-1

-

XIII. ULUSAL FİZİK OLİMPİYATI BİRİNCİ AŞAMA SINAVI-2005

1. Dairesel bir yörünge üzerinde v=aτt (aτ=0,5 m/s2) hızı ile hareket eden bir araba hareketine başla-
dıktan sonra dairesel yörüngenin %10’ unu kat ettiğinde toplam ivmesi kaç m/s2‘dir? (π=3 alınız).

A) 0,78 B) 0,88 C) 0,94 D) 1,04 E) 2,04

B 2. Özdeş A ve B topları H yüksekliğinden serbest olarak bırakılmaktadırlar. A topu, B
g

↓ topundan ∆t süre önce serbest bırakılmaktadır. B topu serbest bırakıldıktan t süre
sonra B topunun yerden yüksekliğinin A topunun yerden yüksekliğinin iki katı olduğu
H A gözlenmiştir. ∆t=1 s, H=100 m, g=10 m/s2 ise t süresi kaç saniyedir?

A) 22 -2 B) 22 -4 C) 11 -2 D) 11 +1 E) hiçbiri

C 3. Sürtünmesiz bir eğik düzlemin taban uzunluğu ( |AB|=b) sabit kalmak şartı ile
g

→ uzunluluğu (|AC|) ve eğim açısı değişebilmektedir. Eğik düzlemin tepe noktasın-
↓ dan bırakılan bir cismin tabana ulaşması için gereken minimum süre nedir?
4 g
b

2 g
b

3 g
b

b g

5 4
b g
B b θ A
A) B) C) D) E)

. Şekilde görülen sistemdeki homojen çubukların kütleleri

m 2
m 2

1 2 3 4 m 2

3
1

2
m2= , m3= , m4= ve çubukların boyu 8ℓ, 4ℓ, 2ℓ ve
g

→ k

m

k ℓ
ℓ olarak verilmiştir. Dayanak noktaları; çubukların tam üst
4

ℓ k
m m

k
2


orta noktasındadır. Her bir yayın yay sabiti k’dır. Yatay den-
3

• ℓ
m

gede duran bu sistemde 2 nolu yayın uzama miktarı nedir?
2
1


5 15 1
m 8m 6
g k g1k

3 35 3
m 2m 2
g kg k

3
m 8
g1
1

1

k
4
4

A) B) C)
ℓ ℓ
1

D) E)

5. Cisimler havada serbestçe düşerken sürüklenme kuvveti ağırlıklarına eşit olduğu zaman sabit bir
terminal hızı ile düşerler. Sürüklenme kuvveti F; cismin yüzey alanı S ile hızının belirli bir üssünün
çarpımına eşittir, yani F=kSvn. Burada k bir sabittir. Aynı maddeden yapılmış 1 cm ve 32 cm yarıçaplı
küresel topların terminal hızları sırası ile 10 m/s ve 40 m/s ise; F=kSvn denklemindeki n değeri kaçtır?

A) 0,5 B) 1 C) 1,5 D) 2,0 E) 2,5

6. Silindir şekildeki özkütlesi ρ olan bir cisim, özkütlesi ρ0=2ρ olan sıvının hemen
g

→ S
↓ ρ h
yüzeyinden aşağı bırakılmaktadır. Cismin taban alanı 4 cm2, yüksekliği 5 cm’dir.
Sıvının bulunduğu kabın taban alanı ise 44 cm2‘dir. Cisim bırakıldığı yükseklikten
en fazla kaç cm aşağı iner?
0

ρ
S
0

A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6
m

7. mp kütleli bir pipet yarısı havada diğer yarısı masa üzerinde olacak biçim-
s

mp
m

de bir masanın kenarında dengede durmaktadır. ms= kütleli bir sinek
4
p

x pipetin masa üzerindeki ucuna konduktan sonra pipetin diğer ucuna doğru
yürümeye başlıyor. Pipet ile masa arasında sürtünme olmadığına göre sinek
diğer uca ulaştıktan sonra ilk sineğin hemen yanına konacak ikinci bir
sineğin kütlesi en az ne olmalıdır ki pipetin dengesi bozulsun?
5
m 3
p

