You are on page 1of 104

Zoitsa Mitreva

Veritsa Costova
Iana Mihailova

LIMBA SHI CULTURA


A ARMÃNJLOR

TI CLASA VI

nau anj educatsii primarã

Scopia, anlu 2011


Autori:
Zoitsa Mitreva
Veritsa Costova
Iana Mihailova

Retsenzentsã:
Biliana Filipovsca
Stavre Shoche
Lena Nikolovska

Ilustratsii graficã:
Daniel Nicolovschi
Nicola Nicolovschi

Redactor:
Iana Mihailova

Editor: Ministerlu ti-educatsii shi shtiintsà ali Republica Machedoniea

Tipàrii: Tsentrul grafic dooel, Scopia

Tiraj: 150

Cu Detsizii s-da càilàchi ti-ufiliseari a manualui di distsiplina Limba shi cultura-a Armànjlor-materii
alternativà ti clasa 6 tu-educatsiea primarà di nauà anji cu nr.22-1221/1 di 07.07.2011 anlu adusà di
Comisiea natsionalà ti càrtsà ti-nvitsari.

CIP - Каталогизација во публикација


Национална и универзитетска библиотека “Св.Климент Охридски” , Скопје
АВТОР: Mitreva, Zoitsa - автор
ОДГОВОРНОСТ: Costova, Veritsa - автор //
Mihailova, Iana - автор
НАСЛОВ: Limba shi cultura a armãnjlor ti clasa VI :nau anj educatsii primarã
ИМПРЕСУМ: Скопје : Министерство за образование и наука на Република Македонија, 2011
ФИЗИЧКИ ОПИС: 104 стр. : илустр. ; 30 см
ISBN: 978-608-226-316-8
УДК: 373.3.016:811.135.1(075.2)
ВИД ГРАЃА: монографска публикација, текстуална граѓа, печатена
ИЗДАВАЊЕТО СЕ ПРЕДВИДУВА: 08.11.2011
COBISS.MK-ID: 89132554



  

 
       

   
 
     
 !  


  
  "     " #     
   "    $%          


"& '         (  
)  "
 "  #         $%    

 "          
      
     
    

  " "  !*
 "  " * !*   
*   
 
  "  "+ 
       "+ " & 
     "    ,   *    (   

(

    " 
,    
*  
 *
 !
* 
-  *   

* 
!   


   
*        !* 
* *
 !
*&
   "     
 
( 
   &
.    "  /  
"   /    " 
 
*    ,    -     



*  "  ( 
    
 

  &           
 
, "
 
   "   " (   "     


   "
 
* !
 " " - "  "  


 
  & 
     
  
   " 
*    - " ( "    


* &0
       
    
   
    "       
!
 
, "   "     
!    1   &

       " 
-  
  
         " (   "    #
      & .       "  (

   
  "       "   

"    
!
"  "   
!
"&
'   
  
   ,    
,    "
    
  
    
    
 "       2        
*  

*  

* 
!  
 
 &
. 
" 
 - "  "   
  #
           
 
"   
  " 
   
    
* 
!   
 
*    
  
 &

 
 
UNITÃ I DZUA A MEA UNITÃ II BANA URBANÃ
Scularlu: Scularlu:
 zburashti ti activitãtsli a lui shi alãntui;  zburashti ti bana urbanã;
 
         shtii s-u argumenteadzã pozitsia a lui;
cu activitãtsli a tinirlor;  li distengheadzã numirli ordinari di
    
        numirli cardinali;
         !
       
            !     
                      
 ãnvitsã nãu cãntic popular armãnescu conjugari;
- Io ti voi.   
    
    "

8-11 12-15

UNITÃ III UN CONTSERT DI MUZICÃ UNITÃ IV VINDI/ANCUPÃRÃ


Scularlu :
Scularlu :   
         #
 zburashti ti muzicã ãn general shi ti ancupãrari icã ãnchiriari;
    
      !

  
       #


         ancupãrari icã ãnchiriari;
pi tema di muzicã;  li distengheadzã adverbi di loc shi-li
                     
     poati s-dghivãseascã shi achicãseashti
                  

 dghivãseashti shi lu achicãseashti
  



  "
     !Fantana di
malãmã"

16-19 20-23

UNITÃ V CUM S-BÃNA NÃOARA


Scularlu:
 achicãseashti shi zburashti ti evenimenti
dit tricutlu;


        
di bana a Armãnjlor di nãoarã;
REVIZII - I
     !
   
  !    
 ãnvitsã nãu cãntic popular armãnescu -
Dãndãnã lãi, d


"

$!$%
UNITÃ VI VACANTSA DI YARNA UNITÃ VII PLANURI TI CALITUREARI

Scularlu: Scularlu:
 poati sã-spunã ti evenimenti tricuti;   
     
     


         pi tema di calitureari;
di vacantsã di yarna; 

        
     !
     di tema;
  !      shtii ti declinarea a substantivili tu limba
 ãnvitsã nali lucri di cultura shi tricutlu a armãneascã;
Armãnjlor - Hoara armãneasã Nijopole.   
      "

30-33 &!&%

UNITÃ VIII TINIRLJI SHI MODA UNITÃ IX SOATSA A MEA


Scularlu : Scularlu :
  
     
       zburashti ti sutsata;
pi tema di moda; 

        


         di pi tema;
di stranji;  shtii s-da urnimii;
 li distengheadzã pronumili interogativi     
       
di adjectivili interogativi;       
                        
interogativi   
            
  
     " Armãnjlor.

&'!( $!)

UNITÃ X ARMÃNJI CÃNTÃ SH-


GIOACÃ
Scularlu :
 zburashti ti evenimenti culturali a
Armãnjlori;


         REVIZII - II
di pi tema;
 shtii cum s-adarã graduarea a adjectivili
   
           
       
  
   
    
eveniment cultural.

*!+
4%567489:8 ;69%7<:8=>6

;?@ABCD)EF) GAH?BG)@A
7? EI@AJAK@? FK LMF H)@A
N@)CE GA HKH? EOA GAPKB C)C?
7MA 8@H?BQA GA DC) CM)C?&

4A EKH IRMFARA GA HK@HABCE?


=C@AJ?P) BMEOCE? SKBQ I?@ABCE?T
UR?ECDH H)@A EP)AS?PB F)E?
>)@A GA RAHS)P) RKA EP)R)E?&

>)@A EOAP)R)E? RAHS)P) RKA


=PRKP)@G? IA@)P) LMFKRKA
=? EPGA@AB? VAK I@A RMF
=?PRQA EA L@AJ? RAHS)PB LMF&

:R ?B W)C@?PRQA I?@ABCD)EF?
NKHD)RQD) EPBKPEOA O?@ED)EF?
4A LKHDRQA F?@KBQA EPBK S)EOA
7)C ?B RD)J?B E? BKPBL)EOA&

>)@A LKGXA GAP) RKA HKH?


=OA GA I?@ABCD)EF)PRQA BKH?
NKJ?PRQA GM)@)P) 4MHBKRKA
=OA GKRCED)HD)P) EMHBKRKAYZ

>MBEC)BCAB UDRDH)FD
[\]^^P\_`ab
Aa Ãã Bb
Cc Dd Ee
.   /   4 
Ii Jj Kk
Ll Mm Nn
Oo Qq Pp
Rr Ss Tt
Uu Vv Ww
7  <=   >

 ?@@F   ?G
?@@H   ?X
 ?YF    ?Z
 H?YH   ?[
 ?\\F   =] ?^
?\ \H   ]## ]?^
 ?_F   ?`
 ?_H  

%
1 DZUA A MEA
Videts cum Nicola u treatsi dzua

f         x  %"&{#    


 
 #       
#        

  "|() '"{{
       
     "|'"{{

({ "


    )       "

}         
 '"{{"  | ()
 +"{{ 
    
"
~
 
  
(&"{{"}   

    ()"&{ 
 

"
      
#   !   
compiuter icã cãndu easti bun chirolu mi
     
"

Ninti di tsinã ãnvets icã ãngrãpsescu lucãrli ti



"€ 

%"&{#   
  
! 
   "  
 
   €‚ 
     
"}


$("{{    #   
 
 
 ! " 
   
    $("&{  ! "

> )JAKCM@

BQA R)K GABCEãRQ P " "  BAOD)H P " 


HA R)K CK L)CEã P   " "   B)LM)@ã P 

HA FOD)ICAB P  ! " ?BWDCE P "
HA )RãhDEFK P   
" RKF@ARA CA EFKRAA P  ! 
ãBFOAEDEFK P  +"  BãP)GKBãH P   
"
)F?CE?H GD)GKB P 
)KCMSKERK P ,-" 
   HA ãBG@DJ P  ""
)OK@ODEFK P  
" RQD)K GKEO P   !"
)CKHCED)RKA P  ! HA S)J P 
" 
GAIAEDEFK P 
!
" EãPGM@HK  "
Bã CK@BãH P 
-" GXãRA RãRãCM)@Ai P   

HA @DR)hDX P  "" GXãRA Rãcãrtoari
)HãB)C P  

I. Apãndãsea:
\& c) CEA M)@? 7AFMR) EPGAEOCD)IC?d e& <EA )G)@? GKIK I@?BGXKd
a& >K F)@A EPGKCEA DR R) EFKRAAd f& >?BGK ?BJ@?IED)EOCA RKF@ARA CA
`& 4DEA D)ECA R)@JK EFKRA) )R 7AFMR)d ) F)E?d
^& >?BGK JKEC? 7AFMR) R) EFKRAAd g& >K F)@A CEAB? 7AFMR)d

8
UNITÃ 1

La sculii nergu di lunea pãnã vinirea! Sambãtã shi dumãnicã nu nergu la sculii!

€     
" Vrutlu Panci,
} 
 
    
" La noi tu Frantsii ciasurli ahurhescu la
Pãrintsãlji nu s-duc la lucru, ashi cã multi ori
+"{{"
 
 


# !
 
" Io bãnedz aproapea di sculia, ashi cã mi
 
 
  
    
  
'"{{# 
 #
 " gustu shi agiungu
Panci Crangu      "
Lena Wat

II. Apãndãsea:

corectã alutusitã nu easti spusã


Sãmbãtli Panci sã scoalã la sãhatea 7.00 tahinima.
Ciasurli ali Lenã ahurhescu multu aghonja.
Dumãnica Panci gustã cu pãrintsãlji.
Lena nu bãneadzã largu di sculii.
Ti vichend taifa al Panci totna armãni acasã.

III. Spuni cum tini trets unã dzuã lãlãtoarã.

IV. Zbura cu sotslu a tãu cum lu tritsets vichendlu shi dupu atsea, dininti a claslui
spunets un ti alantu!

Ex. Ti vichend Mihali sã-scoalã la …


9
UNITÃ 1
Sã - zburãm ti limba
$D@SA @DjDhAWA EKBCK WD@SARA R) F)@A )FCEAKBD) CEA K )G)@? EKSQDFCKR EPCM)@B? IA DR
CEA W)PE GX?F? F? )FCEAKBD) K )G)@? IA DR EABJK@& %M HA R)K [%M HA R)K HABAb
8@A WD@SA F)@A EKBCK EOA WD@SA @DjDhAWA H) EKBCK EOA WD@SA C@)BXACAWA CEA W)PE GX?F?
F? )FCEAKBD) C@D)CEA AF? EPL)CEA IA KB )RCK MSADFC& :h& %M R)K )H)hAk
S-LA
%M mi R)K 7MA nã R?H \& %M R)K )H)hA&
<ABA ti R)A $MA vã R)CE a& <ABA K GKCE F)@CD) R) EM)CE?&
:R s-R) :RQA s-R) `& :RQA RA CM)@B? EFKR)@RA ) F)E?&
:) s-R) :)RA s-R) ^& 5)@A) K EFK)R? LD)C)&

PRONUMI REFLEXIVI

mi nã
ti vã
s(ã) s(ã)
NM@H) BDJ)CAWl R) WD@SARA @DjDhAWD EP)G)@? FK I)@CAFKR) nu F)@A EPS)J? GABABCA ) I@MBKHARM@
@DjDhAWA&

%M nu HA EFMR& <ABA nu CA EFMRQA& :R nu E? EFM)R?& :) nu E? EFM)R?&


7MA nu B? EFKR?H& $MA nu W? EFKR)CE& :RQA nu E? EFM)R?& :)RA nu E? EFM)R?&




 


("…
 

%"{{  
" "‚  !
        
"
$".    !

‚ "   )"…

† "
&"‡ 
 

  "


       

("f     


   "    &"‡  
 

 
"
$"  !    

   
   "

VERBI DI A II CONJUGARI

   


   !    
 
" 
bãtets, armãn-armãnets, crescu-crishtets.

VINDI …"
Io vindu Tini vindzã El vindi Ea vindi ("‡  
" &"…     "
Noi vindem Voi vindets Elji vindu Eali vindu $"€   
 " "    "

  
      

("| 

   ‰    &"}
  !
} 
‰
$"|
  
 
    ‰  "< 
   
 
‰







(".    "   "‚ 


    €‚"
$"}  ! 
"    )"€     
  "
&"‡ 
  

%ˆ{{"

10
Di cultura a Armãnjlor
IO TI VOI
Vream s-pot s-tsã spun tsi duchescu io,
cã tini nu pots s-vedz, tsi s-ascundi,
    #!   $

Tini eshtsã nai ma bunlu sots a meu,


ma mini nu voi sots,
    
!%  &$

'

 
#
pãnã cãndu va s-ashteptu s-vedz, cã escu aoa.
Ma io ti voi shi nu-ari ta s-ascundu,
shi nu-ari s-mi arshunedz di vrearea a mea.
Unã dzuã sh-tini va sã-shtii,
cã io ti achicãsescu nai ma bun di tuti.

Cã ti voi shi nu-ari ta s-ascundu,


shi nu-ari s-mi arshunedz di vrearea a mea.
Unã dzuã sh-tini va-sã shtii,
ca io ti achicãsescu nai ma bun di tuti,
cã ti voi, cã ti voi.

(   


   #
voi s-tsã spun ma da,
tini arãts, a mini ashteptu s-vedz,
cã io ti voi.

'

 
#
pãnã cãndu va-s ashteptu s-vedz, cã escu aoa.
Ma io ti voi shi nu-ari ta-s ascundu,
shi nu-ari s-mi arshunedz di vrearea a mea.
Unã dzuã sh tini va-sã shtii,
ca io ti achicãsescu nai ma bun di tuti.

Cã ti voi, shi nu-ari ta-s ascundu


shi nu-ari s-mi arshunedz di vrearea a mea.
Unã dzuã shi tini va-sã shtii,
cã io t-achicasescu nai ma bun di tuti,
cã ti voi, cã ti voi, cã ti voi.

1
11
2 BANA URBANÃ

) (!
".    # !
      "~#
   # 
#  
  

 # ! 

 
  Š
*  " Uraa! Va-s aibã shi ma mari platã! Eh, cãt multu mi hãrsescu! A cari easti a doilea lucru
      !
   ‰
) (!
"‹     
       !
 
Œ"‡ Š
(  "…#   Š   !

 !
 !  

 ‰
)
+ "‹  ! 
     
! 
"
*  " Nu, mini nu mi tradzi s-nergu s-bãnedz tu ma njic cãsãbã!
) 
+ " Mutrea Zoia, tu ma njic cãsãbã, prota shi prota, bana nu easti ahãt dinamicã,
        
#  !     
 #     
       # 
!    !   "
*  " ‚      
#    
 Œ " €  
  

  !           
  # !         # ! 

  
#
!   !     4 4  
  Š
) (!
" Altã solutsii nu-ari…

>) )JAKCM@

I)@CA P  H?@)C) P  


H) C@AFKCE P   )I@M)FOA P ,-
EPB? IK@C?H P    " GAEFKCD)GX? P 

C@)GXA P
 AEAOAA CK EKjAC P  !
 "
)@H?BA P 
 XJ@KH? P 

FMBGACEAA P 
 JK@H)GX P 
DGKF)CEAA P 
 EOAF)A P !
IMEASARAC)CA P " (  CE?BA P (
EMRKCEAA P !

I. Desi lu achicãsish dialoglu:


\& >?CA ID@EM)BA GAEFKCD)GX? CA IK@C)@D) CK H) BQAF F?E?S?d
a& %K EP@D)RAXD)GX? )FCEAKBD)d
`& >)@A D)ECA CDH) ) GAEFKEAARQDAd

12
UNITÃ 2
II. Apãndãsea pi ãntribãrli:
\& >)@A EKBCK B)RA RKF@A CEA RA EIKEA GPB) >OA@)d
a& >)CEA D)@) @D)FCEA) )R >MR)d
`& <EA F)LC? >MR) EPRQA )BFKI?@? I?@ABCE?RQA ) RKAd
^& <A CEA D)ECA H) SKB? S)B) CK H) BQACERQA F?E?S)GXd
e& 4A F)@A AEIDCA mMA) W) EP)@H?B? =FMIA)d

III. Tsi mindueshtsã cum dipiseashti dialoglu?

Lucri pozitivi, privileghii Cãsuri, mãhãnã


- mari polutsii a aerlui
- ma buni conditsii ti educatsii
- niregulatã autocomunicatsii

      
Mari cãsãbã - banã dinamicã
- ma avutã banã culturalã
 
  

- bana nu easti ahãt dinamicã - polutsia a


aerlui easti cama njicã
- nu-ari multi amãxi 
      
- cama aghonjea agiundzã aclo iu - izolatsii di multi evenmenti actuali
Njic cãsãbã
lipseashti - njicã posibilitati ti cariera a tinirlor
- ari ma multu chiro ti banã familiarã, tu
harmonii

P nAH CABA@A EOA )GKEAH GDCEAXAA EPS?B?H CK P 7MA )RD)IEAH EPS?B?H CK BQAF
H)@A F?E?S?& =OCACE FMBGACEAARA CA DGKF)CEAA F?E?S?& 8WDH S)B? CK AEAOAA AKW)
CA oFAM@RQA EKBCK F)H) SKBA& 8@A J?@GABACE? BK B? )JKBQAEAH O)W)A) D)ECA
AK BQA RA CE?B oFAM@RQA I?B? )H?B)C& >OA@MRK FOAEFOAB? oFAM@RQA R) CKCA )FCAWAC?CE
C@D)CEA )JMBQD)& cA GKCEDH oFAM@RQA R) FK@EK@A EPGKF EABJK@A BK RQA HABGKAHk
CA RAHS) DBJRDX) CA FMHIAKCD@A R) S)XDB
)JAM)F? OAI OMIk

IV. Spuni cari easti minduearea a ta, ãn ligãturã cu bana tu njic shi mari cãsãbã!

V. Tsi mindueshtsã, iu easti ma mushatã bana?


13
UNITÃ 2

Sã - zburãm ti limba
7KHA@RA M@GAB)@A EKBCK CK H)EFKRAB EOA CK LDHABAB

\& 7KHA@RA M@GAB)@A CA masculin ?B I@ABCEAI )K G)K LM@HAT

)b ;@MC) LM@H? ) BKHA@RM@ M@GAB)@A EP)G)@? FK )G?WGXD)@A ) I@DIMXACEAARQDA “a” GA


BABCA ) BKHA@RKA F)@GAB)R GKIK F)@A EPS)J? – lea [DhCEDICEAAT I@MCRK GDLCD@RKb

\& I@MCRK f& ) EO)EARD) \\& ) KB?EI@?RD) \ppp& ) BQARQARD)


a& ) GMARD) GDLCD@RK g& ) EO)ICARD) \a& ) G)KEI@?RD) \&ppp&ppp& )
`& ) C@DARD) ]& ) MICKRD) ap& ) VABJOACERD) HARAKB?RD)
^& ) I)C@KRD) _& ) B)K?RD) `p& ) C@DAGX?CERD)
e& ) CEABCEARD) \p& ) GX)CEARD) \pp& ) EKC?RD)

Sb 8 G)K) LM@H? ?BG)K BKHA@A M@GAB)@A K )G)@? GA BKHA@RA F)@GAB)RA FK )JAKCM@ )


)@CAFKRKA DBFRACAFT -lu, -lT GMA q GMARK C@DA q C@DARK DCF&

a& 7AHA@RA M@GAB)@A CA feminin EPLM@HD)GX? FK I@DIMXACEA) “a” CEA EPS)J? GA


BABCA ) BKHA@RKA F)@GAB)R EOA )@CAFKRK DBFRACAF –a CEA EPS)J? GKIK BKHA@RK F)@GAB)R&
[DhCEDICEAAT I@MC) GDLCD@)b

\& I@MC) ^& ) I)C@)


a& ) G)K) GDLCD@) e& ) CEABCED)
`& ) C@DA) \p& ) GX)CED)

I. Apãndãsea pi aesti ãntribãri:


\& >)@A GXK? CK EC?H?B? D)ECA WABA@D)d
a& >)@A HDE C@K )B D)ECA )I@A@d
`& >)@A HDE C@K )B D)ECA VAXH?FAKBQd

VERBI DI A III CONJUGARI

=KohRK EIDCEAoF CA FMBQKJ)@D) ) WD@SARM@ CK I@DXDBC GA ) C@DA) J@KI? [8 %%% FMBQKP


J)@Ab D)ECA qA [BA)FCEDBCK)Cb CEA EPWD)GA R) ID@EM)B) aP) GA IRK@)RT L)FPL)CEACE C@)JP
C@)GXACEk

:hT
TSÃNI SPUNI DUTSI
CE?B CE?BDH EIKB EIKBDH GKF GKCEDH
CE?BQ CE?BDCE EIKBQ EIKBDCE GKCE GKCEDCE
CE?BA CE?B EIKBA EIKB GKCEA GKF

II. Spunets frazi cu verbi tu prezentu di a treia conjugari!

(
Di cultura a Armãnjlor
LIONDARLU SHI GHUMARLU

6BFOAEA@? RAMBG)@RK EOA JOKH)@RK GD)GKB C) EPF)LC? H?F)@A EP)F)CE? W?@?


