You are on page 1of 10

-1

-

XII. ULUSAL FİZİK OLİMPİYATI BİRİNCİ AŞAMA SINAVI–2004

r2
5 5
• •L 1. Şekildeki kesik koninin üst yarıçapı r1= cm, alt yarıçapı r2= cm, KL
6 3
ℓ uzunluğu 5 cm’dir. K noktasından yola başlayan bir böcek kesik koni etrafında
tam bir tur atıp L noktasında yolculuğunu bitirmektedir. Böceğin hızı 0,36 km/h

r1
ise böcek bu yolculuğu en kısa sürede kaç saniyede yapabilir?
• •K
3 2 π
A) B) 0,5 C) D) 1 E) 0,5+
2 2 6
g

→ 2. Yatayla β=53° açı yapan bir eğik düzlemin sol alt köşesinden ilk
v0

↓ hızı 2 m/s ve atılma açısı θ (ilk hız vektörünün yatayla yaptığı açı).
β olan bir cismin, eğik düzlem üzerinde sürtünmesiz olarak hareket
θ ℓ ederek, atılma noktasından ℓ=0,25 m ve eğik düzlemin sağ alt köşe-
sindeki bir hedefi vurabilmesi için θ açısı kaç derece olmalıdır?

A) 15° B) 30° C) 37° D) 45° E) 53°

3. Eğim açıları θ olan iki eğik düzlem birbiriyle en alt noktada temas
g

• y →
↓ etmektedir. İki düzlemin temas noktasında xy koordinat sistemin
H başlangıç noktası yerleştirilmektedir. Bir top eğik düzlemin belirli bir
noktasından H yüksekliğinden ve y ekseninden ℓ uzakta olacak şe-
ℓ kilde serbest olarak bırakılmaktadır. Topun yüzeylerle tüm çarpış-
θ θ malar esnektir. Topun periyodik bir hareket yapması için yüzeylerin
x eğim açısı θ ne olmalıdır?
H

1 4

2 H

2
ℓ ℓ ℓ ℓ
H

H

A) 2arctan B) 4artan C) arcsin D) arccos E) arcsin
H
2

2
ℓ +ℓ

4. A arabasının kütlesi m, hızı v, B arabasının ise kütlesi 2m, hızı 3v’dir. Aynı sabit kuvvet her iki arabaya
da durana kadar uygulanmaktadır. A arabası t kadar sürede ve ℓ yolunu alarak durmakta ise, B arabası
ne kadar sürede ne kadar yol alarak durur?

A) 2t; 3ℓ B) 3t; 6ℓ C) 6t; 18ℓ D) 9t; 9ℓ E) 18t; 24ℓ

5. Masa üzerindeki 28 kg lık bir cisim, masanın bir kenarından aşağı sarkan ve kütlesi 1 kg olan boş bir
kovaya, sürtünmesiz makaradan geçirilen iple bağlanmıştır. Masa ile cisim arasında statik sürtünme kat-
sayısı fs=0,45, kinetik sürtünme katsayısı ise fk=0,32’dir. Cisim masa üzerinde harekete başlayana kadar
kovaya yavaş yavaş kum doldurulmaktadır. Kovaya konan kum kaç kilogramdır, sistemin ivmesi kaç
m/s2 ve ipteki gerilme kuvveti T kaç N’dur?

mkum a T
A) 8,6 0,5 105
B) 8,6 0,5 115
C) 11,6 0,5 115
D) 11,6 0,9 115
E) 11,6 0,9 105

F (N) 6. Kütlesi 2 kg olan bir cisim durgun halden başlayarak ivmelenmektedir.
4 Yandaki grafik, cisme etki eden net kuvvetin zamanla değişimini göstermekte-
dir. Burada kuvvet Newton, zaman saniye cinsinden verilmiştir. Dördüncü
3 saniyede cismin hızı yaklaşık olarak kaç m/s’dir?
2
1 A) 2,2 B) 3,5 C) 5 D) 7 E) 11
1 2 3 4 5 t(s)

