch hiu qu vi nhng cm xc
ca mnh. Tt nhin, d cho bn gii kim sot cm xc ca mnh n mc no chng na,
th vn lun c nhng tnh hung kch thch ni tc gin trong bn. Cuc i chng bao gi
sun s nh c tch, nhng bn s t trang b cho mnh tt c nhng g bn cn cm li
cuc i mnh v ln bnh.

CC PHNG PHP RN LUYN K NNG LM CH BN THN

1. Ht th ng cch.
2. Lp danh sch nhng iu cm xc i ngc li l tr.
3. Cng khai mc tiu ca bn.
4. m n mi.
5. Hy cn nhc.
6. Tr chuyn vi ngi lm ch bn thn tt.
7. Ci nhiu hn.
8. Dnh thi gian trong ngy gii quyt vn .
9. Kim sot c thoi ni tm.
10. Mng tng mnh thnh cng.
11. Lm v sinh gic ng.
12. Tp trung ch vo nhng mt mnh thay v nhng hn ch ca bn.
13. Duy tr s ng b.
14. Ni chuyn vi ngi khng t nhiu cm xc vo vn ca bn.
15. Hc hi t nhng ngi bn c dp tip xc.
16. Ln lch th gin tinh thn mi ngy.
17. Chp nhn rng s thay i ch l mt ng r.

1. Ht th ng cch

Nu cng nh bao ngi khc, thng th c ngy bn s c thi quen th ngn v nng
ch khng tht s h c honh tn dng hon ton sc cha ca phi v thm ch bn
cn khng thc v ny na. iu g khin bn khng lm nh vy? Bn u c thiu
xy hoc i khi th. L phi ca bn c hnh thnh nhm cung cp chnh xc lng
khng kh m c th bn cn tt c cc c quan trong c th hot ng mt cch hiu
qu. Khi bn ht th cn tc l hi th khng mnh khng kh trn vo y bng
bn phnh v pha trc bn khng cung cp cho c th lng xy n cn.

No b ca bn cn 20% lng xy trong c th, l lng kh ti thiu iu khin


cc chc nng c bn nh h hp v th gic, v nhng chc nng phc tp khc nh suy
ngh v lm ch cm xc. No b u tin dnh kh xy cho cc chc nng c bn, bi chng
duy tr s sng cho bn. Lng xy cn li dng cho cc chc nng phc tp hn nh gi
cho bn tnh to, tp trung v bnh tnh. Hi th cn khng cung cp xy cho no, s hao
ht ny c th dn n hin tng km tp trung, hay qun, tm trng tht thng, cm
gic bn chn, tuyt vng v nhng suy ngh lo u s hi cng hin tng u oi thiu sc
sng. Ht th cn s hn ch kh nng lm ch bn thn ca bn.

Ln sau, khi bn ri vo trng thi cng thng hoc gp cm xc mnh, hy tp trung vo


vic ht nhng hi th su v chm, khng kh i qua mi cho n khi bn cm thy bng
mnh phnh ra v cng cng, sau hy nh nhng th ht hi qua ng ming. Khi th
ra, hy tip tc tng ht hi ra ngoi cho n khi bn cm thy phi mnh hon ton trng
rng. Nu bn mun bit chc mnh c th ng cch hay khng, hy t mt tay ln xng
c (ro xng di v dt gia ngc), tay cn li t trn bng khi bn ht vo. Nu tay t
trn bng di chuyn nhiu hn tay trn ngc khi bn th ra, th bn bit rng bn ht
xy v lm n hai l phi. Nu bn thng xuyn luyn tp k thut th ng cch, dn
dn bn s quen v c th thc hin ngay trc mt ngi khc m h khng nhn ra. y
cng l mt b kp b ti mi khi bn thy mnh ang ri vo mt cuc i thoi kh khn.

Mi khi th ng cch v b sung y xy cho no, bn s nhn ra hiu qu ca n


ngay tc th. Nhiu ngi miu t cm gic ny l h bng thy bnh tnh hn, th thi hn
cng u c minh mn hn. iu ny khin vic ht th ng cch tr thnh mt trong
nhng k thut n gin nht nhng cng hiu qu nht bn ty nghi s dng nhm
kim sot cm xc. Hn na, l tr ca bn tp trung lm vic, th ng l mt cch tuyt
vi khng ch nhng suy ngh kh chu, khng mi m n vn rt kh tng ra khi u.
V th, bt c khi no bn cm thy lo lng hoc cng thng qu mc v thi hn phi hon
thnh cng vic hoc b nhng suy ngh v cm xc tiu cc m nh v nhng g xy ra
trong qu kh, ht th ng cch s gip bn bnh tnh li, khin bn c cm gic d chu
hn nh tr c c cung cp nng lng hot ng.

2. Lp danh sch nhng iu cm xc i ngc li l tr


C th khng phi lc no bn cng nhn ra, nhng i khi bn cho cm xc cun bn
theo mt hng, trong khi l tr li nu o bo bn i v hng khc. Bt c khi no bn
nhn ra mnh ang u tranh t tng (gia cm xc v l tr) th l lc cn lp ra mt
danh sch phn bit r mt cm xc ca cuc tranh u vi mt l tr ca n. Danh sch ny
gip u c bn minh mn hn, gip bn vn dng nhng kin thc ca mnh v quan tm
n cm xc m khng chng iu khin bn.

Lp nn mt danh sch phn bit hai mt cm tnh v l tnh ca mt vn tht ra rt


n gin. Hy k mt ng thng gia trang giy t trn xung di chia n thnh hai
ct. Ct bn tri ghi ra nhng iu cm xc thc y bn lm, ct bn phi ghi ra nhng g l
tr khuyn bn hnh ng. No by gi hy t ra cho mnh hai cu hi quan trng: iu g
cm xc kha lp l tr v iu g l tr b qua nhng mch bo ca cm xc? Cm xc s gy
rc ri nu bn mc cho chng li ko bt cn l do, tuy nhin ch c l tr khng thi
cng rc ri chng km v bn c bin mnh thnh con rb vn hnh khng cm xc. Cm
xc ca bn lun tn ti d bn c nhn ra hay khng, v chnh danh sch nhng iu tri
ngc gia cm xc v l tr s buc bn phi quan tm n chng bng cch lit k ra trn
giy.

V th, ln sau khi bn ri vo tnh hung nan gii hoc cng thng khin bn bc bi, hy
ly mt t giy v dnh vi pht yn tnh sp xp li suy ngh trong u v vit ra. Vi danh
sch trc mt, bn s d dng nhn ra nn cho cm xc hay l tr c ting ni quyt
nh hn.

3. Cng khai mc tiu ca bn

MT PHN NG K CA K NNG LM CH BN THN CHNH L NG LC, V


BN C TH XEM S K VNG CA NHNG NGI CHUNG QUANH DNH CHO MNH
NH MT NGUN NG LC MNH M BN T NHC MNH RA KHI GH.

Lm c nhng g mnh ni l mt vic kh, nht l khi cuc i lun y bn vo


nhng tnh hung kh khn. i khi ni tht vng ln nht li l ni tht vng v bn thn
khi chng ta khng t c mc tiu hoc khng thc hin c d nh ca mnh. Khng
c ng lc no gip bn vn n mc tiu mnh m hn l vic cng khai nhng mc
tiu ca chnh mnh. Nu bn ni cho mi ngi bit mnh d nh hon thnh nhng vic
g nhng ngi c th l bn b, gia nh hoc bn i th vic h bit v nh
ca bn s to ra ng lc mnh m buc bn phi thc hin.

Mt phn ng k ca k nng lm ch bn thn chnh l ng lc, v bn c th xem s


k vng ca nhng ngi chung quanh dnh cho mnh nh mt ngun ng lc mnh m
bn t nhc mnh ra khi gh. Nu sp giao cho bn mt d n, hoc c ngi chy b
chung vi bn vo lc 5 gi sng mi ngy, bn s c ng lc hnh ng hn khi c ngi
khc tham gia. Hy chn trong s bn b v ngi quen, nhng ngi tht s quan tm n
tin trnh ca bn. Khi bn chia s mc tiu vi mt ai , hy yu cu ngi ny gim
st qu trnh tin b ca bn v gi cho bn lun c thc trch nhim. Thm ch bn c
th trao cho h quyn a ra nhng hnh thc thng pht i vi bn, chng hn nh mt
gio s i hc m chng ti bit tr cho ng nghip 100 bt c khi no ng np bi
nghin cu tr hn. V bn c th hnh dung, ng y l mt trong nhng ngi him khi tr
hn!

4. m n mi

Bn s cm n cc gio vin mu gio v iu ny! Nh li ngy xa khi ta ngi bt trn


thm phng hc, hai chn xp bng, bn hc c mt trong nhng phng php hiu
qu nht h ha khi cm xc ca bn dng tro. Khi ln ln, bng dng ta qun mt
nhng phng php n gin nhng su sc gip t kim sot bn thn.

NGAY C KHI BN CHA M N HAI CH S, BN VN C TH NGN C NI


THT VNG V GIN D LM NGUI H VIN ANG BC LA V CHO L
TR MT KHONG THI GIAN QU BU THEO KP.
Nhng g bn phi lm n gin l: khi cm thy tht vng hoc gin d, hy dng li
bng cch ht mt hi tht su v m s mt khi bn th ra. C th v m nh vy cho
n mi. Vic m v th s lm bn th gin v ngn chn nhng hnh ng thiu suy
ngh mt lc lu bn ly li bnh tnh v c ci nhn r rng, hp l hn v tnh hung
trc mt.

i khi bn khng cn phi m n mi. V d, nu bn trong mt cuc hp v mt ai


t ngt ct ngang li bn bng mt cu ni l bch khin bn nhc nhi, chc bn kh
c th ngi yn th v m n mi. Ngay c khi bn cha m n hai ch s, bn vn
c th ngn c ni tht vng v gin d lm ngui h vin ang bc la v cho
l tr mt khong thi gian qu bu theo kp.

Khi m, bn cn thc hin mt cch kn o t nh. C nhiu cch rt tuyt che giu
vic lm ca bn. Mt s ngi thng mang theo ngi ung khi tham d hp hnh.
Bng cch ny, khi h cm thy nh th mnh sp but ming ni ra mt iu g khi cm
xc dng tro, h s nhp mt ngm nc. Chng ai va ung nc va ni c c. Nh
vy, h c thi gian cn thit trn tnh (v m nu cn), sp xp cc ngh, v ni
ra nhng iu mang tnh xy dng hn.

Phn ng nng vi v thiu suy ngh ch khin ngn la cm xc bng chy. Bi nhng
li tr a p cht ch khin li qua ting li nng ny hn, bn s d dng nhn ra mnh
ang ngp ln trong mt rng cm xc kh chu. Khi bn chm li v tp trung vo vic m
s, l tr s vo cuc. Bn c th ginh li quyn kim sot bn thn v trnh cm xc ln
t.

5. Hy cn nhc

Trong quyn tiu thuyt kinh in, Chin Tranh V Ha Bnh, Leo Tolstoy vit rng hai
chin binh dng mnh nht trn i chnh l thi gian v lng kin tr. Sc mnh ca hai
chin binh ny xut pht t kh nng xoay chuyn tnh th, xoa du ni au, v khin mi
th tr nn r rng. i khi nhng tnh hung i hi lng kin nhn khin ta cm thy rt
kh chu, khng bng lng v y lo lng, khin chng ta phi bt tay ngay vo hnh ng
ch nhm xoa du nhng cm xc ri bi trong lng. Nhng mt iu thng thy l vic
bn dnh thm mt ngy, mt tun hoc mt thng suy ngm thm v tnh hung
trc khi bt tay vo hnh ng l tt c nhng g bn cn duy tr s t ch. V i khi
trong lc bn ch i, s vic c th r rng hn gip bn d dng ra quyt nh.

Thi gian cng gip bn t ch bi n mang li s r rng v ci nhn tng th cho hng
ngn suy ngh ang vn v trong u bn khi c iu g khin bn bn tm. Thi gian cn
gip bn kim sot c nhng cm xc vn c th khin bn lc li nu bn c cho
chng sai khin mnh. n gin th thi. Tt c nhng g bn cn lm l ch cho mi th
quang ng trc khi bt u hnh ng.

6. Tr chuyn vi ngi lm ch bn thn tt

C rt nhiu mu ngi tiu biu chung quanh ta, v h nh hng n cuc sng chng
ta bng nhng cch kh on trc. Mt trong nhng cch hu hiu nht hc cch lm
ch bn thn l tm kim nhng ngi gii v k nng lm ch bn thn hc hi t h.

im yu trong tr tu cm xc ca a s mi ngi chnh l cc k nng y khng t


nhin m n. i vi nhng ngi c kh nng thng minh cm xc thin ph, h thng
nhn thc rt r nhng g mnh lm tt, v chnh iu ny s gip bn d dng hc hi c
t h nhiu hn.

u tin, hy tm mt ngi bn xem l bc thy trong k nng lm ch bn thn. Hy


mi ngi bn thy gii v lm ch bn thn y i n tra hoc ung c ph, gii thch rng
bn ang mun ci thin k nng ny v nh ngi y xem qua ni dung phn lm ch bn
thn trong quyn sch ny trc khi hai ngi chnh thc ngi bn bc vi nhau. Trong
bui gp g, hy chia s nhng mc tiu c th nhm ci thin k nng lm ch bn thn v
hi xem nh b quyt no m ngi c th lm ch bn thn tt nh vy. Nh chia s vi
h nhng cm xc v tnh hung khin bn gp rc ri nhiu nht. Bn phi hc cc phng
php c o v hiu qu lm ch bn thn, bng khng bn s khng bao gi c c
chng. Trc khi ra v, hy ghi ra nhng b quyt hay nht v chn ra mt vi b quyt bn
c th bt u thc hin ngay. Hy hi c vn ca bn xem hai ngi c th gp nhau ln
na hay khng, sau khi bn c c hi th nghim nhng gi ca h.
7. Ci nhiu hn

Bn c bit khi bn ct ting ci sng khoi, khun mt bn s gi i nhng tn hiu n


no rng bn ang hnh phc? Tht vy, no b ca bn da theo nhng dy thn kinh v
cc c trn mt xc nh trng thi cm xc ca bn. Vy iu ny c ngha g i vi
vic lm ch bn thn? Khi bn ang ri vo ni tht vng hoc nhng ngh u phin, hy
p bn thn ci xua i trng thi cm xc tiu cc. Nu bn lm vic trong b phn
chm sc khch hng, hoc bt c khi no bn cn mt v mt lc quan ti tnh d trong
lng bn khng nh vy, hy c n mt n ci rng r v khng gng go (ngha l hai
i g m phi nng cao ln), n ci s nh la no b v bn s t c ng tm
trng m bn cn ngay thi im .

Cc nh nghin cu mt trng i hc ti Php tin hnh thm nh sc mnh ca


n ci bng vic b tr cho hai nhm i tng c cng mt trang truyn ci trong mt
t bo. Mt nhm c ngh dng rng cn mt cy bt ch trong khi c truyn ci (c
tc dng kch hot cc c c huy ng khi ci), trong khi nhm cn li ngm bt ch
bng mi (khng c tc dng kch hot cc c khi ci). Nhng ngi v tnh ci (dng
rng cn bt ch) thy cc hnh v hi hc hn v cm thy vui v hn khi c so vi nhm
khng ci (dng mi ngm bt ch).

Bn cng c th dng n ci v ting ci lm cho tm trng ca mnh tr nn vui v


nh nhng hn bng cch xem nhng b phim hi hoc c nhng quyn sch m bn bit
c tc dng gy ci. iu ny nghe c v k quc khi bn ang trong tm trng ru r,
nhng trong thc t l mt cch tuyt vi vt qua nhng cm xc tiu cc v lm
th thi u c, c bit khi tm trng xu khin kh nng phn on ca bn b t lit. Mt
n ci s khng lm ni bun bin mt, m cng khng nn nh vy mi tm trng u
c mc ch ring ca n nhng tt hn l bn bit mnh c mt gii php mi khi bn cn
mt b mt ti tnh vui v.

8. Dnh thi gian trong ngy gii quyt vn

Mi ngy, bn tri qua hng trm cm xc, trong c vi cm xc bn thm ch khng


nhn ra. Bn mt c ngy xoay nh chong chng vi ht cm xc ny n cm xc khc,
iu ny c th khin bn a ra quyt nh vo nhng lc khng thch hp.

Hy ngh v mt s quyt nh gn y ca bn, bn c th s pht hin ra rng nhng


quyt nh mnh a ra trong lc nng vi t khi no c hiu qu tt nh nhng quyt nh
bn ln k hoch v suy ngh thu o t trc. Cch duy nht m bo vic a ra
nhng quyt nh hp l l dnh mt khong thi gian nht nh trong qu thi gian mi
ngy cho vic gii quyt vn . Khng c g phc tp c. Mi ngy bn nn dnh ra 15 pht,
khi bn tt in thoi, ri khi my vi tnh, v ch tp trung suy ngh, l mt cch
tuyt vi m bo nhng quyt nh ca bn khng b cm xc nht thi chi phi.

9. Kim sot c thoi ni tm

Cc nghin cu cho bit mt ngi trung bnh c khong 50.000 ngh thm kn mi
ngy. Nghe c v nhiu qu phi khng? Mi vic khng dng li y. Mi khi mt trong
50.000 ngh kia xut hin th cc ha cht sn sinh trong no bn c th kch thch mt s
phn ng lan ra khp c th. C mt mi lin kt mnh m gia nhng g bn ngh v
nhng g bn cm thy, c v th xc ln cm xc. Bi bn suy ngh khng ngng (cng nh
bn ht th vy), nn bn c xu hng qun rng mnh ang lm vic . Bn thm ch
khng nhn ra rng nhng suy ngh y ch o nhng cm xc bn trong bn hng ngy,
hng gi nhiu n mc no.

Bn khng th no tm v theo di xem tng suy ngh thm kn y s gy nh hng tch


cc hay tiu cc ln cm xc ca bn. Nhng ngh gy tc ng to ln nht chnh l nhng
ngh bn thng lm nhm trong u. Mc d c th bn khng nhn ra mnh c nhng
ngh nh vy, nhng chng ta ai cng nghe mt ging ni vng vng vng trong u mnh
v n tc ng n cch chng ta nhn thc v s vic. Ta t nhc mnh gi im lng, ta t
chc mng mnh mi khi hon thnh tt cng vic, ri ta t qu trch bn thn v nhng
quyt nh sai lm. Nhng suy ngh y ni chuyn vi chng ta hng ngy, v ting ni
trong thm tm y c gi l c thoi ni tm.

Bng nhng suy ngh, phng tin chnh iu tit dng chy cm xc, nhng g bn
cho php bn thn ngh n c th khin cm xc tri dy, cng c th dn chng xung,
ng thi thi bng v ko di mt tri nghim tnh cm. Khi mt cm xc cht a n th
nhng suy ngh trong u s y chng ln nh im hoc h nhit cm xc. Bng cch hc
kim sot c thoi ni tm, bn c th gi cho mnh tp trung vo nhng vic nn lm v
kim sot cm xc ca mnh mt cch hiu qu hn.

Phn ln thi gian, nhng mu c thoi ni tm thng c ngha tch cc v n gip


bn tri qua mt ngy sun s (Mnh nn sn sng cho cuc hp sp ti hoc Mnh rt
nng lng i n tim ti nay). Nhng c thoi ni tm s hy hoi kh nng lm ch bn
thn ca bn mt khi n tr nn tiu cc. c thoi ni tm tiu cc thng khng thc t
v ym th. N c th nhn chm bn vo vng xoy cm xc tht bi v bn s rt kh t
c nhng iu mnh mun trong cuc sng.

Sau y l nhng dng thng thng nht ca c thoi ni tm tiu cc, km theo b
quyt kim sot v bin i chng:

1. Chuyn cm t Ti bao gi cng th hoc Ti khng bao gi thnh ch ln ny thi


hoc i khi. Nhng hnh ng ca bn ch lin quan n tnh hung din ra trc mt bn,
bt chp vic bn thng ngh mnh ang lm mi th ri ren. Hy buc suy ngh ca mnh
i theo chiu hng . Khi bn bt u x l tnh hung theo ng bn cht ca n v
khng dn vt bn thn mi khi mc sai lm, bn s khng gp cnh chuyn b x to na.