)JO@AHA&& >K ) RKA XJOA@)@A JOKH)@RK )EI?@D HKRCA )JO@AHA F)@A )OK@OA EPLKJ? GAC
I?GK@D)& 8EOA )EI?@D)CE LKGXD) AK W) EP)JAKBGXD) LKGXD) F) L?@? F)IACA EOA RAMBG)@RK
RAEOM@ )F?CE? HKRCK )JO@AHA& 8CKHCED) JOKH)@RK FK IA@AL)BARQA RK ?BC@AS? RAMBG)@RKT
P : )AGA CM@) EIKBA CEA HABGKDEOCE? CA SM)CED) ) HD)d
P 7AF) HA )BC@DJOAY q RQA GX?EA RAMBG)@RK& q =PBK CA EOCD)H CEA JOKH)@ DEOCE?
EOPHABA EABJK@ W) HA )EI?@D)H GA XJOA@)@D) ) C)&

Dã apandãsi pi ãntribãrli:
\& >)@A )BFOAEA@? GD)GKB EPF)LC? H?F)@Ad
a& <ACEA )JO@AHD) )OK@OA EPLKJ? GAC I?GK@D)d
`& <EA HABGKD)EOCA RAKBG)@RK CA SM)CED) ) JOKH)@RKAd

LUPLU SHI PILICANLU

rB RKI )O?BCK HKRCK H?F? CEA CA BAOD)H W) E?PXJ@KH) F? CK JOK@H)GXRK RQA


G?B?EA KB ME& 8WK CAOA F? CK )CEDR HMHDBCK IA BABJ) DR C@AFK IARAF)BRK& cKIRK RQA J@A EOA
IARAF)BRK WABA R) DR& >?BGK IARAF)BRK WAGXK CA CEA D)ECA XSM@ RQK EFM)EA MERK GAC JOK@H)GX
EOA F?LC? O)@A F) RQA )JAKC?&
P n)@AdP RK ?BC@AS? RKIRK& q =AJK@) )DEC? D)ECA W?@? EOAF)AY $@DA EPGX?CE F) BK
DEOCE? O?@AECKEAC F? EFKEDEO F)IRK VAK GA JK@) ) HD)d 8A CM@) LKGX EPBK CA WDG F)H)
EOA EPBK BQA DEO GA BABCA ) MFRQARQ ) HDA F) )CKHCED) EAJK@) W) CA H?F&

Apãndãsea pi ãntribãrli:
\& >)@A CA BAOD)H W) EPXJ@KH)d
a& <EA RQA ABC@? CK JOK@H)GXd
`& >)@A RQA )JAKC?d
^& <EA )EOCAIC) IARAF)BRK GA RKIRKd
e& <EA RQA )I?BG?EA RKIRKd

15
3 UN CONTSERT DI MUZICÃ
Contsertu ti niagãrsheari!
/ ‡ /  ‘  ""‘} }   ‘
  } ‚‘!Œ 
19 di aprir, anlu 2012 sãhatea 20.00
Locatsii: Aula Univerzalã – Scopia

' #


  
 
%' !
&$
0# 
  
$4! 
 
   
-
entu!
6 "- Aidi s-nã organizãm shi s-nirdzem la contsertul!
7 "!}
     ‰
8  "!‚  # "‹     !   !   
 
"
( 
 " - Vinirea seara, mini nu pot ta s-yin cã escu la cursu pi limba englezã!
8
 "!f      
"          != "
7 "!€      
 
  
    "# !   !
      
#

  "
8
 "!~      ! #      ‰
6 "! #=  !    Š‹     ! 
  #  

"
7
 "!f     
# !"‹ 

 ! 
  

  
 

     ‹
Š‰
8  "#    "
8
 "/  #     
 

    ! 


7
 "!€   #   

#     "‚   
  "
9"- Videari bunã shi sãnãtati!
>) )JAKCM@
VOCABULAR

GALD@DBCK P   )WKC? P  


H?BA P  )ED)@) P

GAhD)@? P 
 )K)RC)CE P 

RASD@ P    )I@KFOD)C? P ,
I?AH?BA P   GD)IMD) P   

I. Ãntribãri ti achicãseari a textului:


\& <A CEA GAEFKCD)GX? J@KI) GA EFKR)@Ad
a& >)@A RK M@J)BAXD)GX? FMBCED@CKRd
`& 4DEA CKCE EFKR)@A GA J@KI) K WM@ IMI HKXAF)d

II. Dã apandãsi pi aesti ãntribãri:


\& >?BGK M@J)BAXD)GX? FMBCED@CK )DEC? J@KI?d
a& >)CEA HKXAF? F?BC? J@KI) s7)RA tOAC)@AZd
`& >)CEA HKXAF? I@DLD@D)GX? 5AC)d
^& 4DEA R) FMBCED@CKR W) EPF?BC? EOA WDFRQA F?BCACE )@H?BDEOCE?d

16
UNITÃ 3
III. Zbura cu sotslu a tãu ti muzica cari u ascultats icã nu-u asculatst. Di cari ispeti u
vrets icã nu u vrets? Tsi emotsii dishteaptã la voi, muzica tsi u ascultats?
!} #   
    
‰
!       
"   
"
!    
‰
- Nu voi multu, ma avdu cã tu chirolu dit soni ari shi rock cãntitsi armãneshtsã!
!‹    "  

    
      
  Š
!}    ‹
 
 

  ‰
! ‡          € #   ‹  " ‹  ${{(   
   }    
    

               
"
Delihea, aestã easti un nãu lucru tu Armãnami shi easti ti alãvdari

ghitarã piano chimane

tãmpãnã gãrnetã harmonicã

- Tora s-nirdzem tu ducheni shi s-ancupãrãm andau


CD-uri!
- Cu tsi turlii di muzicã?
- Mini voi cu nali componati cãntits pi limba
armãneascã.
- Azã avdzãi cã ari CD-uri shi cu pop muzica pi
limba armãneascã!
- Da, shtiu, di la festivalu “Fãntãnã di malãmã” di
anlu 2004 shi 2006.
- Ma, mini ma multu voi veclji cãntits armãneshtsã
prilucrati cu un nãu stil modernu. Ahtari CD scoati
tinira cãntãtoarã Florentina Costea di Bucureshti,
Romãnia.
- E, atsel CD mini lu am shi delihea easti multu
mushat.

IV. Apãndãsea:
\& >)CEA CK@RAA GA HKXAF? EP)EFKRC? CK F)E) ) WM)EC@?d
a& =IKBA F)@A DWDBAHDBCK RAJ)C FK HKXAF? CE? )R?E? B)A H) H?@A AHI@DEAAd
`& 4DEA BD@GX? R) I@MHKW)@D) ) B)RARM@ >4PK@A FK F?BCACE )@H?BDEOCE?d

(%
UNITÃ 3

Sã - zburãm ti limba
Adverbul D)ECA KB XSM@ BAW)@A)SAR F)@A EPS)J? IA BABJ) KB WD@SK KB
)GQDFCAW AF? KB )RCK )GWD@SK FK EFKIM EPRK GDCD@HABD)GX? EDBEKR&

‹   !  


       
"

Dupu sens, adverbili suntu:

 ’    ’ 


 ’      ’ 
c) di mod g) di interogatsii
d) di cantitati

‹    ”  ’     


  
   ! 
#  
     
 }•‡–‘"

      I. Cari zbor di aestu bairu nu corespondeadzã:

("Aoaltats  

    " ("
# #
 #
$"Aseara=  " $"
##

 #

&"Mãni !    " &" #  # 

#  
"Toamna       "
)"Astara !  "

VERBILI DI A IV CONJUGARI

Π           


”f‚  ’  
actsentuat (ti verbili pi 
   ’    (ti verbili pi 
   ’  !
la persoana 2-a di plural: yin – yinits, mor – murits, apir – apirits, zburãscu – zburãts, shuts –

 "

FUDZI (fudzire) AVDI(avdzãre) ZBURASHTI(zburãre)


.         
   
   

.       
 
    

  

.                   


 
    
 
   

("f 
"
$"€   

  "
&"‡     "
"‡     "
)"‚      "

18
Di cultura a Armãnjlor

NALI COMPONATI CÃNTITS PI LIMBA ARMÃNEASCÃ

Limba, cultura, istoria, traditsia, adetsli, folclorlu, suntu elementi


dupu cari Armãnjlji s-aleg di alanti etnii. Cãnticlu armãnescu, vecljul iho

 
         

     
     
 
 

istorii a Armãnjlor. Pi initsiativã a Ligãljei a Armãnjlor dit Machidunii, tu
meslu mai, anlu 1996 s-tsãnu protlu festival armãnescu cu nali componati
  
 
 ! " 
 #   $   #
nali cãntits armãneshtsã, ma shi nãi cãntãtori Armãnj, cari cu mari harau
shi mirachi cãnta cãntits ti vrearea, ti armãnamea, cãntits ti tricutlu a
 %

 & 
'&    
     #

«Fãntãnã» iu s-promovarã nali cãntits armãneshtsã. Armãnjlji cu harau lu
ashtipta aestu festival.
* 
+//  +//+    
 #  
cãntits armãneshtsã, ma aestã aradã sum altã numã «Fãntãnã di malãmã».
Tu migdani inshirã nali cãntits cu temi diferenti, cãntits cari alãsarã mari
semnu nu mash la Armãnjlji dit Machidunii, ma shi la Armãnjlji di iutsido.
%

 &   
+//0&  #
!   "

  # 
    
    2     
armãneshtsã ti prota oarã eara promovati shi pop cãntits armãneshtsã
la cari loarã parti nu mash cãntãtori Armãnj, ma shi cãntãtori di stsena
machiduneascã. Ti mari harau a tinirlor Armãnj, nali pop cãntits armãneshtsã
#    #
!   " 
+//
   
cu cãntits armãneshts ã s-featsi nica ma avutã.
3 
 #


 
   &   
eara fãntãnã di iushirã multi nali cãntits shi multi nali numi cãntãtori
Armãnj.

19
4 VINDI/ANCUPÃRÃ
ALÃXEARI CASÃ CU APARTAMENTU
Tu periferia a cãsãbãlui Scopia, dinandreapta
 @J
"@ 

alãxescu ti apartamentu anvãrliga di parcul
tsentral. Apartamentul s-aibã vãrã 60-70 di
"J
    
&

a obiectului s-aibã izbã. Apartamentul nji
CU AGHOGHI
easti lipsit urghent.
Casã di vichend, cu dau patomati, Punicva,
Telefoni ti contactu: 070/347-290
aproapea di tsentrul recreativ di yarna, u
didem sum aghoghi, minimum 7 dzãli.
       
shi di cãsãbãlu Cociani easti largu vãrã 24
di km.
Ma detal informatsii la tel: 076/436-528

ANCUPÃRARI
)      $>>  " 
hibã diparti di tsentrul a cãsãbãlui Bituli.
Nuntru s-aibã doi udadz, toaletã shi cuzinã.
Obectul s-nu hibã multu analtu, shi s-aibã
liftu. Tinjia nu easti importantã.
Informatsii la tel: 047/243-856
VINDEARI
Vindem casã cu trei patomati, tu tsentrul a

      "
# 
  $"%&


'
   
 #
 
ti ma njic obiectu. Ti tinjia va nã achicãsim.
() 
 *&
+19;<=>=;

aproapea, largu, ãnsus, dinãnãparti, nãpoi, aoa, aproapea, pisuprã, nastãnga

>) )JAKCM@
?BFOA@D)GX? P  "

I)CMH)C? P i
GAI)@CA P 
GAB)BG@D)IC) P  
BKBC@K P

)R?hD)EOCA P "

GABABCA P 
 

KSM@ P 

GAI@AJOAME P   
IABABJ) P  
AXS? P   "
FMHD@CEA)R P 

K@JODBC P 
GKIK P  
OMEIAC)R P  
)I@M)ID) P  
S)RC? P D
R)@JK P  
XWM)HA P 


20
UNITÃ 4
I. Dã apandãsi pi aesti ãntribãri:

("€           !


 ” #  # ™’‰
$"}
         #~  ‰
&"f      !
  †   ‰
"€   #       ! 
  
‰
)"€     |  ‘ Œ  ‰
*"€    !  
    ‰

- Bunã vã dzuã!
!† 


Š}   !
 

- Voi s-ancupur casã pininga hospitalu a



 "
!‹ 
  


    Š
!/  #    ‰
!‡     
"
- S-u videm, cara s-nji ljea hari va u
  "
!‹
     
 
"
!4   #   !  Š
- Alo, bunã seara!
!/    "–  Š
!~   §
#
"‚  ! 
dau cu aghoaghi veara tutã, ma ti idghii

 !  
#    
"
! ~  !
 
 
   

 "
II. Spuni, cari di aesti zboarã nu corespondeadzã tu aestu bairu:
]]]]
aproapea, ãnsus, dinanãparti, nãpoi, largã, aoa, lungã, aproapea, pisuprã, nastãnga

III. Leagã li zboarãli di dauli coloni tã-s corespondeadzã cu tradutsirea:

      š›œH
   
    žŸžœ
     
     ¡FŸ¢
    
     £š¤H
        ž¡H›š
     
   š¥¦¥¤žž
     
   šœšŸ£š¤ž

IV. Discuteadzã cu sotslu a tãu catsi casi vrets s-avets!

V. Zburãts cu sotslu a vostru cari suntu lucrili pozitivi a cari suntu lucrili negativi a
casilor shi a apartamentilor!

21
UNITÃ 4

Sã - zburãm ti limba
ADVERBI

Adverbul D)ECA KB XSM@ BAW)@A)SAR F)@A EPS)J? IA BABJ) KB WD@SK KB


)GQDFCAW AF? KB )RCK )GWD@SK FK EFKIM EPRK GDCD@HABD)GX? EDBEKR&

Dupu formã, adverbili suntu:


a) simpli b) compusi

Adverbili ti loc u pretsizeadzã pozitsia a obiectlui, persoana, shi va li cunushtets dupu




 %0&$
Exampli cu adverbi di loc:

("€    ãmpadi.


$"  nafoarã, doda intrã nuntru.
&"‹ 

  
$
"‹  diparti.
)"  ãnsus.

I. Spuni cari di aesti zboarã suntu adverbi:

prighios nanaparti ãnghios largã ampadi

nãstãnga nandreapta dinapoi anvãrliga anãltsã

II. Ãngrãpsea tu tetrada tsintsi frazi cu adverbi di loc!

22
Di cultura a Armãnjlor

VEACLJEA ARHITECTURÃ DI CRUSHUVA


Crushuva easti cãsãbã cu avutã valoari istoricã shi culturalã. Protili casi
4

#& 

# 

#
    57333& 

    
XIX, cãsãbãlu criscu tu cãsãbã urbanistic cu analtã valoari di arhitecturã
shi esteticã.
4$
8 
 
  :$& 
& 



 &
# 
#  & 
 2 # ;/  < =8    
di 1250 di metri di nivelu pisti amari. Tu intrata, di cari itsi s-hibã parti a
$
  # 
  
    K 
 #  
 
 
#
  
   
   
&  
$
 
ãnghiliceashti.
Di material simplu ti constructsii, vecljilj masturi di Crushuva adrarã

  
 &
       


colori. Arhitectura pi casili di Crushuva cu multi elementi easti altã turlii
  
  $    
  

#   
4

# 

 
   Q 


   &   
   


 $   
&  
    



ti oaspitslji.
Ca material ti constructsii nai ma multu ari cheatrã frãmtã shi lemnu,
shi atsea ti constructsii di bondruc pi ciãtia. Ma ninti ciãtia eara anvãlitã cu
    & 

 
 W    Y     
  
  &        
Fasadili dati cu albã-njirlã colori icã cu galbinã - albã colori, cu multi
 &
$      
       
8  
&
   &
   #&   & 
&
shi multi alti elementi, easti caracteristicã a tutulor casi di Crushuva. Singura
locatsi a casiljei, contrastul anamisea di prota patomatã cu chetsãri di unã
         &  
 
  & 
    4

#        
 8
#


loc.
Z    
  $& 
       
+[&
4

# #  

 
 

4$  &  


pi arhitectura di Crushuva. Vecljili casi di Crushuva li tsãnurã a lor caliteti
ãnghilicioasi di arhitectura monumentalã cum shi a lor valoari di artã shi
picturã.
Crushuva easti unic cãsãbã iu tu ma mari parti easti tsãnutã veacljea
arhitecturã di cãsãbã. Tu aestu cãsãbã ari obiecti cari suntu di nai ma mari



 
      


 $ Z
 
  4

# $
 
 #

   &
alãsatã tu ãntimisi a tutulor noi, cari lipseashti s-adrãm tuts tsi putem s-u
avigljem di chireari shi s-u promovãm cãt putem ma multu.

23
5 %7/5$w0#0w1#4w
Unã jurnalistã di fimirida di sculii va s-ãngrãpseascã ti bana a Armãnjlor
di un chiro. Ti atsea ispeti adarã intervyiu cu baba Piha, moashi di vãrã
naudzãts di anji.
@
  "†
~
#
   ‰

K Q!" 
#"

@
  " Ea, spunets niheam cum eara
  ‹
 

" ‚
    
     
  
‰

K  Q!"‹  #  #



eara eta, bãnam tu irinji, ma arãhati, tsicara
     
    "‹
  
shi alanti milets, casili li avea pit hori,
ma elji s-purta cu cupiili di oi, dit padi
    " ~   
  ‹=  < = 

           #  "
‹    
"€       ˆ  #      #      
buiei, pui cãntã pit pãduri, ti ljea haraua! Toamna cãt la Ayiu Dimitri dipuneam eara tu cãmpu iu
  ="

@
  "€       ‰

K Q!" Featili ma-s ãmprusta la ilichii di dzatsi-unãsprãdz di anji agiuta pit casã, arnea,
   #   !

 
# !
"€     ! 
# 

  
  "

@
  "}
 #    ‰

K  Q!"}  Š}



     #
 !   #
#

# #  
  "… #  

   ™

>) )JAKCM@

CA RQD) HA@)FOD) P  "


B?PM)@? q  ! GAIKBD)H P  

"
)GKCEDCE )HABCA q  -
 F?HIK P  
)CKHCED) P  ! )G@)CE P 


)RC? CK@RAA P   H)PE ?HI@KEC) P ! " -
A@ABQA P " 
IKCE?BA P "  W@ãsta, ARAFOAA P

CDBEAKBA P   )JAKC) P  "
HARDCE P   )@BD) P "
OM@A P   R) W)EARA P " 

BMH)G? P  " EP?HI?RCD)EF? P  
B? HKC)H P   
" EPCKM)@F? P 
C@ACED)H P  +
" K I)GA P

CK@RAA P
 ?BG@D)ICAP)@HKCKEACA P  
oCK@A P   C@AHSK@) P !

$
UNITÃ 5
I. Dã apandãsi pi aesti ãntribãri:

("€      } 




‘” 
#  # ™’‰
$"}        
 ‰
&"€       ‰
"}     
 ‹
‰
)"€    ~ ‰”  # 
=  ’

   

    
          " #  $ %"
   


prezent!

- Ti sãrbãtorli tricuti earam tu


Arbinishii cu pãrintsãlji a noshtsã,
tu Moscopole. Tatã-lu a nostru nã
zbura ti istoria a Armãnjlor, tsi
metropolã mari eara aestu casabã,
maninti. Avea multi bãserits, avea
teatru, bibliotechi shi reprezenta Salut Steryia,
un tsentru cultural a strãpãpãnjlor Cum eshtsã? Cum li tricush sãrbãtorli?
a noshtsã… Earai la munti? Shtiu cã multu vrei s-ti alinj
pi muntsã.
Cãndu va-s eshtsã mari pistipsescu cã
va-s eshtsã alpinistu, atsei tsi s-alinã pi cip-
itli di muntsãlji.
Io nu earam iuva. Totna ti sãrbãtori
armãn acasã cu taifa a mea.

Adio, Hristu

Earai la munti? Io nu earam iuva! ...zbura ti istoria a Armãnjlor...

III. Discutats ti tricutlu a Armãnjlor:

("€         ‹


‰
$"  

 
 

 ‹
   
 
ˆ~  /  #.  #
Constantin Belemace…
&"Π  

    Š

2
255
UNITÃ 5

Sã - zburãm ti limba
IMPERFECTUL

IMPERFECTUL D)ECA KB CAHIK EAHIRK F)@A EPLM@HD)GX? GA @)GAF)R )


WD@SKRKA EKohARA EIDCEAoCEA EOA GDXABDBCE?RA&

Π          -a, -ea.