107 B) 1.0 C) 1. metalin özkütlesi 10 g/cm3 olarak verilmektedir. Kütlesi 2.5 D) 2. Bir hidrolik presin silindir şeklindeki pistonların yarıçapları r1=2 cm ℓ S ve r2=10 cm’dir. C) Sistemin kinetik enerjisi minimumdur. m1 cisminin çarpışmadan hemen önceki hızı kaç 2 1 m/s’dir? A) 4 B) 6 C) 8 D) 10 E) 12 8. Bu durumda tabandaki basınç P’dir. Daha sonra.6. kurşun tabakanın et kalınlığı maksimum kaç milimetre olmalıdır? Kurşunun özkütlesi 11. Kütleleri m1 ve m2 olan iki basit sarkaç yan yana durmaktadır. Bu silindirin çapı minimum kaç cm’dir? Tahtanın özkütlesi 0. B) K cismi durmuştur. bu koni sivri ucu yeri gösterecek şekilde ters çevrildiğinde sivri uçtaki basıncın P’ye oranı nedir? 2 h ρ 2−37 2+37 7 4−37 4+37 A) B) C) 3 D) E) 3 3 3 3 3 ℓ • 12. Cisimlerin kütleleri mK=1.107 D) 7. Eğer bu saat bir yıl boyunca 25 °C de çalışırsa ne kadar ileri gider ya da geri kalır? Pirincin boyca genleşme katsayısı 19. Eski model bir saatin sarkacı pirinçten yapılmış olup 17 °C sıcaklıkta saat tam hassasiyetle çalış- maktadır. Kaldıracın ucuna F=300 N’luk bir kuvvet uygu- landığında cisme uygulanan basınç kaç N/m2 olur? A) 7. Çarpışmadan sonra m2 kütleli cisim ise h2= 1 yüksekliği- 1 9 m h2 ne çıkmaktadır.106 E) 1. 9. -2- 7.0 11. E) Zaman ölçümü değişmez.0 B) 2. Dış yarıçapı r=0.25.3. C) 20 dakika geri kalır.103 kg/m3 olarak verilmektedir. D) 20 dakika ileri gider.6. yan yüzünde yay bulunan ve durmakta olan L cismine yaklaşıp çarpmaktadır. kalanı da ρ2=ρ özkütleli sıvıyla doldurulmuştur.5 kg ve mL=2. Bu sıvı- 1 ρ lar birbiriyle karışmamaktadır.10-6 (°C)-1 olarak verilmektedir.75.5 g/cm3. Sabit bir hızla hareket etmekte olan K cismi. Sivri ucu yukarı doğru gelecek şekilde yerleştirilmiş bir koni yarı yüksekliğine g → h ↓ kadar ρ1=2ρ özkütleli sıvıyla. m1 cis- mi h1=h yüksekliğine kaldırılıp serbest olarak bırakılınca en alt noktada g → ↓ durmakta olan m2 cismine çarpmakta ve sonra 2 m/s hızla sola doğru m h 4h gitmektedir.5 E) 3. A) 40 dakika geri kalır. B) 40 dakika ileri gider. Kaldıracın tam ortasından bir destek presin r2 F → g↓ küçük pistonuna tutturulmuştur. A) L cismi hala hareketsizdir. Büyük silindir üzerine konulan cismin r1 taban alanı S=4 cm2’dir. D) Her iki cismin momentumları eşittir. . Bu balonun tamamının suyun altında olmaması için.7 kg olan bir tahta parçası su üzerinde yüzmektedir.0 kg’dır.106 13.107 C) 3.9. İki cisim arasındaki uzaklık mini- mum değerine ulaştığı anda aşağıdakilerden hangisi doğrudur? Not: Tüm sistemi sürtünmesiz kabul ediniz. A) 10 B) 15 C) 30 D) 20 E) 60 10. E) Her iki cismin kinetik enerjileri eşittir.1 m olan kurşundan yapılmış bir balonun içine hava basılmış olup içi su dolu olan bir tanka batırılmıştır. Bu tahtanın altına yüksekliği 1 cm olan silindir şeklinde bir metal parçası iple asıldığında tahta batmaktadır. A) 1. Küçük silindire bir menteşe sayesinde uzunluğu 2ℓ olan • • cisim bir kaldıraç bağlanmıştır.