5mp 6mp 10m p
A) B) C) ms D) E)
6 5 3

Özkütleleri ρ. Balon her birisinin kütlesi 70 kg olan iki yolcu bindiğinde 0. A) ρSv02(2-n) B) ρSv02n C) ρSv02 (n/2) D) ρSv02 E) 2ρSv02n 9.28 kg/m3 olarak veriliyor. Bir duvar düzlemine dik olarak v0 hızı ile su çarpmaktadır. Sistem bu halden h ρ ρ h serbest bırakılıp. Şekil 1. helyumun molar kütlesi 4 g/mol ve havanın özkütlesi 1. denge durumuna geldiğinde yayın uzunluğunun yarısı- na indiğine gözlenmiştir. Duvarın suya uyguladığı kuvvetin ifadesi nedir? (Suyun yoğunluğunu ρ ve yüzey alanını çarpmadan önce ve sonra S alıp yer çekimini ihmal ediniz). Balon kütlesi 70 kg olan bir yolcu bindiğinde 0. Sepeti ile birlikte kütlesi m olan bir balon helyum ile doludur. deki gibi konulup serbest bırakılıyor. Birinci ısıtıcının gücü kaç W’tır? A) 12. A Şekil 2. Balonun hacmi kaç m3‘tür? (g=9. Yay sabiti k’nın ifadesi nedir? h h h 8 ρ gh 2 3 ρ gh 2 16ρgh2 2 2 ρ gh 2 A) ρgh2 B) C) D) E) 25 5 25 5 C 13.5 B) 0. Kaplardaki sıvının yoğunluğu ρ olarak verilmektedir. Daha fazla ısıtmak için suya gücü 10 W ikinci bir ısıtıcı batırılmakta ve bu iki ısıtıcı birlikte suyun sıcaklığını 55 °C’ye kadar aynı sürede çıkarmaktadır. 2ρ ve 3ρ olan sıvılar yatay konumunda bulunan ve üç g → 3 2 ↓ ρ ρ ρ h eşit bölmeye ayrılmış sıvı sızdırmaz sürtünmesiz iki piston sayesinde şekildeki gibi dengededir. ρ ↓ Geri kalan h yüksekliğindeki kesim ise diğer sıvı g → h D ↓ ile karışmayan ρ özkütleli sıvı ile doludur. Geri kalan kısmı ise -v0 yönünde (geriye doğru) sıçramaktadır. deki küp şeklindeki kap tabanından g C D → 7h yüksekliğine kadar 2ρ özkütleli sıvı ile doludur. Kabın k şekilde gösterilmemiş yöndeki boyutu da h kadardır.5 m/s2 ivme ile havalanıyor. Isıca yalıtılmış bir kapta bulunan 5 °C deki suyun içine batırılan bir ısıtıcı suyu 30°C ye kadar belirli sürede ısıtmaktadır. 2 7 2 2 D) 14 ρgh E) 7 ρgh . Özkütlesi 3ρ olan sıvının silindirin en üst noktaya uyguladığı basınç sıfır ise özkütleleri ρ ve 2ρ olan sıvıların silindirin en üst noktaya uyguladıkları basınçlar Pρ ve P2ρ nedir? A) B) C) D) E) Pρ 0 ρgh ρgh 2ρgh ρgh P2ρ 0 2ρgh 0. Çarpan suyun kütlesinin n kadar kısmı her yönde duvara teğet olarak dağılmaktadır.5ρgh ρgh ρgh 10. Havadaki gazların ortalama molar kütlesi 29 g/mol. -2- 8.2 m/s2 ivme ile havalanıyor. Bu kabı B eğim açısı 45° eğik ve sürtünmesiz düzlem üze- rine Şekil 2. Şekildeki sistem dengede olmayıp sürtünmesiz olarak hareket edebi- g → ↓ len iki piston arasındaki yay gerilmemiş halde duracak şekilde elle tutul- maktadır. 2 ρ 7h Bu durumda küpün A köşesine uygulanan basınç A ne kadar olur? 4 5 o 15 ρ gh 15 2 ρ gh A) 15ρgh B) C) B Şekil 1.8) A) 1720 B) 2230 C) 2380 D) 2670 E) 3270 11.8 C) 10 D) 25 E) 8 12.

