You are on page 1of 2

Antička historiografija History-center

Kao specifična vrsta intelektualne ljudske djelatnosti, historiografija postoji oko 2.500
godina. Prve korake ka historiografiji učinili su narodi Starog istoka, a temelje su joj
postavili Stari Grci. Ona je nastala kao vrsta literature i prešla veoma specifičan put do
egzaktne nauke. Vremenom se razvijala neravnomjerno i protivrječno. Njen položaj i
karakter je uvijek bio u zavisnosti od političkih, ideoloških i drugih društvenih uticaja.
Na toj osnovi nastala je pragmatičnost historiografije. Nakon spajanja sa filozofijom
historije pojavio se među njima sukob koji je postajao sve izraženiji stvarnim razvojem
historiografije u pravcu historijske nauke. I pored svih složenosti u razvoju
historiografije, može se pratiti proces njenog narastanja od vrste literature do egzaktne
nauke.

Od pojave pisma u IV mileniju stare ere može se pratiti pojava historijske svijesti koja
rezultira potrebom da se značajni događaji zabilježe. Vremenom je pisana riječ bila sve
zastupljenija na prostorima Starog Istoka, Grčke i Rima. Antička historiografija se
zasniva na epu i mitu, a glavna karakteristika joj je da historiografija sama po sebi nije u
centru pažnje.

U Staroj Grčkoj historiografija se javila kao vrsta literature sa zadatkom da da literarni
prikaz značajnih događaja iz prošlosti. Pri tome se oslanjala na neposredno saznanje i
narodno predanje. Razlikovala se od epova i mitova težnjom za objektivnim
prikazivanjem događaja, ali nije pružala potrebno objašnjenje događaja. Prvi grčki
historičari bili su logografi (grč. logos – pisano kazivanje, nasuprot epos – usmeno
kazivanje), a pojavili se se na obalam Male Azije, gdje i legendarni epovi Ilijada i Odiseja.
Na osnovu predanja i mitova nastojali su da rekonstruišu historiju grčkih plemena,
gradova, genealogiju pojedinih aristokratskih rodova i slično, a sve uz uljepšavanja kako
bi svoje djelo učinili što zanimljivijim za čitaoce. Najpoznatiji starogrčki pisci su: Hekatej
iz Mileta, Herodot iz Halikarnasa, Tukidid, Ksenofont, Platon, Aristotel, Polibije, Diodor
sa Sicilije, Gnej Pompej Trog, Plutarh i dr.

Pod uticajem grčke razvila se i rimska historiografija. Prva djela napisali su Stari Grci. U
doba punog razvoja rimskog građanskog društva u rimskoj historiografiji vladao je
poučno-pragmatični pravac, mada je rimska historiografija u pogledu kritike izvora i
objašnjenja historijskog zbivanja teško dostizala stepen grčke historiografije. Rimski
piscu su grčka djela koristili kao obrazac za pisanje vlastitih. Veoma važnu ulogu u

http://history-center.xyz/

Polibije. Tit Livije. te grčki pisci koji su pisali o narodima Starog Istoka – Ktesije. To se posebno odnosi na drevne narode sa prostora Egipta. Marko Tulije Ciceron. Palestine. Gaj Julije Cezar. Među značajnije pisce sa staroistočnih prostora spadaju egipatski sveštenik Maneto i babilonski sveštenik Berosos. o njihovim pisanim djelima se nešto manje zna. koji je bio važan u rimskoj tradiciji. Josip Flavije.xyz/ . Kornelije Tacit. Narodi Starog Istoka izgradili su najstarije civilizacijske i kulturne vrijednosti koje su bitno uticale na ukupan civilizacijski razvoj. dragocjen pisani spomenik ovog doba predstavlja i Biblija. Diodor. spiskovi imena najviših rimskih zvaničnika – magistrata. Anej Flor. Sirije i Mezopotamije. Zbog toga je historija kod Rimljana imala izraženu dozu autoriteta po pitanju ljudskih vrlina. akti. Gaj Salustije Krisp. a jedan od glavnih izvora koje su rimski pisci koristili bili su fasti.Antička historiografija History-center historiografiji Starog Rima imao je kult predaka. Strabon i dr. Marko Porcije Katon. Najpoznatiji rimski pisci su Kvitn Fabije Piktor. zatim vladarske autobiografije i hronike. Prvo djelo rimske historiografije napisano je tridesetih godina III stoljeća stare ere. Sačuvani su također i značajni dokumentarni spomenici kao što su zakonici. Amijan Marcelin i dr. ugovori. Ipak. U poznate historijske tekstove spadaju natpisi vladara posvećenih vojnim pohodima. izvještaji itd. Gaj Svetonije Trankvil. poredani po godinama. http://history-center. tj. Herodot. Aul Gelije. Također.