L tarafı yukarı gelecek şekilde çevrildiğinde pistonun altında kalan L hacmin V0’a oranı nedir? 1 2 6 + 21 6 − 21 5 − 17 5 + 17 A) B) C) D) E) 2 2 2 2 16. 8q. Bu durumda elektrik alanı kaç V/m’dir? A) 7500 B) 17500 C) 27500 D) 37500 E) 47500 • 18.2 D) 3. Buradan n eksi sonsuzdan artı sonsuza kadar değerler alan bir tam sayıdır ve a=0. Şekilde görülen düzenekte paralel levhalar arasında düzgün bir E elekt- rik alanı bulunmaktadır. Bir sıcaklık kontrol edici cihaz uçları birbirlerine perçinlenmiş iki fark- K lı metal şeritten yapılmıştır.1cs olarak veriliyor.6 B) 22.6 C) 27. Yarıçapları aynı olan K. Kap çevreden ısıca yalıtılmıştır.8 E) c sıvı verilmediği için bulunamaz. -3- KL L 14. Isısal denge oluştuğunda sıvının sıcaklığı kaç °C derecedir? Sıvının ve cismin özkütle ve öz ısı değerleri ρs=0.8 g/cm3. ve 8q yüklerine sahiptirler. Her iki metal şerit de δ=2 mm kalınlığında- dır. Şekildeki kaptaki gazlar arasında sürtünmesiz ama kütleli bir piston bulun- maktadır ve sistem gösterilen durumdayken dengededir. L. E 17.6 E) 7.10-6 (C°)-1 olarak verilmektedir.4 D) 28.10 3 qQR 1 10 3 qQR ∞ 1 10 3 qQR ∞ 1 C) 4πε 0 ∑ −∞ 1 D) 4πε 0 ∑ −∞ 3 E) 4πε 0 ∑ −∞ 3 2 2 2 2 2 2 (100 + n ) (1 + n ) (1 + n ) . A) 24. sonra ondan ayrılıp M küresine dokunmakta ve bu işlem sürekli tekrarlanmaktadır.2 15. θ δδ A) 2. y-ekseni üzerine merkezden R kadar uzağa konulan Q elektriksel yüküne etki eden kuvvetin büyük- R lüğü nedir? ∞ 10 3 qQR 1 10 3 qQ ∞ 1 q • q q • • q • q • q q q • • • A) 4πε 0 ∑ −∞ 3 B) 4πε 0 R 2 ∑ −∞ 3 a a a a a a a a x (100 + n2 ) 2 (100 + n 2 ) 2 ∞ 2.1R olarak verilmiştir. Bir fırın içinde 400 °C ye kadar ısıtılmış kenar uzunluğu 2 cm olan küp şeklindeki bir cisim bu kabın içine atılıyor. Sonsuz sayıda eşdeğer noktasal q elektrik yükleri x-ekseni boyunca şekilde görüldüğü gibi aralarındaki uzaklık a ve koor- • Q dinatları x=±na olacak şekilde yerleştirilmiştir. Alt levhada ufak bir delikten geçen elektronlar 90° saptırılarak alt levhadaki başka bir delikten dışarı çıkmaktadır.8 B) 3.10-17 J olarak ℓ verilmektedir. Bu ciha- ℓ r zın 100 C ° deki eğrilik yarıçapı r kaç metredir? K ve L metallerinin boyca uzama katsayıları sırası ile λK=12. cc=0. Kenar uzunluğu 10 cm olan ısı sığası ihmal edilebilecek bir metalden yapılmış küp şeklindeki bir kabın içinde yüksekliği 5 cm ve sıcaklığı 20 °C olan sıvı bulunmaktadır.015625 q olur? A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 y 19. 20 °C de boyları ℓ=10 cm olup düz bir doğru şeklindedirler.0 C) 3. İki delik ara- • sındaki uzaklık ℓ=1 cm ve elektronların ilk kinetik enerjisi Κ=3.10-6 (C°)-1 ve λL=19. ρc=10 g/cm3. Sistem K tarafı üste T T gelecek şekilde çevrildiği zaman pistonun üstünde kalan hacmin alttaki hacme V0 2 V0 K oranı 2 ise. L küresi önce K küresine. M küreleri sırasıyla 5q. Bu işlem kaç kere tekrarlandıktan sonra L küresindeki yük 7.