Yarıçapı R=30 cm olan metal küresel kabuğun içine yarıçapı r=10 cm olan bir metal top yerleştiril- miştir. Bu kabı A ve C köşesi aynı düşey doğrultuya gele- 2 7h ρ cek şekilde döndürürsek (Şekil 2) A köşesine B D uygulanan basınç kaç kat değişir? 2 14 2 A) B) C) 2 B Şekil 1. V. -3- C D 14. Metal top ince bir tel vasıtası ile topraklanmış olup metal kabuk q=10-8 C değerinde bir yük ile yüklüdür. Geri kalan h yüksekliğindeki kesim ise diğer ↓ → ↓ sıvı ile karışmayan ρ özkütleli sıvı ile doludur. λAC=0. sistem dengeye geldiğinde yayın uzunluğundaki değişim kaç h olur? 1 4 1 2 h h h 3 2 3 A) B) C) D) E) 2 2 4 m 16.002 oC-1. hacmi V0’dır. Serbest haldeki uzunluğu 2h olan ideal bir yay. Eklenen bu kütlenin üzerine 2m daha kütle 3 eklenirse gazın hacmi ne olur? (Tüm durumlarda gazın sıcaklığı sabit tutulmaktadır).002 oC-1. 7 2 3 D) E) 5 2 P.003 oC-1‘dir. Bu m kütlesi üzerine bir m kütlesi daha eklen- ↓ 2V0 P. Başlangıçta ℓ=10 cm kenar uzunluğu olan eşkenar üçgen şeklindeki çer- ∧ ℓ ℓ çevenin sıcaklığını 100oC artırırsak A B C açısı kaç radyan değişir? Kenarla- B C A B λ λ rının uzama katsayısı λAB=0. Sistemdeki gazların sıcaklığı üç katına çıkarılıp sıcaklık o derecede sabit tutulursa. Şekil 1. şekildeki gibi dengede- dir. Bu durumda küresel kabuğun elektrik potansiyeli kaç Volt olur? A) 100 B) 125 C) 200 D) 225 E) 275 19. (Her kenarın uzunluğunun sıcaklık değişimi ile orantılı olarak değiştiğini varsayınız. A A 15 Şekil 2. Şekildeki sistemde ağırlıklı piston üzerine bir m kütlesi konmuştur. T 15. A • • C Bu sorunun çözümünde küçük açılar için geçerli olan bağlantıları kullanmanız A C ℓ λ gerekmektedir) 25 5 4 5 21 A) B) C) D) E) 144 3 14 3 13 3 14 2 44 2 18. Kenar uzunluğu a olan bir küpün her bir köşesine +Q yükleri yerleştirilmiştir. 3 V07 V04 V02 V03 2V0 A) B) C) D) E) 5 B • 17. V. λBC=0. T diğinde gazın hacmi olmaktadır. Bu durumda g → kaptaki gazın basıncı P0. Bu küpün bir yüzeyinin orta noktasına konacak bir -Q yüküne etki edecek olan kuvvetin şiddeti nedir? 8 3 Q 3 3 2 Q 8 3 2 3 Q 2 3 2 3 Q 3 4 3 2 Q 2 2 2 2 2 4 a 4 a 4 a 4 a 4 a A) B) C) D) E) 2 2 2 2 2 0 0 0 0 0 πε πε πε πε πε . V. deki küp şeklindeki kap tabanından ρ 7h yüksekliğine kadar 2ρ özkütleli sıvı ile dolu- g h g → C dur. T P.