Œ  !          f‚”  ’-ã
Cãntam, lucram, avdzam, pãtsam.
Œ  !      ff!ˆcãdeam, mãream, la verbili di a III-a conjugarea
”   -i niactsentuati) arupeam, muldzeam#     f‚!”   ! 
actsentuat) : apiream, hivream"
Dezinentsili a      
   ˆ
    Π"   ~"
    ("!   ("!
    $"!    $"!
    &"!¨   &"!¨

}"f  }"ff   }"fff  }"f‚


lucram cãdeam mutream apiream avdzam
lucrai cãdeai mutreai apireai avdzai
lucra cãdea mutrea apirea avdza
lucram cãdeam mutream apiream avdzam
lucrats cãdeats mutreats apireats avdzats
lucra cãdea mutrea apirea avdza

Imperfectul di verbili agiutãtoari

ARI EASTI VA
Io aveam Noi aveam Io earam Noi earam Io vream Noi vream
Tini aveai Voi aveats Tini earai Voi earats Tini vreai Voi vreats
… …  ……  ……  

$ 
&  "

!    
     #   
#  
 


!    
        
!  
    
   
!  #   "

Lucram   



 "
} 
 
nirdzeam 
  "
)!  
 
    ! "

I. Spuni tu cari di aesti frazi ari imperfectu!

("}  #     


" &"€  
 
 "
$"€    " "}

       "

26
Di cultura a Armãnjlor
DÃNDÃNÃ LÃI, DÃNDÃNÃ
4?BG?B? R?A G?BG?B?
uO@AG) CK KB H?O?R?
EPLD)CEA H)@A LKBAFM
GA KB? G)G? EOPGA KB R?A OARQ&

$ABA OAARK GAC $R)OAA


>K FOAHD@D) GA jK@AA&
<@)IEA ?BG@DICK EM@ H) H)@A&
P UKB? GXK? EM@M ) HD)Y
P tOABPWABAEO L@)CARA ) HDK&
P 8A RD) EM@K EPBD)H R) BMAY
P =ODGX R?A L@)CD EPB? GK@BQAH
C)OAB) W? B? LKGXAH&
P 7K RD) EM@K AM W) EPLKJY
=OPC@)I)PC@KI) IAC KSM@
FK I?IKCE?RA ?B FAFAM@
<@)IEA ?BG@DICK R) G)G)PE)&

P UKB? ED)@) H)AD RD)Y


P 7) RQD) H)AD GX)CEA RA@A
G?PBQ BM@C) ) C) EPGM)@H? FK HABA&

<EA XSM@RK CEA GX?EA DRY

4KRPR? ?BWD)EC? CK I?OBAAY


%) K EM@PE) CK O?@VAAY

P tOABPCE? WABA G)GM OAARKY


P >)@A OAA RD) OARQD ) HD)Y
P uO RD) G)GM GA F)C@)BA
)CEDR ?BWD)EC? GA )E?@BM)ICD)&

>)@A BM@? L?@? GM@


EOPC)RQA JAMBRK CK KSM@Yd
>)@A G)G? FK AB)CA
EOPC)RQA OAARK CK OAF)CAYd

$%
$ %
REVIZII - I
     '  

'% $ &" "    $
'
(

€ 
 

%"{{   
  !   
"    ! 
#
!  
  # !
   
       "Œ!     ! 
   


!

"Œ!

  
 "}

"{{€  !
"

___________ _____________ ____________ _____________

___________ _____________ ____________ _____________

II. Completeadzã li frazili cu numirli III. Di aesti numiri formeadzã numiri


ordinari cari corespondeadzã: ordinari:

(" /      ©©©©©©©©©
   8 ________________________



"

$" Œ


    ©©©©©©©©©©
  
20 ________________________



"
45 ________________________
&" }    ©©©©©©©©©  "
90 ________________________
" 7    ©©©©©©©©  "

)"     ©©©©©©©©©  

  
200 ________________________
.  "

IV. Completeadzã li frazili cu verbili di a treia


conjugari: shtii, tindi, spuni, mutreashti, aleadzi

(" ©©©©©©©©   "

$".   ©©©©©©© 


"

&"©©©©©©©©©©©    Š

"€  ©©©©©©©©   Š

)"  ©©©©©©©©   


  "

)   "


 % *    (

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

28
REVIZII - I
VI. Completeadzã li zboarãli cu adverbili di chiro: azã, totna, tora veara, astara,
aualtadz

("©©©©©©©©©©©©   §
"

$"€
  ©©©©©©©©©©©   
"

&"   ©©©©©©©©©© 
 
  "

"€   ©©©©©©©©©#

   "

)"©©©©©©©    Œ .

VII. Completeadzã li frazili cu adverbili di loc: ãndzeanã, nãpoi, dinandreapta, ãnvãrliga,


nuntru

("}
 

©©©©©©©© 

"

$"‚    ©©©©©©©©©©"

&"€   ©©©©©©©©©©©"

"©©©©©©©©©©©   "

)"€  
©©©©©©©©©© 


 "

  %   %  



'
 
"    $ &" 

Avdzãi ca aproapea di casa a noastrã s-vindi un apartamentu. Voi s-ved cum easti andreptu
nuntru. Va s-nergu ãnsus s-mi priimnu shi va s-trec aclo. Nji si pari ca apartamentul nu
easti analtu, ma easti pi apus. Va lu ancupur ti hiilu a meu shi ashitsi nu-ari s-hibã largu di
noi.

___________ ___________ __________ ___________

___________ ___________ __________

+)  


 
   %  

("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰‡ #      "

$"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰‚#     !
 "

&"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰#
! 
ª  
   "

"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰†
           "

29
6 VACANTSA DI YARNA

 )
    #7
  W

 8!
!   +
 $7
 

#7 
 # 
! 


 
+
 $'    
 
  

    8 ! 
  !$'  ! !
     ! 
$9 ! 
  W
  #
 !  !!$8
   

!  
   $7! 
# 

$8 !
   4!


 

 +
 $
 !8


   $9   !!   +
! 
a vimtului, pit ohturli di Mavruva. Ti prãndzu nã turnãm tu restoranlu iu prãndzãm. Nã

 ! !
! 
     $)
#
armasi, cu schi-liftul nã turnãm tu hotelu.
 8 

+
   
!
$9
 

!
sh-tini, cara s-vrei s-nirdzem deadun.
Cu vreari,
Anitsa

>) )JAKCM@
HABGKD)EOCA P "  )BJ?RGX) P !
HKC@D)EOCA P   EC@?W?EAH P 
"
KoRAED)EOCA P   )R)J? P 
GAEFK@H)@A P "  VA@KEOD) P 
C@D)CEA P  "
 MOCK@RA P 

)JAKBGXA P 
 IAGAIEACA P " 
HKEOKCD)CE? P 
 BA)J?@EOD)@A P  


30
UNITÃ 6
I. Apãndãsea:

("‹  ‹  

    ‰
$"f  ! 
    =‰
&"}  

 ‰
"}  ‹   ‰
)"} 
   ‹    ‰

; 
   
  %   $ %   7 7

 
  %   
 %   7

- Tricu unã stãmãnã di discurmarea di !<#      


yarna! 
#‡ "
- Ashitsi easti! Aidi s-nã organizãm s-neam !. #  
  
‰
pi     } Š - Atsea hoarã easti aproapea di Bituli, sum
! €   ! ‰Š ‹
           ~ "
tereni      =" !‹ 
 
‰
- Tini Naca iu earai anlu tricut la discurmari, - Da! Antsãrtsu, tu casa a noastrã lji cãlisii
=‰ 
     "
- Earam Popova Shapca! Aclo tricui unã !}   ‰€  ‰
searã ca dit yis! - Nã agiucam pi neaua, adrãm Om di
!€  ! ‰ neauã!
!‹#   
 
   " ! 
      ‰
Nu pistipseam! !   ŠŒ 
    "
!…# #         " !…#    
  "
! ‹
            " Œ  #  - Ashitsi easti, atsea armãni tu memoria a
! } ‰  
 "
! #  ! " ‹
  !   
aghentsii s-adar rezervatsii!
!/  #
    !  !
 " \# 
KB? K@E?…

…tricui KB? ED)@?…

IV. Apãndãsea pi ãntribãrli:

("f          =‰


$"f ‡#      ‰
&"f  !
 ‡ ‰
"<#  ! .   ‰

/  

 
$  
 
 %  $  
 %   7
31
UNITÃ 6

Sã - zburãm ti limba
PERFECTUL SIMPLU

Perfectul simplu DhI@AH? KB RKF@K KB? )FCEAKBA C@AFKC? EOA FMHIRDC


CD@HAB)C? [GAIAEAC?b& :)ECA KB CAHIRK CEA EPKoRAED)EOCA HKRCK FKH CK
RAHS) EF@A)C? )EOA EOPCK RAHS) XSK@?C?&

Π           !        !


persoana 2-a, plural, suntu:

- a actsentuat ti prota conjugari: lucrat, purtat;


- u actsentuat ti a II-a conjugari: vindut, umplut;
- i niactsentuat fff!  ˆ  # 
- i actsentuat icã –ã actsentuat f‚!  ˆ  #
"

\
  
]
  "
#^

_
 


ARI EASTI VA
%M W@KA 7MA W@KH
%M )WKA 7MA )WKH %M LKA 7MA LKH
<ABA W@KEO $MA W@KC
<ABA )WKEO $MA )WKC <ABA LKEO $MA LKC
:R :) W@K :RQA :)RA W@K@?
:R :) )WK :RQA :)RA )WK@? :R :) LK :RQA :)RA LK@?

…ˆ   


  %       
  

perfectul simplu:
("  cãdzui 
" ("    "
$"… purtarã    
 " $"…  


&"‡ avdzãm  


" &"€      Š
"‚ lucrat =  " "‡   €‚"
)"€  vidzush mushat njel )"‚    "

< 

'
     
 
 $
     
"‹       
  
" 
    

  "–      "‡    Œ"|    

 "
Π  ! 
  ".Œ! 
 !

  


"
 €      
 
  "} ! 
  #
!  ! #
 !=  !
 "

32
Di cultura a Armãnjlor
HOARA ARMÃNEASCÃ NIJOPOLE

 4‡   

 
 

 
# ({  †   "Œ!
 
   ~ ‡ ~ ‘#    ("({{        " 

 

   ‹
"4   
  
    #  


     
‹
#    
  
 
"
Nijopole easti importantã destinatsii ti turishtsãlji di reghionlu shi di statlu, ma tu idghu
     
        #    /
  ‹ "     
#
cãljurli pit muntsãlji shi terenili ti schii cari li ari anvãrliga di hoara, tradzi interes la njilji shi njilji
   
#  "4                 
           =  "

I. Dã apandãsi pi aesti ãntribãri:


("f  !
 ‡ ‰
$"        
 

 ‰
&"€         !
  ‡ ‰
"     =   
  
 

 
‰
)"}      
 ‰

33
7 PLANURI TI CALITUREARI

8" Alo, bunã dzua! Voi sã zburãscu cu Doamna Domnica, vã plãcãrsescu!


K"‹    #
   "
8" Alo, mama, Dina easti aua! Salut di Parijlji!
("Œ    Š}  
‰}   ‰
8"Π  #
  
    "‹    
 }  / "‡
       4 
‹‘ 
   !

"4      "f  
    
"€    !   "
("€   
‰
8"‹
  
    ˆ   4 ‹‘#

 #
 

#€ … "
 !  
 ‚  # ª Œ "
("Œ! 

    #
  
  Š‹  
ŠŒ! 
 

  
  
  "‹     #  "€   
"
8"/  
#  
 Š‹   
"€    "
("}
 
  ‰‚    
 ‰

^ 
 ^

##!
 $8   ! $$$

>) )JAKCM@
W? IR?F?@EDEFK P
 " " I)R)CRK P 
 
W? K C@DF RABA) P
  , "  
  EP)A ?BJ?C)B P 
"
!
JA)BRK P  ! JAKRG)B P 
)XSKA@?H P 
" LK@A P w
R) FOA@M P 
" )@?CEAHA P  
B? )EOCAIC) P v ) BDJK@A P " 
B? GKEA P v  WABCK P

EPB? )FMHMG?HP   "" S@KH? P  
CA RQD) O)@)K) P  BK )GKB? J)ARD P  ( 
WAXAC?H P  
" HKOR)G? P "
EPABC@?H P 
" ?B M@GAB? P


&
UNITÃ 7
I. Apãndãsea:
f    ‰€    ‰}   ! 
~  ‰}
 
 !  
~  ‰

II. Ãnveatsã-l dialoglu shi giucats-lu cu sotslji dit clasã!

B
 &  $%  
     ; "   % 
 


 (

Dumãnicã: agiundzeari shi cazari


tu hotel

Luni: vizitã tu sculiai frantsuzeascã,


Monmartre, la Tour Eifelle

Martsã: vizitã a Versaille

Njercuri: adunari cu scularli tu sculia


“Henrie Arago” shi lucrari pi proectu
comun

Gioi: tahinima lucru pi proectul,dupu


prãndzu priimnari pit arãulu Senacu
Bateau Mousche.

Vinir: turnari acasã

- Alo, aghentsia Maat, bunã dzua!


!‹# !    ‰
!€     #


   ‰
!€ f  # &  "
!€  
   
   !  ‰ ™#  ~   ‰
~
 
  ™‰
************************************************** ‹#   
 
 ‰
!‹ ¬‹  ¬‰ Doamna nu easti aua, grits
- Da, ursits ! dupuprãndzu…
- Vream s-ãntreb desi azboirul di Londra easti ‹#™   !  "
 ‰ …nu easti aoa, alãsats un mesaj cara
!4#
!
  !

#    s-vrets!
! "

IV. Adarã pi modelu di ma-ãnsus unã aghendã di exurzii shi deapoa spuni-u dininti a
sotslor a tãi!

…"‹     


      "~# ™

V. Tu preaclji agiucadz unã converzatsii telefonicã tu situatsii niformalã (cu sots) shi tu
situatsii formalã (cu vãrã institutsii)!
35
UNITÃ 7

Sã- zburãm ti limba


CAZLU DECLINAREA

Substantivili au 5 cazuriˆ  ”"’#  ”"’# ”"’#  ”"’# ”"’"

Declinarea niarticulatã ­ Œ             


 
      
 
  
     ” 

   ’ˆ

Œ"
‡"""""ˆ # #  # 
#
#  #
”"  #
  #
  #
   ’

~"
‡"""""ˆ  #  #   #  # #  #
”"
  #
   #   #
   ’

‹          



 =# 

  
       
cu :
- e la substantiv di masculin shi di neutru : bãrbate, cuscre, nune, nipoate, doamne
 !        ˆ# 

|         


      ˆ€ 
# #§
#f #
‚  "

Declinarea articulatã!   


 !   ”  ’"

Exercitsii:
Formats plural di substantivili di ma-ãnghios:
nuc avucat drac
picurar idiot iatru
bloc loc stealã

I. Tu textul di ma-ãnghios spuni cari exampli di


declinatsii li ari?

! #  !          ®~  /  ®


- Nu, nu lu shtiu! Frate, ia vedz tu adresarlu!
!‡ ! !     "
!‹# 
 Š‡           ®~  /  ®"

36
Di cultura a Armãnjlor

SCLINCI*
=OPD)@) KB MH HKRCK EC@DE EFRABFA F)@A BK O?@JD) CA CEAW) H)EO
W@D) EP)GKB? CEA H) HKRCE? I?@)GX& <EA EP)HABC) DR K S?J) B)B?I)@CA EOA
IA I?@)GXRQA B)A HKRCK EPO?@ED)&
4KIK W?@? FOA@M DR WABGK CKC CEA )WD) EOA )BFKI?@? KB? J@KBGA GA
H)RH? EOA K ?BJ@KI? IABABJ? KB? WD)FRQA ECAXH?&
>)o GXK? EPGKCED) R) ECAXH) C) EPK WD)G? J@KBGD)& rB GA RKF@?CM@RQA
) RKA S?J? D@JK F? DR F)o GXK? EPGKCEA )FRM EOA GA KB? GXK? RK RM ?B CM@ EOA
CKC EPGKECD) GKIK DR C?PE WD)GA CEA D)ECA RKFK@RK& 4KIK W?@? FOA@M R?F@?CM@RK
)FOAF?EA CEA D)ECA EFKHE)xx& rB? GXK? GAF)@) LKGXA EFRABFAKR RKF@?CM@RK
EPGKEA EOA )F?CE? EPE)I?& =)I?BG?RKA GD)GA IA J@KBGD) GA H)RH? EOA K
LK@?&

8R)BC? GXK? F?BGK C@AFK EFRABFAKR WAGXK F? W?@? )@A E?I)C? EOA F?
J@KBGD) BK D)ECA )FRM F? JKW) D)ECA JM)R?& 8OK@OA EP)K@R? EPIR?BJ?
EO?PXHKRJ? ID@RQA GA ?BF)I& $ACEABRK F)@A RK )WGX? EOA )FOAF?EA CEA D)ECA
RKFK@RK RK K@BAIED)xxxT s8O HM@D FKEOK@ABD ?H CEA IR?BGX? )EOA D)
KB? FOD)C@? S)JPK CK JKW? EOA L? CA F)BG) D)ECA H)R?H?& $)PE GAIAED)EF?
AGJOAKR RKF@K F) EOA H)R?H) F)@A BK K KoRAED)A CA CEAW)Z&

Apãndãsea:

("€  !



   ‰
$"}   

    ‰
&"€         ‰

¯    !¦°¤±ž›HZ
¯¯    !¥ž^ž
¯¯¯   #   !¦š›H¥¢›ž#¦š›H¥

&%
8 TINIRLJI SHI MODA
Santa, 12 di anji
Nu mi intereseazã moda. Io ma ghini va-s
ljeau un CD dicãt s-ljeau tsiva ti purtari. Daima
escu tu gins shi tu patichi. Dealihea, suntu di
cunuscutã marcã, cã mama dzãtsi cã suntu di
ma bunã calitati shi aravdã ma multu. Io nu
bag atentsii pi portul. Ti mini easti chiraturã
s-ti alãxeshtsã dupu ultima modã.

Fani, 14 di anji
Moda easti importantã, cã ashi alãxim portul,
ashi him altã turlii alãxiti. Voi s-am nali lucri
shi daima nergu cu soatsãli a meali pit butitsi
s-videm tsi ari nau. Deapoea, nergu cu mama
ta-s li ancupur. Voi totna s-hibã di marcã. Voi
s-escu tu trendu!

Stela, 13 di anji
Voi s-mi alãxescu mushat shi ma comodã, ma
nu easti importantã s-hibã marcã. Nu nergu
dupu moda mash cã easti nau. Nãscãnti ori
atsea tsi propuni naua modã nu mi ariseashti
icã nu-nji sta ghini. Voi s-escu orghinalã shi
s-nu mi strãvãsescu cu soatsã alãxiti cu idghili
stranji.

>) )JAKCM@
GAF?C P  
CEAW) P ! S)J )CDBCEAA P
"
"
CA IK@C)@A P   * IM@CKR P   
G)AH) P  EC@)BQA P  !
GD)RAOD) P 
 AHIM@C)BC? P 
(
HABGKD)EOCA P "  )EOA P 
F)RAC)CA P 
  )R?hAH P "
"
)R?hACA P    
"
EPWAGDH P 
" )RC? CK@RAA P  
GD)IMD) P    I@MIKBA P  
)BFKIK@ P  
" BQA )@AED)EOCA P "   +
WMA P " EC) P   

CMCB) P  ! GALD@AC? P  
GKIK P     HA EC@?W?EDEFK P  -
"
W?@? M)@? AGJOARA P 
B?EF?BCA M@A P   ! EC@)BQA P  !
)@)WG? P  (


38
3 8
UNITÃ 8
I. Apãndãsea:
("€  
    !
 ” #  #  ’‰
$"}
    
  ‰

II. Dghivãsea li texturli di ma ãnsus shi spuni cari tsi dzãtsi!


Cari dzãtsi: Santa Fani Stela
F? EP)R?hD)EOCA GKIK HMG?
W) EPOAS) JOABA )R?hAC? H) BK D)ECA AHIM@C)BC EPOAS?
H)@F?
F? D)ECA JR?@AHA CMCB) EP)R?hD)EF? GKIK HMG)
F? EC@)BQARA RA )BFKI?@? FK H)H? E)

Tu butic ti tinir Tu ducheani ti pãputsã

‹ˆ–  #  !


 ‰    ‹ˆ† 
 # !
 ‰
†ˆ‚  !        "  †ˆ} 
 
#   "
‹ˆ 

# 
  #"&'‰‹  ‹ˆ‹ ‰Š‹"}     ‰

   !    "   †ˆ‡   &'Š
†ˆ#
 Šf  ! 
  "   ‹ˆ} 

 ‰‚
    ‰
‹ˆ~  
  # 
"  †ˆ‡     #
‹ #   
 Š}    

Š ! 
 
"
†ˆ€    ‰      ‹ˆŒ  Š
‹ˆ‡     
# )'{  "  †ˆ‚  #  "

 
!       
  
      

giumidani capotã pãrpodz pãputsã cãciulã mãnji curcubeu

stranji sportivi stranji ma eleganti


III. Apãndãsea:

("}   


  ‰    "    
   ‰
$"}      ‰    )"      !
 
