You are on page 1of 14

ΠΕΡΙΠΛΑΝΗΣΗ ΣΤΟΝ ΟΜΟΡΦΟ ΚΟΣΜΟ

ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ...ΣΠΑΖΟΚΕΦΑΛΙΕΣ ΓΙΑ


ΔΥΝΑΤΑ ΜΥΑΛΑ

≥⊾⍅∫∆⇖⇓>=<▣▥▨▽█≡√∞∩≤

⊓⋗⊓∆⊓∇┖ ⋖⊓⊔∇⊐⊓┖∇ ⌂⊓ ┖↓┙⊓

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2009-2010

⊓⋗⊓∆⊓∇┖ ⋖⊓⊔∇⊐⊓┖∇ ⌂⊓ ┖↓┙⊓

{±⊾⍅∫∆⇖⇓>=<▣▥▨▽█≡√∞∩π}%∂³

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΠΑΙΔΙΚΗ ΧΑΡΑ

ΜΙΧΑΛΗΣ Α. ΠΟΛΗΣ

ΙΟΥΝΙΟΣ 2009
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Α/Α ΜΗΝΑΣ ΣΠΑΖΟΚΕΦΑΛΙΕΣ

Αριθμοί που διαιρούνται ακριβώς με το ....11


Οι μοναδικοί....τρίδυμοι πρώτοι
1 Οκτώβρης 2008 Ο Αντώνης ψάχνει και άλλους ...τρίδυμους
Χρόνια καιροί και....τετράγωνα

Χρόνια, καιροί, κύβοι και ....ζυγοί


Χρόνια, καιροί, κύβοι και ....μονοί
2 Νοέμβρης 2008 Αναλύοντας ένα αριθμό ως γινόμενο....πρώτων παραγόντων
Οι παράξενες ιδιότητες του αριθμού 101010101

Μετατρέποντας το ορθογώνιο σε ....τετράγωνο


Τρίδυμα μαγικά.... τετράγωνα
3 Δεκέμβρης 2008 Ακόμα μια φουρνιά τρίδυμα με...μεγαλύτερους αριθμούς
Χίλια ευρώπουλα σε ....χαρτονομίσματα

4 Γενάρης 2009

5 Φλεβάρης 2009

6 Μάρτης 2009

7 Απρίλης 2009

8 Μάης- Ιούνιος
2009
Περιπλάνηση στον όμορφο κόσμο των Μαθηματικών...... σπαζοκεφαλιές για δυνατά μυαλά

1. Αριθμοί που διαιρούνται ακριβώς με το .....11

Από τα μαθηματικά μας ξέρουμε ότι ένας αριθμός διαιρείται ακριβώς με το 3, αν το


άθροισμα των ψηφίων του διαιρείται με το 3. Μπορείτε να βρείτε ένα παρόμοιο τρόπο για να
διαπιστώσετε αν ένας αριθμός διαιρείται χωρίς υπόλοιπο με το 11; Θα σας βοηθήσουν οι
αριθμοί 3877357 και 1358024679 που διαιρούνται ακριβώς με το 11

2. Οι μοναδικοί.....τρίδυμοι πρώτοι

Οι αριθμοί 25 και 27 είναι διαδοχικοί περιττοί αριθμοί. Το ίδιο και οι αριθμοί 115 και 117.
Μπορώ να βρω όσα ζευγάρια διαδοχικών περιττών αριθμών θέλω, που είναι ταυτόχρονα και
πρώτοι αριθμοί. Τα ζευγάρια αυτά λέγονται δίδυμοι πρώτοι. Ένα τέτοιο ζευγάρι διδύμων
πρώτων είναι οι 17, 19.
Υπάρχουν άπειρα ζεύγη διδύμων πρώτων, αλλά μόνο μια τριάδα τριδύμων. Μπορείτε να το
βρείτε;

3. Ο Αντώνης ψάχνει και άλλους..... τρίδυμους

Αν η προηγούμενη σπαζοκεφαλιά σας φάνηκε εύκολη, η επόμενη θα σας δυσκολέψει λίγο