direnci 80 Ω olan rezistanstan geçen 0. A) 0.1 A ise.1 B) 0. Önce aynadan yansıyıp sonra mercekten kırılan ışınların oluşturduğu görüntü ile. İç direnci 20 Ω olan 20 V’luk bir doğru akım güç kaynağı ile + değerleri 10. = . aynanın ise 60 cm solundadır. B' ′ A' A A A C 1 2 ′′ ′′′ = olacak şekilde sonsuz sayıda tel konuluyor. 4. İkinci durumda cisim. Bu kişinin A ayna- d2 d1 sından iki kez ve B aynasından bir kez yansımayla oluşan görüntüsü ile. Şekilde verilen devrede direnci 25 Ω olan rezistanstan geçen akım 0. 3. merceğe uzaklığı eski uzaklığının yarısı olacak şekilde yaklaştırılıyor. ikinci görüntü için aşağıdaki şıklardan hangisi doğrudur? 1) Birinci görüntüye göre düzdür 2) Birinci görüntüye göre terstir 3) Aynı tarafta ve mercekten eşit uzaklıktadır 4) Ters tarafta ve mercekten eşit uzaklıktadır 5) 4 kat büyüktür 6) 4 kat küçüktür 7) 2 kat büyüktür 8) 2 kat küçüktür. B aynasından iki kez ve A aynasından bir kez yansımayla oluşan görün- tü arasındaki uzaklık ne kadardır? A) 6(d1+d2) B) 5(d1+d2) C) 4d2+6d1 D) 6d1+4d2 E) 0 . 20. A) 1. Verilen 20 V Ω . dışbükey küresel aynanın yarıçapı 40 cm olup. Ω D) 0. 7 B) 2.6 2 0 6 0 Ω Ω ℓ 22. 30 ve 40 Ω olan dört adet direnç veriliyor. B den d2 uzaklığında durmaktadır.2 C) 0. 4. önce mercekten kırılıp sonra aynadan yansıyan ışınların oluşturduğu görüntü arasındaki uzaklık kaç cm’dir? 25 cm 60 cm A) 25 B) ∞ C) 0 D) 50 E) 100 25. 4. Birinci durumda ince bir mercekle bir cismin iki kez büyük ve ters görüntüsü oluşturuluyor. Ω Not: Devredeki iç ve dış dirençler eşit olduğunda dirençlerde harcanan güç maksimum olur. A ve B birbirine paralel ve yere dik durumda iki düzlem aynadır.8 D) 2 E) 10 8 0 Ω 21. İkinci durumda elde edilen görüntü birinci görüntü ile karşılaştırıldığında. 3. -4- 1 2 3 4 0 0 0 0 Ω 20. = .6 C) 0. dirençleri harcanan gücü maksimum yapacak kombinasyonda kulla- 2 0 Ω Ω narak kuracağınız devredeki 10 Ω’luk dirençte harcanan gücü bulunuz.4 B) 1. Bir adam A dan d1.1 A akım kaç A’dir? 2 5 2 0 U + Ω A) 0. Şekilde görülen optik sistemde ince yakınsak merceğin odak f=100 cm uzaklığı 100 cm. 5 R= 40 cm 24. 8 C) 2. 6 E) 2. 7 D) 1.3 . cisim merceğin 25 cm sağında. İnce metal bir telden yapılmış ve bir kenarının uzunluğu ℓ olan A B eşkenar üçgenin içine AB kenarına paralel olacak şekilde her biri bir A A A C A A A C 1 2 1 2 ′ ′ ′′ önceki tel ile C köşesinin tam ortasında yani.4 E) 0. ℓ uzunluklu bir A'' B'' ′′ A''' B''' telin direnci ℜ ise AB noktaları arasındaki eşdeğer direnç kaç ℜ’dir? : C 5 −1 21 − 3 2 −1 17 − 3 12 − 3 A) B) C) D) E) 2 4 2 2 2 23.

5 v2 32 olarak bulunur. .1.3. m4= olsun. m2= . İkinci yayın ve üçüncü çubuğun sol ucuna göre moment yazabiliriz. Üçüncü yaydan başlamak üzere dördüncü çubuğun sol ucuna 8 göre moment yazabiliriz. ULUSAL FİZİK OLİMPİYATI BİRİNCİ AŞAMA SINAVI ÇÖZÜMLERİ . =kx3. m 2 m 4 m 4.0. m1=m. Gerekirse aynı şekilde diğer yaylar ve çubuklar için de işlem yapılabilir. Taranan açı θ=0.2ℓ.ℓ.5 an= = = =0. . Buradan aranan uzama 5mg (m3g+N4)ℓ =kx2.360°=36°= . yB=2yA şartından t2+4t-18=0. =kπr22v2n yazabiliriz.78 m/s2 olarak bulunur. 6 2 2 a= a τ 2 + a n 2 = + =0. 3. Yani θ=45° için.6 m/s2 r 5 5 ve toplam ivme 0 . ℓ mg 2 m4g. Buradan r1r2 1 4 0 n n n v1 1 0 n = .2005 π 1. Cisimlerin sabit hızlı hareketler için 4 r g 4 r23 g 31 3 ρ π ρ π 3 m1g=kSv1n. alınan yol 5 r 5 v 2 a π 2 ℓ= = τ merkezcil ivme v2 2πa τ 2. m3= . = . n=2. 5. Her cismin koordinatı için 2 g t t ( +∆ ) gt 2 2 yA=H. =kπr12v1n. 2. Cismin ivmesi a=gsinθ. x2= 32k olarak bulunur. kx3= 16 Bu çubuğa etki eden tepki kuvveti mg N4=m4g-kx3= 16 olarak bulunur. -5- XIII. 5 0 . m2g=kSv2n. yB=H- 2 yazabiliriz. t= 22 -2 olarak bulunur. aldığı yol ifadesinden at 2 b x= = 2 cos θ hareket süresi 4 b g s i n 2 t= θ sin2θ=1 için minimumdur. Buradan minimum süre 4 g b t= olarak bulunur.