. ε ℜ ℜ ℜ ℜ ℜ 2 ℜ ε ε. ε . ℜ ℜ 22.5 4 D) 0 -4 5. Ugf Uag Uca + A) 0 4 -5. e. İnce bir mercek boyca uzama katsayısı λ olan bir maddeden yapılmış olup bu maddenin kırıcılık indisi sıcaklıkla değişmemektedir. 24. Merceğin sıcaklığı ∆T kadar artırıldığı zaman odak uzaklığı f’nin artma miktarının f’ye oranı nedir? A) λ∆T B) λ∆T C) (λ∆T)2 D) (λ∆T)3 E) 3λ∆T . C) Görüntünüz daima terstir. b. A B B) Işık sadece AB yüzünden ve beyaz olarak çıkar. D) Görüntünüz daima daha küçüktür. c. Bir içbükey aynada kendi yüzünüze bakmak istiyorsunuz. C) Işık sadece AB yüzünden ve çeşitli renklerde çıkar.5 V.5 V olarak ölçülmüştür.5 + . Devrede akan akım- ε lar nedir? 2 3 3 ℜ ℜ A) 0.’sı ε olan bir doğru akım kaynağına. Iraksak mercek yerine düzlem ayna konulursa elde edilecek görüntü ıraksak merceğin verdiği görüntüden kaç cm uzakta olur? A) 110 B) 198 C) 44 D) 66 E) 132 25. ε.5 E) 0 4 5. Aşağıdakilerden hangisi doğrudur? A) Aynanın odak noktası ile merkezi arasında durursanız yüzünüzü göremezsiniz. Ucd=2 V + ve Udf= -0. • • ℜ ℜ ℜ ℜ ℜ ℜ ε ε 2 E) 0. D) 0. Uag ve Uca potansiyel c farkları kaç V’tur? a .m. Ugf. . ve g uçları arasın- b daki elektrik potansiyel farkları Uba=2 V. -4- . İçinde su bulunan akvaryum içine dik açılı üçgen bir cam prizma şekil- deki gibi konulmuştur. f. Şekilde verilen devrede a. E) Işık sadece CB yüzünden ve çeşitli renklerde çıkar. Dışarıdan. B) Nerede durursanız durun gerçek bir görüntü oluşur. cam A) Işık hem CB hem de AB yüzünden çeşitli renklerde çıkabilir.k. ε ε ε 2 4 2 C) .5 g f e d B) 2 -4 0 C) 0 -5. 20. E) Yukarıdakilerden hiçbiri doğru değildir. D) Işık CB yüzünden çeşitli renklerde ve AB yüzünden de beyaz olarak çıkar. ε B) 0. beyaz bir ışık demeti prizmanın AC yüzü- C su ne dik olarak gönderilmektedir. 21. Ucb=3. Bir ıraksak mercekten 132 cm uzağa konulan cismin görüntüsü mercekten 66 cm uzakta oluşmak- tadır. d. İç direnci önemsenmeyen e. 23. • • direnci R olan beş özdeş rezistans şekildeki gibi bağlıdır.

1000 . -5- XII. θ=15° 8 olarak bulunur. Eğik düzlemin alt tarafı boyunca ve eğik düzleme paralel olan koordinat sisteme göre cismin ilk hızın bileşenleri v0x=v0cosθ v0y=v0sinθ cismin ivmesi ay=gsinβ=10. Cismin eğik düzleme çarpma hızı 2 g H g → ↓ v0= • olur. y 3.8=8 m/s2 cismin menzili v0 s n y i 2 2 θ a ℓ= olur. Böceğin hızı 0.2004 2 r1 1. Buradan 2 2 sin 2θ 0.3. Şekilde görüldüğü gibi 1 0 2 5 − x= =2.3. 5 5 2 . Böceğin K noktasından L noktasına kadar ulaştıran en kısa yol 2 2 2 x 2 r1 x 5 2 . 2θ=30°.25= .66 3 t= = = s 10 2 olarak bulunur.5.100 v= =10 cm/s 3600 ve minimum hareket süresi K v L 8. =5 cm 6 2 r2 • K x π olur. 2. =10 cm 3 ℓ üst tabanın uzunluğu 5 2πr1=2. Bu durumda cismin ilk hızın ya- θ θ θ tay ve dikey bileşenleri θ v0x=v0sin2θ. v0y=v0cos2θ ℓ olur.36.5 cm olarak bulunur. Cismin hareket süresi için 2 v0 g θ θ y 2v 0 cos 2θ x t= = g menzili için v0 s g i n 4 2 v 0 2 sin2θ cos 2θ θ x=2ℓ=v0xt= = =2Hsin4θ g yazabiliriz. Buradan aranan açı 1 4 ℓ H θ= arcsin olarak bulunur.0. Çarpma esnek olduğu için cisim normale göre hangi açı ile v0 H gelirse aynı açı ile yansımaktadır. sin2θ=0. 5 2 2 2 2 ( ) 3 KL= ℓ − +( π + ) = ( − )+( + ) =5 cm olur. . Kesik koni açılırsa alt tabanın uzunluğu π L • 5 2πr2=2. ULUSAL FİZİK OLİMPİYATI BİRİNCİ AŞAMA SINAVI ÇÖZÜMLERİ .