περισσότερο. Ο Αντώνης δεν παραδέχεται ότι υπάρχει μόνο μια τριάδα τριδύμων πρώτων. Οι
αριθμοί είναι άπειροι, λέει. Αν ψάξω αρκετά θα βρώ τρεις διαδοχικούς περιττούς που να
είναι ταυτόχρονα και πρώτοι. Μπορείτε να αποδείξετε στον Αντώνη ότι άδικα ψάχνει και να
τον γλυτώσετε από ανώφελο κόπο;

Κλειδί: Ζητήστε βοήθεια από τον αριθμό 3

Καλή προσπάθεια.

4. Χρόνια καιροί και....τετράγωνα

Πώς βρίσκουμε το τετράγωνο ενός αριθμού; Μα είναι απλό. Τον πολλαπλασιάζουμε με...τον
εαυτό του. Για παράδειγμα το τετράγωνο του 4 γράφεται 4² και ισούται με 4Χ4 δηλαδή 16.
Το 1985 και το 1984 είναι οι μοναδικές διαδοχικές χρονιές στον 20ο αιώνα για τις οποίες η
διαφορά των τετραγώνων τους ισούται με τετράγωνο αριθμό. Πράγματι:

1985² - 1984² = 3969 = 63²


Μπορείτε να βρείτε πότε θα είναι οι επόμενες χρονιές που θα ξαναπαρατηρηθεί το ίδιο
φαινόμενο;

Οι απαντήσεις θα δημοσιευτούν στο επόμενο τεύχος.


Περιπλάνηση στον όμορφο κόσμο των Μαθηματικών...... σπαζοκεφαλιές για δυνατά μυαλά

1. Χρόνια, καιροί, κύβοι και ....ζυγοί

Πώς βρίσκουμε τον κύβο ενός αριθμού; Να μερικά παραδείγματα που θα αποδείξουν ότι
είναι σχετικά απλό. Ο κύβος του 5 γράφεται 5³ και ισούται με 5Χ5Χ5 δηλαδή 125. Όμοια
6³ = 6Χ6Χ6= 216. Ας πάμε λοιπόν από τα εύκολα στα δύσκολα. Υπάρχει μόνο μια
χρονολογία στον 20ο αιώνα, η οποία είναι ζυγός αριθμός και μπορεί να γραφεί ως διαφορά
κύβων. Μπορείτε να την βρείτε;

2. Χρόνια, καιροί, κύβοι και ....μονοί

Η σπαζοκεφαλιά αυτή είναι συνέχεια της προηγούμενης. Υπάρχουν μόνο 2 χρονολογίες στον
20ο αιώνα που μπορούν να γραφούν ως διαφορές κύβων. Οι χρονολογίες που ψάχνετε είναι
μονοί αριθμοί. Μυαλά στο φουλ λοιπόν και....καλό ψάξιμο

3. Αναλύοντας ένα αριθμό ως γινόμενο....πρώτων παραγόντων

Μπορείτε να διαβάσετε τον εννιαψήφιο αριθμό 101010101; Αν η ανάγνωση αυτή σας


φάνηκε εύκολη, μην ανησυχείτε γιατί αποτελεί μόνο....προθέρμανση. Θα πρέπει να
αναλύσετε τον αριθμό 101010101 σε γινόμενο πρώτων παραγόντων. Συγκεκριμένα ψάχνετε
για τρεις πρώτους αριθμούς οι οποίοι έχουν το ψηφίο 1 στη θέση των μονάδων και οι οποίοι
όταν πολλαπλασιαστούν μας δίνουν τον εννιαψήφιο αριθμό μας. Μυαλά να δουλεύουν στο
φουλ και...καλό ψάξιμο

4. Οι παράξενες ιδιότητες του αριθμού 101010101

Πάρτε το κομπιουτέρακι σας (ή αν δεν έχει αρκετά ψηφία το πρόγραμμα αριθμητικών


πράξεων του υπολογιστή σας ) και πολλαπλασιάστε τον αριθμό 101010101 με όποιο διψήφιο
αριθμό θέλετε. Τι παρατηρείτε; Τι σχέση έχει το γινόμενο με τον διψήφιο αριθμό;