2. Thay nhng cu ph bnh y quy chp nh Ti l mt a n n bng nhng cu


thc t nh Ti va phm mt sai lm. Nhng suy ngh quy chp bn gn cho chnh mnh s
khng cho bn c hi ci thin mi th. Nhng nhn xt thc t s mang tnh khch quan,
ng hon cnh v gip bn tp trung vo nhng g mnh c th thay i.
3. Nhn trch nhim cho nhng hnh ng ca mnh ch khng phi ca ngi
khc. Tr trch nhim cho ngi khc v c thoi ni tm tiu cc thng song hnh
vi nhau. Nu bn l ngi thng ngh rng li ca ti mi b hoc tt c l li ca h th
a phn bn sai. ng ra nhn trch nhim cho nhng hnh ng ca mnh l iu ng
khen, nhng a lng gnh vc cho ngi khc th chng hay cht no. Nu bn lun li
cho ngi khc th cng tng t nh vy, n lc bn phi lnh trch nhim v mnh.

10. Mng tng mnh thnh cng

y l mt phng sch m thot nhn c v qu n gin khng mang li hiu qu g,


nhng n li bao hm mt sc mnh to ln. Qu trnh hc lm ch bn thn i hi bn
phi thc hnh rt nhiu. Tuy vy, nhng tnh hung tht s gy kh khn cho bn khng
xut hin thng xuyn. V vy, thit lp c nhng lin kt thn kinh nhm bin k
nng mi thnh thi quen khng d tr khi bn hc cch hnh dung.

No b ca bn rt kh phn bit gia ci bn tn mt chng kin vi nhng g bn hnh


dung trong u. Trn thc t, kt qu thu c qua MRI (Mangetic Resonance Imaging
chp cng hng t) ca nhng ngi ang ngi ngm cnh hong hn hu nh khng th
phn bit c vi hnh nh thu c cng t nhng ngi khi h hnh dung trong u
cnh hong hn. Cc vng no ging nhau cng hot ng cho c hai tnh hung trn.

Vic hnh dung bn thn iu tit cm xc v c x mt cch hiu qu l cch tuyt vi


thc hnh nhng k nng mi v bin chng thnh thi quen. lm c iu ny, bn
cn thc hnh k nng hnh dung ca mnh trong mt cn phng khng c yu t chi phi,
bi bn cn m mnh hon ton vo nhng g din ra trong u. Khong thi gian tt nht
cho vic hnh dung l trc khi bn ln ging ng. Hy nhm mt li v hnh dung mnh
ang ri vo nhng tnh hung m bn cho rng mnh s kh lm ch bn thn. Tp trung
vo tng chi tit trong mi tnh hung m bn kh kim sot c mnh; tp trung vo
nhng hnh nh v m thanh m bn s thy v nghe nu bn tht s , cho n khi bn
tht s c c nhng cm xc tng t. Tip theo, hy tng tng mnh hnh ng theo
cch mnh mun (v d nh gii ta cng thng v duy tr v t tin trong sut bui thuyt
trnh quan trng, x tr vi nhng ngi kch thch cc ngi n cm xc m vn khng mt
bnh tnh v.v...) Hy hnh dung mnh ang lm v ni nhng iu ng n, cho php mnh
nm tri cm gic hi lng mn nguyn cng nh nhng cm xc tch cc t vic . Mt
vic lm cui ngy th v y ch? Hy p dng phng php ny hng m v hy kt hp
nhng tnh hung mi m y thch thc khi chng xut hin.

11. Lm v sinh gic ng

Lm ch bn thn i hi s kin nhn, linh hot v tnh to l nhng th u tin


mt i nu bn khng c mt m ngon gic. Ng nhiu hn vo ban m c th gip bn
kim sot bn thn tt hn, nhng khng nht thit phi nh vy. Yu t quan trng c
mt u c minh mn, tp trung v cn bng chnh l cht lng gic ng ca bn, v c
mt gic ng cht lng, bn cn lm v sinh tt cho gic ng.

Khi bn ng, no c mt khong thi gian ti to nng lng, sp t li m k c


trong ngy ri lu gi hoc loi b chng (to nn nhng gic m), nh vy bn thc dy
sng hm sau vi tinh thn ti mi, tnh to. No b bin i rt nhiu trong gic ng. N
cn tri qua mt lot chu trnh phc tp khi thc gic bn thy mnh th thi. Bn c th
h tr v ci thin cht lng gic ng ca mnh bng cch lm theo nhng phng php
sau c mt mi trng ngh ngi sch s:

1. Dnh 20 pht n nng sm. Mt bn cn t nht 20 pht n nh nng trc gi


tra (nhng ngy tri nhiu my cng khng sao) iu chnh ng h sinh hc bn
trong c th, nh th bui ti bn d ng hn. nh sng khng c lc qua ca s hoc
knh mt. V th, hy tho knh mt ra v quay ca knh xe xung khi bn i n s lm,
hoc tm cch ra ngoi tri trc gi n tra.

2. Tt my vi tnh t nht hai ting trc gi i ng. nh sng t mn hnh vi tnh


chiu thng vo mt bn vo lc m khuya cng tng t nh nh mt tri lm nh la
no b, khin bn kh ng v ph v cht lng gic ng.

3. Ging l ch ch ng. Cch tt nht ln ging ng l trnh lm vic hoc xem


tivi trn ging. Hy dnh chic ging ring cho vic ng m thi, v c th bn s p
li iu .

4. Trnh cht cphin, nht l sau bui tra. Su ting sau khi ung, mt na lng
cphin vn cn tn ng trong c th bn. Mt ly c ph lc 8 gi sng vn li 25%
lng cphin ca n trong bn lc 8 gi ti. Cphin khin bn kh ng v cc k tn
hi cho cht lng gic ng ca bn. V th tt nht hy trnh hn hoc ch t ch nn ung
mt lng nh trc gi tra.

12. Tp trung ch vo nhng mt mnh thay v nhng hn ch ca bn

Cuc sng ny khng cng bng con khng th thay i c g n khng ph thuc vo
con. Cc bc cha m c khuynh hng nhi nht nhng cu thn ch nh th ny vo u
con tr, c nh th sch Cm Nang Hc Lm Cha M bo h phi lm nh th. Nhng mi
ngi qun gii thch vi con tr rng chng lun c mt phng n khc la chn cch
phn hi vi nhng iu xy ra trc mt chng. Ngay c khi bn khng th ni hay lm bt
c iu g chuyn bin tnh th kh khn, th bn vn lun c ting ni th hin quan
im ca mnh v nhng g xy ra, v iu ny nh hng rt ln n cm xc ca bn
trc tnh hung .

Nhiu ln bn khng th thay i tnh th hoc nhng ngi c lin quan, nhng iu
khng c ngha l bn phi b cuc. Khi bn thy bn thn ang ngh rng mnh khng cn
kh nng kim sot, hy xem bn phn ng nh th no trc tnh cnh . Mi ch
n nhng khim khuyt ch khin bn nn lng m thi cha k n cn khin nhng cm
xc tiu cc tri dy, chng t rng bn bt lc. Bn phi tht s hiu nhng g bn nm
trong tay, dnh sc lc duy tr s linh hot v mt tinh thn ci m, bt chp tnh hung
bn ang lm vo c ra sao i na.

13. Duy tr s ng b

Cc nhn vin FBI (Cc iu tra Lin bang Hoa K) thng mt rt nhiu thi gian tm
hiu xem cc nghi phm c ni di hay khng. H nghin cu ngn ng c th, ging iu
v nh mt nhn. Manh mi r nht cho thy mt ngi ang ni di chnh l khi h thiu
s ng b gia ngn ng c th vi nhng cm xc th hin ra bn ngoi.

S ng b cn l mt cng c khng th thiu vic lm ch bn thn thm hiu qu.


Khi bn kim sot tt cm xc ca mnh, ngn ng c th s ph hp vi sc thi cm xc
ca bn trong tnh hung . Khi bn khng kim sot tt ngn ng c th, th l du
hiu r rng nht cho thy bn ang b cm xc khng ch.

Khi chic my bay dn dng h cnh khn cp an ton ngay trn dng Husdon New
York vo nm 2009, c trng Chelsea Sully Sullenberger cu sng mi ngi trn
my bay bng cch iu khin my bay p xung mt nc theo mt gc chnh xc v
vn tc va vn trnh cho n khng b v nt v c va chm. lm c vic , ng phi
t dp tt m thanh ca chung bo ng ang vang ln inh i trong u v cm gic s hi
trong lng. ng duy tr s im tnh bng cch hng s ch ca mnh vo vic iu
khin my bay h cnh thay v tp trung vo ni s hi. ng khng cho cm xc nm
quyn kim sot, mc d ng bit c hi sng st rt mong manh.
C l trong i bn khng phi h cnh khn cp mt chic my bay nh th, nhng nu
ging nh hu ht mi ngi, bn cng s tri qua nhng khonh khc m cm xc hon
ton chi phi bn. gi s ng b ca bn thn, hy hng s ch ca bn vo vic
phi lm trc mt, thay v tp trung vo cm xc.

14. Ni chuyn vi ngi khng t nhiu cm xc vo vn ca bn

Khi gp kh khn, no b ca bn khng ngng suy tnh, lin tc phn loi v phn tch
cc thng tin quyt nh u l cch lm ng n nht. Vn l ch ngun thng tin
duy nht no b x l chnh l nhng g bn cung cp cho n nhng g bn tng thy
trc y v nhng g ang din ra trc mt. Cu trc no b con ngi khin bn d
dng b mc kt gia mt lung suy ngh hn hp. Nu bn iu ny xy ra c ngha l
bn t gii hn quyn la chn ca mnh mt cch ngt ngho.

Khng c g l khi nhng lc bi ri hoc xc ng trong mt tnh hung no , bn li


cm thy nh lng sau khi tm s c vi mt ai . Tr chuyn vi mt ngi quan tm
n nhng cm xc ca bn khng nhng hu ch m chnh nhng quan im mi ca h
cn m ra cho bn nhiu phng hng bn khm ph.

Khi mt tnh hung nan gii xut hin, hy tm mt ngi no m bn tin tng v
cm thy d chu khi cnh bn, mt ngi khng b tnh cnh ca bn tc ng n. Hy
xem ngi ny nh l chn cho nhng g bn tri qua, nhng iu m bn ngh v cm
nhn trong tnh hung kh khn . Gc nhn ring ca h s gip bn nhn nhn mi vic
khc i v m ra thm nhiu la chn khc cho bn.

Hy chn bn th ba cho mnh mt cch khn ngoan. Ngi m bn yu cu gip phi


khng c li lc g trong tnh hung . Cc c vn ca bn cng b nh hng bi hon
cnh th quan im ca h cng b nhng nhu cu v cm xc c nhn hy hoi. kin ca
nhng ngi b nh hng trc tip bi tnh hung ca bn s ch khin hon cnh ri ren
thm v bn nn trnh bng mi gi. Bn cng khng nn hi kin nhng ngi m bn
bit s ha vo vi bn. Bi s ng h ca h lm bn thy vui, nn n cng ng thi khin
bn khng th nhn tng tn vn . Ngi xung vi mt ngi c kh nng phn i
kin ca bn c th khin bn kh chu vo lc , nhng bn s c iu kin xem xt mi
vic t mt kha cnh c o.

15. Hc hi t nhng ngi bn c dp tip xc

Hy nh li nhng cuc i thoi bng nhin khin bn th th. Th ri, bn khng ngn
ngi tut gm v cm khin ln sn sng chin u. C th mt ai ph phn bn hoc
mt ng nghip phn i bn gay gt, hoc mt ai ln ting cht vn v ng c ca
bn. Nghe c v k quc, nhng trong nhng thi khc nh th, bn ang nh mt i c
hi qu gi hc hi t ngi khc. Tip cn tt c nhng ngi bn gp trong i nh
th h c mt iu g rt qu gi bn hc hi mt iu g mang li cho bn
nhiu li ch s l cch tt nht duy tr s linh hot, ci m, v t cng thng hn nhiu.

Bn c th p dng iu ny trong rt nhiu tnh hung xy ra trong cuc sng. Gi s,


bn ang trn ng li xe n ch lm, bng dng c k bng ngang u xe bn, t ngt
r v mt hng khc ri dng thng. Thm ch c s git mnh ny cng dy bn vi iu.
C l bn cn hc cch kin nhn hn vi nhng k khin bn kh chu. Hoc c th bn
thy mng v mnh khng chy qu nhanh. Bn s kh tr nn tc gin, i u v cng
thng khi lun tm cch hc hi t ngi khc.

Ln sau khi bn nhn ra mnh ang khng c bo v v vo th th, hy chp ly c


hi hc hi. D bn hc hi t phn hi ca ngi khc hoc qua cch h ng x, th
hy gi quan im ny nh chic cha kha kim sot bn thn.

16. Ln lch th gin tinh thn mi ngy


Nhng li ch v th cht do vic tp th thao mang li th ai cng bit, v dng nh
lun c mt ai bc s, mt ngi bn hay mt bi bo nhc nh chng ta cn hot
ng th thao thng xuyn hn. iu m hu ht mi ngi khng nhn ra l tm quan
trng ca th thao v cc hot ng th gin, phc hi sc khe khc i vi tr c con
ngi. Nu mun tr thnh ngi lm ch bn thn lo luyn, bn cn dnh cho tr c ca
mnh mt c hi ngn vng, v mt phn trong c hi , ngc nhin thay, li chnh l vic
bn chm sc c th mnh nh th no.

Khi bn dnh thi gian trong ngy lm mu lu thng v duy tr c th khe mnh, tc
l bn cho b no ca mnh giai on ngh ngi rt quan trng s ngh ngi v hi phc
cn thit nht cho no, ngoi gic ng. Trong khi nhng hot ng th cht cng cao
rt l tng, th nhng hnh thc vn ng khc mang tnh th gin v c tc dng khi
ngun sinh lc cng rt hiu qu cho tr no bn. Yoga, mtxa, lm vn hoc do quanh
cng vin u l nhng cch th gin u c. Nhng hot ng ny d khng bng cc bi
tp i hi sc lc s gii phng cc hp cht trong no nh serotonin v endorphin l
nhng cht c tc dng ti to nng lng cho no v gip bn vui v, tnh to. Chng cn
m rng v cng c nhng vng no chu trch nhim a ra cc quyt nh sng sut, ln
k hoch, sp xp v suy ngh l tr.

Hu ht chng ta u gp tr ngi ln trong vic p dng phng php ny bi khng


tm u ra thi gian trng cho chng gia mt ngy bn rn. Chng c khuynh hng b
y xung di cng trong danh sch nhng vic cn u tin, bi cng vic, gia nh v bn
b chim trn mt ngy. Nu nhn thc c tc dng ca vic ti to nng lng tr
no mt hot ng bo dng quan trng cho no khng khc g vic chi rng sc ming
hng ngy th bn s d dng ln lch cho chng hn, thay v i n khi c thi gian rnh.
Nu bn mun ci thin k nng lm ch bn thn, hy p dng ngay phng php ny v
bn s nhn c kt qu xng ng.

17. Chp nhn rng s thay i ch l mt ng r

Khi sinh ra chng ta khng ai s hu mt qu cu pha l tin on trc tng lai ca


mnh. Bi bn khng th bit trc mi thay i v tr ngi trn ng i, nn iu mu
cht i ph vi thay i mt cch thnh cng chnh l quan nim ca bn trc khi
nhng thay i din ra.

BN PHI THA NHN RNG, NGAY C NHNG PHNG DIN N NH NHT, NG


TIN TNG NHT TRONG CUC I KHNG PHI LC NO CNG TRONG TM KIM
SOT CA BN.

Ci chnh l bn sn sng cho s thay i. y khng phi l chuyn on m, hay kim


tra kh nng d bo chnh xc nhng g xy ra tip theo, m ng hn l vic suy ngh
thu o v nhng hu qu do s thay i mang li, nh vy bn s khng mt cnh gic
khi chng xy ra. u tin bn phi tha nhn rng, ngay c nhng phng din n nh
nht, ng tin tng nht trong cuc i khng phi lc no cng trong tm kim sot ca
bn. Con ngi thay i, cng vic kinh doanh lc ln lc xung, v mi th khng th gim
chn ti ch sut thi gian di. Khi bn cho php mnh lng trc v s thay i v bit
mnh c nhng la chn no khi thay i din ra bn s trnh khng b ln su vo nhng
cm xc mnh nh sng st, bt ng, s hi v tht vng khi thay i tht s xy ra. Bi gn
nh bn tng nm tri nhng cm xc tiu cc ny, nn vic chp nhn thay i l mt
phn khng trnh khi trong cuc sng s cho php bn tp trung hn v suy ngh chn
chn, yu t ht sc quan trng bn tm ra gii php tt nht trong nhng tnh hung
bp bnh, khng ai mun hoc khng th on trc c.

Cch tt nht p dng phng php ny mt cch trn vn l dnh ra mt cht thi
gian mi tun hoc hai tun mt ln lp danh sch nhng thay i quan trng m bn
on c kh nng xy ra. l nhng thay i m bn mun mnh sn sng n nhn. Hy
cha ch bn di mi thay i bn lit k ghi vo tt c nhng vic bn s thc hin
nu thay i xy ra. V pha di ni dung ny, hy ghi ra mt vi tng bn c th lm
ngay chun b cho thay i . Nhng du hiu no bo hiu thay i sp din ra m bn
nn mt ti? Nu thy trc nhng du hiu ny th bn c th lm g chun b v
gim bt sng gi? Ngay c khi nhng thay i trong danh sch ca bn khng bao gi xy
ra th vic d bo cc thay i v bit r mnh phi lm g i ph vi chng vn gip
bn tr thnh mt ngi linh hot v d thch ng hn.
CHNG 6

PHNG PHP NHN THC X HI


bao gi bn gp mt ngi ng nghip m bn cha cn m li, anh y hiu bn
tri qua mt ngy ra sao v u c bn ang vng bn chuyn g? Anh y bit bn va
bc ra khi mt cuc hp nh th no bi anh c th nhn thy nhng g th hin trn
mt bn. Anh y bit y l lc bn x hi thay v ln ting nh v. Anh y chc hn
nm bt mt iu g .

Hoc mt n nhn vin phc v nh hng c v nh c c mun ca tng khch


hng: mt cp tnh nhn ang m chm trong th gii ring v mun c ring t; mt
cp khc sn sng i thoi vi ngi mi quen, trong khi khch mt bn khc li
mun tn hng phong cch phc v lch s v chuyn nghip, hn ch nhng li hi han
khng cn thit. Khch n y u n ung v c phc v, tuy nhin ng sau im
chung , mi bn c mt c trng ring. Lm cch no c c th phn on tht nhanh
tng bn v hiu nhu cu ca khch?

C ngi ng nghip ln c phc v nh hng kia u c kh nng nhn thc x hi rt


cao, mt k nng h dng nhn bit v hiu tm trng tng c nhn hoc ca mt nhm
ngi. Mc d c th hai ngi ny rt dy dn trong vic am hiu ngi khc, nhng
r rng l mt k nng h phi hc hi v thc hnh qua thi gian.

K nng nhn thc x hi ch yu thng qua hc hi t bn ngoi v theo gng ngi


khc, thay v tp trung tm hiu chnh bn thn mnh. Nhn thc x hi tp trung vo kh
nng nhn din v hiu th gii cm xc ca ngi khc. ng iu vi cm xc ca ngi
khc trong qu trnh giao tip s gip bn c c ci nhn chnh xc hn v th gii chung
quanh, yu t nh hng tt c mi th, t cc mi quan h n nhng iu ct yu khc.

gy dng k nng nhn thc x hi, bn s phi quan st ngi khc trong mi tnh
hung. Bn c th quan st mt ngi t xa khi bn ng xp hng ch thanh ton, hoc
ngay trong mt cuc trao i, hy quan st ngi i din ang giao tip vi bn. Bn s
hc c cch nm bt ngn ng c th, nt mt, dng v, ging ni, thm ch c nhng g
n giu ng sau v b ngoi , nh nhng cm xc v ngh su xa.

Mt trong nhng iu th v trong vic hnh thnh kh nng nhn thc x hi tinh t
chnh l ta vn c th hiu c nhng cm xc, nt mt v ngn ng c th bt chp cc
nn vn ha khc nhau. Bn c th dng k nng ny bt c ni u.

Nhng lng knh bn nhn phi tht r rng. Vic m bo rng mnh c mt v dnh
trn s ch cho ngi khc chnh l bc u tin nhn thc x hi tt hn. Quan st
chung quanh khng ch n thun dng mt nhn, m bn cn phi nh thc cc gic quan
ca mnh. Bn khng nhng phi huy ng nm gic quan cn bn m cn phi thu nhn
hu ht lng thng tin i vo no thng qua gic quan th su, cm xc ca chnh bn.
Cm xc c th gip bn ghi nhn v gii m nhng du hiu ngi khc gi cho bn.
Nhng du hiu ny s gip bn d dng t mnh vo hon cnh ca ngi khc hn.