İki cisim arasındaki uzaklık minimum değerine ulaştığı anda sistemin kinetik enerjisi minimumdur. 3 2 .1=1.9 m/s2 0 . çünkü yay maksimum sıkıştığından dolayı potansiyel enerji maksimumdur. Sistemin harekete geçmesi için g 1 • → m2g=fsm1g ↓ olmalıdır. .28 . v2= = m1v 2 m 1 v 1 2 m 2 v 2 2 = + 2 2 2 Buradan 2v v v-v1=v2= .45 olarak bulunur. Denge durumunda ρ2gπr2h+mg=ρs(V1+πr2h)g yazabiliriz.6-1=11. Kumun kütlesi m mkum=m2-mc=12. 8. Grafikten 0-4 s arasındaki alan yaklaşık olarak 10 birim ve aranan hız 1 2 0 v= ∑ Ft = ≈5 m/s m olarak bulunur. v=3v1=6 m/s 3 3 olarak bulunur. -6- 4.9 h 2 g 2 g h m1v= -m1v1+m2v2. Sistem harekete geçtikten sonra hareket ivmesi m2g-fkm1g=(m1+m2)a fs1 fkfs g 0 .5 olarak bulunur. Cisim F m v a= = t ivme ile hareket edip at 2 Ft 2 ℓ= = 2 2m yol almaktadır.28=12.10 m2g-T=m2a. v1= .5400-2700. t’= =6t 2m t' ve alınan yol a' t' 2 Ft 2 ℓ’= =18 =18ℓ 2 2m olarak bulunur. v= .6 kg olarak bulunur. 6. Çarpışmada momentum ve enerji korunumu yasaları geçerlidir.32 ). Cevap C şıkkı 9. Buradan aranan çap (ρ2-ρs)πr2h=ρsV-m (10-1)3. 2 3 v 4. 4 5 1 0 . Buradan f m2=fsm1=0. İpteki gerilme kuvveti fs 1 1 fkf m g ( + ) 1 0.r2. m K 5. 4 5 a= + + olarak bulunur. 7. İkinci durumda etki eden kuvvet ifadesinden hareket süresi 6 m F v F 3v a’= = . 1 0 ( − ) =( − ) =0. Tahta parçasının hacmi m 2700 V1= = =5400 cm3 ρ1 0. D=2r=20 cm olarak bulunur.45.6 kg 2 olarak bulunur. r=10 m.45(1 + 0. T= = ≈115 N s + 1 + 0.