Απαντήσεις προηγούμενου τεύχους

1. Αριθμοί που διαιρούνται ακριβώς με το .....11

Προσθέτουμε τα ψηφία του αριθμού με μονή σειρά ( 1 ο + 3ο + 5ο ......ψηφίο ) και βρίσκουμε


το άθροισμα τους. Ακολούθως προσθέτουμε τα ψηφία με άρτια σειρά ( 2 ο +4ο +6ο ....ψηφίο )
και βρίσκουμε το άθροισμα τους. Αφαιρούμε το μεγαλύτερο άθροισμα από το μικρότερο. Αν
η διαφορά που βρίσκουμε είναι 0 ή πολλαπλάσιο του 11 τότε ο αρχικός αριθμός μας είναι
πολλαπλάσιο του 11.
2. Δίδυμοι πρώτοι ναι τρίδυμοι ....όχι

Οι μοναδικοί τρίδυμοι πρώτοι είναι οι 3, 5, 7.

3. Ο Αντώνης ψάχνει και άλλους..... τρίδυμους

Ας υποθέσουμε ότι υπάρχει και άλλη τριάδα διαδοχικών περιττών και πρώτων. Αν
διαιρέσουμε τον μικρότερο πρώτο με το τρία πρέπει να αφήνει υπόλοιπο 1 ή 2. Αν το
υπόλοιπο είναι 1, τότε ο δεύτερος αριθμός είναι πολλαπλάσιο του τρία, αν είναι 2 τότε
πολλαπλάσιο του τρία είναι ο τρίτος αριθμός. Συμπέρασμα: Σε κάθε 3 διαδοχικούς
περιττούς αριθμούς υπάρχει τουλάχιστον ένας σύνθετος.

4. Χρόνια καιροί και....τετράγωνα

Το 2112 και το 2113. Πράγματι: 2113² - 2112² = 4225 = 65²


Περιπλάνηση στον όμορφο κόσμο των Μαθηματικών...... σπαζοκεφαλιές για δυνατά μυαλά

1. Μετατρέποντας το ορθογώνιο σε ....τετράγωνο

Ένα ορθογώνιο έχει εμβαδόν 900 cm². Αν μειώσω το μήκος του κατά το ένα έκτο και
αυξήσω το πλάτος του κατά το ένα πέμπτο τότε το ορθογώνιο μας μετατρέπεται σε
τετράγωνο...χωρίς να αλλάξει το εμβαδόν του. Σκεφτείτε καλά και υπολογίστε τις διαστάσεις
και τις περιμέτρους του ορθογωνίου και του τετραγώνου. Ποιο σχήμα έχει την μεγαλύτερη
περίμετρο και πόσο;

2. Τρίδυμα μαγικά.... τετράγωνα

Έχουμε και λέμε....τρία μαγικά τετράγωνα με 9 , 25 και 36 τετραγωνάκια αντίστοιχα. Οι


οριζόντιες, κάθετες και διαγώνιες σειρές και των τριών τετραγώνων έχουν άθροισμα 225. Τα
9 κουτάκια του μικρού τετραγώνουν θα συμπληρωθούν με τους αριθμούς 71-79. Τα 25
τετραγωνάκια του μεσαίου με τους αριθμούς 33-57 και τα 36 του μεγάλου με τα ψηφία 20-
55. Βάλτε το μυαλό να δουλέψει στο φουλ και τους αριθμούς στην ....θέση τους.