17 phng php m chng ti trnh by trong phn tip theo ca chng ny s gip bn
khc phc nhng tr ngi m bn gp phi v s l cnh tay nng mi khi bn gp kh
khn. Bn ch c th ch n mt lng thng tin gii hn, v th iu quan trng l chn
ra nhng tn hiu ng. Cc phng php sau c chng minh tnh hiu qu trong vic
nng cao k nng nhn thc x hi v chng s gip bn lm c iu .

CC PHNG PHP NNG CAO K NNG NHN THC X HI

1. Cho hi mi ngi bng tn ring ca h.


2. Quan st ngn ng c th.
3. Lm mi vic ng thi im.
4. Chun b trc cu hi d phng.
5. ng ghi chp g khi hi hp.
6. Hoch nh trc nhng bui gp g bn ngoi.
7. Xua tan nhng suy ngh hn n.
8. Sng vi hin ti.
9. Thc hin mt chuyn i 15 pht.
10. Quan st EQ trong cc b phim.
11. Thc hnh ngh thut lng nghe.
12. Quan st mi ngi.
13. Hiu r quy lut ca tr chi vn ha.
14. Kim tra chnh xc.
15. t mnh vo hon cnh ca ngi khc.
16. Tm kim bc tranh ton cnh.
17. Nm bt khng kh chung ca c phng.

1. Cho hi mi ngi bng tn ring ca h

C th bn c t tn theo mt ngi h hng hoc ngi bn lu nm ca gia nh,


hoc bn c mt bit danh l ch vit tt cho ci tn qu di ca bn. D cu chuyn ng
sau ci tn ca bn l g i na, th n cng l mt phn quan trng nhn din c bn.
Bn thy hi lng khi ngi khc nh v gi tn mnh.

D CU CHUYN NG SAU CI TN CA BN L G I NA, TH N CNG L MT


PHN QUAN TRNG NHN DIN C BN. BN THY HI LNG KHI NGI
KHC NH V GI TN MNH.

Cho hi ngi khc bng tn ring ca h l mt trong nhng phng php nhn thc
x hi c bn nht v c tc dng nht m bn c th p dng. l mt cch thn thin v
rt c ngha c c thin cm ca mt ngi. Nu bn l ngi c khuynh hng d
dt trong giao tip x hi th vic cho hi mt ngi bng tn ca h l cch n gin
bn dng cm bt chuyn; gi tn ngi khc s ph v nhng ro cn, thay vo l s
m p, nim n. Thm ch nu bn vn d l ngi qung giao i na, cho mt ngi bng
tn cng l mt cch bn nn p dng.

Chng ta ni nhiu v gi tr ca vic cho hi nhau bng tn. By gi hy bn v cch


thc hin. Nu bn t khi gi tn ngi khc, th xem nh bn bit mt ch khng bit tn,
hoc c v nh bn khng th nh tn ca mt ngi sau 30 giy nghe tn h hy dnh
mt thng tp ni cu Xin cho [tn] vi nhng ai bn gp khi bc vo phng v
nhng ngi bn c gii thiu. Nh tn ngi khc l mt dng bi tp cho no v vy
cng cn thc hnh thng xuyn. Nu bn gp mt ci tn l lm, hy nh ngi y nh
vn tn ca h bn d hnh dung n vit ra sao. iu ny s gip bn nh ci tn sau
ny. ng qun gi tn ngi t nht hai ln trong sut cuc ni chuyn.

Cho ngi khc bng tn khng ch tha nhn bn cht tht s ca h m cn gip bn
kt ni vi h hn mc x giao thng thng. Bng cch t ra mc tiu ghi nh tn ngi
m bn gp, bn s tp trung t tng ca mnh v iu ny gip tng kh nng nhn thc
ca bn trong cc tnh hung x hi.

2. Quan st ngn ng c th

Hy hi cc tay chi x ph chuyn nghip xem h nghin cu iu g k nht i th


ca mnh, h s ni vi bn rng h d xt tng thay i nh trong hnh vi ca i th
on nc bi m i th ang nm c cao hay khng.

H ch tng t th, nh mt, c ch bn tay v biu hin trn nt mt i phng.


Trong khi nhng tay chi t tin c t v trn c i th ca mnh thng khng c g trong
tay, th nhng k lng thinh khng t thi g li ang gi nhng con bi ln. i vi
nhng tay chi chuyn nghip, c ngn ng c th ngi khc s quyt nh h thng v
vang hay ra v chy ti. K nng nhn thc x hi kho lo r rng s to nn tn tui ca
h hoc nh gc h.
i vi chng ta, vic c hiu ngn ng c th ngi khc rt quan trng; nh vy ta s
bit ngi i din tht s ang cm thy ra sao v c th chun b cch hi p thch hp.
hon ton nm bt c mt ngi, hy quan st ngn ng c th ngi y t u n
chn. Bt u t khun mt. nh mt bc l nhiu iu nht so vi tt c nhng b phn
khc trn c th ngi. Bn c th c c rt nhiu thng tin t i mt, nhng nh ng
nhn ngi ta chm chm. Mt nh mt nhn n nh chng t ngi y ng tin cy, thnh
tht v quan tm n ngi khc. nh mt gian xo v chp lin tc c th t co s lp
lim no y. Mt ngi vi chuyn ng mt bnh thn nhng vn ch tm n ngi i
din thng tht th v lng thin hn.

Tip theo hy quan st n ci ca ngi i din. Mt n ci t nhin hay gng go?


Cc nh nghin cu c th ch ra s khc bit. H tm kim np nhn ni ui mt, nu
khng c, n ci y nhiu kh nng l gi to. Nhng n ci chn tht thay i rt nhanh,
t mt chuyn ng nh trn nt mt thnh mt n ci ht c.

Quan st gng mt xong, hy chuyn sang hai vai, thn mnh v cc chi. Hai vai h thng
xung hay gi thng mt cch t nhin? Hai cnh tay, bn tay, chn v bn chn ca h
bung thoi mi hay khng ngng ng ngoy? C th chng ta giao tip khng ngng v l
mt ngun thng tin di do, phong ph, v th hy quan st c ch ch ngn ng c th
ca ngi i din trong qu trnh gp g, tr chuyn thn mt v trong ln gp u tin.
Mt khi d ng ngn ng c th, thng ip s tr nn r rng, v bn s sm nhn ra
nhng du hiu t co iu ngi ta mun che giu.

3. Lm mi vic ng thi im

Chc hn bn tng nghe cu thi im lm nn tt c gii thch cho hng trm hon
cnh v tnh hung khc nhau. Khi bn giao tip vi ngi khc v cm xc ca h, vic
chn ng thi im s quyt nh tt c. Bn ch nn i tng lng khi doanh nghip lm
n sa st, ng sa lng ngi khc khi h cn ang e d bn, v ng nh ai gip mnh
trong khi h ang chu nhiu cng thng hoc gin d.

thc hnh lm mi th ng thi im bi n lin quan ti nhn thc x hi, hy bt


u bng vic t ra nhng cu hi. Mc tiu l t ra cc cu hi ng n, ph hp vi
thi im v trng thi tm sinh l lc , tt c nhm v i tng bn ang ni.

Hy tng tng mi vic s ra sao khi bn ngi ni chuyn vi mt c ng nghip v


c y ang trt ni lng v chuyn chng con. C y lo ngi cho cuc hn nhn ca mnh v
ang xc ng hn bao gi ht. Th m p li, bn li tht ra cu hi, Ch c kin g
v bn d tho n cha? Hn c y s ngy ngi ra nhn bn v hon ton bt ng vi
cu hi . C y s x mt xung. Cuc tr chuyn th l ht.

Trong trng hp ny, xt v thi im, ni dung cu hi v trng thi tm l, c ba u


khng ph hp. Bn t cu hi ng v ph hp thi im i vi bn; nhng thi im
v trng thi tm sinh l ca ngi nghe li ch khc kia. Nn nh, vn khng phi
bn m ngi khc. Mt cu hi thch hp ng thi im v theo c bn ng nghip
lc y phi l, Ti gip c g cho ch by gi? V nh th, c y s cm kch s quan tm
ca bn v s bnh tm li. V lc y bn c th nh nhng a ra cu hi v d n ca mnh,
d phi tha nhn rng lc y vn cha ng thi im u.

Khi bn thc hnh v tnh ton thi im, nn nh mu cht ca nhn thc x hi l tp
trung vo ngi khc ch khng phi bn thn mnh, nh vy bn s t hiu qu tt hn.

4. Chun b trc cu hi d phng

i khi nhng cuc tr chuyn khng din ra nh d tnh. C th do ngi kia khng
chia s nhiu nh bn mong i, hoc bn ch nhn c nhng cu tr li cc lc. Mi
giy im lng gia hai ngi nh ko di v tn; bn thu mnh li v qu ngi ngng. Bn cn
mt th g cu vn tnh th tht nhanh. Mt cu hi d phng th sao?

Cu hi d phng l ci bn th sn gii thot chnh mnh khi nhng tnh hung im


lng y kh x hoc nhng lc khng thoi mi. Phng php nhn thc x hi ny cho
bn thm mt khong thi gian qu bu bn hiu thm v ngi kia v chng t cho
ngi y bit bn quan tm n suy ngh, cm xc v kin ca h. Cu hi c th l
Th anh/ch ngh g v [bn t thm vo]? Chn mt trong vi vn cn li gii thch nh
cng vic hoc mt s kin gn y, nhng trnh ti chnh tr, tn gio hoc cc vn
nhy cm.

Mt ngi snh giao tip bit chnh xc khi no nn tung ra cu hi d phng khi cuc
tr chuyn cn c khi mo, v khi bn cha chp nhn b cuc. Bn c th thy mnh
chuyn ti hi t ngt. Nhng ng lo; nu n tip sinh kh cho cuc ni chuyn th bn
lm rt tt. Nu sau gia hai ngi vn l bu khng kh im lng, c l n lc bn
nn lch s ko ngi khc vo cuc hoc vin c i tm thc ung.

5. ng ghi chp g khi hi hp

Chng ta thng b nhi s rng nu mun thnh cng, ta cn hc cch xoay s vi mt


khi lng cng vic khng l v cng ngy cng lm thm nhiu vic. Vi nhiu cng vic
cng lc, bn cng tung hng c nhiu th bn cng thnh cng, ng khng? Sai ri. Lm
nhiu vic mt lc tc l bn hy sinh cht lng cng vic, bi n gin l no chng ta
khng c kh nng thc hin nhiu hot ng cng cao cng mt lc.

V BN HON TON CH TM VO XP GIY T S SCH CA MNH, TAY LIN


THONG GHI CHP NN BN B QUA NHNG DU HIU QUAN TRNG M RA
CHO BN BIT NGI KHC ANG CM THY TH NO HOC NGH G.

Gi s bn tham d mt cuc hp ni mi ngi ang chia s cc tng. u khuyt


im ca tng tng c bn bc si ni. Mc d nhng im chnh c ghi li trn
bng giy, nhng bn thch t mnh ghi chp hn v bn khng mun b st bt c chi tit
no. Khi bn va ghi xong cui cng, bn nghe Oscar t nhin ln ging khin ai ny u
kh chu. Mt cuc i p cc lc gia Oscar v Melinda din ra ngay sau . Bn xem li
nhng ghi chp ca mnh v khng th tm ra nguyn nhn s vic. Chuyn g xy ra?
Bn b l nhng chi tit quan trng.

V bn hon ton ch tm vo xp giy t s sch ca mnh, tay lin thong ghi chp nn
bn b qua nhng du hiu quan trng m ra cho bn bit ngi khc ang cm thy th
no hoc ang ngh g. Nhng ai mun nm c ton b cu chuyn v nhn thy bc
tranh hon chnh thng ch tm quan st ngi khc m khng in thoi, vic g my
tnh hoc ghi chp lm xao lng. Thay vo , h ch n gin ngi quan st nhng g din
ra chung quanh. Nn nh, mc tiu chnh ca nhn thc x hi l nhn din v hiu nhng
g ngi khc suy ngh v cm nhn. lm c iu ny, bn cn tp trung vo ngi
khc.

Ni tt nht quan st ngi khc chnh l cc bui hp. c nhng khn thnh gi
bt c d v thng rt t yu t gy xao lng nh email v in thoi nhng vn cn cy
bt ng gm. Trong bui hp tip theo, ng ghi chp g c. Thay vo , hy chm ch
quan st khun mt ca tng ngi v ghi nhn tng biu hin trn nt mt h. Hy giao
tip bng mt vi nhng ngi ang ni. Bn s thy mnh tham gia v tp trung n ngi
khc hn, v hy gp nht nhng iu giy bt chc chn s b qua.

Vic ghi chp r rng c gi tr ring ca n. Nhng n khng nht thit tr thnh
phng cch lm vic ca bn. Nu bn cn ghi chp v l nhim v ca bn, hy tm
ngng nhng khong ngh thc hnh vic quan st.

6. Hoch nh trc nhng bui gp g bn ngoi


Hy hnh dung bn ang ri khi mt ba tic ti. Bn vn khng tin c mnh qun
khng mang theo bnh m. Bn phi mt t nht 10 pht trong ba n t trch bn
thn v iu , thm 15 pht na chu ng nhng li chc gho ca m bn b tuy
khng c bnh n nhng vn khng phin trch bn. Khi bn tra cha kha xe vo , bn sc
nh ra mnh phi kim danh thip ca Jack gi cho anh y v mt d n tip th, nhng
s c bnh m khin bn qun bng. Ri bn nh n Kate. C y c v bun bun sut
ba ti. Ti sao bn khng hi thm c y mt li khi bn ang trong ba tic?

Bn bit mnh s n d ba tic y, nhng bn c chun b g cho n khng? Vic chun


b trc cho mt s kin c th l im mnh b tr cho nhng thiu st khc ca bn, d
s kin l tic tng hay gp g v cng vic. Nu bn bc vo cn phng vi mt bn k
hoch t m, hn bn s thy nh u v pht huy kh nng tr tu ca mnh tp trung cho
nhng vic trc mt.

Ln sau khi bn xc nhn tham d mt s kin no , vic tip theo cn lm ngay l ln


k hoch cho n. Ly mt t giy ghi ch, lit k tn nhng ngi s n tham d v c
nhng g bn phi ni hoc lm . ng ngi ngn g hy mang t giy theo bn
ngi.

By gi, hy din li on phim v ba tic ban ny, nhng ln ny bn c k hoch trn


giy hn hoi v em theo ngi. Ngay khi n, hy a cho ch nh phn bnh m bn
ha. nh u mt vic xong. Bn thy Jack trong bp, n gp anh y, trao i nhanh
vi cu ri hi xin danh thip. Xong mt vic na. Sau khi xong nhng vic ny, bn nhn
thy Kate ang ng mt mnh c y c v bun b. Bn nhn ra iu ngay ch khng
phi l nhng suy ngh tic nui khi bn li xe ra v. Bn ngay lp tc ny ra vic phi lm,
bn ko Kate ra mt ch khut xem c c mun tm s g khng. C y s cm kch s quan
tm ca bn, c y mm ci v bt u chia s. Sau hai bn c th tr li gia nhp vi
mi ngi v thng thc ba tic.

Ln k hoch mt cht khng ch trang b cho bn tt hn v s kin sp ti, m cn gip


bn tn hng s kin trn vn hn bi v bn s t cng thng hn v ha mnh nhiu
hn.
7. Xua tan nhng suy ngh hn n

nhn thc v mt x hi, bn cn ha nhp v loi b nhng tc nhn khin bn xao


lng nht l nhng ngh linh tinh trong u. Nhng mi bn tm y rt ging mt ng
c ln xn trong nh xe hoc trong t nh bn nh rng chng l nhng vt c ch,
nhng chng ln ln vi nhau v bn kh tm ng ci mnh cn. Gii php: hy dn sch
ng linh tinh .

C nhiu th rt ng dn dp. Th nht, chng ta ai cng c nhng mu c thoi v


nhng li ni vng vng trong u; ta khng ngng ni chuyn vi bn thn mnh. Chng ta
mi lo c thoi ni tm n ni t tch mnh khi th gii chung quanh iu ny gy tc
dng ngc ln k nng nhn thc x hi. Ci ng dn dp th hai chnh l vic ta mi lo
suy ngh trc li i p ca mnh trong khi ngi i din vn ang ni. iu ny cng
gy tc dng ngc kh m nghe trn vn c c bn thn mnh ln ngi i din ni
cng lc.

dn sch m hn n trong u ny, bn nn lm theo mt s cch n gin sau. Khi


bn ang i thoi vi ai , ng ct li h n khi h ni xong. Tip theo, tt ting ni
trong u ang gi cu tr li cho bn, iu quan trng l bn phi nhn ra khi no bn
thn mnh ang lm iu ; mt khi nhn ra, bn s t mnh dng li v dp b th v
vn . By gi, hy dnh s tp trung vo khun mt v li ni ca ngi i din. Nu
cn, bn c th nghing ngi v pha trc hng bn thn mnh tp trung vo cuc
i thoi gia hai ngi. Nhn thc ny chng minh rng bn c tin b, bi tng c lc,
bn khng bit rng c mt phng php nh th ny tn ti.

Lun t nhc nh rng mnh tham gia tr chuyn l lng nghe v hc hi ch khng
phi gy n tng vi ngi khc bng nhng li l su sc ca mnh. Khi bn khng
ngng nhn ra nhng th khng hay trong u v xua chng i, bn s tin b hn trong
vic n nh nhng suy ngh ni tm, v k nng lng nghe ca bn s tr nn sc bn hn.

8. Sng vi hin ti
NN NH, HOCH NH CHO TNG LAI V SUY NGM V QU KH L VIC NG
LM, NHNG NU SUT NGY BN NH TH, TC L BN ANG CN TR NHNG G
ANG DIN RA TRC MT HIN TI CA BN.

Khng ai c th sng vi hin ti gii nh mt a tr. Mt a tr hon ton khng bn


tm n nhng g xy ra hm qua hoc mnh s lm g tip theo ngy hm nay. Ngay gi
pht ny, n l siu nhn, v khi n ang u tranh vi k xu th chng cn iu g khc
trn i tn ti.

Ngi ln, tri li, thng day dt v qu kh (Tri i, l ra mnh khng nn lm iu )


v lo lng cho tng lai (Ngy mai, lm sao mnh c th m ng ni vic y?). Lm
sao bn tp trung cho hin ti c khi tng lai v qu kh c ln qun trong u. Nhn
thc x hi i hi bn phi sng ht mnh vi hin ti, y nh mt a tr, c nh vy bn
mi c th nhn ra nhng g ang xy ra vi ngi khc ngay lc y.

Hy luyn tp vic sng vi hin ti tr thnh mt thi quen; nh th bn mi nng


cao c k nng nhn thc x hi ca mnh. Bt u t thng ny, nu bn ang phng
tp th dc, hy tm tr mnh . Nu bn ang hp, hy ch tp trung vo cuc hp. D
bn ang bt c u, hy tm hn mnh tht s hin hu ti ni , c nh th bn
mi nhn thy mi ngi chung quanh mnh v tri nghim cuc sng ngay trong khonh
khc . Nu bn pht hin u c mnh ang lang thang ni khc, hy lp tc quay v hin
ti. Nn nh, hoch nh cho tng lai v suy ngm v qu kh l vic ng lm, nhng nu
sut ngy bn nh th, tc l bn ang cn tr nhng g ang din ra trc mt hin ti
ca bn.

9. Thc hin mt chuyn i 15 pht

c ai ni vi bn rng cuc i l mt cuc hnh trnh ch khng phi l ch n?


c k nng nhn thc x hi, ta cn nh tm kim nim vui trong sut cuc hnh trnh v
n nhng ngi ta gp trn ng. Khi bn mi lo tham d cuc hp sp ti, bt u
mt tit hc mi, khm cho bnh nhn tip theo, n thm tt c cc khch hng, hoc vi
v gi email cho ai , bn b qua tt c nhng ngi ang c mt t im A n im B
ri y.
c thi gian cho cuc hnh trnh, bn hy dnh mt lc i loanh quanh ni bn lm
vic v ghi nhn v nhng g ang din ra chung quanh. Thc hin mt chuyn i ngn s
gip bn ng iu vi nhng ngi chung quanh cng nh cm xc ca h, v iu chnh
s tp trung ca bn hng vo nhng du hiu x hi tuy nh nhng rt quan trng ang
hin hin ngay trc mt bn.