Kap ters çevrilirse ikinci sıvının hacmi için 2  rh'  r h h ' 2 3 2 π  h' π r' h '  h  π 3 Va2= = = 2 3 3 yazabiliriz. 2 T 4 .24.3 olarak bulunur. 2 5 1 7 6 365.60. h’= 3 7 h 8 3 3h 2 olarak bulunur. Vü= = .4πr2δg r 3 • yazabiliriz. 6 0 . üst ve alt koninin hacimleri 2 2 r 3 . 11. Cisme etki eden basınç F 15000 P= 2 = =3. Buradan aranan et kalınlık r δ s ρ 1. -7- 10. Sarkacın ilk periyodu ve sıcaklık arttıktan sonraki periyot 1 t o ( ) =T 1 t + λ∆ o ℓ ℓ  λ∆t o  g g T=2π . Saat 40 dak geri kalır. 6 0 N= Bir yıl içinde saatin zaman farkı 3 6 5 . Va=V-Vü= 3 3 3 8 8 sıvıların basıncı P=2ρgh+ρgh=3ρgh olarak yazılabilir. F1=2F=2. 2 h π R 2H π ( ) 8πr 2h π r 2h V 7V V= = = .λ∆t o ∆t=N∆T= = − ( − ) =40 dak 2 olarak bulunur. Bir periyot içindeki değişim Tλ∆t o ∆T=T’-T= 2 olur. F2= 2 2 1 = =15000 N 2 2 πr1 πr2 r1 olarak bulunur. Balona etki eden kaldırma kuvvet ile ağırlık kuvveti için denge durumunda 4 πr 3 ρs g=ρk.3 cm=3 mm k ρ 3.11.300=600 N olur.10 − 4 olarak bulunur. 12. 6 0 0 2 F1 r F = F2 .10 3 δ= = ≈0. Buradan ikinci durumda ikinci sıvının yüksekliği 7 8πr 2 h π r 2 h' 3 = . İletilen basınçlar eşittir. Küçük pistona erki eden kuvvet F. Yeni basınç P’=2ρgh’+ρg(2h-h’)=ρgh(2+ 3 7 ) aranan oran P P ' 2 7 3 3 + = olarak bulunur. 13. Buradan büyük pistona etki eden kuvvet 1 0 0 4 . 2 4 .107 Pa S 4.75. 0 . . Bir yıl içinde titreşim sayısı 3 6 5 . T’=2π + λ∆ ≈T 1 +  2   olarak bulunur. Koninin hacmi.2ℓ=F1 ℓ. 1 9 1 2 .

= rK rL δ δ r− r+ 2 2 yazabiliriz.2V0=P2V0. -8- L 14. İlk durum için P02 P0V0=P1. Buradan 2 3 2 3 2 V0 2V0 1 ∆V 5 − 17 3 x = + . P1= M S g P0. P2=2P0. 8 0 . P1’=P2’+ 3 V0 − ∆V S yazabiliriz. Bu uzunluklar ve yarıçaplar için ℓK ℓ 1 + λK ∆to 1 + λL ∆to θ= = L.45o 2 Κ 2Κ − 17 ℓ= = . rK=r- 2 2 r olarak yazılabilir. Sıvının kütlesi ms=ρsVs=0. Buradan 3 P02 Mg = S olarak bulunur. 15.6 .8. .6 m 6 ( λL − λK ) ∆t o 2 ( − ) − olarak bulunur. P2’= . P2=P1+ yazabiliriz.2V0. Şeritlerin uzunlukları ℓK=ℓ0+ℓ0λK∆t°=ℓ0(1+λK∆t°). 3 .23=80 gr olarak bulunur. Elektronun menzili v0 s a i n 2 2 θ ℓ= olarak yazılabilir. 10 =37500 V/m qE qE q ℓ 1. θ=45° ise alan içinde elektronun yaptığı eğik atışın ilk hızının açısı olarak kabul edilebilir.10. Dış ve iç şeridin yarıçapları K δ δ rL=r+ . x= ∆V 3 V 0 − ∆V x − V0 2 olarak bulunur.0. 1 0 . 16. 10 − 19 . Isı alış-veriş denkleminden mscs(t°-ts°)=mccc)(tc°-t°). E= = 2 . Burada P0 gazların ilk basıncı. İzotermal prosesler için PV=sabit olur. Burada q m E a= elektronun ivmesidir. x2-5x+2=0. 400. ∆t°=100-20=80 °C θ ℓL=ℓ0+ℓ0λL∆t°=ℓ0(1+λL∆t°) δ δ olur. 10 − 2 olarak bulunur.∆V. 17.10.cs(t2°-20°)=80. = + .2V0=P2’(3V0-∆V).1cs(400-t°). Buradan mv 02 sin2. 1 0 . M ise pistonun kütlesidir. Buradan aranan yarıçap 2 1 2 1 9 . 8 0 r= = ≈3. P1’= ∆ 2P 0 V 0 Mg P0. t1°=27. İkinci durum için P0 V0V P0V0=P1’. 1 0 6 3 2 + ( λK + λL ) ∆t o δ  + ( )  − − +  1 9 1 2 . 2 .5=400 gr cismin kütlesi mc=ρcVc=10.4 °C olarak bulunur. x= .