cismin kütle merkezinin yüksekliği (H-x+2. -6- 6.5=4400ρg cismin potansiyel enerjisi Πc=mcg.12.5=20 cm3 H-x+0.40g(H-x+0. Sıvının hacmi değişmediğinden dolayı H x cinsinden 1 1 0 1 x + 1 (H-x). vp= m s v s m m p . . Momentum korunumu yasasından pipetin yer 2 s değiştirmesi m ℓ m s ℓ 2ℓ mpvp+ms(vp-vs)=0.5x H x H-x+2. Pipetin uzunluğu 2ℓ olsun. Etki eden kuvvet ∆m ∆m F=n v0+(1-n) 2v0 ∆t ∆t ∆m =ρSv0.5= ve sistemin son potansiyel enerjisi 1 0 g 4 x 2 1 0 x 5 1 1 5 2 H x − ρ ( − + ) 2 1 Π2=2d(H-x). Cisim x kadar batarsa. Buradan bu mesafeler 1 1 0 1 1 0 x H x 1 1 0 2 1 2 0 x 2 2 0 2 9 x 2 7 5 2 2 2 0 x − − − − − 1 2 2 H-x= .44g +2dx.5x= .40=440. m 7.5x)+20dg(H-x+2. sıvının yüksekliği H. H-x+0.5)= ilk ve son enerji eşit olma şartından 1 0 g 4 x 2 1 0 x 5 1 1 5 2 ρ ( − + ) =4650ρg. Denge durumu şartından 5m mpx=(ms+m)(ℓ-x). cismin alt tarafında kalan sıvının yüksekliği (H-x).5) olur.10=440 cm3 cismin hacmi ρ x Vc=4. H-x+2. m= p 3 olarak bulunur. x=5 cm 1 Π1=Π2. 8. Sıvının hacmi g → ↓ S Vs=44. Sıvının yüksekliğini 10 cm seçelim. H= olarak ifade edilebilir. F=ρSv02(2-n) ∆t olarak bulunur. kalan diğer sıvının kütle merkezinin yüksekliği (H-x+0. cismin alt H x − 2 tarafında kalan sıvının kütle merkezin yüksekliği . Cisim sıvı içinde maksimum derinlik için cismin ve sıvının kinetik enerjileri sıfır olur.5x). xp= = p s x mp + ms + 5 olarak bulunur.44+x. = .5=250ρg sistemin ilk potansiyel enerjisi Π1=Πs+Πc=4650ρg olarak yazılabilir. olarak bulunur.5 H-x ρ0 H sıvının kütlesi − ms=2ρVs=880ρ 2 S cismin kütlesi 0 mc=ρVc=20ρ sıvının potansiyel enerjisi Πs=msg.