Trong mt ngy lm vic, hy dnh ra 15 pht quan st nhng g trc nay bn cha h
. Nhng iu bn nn ch bao gm khung cnh v khng kh ni gc lm vic ca mi
ngi, lc mi ngi i qua i li trong vn phng, v nhng ngi no thch giao du vi
ng nghip v nhng ai ch cm ci ti bn lm vic c ngy.

Sau chuyn i th nht, hy chn mt ngy khc quan st v tm trng ni cng s.


Tm trng ca mi ngi c th mch bo cho bn nhng gi quan trng v mi vic ang
din ra gc c nhn ln tp th. Hy xem ngi khc cm thy th no hoc h
khin bn cm thy th no khi bn gh qua ch h tr chuyn ngn gn. ng thi, hy
dnh thi gian quan st khng kh chung trong vn phng hoc trong trng hc, phng
khm bnh, hoc nh my sn xut bt c ni no tng t ch lm vic ca bn. Tp
trung vo nhng g bn thy, nghe v gp nht c t ngi khc.

Hy ln lch cho nhng chuyn i 15 pht nh th s lm ca bn hai ln mt tun,


trong vng mt thng. Vo nhng ngy bn thc hin chuyn i, hy m bo mnh khng
a ra qu nhiu gi nh hoc kt lun ch n thun quan st m thi. Bn s ngc
nhin vi nhng g bn thy.

10. Quan st EQ trong cc b phim

Hollywood kinh gii tr ca th gii c bit n vi v ho nhong, sc quyn r


v nhng ngi sao ni ting. Tin hay khng ty bn, nhng Hollywood cng l mnh t
mu m cho vic nui dng EQ, chn mui bn gy dng k nng nhn thc x hi
cho mnh.

Suy cho cng, chng phi ngh thut m phng cuc sng hay sao? Phim nh mang li
nhng k nng EQ bng hnh ng, a ra nhng hnh vi no nn lm v nn trnh. Cc
din vin xut sc l nhng bc thy trong vic khi gi nn nhng cm xc tht bn trong
h; khi kch bn cho nhn vt ca h lm nhng vic thi qu hoc hin nhin, ta d dng
nm bt c cch phn ng ph hp v cm xc trn mn nh.

gy dng k nng nhn thc x hi, bn nn tp nhn bit nhng g ang xy ra vi


ngi khc; d ngi l nhn vt anh hng trong phim hay mt ngi tht ngoi i.
Khi bn xem mt b phim quan st nhng quy c x giao, tc l bn ang thc hnh k
nng nhn thc x hi y. Hn na, bi bn khng c mt trong tnh hung nn cm
xc ring ca bn khng b lin i, v cc yu t gy phn tm cng khng nhiu. Bn c
th dng tr c ca mnh quan st cc nhn vt thay v i mt vi cuc sng tht ca
mnh.

Trong thng ny, hy ln k hoch xem hai b phim no vi mc ch quan st s


tng tc gia cc nhn vt, cc mi quan h v mu thun ca h. Hy da vo nhng
manh mi trong ngn ng c th xem cc nhn vt cm thy g v quan st cch cc
nhn vt ha gii mu thun. Khi bn nm c nhiu thng tin hn v nhn vt, hy quay
ngc on phim v xem li nht ra nhng manh mi m bn c th b qua trong ln
xem u tin. D bn tin hay khng th vic xem nhng b phim c dn dng nh tht
cng l mt trong nhng cch hu ch nht v thoi mi nht thc tp nhng k nng
nhn thc x hi p dng trong cuc sng tht.

11. Thc hnh ngh thut lng nghe

iu ny nghe c v s ng, thm ch qu s ng khng ng ni n, nhng lng nghe


l mt k nng b mai mt i rt nhiu trong x hi hin i. Hu ht mi ngi ngh
mnh l ngi bit lng nghe, nhng nu ngi ln u chi tr chi in thoi nh hin
nay th th hi thng ip cui cng liu cn chnh xc c bao nhiu? Lng nghe i hi
s tp trung, v tp trung c khng h n gin bi chng ta b nhiu th khc li
ko.

Lng nghe khng n thun l ch nghe li ni, m bn cn phi ch n ging iu, tc


v m lng ca ging ni. Ngi ta ni iu g? Cn iu g cha ni? C n g ng
sau li ni khng? C th bn tng nghe t u n cui mt bi pht biu vi nhng
ngn t mnh m c chn lc, nhng ging iu, tc hay m lng ca ngi ni li
khng i i vi sc mnh ngn t. Thay vo , c v nh n i theo tm trng ca ngi
ni.

y l phng php bn luyn tp: khi ai ni chuyn vi bn, hy ngng lm mi


vic khc v tp trung lng nghe n khi ngi y ni xong. Khi bn ni chuyn in thoi
th ng tr li email. Khi cu con trai n hi bn iu g, hy ng my vi tnh li v nhn
b khi bn tr li. Khi ngi n ti vi gia nh, hy tt tivi v lng nghe mi ngi tr
chuyn trong bn n. Khi gp ring mt ai , hy ng ca phng li v ngi gn ngi
bn c th tp trung lng nghe. Nhng iu n gin nh vy s gip bn ch tm vo
hin ti, n nhn mi tn hiu ngi khc gi i v tht s nghe nhng g ngi y ni.

12. Quan st mi ngi

i khi, tt c nhng g bn mun lm l ngi xung v quan st cuc sng tri qua hay
nh trong trng hp ny, l quan st mi ngi. Hy chn mt chic bn mt qun c
ph quen thuc v quan st khch ra vo cng vi nhng ly c ph sa to, khng bo, nng
hi hoc ngm nhng i tnh nhn tay trong tay i do trn ph: vy l bn ang thc hin
mt trong nhng phng php nng cao nhn thc x hi hiu qu nht.

Khi dnh thi gian quan st, bn s thy ngi ta bc l tm trng ca mnh nh th no.
Quan st cch mi ngi tng tc vi nhau trong khi ng xp hng mua qun c
ph, ca hng tp ha hoc nhng t im cng cng khc: y l nhng phn luyn tp
quan trng. Bn s thy mi ngi nhn ngm nhng quy k trong ca hng v nhp di
chuyn ca h. Bn c th gi mt khong cch an ton v tn dng iu ny th sc
nhn din ngn ng c th hoc nhng tn hiu thm kn khc h l cho bn nhng g ngi
khc ang cm nhn hoc suy ngh.

Quan st mi ngi l cch an ton bn nm bt nhng biu hin, quan st s tng


tc v hiu c nhng ng c hoc cm xc n cha bn trong m khng cn gp mt
trong mi quan h . Kh nng hiu tm trng v cm xc ca ngi khc ng vai tr
quan trng trong nhn thc x hi, v thng thng l nhng iu nm trong tm ngm
ca bn. V th trong tun ti, hy n mt qun c ph gn nh, gi thc ung bn thch, v
tm mt ch ngi thoi mi bi v l ni tuyt nht thc hnh k nng nhn thc x
hi.

13. Hiu r quy lut ca tr chi vn ha

Nhn thc x hi khng dng li vic nhn ra du hiu cm xc ca ngi khc. Gi s,


bn bt u lm vic mt cng ty mi. thnh cng, bn cn tm hiu cch thc hin
mi vic theo ng vn ha cng ty. Bn c cp trn ch nh lm vic cng phng vi
Lac Su. thnh cng vi Lac, bn phi bit nn tng vn ha ca Lac v tiu s gia nh
anh c nh hng nh th no n mong i ca anh i vi ngi ng nghip chung
phng nh bn. Bn khng th hiu c nhng hnh ng hay phn ng ca Lac tr khi
bn hiu quy lut ca anh trong cuc chi.

Quy lut ? Phn ln nhng ngi bit cch ni v lm ph hp vi hon cnh x hi u


xut pht t vic hiu ng quy lut ca tr chi vn ha. Th gii chng ta l s ha quyn
ca rt nhiu nn vn ha khc nhau. Nhng nn vn ha ny tng tc vi nhau, cng tn
ti v h tr nhau theo nhng quy lut rt c th. Khng c cch no trnh c nhng quy
nh v bn buc phi hc hi c c tr tu cm xc ph hp vi mi nn vn ha.

B quyt chin thng trong tr chi vn ha ny l c x vi ngi khc theo cch h


mun, ch khng phi cch bn mun. Mt cch n gin l xc nh nhng quy lut khc
nhau ca tng nn vn ha. Khng ch c vy, nhng quy lut bn cn quan st v nm r
khng ch bao gm cc quy tc vn ha sc tc m cn c vn ha gia nh v kinh doanh.

Lm cch no bn c th thun thc ngn y cc quy lut mt lc? Bc u tin l


lng nghe v quan st, thm ch cn nhiu hn v trong khong thi gian lu hn so vi
quan st nhng ngi c chung nn vn ha vi bn. Hy quan st k v suy ngh thu o
trc khi rt ra kt lun. Tng tng bn va t chn n mt thnh ph xa l, v trc
khi nh hi g hoc i u, hy quan st cch ngi dn y i x vi nhau . Hy tm
ra nhng im ging nhau v khc nhau gia cch bn nh tham gia vi cch m nhng
ngi khc ang chi.
Tip theo, hy t ra nhng cu hi c th. C l iu ny cn bn tham gia nhng cu
chuyn ngoi l. Trong nhiu nn vn ha, c vn ha dn tc ln vn ha kinh doanh,
ngi ta nh gi cch giao tip x hi trong ba n ca bn trc khi tin hnh cng vic.
y l cch tip cn thng minh bi v cc tng tc x hi s bc l nhn thc x hi ca c
hai bn v chun b tinh thn cho h bc vo v tun theo cc quy lut ca cuc chi.

14. Kim tra chnh xc

Ngay c nhng ngi c kh nng nhn thc x hi tt nht cng c nhng lc hay
nhng tnh hung h khng th nm bt c. C th l do c qu nhiu yu t gy phn
tn, cng nh vic tng tc vi mi ngi, hoc chnh khng gian khin h kh nm bt
tt trong mt nhp iu hi h nh th. Hoc c l nhng ngi c k nng nhn thc x hi
ny hu nh bit chc v nhng g ang din ra nhng h cn khng nh thm v quan st
ca mnh. Trong nhng trng hp ny, c mt phng php nhn thc x hi s cho bn
cu tr li bn cn, l: t cu hi.

Ch hi thi ? Nhng nh, ng hi nhng cu ng ngn. D bn l ngi mi bt u


hay l chuyn gia trong nhn thc x hi th tt c chng ta u cn thm tra li nhng
quan st x hi ca mnh mt im no . Cch tt nht kim tra chnh xc ca bn
l t cu hi, xem nhng g bn quan st c ngi khc hoc trong cc tnh hung
c tht s l nhng g ang xy ra hay khng.

Gi s mt ngy n bn n bn Steve ch lm v nhn thy anh y ang dt, u anh


gc xung v cp mt khng bun ngc ln. Bn hi thm anh y c chuyn g, v Steve
ni mi vic vn n.

Bng chng bn nhn thy li ni khc anh y ni mnh vn n, nhng trng anh chng
c v n cht no. Vo lc nh th ny, hy t ra mt cu hi lm r nhng g bn thy.
Hy ni nhng cu i loi nh, Hnh nh anh ang bun chuyn g . C chuyn g vy?
Va th hin nhng g bn thy (hnh nh anh ang bun) v t cu hi trc tip (c
chuyn g vy?) l hay nht. Nhiu kh nng bn s c nghe bt k iu g anh y mun
bn bit vo lc ny; nhng d sao bn cng n bn Steve v th hin s quan tm i vi
anh y.
Mt dng cu hi khc dng kim tra chnh xc l tp trung vo nhng thng ip
ngm hoc nhng iu khng nht thit phi ni ra. Bi ngi ta khng phi lc no cng
gii by ci m v thng thn nhng iu h cm nhn, nn h s ni bng gi. Nu bn
cm thy d dng t cu hi th l mt c hi rt tt xem bn c nm bt c du
hiu v hiu ng h mun ni hay khng. Bn cn c c hi pht hin sai lm ca mnh
nu bn ng t i n kt lun hoc b qua mt du hiu no y.

Kim tra chnh xc trong qu trnh quan st cui cng s gip bn tinh tng hn
trong nhng tnh hung x hi v gip bn nhn ra nhng du hiu kh nhn bit. Nu
khng hi, bn s khng th chc chn iu g.

15. t mnh vo hon cnh ca ngi khc

y l ngh ca cc din vin h t mnh vo hon cnh nhn vt. Din vin dc lng
vo nhng cm xc v tnh cm ca nhn vt, ha thn vo suy ngh v ng c thc y
ca nhn vt. Th nn nhng din vin gii v c o to bi bn thng c kh nng
nhp vai y thuyt phc v d dng v ngc li. Sau khi vai din kt thc, thay v phn
nn v qu trnh ng phim, h thng bit n vai din m h tri qua ngay c khi l
nhn vt phn din.

t mnh vo hon cnh ca ngi khc chnh l nhn thc x hi mc cao nht v
n khng ch dnh ring cho cc din vin. N cn dnh cho tt c chng ta, nhng ngi
mun t c ci nhn ton cnh v s hiu bit su sc hn v ngi khc, nhm nng
cao k nng giao tip v nhn din vn trc khi chng leo thang. Nu bn khng cho
rng mnh cn lm iu ny th ln cui cng bn c ngh nh th ny l khi no: Gi m
mnh bit Jane cm thy nh th. Nu bn phi ao c th r rng mi s qu tr; chng
phi vic hiu Jane sm hn trong tnh hung c ch hn sao?

thc hnh phng php ny, bn cn t ra cho mnh nhng cu hi bt u bng,


Nu mnh l ngi ny Gi s bn ang tham d mt cuc hp v c ngi lm kh d
Jim bng cch cht vn v nhng quyt nh ca anh trong mt d n c trin khai.
Nu bn l i tng phi tr li, bn s c khuynh hng phng th. Nhng nn nh,
khng phi l vn ca bn, m l ca Jim. Hy gt sang mt bn nhng iu bn ngh,
nhng cm xc, cch suy tnh v khuynh hng ca ring bn iu cn lm l t mnh
vo hon cnh ca Jim. Hy t hi, Nu mnh l Jim, mnh s tr li nh th no? tr li
cu hi ny, hy nh li nhng g bn tng chng kin Jim hiu anh hn: anh y
phn ng nh th no trong nhng tnh hung kh khn tng t trong qu kh, anh y
xoay x ra sao khi b ngi khc lm kh, anh y gii quyt cng vic trong nhm v vi
tng c nhn ra sao. Anh y lm v ni nhng g? u l nhng thng tin quan trng.

Lm sao bit bn hiu ng hay cha? Nu bn c mi quan h tt vi Jim v nu ng


thi im, hy gp anh y sau bui hp v kim tra li nhng suy ngh ca mnh. Nu bn
khng thn vi Jim lm, hy thc hnh trong mt tnh hung khc vi mt ngi khc v
kim tra nhng suy ngh ca bn. Bn cng thc hnh v lm lt thng tin phn hi nhiu
bao nhiu, bn cng d dng t mnh vo hon cnh ngi khc by nhiu.

16. Tm kim bc tranh ton cnh

Bi chng ta thng nhn mnh qua lng knh mu hng nn rt c kh nng ta ch thy
mt phn ca bc tranh m thi. Nu c c hi, bn c sn sng nhn mnh qua cp mt ca
ngi hiu bn r nht khng? Nhn chung quanh v tm kim thng tin phn hi chnh l
cha kha trong nhn thc x hi, bi n cho chng ta c hi xem ngi khc nhn nhn v
mnh nh th no c bc tranh ton cnh.

tn dng c c hi ny, bn phi c lng dng cm v sc mnh tm n nhng


ngi yu qu bn, cng nh nhng ngi ch trch bn, nhm c c nhng chia s chn
tht nht v cch h nhn bn. Nu h hiu sai th sao? Nu h qu kht khe th sao? V nu
h ni ng th sao?

Bt k cu tr li nh th no, ci nhn ca h vn quan trng bi kin ca ngi khc


s nh hng n bn v cuc sng ca bn. V d, nu ngi khc cho rng bn th ng
trong cc cuc hp, trong khi bn ch n gin cn thi gian suy ngh trc khi pht biu
th cch nhn nhn ca h bt u nh hnh nhng c hi dnh cho bn. Sm mun g sp
cng khng cho bn ch tr cuc hp na, bi bn b xem l ngi th ng ch khng phi
ngi bit cn nhc.
Phng php tt nht xem ngi khc nhn nhn v bn nh th no tht n gin v
hu dng. i vi nhng vn v EQ, bn c th gi mt bn kho st tng hp trong
bn v nhng ngi khc t ra cc cu hi v k nng t nhn thc, lm ch bn thn,
nhn thc x hi v lm ch mi quan h ca bn. Kt qu s l bc tranh hon chnh v
nhng nhn thc ca chnh bn v ca ngi khc. D bn tin hay khng th nhng g
ngi khc ni v bn thng chnh xc hn iu bn ngh v mnh. Tuy nhin, bt k
nhng nhn thc y l g, vic bn hiu v chng rt quan trng v bn bit n s nh hnh
bn thn bn ra sao.

Hy tp trung ngun sc mnh y v ku gi nhiu ngi khc gip bn hiu thm


mt cht v mnh qua cch nhn ca h. Khc vi vic th quan st hay theo di bn thn,
y l cch bn bit mnh ra sao qua thc t ci nhn ca ngi khc.

17. Nm bt khng kh chung ca c phng

CM XC RT D LY LAN, NGHA L N C TH BT NGUN T MT HOC HAI


NGI SAU LAN RA KHP PHNG, CHO N KHI TR THNH TM TRNG CHUNG
MNH M M BN PHN NO CM NHN C.

Mt khi thnh tho trong vic c hiu nhng du hiu v cm xc ca ngi khc,
bn sn sng hiu tm trng ca c mt gian phng. iu ny nghe c v nn lng,
nhng vn l nhng g bn hc c v nhn thc x hi chng qua trn quy m ln
hn m thi.

V c bn, c hai cch nm bt tm trng ca m ng. u tin, bn c th ch da vo


linh cm hay trc gic ca mnh. Cm xc rt d ly lan, ngha l n c th bt ngun t mt
hoc hai ngi sau lan ra khp phng, cho n khi tr thnh tm trng chung mnh m
m bn phn no cm nhn c. V d, hy tng tng bn bc vo mt cn phng c
125 doanh nhn ang giao lu v chia s kin vi nhau. C v nh ni ny trn ngp cm
gic phn khch v di do nng lng tch cc, v bn sm nhn ra iu . Bn c th
nghe c ging ni ca h vi nhiu cung bc v m iu khc nhau, bn thy nhng dng
iu, c ch v ngn ng c th biu l s tp trung v ho hc. Cn by gi, hy hnh dung
bn bc vo mt cn phng c 125 ngi ang i c chn ra lm nhim v bi
thm on. Khng kh cn phng lng nh t; ngi ta c gng lng qun bng cch kim
ci c, nghe nhc hoc lm bt c iu g git thi gian. Mc d l ngha v cng
dn nhng t ai mun c mt ni ny. Hai tm trng ni trn nh mt trng vi mt tri.

Sau y l cch bn nm bt tm trng chung ca c phng. Khi bc vo, hy nhn


lt qua mt lt v ghi nhn bu khng kh y y sinh lc hay im lng, tnh ti. Xem cch
mi ngi chn ch cho mnh h ngi ring hay t tp thnh tng nhm. H c ni
chuyn v vung vy tay khng? C nhng ai t v si ni hn ngi khc? Trc gic mch
bo bn iu g v h?

Mt cch khc c tm trng ca mt cn phng l i cng mt ngi dy dn kinh


nghim hn, ging nh bn tham quan cuc sng hoang d chu Phi. Hng dn vin ca
bn nn l mt chuyn gia v nhn thc x hi sn lng ch cho bn nhng manh mi do
bn nng bn mch bo v gip bn nm bt c tm trng ca c phng. Hy theo chn
hng dn vin ca bn v lng nghe iu anh y cm thy v nhn thy. Hi xem anh y c
cm gic g v du hiu no th hin tm trng chung. Cui cng, bn nn l ngi ch
ng. Hy nh gi c phng ri chia s v so snh nhng ngh ca bn vi ngi hng
dn. Thng qua bi tp ny, chng bao lu bn s bit cch quan st nh hng dn vin
ca bn, nhng lc bn cn t mnh thc hin.