  
 ‰
&"}
       ‰  *"Œ     

‰

IV. Tu preaclji ãndridzets situatsii tu butic, tu ducheani ti pãputsã shi giucats-u!


39
UNITÃ 8

Sã- zburãm ti limba


PRONUMI INTEROGATIVI

Pronumili EKBCK XSM)@? F)@A EKSECACKD)GX? BKH) GA ID@EM)BA


GA I@?WGX? GA MSADFCA EOA GA RKF@A )SEC@)FCA EOA CMCB) EPKoRAEDEFK
EABJK@A L?@? GA EKSEC)BCAWA&

Pronumili ABCD@MJ)CAWA EPKoRAEDEFK CMC?B) CK )OK@OAC? GA KB?


I@MIMXACEAA ABCD@MJ)CAW?&

) 
     
 !
 
  

   !               "

Pronumili interogativi suntu :

' $8$  (
  9

4$)   8

(
 9  8


Exampluri:  <  %  


    
  

pronumi interogativi, a tu cari adjectivi
("} 
!  
   ‰ interogativi?
$"‹      !    ‰
&"€  !
 
f‰ ("} 
   ‰
"‹      

‰
$"€  
  


‰

II. Spuni cari di formili di pronumili &" }  


   
  ! 
   
 ‰
interogativi corespondeadzã tu aesti frazi:
} ‰ € ‰  ‹  ‰ "‹     
 != 
  ‰

("™™™™™™       ‰ )"} 


   
  /
 ‰

$" }  ™™™™™™™""      


 *"€          ‰
‰
%"‹   
 

   ‰
&" ™™™™""™™""   !
  #
 ‰

"™"™™™""™™   

  
  ‰

{
Di cultura a Armãnjlor
%#.7.72.75*+87.2'#

Vãrnã oara, un lup, vidzu un cal cari pãshtea, tu unã padi tu pãduri, s-ascumsi tu aumbra
  !    ! 

"‹  !        !    

    
  !   
  "‚  !  
 
   

   ! 
 
 "
 !† 

 # 
 "
 !† 
   "
 !€    ‰
 ! #     ! 

  "~  !    
 !  ! 
 "
- Oh laia di mini, tsi pot minii s-adar ti voi ahãt mari!
 }     
       
 # ! 
"
 }
        # 

 "
 !4  !    !    "|   #

  #

#

  
   "
 !€     ‰!

 "
 !Œ!     # 

  "
 !}
  ‰­ 
 
 "
 !‚  

 
   "!   
  !    "
 !f#    #
 
 
       
   #   
 
 # 
   "
 !/  #
 !#  !   !
"}     
       

  !


 "
 }   #  
   #
 

 

   "

Dã apandãsi pi aesti ãntribãri:


("}
         ‰
$"€  !
  ‰
&"        #  
‰
"}  !  
   ‰
)"€  ! 
‰

(
 (
9 SOATSA A MEA
Baba: Tsi eshtsã ãmbufunatã shi fãrã chefi,
azã, nipoata a mea? Ti vãrghi vãrã?

Nipoata: Nu mi vãrghi canã, ma mi nãrãii


pi soatsa a mea.

Baba: Vã-ãncãciat? Di tsi ispeti?

Nipoata: Azã io vream s-nirdzem tu


Ramstor dupã sculii, ma ea nu vru shi s-turnã
acasã. Tuts s-dusirã s-priimnã, mash noi nu
nearsim. Cartsido tu loclu a meu va lu acãtsa
inatea.

Baba: Nu easti ashi nipoata a mea! Prota


lipseashti sã-shtii ti tsi ea nu vru s-priimnã.
Poati nu-lji eara ghini tsiva, poati mãsa lji dzãsi
s-toarnã ma aghonja acasã, poati ari multu
ti ãnvitsari…Multi poati s-hibã ispetsli. Ti
atsea nu-i acatsã dinãshunã ti cãsuri, ma ghini
ãntreabã-u tsi ari. Bunili soatsã ashi adarã.

Nipoata: Mindueshtsã cã ma bun easti


s-u ãntreb?

Baba: Da, vruta a mea, soatsãli lipseashti


s-aibã achicãseari unã ti alantã, s-respecteadzã
unã alantã, sh-agiutã, s-nu sh-acatsã cãsuri ti
cafi un lucru.

>) )JAKCM@

?HSKLKB)C? P "  )F?CE) AB)CD) P   


L?@? FODo P  ( )EOA P 
CA W?@VA P   RAIED)EOCA P 
W?@? P  E?PEOCAA P  
F)B? P  IM)CA P " (
W?P?BF?FA)C P  
 )F)CE? CA F?EK@A P "

CKCE P  GAB?EOKB? P
!
EPGKEA@? P   )G)@? P 

EPI@AAHB P  ! )FOAF?ED)@A P *
H)EO P " EP@DEIDFCD)GX? P   

F)@CEAGM P   F)o P 
R) RMF P  " I@?hD)EOCA P



$
UNITÃ 9
I. Apãndãsea:

corectã alãtusitã nu easti spusã

U)S) K W?@VA BAIM)C)

7AIM)C) D)ECA BAI?CKC?

U)S) K I@?hD)EOCA BAIM)C)


=M)CE?RA RAIED)EOCA EOP)JAKC?

!®€      ‰–  #




    ®
– Aristotel

8 "  Sutsata ti mini easti ligãturã anamisa di dau


persoani cari sh-bazeadzã, s-tinjisescu, s-agiutã shi
! 
  "

) 
" 
 
      
     #
dealihea sots, sots tu cari ari pistusini, atsea persoanã



  

   "

9 "Interesi similari, atsea easti sutsatã, tsiva altu!


€         
 "


+ " Sutsata easti cãndu nu-ari lipsãturã s-tsã
ascundzã minduerli icã s-tsã misuri zboarãli dininti a

 
"Π 
!  
  
   
  "

j "Sutsata easti ma multu dicãt priimnarea deadun


shi ãmpãrtsarea buni momenti, sutsata easti cãndu
vãrnu vã agiutã s-li tritsets nai ma grealili momenti di

"€           #
   


  "

II. Cari easti minduearea ti sutsata a persoanilor anchetati?

pozitivã negativã
8B)
Dimitri
<ABF)
=CD@V)
cDB)

III. Dghivãsea li minduerli shi spunerli ti sutsatã shi spuni tsi mindueshtsã?

\& <EA W)PE GX?F? 8@AECMC FK GDoBACEA) ) RKAd


a& <EA D)ECA CA CABA EKCE)C)d >)@A D)ECA ) C?K B)A SKB EMCEd
`& >KH RK C@DCE FOA@MRK FK EMCERQA ) C?Ad

&
UNITÃ 9

Sã - zburãm ti limba
Pronumili EKBCK XSM)@? F)@A EKSECACKD)GX? BKH) GA ID@EM)BA GA
I@?WGX? GA MSADFCA EOA GA RKF@A )SEC@)FCA EOA CMCB) EPKoRAEDEFK EABJK@A
L?@? GA EKSEC)BCAWA&

Q
 

=ABJKR)@ ;RK@)R
7MH& 8F&
H L H L
8RCK 8RC?
8RCE? 8RCA
<KC <KC?
<KCE <KCA
7AEF?BCK 7AEF?BC?
7?EF?BCE? 7AEF?BCA
8O?BCK 8O?BC?
8O?BCE? 8O?BCA
$?@BK $?@B?
P P
>)B >)B?
P P
>)o KB >)o KB?

Pronuma     

         #  !       
   

ˆ  "

~       

ˆ ## #  # "

}                             #    !     




         
     "

Exampli:

}
      "     } 
    "
€   !  "      ‹   
"
f     "      ‚
      "

I. Tu cari di aesti frazi ari pronumi


 %
7

("‹
  
      "

$"€   ! 


"

&"}

    "

"‡


  
   "

)"‹

    
  "


Di cultura a Armãnjlor
64+%76.7##4/w0,.14
Armãnjlji suntu popul autohton pi Peninsula Balcanicã, cari easti rezultat a protseslui di
latinizari a vecljilor populi balcanitsi: Machedonjlji, Tesaliotslji, Tracianjlji, Mezi, Dalmati shi altsã,
tu chirolu di la anlu 147 ninti Hristolu, pãnã di mesi a etãljei tsintsi, cãndu vini pãnã di ampãrtsari
a imperiiljei a Rimljanjlor.

Protlu documentu lingvistic ti egzistarea a Armãnjlor, ma egzact ti egzistarea a limbãljei


armãneascã, suntu zboarãli “torna, torna, frate”, angrpsiti iuva tu dipisita a etãljei shasi. Protili
informatsii ti Armãnjlji ca etnicum, dateadzã di tu dipisita a etãljei nau.

La anlu 980 s-adutsi aminti egzistarea a ashi dzãsãljei Marea Vlahii, prota autonomii statalã
ãn cadur a Vãsiliiljei Vizanticã. Tsiva ma amãnat s-aduc aminti shi Njica Vlahiii shi Vlahia din Sus.
Tu chirolu a Imperiiljei Otomanã, Armãnjlji pi Balcanlu, bãna sum ashi dzãslu sistem vazal, ma
egzact cu pricãnãscuti capetaniuri, cari de facto eara njits printsipati vazali, shi atsea tut pãnã tu
mesi a etãljei XVIII, ma egzact pãnã di chirolu al Ali Pasha di Ianina.

Ca rezultat a developatãljei renesansa Natsionalã a Armãnjlji, la anlu 1905, pi 23 di mai,


Sultanlu a Imperiiljei Otomanã, Abdul Hamid a-doiljea, cu ahorghea documentu-Irade, cãnãscut
sum numa Decret, lji pricãnãscu Armãnjlji ca popul ahorghea, ãn cadur a Imperiiljei Otomanã,
dupu canonili internatsionali shi natsionali di atsel chiro.

Apãndãsea:

("       


 
‹
 ‰
$"|  !    
‚ ‰
&"} 
‹
   §
‰
"}  
 

  ‹
    ‰
10ARMÃNJLJI CÃNTÃ SHI GIOACÃ
%907(kq9w09099070'9&w$78(k)0'8
Œ   ˆ €  Œ           ‘# ‹  2008 tu
Republica Machidunia, ti prota oarã, ahurhi s-organizeadzã un
      
  
 
"…  
   ! 
 ~  #         § "
§     

 ‹
/ ‘# 


 
  
 
‘"Œ    
!  
# !   
  ! 
  
  

 
" ‹          
       
a nalilor cãntits armãneshtsã, cum shi promuvari a tinirlor


 ‹
"|      


  
         ˆ‚

 #‹ #ª
 #
/
 #Œ
 ™

DZÃLILI A CULTURÃLJEI ARMÃNEASCÃ-ROMÃNIA


}   
 #        
‹
#.
 
‘ 
ª  #  ${{ 
   
    
 
 
‘"| 

   #      #   #    #    # ! 
 
     #  ‹
        "  

#
   
   =
      ".      !
 

 
…   ª
 #    
  #  
 
     
     "‹   
  #      #    

 

 #    
  "

FESTIVALI FOLCLORITSI - GÃRTSIA


}     
 #   # ‹
    /
 
organizeadzã       
      

 
" |             
{   
       /
 " €   

padi pi ninga localitãts armãneshtsã, traditsional,
  ‹
  ! 
    # ! ! 

aminti ti bana di un chiro, ti atsea cum bãna a
 


  


"    
!   
  !  
   

  #      
 
 
" } 
      
  #             
  #      =  # ! 

cu idghul scupo: s-u tsãnem shi s-u avigljem
     

 
"

>) )JAKCM@
DWDBAHDBCK P 
I@ARKF@D)GX? P   ?BVD)GX? P (

KF)XA P 
 IM@CK P   
I)@CACEAID)GX? P 

 FOABGAEACA P 
CE?BD)@A P  

* H?@GXD)RA P " 
DhIMXACEAA P  ( EC@?I?I?BQ P 
AOM P "  KHKCA P (

*
UNITÃ 10
I. Desi nerdzã la festivali armãneshtsã? Tsi tsã ljea nai ma multu hari?

II. Ãndau ãntribãri ti festivalili armãneshtsã:

("f  !
    € Œ        ‘‰
$"}       € Œ        ‘‰
&"} 
  

 / ‘    ‰
"}           …  ‰
)"}
  
     
       /
 ‰

III. Tsi mindueshtsã, tsi lipseashti s-adarã ti ma mari promuvari a cãntitslor armãneshtsã?

 !f    
 
  
 
      !  
  
      #      #
 
 
  Š
- Ai dichi, ma di a meu punctu di videari, tinirlji au cama mari interes ti cãntitsli armãneshtsã
 
  
   """
- Minduearea a mea easti idyea ca a ta, ma noi him ma tiniri di pãrintsãlji a noshtsã, shi
noi lipseashti s-adrãm tut tsi putem s-u avigljem a noastrã aveari culturalã…
 !                  #   
       
  #    
armãnescu, s-nã cãnoascã lumea, s-veadã tsi mushuteatsã avem, s-u ducheascã a noastrã
   
 
!  
     "Œ
!  
   •
 Š

…escu pi mindueari ca …

…io minduescu alta turlii...

…di partea a mea ...

…io minduescu ca…


…di a meu punctu di videari…

…minduearea a mea easti idghea ca a


ta…

…mini aestu lucru lu ved ca…

- Veclili cãntits armãneshtsã suntu ahãt promovati, cãt shi nalili componati cãntits pi limba

 
"    ! 
 
   
 
"…       #

 
  
 
"}     !     
     "

IV. Spuni desi vrei ma multu contserti icã festivali?

V. Cari tsã suntu cama vruti cãntitsi: veclili cãntits armãneshtsã icã nalili componati
cãntitsi armãneshtsã?
%
UNITÃ 10

Sã - zburãm ti limba
 #
   # D)ECA KB XSM@ W)@A)SAR F)@A EIKBA KB? F)RAC)CA
GA KB? ID@EM)B? GA KB RKF@K AF? GA KB? )SEC@)FCEAA&

8GQDFCAWARA )K G)K JODBK@AT H)EFKRAB EOA LDHABAB&

 #     # )K C@DA J@)GK@A GA FMHI)@)CEAAT

\& 2 # q D)ECA LM@H? GA S)X?T SKB EFK@CK J@ME HKEO)C

a& Comparativlu ari trei formiT

)b comparativ di superioritati EPLM@HD)GX? FK XSM)@?RA ma AF? cama CEA EPS)J?


BABCA GA )GQDFCAWRK EOA di CEA EPS)J? GKIK )GQDFCAWRK& [Dh&<ABA DEOCE? ma J@ME di
HABA&b
Sb comparativ di inferioritati EPLM@HD)GX? FK XSM)@?RA ma putsãn AF? cama
putsãn CEA EPS)J? BABCA di )GQDFCAWRK EOA GA GKIK )GQDFCAWRK& [Dh& tM@CEKR D)ECA ma
putsãn GKRCEA di )K)&b
Fb comparativ di egalitati EPLM@HD)GX? FK XSM)@?RA ahãt, (tut ahãt) AF? idyea
GABABCA ) )GQDFCAWRKA EOA cãt (cãt shi, cãt ca shi) CEA EPS)J? GKIK )GQDFCAW& [:h& 8DECK
oFAM@ D)ECA ahãt )B)RCK cãt shi OAARK ) HDK&b

3. Superlativlu ari dau formi:

a) superlativ relativ EPLM@HD)GX? FK XSM@RK nai CEA EPS)J? GA BABCA ) FMHI)@)CAWRKA


GA EKID@AM@AC)CA GA ABLD@AM@AC)CA AF? GABABCA ) IMXACAWRKA (nai, nai ma, nai cama)…di
EOA (nai putsãn, nai ma putsãn, nai cama putsãn)…di. [Dh& :R D)ECA nai ma
C)RDBCK EFKR)@ di CKCE )R)BCE?&b
b)superlativ absolut EPLM@HD)GX? FK )GWD@SKR multu GA BABCA ) )GQDFCAWRKAT
multu SKB multu HKEO)C? multu RKBJKk

Exampli:   


  %       
  

comparativlu di superioritati:
("‡ 

ma largu di "
("‡        "
$"€   ma putsãn meari di  "
$"…  
  .  "
&" }    
    idyea mari cãt a
 
" &"‹
     
    "

"…  nai cama bunlu om di  


" "}       "

)"}  multu  " )"}     


 "

'
Di cultura a Armãnjlor
DZÃLILI A CULTURÃLJEI ARMÃNEASCÃ TU
REPUBLICA MACHIDUNIA
 
  # 
   

}   #               !    


#   #   #   
natsionali…
 ‹   ‹
 #    ! 
  ˆ   
#   
#  

zburãtã di hrisusita gura a Armãnjlor, cu mushatili cãntits armãneshtsã, cu avearea a noastrã
culturalã…
 ~      
‹
    #   ${{{
  ! 


    
     
 
ˆ )  

 W Aestã
   #      Π 
     

‹
     #           ! 
  
          #
   #   # #  # #

    #

        #
    #   "
 4      #   
            " .         
           # 
     
 
"
‹    

        
        
    
   
       ‹
   "€  
     
Π   #     
            ‹
 #   
 
#    ‹
     

"Œ

   
     
#  !
 
  ‹
#            
  "‡ 
       "~       #



   
        "
 #       ‹
# 
 
"
    
 
 

 
     
 
  ! 
 ª    #
tut cu un scupo: s-u avigljem a noastrã limbã di dadã, limba armãneascã, a cu atsea s-u ascãpãm
   .‹ª‹‹ª•‡…‹Œ}•"

I. Apãndãsea pi ãntribãrli:
("}    ! 
   
    
 
 
‘ ª‰
$"}         ‰
&"€   
   
    
 
 
‰
"}            ‰

+
REVIZII - II
I. Frazili aesti bagã li tu perfectu simplu:

("€    
 
 "   ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$"‡  


"    $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

&"€   !  "  &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

"‚       "   "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

)"…  ! 
  "   )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

)  


'

%  
 %   (G  #
  % HJ

___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________.

&  %  
 
 

\& >KH D)ECA FOA@MRKd 8& 7K H) H?BA W)PR HKC@AH&

a& >K F)@A WABAEOd U& :)ECA HKOR)G?&

`& >?BGK W) W? CK@B)CEd >& $ABA@ GKIK I@?BGXK&

^& cK HKC@AC B?KRK oRH d 4& >K G)EF)R) ) BM)EC@?&

IV. Completeadzã li frazili cu pronumili V. Tu cari di aesti frsazi ari pronimi


interogativi: interogativi:

("©©©©©©©©©  €‰ ("} 


       ‰

$"©©©©©©©©©   


‰ $"} ! 
‰

&"©©©©©©©
     ‰ &"€        ‰

"‹©©©©©©© != 
  ‰ "€ 
†   ‰

)"©©©©©©©©©©© 
  ~  ‰

50
REVIZII - II
V. Ãngrãpsea li alanti formi di aesti pronumi:

8RCK yyyyyyy yyyyyyyy yyyyyyyy

<KC yyyyyyy yyyyyyyy yyyyyyyy

7AEF?BCK yyyyyyy yyyyyyyy yyyyyyyy

8O?BCK yyyyyyy yyyyyyyy yyyyyyyy

$?@BK yyyyyyy yyyyyyy

VI. Adarã tradutsiri a frazilor:

("       #   


 "  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$"‹      "    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

&"       !=  "   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

"          "   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

)"…       ! "    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

VII. Completeadzã li frazili cu adjectivi tu superlativ relativ:

*

QQQQQQ   QQQQ 


2. Mirela easti _______mintimena cusurinã ____ tuti.

3. Aestã easti ________ lunga dzuã ____stãmãna tutã.

4. El easti _________tinjisit ______ tuts profesori.

5. Pita aestã easti _______dultsi _____ pãnã tora.

VIII. Ãngrãpsea un textu ti impresiili a tali di la festivalu ti veclji cãntits armãneshtsã!


___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________
___________________________________________________________________________________.

51
TEST TI AUTO-EVALUATSII

("~
!      


$"~
! 
    
      

&"Π  !   !     

"Π   !
         !    

)"~ !         


 
 
  

*"Π 
! 
    
  
  
 

%"~ !     

'"‹ 
    !
        
 
   

+"Π 
!    !
  # 
 

({"~ !        

(("Π 
! 
    =

($"~
!              

(&"Π 
! 
   
 

("~ !      
     
 

()"Π  !          

(*"~ !        

(%"Π 
!       ‹


('"~ !          

(+"Π 
! 
  
 
     

${"~ !   

52
Parti DI texturi
suplementari
ÃNDAU ADETS TSI S-FAC LA NUMTÃ ARMÃNEASCÃ
Armãnjlji suntu unã veaclji mileti pi Balcanlu, cari sh-au limba a-lor, cultura a-lor, cum shi
  #  !       
 †"
 ‡ 

 
   !
 ‹
   
 "‹
   
   
       
  "‹    
cã                 
   
       
‹
   
  ã

 
"
 ‡  
 
 !
         # 
      
  "
 ~    #       #   
    

# !   
   
    
   
     !=  
"
 §   ! 
        # !    " ‡      #
!       "   ! 


        "
‹     ­
  
  ãnticlu:
 !f
  
 #
 !
   "
Pãnã s-cãntã cã  #=            "‹     !
 


 "  !     "
Tuts di anvãrliga cãntã:
 !Œ!
 
   #
- s-cãlisim shi nunlu,
- s-cãlisim shi nunlu,
 !     "
Pãnã s-cãntã cã  #        
   "
    #=     !    
  "
Alantsã lu cãntã cãnticlu:
 !/  
    #
- mea s-nã surseascã shi ghrambolu
- mea, ia sursea-ãl musheat, musheat,
 !  #  #
 !  #  #
- ti la soacra nica musheat!
 ~

 !