Balon içinde ve dışında bulunan gazların basınçları eşit olma şartından helyum gazın özkütlesi 1 2 ρ RT ρ 2 RT ρµ 1. Denge durumunda g 2 h ' ρ k  h − h  = hh’.8+(m1+70). Balona etki eden kaldırma kuvveti FA=(m1+m2)(g+a1)=(2263+70)(9. 11. Balona etki eden kaldırma kuvveti ifadesinden balonun hacmi FA=(ρ1-ρ2)gV. .70). ρ2= = =0. Buradan 1 2 P1 = .5=(m1+2.2 m1=2263 kg olarak bulunur. -7- 9.18 kg/m3 1 µ1 µ2 µ 29 olarak bulunur. Birinci durumda FA-(m1+m2)g=(m1+m2)a1 ikinci durumda FA-(m1+2m2)g=(m1+2m2)a2 yazabiliriz. P1=10 W P1 + 10 olarak bulunur.4 P= 1 = .0. Üçüncü kapta bulunan sıvının pistonun ortasındaki basınç ifadesinden bu kaptaki en üst noktadaki basınç g 2 h 3 g 2 h ρ ρ P=Pρ+ = . Sıvın hacmi sabit olma şartından bu yükseklik 5 4 h 4h h3=hh’. İkinci kapta bulunan sıvının pistonun ortasındaki basınç ifadesinden en üst noktadaki basınç 2 g 2 h 3 g 2 h g 2 h ρ ρ ρ P=P2ρ+ = . P2ρ= olarak bulunur.7h+ρah=15ρah= A 2 olarak bulunur.5)=24033 N olur.8V.18).8+(m1+2.28-0.9.70).8+0. Basınç 15 ρ gh P=2ρa.0.  2 yazabiliriz. 12. Küp g → ↓ 2 g a=gsin45°= B 2 D ivmesi ile hareket etmektedir. V=2230 m3 olarak bulunur. 10. Birinci durumda P1t=mc(30°-5°) ikinci durumda (P1+P2)t=mc(55°-5°) yazabiliriz. . Buradan balonun kütlesi (m1+70). Burada m1 balonun kütlesi.28. Birinci bölmede pistonun ortasındaki basınç 3 g 2 h ρ P= olur. Pρ=ρgh olarak bulunur.9. 24033=(1.9. m2 yolcuların kütleleridir. Burada h’ suyun yeni yüksekliğidir. h’= 5 ve yayın yay sabiti 16ρgh 2 k= 25 olarak bulunur. C 13.

x x x 2 2 =8h. P’= + yazabiliriz.0.cos60°cosθ-sin60°sinθ=288-169. 144.002.3T.100=12 cm ℓAC=ℓ+ℓλAC∆t°=10+10. θ= rad 2 144 3 olarak bulunur. V3 ise aranan son hacimdir. Kosinüs teoreminden 132=122+122-2. P’(h+x)S=nR. Çubukların uzunlukları ℓAB=ℓ+ℓλAB∆t°=10+10.7h+ρgh=15ρgh g → x ↓ olarak yazılabilir. İlk basınç P=2ρg. İzotermal prosesler için PV=sabit üç durum için 2V0 P0V0=(P0+P) =(P0+3P)V3 3 yazabiliriz. Buradan m P02 kütlenin ilave basıncı P= ve son hacim P02 P0 3   2V0 P0V0=  +  V3. Bu durumdaki basınç 2 P’=2ρgy+ρgx=14 ρg A ve aradığımız oran P P ' 14 2 = 15 olarak bulunur. Sıvıların hacmi değişmediği için ρ özkütleli sıvının yüksekliği x 2 x .12. -8- C 14.cos(60°+θ) 3 θ 25 288. . x= olarak bulunur. Burada P m kütleli cismin oluşturduğu ilave basınç.0. 15. İlk durumda denge için k(2h-h)=PS ikinci durumda denge için k[2h-(h-2x)]=P’S gazlardaki prosesler için 3 h P h x PhS=nRT. x=2 h B D y ve 2ρ özkütleli sıvının yüksekliği 2 2 y=8 2 h-2 h=6 h olarak bulunur. 17.002.100=13 cm olarak bulunur.12.0. =119.h. Buradan h 2 2x2+3hx-2h2=0.100=12 cm ℓBC=ℓ+ℓλBC∆t°=10+10.003. V3=   5 olarak bulunur. 16.