Bn cht v hnh vi ca con ngi c th khng khc lm so vi cuc sng din ra ni


hoang mc chu Phi. Bn cng rn luyn k nng ca mnh trong vic pht hin ra s an
ton, mi quan tm hoc nhng thay i trong tm trng ca mt m ng sm bao nhiu,
bn cng dy dn hn by nhiu trong i sng x hi thc t ca chnh bn.
CHNG 7

PHNG PHP LM CH MI QUAN H


Hu ht mi ngi u c ng c trong mi bc i ca mnh v c gng ht sc th
hin mnh khi h bt u mt mi quan h mi (trong cng vic hoc lnh vc khc), nhng
ri h sy chn v mt thng bng khi c gng duy tr mi quan h lu di. Thc t nhanh
chng cho thy thi k trng mt chnh thc kt thc.

Trn thc t, mi mi quan h u cn c u t nhiu cng sc, ngay c vi nhng


mi quan h bn cht nht tng nh khng cn n lc g thm na. Ai cng tng nghe v
iu ny, nhng liu chng ta tht s hiu hay cha?

Xy dng v nui dng mt mi quan h cn thi gian, n lc v b quyt. B quyt


y chnh l tr tu cm xc (EQ). Nu bn mun c mt mi quan h bn vng v pht trin
theo thi gian, trong nhng nhu cu ca bn v ca i phng u c tha mn, th
k nng EQ cui cng lm ch mi quan h chnh l ci bn cn.

May mn thay, cc k nng lm ch mi quan h ny u c th hc c v chng c


lin quan n ba k nng cn li ca EQ m bn quen thuc t nhn thc, lm ch bn
thn v nhn thc x hi. Bn dng nhng k nng t nhn thc nhn bit v cm xc
ca mnh v nh gi xem nhng nhu cu ca mnh c c tha mn hay khng. Bn dng
nhng k nng lm ch bn thn th hin cm xc ca mnh v hnh ng v li ch ca
mi quan h. Cui cng, bn s dng k nng nhn thc x hi hiu r hn v nhu cu v
cm xc ca ngi khc.

Suy cho cng, khng ai c th sng mt mnh, cc mi quan h l iu khng th thiu v


chng lm cho cuc sng trn vn hn. V bn l mt na ca mi mi quan h, th nn bn
chu mt na trch nhim trong vic cng c v pht trin nhng mi lin kt ny. 17
phng php sau s gip bn tm hiu nhng iu quan trng cho cc mi quan h m
hoa kt tri.
CC PHNG PHP NNG CAO K NNG LM CH MI QUAN H

1. Hy ci m v ham tm hiu.
2. Ci thin phong thi giao tip t nhin ca bn.
3. Trnh a ra nhng tn hiu ln ln.
4. Hy nh nhng iu nh nht nhng mang li hiu qu cao.
5. Sn sng tip nhn thng tin phn hi.
6. To dng lng tin.
7. To cho mnh mt chnh sch m.
8. Ch ni gin c ch ch.
9. ng trnh n nhng iu khng trnh khi.
10. Chp nhn cm xc ca ngi khc.
11. Cn bng cm xc hoc hon cnh ca ngi khc.
12. Khi bn quan tm, hy th hin.
13. Gii thch cc quyt nh ca bn, ng ch mc nhin a ra.
14. Gp trc tip v mang tnh xy dng.
15. ng nht gia nh v tc ng trong vic bn lm.
16. a ra phng n cha chy cho mt cuc trao i bt thnh.
17. X tr mt cuc tr chuyn kh khn.

1. Hy ci m v ham tm hiu

Chng ti c th hnh dung mt s bn c thm ngh, Ci ng tc gi ny, chng l ti


phi ci m v t m tc mch chuyn ca mi ngi s lm ? Ti ch cn hon thnh
d n ca mnh v nhng vic ngi ta tr lng thi c khng, cng t ng chm cng
tt ch? Tht ra vic thit lp, xy dng v duy tr cc mi quan h u l mt phn trong
cng vic ca bn ngay c khi bn ch lm chung vi mt ngi i chng na. Vic nui
dng, duy tr cc mi quan h c th khng phi l trch nhim cng vic ca bn v thm
ch khng ai nhc ti, nhng thnh cng, mt thi ci m v hiu k chc chn l yu
t khng th thiu trong cng vic ca bn.
Hy cng tm hiu xem ci m c ngha nh th no trong vic lm ch mi quan h.
Ci m c ngha l chia s thng tin v mnh vi ngi khc. Bn c th p dng k nng
lm ch bn thn quyt nh xem mnh ci m n mc no v chia s nhng g, nhng
bn cn bit rng thi ci m mang li li ch cho bn: khi ngi khc hiu v bn, s t
nguy c h hiu lm bn hn. V d, nu bn c bit mn cm vi vic c mt nm pht
trc bui hp, v ly lm kh chu khi mt s ngi n pht cht mi c mt thm ch
n tr, th mt s ngi c th nh gi bn l ngi a cu n v cng nhc. Nu bn chia
s vi nhng ngi ny rng bn tng gia nhp Hi qun trong vi nm u i lm, ng
nghip c th cn nh gi cao thi quen ng gi v tc phong ca bn. Bit u c, thi
quen ng gi ca bn s bt u lan ta!

Ci m v bn thn cha phi l tt c trong k nng lm ch mi quan h bn cn phi


bit hng th vi nhng cu chuyn ca ngi khc. Ni cch khc, bn phi bit ham tm
hiu. Bn cng th hin r mi quan tm v tm hiu v ngi khc bao nhiu, bn cng n
lc p ng nhu cu ca ngi by nhiu v s khng hiu sai v h.

Khi t cu hi, hy vn dng nhng k nng nhn thc x hi la chn bi cnh v


thi im thch hp. Hy lng mt cht hiu k trong ging ni ca bn tng t nh
cch ng gi Noel hi mt a tr xem n thch qu g trong m Ging sinh. Tri ngc vi
iu chnh l ging ph phn bn th nh li xem tng c ai hi bn mt cu i
loi nh L do qui qu no cu li mua xe gn my vy? hoc Anh hc chuyn ngnh
trit hc ? Anh nh dng N vo vic g?

Khi bn t cu hi v ngi kia m lng ra vi bn th bn khng nhng c c thng


tin gip bn lm ch tt mi quan h, m ngi kia cng s nh gi cao s quan tm ca
bn i vi h. Nu bn va bt u mt mi quan h mi, hoc ang trong mt mi quan
h bn vng, thm ch ang ri vo tnh trng kh khn, hy dnh vi pht trong ngy
chn ra mt s mi quan h cn c bn ch , v chn ng thi im th hin thi
ci m v ham tm hiu vi i tng.

2. Ci thin phong thi giao tip t nhin ca bn


D bn a ra kin ca mnh khi ngi khc ang ni hay t ra trnh n s bt ng
kin th chnh phong thi giao tip ny nh hnh cc mi quan h ca bn. Gi y, bn c
c hi p dng k nng t nhn thc, lm ch bn thn v nhn thc x hi nh hnh
phong cch ring ca mnh.

Hy miu t phong thi t nhin ca bn ngay trn trang u tin ca mt quyn s tay.
Bn gi n th no cng c. Hy ngh xem bn b, gia nh v ng nghip nh gi
phong cch ca bn ra sao. Phong cch y thng thn, vng vo, thoi mi, nghim tc, th v,
d dt, cn nhc, bng ln, gt gng, t m, d thng hay vn v? Hy nu r v chc chn
l bn tng nghe ai ni n nhng t .

bn tri t giy hy vit ra nhng u im trong phong cch ca bn. s l nhng


iu ngi khc nh gi cao khi bn giao tip vi h. bn phi t giy ghi ra nhng im
cha tt hoc nhng iu tng gy hiu lm, phn ng k l hoc rc ri.

Khi danh sch hon chnh, hy chn ra ba u im p dng thng xuyn hn


nhm ci thin k nng giao tip ca bn. Sau , hy chn ra ba khuyt im v ngh xem
c cch no bn loi b, gim bt hoc ci thin chng khng. Hy thnh tht vi chnh
mnh v nhng iu bn s lm hoc khng lm. Nu bn khng bit iu g s gip mnh c
c kt qu tt nht, hy ngh bn b, ng nghip v gia nh cho bn li khuyn.
Cng khai k hoch ca mnh s buc bn c trch nhim hn, gip bn ci thin cc mi
quan h mt cch lu di.

3. Trnh a ra nhng tn hiu ln ln

Tt c chng ta u nh tn hiu giao thng hng dn bng qua giao l an ton, nhiu
ln mi tun. Khi h thng ny hng hc, hoc khi chuyn sang tn hiu n vng chp tt
lin tc, hoc n tt ht, ti giao l s xy ra tnh trng mnh ai ny i. Mi ngi bi ri;
v khi mun sang ng h phi ng trc ng sau trc khi cho xe i ti. Khi c n tn
hiu giao thng, chng ta tin tng n bi mi th rt r rng n dng, n xanh i.
Nhng tn hiu chng ta gi n cho ngi khc trong cc mi quan h cng khng khc
my.
Cm xc phn nh s tht v chng s bc l ra ngoi qua phn ng v ngn ng c th
ca chng ta, d ta c la li che y i na. Khi bn khen nhn vin mnh gii thiu
sn phm rt tt bng mt ging lu bu v ci cau my chng h n khp nhau, r rng l
li ni v ngn ng c th tro cng ngng. Ngi ta thng tin vo nhng iu mt thy
hn l tai nghe.

NGI TA THNG TIN VO NHNG IU MT THY HN L TAI NGHE.

D bn c gii lm ch bn thn n my, cm xc vn c lc l ra bn ngoi. Bn tri qua


rt nhiu cm xc trong mt ngy v no b ca bn khng th phn loi tng cm xc mt.
Khi ni chuyn vi mt ai , bn c th ni iu bn ngh trong u nhng c th li phn
ng tng ng vi cm xc bn va tri qua vi pht trc.

Bn s khin ngi khc bi ri v tht vng khi bn ni mt ng, th hin mt no. Qua
thi gian, s nhm ln ny s gy ra nhng vn trong giao tip v n s nh hng n
cc mi quan h ca bn. gii quyt vn ny, hy dng k nng t nhn thc hiu
cm xc ca mnh v dng k nng lm ch bn thn quyt nh xem cm xc no nn
bc l v bc l ra sao.

i khi, vic ng b nhng tn hiu cm xc khng phi lc no cng thch hp. Gi s


bn ang rt tc gin trong mt cuc hp nhng khng th bc l cn gin ca mnh vo
lc y. Vy hy gc s gin d sang mt bn, nhng ng dp b hn n. Hy chn mt
lc thch hp khc bc l ni tc gin y trong lng bn: l khi th hin s gin d
khng gy hi cho bn m cn mang n nhng kt qu tch cc nht. Nu cm xc qu
mnh, khng th khng bc l ra ngoi th cch tt nht l hy gii thch nhng g xy ra (v
d, Trng ti c v khng tp trung cho lm l v ti c lo lng suy ngh v c in thoi
khng nh mun sng nay).

T thng sau, hy tp trung vo vic lm sao cho ging iu v ngn ng c th ca bn


n khp vi iu bn mun ni ra. Hy ghi nh nhng ln bn ni vi ngi khc rng bn
vn n, nhng c th, ging iu hoc thi ca bn li th hin nhng du hiu khc hn.
Khi bn nhn ra mnh ang gi i nhng tn hiu khng n khp nhau, hy iu chnh li
cho ph hp hoc c li gii thch r rng.
4. Hy nh nhng iu nh nht nhng mang li hiu qu cao

Qua cc knh tin tc, chng trnh truyn hnh thc t, hi kch tnh hung hoc bo ch,
c th thy kh r cc phng tin truyn thng ngy nay ang gp phn khin php lch
s bin mt trong x hi hin i. Cng s xung dc trong cung cch ng x, cng ngy
ngi ta cng t th hin s trn trng nhau hn. Ngy nay, c trong mi quan h c nhn
ln trong cng vic, ngi ta t nghe nhng li nh lm n, cm n v xin li trong
giao tip hng ngy.

Hu ht nhng ngi i lm ni rng h khng bao gi nhn c li cm n cho nhng


cng hin ca mnh trong cng vic, tuy vy h ng tnh rng nghe nhng cu ni nh
cm n, vui lng, hoc thm ch, xin li s mang li tc ng tch cc v mt tinh thn.

Hy ngh xem bao nhiu ln bn ni lm n, cm n v xin li trong nhng tnh


hung cn thit. Nu bn khng s dng chng thng xuyn th c th v bn thiu thi
gian hoc khng c thi quen, hay thm ch c l l do bn thiu t trng. Hy bt u tp
thi quen dng nhng li y nhiu hn trong cc mi quan h ca bn. Hoc hay hn na,
tp thnh thi quen dng chng hng ngy. Cm n bn.

5. Sn sng tip nhn thng tin phn hi

Thng tin phn hi l mt mn qu c o. N gip chng ta hon thin bn thn bng


nhng cch thc m c l ta khng t mnh thy c. Bi bn khng bit mnh s n
nhn iu g, th nn, mt s phn hi i khi bt ng nh bn m mt gi qu hoc nhn
vo bn trong chic v nh cm mu dp Ging sinh.

S ngc nhin c th khin chng ta mt t ch, v vy bn cn k nng t nhn thc


n nhn giy pht ny. Mnh s cm thy g nu b li ra ch trch v qu i bt ng? Mnh
s biu l ra sao? Vi nhn thc ny, hy dng n k nng lm ch bn thn: mnh nn chn
cch phn ng no?
gip bn tip nhn thng tin phn hi mt cch tt nht, hy xem tng yu t mt.
u tin, cn nhc v ngun gc ca phn hi . Ngi ny c th c ci nhn thch ng v
bn h bit bn v tng chng kin nhng g bn lm v mong mun bn tin b.

Khi tip nhn thng tin phn hi, hy vn dng k nng nhn thc x hi lng nghe v
tht s hiu iu . t nhng cu hi lm r hn v yu cu thm dn chng c th
bn nm bt c quan im ca ngi y. D bn c ng tnh vi nhng nhn xt hay
khng th hy cm n ngi chia s kin vi bn, bi c ngi nhn ln ngi a ra
phn hi u ng trn trng.

Sau khi n nhn thng tin phn hi, hy dng nhng k nng lm ch bn thn quyt
nh bc tip theo; ng p mnh hnh ng ngay. Thi gian c th gip bn tip thu
nhng ngha su xa, phn loi cm xc v suy ngh ca bn, gip bn quyt nh xem cn
phi lm g vi nhng thng tin phn hi . Bn cn nh danh sch Cm xc i ngc li
L tr khng?

Tip nhn thng tin phn hi c l l phn kh nht trong c qu trnh. Mt khi bn
quyt nh lm g vi nhng thng tin phn hi, hy tun theo k hoch. Tht s bt tay vo
iu chnh chng t bn nh gi cao kin nhn xt ca ngi phn hi. Hy nghim tc
ghi nhn kin ca ngi khc v c gng iu chnh theo nhng g h xut. C l y l
cch tt nht cng c mi quan h ca bn vi h.

6. To dng lng tin

Bn bao gi thc hnh v lng tin cha? Bi tp nh th ny: bn c mt ngi cng


chi, bn ng quay lng li trc mt ngi y, cch khong mt mt ri. Bn nhm mt
li, m n ba, ri bn ng ra pha sau ngi y bn. Khi ngi y c bn, mi
ngi s thch th ci vang v nh nhm v khng ai b mt thng bng. Gi nh ch cn
i tay chc khe v s thng bng vng chi l c th to c nim tin.

Mt tc gi khuyt danh tng ni Lng tin l ngun ti nguyn diu k, cng dng nhiu
n cng di do ch khng h vi cn. Lng tin l iu kh kim nhng li d dng nh
mt ch trong pht chc, v c l n l mc tiu quan trng nht, kh khn nht trong vic
lm ch mi quan h ca chng ta.

Nim tin c to dng nh th no? Giao tip ci m; sn lng chia s; nht qun trong
li ni, hnh ng v cch ng x; ng tin cy trong vic thc hin n cng nhng tha
thun chung trong cc mi quan h, ch mi l mt vi v d. Tr tru thay, trong a s cc
mi quan h, bn cn phi c mt mc tin tng nht nh bt u to dng lng tin.

xy dng lng tin, hy s dng k nng t nhn thc v lm ch bn thn m lng


v chia s vi iu v bn thn. Nn nh, mi ln bn ch chia s mt phn no v mnh
m thi; ng ngh mi ngi phi hiu bn nh c mt quyn sch.

LNG TIN L NGUN TI NGUYN DIU K, CNG DNG NHIU N CNG DI DO


CH KHNG H VI CN.

lm ch mi quan h, bn phi kim sot c lng tin ca bn dnh cho ngi khc,
v mc tin tng ca h i vi bn rt quan trng trong vic gn kt mi quan h gia
bn vi ngi khc. Nui dng cc mi quan h v gy dng lng tin cn thi gian. Hy
xc nh xem nhng mi quan h no trong i bn cn c thm s tin tng v p dng k
nng t nhn thc tm xem iu g cn thiu. Dng k nng nhn thc x hi hi
ngi khc xem h cn g gy dng lng tin v lng nghe cu tr li. Vic t cu hi
th hin bn quan tm n mi quan h, iu s gip gy dng s tin tng v khin
mi quan h tr nn su sc hn.

7. To cho mnh mt chnh sch m

im li bi hc lch s m c th bn cn nh: Chnh Sch M Ca bt u t nm 1899


khi M s mnh nh mt c quyn giao thng vi cc quc gia phng ng. Chnh ph
M tuyn b mt chnh sch m ca, cho php mi quc gia tip cn vi th trng Trung
Quc.

Tip cn: y l mt t quan trng ni ln c tinh thn ct li ca khi nim m ca.


Tip cn nhanh chng vt ra khi nhng hp ng bun bn thng thng thm nhp
vo ni lm vic. Ngy nay, mt chnh sch m cho php mi nhn vin c ni chuyn
vt cp, gp phn gip nhn vin cp di giao tip vi cp lnh o d dng, trc tip
hn.

Hy hi nhng ngi chung quanh xem bn c nn p dng mt chnh sch m lm


ch tt hn nhng mi quan h ca mnh khng. Nu bn cn tr nn d tip cn hn, v
th hin cho mi ngi bit rng h lc no cng c th ni chuyn thoi mi vi bn, th
vic p dng chnh sch ny chnh l nhng g bn cn.

Hy nh rng bn khng phi x thn mnh ra c mt bt c lc no ngi khc mun;


bn ch cn th hin nguyn tc ca mnh v trung thnh vi n. Hy dng k nng t nhn
thc xc nh xem chnh sch c tc ng nh th no i vi bn v c gng thc
hin. Khng ngng quan st ngi khc, hay cn gi l nhn thc x hi, cng gip bn xc
nh c nguyn tc ny hot ng nh th no.

Nn nh, vic d tip cn hn s gp phn ci thin cc mi quan h ca bn n tht s


m ra cnh ca giao tip, d l gin tip (qua email hoc in thoi). Mi ngi s thy
c trn trng hn v khong thi gian bn dnh cho h; v bn c c hi tm hiu v
ngi khc. Cui cng, cc bn u c li.

8. Ch ni gin c ch ch

Ai cng c lc tr nn gin d iu rt d. Nhng gin ng ngi, ng mc, ng


thi im, ng mc ch v ng cch th khng d cht no.

Chng ta bit n trit gia Hy Lp Aristotle v cu ni ny v s thm thy ca n trong


vic lm ch cm xc v cc mi quan h ca chng ta. Nu bn thun thc iu ny th c
th xem nh hnh trnh ci thin EQ ca bn thnh cng. Gin d l mt cm xc tn ti
vi ngha ring ca n gin d khng phi l dng cm xc bn c th dn nn hoc
trnh n. Nu bn kim sot n ng cch v dng n vo ng mc ch, bn s nhn c
nhng kt qu gip tng cng cc mi quan h ca mnh. Tht nh vy y.