75
45
71,72,73,74,75,
76,77,78,79
33,34,35,36,37,38,39,40,41,42,43,
44,45,46,47,48,49,50,51,52,53,54, 20,21,22,23,24,25,26,27,28,29,30,31,32
55,56,57 33,34,35,36,37,38,39,40,41,42,43,44,45,
46,47,48,49,50,51,52,53,54,55

3. Ακόμα μια φουρνιά τρίδυμα με...μεγαλύτερους αριθμούς

Έχουμε για σας ακόμα μια σειρά με τρίδυμα μαγικά τετράγωνα, του ίδιου μεγέθους με την
προηγούμενη σπαζοκεφαλιά, όμως με μεγαλύτερους αριθμούς για καλύτερη εξάσκηση. Αυτή
τη φορά τα οριζόντια, κάθετα και διαγώνια αθροίσματα είναι κατά 30 μεγαλύτερα από την
προηγούμενη σπαζοκεφαλιά. Για να μην παραείναι εύκολα τα πράγματα δεν θα σας πούμε
τους αριθμούς τους οποίους θα υπολογίσετε και θα συμπληρώσετε μόνοι σας.
Καλή...διασκέδαση μικροί μαθηματικοί!

4. Χίλια ευρώπουλα σε...χαρτονομίσματα


Το ταμιευτήριο ενός σχολείου έχει καταθέσεις €1000 κάθε Δευτέρα. Το ποσό παρέμεινε
σταθερό τις τελευταίες 5 εβδομάδες. Ο αριθμός των καταθετών είναι επίσης σταθερός και
ισούται με διψήφιο πρώτο αριθμό με άθροισμα ψηφίων 14. Κάθε καταθέτης καταθέτει ένα
χαρτονόμισμα κάθε φορά. Ο διευθυντής του σχολείου που μετρά το ταμιευτήριο ομαδοποιεί
τα χαρτονομίσματα των €20, €10 και €5 πριν τα μετρήσει. Τα περισσότερα χαρτονομίσματα
των €20 τα είχε την 1η εβδομάδα, ενώ κάθε επόμενη εβδομάδα, μέχρι την 5 η, τα
χαρτονομίσματα των €20 ήταν λιγότερα. Πόσοι μαθητές καταθέτουν χρήματα στο σχολικό
ταμιευτήριο κάθε εβδομάδα; Πόσοι καταθέσαν €20, €10 και €5 την πρώτη εβδομάδα και
πόσοι αντίστοιχα ποσά τις επόμενες;

Απαντήσεις προηγούμενου τεύχους

1. Χρόνια καιροί κύβοι και ....ζυγοί

Είναι το 1946. Πράγματι 1946= 6859-4913 = 19³ - 17³

2. Χρόνια, καιροί, κύβοι και ....μονοί

Είναι τα χρόνια 1951 και 1981. Πράγματι: 1951= 26³ - 25³ και 1981 = 13³ - 6³

3. Αναλύοντας ένα αριθμό ως γινόμενο....πρώτων παραγόντων

Οι ζητούμενοι πρώτοι είναι οι 41,271, 9091. Πράγματι: 41Χ271Χ9091= 101010101

4. Οι παράξενες ιδιότητες του αριθμού 101010101

Τα ψηφία του διψήφιου εμφανίζονται και επαναλαμβάνονται στο γινόμενο. Παράδειγμα:


101010101Χ43=4343434343
Περιπλάνηση στον όμορφο κόσμο των Μαθηματικών...... σπαζοκεφαλιές για δυνατά μυαλά

1. Κυκλικοί πρώτοι αριθμοί.....λήγοντες σε 9

Ένας κύκλος έχει 360º. Δύο πρώτοι αριθμοί των οποίων η διαφορά είναι 360 λέγονται
κυκλικοί πρώτοι. Έχουμε και λέμε λοιπόν....Ψάχνετε για τρεις τριψήφιους κυκλικούς
πρώτους αριθμούς, των οποίων το ψηφίο των μονάδων είναι 9. Αν ονομάσουμε τους
αριθμούς μας α, β, γ με γ > β > α τότε, εφόσον είναι κυκλικοί έχουμε γ-β = 360 και β-α =
360. Ποιοι όμως είναι οι αριθμοί μας; Αυτό θα μας το πείτε εσείς. Καλό..... ψάξιμο

2. Περισσότεροι τριψήφιοι κυκλικοί πρώτοι.