 
  #            "            
 #
     "
    #=   !
   "|‹ãnlji ari pistipseari cã:
- hlambura nu lipseashti s-toarnã cã        
   

- dau hlamburi nu lipseashti sã stãvãrseascã cã atsea easti semnu nibun;
 !

  #ã   
#   !   !  
  "
 4     
  "
Pãnã s-coasi hlambura, oaspitslji lu cãntã cãnticlu:
 !}   ##
 !   #
 ! !
 
 !      "
Cãndu hlambura va s-hibã cã 
#  !       !
 "
 ~

!   # !
      !  
  "€ 

   

 
s-cãntã cãnticlu:
- Chernam nune, chernam,
 !    "
 ‡   


 

   !   
  
#  


 

"

)
~
     
   " .     ! 

 
              
 
"
‹  !      #          
 "
‡     ! 
 #     "‡ ! 
 
 !

  "
Un di cãntitslji cari s-cãntã tora, easti shi cãnticlu al Cola:
- Lãi, Coli, lãi , yina niheam,
 ! 
 
  

"
- Noi shi altu cãrlig nã avem
- ma ca atsel, Coli, nu nã avem,
- va nã adrãm di gortsu uscat…
Pi hlambura, Armãnlji lu bãga Soarli, ti cari pistipsea cã eara nai ma puternic shi ca bana
  Π"

LA ÃNVEASTA NAU
La casa ali ãnveasta nau, ãnveasta easti tu un udã (udai), cu soatsãli a-ljei, shi nu easi
   

  !   !   
!  ! 
"
Di la partea a ghrambolui, cuscãrlji ãnchisescu cu cãntari, shi trag ti cãtã la ãnveasta (la
   ’ 
  ˆ
- Shapti gionji, tuts na turlii,
 !  


 !  


- s-nu-ãlj ducheascã tu ciãrshii
 ! 
  "
 |      #      
 #       
  ã     " 
!
  !     
 
   !    # !
   # !
  
 ! !# !
 
     ”  
’"  

  #     !   
!  "
 • # ! 
# 
   

       "‹ !    
!     #  
ashteaptã ghrambolu shi lu bashi cã sh-ã !"

55
 €    
      
    " ‹  !       
 #   

 

    !


 ! 
    !   "‹   


  ˆ
Di la partea a ghrambolui:
- Eshi Lunã, ca tsã greashti gionli
- moi, Lunã
Di alantã parti (di partea a ãnveastiljei) toarnã idghea cu cãntic:
 !• # !
 
- ãnj am shi dadã, nu-ãnj mi da
 !
   # !
 "
 € !       


   ˆ
- Ia, nãpoi, nãpoi,
- s-veadã paplu dzinirli
- mea, va-ãlj ljea hari
- nu va-ãlj ljea,
- mea, ãlj lo hari shi s-dipisi…
 Π  !

       
# 
"
Di cara s-dipisescu shi atseali adets, s-tindi un cor cu cã    "
- Doljani, hoarã armãneascã
- nu sh-vrea sculia gãrtseascã
 ! ! 
  
 
"
- Doljani, hoarã cu bãhceadz
 ! 
!  
 

"
- Doljani, hoarã cu tãtunji,
 ! 
!  
 

 "
 • 
 
     
        "
 |    !   "• 
  !"} 
 # 
  
#     
 
   "•  
 
#   
deadun, cu cãnticlu:
- Narga, narga, corulu, hilj di domnu
- nu-ãnj scoalã pulbiri
- s-nu-ãnj ãncartsã shamurli…
- nu-ãnj strindzi mãnjli, hilj di domnu
 !
 ! 


  ™
  
 
   
!
#    #        
 
  
      "‹  ! #  

"
La shopat, ãnveasta umpli apã shi ghrambolu vearsã, depoaia, ghrambolu umpli apã,

 
"
Ashi di trei ori, cu cãnticlu:
 !– !
#
!
 Š
 !– !
 #
!
Š
Cãndu s-dipiseashti shi cu aestã aradã, atselji di anvãrliga, cari cãnta, ãnsar shi ãlj li
            
"
 ‹
    
            #     
 #
 ! 
  !
 
"Œ#   
   # 

      #
!
 
  #  "f !
  
  """

56
OI, STAM NÃ DZUÃ TRU LIVADI

Oi, stam nã dzuã tru livadi


oi, stam nã dzuã tru livadi,
treatsi un gioni shi mi veadi
       "

Oi, bunã dzuã lea mushatã


oi, bunã dzuã lea mushatã,
nu-am vidzutã ahtari njeatã
 !  
  
"

Oi, nu-am vidzutã ahtari njeatã


albã, aroshi shi mavrumatã
#   
"

Oi, dzãsi zborlu sh-trapsi calea


oi, dzãsi zborlu sh-trapsi calea
io, mãrata nj-mutream valea
#
! "

Oi, io mãrata nj-mutream valea


oi, io mãrata nj-mutream valea,
mutream valea sh-lãcãrmamu
  !

 "

Oi, mutream valea sh-lãcãrmamu


oi, mutream valea sh-lãcãrmamu,
shi tu somnu mi-ãnghisamu
    !
  "

Oi, shi tu somnu mi ãnghisamu


oi, shi tu somnu mi ãnghisamu,
shi-ãnj spãrea ca-ãnj mi mãrtamu
!
 
!
 
 "

FEATÃ LEA FEATÃ TSI-NJ TI ÃNCACI MÃTA

.

# ! 
 
#


 ! 
 
"
Dada nu-nj mi ãncaci, more, ni tsiva nu-nj greashti,
 ! 
 #   !  "

Tut mash mi pitreatsi s-umplu apã aratsi,


      !  
 "
• 

 # 
 
#
• 

 # 
 
"
La livãdzli verdzã shi-la tsitãtsli anãltsã,
 
 
 ! 
  

"

)%
}‹ª‹}‹7•}4f‡fŒf€•

}
  
Tsi vinish la casa a noastrã,
 
 
 
"   



"

Tsi ãnj alats casã di casã, }  





#
     "   


"

FEATILI A ARMÃNILOR
 .  #  #  ‹
 #$
    ‹
 #   
 
"$

  ‚   #   #   


 
#$
     
 
# 
!
   "$

  f
! 
# 
!
   #$
  
!
   #       "$

  /      #       #$


         # !
  
   "$

  Œ!
  ! # !  
   #$
  !

 
   #     
"$

        #      


#$
       

#
  
"$

  |
##  
#$
  
  
#       "$

  ~  ##  #       #$


     #    # ! 
  
 "$

  Œ! # ! #  


  
 #$
  Œ! 
  
         "$

  Π  #   #       #$  


         
  ~  "$

58
|f§‡‹ª|–#/4–‹ª|–Œ4f‚–|~…‹

–   #     


  !

 "
 
 
 


   #   
   ! 
"€  
avea, ghumarlu u ampãrtsã pi trei pãrtsã shi la dzãsi a liondarlui shi a vulpiljei
!
      ! "‹  #   !

  


  "     #   
     #  !  
        
! 

"‚ # 

  #   


  
 
 "
Liondarlu ciudusit, u ãntribã:
 !€  
 #  
 
   !
‰
 !€   #! 
 "

Apãndãsea pi aesti ãntribãri:

("}    



  ‰
$"€    
  ‰
&"€   

  
 
     ‰

‚–|~…‹Œ4f‹–‹

–

#  !     =  "‚    
 

  
#     ! 
"}
     
   ! 
 #  ! 
    !
ˆ
-Nica easti acrã aestã auã, nu easti nostimã!

–ªŒ‹Œ4f|f§‡‹ª|–

–     #    


   
   !
 
 " }  
  #  
    #   "| 
 
   

# 

 
 !


  "‹  
 ! #  ! 
"Π  
               !
 
"}
un di elji vrea s-lu ljea tserbul antreg, shi ahurhirã ta s-batã, tut pãnã nu cãdzurã
 "‚      !
 # !  

   #   #
      
 "

59
GIUMITIC
”   ’

Sh-eara unã oarã unã soacrã cari avea trei nurãri… Bãrbatslji a lor nu eara

# ! 
        ! 
   
" Π! 
 
  
 

    
  
 
 
  "  
 
 
  

  #  

      "
~    
  


   #       ˆ
    # 


­   "}
   
#    

ˆ
- Aidi s-lji ancãlicãm ghumarlji shi s-nirdzem s-adunãm leamni!
 ‹  /   
ˆ
- Sh-io va s-yin cu voi!
- Nu poati sh-tini s-yinj cu noi, tsi va s-adari?
- Nu, sh-mini va s-yin cu voi!
Anchisirã tuts deadun, s-alinarã pi muntili, tãljearã leamni, li ancalicarã
    

/    !

     ! 
™
- Nu, mini nica nu adunai leamni!
- Tsi nã easti gãile ti tini? Noi, va s-fudzim, a tini cara s-vrei adunã nica…
- Mutrits, va s-adar tsiva, va s-facã noapti, sh-va li chirets ghumarlji – la

/   "
- Cum de nu!! 

   "
- Aidi adunats leamni, ca va s-adar s-li chirets ghumarlji!
 }        # ! 
 ! 
#/   
 # ! 
 # !    
  "‚! #  
 ! 
  /   #
/        
  "• 



#  
#
!/   
 ! 
 !
  !   "#

  "}   
#/     !  
# !
    "
|  
  !

 !
"}    #      
#
/       
 "–   
ˆ
- O, Costadin!­#}     "
- O, Yioryi!­Œ !< =  "
- O, Giumitic!
- Oooi-gri el.
- Tsi nu dornji? – lu ãntribã ursa!
- Nji easti arcoari la cicioari!Œ!  
  # ! 
     "  


chiro eara ursa la grea:
- O, Costadin! ­}   "
- O, Yioryi!­Œ !< =  "
- O, Giumitic!
- Oooi! "
60
- Tsi nu dornji? – lu ãntribã ursa!
- Nji easti arcoari la ureaclji.
 –  
  !   "  

 #    ˆ
- O, Costadin, o, Yioryi, o Giumitic!
   
 
    
" –  !
       
 !
zburascã:
- E, tora va s-negu s-nji li ãntrughisescu dintsãlji shi va vã mãc!
 ‹  
/   #     
"}
     #/   
      
   #
 ! 
#   != 

 ! 
"     
#/    #      #
 # 

      
 "}
     #  
 
!  
   # ! 

    "‹  

 
ca taha eara aljei ursupan, shi dzãtsea:
- E, e, e, voi va s-plãndzets ca fumeljli a meali?
€     
 #
    !"–      

#

 "
‹     !
# 
    /     # 
ˆ

  
    
- Cara s-vrei s-mi mãts, adunã un sac cu oauã, alinã ti pi sac, shi va mi
mãts.
Ursa s-dusi pit hoarã, adunã oauã, li bãgã tu sac, s-alinã, ma tuti oauã
!
 
"– # 
 /   ˆ
- Dipuni ti Giumitic s-ti mãc, ca nji adrash mari znjii!
- Adunã un sac di nuts, alinã ti pi sac, shi va mi mãts!
 –  !   
# 
  # ! 
  #     !  
"
Ursa s-nãrãi sh-lji dzãts:
- Ore, Giumitic, dipuni ti dighios s-ti mãc!
   
        
 – 
 # 

#    !    # !   "
‹  /    !   # 
  #  
   

#
    #=     ##   ! 

"
Cãndu s-apruche cãtrã casa a lor, di largu lu vidzurã cusurinjlji, shi cu

  ! 
 !  

/    !
"

      ! 
 
#             

/   "

61
LEA CHIRATSA A MEA
Io ãnj ti-aveam lea, Chiratsa a mea-nji lea

 !   
"
Io, lea, ãnj ti-aveam ti bistimenã,
   
f"

Cu cumna-lea Ciratsa a mea, nji lea,


    !   #
    !   #
  !  ! 

 
"

Cã va s-trea, lea Ciratsa a mea nji lea,


cã va s-treatsits muntsã analtsã,
cã, lea, va s-treatsits muntsã analtsã lea,
 

    "

‹   #}   #


   !
 #
 ##  
    

  
     "

GHINI MI FÃTSESH LEA DADO


/   
  ##
sh-ghini mi criscushi,
ma nu-nj mi ãnvitsashi, lele dado,
!
     "
Ta-sã shtiu shi mini, lele dado,
tsi-ari tu dunjai, lele dado,
tsi-ari tu dunjai, lele dado,
€      "
Turcul cu crishtinlu, lele dado,
elji s-ãndreg ta s-batã,
elji s-ãndreg ta s-batã, lele dado,
   !
"
/   !
##
sh-multsã gionj va s-chiarã,
sh-multsã gionj va s-chiarã, lele dado,
!  
   !

"
Multi ãnveasti va s-plangã, lele dado,
shi surãrli va s-jileascã,
surarli va s-jileascã, lele dado,
shi dadi lai va s-poartã"

62
VASILE BARBA
x{$|}$x~x}|$x|$}||€

79"0'‚K8'‚0'‚)q#909‚K8'‚78k98w7‚'87

S-pari ca ma naua istorii a Armãnjlor


      ‚ †"#   
‚ †‰Š
 ‚  †        ()     
anlu 1918, tu hoara Livãdzs dit muntsãlji Paicu,
  ª"/
 " 
!     ~#   !
 /   †         

 
 | 
"| (+$*  ª
 #
          
 !


  "
Vasile Barba easti persoana, cari tu ma naua
istorii armãneascã diznãu u actuelizã ãntribarea
armãneascã shi cu lucurlu a lui shi cu activitãtsli
deadi mari contributsii ti dishtiptari a sentimentului

  "
Dipisi Facultati di ãndreptu, Bucureshti –
ª
 "   
      #
  (++  
   
 "
•      #   #
 &{      
     
† ­ª
 "†   
      
  "€ 
 (+%*!(+%%
 
    
  #  ‹
   

  

 
"‹ (+%%#† # †#   
       

planlu actsion, tsi lipseashti s-bagã tu practicã, ti ascãparea a identitatiljei armãneascã, icã
!

     ”   ‹
   …!<   #‹  #
‚

   /
 ’"    …   –‡…Œ}§#  ‹
   
    
  
culturali shi atsea: ciasuri pi limba armãneascã tu sculii, bãsearicã pi grailu armãnescu, izini ti
          
 
"€    # (+%'#
#   > ~
# ‹   
  "| (+'{# 
 

        ®€
‹
 ® ~  # 
  f ~ #
”      ‚"†’"| (+'(# ‚ †#       
‡   –  "€          
‚  † !


    

63
tu isturia a Armãnamiljei, ma shi ca om politic, diplomat, cari deadi mari contributsii ti a lui
.

 
        
 
 
"| (+'$#  
     
    
    
     
  "
 | (+'& ª
 #      } †”/ 
  
          
 
’   /  #    


"
f    
  ! 
       –     .  !/ #   


   # ${{%"}       
# (+' /    

 ®> ‡  ®# (+')  
– 
    
 
"} 
   ‚ †      


 
"}   
s-nu chearã limba armãneascã, la anlu 1986, Fraiburg, ca prezidentu la ULCA lu organizã protlu
    
 
#    † (+'%"

 € /   !
 
   } 
  –|}‹ˆ (+')  #
  (+''#(++&#(++* (+++#.  "| (+''–|}‹ 
  
 
 ‹
 ˆ   
 
     

 
   
  
" |   (++)  
–   ‹ | ² ‘   .   ! †    
 €         

 
# †  
 
‘"
 #                   ""‚  † 
initsiativa ti aprucheari a unui documentu di partea a comunitatiljei internatsionalã, documentu
     ! 
 

   ‹
"         
cu Armãnjlji dit tuti stati iu ari ma mari contsentratsii di Armãnj, aestã idei a d-lui Vasile Barba
! 
  
"‹   $   # (++%#  
       

*
|  ~  #}    … #     Recomandari 1333‘#
    
  

    ‹
#
    
   "
 €        ‚ † –|}‹"}       
#‚ 
†  
   
  "‚     !   

cãljurli shi s-u bagã problema armãneascã pit prizma modernã europeanã di azã, shi cã nu
!



     ˆ ! 
# !  
.
 
"€   
marea tinjii tsi poati s-lji pricadã, easti tinjiseari ca nai ma mari lider a Armãnjlor cari s-alumta ti
problema armãneascã, a niscãntsã activishtsã Armãnj dzãc ca VASILE BARBA easti pãrintili a

  #
 
  "

Ca mari Armãn, alumtator ti cauza armãneascã, numa a domnului Vasile Barba va


!

   
   ‹
# 
 

 
#    



   
          
 
"‹  
tu chirolu di azã multi di cãljurli suntu dishclisi, a pi atseali cãljuri ahurhirã s-imnã tiniri Armãnj
  
       †"Œ!   
 

 

lui dit soni "Sã-zburãm armãneashti"- va s-hibã realitati, va s-yinã chirolu cãndu Armãnjlji nu
va s-lipseascã s-alumtã ti a lor identitati, cã lumea va s-ãnveatsã sh-va sã-shtibã cari suntu
‹
 "

65
NICO POPNICOLA
Dr.Nico Popnicola      †   #   $%    #   (+$%" Œ    
  |  
    #       > ”ª"Œ
 ’
  (+* !

 
.      
"€     (+){    Œ "    
   #         
  …!<   "
Tu cariera a lui lucra ca injinjer shi conducator tehnic di silviculturã tu cãsãbadzlji Chicia,
†    Œ "  (+)+ f     
        
 Π"
      
  
 (+%$–   Œ” †  
4  ’"~

       
({{        
   
"
 ‡   "‡  ~   !

  
         ‹
# 
            
       
"‹ (++{
          
   | 
   ‹
           

 
 €     
"  (+''

 (++  
 
 
 
.  ‘ †   #      
| 
 ‹
"‹ (++) ! 
|   
‹
#      
"‡ ~ "

Cu partitsiparea la multi simpoziumi shi tribini ligati cu istoria shi limba armãneascã, cu
        
   #"~           
 
 
 
"  (++%      
 
 

. ‘#   | 
 ‹
    "|        


 
      "‹   (++%"‡ ~   

          !
        ${ {{{   
"‹ 

 
 
multi cãrtsã pi armãneashti shi pi machiduneashti, cãrtsã cari suntu di mari importantsã ti istoria
‹
" |   ${{{   
 ‹      
 
    7f7  77‘# 
 ${{          ~  
 
     
  ‘"
€  
 # >    ‘#"~   
 
 ˆTi tricutlu a Armãnjlor di
     
 "#  

 $ 

tuti statili iu bãneadzã Armãnj, nu easti faptã tsiva, icã easti faptã multu putsãn ti prezentari
a istoriiljei armãneascã. Shi atsea tsi multu putsãn easti faptã ti limba, istoria, cultura, adetsli,
traditsia, folclorlu, relighia shi ti alanti caracteristichi a Armãnjlor, nai cama multu easti faptã di
partea a singurlor Armãnj cari lucreadzã shi scrii ti a lor farã. Ti tuti lucãrli tsi suntu ligati cu a
nostru tricut shi yinitor, nai cama multu lucrãm singurlji noi, Armãnjlji, fãrã diferentsã iu bãnãm
shi cãtrã cari profesii pricãdem shi atsea mash cu un scupo: s-u apurãm identitatea a noastrã‘"
}       "~   

 
        

  ‹
 #       

 
 !   
"
   (+'%"‡ ~  †       #    
 
da contributsii ti niintari shi developari a limbãljei di dadã, limba armãneascã, titsi pãnã tora ari
 
         "

66
MARIANA BARA
(ROMÃNIA)

Mariana Bara  

 
 

 
      #      #

   #     "} 
#”      
  ’                            ª
 #     #
  #    
        
 
"…  
 (* =# 
(+*(# ª
 "|–   †    #  .   
 
 
  
"  (+'

 (++{  #     

  
            ˆ    
     

      
#   
   
   # /  #     ! 

 
   
   
  "}   .  .  –    4= ‘
 †    #   
!  f    …  ª
 #

f      
   ‹  ª
 #  
# 

#  

  
  
 
#"" †   

#
#  

™
 }                              
 
  
 
" }         

      
   
 .
 
 

       ! 
      
      ‹
 " …        
cursuri ti limba shi cultura armãneascã cu tsi deadi mari contributsii ti niintari shi developari
 
 
 
"§ 
   
        ‹
#
a cu shtearea a ljei, cum shi cu activitãtsli tu armãnamea deadi mari contributsii ti dishtiptari
     
            " …  
  Π 
    


 
   †    #      
  ‹
‘#       .

 
 ª
     }   ‹
"

 ‹  
      

 ª
    #    

  | 
 
!‚    ‘#    
 ${{%#  
     ‹
 #        
    "
€  
 #     ! #     !    

 "" 
Bara tu cari carti, pi ninga alanti ãngrãpseashti: “Tuts shtim ca limba shi cultura criscutã tu aestã
limbã nã da identitatea. S-nu na aspãrem di alãxirli a chirolui, cã sh-limba prindi s-u adãvdzem
cu nali zboarã, aclo iu atsea u caftã tsivilizatsia, ashi cum portul shi adetsli tu casili li alãxim.
Altã turlii, va s-bãnãm ca tu insula, ca tu unã rezervatsii cari nu poati s-creascã tu etili tsi yin.”
€  
 #

 

 
}   /  
 ˆ“Cu carti ca
aestã ali Mariana Bara altsã oaminj di sfera di shtintsa va s-putea s-intrã cu pirifanilji tu vãrã
Academii. Cum noi, Armãnjlji nu avem ahtari institutsii, u apruchem Mariana Bara tu Academia
 %!
 | ${{&#.   
!   