Hy ngh n mt hun luyn vin bng ang trao i thng thn vn vi i trong
gi ngh gia hip. Nhng kin phn hi nghim khc ca ng buc cc hc tr phi ch
v tp trung ci thin trong hip hai. C i quay li sn vi trng thi ti tn hn, tp
trung hn v sn sng chin thng; trong trng hp ny, hun luyn vin kim sot tt
nhng cm xc ca mnh thc y cc cu th hnh ng. Bc l s gin d theo cch
thch hp th hin nhng cm xc mnh m bn trong bn v nhc nh ngi khc v mc
nghim trng ca tnh hung. Tuy vy, th hin s gin d qu mc hoc khng ng lc
s khin ngi khc b t lit vi nhng cm xc ca bn, khin h kh m hiu c bn
mt cch nghim tc.

Vic s dng nhng cm xc mnh m nh gin d t c nhng li ch trong cc


mi quan h cn nhiu thi gian thun thc, bi ti hy vng rng bn khng c nhiu c
hi trong ngy thc hnh n. Cn c s chun b chu o cho sch lc ny, bt u t
vic nhn thc r rng v cn gin ca mnh.

Hy dng nhng k nng t nhn thc suy ngh v a ra mt nh ngha v cc mc


khc nhau trong cn gin ca bn t mt cm xc khin bn kh chu n mt cm xc
khin bn mc kt trong . Vit nhng mc ny ra v chn nhng t ng din t ng,
sau vit ra nhng v d gii thch ti sao bn c nhng cm xc nh vy. Hy xc nh
khi no bn nn bc l cn gin da trn tiu ch mt khi bc l ra, th bng cch no
n s gip bn ci thin mi quan h. a ra la chn ny, hy dng k nng nhn thc
x hi ngh v nhng ngi c lin quan v phn ng ca h.

Nn nh, lm ch mi quan h thc cht l vic a ra nhng la chn v hnh ng


nhm to ra mt mi quan h chn thnh v su sc vi ngi khc. lm c iu ny,
bn phi thnh tht vi ngi khc v vi chnh bn, iu ny i khi ng ngha vi vic
s dng cn gin c ch ch.

9. ng trnh n nhng iu khng trnh khi


Bn v Marge cng lm trong mt b phn vn chuyn v tip nhn. C y khin bn
phin lng qu; nu c ci nt no y c th chuyn c ta sang mt b phn khc th bn
n t cch y nm nm. Vn l chng h c mt ci nt nh vy, v cng chng c c
may no c th thay i. Nh thm du vo la, sp va giao cho bn v Marge cng lm
mt d n ln. C y ngh gp mt trong lc n tra bn v nhng vic phi lm, v
bn c ngay mt danh sch l do thoi thc. R rng l bn mun gt phng c y sang
mt bn. Nhng ri sao? Cc bn vn ngi cng thuyn, vn phi thc hin chung mt d n
v phi tm ra cch lm vic vi nhau.

y l lc m k nng lm ch mi quan h tr nn ht sc cn thit, bi mc d bn


khng c nh kt thn vi ngi ny, nhng bn v c y gi y cng chu trch nhim
chung mt d n. y l cch thc c bn lm vic vi Marge: khng trnh n c y hoc
nhng tnh hung sp ti. Hy chp nhn iu ny v la chn k nng EQ ng hnh
cng c y.

Bn cn quan st nhng cm xc ca mnh v quyt nh kim sot chng ra sao. Bi v


bn khng n c trong chuyn ny, hy s dng nhng k nng nhn thc x hi
mang Marge li gn bn hn, ng thi t mnh vo hon cnh ca c y. Hy ch ng
gp c y bit c y c kin g cho d n chung, ng thi nh lm vic vi bn ra sao
trong d n ny. Hy quan st ngn ng c th ca c y xem c y phn hi vi bn nh
th no; rt c th bn khin c y tht vng khng t! iu ny c th hi au n mt t,
nhng bn tht s thit lp c nn tng cho mt mi quan h trong cng vic.

Tip theo, hy chia s nhng mong mun ca bn trong vic qun tr d n v cng i
n mt tha thun. Bn khng nht thit phi ni vi Marge rng bn khng quan tm n
c y thay v th, bn c th chia s rng bn thch lm vic c lp trong nhng phn
ring bit ca d n v thnh thong gp c y chc chn c hai cng tin . Nu Marge
ng , vic ca bn c bc tin trin mi. Nu c y khng ng , bn hy p dng
nhiu hn na cc k nng lm ch bn thn v nhn thc x hi cho n khi bn t c
tha thun.

Nu trong qu trnh ny bn cm thy tht vng (v chc s c), hy t hi ti sao v


quyt nh lm ch bn thn nh th no. Quay li vi Marge trong cuc hp ln sau v
nhc nh bn thn v mc tiu chung l d n. n giai on kt thc, hy tm cch cng
nhn nhng g hai bn t c cng vi nhau.

10. Chp nhn cm xc ca ngi khc

Nu bn gp nhiu khng hong trong cc mi quan h, phng php EQ ny c th l


im khi u tt p hn. Gi s bui sng n, ang loay hoay u xe trong bi xe cng ty,
bn thy c ng nghip Jessie ang rm rm nc mt khi bc ra khi chic xe ngay
cnh bn. Bn hi thm xem c y c n khng, v c y ang bt n. Th l bn an i,
khng sao u, bt tay vo vic ch s qun ht m. Gp ch sau nh. Ri bn c ly lm
thc mc v sao c ta trnh mt bn sut ngy hm .

Mt iu quan trng trong lm ch mi quan h l i mt vi nhng cm gic kh chu


v dnh thi gian chp nhn, ch khng phi dp b hoc c thay i, cm xc ca ngi
khc. Cu ni: Ti rt tic khi thy ch bun nh vy; ti c th lm c g cho ch? khin
Jessie thy rng nu c y mun khc cm thy nh lng hn, th bn s sn sng tm
khn giy cho c y. Nhng hnh ng n gin nh vy chnh l cch bn tha nhn cm
xc ca ngi khc nhng khng lm to chuyn, khng coi thng hoc b qua nhng cm
xc . Ai cng c quyn nm tri cm xc, k c khi bn khng cm nhn ging h. Khng
nht thit bn phi ng tnh vi cm xc ca ngi khc, nhng bn phi xem cm xc ca
h l chnh ng v tn trng chng.

gip bn hiu c cm xc ca ngi khc, ta cng xem li trng hp ca Jessie.


Dng nhng k nng nhn thc x hi lng nghe v tm tt li nhng iu bn nghe
c cho c y nghe. iu ny khng ch chng t bn c k nng lng nghe tuyt vi m
cn cho thy bn nhun nhuyn trong vic lm ch mi quan h bi bn m lng v th
hin s lo lng, quan tm n c y. Bn s kt thc cuc tr chuyn bng s gn b hn vi
mt Jessie gi bnh tm li v tt c nhng g bn cn ch l dnh cht thi gian
quan tm v ghi nhn cm xc ca c y.

11. Cn bng cm xc hoc hon cnh ca ngi khc


Nu bn bnh tnh gi in cho cng ty dch v nhc h b i mt khon ph khng ng
ra khi ha n thanh ton hng thng ca mnh, th chc hn bn s cm thy nhn vin
dch v khch hng l ngi sn lng gip , thn thin v lch s gii quyt yu cu ca
bn.

Gi s bn cng gi mt cuc in thoi tng t, nhng ln ny vi mt mt tm trng


ti t. Bn cm thy bc bi, cng thng v phin toi v li ca h. Bn ch my gn 10
pht v ch. Khi nhn vin chm sc khch hng ni my vi bn, anh ta c th nghe thy
iu trong ging ni ca bn. Khi ni, ging anh ta c v rt nghim tc, nh th anh ta
mun khn trng gii quyt v ny. Bn nh gi cao tnh chuyn nghip v dch v khch
hng ca h, bn thy vn c gii quyt xong, v b qua. Nhn vin dch v khch
hng kia rt c k nng trong vic pht hin nhng tn hiu cm xc, nhanh chng thch ng
v hi p bng mt dch v nhanh chng, n gin iu mang li li ch cho c khch
hng ln cng ty. Ch s EQ cao gip anh ta sm c cp trn ch v d thng cp.

iu nhn vin ny lm chnh xc l mt phng php lm ch mi quan h i hi k


nng nhn thc x hi lng nghe, sng vi hin ti, t mnh vo hon cnh ca ngi
khc, nhn bit i tng c ang xc ng hay khng, v chn cch phn hi thch hp, c
tc dng cn bng. Mnh ghp cui cng ny chn cch hi p c tc dng cn bng
khng i hi bn phi ha hp hoc bt chc cm xc ca ngi i din; s chng c
ngha g nu nhn vin phc v khch hng p li cng mt cung cch thiu kin nhn nh
bn iu ch khin khch hng nh bn ni in ln. Vic bt chc cm xc cn c th
khin ng nghip v bn b bc bi. Trong khi phn hi mang tnh cn bng lun th hin
rng bn bit ngi kia ang cm thy g v bn ngh iu quan trng.

thc tp vic cn bng cm xc trong nhng mi quan h ca bn, hy ngh v mt


hoc hai tnh hung cm xc m bn tng tri qua, trong din tin s vic nn r rng v
c t nht mt ngi khc hin din. Ngi kia phn ng ra sao vi bn? Phn ng khin
bn thy d chu hay b tn thng? Ngi y c kh nng cn bng trng thi cm xc cho
bn khng? Khi bn tr li c nhng cu hi th n lt bn cn tp trung vo vic
cn bng cm xc ca ngi khc trong nhng tnh hung h phi i mt. Hy dnh mt
hoc hai tun tip cn nhng ngi bn c mi quan h gn gi nht nhng ngi bn
lm vic chung hoc ngi sng chung mt mi nh. Hy t nh rng vai tr ca bn l
nhn ra tm trng v cnh ng nghip hoc ngi thn theo cch hu hiu nht. D bn
vui hay bun cng h th u chng t rng bn l ngi nhy cm v quan tm n nhng
g h ang tri qua.

12. Khi bn quan tm, hy th hin

Cu chuyn c tht sau s truyn cm hng cho nhng nh qun l c EQ cao trn ton
cu. Mt bui sng ti long chong bc vo thang my trong ta cao c vn phng bt
u mt ngy lm vic mi. m qua tht di; ti phi thc khuya hon thnh nt my
d n cho sp. Khi bc vo cn phng lm vic nh ca mnh, ti thy mt ci bnh quy
mi ra l c hai mu en trng, cng mt tm thip vit, Xin cm n v lp y nhng
ch trng en. Mn qu ca sp ti. C y lun l ngi bn rn, ht vic nh li vic cng
ty. Ti tht s cht trn khi bit c dnh my pht gh ngang qua tim bnh v ci ming
ho ngt ca ti, v n vn phng sm t chic bnh ln bn lm vic cho ti. Ti sut
khc v s n cn quan tm ca sp.

Nhng vic lm nho nh mang li ngha ln. Chic bnh quy ng vin ti cng lm
vic chm ch hn, v ti lm vic vi nim vui v lng trung thnh ht mc.

Chng ta tng nghe nhng cu chuyn dng ny di nhiu hnh thc khc nhau,
nhng phng php th khng thay i. C rt nhiu ngi ang lm vic chm ch quanh
bn mi ngy. Nu bn tht s quan tm, hy th hin iu . ng ngi ngn hoc thoi
thc n tun sau. Hy lm mt iu g ngay trong tun hoc thm ch ngay hm nay.
Nhng th n gin nh tm thip chc mng hoc mn g khng nht thit t tin
nhng ngha, th hin c tm lng, l tt c nhng g bn cn cng c mi quan h.

13. Gii thch cc quyt nh ca bn, ng ch mc nhin a ra

Tht ng s khi n mt ni xa l m bao trm xung quanh l bng m dy c . Tnh


hung t ra l bao gi bn ln k hoch i cm tri, nhng khi n ni tri sp ti?
Lc ny qu tht rt kh xc nh phng hng, th nn bn phi dng lu trong khng
gian ti en, v bi bn ang mt ni hoang vu, nn mi th yn ng v ti tm mt cch
k l. m bn ng khng yn, ch mong sao mi chuyn sun s.

Sng hm sau, bn thc dy, ngi mt nhoi. Bn m ca lu v ng ngng trc quang


cnh tuyt p xung quanh: nc non hng v, nhng con ng mn rp bng cy, v v
vn nhng con th nh ng yu. Chng c g ng s c bn nhanh chng qun bng
nhng cng thng m qua v bt u khm ph ngy mi. Vy iu g khin bn lo lng
n vy?

im khc nhau duy nht gia hai khung cnh ny l nh sng cn li th vn a im


y, vn nhng con ngi y v tng mn t trang. chnh l nhng cm xc chng ta
tri qua khi b t vo s ri. D v tnh hay c , nhng khi bn hon ton khng c
bit g v mt t ct gim nhn s sp ti, hay v mt cuc thng tho hp ng hay i
loi th, bn s thy nh mnh ang dng tri trong m ti. Nu t ct gim y khin bn
b tng khi lng cng vic hoc b thuyn chuyn, bn ch bit khi quyt nh n tay.
Nu mc thu thay i, bn s thy trong bng k chi tit lng. Chng c ai bn cu
vin, chng cn thi gian bo trc. Mi th an bi.

l th thuc kh nut bi chng ta khng phi l tr con hoc nhng ngi sng da
vo ngi khc, chng ta l nhng ngi trng thnh. lm theo mt tng, chng ta
cn hiu ti sao li c quyt nh y.

Khi bn s dng nhng k nng EQ ca mnh lm ch mi quan h, hy ghi nh iu


ny. Thay v quyt nh thay i v buc ngi khc mc nhin chp nhn, bn hy dnh
thi gian gii thch nhng l do ng sau quyt nh , bao gm c nhng phng n thay
th v ti sao la chn cui cng li hp l nht. Nu bn c th trng cu kin v xut
ng gp trc khi a ra quyt nh th cng tuyt vi hn. Cui cng, hy khng nh tc
ng ca quyt nh n mi ngi nh th no. Mi ngi s nh gi cao thi minh
bch v ci m, k c khi quyt nh c th gy tc ng tiu cc ln h. S minh bch v
ci m cn khin ngi khc cm thy h c tin tng, tn trng v gn b vi t chc
ca mnh thay v ch n gin nhn c ch th, cn li m tt.

Nu bn c thi quen a ra quyt nh mt cch nhanh chng v c lp th nhiu kh


nng bn l ngi c nng lc c nhn. Bn tnh kh di bi chng n su vo no bn,
nhng n lc phi quay li v thm nng lc x hi vo danh mc ra quyt nh ca
bn.

u tin, c v nh bn cn xc nh nhng quyt nh sp ti ca mnh. Hy ly lch lm


vic ra, xem trong vng ba thng sp ti c nhng quyt nh no cn a ra hay khng.
By gi quay li xem nhng ai s chu tc ng bi nhng quyt nh ny. Hy ln danh
sch y nhng ngi chu nh hng bi tng quyt nh mt, v ln k hoch khi no
s ni cho h bit, v ni u, gm c vic gii thch chi tit ti sao c quyt nh v n
c thc hin nh th no. Nu bn cn triu tp mt cuc hp c bit v mc ch ny
th hy lm iu . Khi bn ln lch v suy ngh v nhng iu cn ni, hy dng k nng
nhn thc x hi t mnh vo hon cnh ngi khc, bn c th ni vi i tng
ca mnh, trc v sau khi bn a ra quyt nh, nh cch h ch i v hy vng.

14. Gp trc tip v mang tnh xy dng

Hy ngh v thng tin phn hi tt nht bn tng nhn c. khng phi l iu bn


tht s mong i, nhng n mang n s khc bit trong cch hnh x ca bn v sau.
Thng tin phn hi c th nh hnh cch lm vic ca bn, hoc cch bn x tr trong
mt tnh hung c th, hoc ngay c s nghip ca bn. iu g khin thng tin phn hi
hu ch n vy?

Nu bn l ngi chu trch nhim a ra thng tin phn hi, c vi cun cm nang
hng dn bn y , m bo rng cch lm no ph hp vi o c v php lut. Cn
by gi bn hy xem qua mt s thng tin sau: vic c tun th o c v php lut hay
khng chng khin thng tin phn hi tr thnh iu c th thay i hnh vi con ngi; tuy
nhin, em nhng hiu bit ca bn v EQ vo cng tc phn hi s lm c iu .

Di y l mi lin h gia thng tin phn hi v EQ a ra phn hi l vic to dng


mi quan h v n i hi c bn k nng EQ pht huy tc dng. S dng k nng t
nhn thc nhn bit nhng cm xc ca mnh v ni dung phn hi. Bn c thoi mi khi
lm vic ny khng? Ti sao c hoc ti sao khng? Tip theo, p dng k nng lm ch bn
thn quyt nh xem mnh s lm g vi thng tin c c t nhng cu hi trn. V d,
nu bn lo lng v vic gp php x giao trong giao tip qua in thoi ca ai , bi bn
khng mun ngi khc ngh mnh l k nghe trm, th th chnh xc bn s t mnh vt
qua ni bn khon y nh th no t tin a ra phn hi? iu ny ty thuc vo bn,
nhng ng b qua vic gp ch v cm gic bt tin.

A RA PHN HI L VIC TO DNG MI QUAN H V N I HI C BN K


NNG EQ PHT HUY TC DNG.

Tip theo, hy p dng k nng nhn thc x hi ngh v nhng i tng tip nhn
thng tin. Hy nh, phn hi nhm vo vn ch khng nhm ph phn c nhn. Bn cn
a ra thng ip nh th no ngi nghe cm thy r rng, thng thn, mang tnh xy
dng v c tn trng? Thng tin phn hi mang tnh xy dng gm hai phn: chia s
kin ca c nhn bn v xut gii php thay i. Hy ly Todd lm v d: anh l mt
ngi thng thn, v vy ni vng vo v nhng iu anh y cn ci thin trong k nng giao
tip qua in thoi ch khin anh y b tn thng. Nhng nu vic ni gim ni trnh
nhng chuyn kh lt tai cng nm trong k hoch ci thin bn thn ca anh y, th bn
nn cn nhc vic gp bng c hai cch: thng thn v nh nhng anh y c th thy
c s khc bit v hc hi t iu .

Jenni, ngc li, l ngi nhy cm. Bi v y l vic to dng cc mi quan h, nn hy


ngh n c y khi d nh a ra thng tin phn hi. Hy dng nhng t ro n nh Ti
ngh hoc Ti tin l hoc Ln ny bt u mt li gp nh nhng. Thay v bn bo
co ca ch t ht sc, hy dng cu, Ti tin rng mt s phn trong bn bo co ca ch
cn iu chnh. Ti c th trao i vi ch v mt s gi khng? y, a ra xut ci
thin hu ch hn ch khng phi mnh lnh. Cui cng bn hy hi kin ngi nhn v
gp ca bn, v cm n h v sn lng xem xt nhng gi ca bn.

15. ng nht gia nh v tc ng trong vic bn lm

Gi s bn ang hp giao ban, vn cn bn tip theo l tm hiu ti sao mt s vic


quan trng khng c hon thnh ng hn. Li qua ting li, c v nh Ana sp tr thnh
ngi ng mi chu so khng kh tr nn cng thng. V tht s mun khng kh d th
hn, bn but ming ni mt cu i loi nh, i, Ana hnh nh do c n tra lu hn
mi ngi nn s th mi ra th.
Thay cho ting ci l mt s im lng cht chc. Bn khng hiu mnh lm g sai nn
quay sang Ana, Ti ch a thi m, nhng c y c v lng trnh. l cu ni vt vt
cui cng ca mt ngi c nh tt p nhng tc ng ca hnh ng khng nh
mong mun. Mi vic qu tr.

Hoc hy ngh v mt trng phng c bit quan tm n kt qu cng vic, c y lun


c tt hng nhn vin ca mnh n nhng mc tiu cao hn. C y qu tp trung vo
vic thnh cng n ni tr nn cc oan trong cng vic (mt mnh m m mi vic hoc
buc ngi khc lm theo phng php ca mnh) trong khi c qun i vic y quyn cho
cp di. Nhn vin cho rng c l mt nh qun l vi m cng nhc, lun giu ngh v
nh ca c l buc c i phi hc tp mnh thnh cng. Mt ln na, nh tt p
nhng gy tc dng ngc. Mi quan h gia h b bo mn dn, v ngi qun l khng
hiu ni ti sao cp di phn n vi c n th.