Οι αριθμοί 43, 47, 53 είναι διαδοχικοί πρώτοι αριθμοί. Εσείς όμως δεν ψάχνετε μια
οποιαδήποτε τριάδα διαδοχικών πρώτων. Η τριάδα που ψάχνετε έχει το μοναδικό
χαρακτηριστικό, να δίδει άλλους 3 πρώτους αριθμούς, αν στους 3 αρχικούς προσθέσω 360!.
Ακόμα, αν στους 3 νέους πρώτους που προκύπτουν από την πρόσθεση προσθέσω ξανά το
360, τότε έχω ξανά πρώτους αριθμούς! Συνολικά έχουμε τρείς τριάδες πρώτων, από τους
οποίους κάθε οριζόντια σειρά αποτελείται από διαδοχικούς πρώτους και κάθε κάθετη στήλη
αποτελείται από κυκλικούς πρώτους. Μην αφήσετε λοιπόν το μυαλό σας να κάνει κύκλους
στο κενό αλλά υπολογίστε τους αριθμούς μας...το ταχύτερο δυνατόν.

3.

4.

Απαντήσεις προηγούμενου τεύχους

1. Μετατρέποντας το ορθογώνιο σε ....τετράγωνο

Ορθογώνιο: Μήκος: 36 cm, πλάτος 25 cm, περίμετρος 122 cm. Τετράγωνο: πλευρά:30 cm,
περίμετρος 120 cm. Διαφορά περιμέτρων: 2 cm

2. Τρίδυμα μαγικά.... τετράγωνα

78 71 76 49 56 33 40 47 27 49 53 22 24 50
73 75 77 55 37 39 46 48 54 20 47 28 45 31
74 79 72 36 38 45 52 54 37 36 34 40 46 32
42 44 51 53 35 38 39 35 41 29 43
43 50 57 34 41 44 30 33 42 55 21
25 51 23 52 26 48

3. Ακόμα μια φουρνιά τρίδυμα με...μεγαλύτερους αριθμούς


88 81 86 55 62 39 46 53 32 54 58 27 29 55
83 85 87 61 43 45 52 54 59 25 52 33 50 36
84 89 82 42 44 51 58 60 42 41 39 45 51 37
48 50 57 59 41 43 44 40 46 34 48
49 56 63 40 47 49 35 38 47 60 26
30 56 28 57 31 53

4. Χίλια ευρώπουλα σε...χαρτονομίσματα

Εβδομάδα χαρτον. χαρτον. χαρτον. Σύνολο Εβδομάδα χαρτον. χαρτον. χαρτον. Σύνολο
των των των €5 καταθετών των των των €5 καταθετών
€20 €10 €20 €10
1η 46 3 10 59 4η 43 12 4 59
2η 45 6 8 59 5η 42 15 2 59
3η 44 9 6 59
Περιπλάνηση στον όμορφο κόσμο των Μαθηματικών...... σπαζοκεφαλιές για δυνατά μυαλά

1.

2.

3.

4.

Απαντήσεις προηγούμενου τεύχους

1. Κυκλικοί πρώτοι αριθμοί.....λήγοντες σε 9

Οι αριθμοί μας είναι 139, 499, 859.

2. Περισσότεροι τριψήφιοι κυκλικοί πρώτοι.

Οι τρεις τριάδες κυκλικών πρώτων είναι:

101 461 821 103 463 823 107 467 827

3.

4.

Περιπλάνηση στον όμορφο κόσμο των Μαθηματικών...... σπαζοκεφαλιές για δυνατά μυαλά

1.

2.
3.

4.

Απαντήσεις προηγούμενου τεύχους

1.

2.

3.

4.

Περιπλάνηση στον όμορφο κόσμο των Μαθηματικών...... σπαζοκεφαλιές για δυνατά μυαλά

1.
2.

3.

4.

Απαντήσεις προηγούμενου τεύχους

1.

2.

3.

4.
Περιπλάνηση στον όμορφο κόσμο των Μαθηματικών...... σπαζοκεφαλιές για δυνατά μυαλά

1.

2.

3.

4.

Απαντήσεις προηγούμενου τεύχους

1.

2.

3.

4.

Απαντήσεις παρόντος τεύχους

1. .

2.

3.
4.