 
‹ Œ  ‘ }  
  "" †  € ~  ‘         
  
 
"~   "" †  
      
                
  
 
"

*%
TI DOAIENLU A CÃNTICLUI ARMÃNESCU

ATANAS YIORYITSA
 ‚  
  
 
       
‹
"#  ! 

# !      ‰Š
       
    
  
  #! ‹ < =   
          
 "

Atanas Yioryitsa    (' =# (+&$#  –# ‚ "


~

 (+*{
  #   #     #  
 !


Œ "‚

  
 
   

 (+*$ !  

    
  
    ª     Œ # 
   ´~  
 


"   
  
  
  
 
      

 
 !
  
 
"} 
   
 
  #       

  #   
       
 
    
#  ˆ
Œ #§
#~
#  
 
         
 "
‹   
      ˆ}  !ª
 #‚   ‚ !ª"‚

 #

† ­ª"Œ
 # ª"/
 #ª"‹ #  
 .  ­ª"/ "
       
  
 
#! ‹ < =  # (+++#
cu agiutor a Ligãljei a Armãnjlor dit Machidunii, u scoasi a lui prota audio casetã cu 10 veclji

  
 
  ˆ´.
‹

#´     #´–   
#
´‡

!   
#´|  ! 
  #´–

#
 #´€
#´‚ 
‹
    #´~  
 ´‹  #    "
 }   

.
 
# 


#!‹ < =    
  ! 
  
 
"…          
 
 

´~  /   Œ #   
             
 

 €     
"
Ti lucurlu a lui ti cauza armãneascã, ti promovari a vecljului cãntic armãnescu, cum shi ti
  
  
 
 
#!< =   
    #    
  "‹  # (+++ –      
 
 .  #
    
 ´
      #
   
 
 
"‹ 
${{{#.  ´†
 
 †       ´§      
        ‹
 "
 ‹
# 

  ‹  < =     ! 
   #       €   
machiduneascã, alasã multi veclji cãntits armãneshtsã, cari zburãscu ti tricutlu a Armãnjlor, ti
‹
   #
    
    
 
"

68
Parti DI GRAMATICÃ

69
µš›¤ž¥F£¡ž£š¡F¦H£¡ž£š¡F¥H°ž^°šFœH^¦¥›FH¥š[¥š£š›¤[F¶šœ·H¥š¥¦H›¤žYž#
šœš¦š¦H›¤[F›¤ŸH£š"¸ž¦¦H·F^ž·""""”^ž¦¦H·Fž·¦H H¦F’"

¹·ž£¡ž£š¡F°šF¦HF¦¥š›¤H·HšF¶š›¤ž¥F#šF¥¤žŸF¥F›F#[¥šŸž@FœH°ž
œH^¦¥›š¥š¦H›¤[F›¤Ÿœ¤¢£š¡FZHF¡F¶¤Hœ·H¥"µ¤"¸ž¦^ž·F^ž·@ž[ž¥ž"

ƒ„……†‡ˆ‰„‡   Šˆ†…†‡ˆ†‡†
‹ˆ…†‡ˆ†Œ    ˆ†…†‡ˆ†Ž†
‹‰Ž„„Ž„…†‡ˆ†  ‹ˆ†…†‡ˆ‰„Ž

µº»¼½¾¿¹À½Á¿Ĺ
Q
 
!µš›¤ž¥F¥HŸž·H°F›š›¡ž[°Fš¥^žŸF°¦H·H¢›žž¥¦¶š¤Hœ¡FZHF
 ¤š^”mi, nã, ti...’#œšœH°ž›š·ž°Hœš¦°Fš¥^žŸF°HH¶¤š·H¡F›ž#‘’…’ˆ…Ž„†Ÿž
¦F¥H¡FZž”…†’"
¿H£ž¥F›ž¥žŚ¤·žž¶š›¤ž¥F¥H£¡ž£š¡F¦H¶¤ž›F¦š@H¦¥F@°ž¥ž’†‘°š^ž¦H¦¥ž›ž
¶¤Hœ¶š›¤ž¥ž¥žŸž·H°ž¶¤"¸ž¦’†¦H ¢œž·¤žš"

“”†•ˆ–ˆ—’„Ž„’„…Ž„˜™„™„‰š›„š›ˆŽ†‘šœ”„š›„š›ˆ†„™•†’Žˆœ„’ˆ…†
ž„Ÿ†›† ˜„˜œ›ˆ•†‡’ ˆ’„" #

#

!$

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

Numirli ordinari!¼HœF¥H ¤šH›F›š›¡ž[°Fš¥^žŸF°¦H¦¤HYHž›žž¥›šœ›ž¤šœžˆ›š
·ž[°FF±H¦°F

Áž[°ž¥žŚ¤·žF·žœ›HŚ¤·Fˆ
’µ¤›ž¥žŚ¤·ž¥žž¤HœF¥H ¤šH›F›š·ž[°F¤šœ¦Hœš F›ž¦šœšœž›žXHža‘
¶¤Hœ¶¤š¦¥Fš¥ ¤š^#ž°š^¦Hœšœž›ž¦¢ÅF°¦š¥­lea”F¦°¡¢@š°ˆ # ’
(" !¶¤›
$" # !›¥š¤
&" ­¥¤H¥
’»¥š¤ž¥žŚ¤·žž¤HœF¥H ¤šH›F›š·ž[°F¤šœ¦Hœš F›ž¦šœšœž›žXHž¦¢ÅF°¦š¥ˆ
-lu, -lˆ ­  # ­  "

ƚ¤·ž¥žž¤HœF¥H ¤šH›F›š±H¦°F¤šœ¦HŚ¤·F¤ž¦šœšœž›žXHža‘¶¤Hœ
¶¤š¦¥Fš¥ ¤š^F¦¢ÅF°¦š¥ #°š^¦Hœšœž›žž¶¤š¦¥Fš¥ ¤š^”F¦°¡¢@š°ˆ#’

("  !¶¤›ž
$" # !›¥š¤ž
&"   !¥¤H¥ž

ÇȽǺȹºÉfffǼʵ½ÇȽǺȹf
˶HZFÅF@Fš¥¦¢ÅF°¦Ÿž£¡ž£š¡F¥Hšœ¥¤H¥¥ž£¤¢¶ž£¡ž£š¡F›š¦H£ž[š›¤H·HH
”Hž°ZH¥F¤ž’[¥š¦H£¡Hœž›š$!¤š¡FZH·š±Fžˆ!  #!  ™

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

%{
8
¢œˆ›šŽ†’†‡†’›ˆ˜žŸœ™‰…†™œˆ…Žˆ…š›„š›#”œˆ‘„˜™„ˆ›ˆ‘œš
”œˆ›š…’„‡†œ„‘„š”œ†•ˆžˆœ„$

µšŸž@ž^¶¤F¡šŸF¥H¦Hˆ

 ’ Ÿž·H¦¥š
 ’ Ÿž›¤H·H
 ’ Ÿžž@F
 ’ Ÿž°š¡F@H¦¥›š
 ’ ¶š¥›¤œF
 ’ H£ž¥F›F
 ’ ¶¤ž[ž¡F

µ¤F¡šŸF¥HŸž›¤H·Hœž›žž¥FÅš¤·žZF^žŸž›¤H·H¥š°š£žšœ¤HœHžž°ZF^žHŸž›¤[Hž#ž
šœ£š›ž¤žž¥ž¶¤ž[žXH¥šÄš£ž‘"

µ¤F·H¤F¦š¶¤F¡šŸFŸž›¤H·Hˆ

("Aoaltats  

    " Àž›@H¤ž¦H¦¤H¥ž›¦šœ¤¢£ž¤š¥"
$"Aseara=  "   »@H¤ž H›ž¡H°ž¤"
&"Mãni !    "  Ê¥¤HYHšœž·ž¢@F¡F[¥H"
"Toamna       "  ¿žH¦HYHŸž¶š@ž·¦š¤ž š¥ž"
)"Astara !  "  »H@H¤YHšœž·ž¥Hž¥ž¤"

¡›„š›ˆ‘_Ž„šœ”„

˶HZFÅF@F¦¢ÅF°¦FŸžf‚!ž£¤¢¶žž£¡ž£š¡F¦H„™•†’Žˆœ„’ ”Ÿž£¡ž£š¡F¥Hž
›š
FÅFF¥F›’F„™•†’Žˆœ„’”Ÿž£¡ž£š¡F¥H°šFŸž›¤[¢›žž¥ž­ãre›šFÅFF¥F›’[¥š
¦H£¡Hœž›š›¥š¤š¡FZH·š±Fžˆ= ­=   #­   # ­   # 
 ­ 
 #
 ­ 
 "
‡     " ! ¿FH^ž°ž±¢›ž·H›F¦¥Fž¥ž"
‚      "  ! »FH¢·F¤ž¥Hšœ£¡žœ"
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

8
¢œˆ›šŽ†’†‡†’›ˆ˜žŸœ™‰…†™œˆ…Žˆ…š›„š›#”œˆ‘„˜™„ˆ›ˆ‘œš
”œˆ›š…’„‡†œ„‘„š”œ†•ˆžˆœ„$

µšŚ¤·ž¶¤F¡šŸF¥H¦Hˆ
’ ¶¤š¦¥F
’ ¦¡š±HF
¢œˆ›šŽž„˜œ†‡†‰„”œ†Ž…Ž„˜˜„‡†…Ž”› Ÿ„Ž„’„”œ†‘‡†ŽŽ#›ˆ•†Žˆ
‘š˜„œ„’„”œ„Œ„£†Ž%¤„‘†$$$&$

µ¤F·H¤F¦š¶¤F¡šŸFŸž·H¦¥šˆ
(" €    ãmpadi.   ¾ž[°š¦HœFžŸH·^ž"
$" ‹  diparti.    ¹·ž·H¤šœFFœž¡H°¢"

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

%(
IMPERFECTUL!ÁFž¥šš¶¤HœH¡HšH¦›¤[HšH¶¤š¦¥š·Fž¥š›¤H·H°šH¦H¶¤ž›F¦š
œšœž›žXHž¦¢ÅF°¦FFž¦¥ž›°FžFÅFF¥F›ž¥žŚ¤·ž"

˶HZFÅF@F¥H¦¢ÅF°¦FŸžF·¶H¤ÅH°¥¦H­#!"
Ë¢ÅF°¦š¥ Ÿž£¡ž£š¡F¥Hšœ¶¤›ž¥ž£¤¢¶ž£¡ž£š¡FFŸž£¡ž£š¡F¥Hšœ@H¥›¤¥ž£¤¢¶ž
£¡ž£š¡F”¦š¦¢ÅF°¦š¥ -ã) cãntam, lucram, avdzam, pãtsam.
Ë¢ÅF°¦š¥­HŸž£¡ž£š¡F¥Hšœ›¥š¤ž£¤¢¶ž£¡ž£š¡Fˆcãdeam, mãream,°ž^£¡ž£š¡F¥H
šœ¥¤H¥ž£¤¢¶ž”¦š¦¢ÅF°¦š¥’†„™•†’Žˆœ„’) arupeam, muldzeam,F°ž^£¡ž£š¡F¥Hšœ
@H¥›¤¥ž£¤¢¶ž”¦š¦¢ÅF°¦! ž°ZH¥F¤ž’ˆapiream, hivream.

Š„…Ž„˜™ˆŽ†’„ˆ‡”†œ–†™ŽŽž„…ˆŽ†šœ”ˆš›„š›ˆ…†"
 ¥‘$   ¦’$
 x$    x$
 }$   }$
 §$¨   §$¨

 ( $  ( $  ( $ ( $_


 | !¤ž š¥H› 
!¶ž_ž›  !£¡Hœž› !¦¡¢[ž›

©‡”†–†™Ž‘”‡Œ’ˆŽ†š›„š›ˆ

8wˆ‡„    q89†   _8…„™„

f !¸ž¦F·ž›  f!¸ž¦ H›  f !¸ž¦¦ž°ž›


€    !¾FF·ž[H€   !¾F H[H €   !¾F¦ž°ž[H
… !¾š^¥žžF·ž[H …!¾š^¥žž H[H Â!¾š^¥žž¦ž°ž[H
‡  !¿FHF·ž›·H ‡ !¿FH H›·H ‡  !¿FH¦ž°ž›·H
‚   !»FHF·ž›¥H ‚  !»FH H›¥H ‚   !»FH¦ž°ž›¥H
…  !¾FHF·žž  …  !¾FH Hž …   !¾FH¦ž°žž¥

©‡”†œ–†™ŽŽ…†™œˆ…Žˆ"
!ŸžF¦°ž±¢›žXHžHŸž›¤[Hš#¶š›¥š¤¢›žšF¡F¶¤šœš¡±¢›žšœH^¦¥›š›š·Fž¥š¥š
!ŸžF¦°ž±¢›žXHžœH^¦¥›š›š·Fž¥š¥šŸž°šHH¦HŸžH°š£žŸž¶š@¢›žF°š£ž
Ÿž›¤[¢›ž
!Ÿž¤ž¦°ž±¢›žXHFš¶F[¢›žXH"

Lucram   



 "    ¼ž š¥H›·Hšœ¢¥¤šœš›H@H¤"
} 
 
nirdzeam 
   ËH°š^žHœH¡žšœH›·Hž¤¢@H°°ž^
"        ž žFœHœš"

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

%$
PERFECTUL SIMPLU - ¦ˆ’„Ž…˜œŒ†’˜œ†‡†F¦°ž±¢›žœH^¦¥›š°šHHŸž›¤[Hš›š
·Fž¥š¥š"¾šžH›¤H·H°šH·š£¢¦H°š¤F¦¥F°ž°š›š£š›š¤Fš¥¥ž°žF›š¶F[žFš¥
^žŸF°"

˶HZFÅF@F¥H¦¢ÅF°¦FŸž‡ˆ’„Ž…˜œŒ†’˜œ†‡†™ˆ…†‘‘„˜„„Ž’„…’˜„Ž„’„
š›„š›Ž#’„‰ž„Ÿ†›† ˆŽ†›’ˆ˜$!¥š¡FZH·š±Fž¦Hˆ
-  ™•†’Žˆœ„’ž„”œ˜„Ž„šœ”„š›„š›ˆ" lucrat, purtat;
-  ™•†’Žˆœ„’ž„˜Žœ„šœ”„š›„š›ˆ" vindut, umplut;
- ’†„™•†’Žˆœ„’ž„Žœ†Ž„šœ”„š›„š›ˆ"  # 
- „™•†’Žˆœ„’ˆ›ˆ ™•†’Žˆœ„’ž„—†Ž˜œŽ„šœ”„š›„š›ˆ"  #
"

Š†š„Žˆ˜’„Ž„–œ‡„…†”œ„˜ˆˆ…˜Ÿˆ—„†’„Ž„’„…Ž„˜™„%’†&™‰„…†…Ž„˜„”œ†‘
š›„š›Ž"
#^

¢‡Œ’ˆš›„š›ˆ

ARI EASTI VA
f !F·ž›#‡  !F·ž›·H f ! H› ‡  ! H›·H f !¦ž°ž›‡  !¦ž°ž›·H
€   !F·ž[H‚  !F·ž›¥H €   ! H[H‚  ! H›¥H €   !¦ž°ž[H‚  !¦ž°ž›¥H
…… !F·ž[H… …  
!F·žž …#… ! H[H … …  
! Hž …… !¦ž°ž[H… …  
!¦ž°žž

µ¤"ˆ  cãdzui 


"!¸ž¦¶žœž››šHŸH¤š¥š"

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

ª†™›ˆ’„•ˆ‰„™„‰ˆ‡†’™ˆŽ†

¹·H°F¥H›š›¡ž[°Fš¥^žŸFF·žž¥)¶žœH±Fˆš·Fž¥F›#£HF¥F›#œž¥F›#ž°¢Ÿž¥F›#
›š°ž¥F›"
¿Hž°ZH¥F¤žžœH°¡FžZF^ž­¿H@¡H¢›žF¥HF·H°FF·žž¥HœžŚ¤·ž›šHœFžF
Hœž›š·š±FžŸž¦F¥H¶žœH±F”¦ššœ¤HœHFF¦°¡¢@šZF°ž^›š°ž¥F›š¥’ˆ
œ""
‡"""""ˆ # #  # 
#
#  #
”"  #
  #
  #
   ’
Á"
‡"""""ˆ  #  #   #  # #  #
”"
  #
   #   #
   ’
¹·žF·H°F°šF›š›š°ž¥F›F·žž¥¶š¦H žŚ¤·ž°š^žŸž›¤[¢›ž¦šˆ

 !F·H°F¥Hšœ·ž[°FF¦¤HœH¤šœˆ
# # # #
 !F·H°F¥Hšœ±H¦°F¤šœˆ# 

Ğ^¦š¶¦¥›HF¥HF·H°FŚ¤·F¥HŸž›š°ž¥F›¦HF¦¥F°ž°šFŸžœ¤¢£F¥H¶žœH±Fˆ€ 
#
Marie, Olgã, Iani, Vasili

Ì¡H¢›žž¥žœH°¡FžZF^ž¦H¶¤ž›F¦š›šš F@žHF¥H@¡Hš›F¥H”›FœF@¡H’"
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

%&
Q
 
 ¢œŒ„›’ˆž„‡†’™ˆ

Pronumi ! Àž·H°F ¦H Ÿ š¤š›F °šF £F Ÿž·H¢›ž F·H°F¥H F ¦H°š£ž[ ¦H ¢¶š¥¤H ¢›žž¥
¦ž·F HŸF·H°ž¥ž"
Q
 
 !µ¤[ž¡F¥HŸž·H°F¦H¢¶š¥¤H ¢›žž¶š@H¥š°š¥ž¶¤ž[ž¡ž¥ž
¤H@HFZž"

«„ž›ˆ™„Ž„”‡†¬”œ„Œ„›’ˆŽ†”œˆ‘„˜™ˆˆž„‡†’™ˆ†˜Ž„ŒŽ”œ˜ˆŽ†…†™œˆ…Ž„Ž
…ˆ‡†’™ˆŽ†‘‘†™„˜ŽœˆŽ†…†™š„Œ…„‡ˆ$
µ¤ž[ž¡FŸž·H°F¦Hˆ
' $8$ (
¤‰   9­Ž
4$)  8
Š„™š¤‡


("} 
!  
   ‰!Ě^YHŸ š¤¢›ž¦š£š¦¶šœFš¥œF¤H°¥š¤‰
$"‹      !    ‰  !¿ž°š£ššœ¥¤š^Zž¥žœž·¢^ž°ž±ž·š›š¦¥ž‰
&"€  !
 
f‰ !Í¥š·š±ž·œž›F¶š·š£ž·£š¦¶š_š¸žž‰

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

~  !Àž·H°F¥H¦HŸ š¤š›F°šFŸž·H¢›žž¥F·Hž¡FZH#ž±F›š¥F#ž¶¤Hœ·H¥F
Fžž ¦¥¤ž°¥FF·H°FF¦H°š£ž[¦H¢¶š¥¤H ¢›žž¥¦ž·F# HŸF·H°ž"

¿Hšœ¤HœHFŸž·H°F¦Hˆ

œFž Áš±Fž
¿š·"‹°¢Ÿ"
· ± · ±
‹ !ɤ¢£ ‹
!ɤ¢£ž ‹
!ɤ¢£F ‹ !ɤ¢£F
€ !ËFš¥ € 
!ËH¥ž €  !ËF¥H €  !ËF¥H
‡ 
 !¿H°š^ ‡ 

!¿H°š^ž ‡


!¿H°šF ‡ 
 !¿H°šF
‹
 !¾š¡°ž› ‹

!¾š¡°ž›ž ‹

!¾š¡°ž›F ‹
 !¾š¡°ž›F
‚
 !¿H°š^¦F ‚

!¿H°š^ž¦F - -
}!¿F°š^ }
!¿H°š^ž - -
} !ËH°š^ } 
!ËH°š^ž

Àž·H°ž¥ž˜„™˜„F·žHœžŚ¤·ž›šHœFžFŸž·ž[°F¤šœFŸž±H¦°F¤šœ#¥ž°žF›š
·š±FžFŸž·ž[°FFŸž±H¦°F¤šœF·žHœžŚ¤·žˆ˜„™˜ˆ"
¿Hšœ¤HœHFŸž·H°F¦šHœžŚ¤·žˆH°š^¦F#ÅF¡Hž#°š^ F¡š# F¡š[¥š#H[¥š"
˶¤š¥F›ššœHšœ¤HœHF¥H¶¤Fœž›°F°šFF·žž¥F¦¥žŚ¤·ž¦šHšœ¤HœHF¥HŸž·H°F#
š›FH¦H°š¤F¦¥ž¥ HŸF·H°FF›¦¢[š¦¥£FŸž·H¢›žž¥F·H°F¥H"


}
      "  !¿F°š^Hœš^œHž¢@F¡F[¥H"
} 
    "  !ËH°š^ž¦F°ž±¢›žH[¥š"
€   !  "   !¿F[¥šH¦H¶š@¢›¦¥›¢›ž"
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