Nu bn thy mnh ang dnh nhiu thi gian dn xp mi chuyn cu vn mi quan


h, hoc bn khng bit mi quan h ang trc trc u, th bn nn bit rng nhng tnh
hung trn hon ton c th trnh c. Vi s gip ca kh nng nhn thc v lm ch,
nhng iu chnh nh s mang li khc bit ln.

ng nht li ni v hnh ng theo mnh, bn cn k nng nhn thc x hi v lm


ch bn thn quan st tnh hung v nhng ngi c mt. Hy suy ngh thu o trc
khi ni v hnh ng, hy a ra nhng phn ng y cm thng v ng mc. Hy lm
mt phn tch nhanh. Tng tng mt tnh hung m h qu ca iu bn ni hoc lm
khng nh bn nh. Ly giy vit ra m t s c , nhng nh v hnh ng ca bn
cng vi tc ng ca n kt qu cui cng hoc phn ng ca nhng ngi chung quanh.
Tip theo, vit ra nhng iu bn khng nhn ra trong tnh hung in vo nhng iu
bn hiu ra sau khi nhn nhn li mi vic, trong c c nhng du hiu b b qua,
nhng iu m bn hiu thm v bn thn mnh v ngi khc. Cui cng, hy tr li xem
l ra bn c th lm g khc i nh ca bn v tc ng ca n ng nht. Nu bn
khng chc, hy hi mt ngi khc c lin quan trong tnh hung ny.

Trong trng hp ca Ana, bn khng h bit lc y hon ton khng thch hp cho cu
ni a nh vy. N nhm ngay vo c y gia bn dn thin h. Ln sau, nu bn mun gii
ta khng kh nng n, hy tro phng bn thn mnh ch ng nhm vo ngi khc.
Ngi trng phng lun chm chm vo kt qu nn khng nhn ra iu g c sc thc
y nhn vin c. C khng cho h khng gian v thi gian t hc hi v pht trin theo
cch ring ca h. lm ch tt mi quan h, iu quan trng l pht hin ra nhng im
cha ng nht vi nhau trc khi hnh ng, nh vy nhng hnh ng ca bn s th
hin ng tc ng ca n v nh tt p ca bn.

16. a ra phng n cha chy cho mt cuc trao i bt thnh

Cc hng hng khng thng thng bo nhng tin xu khng th trnh khi n khch
hng hon chuyn bay v thi tit xu, hon chuyn bay v l do k thut, hnh l tht lc,
ht ch. V cn nhiu chuyn khc na. Cc hng lun c gng b p cho khch hng bng
nhng bin php hoc cng c cha chy nh tin hnh ng k li v pht cc phiu
gim gi nhm gii quyt vn v hng ti mc ch cui cng l a bn n ni bn
mun.

Ti dm m bo rng tt c chng ta ai cng c nhng cuc i thoi buc bn phi huy


ng n phng n cha chy. Mt cuc ni chuyn n gin bng tr thnh mi bt ha
hoc vng trong vng ln qun. Trong nhng cuc i thoi bt thnh nh th ny, ngi
ta c th li nhng li lm xa c ca nhau ra, pht biu nhng cu gy hi tic v sau v
khng ngng li. D ai c ni g, hoc ngi khiu chin l ai i na, n lc bn
phi quan tm v tm cch gii quyt. Phi c ai li mt bc, nh gi s b tnh hnh v
bt tay iu chnh cuc i thoi bng bin php cha chy.

NHNG PHNG N CHA CHY NY NH LN KHNG KH TRONG LNH, N HA


V TM KIM TING NI CHUNG.

lm c vic ny, bn cn ngng li tp trung lo iu chnh. Bn mun rch ri


ng sai, hay bn mun tm ra gii php? Hy dng k nng t nhn thc xem bn ang
gp phn g trong hon cnh ny; k nng lm ch bn thn s dp b cc khuynh hng c
nhn sang mt bn v chn ng con ng bn phi i. Nhng k nng nhn thc x hi
c th gip bn nhn bit ngi khc tranh lun nhng g v h cm thy ra sao. Vic
xem xt c hai pha s gip bn bit s tng tc trc trc u v li pht biu c tc
dng ha gii no l cn thit bt u vic iu chnh. Nhng phng n cha chy ny
nh ln khng kh trong lnh, n ha v tm kim ting ni chung. Mt cu ni c tc dng
ha gii ch cn n gin l Vic ny kh qu nh, hoc hi xem ngi kia cm thy th
no. Hu ht nhng li ha gii nh vy u c tc dng trong nhng cuc tr chuyn kh
khn, v n cng chng hi g nu bn cm thy cuc ni chuyn i vo ng ct.

Phng php ny s gip bn duy tr s ci m trong giao tip khi bn cm thy kh


chu, v vi s n lc cng nh s tp luyn c thc, bn s c kh nng ha gii mt cuc
ni chuyn lm vo ng ct trc khi n b tn hi n mc kh b cu vn.

17. X tr mt cuc tr chuyn kh khn

Ti sao ti khng c cn nhc trong t b nhim ln ny? Judith, nhn vin ca bn,
hi vi v kh d dt, dng iu kh s v ging ni run run. y s l mt cuc ni chuyn
kh khn. Trc khi bn kp ni vi Judith, tin tc hnh lang r r thng tin Roger s
c thng chc ln ny. Bn nh gi cao nng lc ca Judith v nhng g c lm, nhng
bn cng cn gii thch rng c y cha sn sng cho vic thng chc t ny. V vn
cha phi l phn kh nht trong cuc trao i kim sot mc thit hi mi l iu
quan trng.

T phng hp n phng gii lao, u u cng c th din ra nhng cuc trao i cng
thng v bn hon ton c th gii quyt chng mt cch hiu qu v bnh tnh. Nhng cuc
trao i kh khn l iu khng th trnh khi; v th hy qun i vic trn trnh n, bi
trc sau ri bn cng gp. Mc d cc k nng EQ khng th lm cho nhng cuc i thoi
dng ny bin mt, nhng vic nm c mt s k nng mi m c th gip bn x tr d
hn m khng hy hoi mi quan h.

1. Bt u bng mt tha thun. Nu bn bit cuc ni chuyn s dn n bt ng, hy


bt u bng nhng im chung m c hai cng chia s. Cho d ch n gin l thng nht
vi nhau rng cuc tr chuyn s kh khn nhng rt ngha, hay cng nht tr vi nhau v
mt mc ch chung, th cng hy c to ra cm gic hai ngi ang ng thun vi nhau.
V d: Judith , trc tin ti mun ch bit rng ti nh gi cao ch, v ti rt tic khi ch
bit tin ny t ngi khc ch khng phi t ti. Ti cng mun nhn c hi ny gii thch
r hn cng nh tr li bt c iu g ch mun nghe t ti. V phn mnh, ti cng mun
nghe kin ca ch.

2. ngh ngi i din gip bn hiu thm v cch ngh ca h. Ai cng mun
ngi khc lng nghe mnh - nu cm thy mnh khng c lng nghe, chng ta d tr nn
tht vng. Trc khi ni tht vng y xut hin, hy ngn chn n bng cch nh ngi i
din chia s quan im ca h. Hy kim sot cm xc ca mnh, nhng cng cn tp trung
vo vic hiu c gc nhn ca ngi kia. Trong trng hp ca Judith, bn c th ni
Judith , nhn y ti mun chc chn rng ch cm thy thoi mi khi chia s vi ti. Ti
cng mun m bo mnh hiu r quan im ca ch. Bng cch hi ca Judith, bn
chng t mnh quan tm v mun hiu r hn v c y. y l c hi lm ch v khin
cho mi quan h ca bn vi Judith tr nn su sc hn.

3. Cng li nh ln ting phn pho hoc bc b. No b ca bn khng th cng


lc va lng nghe va chun b nhng g s ni. Hy s dng k nng lm ch bn thn
tt ging ni trong u v hng s ch n ngi i din. Trong trng hp ny, Judith
va mt i c hi thng tin m c tht s mong mun v ch bit iu qua thng tin
hnh lang. Hy i din iu nu bn mun duy tr mi quan h, hy im lng, lng nghe
thu hiu ni bng hong v tht vng ca c y, v cng li cm gic mun bin h cho
mnh.

4. ng thi gip ngi i din hiu suy ngh ca bn. By gi n lt bn gip


ngi kia hiu quan im ca mnh. Hy by t ni kh chu ca bn, nhng suy ngh v
kin ca bn cng nh l l ng sau cu chuyn . Hy truyn t mt cch r rng v
n gin, ng ni vng vo hay v von. Trong trng hp ca Judith, nhng g bn ni ra c
th l thng tin phn hi tuyt vi i vi c y, l iu c xng ng c nhn. Vic gii
thch rng Roger c nhiu kinh nghim hn v thch hp vi v tr thi im hin ti s
l mt thng ip d chp nhn. V bi tin tc v vic thng chc ca Roger n tai c y
khng ng hong lm nn bn cn mt li xin li. Vic bn c th gii thch nhng tm t
ca mnh v trc tip tho g suy ngh ca ngi khc y cm thng trong tnh hung kh
khn l cha kha ca lm ch mi quan h.
5. Tm hng i cho cuc ni chuyn. Mt khi cc bn hiu c quan im ca
nhau th ngay c khi tn ti bt ng, mt trong hai ngi vn phi tm li thot cho cuc
i thoi. Trong trng hp ca Judith, ngi l bn. Hy c tm ra mt im chung. Khi
ni vi Judith, hy ni nhng iu i khi nh, Ch, ti rt vui l ch n gp thng ti
v nh vy chng ta c c hi ni v vic ny. Ti hiu lp trng ca ch, v dng nh ch
cng hiu quan im ca ti. Ti vn ang quan tm u t cho s pht trin ca ch v s
lm vic vi ch gip ch c c nhng kinh nghim m ch cn c trong cng vic. Ch
ngh sao v iu ny?

6. Gi lin lc. Gii php cho mt cuc ni chuyn kh khn i hi bn quan tm nhiu
hn, thm ch c sau khi bn ni chuyn xong, v th hy thng xuyn mt n qu
trnh ny, hy hi i phng xem h c tha mn hay khng v thng xuyn gi lin lc
khi mi th vn tip tc tin trin. Bn l mt na ca nhng g cn thit nhm gi cho mi
quan h c tri chy. Vi Judith, hy thng xuyn gp g c y bn v nhng bc
tin trong s nghip v c hi thng tin, iu s tip tc chng t rng bn tht s quan
tm n c y.

Cui cng, khi bn bc vo mt cuc ni chuyn kh khn, hy chun b cch hnh x


khn kho v tch cc, ng t ra bo th, v hy gi thi ci m bng cch thc hnh
nhng phng php k trn. Thay v nh mt v tr ca mnh trong mt ngi khc trong
mt cuc ni chuyn nh th, th y c th tr thnh mt khonh khc gip cng c mi
quan h ca bn.
PHN KT

S LIU THC T: CNG XEM XT NHNG PHT


HIN MI NHT V:
TR TU CM XC
Khi cng ty TalentSmart kho st v tr tu cm xc, EQ n su vo tm tr ca hng
ng lnh o doanh nghip, chuyn gia v bt c ai n gin mong mun mt cuc sng
hnh phc v lnh mnh hn. TalentSmart, chng ti quan st hng trm ngn ngi
t cp cao nht n cp thp nht trong cc t chc doanh nghip bc vo chng ng
rn luyn t ch s EQ cao hn.

K t , lnh vc pht trin cc k nng EQ tht s khi sc, v chng ti c bit quan
tm n vic theo di nhng thay i sut chng ng ny. Kt qu chng ti pht hin
c trong cc nghin cu ca mnh i khi gy sng st nhng cng khch l chng ti rt
nhiu. Mt iu khng bao gi thay i trong cc nghin cu ca chng ti l vai tr khng
th thiu ca EQ trong cng cuc mu cu hnh phc, sc khe, hiu qu trong cuc sng
c nhn ln s nghip. C th hn, nhng cuc nghin cu ca chng ti soi sng nhng
cuc tranh lun v gii tnh, s khc bit gia cc th h, tm kim s thng tin trong s
nghip v cng vic vi thu nhp tt hn, ng thi n cng h l thng tin v nhng quc
gia thnh cng hng u trong tng lai gia mt th gii ngy cng ton cu ha. Tt c
u mong mun nng cao k nng tr tu cm xc ca mnh. V y l nhng g chng ti
pht hin c:

HAI CC ANG TAN CHY: EQ NGY TRC V BY GI


Vo cui nm 2008, chng ti tin hnh mt nghin cu nhm nh gi xem EQ chung ca
ngi dn M thay i nh th no k t nm 2003. Trong khi chng ti khng ngc nhin
lm khi nhn thy nhng ci thin nhng ngi chng ti kho st v hng dn ci
thin EQ, nhng li v cng kinh ngc khi thy im EQ ca nhng ngi mi tham gia tng
theo tng nm. V s gia tng vn tip tc, ht nm ny qua nm khc ch s EQ ca
nhng ngi chng ti cha tng kho st hoc ging dy gia tng t t v u n. Chng
ti cn pht hin ra s gia tng ng k v tr tu cm xc trong lc lng lao ng M t
nm 2003 n 2007.

Nhng ngi hoi nghi c th nhn biu sau v ngh, C g to tt u? Ch tng c 4


im trong vng 5 nm thi m! Nhng th ngh n tc ng ca s gia tng dng nh
rt nh ca nhit tri t xem no, ch t mt hoc hai n h sinh thi ca chng
ta m xem. iu ny cng ng vi hnh vi con ngi trong mi trng lm vic, ni cc
cc ng bng ca ch s tr tu cm xc thp ang bt u tan chy.

Mt khi chng ta nhn k hn v nhng thay i c th trong sc lan ta ca EQ, sc


mnh tht s ca s chuyn i bc l r rt. Trong vng 5 nm qua, chng ti chng kin
t l nhng ngi c ch s EQ cao c s hiu bit v lm ch tt cm xc ca chnh mnh v
ca ngi khc tng t 13,7% ln n 18,3%. Cng trong khong thi gian , t l phn
trm nhng ngi km hiu bit v vic cm gic bt an lo lng, tht vng v gin d gy
tc ng nh th no ln hnh vi ca h gim t 31% xung cn 14%. Khi bn tnh t l
ny trn 180 triu ngi trong lc lng lao ng M th c ngha l so vi nm 2003, hin
c hn 9 triu ngi gn nh lun gi c bnh tnh trong nhng tnh hung ny la;
hn 9 triu ngi tht s chng t rng h quan tm n ng s v khch hng khi nhng
ngi ny ri vo hon cnh kh khn; v bt i 25 triu ngi khng bit t g v nhng
tc ng t hnh vi ca mnh i vi ngi khc.

iu khin cho nhng pht hin ny tr nn c bit chnh l vic trc khi c kho
st, rt t, nu c chng na, nhng ngi trong s c chn tng tri qua nhng t hun
luyn bi bn v tr tu cm xc. Tuy vy, im EQ trung bnh ca h vn tng ln u n
nm ny qua nm khc. C nh th nhng ngi ch trng thc hnh nhng hnh vi tr
tu cm xc tc ng khng nh n nhng ngi c th cha tng nghe n khi nim
ny bao gi.

NM T L NGI C T L NGI C
K NNG EQ CAO (%) K NNG EQ THP (%)
2003 13.7 31.0
2004 14.7 19.0
2005 14.8 18.5
2006 15.1 17.1
2007 18.3 14.0

Nhng k nng tr tu cm xc cng nh bn cht cm xc con ngi c tnh ly lan.


iu c ngha l nhng k nng EQ ca chng ta ph thuc rt nhiu vo con ngi v
hon cnh chung quanh. Chng ta cng tip xc vi nhng ngi giu lng trc n bao
nhiu th chng ta cng tr nn d cm thng by nhiu. Chng ta cng dnh thi gian vi
nhng ngi sn lng by t cm xc bao nhiu th chng ta cng thun thc trong vic
nm bt v hiu cm xc ca mnh cng nh ca ngi khc by nhiu. chnh xc l iu
khin tr tu cm xc tr thnh k nng c c thng qua hc hi hn l ti nng thin
bm him hoi do may mn sinh ra c.

Nhng thi k ti p ch dng . Nm 2008 ln u tin k t khi chng ti bt


u qu trnh theo di ch s EQ chung bt u gim xung, khng nh mt iu rng cc
k nng ny nhy cm vi thay i n mc no.
Cc nh kinh t lin bang ch ra rng thng 12 nm 2007 l khi u cho thi k kinh t
ti t nht ca M trong vng 70 nm qua, ng ngha vi vic nm 2008, khng mt ngy
no vng mt s suy thoi. S gim st ca tr tu cm xc trong nm 2008 so vi nm
2007 chnh l kt qu ca nhng tai ng do nn kinh t gy ra. Nhng kh khn v ti
chnh, gia nh hoc cng n vic lm ni chung gy nn rt nhiu cm xc tiu cc nng
n v kh dt, ri cui cng dn n tnh trng cng thng trin min. Ngoi nhng tn
hi v th cht nh tng cn v cc bnh v tim mch th chng cng thng cn nh hng
nng n tinh thn. Trong iu kin thoi mi t p lc, chng ta c th tnh to dnh mi
sc lc lun duy tr trng thi bnh tnh v t ch khi i mt nhng th thch v phin
h ca cuc sng thng nht. Chng ta t tin hn vo nng lc ca mnh trong vic x l
nhng s vic khng mong i v ta cho php tr c mnh vt qua nhng ni phin mun.
Trong khi , vi tnh trng cng thng mt kim sot, ngun lc tinh thn ca ta hao ht i
rt nhiu. N a no b chng ta vo mt trng thi tng t nh thit qun lut, theo
cm xc ton quyn sai khin hnh vi, trong khi l tr th mi tm cch bin chuyn tnh th
kh khn. Th l bng nhin, ch mt khim khuyt nho nh trong d n ca bn, vn chng
c ngha g trong thi im tng i thun li nay li bin thnh thm ha. Vi nhiu
ngi, cc k nng EQ ca h t nhin bin mt, ng ngay thi im h cn nht trong
trng thi cng thng. Ch c nhng ngi c o to k cng v gn nh bin EQ thnh
bn cht th hai mi c th vt qua sng gi thi cuc.

NI CCH KHC CHNG TA MT I 2,8 TRIU NGI LNH THIN CHIN TRONG
CNG CUC U TRANH V MT X HI THNG MINH CM XC CAO.

Tnh trng cng thng ny dng nh tc ng kh ln n tr tu cm xc chung ca


chng ta. Chng ti nhn thy s st gim trong t l nhng ngi thnh tho k nng tr
tu cm xc, t 18,3% trong nm 2007 xung cn 16,7% vo nm 2008. Ni cch khc
chng ta mt i 2,8 triu ngi lnh thin chin trong cng cuc u tranh v mt x hi
thng minh cm xc hn. l 2,8 triu ngi l ra tr thnh ngi dn li gip cng ng
tin b hn v tr tu cm xc, thay v th, h phi c xoay s gi cho nhng k nng ca
mnh khng b bo mn.

NM T L NGI C T L NGI C
K NNG EQ CAO (%) K NNG EQ THP (%)
2003 13.7 31.0
2004 14.7 19.0
2005 14.8 18.5
2006 15.1 17.1
2007 18.3 14.0
2008 16.7 13.8

CUC CHIN V GII TNH: EQ V GII TNH

Sheila bt u s nghip ca mnh vi vai tr chuyn gia t vn ti chnh trong lnh vc


chm sc sc khe mt cng ty t vn a quc gia. C ch mt vi nm chim cm tnh
khch hng v ginh c s khen ngi ca cp trn trc khi cng ty hin ti bc c v
lm vic cho h mt h thng chm sc sc khe rng ln vng Trung Ty. Mi ngoi 30
tui, Sheila l tr l ph tng gim c ang thng tin ln v tr iu hnh cp cao. Cc
sp ca c, c trong hin ti ln trc y, u nht tr rng Sheila rt thng minh, tuy vy
c vn cn c mt phm cht g khc mt iu m h khng ch ra c. Giai on u
trong s nghip t vn ca Sheila, sau khi quan st c kho lo xoa du nhng tnh hung
cng thng vi khch hng ht ln ny n ln khc, sp c ca c tng kt b quyt thnh
cng ca Sheila rng: C l ngi c nhn tm.

Nm 2003, chng ti tm thy mt s liu hon ton tng phn gia cc k nng EQ ca
nam gii vi nhng iu pht hin c nhng ngi ph n nh Sheila. Ph n c hn
n ng trong vic lm ch bn thn, nhn thc x hi v lm ch mi quan h. Trong thc
t, t nhn thc l k nng EQ duy nht trong nam gii c kh nng bt kp ph n.

Nhng thi th thay i v c nam gii cng th.