8 1 1     4 R 4 4 R . 20.4 A akım akar.5 A ℜ 40 4 olarak bulunur. Bura- 5 dan harcanan güç P=Ι2ℜ10=0. ℜ1=8 Ω. Buradan küçük küre üzerinde indükte edilen yük q q ' q R r 4 R 4 r 0= + . 21.10=1. 1 0 1 3 . Verilen 4 direnç için 1 1 1 1 1 1 1 1 1 2 = + = . q’= - 0 0 πε πε olarak bulunur. = + = . Bu durumda R2 direnci üzerindeki voltaj U2=0. 10 Ω ve 40 Ω paralel bağlantısında 10 Ω’luk dirençten 0. Verilen direnç için 1 1 1 1 = + = . Topraklanmış kürenin üzerindeki potansiyel sıfır olmalıdır. Burada q q 2 2 2 a 3 2 a 2 3 a 2   a ℓ=   + = . ℜ2=12 Ω 1 2 ℜ 10 40 8 ℜ 20 30 ℜ=ℜ1+ℜ2=20 Ω yazabiliriz. cosθ= =   ℓ   olur. =0.3 A olarak bulunur. Dış direnç iç dirence eşit olduğunda devrede açığa çıkan güç maksimum olur.1. Bu durumda devre akımı U 20 Ι= = =0. -9- 18. . ℜ2=ℜ1+25=40 Ω 1 ℜ 20 60 15 yazabiliriz. ℜ1=15 Ω. Alt köşeler- -q q • de bulunan yüklerden etki eden kuvvet q c o s 2 • 2 4 q q θ • •q F=4 0 πε ℓ • olarak yazılabilir. 9 0 . 0 0 0 1 .2 A 3 ℜ 20 ana koldaki akım Ι=Ι2+Ι3=0. Üst yüzeyin •q köşelerinde bulunan yüklerin -Q yüküne etki ettikleri kuvvet sıfırdır. 3 ϕ= + =  − =  −  =200 V 0 0 πε πε πε     olarak bulunur. Buradan aranan kuvvet 8 3 2 3 Q 2 4 a F= 2 0 πε olarak bulunur. q• 19.40=4 V 20 Ω’luk direncinden geçen akım U 4 Ι3= = =0. -Q yükün üst yüzeyin orta noktasında olduğunu kabul edelim. . Büyük küre üzerindeki potansiyel ise q q 0 ' R q r R 9 .5.42.6 W olarak bulunur.

. A’B’C üçgenin direnci r olsun. Bunun B’den yansımışı: B’den sola d1+(d1+d2) uzaklıktadır. Bunun A’dan yansımışı: A dan sağa d1+(d1+d2)+(d1+d2)=3d1+2d2 uzaklıkta olur. sanal. Bunun B’den yansımışı: B’den sola d2+(d1+d2)+(d1+d2)=2d1+3d2 uzaklıkta olur. Aynanın verdiği görüntü 1 1 1 1 1 1 . Doğru cevap C(2. Bu durumda son görüntü sonsuzdadır. 7). Bu görüntü mercekten a2=25+60+15 =100 cm uzakta. b1=3f a1 b1 a1 olarak bulunur. . b2=3f.. Bunun A’dan yansımışı: A’dan sağa d2+(d1+d2) uzaklıktadır. a1= .= . 2r= A''' B''' 4 2 : olarak bulunur. k2= 2 =4 a2 b2 a2 görüntü ilk görüntüye göre ters tarafta. cisimden dört kere büyük ve ikinci görüntü ilk görüntünün iki kat büyüklüğündedir.=. Buradan A'' B'' 17 − 3 17 − 3 2r2+3ℜr-ℜ2=0. Birinci durumda cisim ile görüntünün merceğe olan uzaklıklar 1 f 3 2 f 1 1 b + = . 25. A’dan yansımış görüntünün yeri: A’dan sağa d1 uzaklıktadır. r= ℜ. B’den yansımış görüntünün yeri: B den sola d2 uzaklıktadır. . doğru. + = . . 4. doğru ve sanaldır. ABC üçgenin direnci bu durumda 2r A B olur. 24. k1= 1 . İki görüntü arası uzaklık ise (3d1+2d2)+(2d1+3d2)+(d1+d2)=6(d1+d2) olarak bulunur. İkinci durumda a12 3 4 f 1 f 1 1 b a2= = . C 23.10 - ℓ ℜ 22. Bu durumda 1 2 1 1 ℜ ℜ 2 2 r = + r ℜ ℜ ℜ 2 2 B' + + A' yazabiliriz. ilk görüntü gibi mercekten eşit uzaklıkta. b1=2a1. yani merceğin odağındadır. b1=15 cm a1 b1 f1 60 b1 20 aynadan 15 cm uzakta.