%
8  ®”ˆ…’ˆ”œˆ‘„˜™ˆ¦H·H¡F›FŸ š¤š›F°šFF¦°ž±¢›žž¥šœ¤HœHž
°ž¤ž°¥H¤F¦¥F°žŸžHœš¡FZH#¶¤Hœ·H¥F¡Fžž ¦¥¤ž°¥žF·H°ž"

µ¤Fœž›°F¥HF·žž¥œ›ž¤šœžˆ·ž[°FF±H¦°F"
®”ˆ…’ˆŽ†”œˆ‘„˜™ˆˆ‡„„ŽŽœˆ’ˆ˜„’„…Ž†”†’˜„£†"
1. ¢žˆŽˆ˜­Hš¦š›ž¥žŚ¤·žˆ #   # # 
2. ¤‡”„œ„Žˆ˜Žˆ‡„Žœˆ–œ‡ˆ"

a)™‡”„œ„Žˆ˜’„…”†œˆœ’…Ž°š^¦HŚ¤·F¤ž¦šŸ š¤š›F¥H” (ma icã cama)


°šF¦H¦¥ž›žž¥¶¤Hœ¶¤Fœž›°ž¥žF‘¯°°š^¦H¦¥ž›ž¶š¶¤Fœž›°ž¥ž"”"€   

ma gros di  "¾F¦F”œH H¡‘·HH"’
b) ™‡”„œ„Žˆ˜ ’„ ˆ’–†œˆœ’…Ž °š^ ¦H Ś¤·F¤ž ¦š Ÿ š¤š›F¥H  ” ‡„›™ (ma
putsãn icã cama putsãn’°šF¦H¦¥ž›žž¥¶¤Hœ¶¤Fœž›°ž¥žF‘¯°°š^¦H¦¥ž›ž¶š
¶¤Fœž›°ž¥ž"”"/   ma putsãn dultsi di "Ĥ¢[°ž¥žH”‡„›™¦¡ž¥°žšœ
£¤šŸ^H¥š"’
c) ™‡”„œ„Žˆ˜ ’„ †‘’„™˜…Ž °š^ ¦H Ś¤·F¤ž ¦š Ÿ š¤š›F¥H  Ž›™  ¯ˆ…Ž Ž›™°
ahãt, (tut ahãt)F¡Fˆ…Ž¯+ °°šF¦H¦¥ž›žž¥¶¤Hœ¶¤Fœž›°ž¥žF™›™¯™›™ˆ#
™›™ŒŽˆ°¯!# !°°š^¦H¦¥ž›ž¶š¶¤Fœž›°ž¥ž"”"‹     
ahãt analtu cãt shi   "º›ž·š·@HHŽ›™›F¦š°š™›™F·š^š¥¦F"’

§$“”†œ›„Žˆ˜Žˆ‡„‘˜†–œ‡ˆ"
a) œ†›„Žˆ˜†’ …”†œ›„Žˆ˜ °š^ ¦H Ś¤·F¤ž ¦š Ÿ š¤š¥ ž^ ”nai’ °š^ ¦H ¦¥ž›ž ¶¤Hœ
°š·¶ž¤ž¥F›š¥ ž ¦¢¶H¤Fš¤š¦¥# ž FÅH¤Fš¤š¦¥ F¡F ¶¤Hœ ¶šŸF¥F›# šœš¦š
š¦š›ž¥žŚ¤·žž¶¤Fœž›°ž¥ž”ž^#ž^¶š›HYH’”nai, nai ma, nai cama)…- ‘¯°F
¯’„‰‡„›™°¯ #  #  °^‘¯°"”"…  nai ma
talentu scular di  
"¾š^H’„‰¥ž¡H¥F¤žFš¥¢@HF°šœ¦F¥Hœ¤¢£F"’
b) „”…›Ž†’…”†œ›„Žˆ˜°š^¦HŚ¤·F¤ž¦š¶¤F¡š£š¥‡’š¶¤Hœ¶¤Fœž›°ž¥žˆmultu
bun, multu mushatã, multu lungu…‡’šœš ž¤#‡’š¢ ž›ž#‡’šœš¡£ž™

µ¤F·H¤Fˆ
("‡ 

ma largu di "   !¿FH±F›HH·H”œž¡H°¢‘›ž¦"
$"€   ma putsãn meari di  " !¾FF·ž[”‡„›™^ž š¡°F‘"""
&"}  multu  "   !Ě¡HH‡’š¶ž·H¥H"

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

%)
_3`ZQ  kqwxzx `2*3  kq{|}
IMPERFECTUL PERFECTULSIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f   f    f   f 
Tini agiutai Tini agiutash Tini umpleai Tini umplush
…… …… 
…… …… 
Noi agiutam Noi agiutãm Noi umpleam Noi umplum
Voi agiutats Voi agutat Voi umpleats Voi umplut
… …  … …  
… …  … …   

=2~K43 € ‚ k„}†{}‡ˆ‰x 7Š%3  z{‚‹x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f     f      f   f 
Tini ti aprucheai Tini ti aprucheash Tini videai Tini vidzush
…… !  …… !   …… …… 
Noi nã aprucheam Noi nã apruchem Noi videam Noi vidzum
Voi vã aprucheats Voi vã aprucheat Voi videats Voi vidzut
… …  !  … …  !  
… …  … …   

434Q=Š=Z3 € ‚ „xŒ†}„x `~Š=Z3  kq|ˆ‰x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL ERFECTUL SIMPLU
  f 
  f 
  f    f 
Tini achicãseai Tini achicãsish Tini ahurheai Tini ahurhish
…… 
…… 
……  …… 
Noi achicãseam Noi achicãsim Noi ahurheam Noi ahurhim
Voi achicãseats Voi achicãsit Voi ahurheats Voi ahurhit
… …  
… …  

… …   … …   

QZ~Š:Q  k„x‘ˆ‰x 3Z~Q  ‰{‚zˆ‰x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f
   f
    f   f 
Tini ãntribai Tini ãntribash Tini intrai Tini intrash
……
 ……
 
…… …… 

Noi ãntribam Noi ãntribãm Noi intram Noi intrãm


Voi ãntribats Voi ãntribat Voi intrats Voi intrat
… … 
 … 
 
… …  … …  

%`Q  q†}„x `Z~Š=Z3  z{‚‹x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f   f    f   f 
Tini adunai Tini adunash Tini mutreai Tini mutrish
…… …… 
…… …… 
Noi adunam Noi adunãm Noi mutream Noi mutrim
Voi adunats Voi adunat Voi mutreats Voi mutrit
… …  … …  
… …  … …   

%*
’33  ‹qx“x !*Q  |xq“x
IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f=   f    f  f
Tini yineai Tini vinish €   €  
……= ……  …………

Noi yineam Noi vinim ‡ ‡ 



Voi yineats Voi vinit ‚  ‚ 
… … = … …   
… … … … 

Z~ŠZ=3  kqw}|ˆ‰x _Q~=Š=Z3  Œx†q„x‰x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTU L PERFECTUL SIMPLU
  f    f    f
   f

Tini tritseai Tini tricush Tini agãrsheai Tini agãrshish
……  ……  ……
 ……

Noi tritseam Noi tricum Noi agãrsheam Noi agãrshim
Voi tritseats Voi tricut Voi agãrsheats Voi agãrshit
… …   … …   
… … 
 … … 
 

4QK=Z3  kqŒ|x‰x *`4~Š%”Q  „x†q•}


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f
   f

   f   f 
Tini cãnushteai Tini cãnãscush Tini lucrai Tini lucrash
……
 ……

 …… …… 

Noi cãnushteam Noi cãnãscum Noi lucram Noi lucrãm


Voi cãnushteats Voi cãnãscut Voi lucrats Voi lucrat
… … 
 … … 

 
… …  … …  

=4`*ZQ  {ˆ‘x Q7ŠZ=Q  ˆ}


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f    f     f
    f
  
Tini ascultai Tini ascultash Tini ãnvitsai Tini ãnvitsash
……  ……  
……
  ……
 

Noi ascultam Noi ascultãm Noi ãnvitsam Noi ãnvitsãm


Voi ascultats Voi ascultat Voi ãnvitsats Voi ãnvitsat
… …   … …   
… … 
  … … 
  

%`Z=3  ‹q|‚ˆ‰x Q%~Š%”3  kq‹zq•‰ˆ‰x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f    f   f
   f

Tini adutseai Tini adusesh Tini ãndridzeai Tini ãndripsesh
……  …… ……
 ……

Noi adutseam Noi adusim Noi ãndridzeam Noi ãndreapsim
Voi adutseats Voi adusit Voi ãndridzeats Voi ãndreapsit
… …   … …  
… … 
 … … 
 

%%
=2`3  –x‡ˆ‰x =2~33Q € ‚ ‘‚•x
IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f    f    f    f  
Tini spuneai Tini spusesh Tini ti priimnai Tini ti priimnash
……  ……  …… ! …… ! 

Noi spuneam Noi spusim Noi nã priimnam Noi nã priimnãm


Voi spuneats Voi spusit Voi vã priimnats Voi vã priimnat
… …   … …   
… …  ! … …  ! 

=ZK~Q € ‚ ‰„x—x =Q~=Š=Z3 € ‚ „x‹ˆ‰x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f    f     f 
   f 

Tini ti turnai Tini ti turnash Tini ti hãrseai Tini ti hãrsish
…… ! …… ! 
…… !
 …… !

Noi nã turnam Noi nã turnãm Noi nã hãrseam Noi nã hãrsim
Voi vã turnats Voi vã turnat Voi vã hãrseats Voi vã hãrsit
… …  ! … …  ! 
… …  !
 … …  !
 

2KZ3  wq‡‚ 4`2Q~Q  –ˆkˆ‰x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f   f    f 
  f 

Tini puteai Tini putush Tini ancupãrai Tini ancupãrash
…… ……  …… 
…… 


Noi puteam Noi putum Noi ancupãram Noi ancupãrãm


Voi puteats Voi putut Voi ancupãrats Voi ancupãrat
… …  … …   
… …  
… …  


:QŠ%”Q  ‡}‰‚‚ 2K~ZQ  |q}


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f
  f
   f   f 
Tini bãnai Tini bãnash Tini purtai Tini purtash
……
……

…… …… 

Noi bãnam Noi bãnãm Noi purtam Noi purtãm


Voi bãnats Voi bãnat Voi purtats Voi purtat
… … 
… … 

… …  … …  

73%3  k„q‹x‰x 2Q*ZŠ=Z3 k{x—x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f   f    f
  f
 
Tini vindeai Tini vindush Tini pãlteai Tini pãltish
…… ……  ……
……

Noi vindeam Noi vindum Noi pãlteam Noi pãltim
Voi vindeats Voi vindut Voi pãlteats Voi pãltit
… …  … …   
… … 
… … 
 

%'
7  x–x 2*Q4Q~=Š=Z3  wq{}
IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f  f   f

   f


Tini vreai Tini vrush Tini plãcãrseai Tini plãcãrsish
………… ……

 ……


Noi vream Noi vrum Noi plãcãrseam Noi plãcãrsim
Voi vreats Voi vrut Voi plãcãrseats Voi plãcãrsit
… … … …  
… … 

 … … 

 

% € ‹x‰x Q4Q  ˜x‹‚


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f   f   f
  

Tini dideai Tini didesh Tini mãcai Tini mãcash
…… …… ……
……


Noi dideam Noi deadim Noi mãcam Noi mãcãm


Voi dideats Voi deadit Voi mãcats Voi mãcat
… …  … …  
… … 
… … 


%~Q  k„x‰} *`4~Š%”Q  „x†q•}


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f  f   f    f  
Tini adrai Tini adrash Tini siminai Tini siminash
…………
……  ……  

Noi adram Noi adrãm Noi siminam Noi siminãm


Voi adrats Voi adrat Voi siminats Voi siminat
… … … … 
… …   … …   

Z*™3  ‚‚ ~Q%Q2=Š=Z3  „‚‹}


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f
  
   f

   f


Tini tãljeai Tini tãljeash Tini arãdãpseai Tini arãdãpsish
……
……
 ……

 ……


Noi tãljeam Noi tãljem Noi arãdãpseam Noi arãdãpsim
Voi tãljeats Voi tãljeat Voi arãdãpseats Voi arãdãpsit
… … 
… … 

… … 
 … … 

 

3%`Š=Z3 w}{} Z~%”3  ‰{‚‚


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f    f    f
  f
Tini mindueai Tini minduish Tini trãdzeai Tini trapsesh
……  ……  ……
……
Noi mindueam Noi minduim Noi trãdzeam Noi trapsim
Voi mindueats Voi minduit Voi trãdzeats Voi trapsit
… …   … …   
… … 
… …  

%+
4%3  kx“x 4QZQ  k‚‚
IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f
  f
   f
  f

Tini cãdeai Tini cãdzush Tini cãntai Tini cãntash
……
……
 ……
……


Noi cãdeam Noi cãdzum Noi cãntam Noi cãntãm


Voi cãdeats Voi cãdzut Voi cãntats Voi cãntat
… … 
… … 
 
… … 
… … 


%_37Q=Š=Z3  }•x =ZŠ2ZQ  ‚–x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f 
  f 
  f    f  
Tini dghivãseai Tini dghivãsish Tini ashtiptai Tini ashtiptash
…… 
… 
……  …  

Noi dghivãseam Noi dghivãsim Noi ashtiptam Noi ashtiptãm


Voi dghivãseats Voi dghivãsit Voi ashtiptats Voi ashtiptat
… …  
… …  

… …   … …   

=Š%3  ‚‹} %2Q  |x‰q‹|ˆ‰x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f   f    f
  f

Tini shideai Tini shidzush Tini adãpai Tini adãpash
…… ……  ……
……


Noi shideam Noi shidzum Noi adãpam Noi adãpãm


Voi shideats Voi shidzut Voi adãpats Voi adãpat
… …  … …   
… … 
… … 


*Š%”3  }Œ†}„x *=Q  q•x‰x


IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU
  f   f   f
  f

Tini alidzeai Tini alipsesh Tini alãsai Tini alãsash
…… … ……
……

Noi alidzeam Noi aleapsim Noi alãsam Noi alãsãm


Voi alidzeats Voi aleapsit Voi alãsats Voi alãsat
… …  … …  
… … 
… … 


=Z33  Œ|x‚ ~`4Q  š„{x

IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU IMPERFECTUL PERFECTUL SIMPLU


  f   f    f  f
Tini shteai Tini shteai Tini arcai Tini arcash
…… ……  …………

Noi shteam Noi shteam Noi arcam Noi arcãm


Voi shteats Voi shteats Voi arcats Voi arcat
… …  … …   … … … … 

80
PARTI DI EXERCITSII
”

   ’

81
1 DZUA A MEA
$(  


  "
s-dishclidi, autobuslu, cheaptinã, ahurhescu, naturã

("  


©©©©©©©©©©©©   ~
"
$"}   ©©©©©©©©©©©©©©
'"{{   "
&"€  ! 
 ©©©©©©©©©©©©©©"
"†   ©©©©©©©©©©©©©  
 "
)" ©©©©©©©©©©©©© "

II. Completeadzã li frazili cu formili a III. Completeadzã li frazili di ma-





" ! 
 
"

("€  ©©©©©©©©©©
+"{{" ("…©©© 

%"{{
(s-dishteaptã)   
"
$"|   ©©©©©©©©©    " $".   ©©©© 
‚ "
(s-toarnã) &"‡ ©©©©© 

  "
&"~
 
 ©©©©©©©   
 "” ! "‚ ©©©©©©  "
dutsi) )"€  ©©©©©©  † "
"f©©©©©©©©©©©©©  "” ! 
’
)"‡ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
(s-priimnã)

_$K 

 "

("‡ 
  

+"{{"  ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"|
($"{{ !
    " $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&" !     
 "  &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"f   
 "   "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"‚ 
  
 


"  )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
*"€    
 
 "   *"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$)! 
! 
"

~

    
 
"   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
‹

              " ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
  

    
 "  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
f     "    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
#     
 
   
 "  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
|  

 
           " ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
   
#     
  "  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
}         
"   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

82
_$9



 "

("‡   

+"{{"  ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰
$"|
($"{{ !
    " $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰
&" !     
 
"  &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰
"f   
 "   "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰
)"‚ 
  
 


"  )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰

_$8    



"

("|
  
    ‰   ‹"}   "
$"}
  !

 
  
‰ †"‡      #%"{{"
&"€        ‰  }"~          
"
"}  
   ‰   "‹       !

   "
)"f !  
  ‰    …"
 #  
 "

±$9

 ! !"

("‚ 
   
'"{{"  ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"|
(*"{{ !
   " $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"€
  !    

"  &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"f    "   "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"‚ 
     "   )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
*"€    
 
 "   *"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

±$9


 !"

("¸ž¦¦¥ž¢›ž·›š'"{{@ž¦š¥ž¢¥¤š"  ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
$"ËHš ¡H°¢›ž·Fšœž·ž¢@F¡F[¥H"  $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
&"̞¦š›F¥H·F¶š@¢›žž¥›š+"{{"  &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
"µš^žœ¢›ž·H›š({"&)#ž¤¢@ž·H›š(&"{{" "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

±$‚
 
 \
! 
 
dzuã!

Vrut Michel,
|        ™™™"f  """
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

Elena

83
2 BANA URBANÃ
$9   


"

‹
     "~#   "‹ #

  !   

  
 /  "‹ #    
"     

  
 
 "‹ #    

  
   "‹  #

 

  
      
   
 "‹     

   
    
    "
  ©©©©©©©©©   ©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©
  ©©©©©©©©©   ©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©

$(  


 




  "

("/    ©©©©©©©©©


  


"
$"Œ


  ©©©©©©©©©©
  


"
&"}    ©©©©©©©©©  "
"7    ©©©©©©©©  "
)" ž©©©©©©©©©
 

 .  "

$8
 
  
"

(" 
  *" 

$"   %"


&"    '"

"

  +"

)"     ({"

_$8
 

 #   !"

(" ‹

   "   ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$" ‡    "   $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"‚  
 
 "   &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"     
"  "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"   
  …   " )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$‚
 

!

!
W
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

'
_$8


 

"

("‹       


"    ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"‹ 
  


   
 
"  $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"‹        "   &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"€   

 $("  "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"Œ


    
  


"  )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$‚
  



"

(©©©©©©©©©©© &©©©©©©©©©©© '©©©©©©©©©©© ({©©©©©©©©©©


)©©©©©©©©©©© *©©©©©©©©©©© ${©©©©©©©©©© ({{©©©©©©©©©

_$(  



 
  
"!###
mutreashti, aleadzi

(" ©©©©©©©©   "


$".   ©©©©©©© 
"
&"©©©©©©©©©©©    Š
"€  ©©©©©©©©   Š
)"  ©©©©©©©©   
  "

±$8    



"

("f      ‰   ‹"†  




     
"
$"}     


‰  †"‹            "
&"}    
 
‰   }"~      
 

"
"€ 
  !
‰   "‹ 
 
    "
)"}          ‰  …"‚  !

  
"

±$‚
 !
    
#! 
 


"

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

85
3 UN CONTSERT DI MUZICÃ
$) 
 #   
!
"

’  ## #  #    ’©©©©©©©©©©


’ #  ##  #   ’©©©©©©©©©©
’  # 
# #
 #
    ’©©©©©©©©©©

$\
  
¯ _  

("f !  


"   ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"‡  !=   "   $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"… 
!  
  "  &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"€   !  
"   "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"‚  !    "   )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$(  


 
!
"  #

#
tora, mãni, unã oarã

("©©©©©©©© 
"

$"‹  ©©©©©©©©©©©"

&"©©©©©©©©© != 
  "

"€ ©©©©©©©©©©©©   €‚"

)"}       ©©©©©©©©©©"

_$8


 

"

("  =  . "    ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"


$"…  
 "    $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"‡    #
 
   " &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"‹
 
  Š    "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"…  
    
 "  )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

86
_$‚
  
 


!"

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$\
   
#   !W

   }!     
 
Š  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

‹   ! 

}!  Š    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

† 

Š      ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

}   
"‹  ‰    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

/    Š      ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

} }!   ‰     ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

…#  #   !
 Š   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$‚
 #  
 !W

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$8
 

 #   !"

("
  "     ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"   ‚ 
   "    $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"  …
      "  &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"  €  "    "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"f
     "   )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

'%
4 VINDI / ANCUPÃRÃ
$9
 #  
 "

("   
 !  "   ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"    !
 Œ "  $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"‹     "     &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"    
    " "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"    
 "     )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$(  


 
 "! ##  #
tsentrul, nafoarã

("f   ©©©©©©©©©"


$" 

©©©©©©©© 
"
&"‡ 

 ©©©©©©©©


 "
"©©©©©©©©©©©    
"
)"   ©©©©©©©©©"

$j    



 

  $9   
!   
 
   

  "

("   
 ‰    ‹"‡   

 
 "

$"}  
  
‰    †"~ 

   "

&"} 

 
 ‰   }"‹  ! 
 "

"€     ‰  "  


 
   "

)"€ 
  
‰    …"Œ    !  "

1 2 3 0 5

88
_$‚
  !
 W
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

_$8


 

"

("~    


 
 "   ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"~ 

  

"   $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"Œ       "    &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"f 
  "    "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"‹   !