Nh biu bn di cho thy, kh nng nhn bit cm xc ca bn thn nam gii v
n gii l ngang nhau theo s liu trong nm 2003. Nhng nam gii bt kp ph n
trong kh nng lm ch cm xc. Nhng thay i ny khng g khc hn l s dch chuyn
ca nhng quy tc x hi.

Cuc cch mng vn ha mang li nhiu li ch hn cho nam gii. Nam gii gi y c
khuyn khch suy ngh nhiu hn n cm xc ca mnh, v thu hiu c tng tn th
vn cn c chng ng di pha trc.

Khng c g ngc nhin khi chng ti pht hin ra rng 70% nam lnh o lt vo tp
15% nhng ngi c k nng a ra quyt nh cng l nhng ngi c im s tr tu cm
xc cao nht. Ngc li, khng c mt nam lnh o no vi ch s EQ thp li nm trong
tp nhng ngi gii a ra quyt nh. Mc d c v khc thng, nhng ha ra vic quan
tm n cm xc ca bn thn l cch logic nht a ra nhng quyt nh ng n.
Thay v cho rng dnh thi gian gii quyt ni lo s hay tht vng ca chnh mnh l biu
hin ca s yu ui, th nam gii by gi thoi mi hn trong vic mnh tay x l cm xc
ca mnh c th nh gi tnh hung v a ra kt lun ng n.

C N TRN NH CAO
CC CEO, TNH TRUNG BNH, C CH S EQ THP NHT TRONG LC LNG LAO
NG.

Nu v cc k nng EQ nh mt nh ni cao, t hn bn s cho rng nhng nh qun tr


cp cao phi l nhng ngi snh si v n. Nh chng ti cng b trong mt bi bo
trn Tp ch Kinh doanh Havard, Heartless Bosses (Nhng ng Ch Nhn Tm), cc
nghin cu ca chng ti cho thy suy ngh khng hon ton ng. Chng ti nh gi
v EQ trn khong na triu nh qun tr cao cp (gm khong 1.000 CEO), qun l v nhn
vin trong tt c cc ngnh, thuc su chu lc. im s tng cao cng vi cc chc danh, t
cp thp nht trong cng ty n cc cp qun l bc trung. Nhng nh qun l bc trung ni
bt hn c, h c ch s thng minh cm xc cao nht trong lc lng lao ng. Tuy nhin
trong cc v tr cao hn na, EQ li c khuynh hng thp dn. Vi nhng chc danh t
gim c tr ln, im s tt gim cng th thm. Cc CEO (Tng gim c), tnh trung bnh,
c ch s EQ thp nht trong lc lng lao ng.

Chc nng chnh ca mt nh lnh o l hon thnh cng vic thng qua i ng nhn
vin. Nh vy, bn c th cho rng cp bc cng cao th k nng qun l con ngi ca h
cng gii. Nhng c v iu ngc li mi ng. Qu nhiu v lnh o thng tin bi kin
thc chuyn mn hoc thm nin trong ngh, hn l k nng qun l ngi khc.

Mt khi ngi v tr cao nht, h cng c t thi gian giao tip vi nhn vin cp di
hn. Tuy vy trong s cc nh iu hnh, nhng ngi c ch s EQ cao cng chnh l nhng
ngi hon thnh cng vic tt nht. Chng ti pht hin thy k nng EQ ng vai tr quan
trng trong hiu qu cng vic hn bt k k nng lnh o no khc. iu ny ng vi tt
c chc danh khc: nhng ngi c ch s EQ cao nht bt c cng v no cng hon
thnh cng vic xut sc hn cc ng s.

KHC BIT GIA CC TH H: EQ V TUI TC

Mt s lng ln ngi lao ng sinh vo thi k bng n dn s (t nhng nm 1946 -


1964) bt u v hu. Theo Vn phng qun l nhn lc M (U.S Office of Personnel
Management), t nm 2006 n 2010, nhng ngi thuc th h ny s ngh hu, ly i ca
cc cng ty M gn 290.000 lao ng ton thi gian vi rt nhiu kinh nghim qu bu.

Mi tc im sng, qu lng hu v nhng k c v v m st tng thng Kennedy


khng phi l th duy nht m c my kinh t ang trc trc ca chng ta s mt i khi
nhng ngi thuc th h Bng n dn s tr v cuc sng bnh lng ca h. Nhng ngi
thuc th h bng n dn s sau chin tranh th gii th hai nm gi phn ln nhng v tr
lnh o cao cp ni cng s v vic h v hu hng lot to ra mt khong trng ln trong
gii lnh o, vn cn th h tip theo k tc. Cu hi c t ra l c hay khng vic th
h tip theo kh nng ng u vi thch thc ny.

Chng ti mun tm ra cu tr li cho vn ny. Chng ti phn im EQ vo bn th h


thuc lc lng lao ng ngy nay Th h Y (t 18 n 30 tui), Th h X (t 31 n 43
tui), th h Bng n dn s (t 43 n 61 tui), v th h truyn thng (t 62 n 80 tui).
Khi xem xt tng k nng ring bit ca tr tu cm xc, chng ti thy mt khong cch ln
gia th h Bng n sinh sn v th h Y trong k nng lm ch bn thn. Ni mt cch
ngn gn, so vi th h tr hn, Th h bng n sinh sn t c khuynh hng mt t ch khi
mi vic khng sun s nh h mong mun.
C v nh iu ny cng cha tht s ng quan ngi. Suy cho cng, v hu l mt thc
t cuc sng k t khi FDR[3] k o lut An sinh x hi (Social Security Act). Chnh th h
chn Dennis Lee Hopper[4] lm ngi pht ngn khng chnh thc chng minh rng h
c kh nng p ng c lng nhu cu lao ng khng l trong thi k Th H V i
Nht (Greatest Generation). V th s kh n mc no cho nhng nh lnh o tng lai
lnh trch nhim thay th cho th h Nhng Nh Lnh o Thi K u?

Vi tnh trng thiu k nng lm ch bn thn sc bn, mi vic c th tr nn kh khn


hn ta tng. Tt nhin, trong khi cch tip cn ca Th h Y c th khc vi cch ca th
h Bng n dn s, nhng theo nhiu ngi nh vy khng c ngha l km hn. Tht vy,
khi bn xem xt n khi lng kin thc v kh nng thnh tho v cng ngh ca th h
Y, h thm ch i trc cc v tin bi ca mnh mt bc trong Thi i Thng tin. Tuy
nhin, r rng bn cn nhiu th khc vn n kh nng lnh o ch khng th n
thun l quyn bch khoa ton th bit i. V th, nu th h Y khng th lm ch bn thn
th lm sao chng ta c th trng mong h qun tr, cha ni n lnh o, ngi khc?

TalentSmart, chng ti t chc rt nhiu cuc tranh lun t c nhng li l gii


kh d cho khong cch to ln trong k nng lm ch bn thn ca th h c kinh nghim v
th h tr. Mt trong nhng li gii thch hp l nht l: bi thi i ny c qu nhiu video
game, s tha mn tc th do Internet mang li v nhng bc cha m nung chiu con qu
mc to ra mt th h nhn lc tr b tha, khng bit lm g ngoi vic bc l cm xc
trong nhng tnh hung cng thng. Tuy vy, th vn cha thuyt phc.
S THIU HT TRONG K NNG LM CH BN THN CA TH H TR CHNG CAN
H G NHIU VI NHNG TH TA KHNG C KH NNG THAY I NH VIC H
LN LN GIA THI I CA IPAD V FACEBOOK.

Khi chng ti xem xt cc s liu t mt gc khc th bc tranh tr nn r rng hn.


Nhng k nng lm ch bn thn c v gia tng mt cch u n cng tui tc nhng
ngi 60 tui t im s cao hn nhng ngi tui 50, v nhng ngi 50 tui ny
t im s cao hn nhng ngi tui 40 v c th. iu c ngha l s thiu ht
trong k nng lm ch bn thn ca th h tr chng can h g nhiu vi nhng th ta
khng c kh nng thay i nh vic h ln ln gia thi i ca iPad v Facebook. Thay
vo , Th h X v Th h Y cha c nhiu mi trng thc t thc hnh vic lm ch
tt nhng cm xc ca mnh. l mt tin vui, bi thc hnh l iu m Th h Y c th
lm c. Nu phi quay ngc thi gian v thay i phng php gio dc h c l khng
t cam go.

Pht hin ny ni ln rt nhiu iu v bn cht d un nn ca tr tu cm xc nh n


th hin trong s khc bit gia cc th h. Bng cch thc hnh, bt c ai cng c th v
rt nhiu ngi lm c tr nn thng tho hn trong vic nm bt cm xc v kim
sot chng.

Vic pht trin nhng k nng ny cn c thi gian, nhng vi mt cht n lc c thc,
ta c th rt ngn khong thi gian ny xung rt nhiu thay v c n din ra mt cch t
nhin. Mt trong nhng du hiu rt c trng ca Th h Y l h c kh nng tip nhn
thng tin mi v tip thu nhng k nng mi cc k mnh m. C ngha l vic y nhanh
tin ci thin k nng EQ ca mi ngi gn nh hon ton ty thuc vo bn thn h.
i vi nhng ngi thuc Th h Y, hoc l h ngi i s nm kinh nghim t nhin n
vi mnh (c ch n tui 50 h s lm ch thun thc cm xc ca mnh) hoc ch ng
pht trin chnh mnh. Nu Th h Y chn gii php th hai, h c th bt u ngay t by
gi. Trc tui 30, Th h Y c th sn sng cho v tr lnh o nh mt chin binh dy dn.

Trong khi th h Bng n dn s khng sm th mun cng v hu, lp ngi tui i


mi y ti nng khng ch c th chun b cho vai tr lnh o ca mnh m nhng ngi
Th h Y ny phi lm nh vy. C nhn no thuc Th h Y bit dnh thi gian v n lc
rn luyn bn thn cng li cm gic mun tht ra nhng iu chng ch li g trong hon
cnh c th v gi cho s giao tip lun lin mch c khi bt ha, th ngi s c chn
lp vo nhng v tr lnh o cn trng trong cc t chc tng lai. i cng nhng v tr
ny khng ch l thu nhp cao hn m c kh nng to ra nhng s thay i m th h Y
khao kht c chng kin trong th gii ca h.

V KH B MT CA TRUNG HOA I LC: EQ V VN HA

Cm t Sn xut ti Trung Quc gi y khng ch l ngha en. Lc lng lao ng chn


tay quc gia 1,3 t dn t lu c xem l li th cnh tranh duy nht ca t nc
ny trong nn kinh t ton cu. Trong khi gii doanh nhn M nhm mt lm ng khng
mng n gii lao ng Trung Quc, th chnh lc lng lao ng c tay ngh khng
ngng tng nhanh ca t nc ny tr thnh mi nguy cnh tranh ln nht i vi gii
doanh nghip M ngy nay.

iu xy ra nh th no?
Hy qun i thng tin rng hng nm Wal-Mart nhp khu mt lng hng ha tr gi 25
t M t Trung Quc l tin tc c. Ngy nay, Trung quc c mt lc lng lao ng
tinh nhu m h cn nm gi cc lnh vc nh ti chnh, vin thng v my tnh. Ngc
nhin cha? Bn ng nn ngc nhin. Nm 2004, hng my tnh khng l ca Trung Quc
l Lenovo tr 1,25 t M mua li mng kinh doanh my tnh ca IBM. Nm 2005,
cc nh u t ngi M tranh nhau ginh c phn trong t Pht hnh c phiu ra cng
chng u tin (IPO) ln nht trong nm 2005 ca mt ngn hng Trung Quc vi tng gi
tr ti sn ln ti 521 t M. t IPO ny nh du mt t chc ln ln u tin ca
Trung Quc pht hnh bn c phiu ra nc ngoi, v mc d c quy m khng l, n vn
ch l ngn hng ln th ba Trung Quc m thi. Mc d cn cn v sc mnh kinh t
cha thay i hon ton, nhng chng ai li khng bit Trung Quc l ch n ln nht ca
M. Ngi khng l say ng cui cng vn vai thc dy.

Vi nm trc, cc nh nghin cu ca TalentSmart quyt nh tm hiu xem EQ ng


vai tr g trong s chuyn mnh ng n ca Trung Quc t nh cung cp hng ha gi r
thnh mt nh lnh o y hiu bit. Chng ti dnh c ma h nm 2005 nh gi
ch s EQ ca 3.000 nh iu hnh hng u Trung Quc. Nhng pht hin ngoi mong i
ca chng ti tit l b quyt trong s thnh cng ca nn kinh t Trung Quc, v n
cng l mi e da nghim trng cho kh nng cnh tranh ca nc M trn th trng
ton cu, l: tnh k lut. im s ca cc nh iu hnh M thp hn cc nh iu hnh
Trung Quc trung bnh 15 im trong cc k nng lm ch bn thn v lm ch mi quan
h.

IM S CA CC NH IU HNH M THP HN CC NH IU HNH TRUNG QUC


TRUNG BNH 15 IM TRONG CC K NNG LM CH BN THN V LM CH MI
QUAN H.

Cc nh iu hnh cp cao ngi Trung Quc tham gia vo nghin cu ca chng ti l


nhng ti nng c o to trong nc. Tt c 3.000 ngi c kho st v tr tu cm
xc Trung Quc u l nhng ngi Hoa sinh sng trong nc, lm vic trong cc thnh
phn kinh t quc doanh v t nhn. im s ca cc nh iu hnh ny trong k nng t
nhn thc v nhn thc x hi d c nhnh hn vi im so vi nhng c th tham chiu
M, nhng nhn chung cng tng ng. iu ny c ngha l cc nh iu hnh c hai
nc c nhn thc ngang nhau v cm xc ca chnh mnh v ca ngi khc, nhng cc
nh iu hnh ngi Trung Quc bit tn dng nhn thc ny lm li cho h v hnh
ng ngha hn li ni rt nhiu.
Cc nh iu hnh Trung Quc ang sng vi nhng phm cht m ngi M cho php b
phn nhn s a vo m hnh nng lc cng ty. Cc lnh o ngi M thch cch vit
chng ra trn giy, nhng khng c v g h s bin li ni thnh hnh ng. Nhng li ni
ca ming dng nh l tt c nhng g cc nh iu hnh M sn lng b ra tm kim
thng tin phn hi, ku gi s ng lng, hiu r hn v ng nghip v thc hin cam kt.

Hin tng xem vic kinh doanh l chuyn c nhn chng c g l Trung Quc. Cc nh
iu hnh thng ln lch n ti vi nhn vin bn v xu hng trong kinh doanh,
nguyn vng ngh nghip v chuyn gia nh ca h. Ngi ta mong lnh o ca mnh l
tm gng sng trong vic a ra quyt nh th no, gn kt mi ngi v thc y tin b
ra sao. Tht h thn nu h khng hon thnh nhng ngha v ny, bi v mi ngi tht s
quan tm n iu .

Thng ip hm n dnh cho th gii qu r rng: hy quan tm n vic qun l cm xc


ca mnh hoc gnh ly hu qu. Vi cc quc gia ang c bo v nhng li th cnh tranh
sn c ca mnh trn nn kinh t ton cu hoc nhng quc gia ang ln, th cng khng
nn nh gi qu cao mi lin kt gia EQ v nn kinh t thnh vng. Trung Quc dng
nh c cht li th nh vo nn vn ha truyn thng ni cc nh iu hnh Trung Quc
c nui dy. Nu bn ln ln trong mt nn vn ha ni s bc pht cm xc v nhng
mong mun c tha mn ca bn thn khng nhng khng c khuyn khch m cn b
xem l ni h thn, th mt nn gio dc nh vy s nh hng n cch bn qun l chnh
mnh v ngi khc. Nh chng ta tng cp, EQ rt d b tc ng bi nhng nh hng
vn ha. Cu hi t ra y l liu vn ha c sc mnh thc y hay ngn tr cc hnh vi
tr tu cm xc hay khng.

Ngi Hoa c cu Hy cho mt ngi ci cn cu, anh ta s bt c mi tun mt con


c. Hy ch cho anh ta loi mi no cn dng, anh ta s bt c mi ngy mt con c. Hy
dy cho anh ta cch cu c nh th no v cu u, anh ta s c c n sut i. Suy ngc
li ngha ca cu tc ng ny l nu mt ngi khng c cn cu, khng c mi cu, v
cng chng c kin thc v vic phi lm nh th no v u th ngi y c nguy c cht
i. Tng t, nhng ngi c tnh l l cm xc, cng m kin thc ngho nn trong vic
cm xc tc ng nh th no trong cuc sng ca h v trong nhng lnh vc no, h s
kh khn trong vic vn ti thnh cng. Mt khc, nhng ngi bit s dng ng cng c
v phng php khai thc sc mnh cm xc s c cuc sng sung tc. S tht ny u
ng i vi c nhn, t chc v thm ch c vi quc gia.

NGM NGH: EQ V TNG LAI

Tt c nhng pht hin ny va l iu ng khch l, va c th xem l mt li cnh bo


nghim khc. S pht trin u n ca EQ trong 5 nm qua v s sa st bt ng vo nm
2008 cng nh s tin b v EQ ca con ngi chng t rng tr tu cm xc l mt k
nng c th hc hi c v qun i. Cng ging nh vic bn luyn tp chm ch gim
cn trong sut ma h, ri li tch t ngn y cn trong dp ngh ng, bn c th rn gia
k nng EQ ri nhn chng mai mt dn. chnh xc l l do ti sao chng ti khuyn
bn hy c quyn sch ny v xem li cc phng php pht trin k nng t nht l mt
ln mi nm.

Bn khng th mong mnh mi mi chi gn hoc chi n dng cm thnh tho sau
su thng luyn tp ri b hn, ng khng? iu ny cng ng vi s pht trin cc k
nng EQ. Nu bn l l dn ri ngng luyn tp mt cch c thc cc k nng ny ca
mnh, n mt lc no trn cuc hnh trnh, bn gn nh ph mc cho nhng hon cnh
kh khn kim sot mnh. Bn s quay li vi nhng thi quen xu ngy trc. Nhng k
nng khng phi d kim ny c th b mt i d dng nh khi bn hc c chng; v i
cng vi chng l mc thu nhp cao hn, nhng mi quan h khng kht, v nhng quyt
nh sng sut hn.
CU HI THO LUN DNH CHO NHM C
SCH
Tho lun v EQ s gip bn ni kt gia hc v hnh. Hy s dng nhng cu hi ny
bt u giao tip c ngha cng nh gy dng vn hiu bit v cch m bn k nng EQ
c p dng trong cuc sng thng nht.

1. C bao nhiu thnh vin trong nhm quen vi thut ng tr tu cm xc trc


khi c quyn Thng Minh Cm Xc 2.0?

2. i vi nhng ai cha tng nghe n EQ, iu quan trng nht m bn khm ph


c sau khi c xong quyn Thng Minh Cm Xc 2.0 l g?

3. i vi nhng ngi quen thuc vi EQ trc khi c quyn sch ny, iu


quan trng nht m bn khm ph l g?

4. Bn bao gi nm tri cm gic b cm xc khng ch nh Butch Connor tng


gp trong sut cuc vt ln ca anh vi con c mp khng?

5. Bn c tng gp nhng triu chng phn ng no ca c th i km vi cm xc


khng? Chng hn, mt bn bng ln mi khi gin d?

6. Lc ny, bn mun thc hin mt vi thay i cn bn no m bn bit rng thay


i y s tc ng n th cht mt mc no ? Bn mun rn luyn cho b no
ca mnh iu g?

7. Kinh nghim no ng ch vi bn trong vic hc cch nhn bit hoc lm ch


cm xc bn thn? Kinh nghim no trong vic hc cch nhn bit cm xc ca ngi
khc?

8. Cm xc ca bn c x l ra sao trong cng vic?

9. C im no cp trong sch hu ch cho cng vic ca bn trong 6 thng tip


theo khng? Hoc trong tun sau?
10. Nhng k nng EQ th hin nh th no trong cc s kin ngy nay? Tho lun
v cc chnh tr gia, nhn vt ni ting, vn ng vin th thao v.v Bn c th ngh ra
bt c nhn vt hoc s kin lch s no chu tc ng bi mt trong hai yu t, lm
ch cm xc km hoc lm ch cm xc tt?

11. Nhn chung ch c khong 36% s ngi c kh nng nhn din cm xc ca


mnh mt cch chnh xc khi chng xy ra. Bn ngh sao v trng hp ny? Bng
cch no mt ngi c th tin b hn v mt ny?

Chia s ebook : http://downloadsachfree.com/

Follow us on Facebook : https://www.facebook.com/taiebookfree