You are on page 1of 3

ΛΑΤΙΝΙΚΑ

ΘΕΩΡΙΑ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ
Γ’ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΣΕ ΠΑΘΗΤΙΚΗ
Για να µετατρέψουµε µια πρόταση από την Ενεργητική Φωνή στην Παθητική
ακολουθούµε την εξής διαδικασία:
1) Το αντικείµενο του ρήµατος διατηρεί το γένος και τον αριθµό αλλά γράφεται
σε πτώση ονοµαστική σαν υποκείµενο στη νέα πρόταση.
2) Το υποκείµενο του ρήµατος διατηρεί το γένος και τον αριθµό αλλά γράφεται
µε τη µορφή ποιητικού αιτίου στην καινούρια σύνταξη. ∆ηλώνεται µε αb ή α
και αφαιρετική.
3) Το ρήµα διατηρεί το χρόνο και την έγκλιση αλλά γράφεται στον αντίστοιχο
τύπο της Μέσης Φωνής σε αριθµό και πρόσωπο τέτοιο ώστε να συµφωνεί µε
το νέο υποκείµενο (βλ. 1).
* Οι προσδιορισµοί του υποκειµένου ή του αντικειµένου (παράθεση, επεξήγηση,
επιθετικός προσδιορισµός) ακολουθούν τις αντίστοιχες αλλαγές των όρων.

Π.χ.:

Poeta scriptitat epistulam 
Epistula scriptitatur a poeta

ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΣΕ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ
Για να µετατρέψουµε µια πρόταση από την Παθητική Φωνή στην
ακολουθούµε την εξής διαδικασία:
1) Το ποιητικό άιτιο γίνεται υποκείµενο στη νέα πρόταση, δηλαδή
γένος και τον αριθµό αλλά γράφεται σε πτώση ονοµαστική.
2) Το υποκείµενο γίνεται αντικείµενο σε πτώση ανάλογη µε
συντάσσεται και το ρήµα.
3) Το ρήµα διατηρεί το χρόνο και την έγκλιση αλλά γράφεται σε
Φωνή και σε αριθµό και πτώση ανάλογα µε το νέο υποκείµενο.

Π.χ.:

Ενεργητική
διατηρεί το
αυτή που
Ενεργητική

Brenus exulatur a Romanis 
romani exultant Brenum

ΑΦΑΙΡΕΤΙΚΗ ΑΠΟΛΥΤΗ
Είναι το αντίστοιχο της γενικής και αιτιατικής απόλυτης από την αρχαία ελληνική.
Όταν το υποκείµενο της µετοχής δεν έχει κανένα άλλο συντακτικό ρόλο µέσα στην
πρόταση τότε µετοχή και υποκείµενο στα λατινικά µπαίνουν σε πτώση αφαιρετική, η
οποία ονοµάζεται αφαιρετική απόλυτη.
Τα είδη αφαιρετικής απόλυτης είναι:

: Οντος του Βρένου αρχηγου οι Γαλαται ειλον την πόλιν Breno duce Galli everterunt urbem Υ κτγ.εάν είναι απλός ή συντελεσµένος Μέλλοντας γίνεται µετοχή Μέλλοντα .χ.µτχ Υ Υ Ρ Α Deletis legionibus Galli everterunt urbem αφαιρετική απόλυτη Β) Νόθος ή ατελής ή ιδιόµορφη: Όταν πρέπει να χρησιµοποιηθεί µετοχή του ρήµατος sum σε αφαιρετική πτώση µαζί µε το υποκείµενο της και το κατηγορούµενο του υποκειµένου η µετοχή παραλείπεται εντελώς. πρ ΣΥΜΠΤΥΞΗ ∆ΥΟ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΜΕ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΜΙΑΣ ΣΕ ΑΦΑΙΡΕΤΙΚΗ ΑΠΟΛΥΤΗ Όταν µας δίνονται δύο προτάσεις και εποµένως δύο ρήµατα. . Υπάρχει µόνο το υποκείµενό της και µια λέξη που φανερώνει ιδιότητα-γνώρισµα (πρώην κατηγορούµενο) που λέγεται κατηγορηµατικός προσδιορισµός.Α) Η γνήσια αφαιρετική απόλυτη: Είναι η απλή µορφή όπως ακριβώς αναφέρθηκε παραπάνω Π.εάν είναι Παρακείµενος ή Υπερσυντέλικος γίνεται µετοχή Παρακείµενου Η µετοχή αυτή γράφεται πάντα σε πτώση αφαιρετική και συµφωνεί κατά γένος και αριθµό µε το νέο υποκείµενό της (βλ.: Arria conduxit naviculam et Arria secuta est navem Navicula conducta ab Arria.: Χρον. Ποτέ δεν εννοούµε τη µετοχή που παραλείπεται.χ. Α1). 2) Το ρήµα γίνεται µετοχή ακολουθεί την ίδια ακριβώς διαδικασία όπως στο Α2 µόνο που συµφωνεί κατά γένος. γράφεται σε πτώση αφαιρετική και χρησιµεύει σαν υποκείµενο της µετοχής που θα σχηµατίσουµε. 3) Το υποκείµενο του ρήµατος γίνεται ποιητικό αίτιο µε αb ή α και αφαιρειτκή το οποίο όµως παραλείπεται εάν το ποιητικό αίτιο φανερώνει πρόσωπο που είναι το ίδιο µε το υποκείµενο του ρήµατος της πρότασης που δε συµπτύσσεται. αριθµό και πτώση µε το Β1. Π. µπορούν να συµπτυχθούν. Arria secuta est navem Β) Όταν το ρήµα που συµπτύσσεται σε µετοχή δεν έχει αντικείµενο 1) Το υποκείµενο του ρήµατος διατηρεί τον αριθµό αλλά γράφεται σε πτώση αφαιρετική σαν υποκείµενο της µετοχής που θα σχηµατίσουµε. Π. 2) Το ρήµα της πρότασης που συµπτύσσεται µετατρέπεται σε µετοχή: .χ. Υπάρχουν δύο περπτώσεις µε την εξής διαδικασία: Α) Όταν το ρήµα που συµπτύσσεται σε µετοχή έχει αντικείµενο 1) Το αντικείµενο του ρήµατος διατηρεί το γένος και τον αριθµό.εάν είναι Ενεστώτας ή Παρατατικός γίνεται µετοχή Ενεστώτα . δηλαδή να διατηρηθεί το ρήµα µόνο της µιας πρότασης και το ρήµα της άλλης να µετατραπεί σε αφαιρετική απόλυτη.

επεξήγηση κ. 4) Οι προσδιορισµοί που υπάρχουν δίπλα στο υποκείµενο και το κατηγορούµενο (παράθεση. 3) Το κατηγορούµενο διατηρεί το γένος και τον αριθµό.π) ακολουθούν την αλλαγή των αντίστοιχων όρων. 2) Το υποκείµενο του ρήµατος διατηρεί το γένος και τον αριθµό αλλά γράφεται σε αφαιρετική πτώση. Γράφεται σε πτώση αφαιρετική σαν κατηγορηµατικός προσδιορισµός στη νέα πρόταση. .λ.ΣΥΜΠΤΥΞΗ ∆ΥΟ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΜΕ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΜΙΑΣ ΣΕ Ι∆ΙΟΜΟΡΦΗ ΑΦΑΙΡΕΤΙΚΗ ΑΠΟΛΥΤΗ 1) Παραλείπουµε εντελώς το ρήµα της πρότασης που συµπτύσσουµε σε αφαιρετική απόλυτη και είναι πάντα κάποιος τύπος του sum.