  "   )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$K 

#    !W

!}     


 ‰    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
!‹   !
 
#    ! 
$%){{{ 
 "       ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
!/  
  Š     ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
!       # !
 
  "  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
- Ved pininga ushi ãngrpsit cã u vindets casa a
 
Š‰       ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
!"}       # 
 (){
 Î"       ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
!† 

Š     ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
!€    &{{"{{{  "    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
- Mini vã dau 250 000 di eura, cã casa easti tu
  "       ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
!‹  # !

  

 "    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

_$‚
 
   #  
 

!  
 "

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

89
5 %7/$w0#0w1#4w
$9
 

 
‚
 

W

("}


   "    ("©©©©©©©©©©©©©

$"‹        "  $"©©©©©©©©©©©©©

&"‹    



"    &"©©©©©©©©©©©©©

"€ 

       #
  " "©©©©©©©©©©©©©

)"}
   
 
 !      " )"©©©©©©©©©©©©©

$(  



"  #  #
  #
#


("f  ©©©©©©©©©©©© 


  
‰
$"‹
   ©©©©©©©©©©©©©  "
&"~

 ©©©©©©©©©©©©©
   "
"f   ©©©©©©©©©©©©©©©  "
)".   ©©©©©©©©©©©©©©      
"

$‚
 
 

 
"
ari easti
 ©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©   ©©©©©©©©©© ©©©©©©©©©©
 ©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©   ©©©©©©©©©© ©©©©©©©©©©
 ©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©   ©©©©©©©©©© ©©©©©©©©©©

_$8 



"

("‡     


 

 
"
   
   
$"f  
     
  "

 
&"   ! 
          
"
  ! 

  !  
".   
     !   "
      ! 

      ! 




90
_$K 
 
"

("f  ©©©©©©©©©©©©©”   ’   "


$"‚ ©©©©©©©©©©©”  ’    ~  "
&"€  ©©©©©©©©©©©©©” ’    
 } "
"… ©©©©©©©©©©©” !  ’
§
"
)"  ©©©©©©©©©©©©©©©©©” 
  ’  
  
"

_$j 

 
"

("f   


‰ ‹
  ! 
  
   
  "
$"}
    
  ‰ ‡ 
     "
&"  #
     ‰ € 


  
 # ‹
 "
"€  

 
 ‰    }   "

_$9


 
"

("f
    "    ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"‚        "    $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"‹

  
  "   &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"…   ! 
  
"  "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"‚  !   
  
"  )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$‚
  
  
$ #
#
!
  #
 #
^

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

91
6 VACANTSA DI YARNA
$9 

 !
  ! "

‹

       

  

} } "|     
 "‡



                   
      
 
" …
!
   
        "

‹        # ! 


 =      "
 ©©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©©©
 ©©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©©©

$(
 

   
 "

’ # # #     ’©©©©©©©©©


’  # #
#
  ’©©©©©©©©©
’ #
 #  # 
  ’©©©©©©©©©

$8


 

"

("   ! 


"  ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"…



 "   $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"‚ 
    "   &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"|   
 
   "  "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"€    
 
"  )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$j    



 

  $9   
!   
 
   

  "

("‹ #    ‰   ‹"}   "


$"‹     
 ‰   †"€
 #
 
"
&"   
 ! 
‰   }"‹ 


 "
"}   ‰   "}
      "
)"€  
 ‰    …"‡ #   ! 
"

1 2 3 0 5

92
_$K 

 "

("€     !
 "    ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$"‹     "   $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

&"   "     &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

"f
  "     "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

)"…  


"   )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$K 

#
 "

("€     "   ("‚ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$"     "   $"‡ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

&"… 
  

"   &"… ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

"…
 

 "  "… ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

)"f     "   )"‡ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$(  


 
"

# ## #
!

("€   ©©©©©©©© !  


"

$"‚ ©©©©©©©©   "

&"–©©©©©©©©© !

"

"† ©©©©©©©©©
  "

)"| ©©©©©©©©© 
 "

_$‚
 +
 #! 


 "
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

93
7 PLANURI TI CALITUREARI
$)!   ! 
"

‹ ~ !   ‰


† –# !    
"|  #   
#   !  
 
‰
C Cum nu! Spunets…
 | 
‰
… ‹# 
 "  
! 
  |#‚


   ‰
. ~     
    !  
 
"

1 2 3 0 5 6

$8    



"

("}     ‰  ‹"‡ #


 !  "
$"}    ‰   †"…   
"
&"}
 
  ‰  }"‚    
 "
"|   
 ‰  "}   
"

$)!  ! !


  !    "

 (  _  ²'  (


³
 


&' ( )* 


+ 
/ 
  )*
Martsã: dutseari la plajã shi ascãldari tutã dzuã
Njercuri: continuari cu caliturearea, tsina shi durnjeari tu hotelu Molica
Gioi: tahinima lucru pi proectul ãnvitsari tu naturã, dupu prãndzu priimnari tu munti
Vinir: dutseari Crushuva shi vizitari a groapãljei al Toshe Proeschi
Sãmbãtã: turnari acasã.
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

+
_$(  


 ! "
#
 #
brumã, chirolu, vimtu

("}   ©©©©©©©©©©©  ‰


$"‹   ©©©©©©©©©©©©  Š
&"€    !  #  ©©©©©©©©©©"
"‹   ©©©©©©©©©©©#! 
 "
)"|    
  

#   ©©©©©©©©©"

_$‚
 
    ! "

     ©©©©©©©©©©©©
 }    ©©©©©©©©©©©©
 >     ©©©©©©©©©©©©
 €     ©©©©©©©©©©©©
      ©©©©©©©©©©©©
 .     ©©©©©©©©©©©©
 Œ    ©©©©©©©©©©©©
     ©©©©©©©©©©©©

_$‚
   
    "

- ma mãsa tsã spuni cã el nu easti acasã


- tini ãntreghi cãndu va-s toarnã el
- doamna Misha nu shtii, ma tsã dzãtsi s-alashi un mesaj

‹ˆ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

†ˆ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

‹ˆ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

†ˆ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

‹ˆ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

†ˆ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

‹ˆ ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

95
8 TINIRLJI SHI MODA
$8 
!
 
  "

Œ~.–Œ€•Ï|§~§€ªŒ/Œ  ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
€†‹Ï†…}•}f–|•€7/  $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
}•…‹Œ4f€Œ‹/…<–Ï<†Ï &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
‹>}‚.–Œ€‹‡f€€ª}‚†‡‹…ª "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
>7|ÏŒ§ª‡.‹‡…|•…  )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
ª‚4ÐÏ|f‹…}‡Œ‹}§  *"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
ª€Ï–€ª…Ñ~‹‡€‹|§‡f %"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
Ò‡†|–>•‡Œ–€ÏŒ '"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
/f–f‹‡fª7‹Œ~|Ï   +"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
§f–}–~–ª‹‡§…./–4 ({"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$j 

 
"

("}   !
 ‰    ‡    
  "
$"‚  !      
‰ ‡      

"
&"}     ‰    ‡      #("&){"
"} 

 #    ‰   ‡ #   "
)"}        ‰   #      "

$K   


  !"

€    ‰       ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
 !  !Šf  ! 
  ‰   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
‡          
  
"   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
~  
  # 
"  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
    ‰       ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
‡     
# (){{  #" ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
† 
 Š       ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
‚  Š4 Š      ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
| !  # 
 
"     ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
† 
 "–  #  !
 ‰   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
‹   
 "    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
‹ #   
 Š…     Š  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$(  


 ! "

 
#
# # #  #
 !

‡  !  ©©©©©©©©©©©"‡    ©©©©©©©©©© ! 


 
©©©©©©©©©©"‡

       
 ©©©©©©©©©©©  
©©©©©©©©©©©©©"
‚ ! ©©©©©©©©©©©©©"

96
_$(  

 
 "

("©©©©©©©©©©©  €‰
$"©©©©©©©©©©   


‰
&"©©©©©©©©©©
  
!  

 
‰
"‹©©©©©©©©©©© != 
  ‰
)"©©©©©©©©©©©©© 
  ~  ‰
*"©©©©©©©©©©©©©   
 ‰
%"‹©©©©©©©©©©     
‰

_$‚
  
 
 
 "
Cari , Tsi, A curi

("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
$"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
&"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
)"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
*"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

_$8


 

 ! !"

("ËHš ¡H°¢›ž·¢ ž›šš¶¤ž°¥F@š" ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"Áž^°ž·F·F£F°¢¶¢›žž¡F[¥ž¥ž"  $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"Àž·HHH¡¢œš¦¥œž¦H¦¡HœF·šœž¥ž" &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"¿H·FH F¥ž£ž¤œH¤š ž¥ž"   "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$9 !  # !   "

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

+%
9 SOATSA A MEA
$9 !  
 !
  
W

€  

‹
      
   "f   ! 
‹
  ‹

    "}     

    "}
    !

 
‹
 "
 #   

     
 ! 
    ‰Š

  ©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©©©


  ©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©©©  ©©©©©©©©©©©©©

$(
 !   
"
   #
!#
##
#
 „

("Œ   ‰©©©©©©©©©©© "


$" ©©©©©©©©©©©

  ‰
&"€   

©©©©©©©©©©©©©©©
‰
"©©©©©©©©©©©    "
)".   ©©©©©©©©©©©© 
  "
*"  ©©©©©©©©©©©©©  "

$(  


 
" !##
 #  
inatea, lipseashti

("©©©©©©©©©©©  ! 
   "
$"‡ ©©©©©©©©©©    "
&"‡ ©©©©©©©©©©©©©    #   ! "
"   
©©©©©©©©©©©©©
 
 "
)"  ©©©©©©©©©©©©©©   ‰

_$K 
  
"

Vrutã Elenã,
‹ 
 
  "  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
    
  
"  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
}
    ‰  ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
}  
  ‰   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
    !
  "   ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
…     ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
 

"    ©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
Adio,
Ãngela

98
_$j 


 "


 
    !¦š›H¥¢›ž#›š¦¶F¥¢›ž
 

    !›Hœž[

     !Ÿž·H¤¢›ž
 
     !¶¤ž›F
! 
   !¶š·ž£ž
 
    !¦H°š^
     !¦H¶š@F¥¢›ž

      !¤žŸ F¤žXH

_$‚
   
 
 "

("‹   ©©©©©©©  ©©©©©©©©  ©©©©©©©©


$"€    ©©©©©©©  ©©©©©©©©  ©©©©©©©©
&"‡ 
   ©©©©©©©  ©©©©©©©©  ©©©©©©©©
"‹
   ©©©©©©©  ©©©©©©©©  ©©©©©©©©
)"‚
   ©©©©©©©  ©©©©©©©  ©©©©©©©©

_$9

"

("€ !
 

    "
$"    ‰
&"‹


 
  
  != 
      "
"…#   !    # 

  ‰
)"#
  !

 #  != 
#   !  "
*"‹

 !   # ! = 
"

("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
$"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
&"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
)"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
*"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

99
10 ARMÃNJLJI CÃNTÃ SHI GIOACÃ
$‚
 
   "

("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$(  


 

  "

("f” ’
"     ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"|    ”
’"     $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"‚   ”  ’    "   &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"}  ” ’ " "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)".    ”  ’"     )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

$‚
  
     
W

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

_$‚
 

  
"

("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰ ("#      =   "


$"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰ $"‡ #        "
&"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰ &"          "
"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰ "Œ         "
)"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©‰ )" #     !   
         "

100
_$8
 
 

 "

("‹
   ©©©©©©©©
 ©©©©©©"
$"€  ©©©©©©©© 
©©©©©©="
&"€  ©©©©©©©©© 

©©©©© "
"§ ©©©©©©©©© ©©©©"
)"4     ©©©©©©© ©©©©©  "

_$\
  
  "

(".      

 €"  ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
$"     
> "   $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"      
 "    &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"}  
  
 
"  "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"‹    
 "  )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©

_$‚
 
 !  

 

  "

©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©
©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

_$\
  
   "

(".      "    ("©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"


$"‹   "    $"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
&"}
    "    &"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
"~    
 "    "©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"
)"|         "    )"©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©©"

101
(" DZUA A MEA }         
"
  

    
 "
f"("   #$"    #&" 
# ‚ff"("|
  

    ‰
" !   #)"  
$"|
  
 !
 
ff"("  
#$"
 
#&" ! #    ‰
"   #)" !
 
 &"  !   
 

fff"("
! 
#$" ! 
#&"
 

#   ‰
"
!#)"   "}
    ‰
f‚"("  $"  &"  " )"f 
   ‰
‚"("‡  
  

+"{{" ‚fff"("†#$"…#&"#"‹#)"}
$"|
($"{{  !
  f7"("»FH¦H ¢œF¥H›š'"{{@ž¦š¥"
   " $"»š(*"{{@ž¦š¥¥š^¦H›¤žYžšœ
&"  !     
 
" ¤ž š¥ž"
"f    
 " &"¾ž¥°šFšœFž¤ž š¥ž›š¦ž š¥ž"
)"‚  
  
 


" "¸ž¦¦Hšœ·ž¤ž·¶š¦¡H›H@H¤ž¥ž"
*"€    
 
 " )"»F¦H[H¥ž¥Hž¶š¶¡žFž"
‚f"f     " *"¾FH¦Hš ¡H°¢›ž[ ¤£¢"
~

    
 
" 7"("f  
'"{{#  "
   
#     
  " $" 
       "
#     
    
 " &"}        +"{{"
|  

 
           " "/ 
({"&)#


‹
               " (&"{{"

$"BANA URBANà ‚f"("¾¤H¥Fš¥œ¢YžHŸž·šœž"


$"ËHœ·Fš¥œHšœ¦Hœ·FZž¥žH
f"# # # # HœH¡ž"
a tsintsilea, a shasilea &"½›£¢¦¥Hš¦·Fš¥·H¦HZ›š£šœFž¥ž"
ff"("$"  Hž#&"   # "ËH£ž¦·H›¥š¤žœH°žœžšœ$(!š¥›H°"
" #)" # )"˞ š¥žH[H¦¥Fš¥œH›šHœH¡ž¥ž
fff"$" #&"  #)"   #+"
 # ‚ff"(! #&! #)!  #
({" 6-a shasilea, 8-a optulea,
f‚"("‹
 
   " 10-a dzatsilea, 20-a yinghitslea,
$"‡     "  " 100-a sutãljea
&"‚  
  
"  ‚fff"("  #$"   #&"   #"  #
"    
 " )"
)"…        " f7"("}#$"‹#&"#"…#)

&" UN CONTSERT DI MUZICÃ " VINDI / ANCUPÃRÃ


f"(" 
#$"#&"    #" #
f"’ #’#’
 )"

ff"("f  
"$"‡ =   " ff"("   $"
#&"   #
&"…  
   " "  
)"  
"€    
")"‚     " fff"("}#$"#&"‹#"…#)"†
fff"("$" "&"
 # ‚"("µš°¤ž^°¢Yž¥žF·ž£š¡H·ž£¤žœFž"
"
 #)" 

$"ºœšŸ£š¤ž¦¥ž›H¥H›žŸž"
f‚"("¸ž¦œšž_ž·šœƤžZF^ž" &"Ê@F¡F[¥H¥š·FHœž¡H°¢"
$"¾š^£š›¤¥F·¢ž H¥š¥" "FŸ¡H£š›žœ›š¤šœ¥Hž¥ž¤š¥"
&"¿H¢·F¤žHœHž¤šœ#ÅFœž°F¥H )"º›œH¦H¢@F·š£¢"
°š£ž¤ž¦¥ž¥" ‚f"!† 

Š
"Ë¡¢[ž^[¥š¥F°ž±¢›ž·" !/  
  Š
)"¾FHŸ š¤¢›žž¥œH°ž¦·Hžœš ž¤ - Ved pininga ushi ãngrpsit ca u vindets casa a
 
Š‰
¶ž¥"
!"}       # 
 (){
‚f"† 

Š/    Š‹   ! 

}!
 Î"
 Š} }!   ‰}   
"‹  ‰  
!}    
 ‰
 }!     
 
"…  #  
!€    &{{"{{{  "
s-ãnchisim!
- Mini vã dau 250 000 di eura, cã casa easti tu
‚fff"("  
"$"‚ 
      "
  "
&"…      
  ""€    
!‹   !
 
#    ! 
$%){{{ 
")"f    
 "
 "
!       # !
 
  "
!‹  # !

  

 "

102
%7/$w0#0w1#4w
f"$"#&" #"  #)"  
ff"("  #$" ! #&"#" ! #)" ! 
fff" ‹ªf     …‹Œ€f
Io aveam Noi aveam Io earam Noi earam
Tini aveai Voi aveats Tini earai Voi earats
 … …   … …  
f‚"("’  #$"’#&"’ !  #"’ ! 
‚"("  #$" #&"  #" !  #)" 

‚f"("#$"#&"#"
‚ff"("f
    "  "… ! 
    
"
$"‚       " )"‚  !   
  
"
&"‹
  
  "
'" TINIRLJI SHI MODA
6. DZUA DI PÃZARI
f"  #

 #
# # ! # f"("   
"
avea $"‹
 
   "
ff"’  #’
#’ &"‹ 

! 
 "
fff"("ÓHF¥Hš¥Fœšž£š¤H" "†    "
$"¾š^^ž¦¥ž›F¤ž°ž¥ž›š\H " )"€ 

"
&"»FHŞ¥F›¥H£š¡H·ž¤F ž" *"… "%"€     "
"Ğ^ž¦œš^œšž·š£¢£š¦¥F" '"‚   
 
"
)"¾Fž¶¤ž›F¶F¥ž¦š^ž^Zž" +"|     "
f‚"("}#$"#&"…#"‹#)"† ({"      "
‚"("€     !
 " ff"("#$"#&"#"#)"
$"‹      " fff"† 
 Š
&"   " † 
 "–  #  !
 ‰
"f   " ‡          
  
"
)"…   



"     ‰
‚f"("‚    " | !  # 
 
"
$"‡    " ‹   
 "
&"…  
  

"  !  !Šf  ! 
  ‰
"… 

 

 " ~  
  # 
"
)"‡      " Ah, multu bun vã sta! Egzact numirlu a
‚ff"(" #$"  #&"

#" # vostru!
)"  
€    ‰  
Nu easti scumpã, mash 1500 di denari,
"
‚  Š4 Š
f‚"
  #  ##
 #   #
  
‚"(" #$" #&" #"  #)" #
7. PLANURI TI CALITUREARI
*" #%" 
f"("…#$"†#&"#".#)"‹#*"}
‚ff"("Ě^žH¥›š^ž¥žœ¤¢£ž¤°ž‰
ff"("†#$"#&"}#"‹
$"Í¥šŸ š¤¢›ž›¥H¦š¾F¤ž›@H¤ž‰
f‚"("  #$"
  #&"  #"  #)" 

&"Ě^¥F°ž±žœH°žYHœš^œHš›
‚" 
#}
#> 
#€  # #
¢@F¥H¡‰
# #
"¿ž°š£š·¢°ž±žœH°žYHšœF·Hž
šœ·š¤‰
)"Í¥š¤ž š¥žŸž›¤[F›¥HZH¡œH‰
*"ÌFHF·H£šž¶F[žž¥ž ¡ž¥ž‰
‚fff"(" 
   # "
$"   

   "
&"€       
  
"
"‡     
"

103
9. SOATSA A MEA

f"  # ##




ff"(" 
 #$"

&"
  
" !

)" ! 
*" ! 

fff"(" #$" #&"    #" 



 #)" 
f‚"‚ 
…#
    
  
"
}  
  ‰
    !
  "
‹ 
 
  "
}
    ‰
…    

"
Adio ,
Ãngela
‚"
 
 !Ÿž·H¤¢›ž# 

!›Hœž[#
!¶¤ž›F# 
 !¤žŸ F¤žXH#
 ! 
!¦H¶š@F¥¢›ž# 
!¶š·ž£ž#!¦H°š^#
  !¦š›H¥¢›ž#›š¦¶F¥¢›ž
‚f"("
#
# #$" 
#  #  #&" 

# 

# 
 #
"

#

#
 #)"


‚ff"("¾žž¦Hž·¢¤¥F›@H¤žž¢@F¡F[¥H"$"Àš[¥š‰
&"Àž·H¤F FœH^YFH^ž¶š°žF›·Hœžœš^œH¦šž¦›š¥¤£š›¦°Fš¥ZH¥ž¤"
"µž#Ÿš[¥šH^ž›F°ž›¥HFH^ŸH#œ¤¢£ž¤°ž›FH‰
)"ɞ#š°š£žFœžF¤H@H·H#¥žžH¦ž°žœžœš^œH¥ž·¢#FŸž¥šžH^ž›F°ž›·H"
*"Ë¡HœFš¥¶ž¥œž^ž›F°H¥H#·š±H FYHœš^œH"

10. ARMÃNJLJI CÃNTÃ SHI GIOACÃ

ff"(" 
#$" #&"  #"
#)" 


f‚"("    
    #  ‰
$"  
     ‰
&"}        ‰
"}        ‰
)"     !     ‰

‚"("‹
    

  "
$"€   
 
 ="
&"€   
 

  "
"§  
  "
)"4      
    "

‚f"(".      


 
€"
$"    =  

> "
&"    
  
 
 "
"}  
   =

  
"
)"‹  
  

  "

‚fff"(".        "
$"‹     "
&"}

      "
"~      
 "
)"|          "

({