19.0625q olarak bulunur. 2 5 q 2 6 . Bu yüklerden Q y yüküne kadar olan uzaklık 2 R n a 1 0 0 n 2 R 2 • Q ℓn= +( ) = + 10 bileşke elektrik alanın y ekseni ile yaptığı açı R 1 0 0 0 θ cosθn= = 1 n 2 2 R n a 2 +( ) + olarak bulunur. Sonra L ve M küresi dokundurulursa L kürenin bu ikinci temastan sonraki yükü q2 q1 6 . 8 7 5 q 2 7 .5 V olarak bulunur. -9- 18. Diğer potansiyel farklar Uag-(-0. Merkezi noktanın iki tarafında bulunan ve simetrik olan n. Buradan etki eden kuvvet için q q ∞ ∞ qQ cos θn 103 qQ 1 ∑ ∑ • • -na na x F= 2 = 2 3 4πε0 −∞ ℓn 4πε0 R −∞ (100 + n 2 ) 2 olarak bulunur. 9 6 8 7 5 q 2 7 .5+2=0.5+2=5. 0 6 2 5 q 2 6 . 22. 2 3 Ι ℜ ℜ Ι ε =Ι2ℜ+Ι5ℜ Ι1=Ι3+Ι4 ℜ Ι2+Ι4=Ι5 Ι=Ι1+Ι2=Ι3+Ι5 4 2 5 Ι ℜ Ι ℜ Ι Ι1ℜ+Ι4ℜ-Ι2ℜ=0 Ι3ℜ-Ι5ℜ-Ι4ℜ=0 + . g ve f noktalar arası tel olduğu için Ugf=0 olur. Ι4=0. Aynanın odak noktası ile merkezi arasında durursanız yüzünüzü göremezsiniz. Birinci işlemde L küresi ilk olarak K’ya dokundurulursa L kürenin bu temastan sonraki yükü qK qL 5 q 8 q + + 2 2 q1L1K=q1K1L= = =6. İkinci işlemde L küresi ilk olarak K’ya dokundurulursa L kürenin bu temastan sonraki yükü q1 q1 7 . 5 q 2 8 q L 1 K + + 2 q1L2M=q1M2L= = =7.25q olarak bulunur. Sonra L ve M küresi dokundurulursa L kürenin bu ikinci temastan sonraki yükü q3 q2 6 . Yani A şıkkı . 2 5 q L 1 K M 2 L + + 2 q2L2M=q2M2L= = =7. 8 7 5 q L 2 M K 1 + + L 2 q3L1K=q3K1L= = =6. Ι= ℜ ℜ olarak bulunur. Üçüncü işlemde L küresi ilk olarak K’ya dokundurulursa L kürenin bu temastan sonraki yükü q2 q2 7 . Buradan Ι ε ε ε 2 Ι1=Ι3=Ι2=Ι5= .96875q olur. 21.875q olur. Sonra L ve M küresi dokundurulursa L kürenin bu ikinci temastan sonraki yükü q1 qM 6 .ci yüklerin oluşturdukları bileşke elektrik alan y ekseni üzeridir. Uag= -4 V Uca=3.015625q olarak bulunur.5q olur. 0 6 2 5 q L 1 K M 2 L + + 2 q3L2M=q3M2L= = =7. 5 q L 2 M K 1 L + + 2 q2L1K=q2K1L= = =6. 20. Verilen devre için Kirchhoff yasalarını yazabiliriz.5)-2+3. Yani 3 işlem gereklidir.

Sıcaklık arttığında merceğin yüzeylerin eğrilik yarıçapları r’=r(1+λ∆t°) olur. Yani A şıkkı 24. Buradan merceğin yeni odak uzaklığı f’=f(1+λ∆t°) ve odak uzaklığı bağıl artış f ' f f − =λ∆t° olarak bulunur. Aranan uzaklık 66+132=198 cm olarak bulunur. .10 - 23. Dispersiyon sonucu ışık hem CB hem de AB yüzünden çeşitli renklerde çıkabilir. Birinci durumda merceğin odak uzaklığı için 2 n r 1 1 f = ( −) yazabiliriz. 25. .