You are on page 1of 2

Η ΜΕΤΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΡΩΜΑΪΚΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

ΑΠΟ ΤΗ ΡΩΜΗ ΣΤΗ ΝΕΑ ΡΩΜΗ


ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
Ο Μέγας Κωνσταντίνος
Σε ολόκληρη την ιστορία κανένας ηγέτης –ούτε ο Αλέξανδρος, ούτε ο Αλφρέδος, ούτε
ο Κάρολος, ούτε η Αικατερίνη, ούτε ο Φρειδερίκος, ούτε καν ο Γρηγόριος δεν άξιζε
τόσο πολύ τον τίτλο του «Μεγάλου», όπως εκείνος που μέσα σε ένα πολύ σύντομο
χρονικό διάστημα περίπου δεκαπέντε ετών πήρε δύο αποφάσεις, καθεμιά από τις
οποίες θα άλλαζε το μέλλον του πολιτισμένου κόσμου. Η πρώτη απόφαση ήταν να
υιοθετήσει ως επίσημη θρησκεία της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας το Χριστιανισμό –που
μόλις πριν από μια γενεά είχε γνωρίσει τους πιο απηνείς διωγμούς. Η δεύτερη ήταν
να μεταφέρει την πρωτεύουσα αυτής της αυτοκρατορίας από τη Ρώμη στην πόλη που
έκτιζε, εκεί όπου άλλοτε υπήρχε το παλαιό Βυζάντιο, και η οποία έμελλε να μείνει
γνωστή στην ιστορία, για τους επόμενους δεκαέξι αιώνες, με το όνομα
Κωνσταντινούπολη. Αυτές οι δύο αποφάσεις και μαζί οι συνέπειές τους είχαν ως
αποτέλεσμα να θεωρηθεί ο Κωνσταντίνος –με εξαίρεση το Χριστό, το Βούδα και τον
προφήτη Μωάμεθ ως ο άνθρωπος με τη μεγαλύτερη επιρροή σε ολόκληρη την
ιστορία.
(J. J. Norwich, Βυζάντιο, οι πρώτοι αιώνες, σ. 22)

Ερωτήσεις
Ποιες ήταν οι δύο αποφάσεις του Μεγάλου Κωνσταντίνου που άλλαξαν
το μέλλον του πολιτισμένου κόσμου, σύμφωνα με το παράθεμα;
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
Γιατί, κατά τη γνώμη σας, ήταν τόσο σημαντικές αυτές οι αποφάσεις;
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………

Η ίδρυση της Κωνσταντινούπολης

Αλεξάνδρα Γερακίνη, ΠΕ02, 6ο Γυμνάσιο Καβάλας, σελ. 1


Πηγή εικόνων: http://daskalosa.eu/history_e/history_e_b6.html
Ερώτηση
Παρατηρήστε τους χάρτες και καταγράψτε τα γεωγραφικά, οικονομικά
και στρατιωτικά πλεονεκτήματα της Κωνσταντινούπολης.
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
Η θρησκευτική πολιτική του Κωνσταντίνου
Λίγα ζητήματα προκάλεσαν τόσο ατέρμονες και ζωηρές συζητήσεις στην ιστορική
έρευνα και έλαβαν τόσο αντιφατικές απαντήσεις, όσο το πρόβλημα των σχέσεων του
Κωνσταντίνου με το Χριστιανισμό. Πολλοί πιστεύουν ότι ο Κωνσταντίνος ήταν
θρησκευτικά αδιάφορος και ότι υποστήριζε το Χριστιανισμό από καθαρά πολιτικούς
λόγους. Άλλοι πιστεύουν στην ειλικρινή μεταστροφή του και δέχονται ότι αυτή
αποτέλεσε τον αποφασιστικό λόγο για την αλλαγή της θρησκευτικής πολιτικής της
αυτοκρατορίας. Έχουν προβληθεί πολλά επιχειρήματα και για τις δύο αυτές
ερμηνείες. Πραγματικά είναι δυνατό να θεμελιώσει κανείς την άποψη, ότι ο
Κωνσταντίνος προσχώρησε στον Χριστιανισμό από πεποίθηση, ενώ άλλα
επιχειρήματα επιτρέπουν την υπόθεση ότι έμεινε πιστός στις αρχαίες εθνικές
παραδόσεις. Τέλος υπάρχουν ενδείξεις που οδηγούν στο συνδυασμό των δύο
αντιφατικών υποθέσεων. Οπωσδήποτε η πολιτική σκοπιμότητα έπαιξε αποφασιστικό
ρόλο στη στάση του Κωνσταντίνου. Είχε γίνει σε όλους φανερό, ακόμη και στον πιστό
συνεργάτη του ∆ιοκλητιανού, Γαλέριο, ότι εκείνος είχε χρεωκοπήσει με την τακτική
των διωγμών και ότι η μεταφορά του κέντρου βάρους της αυτοκρατορίας προς την
Ανατολή δεν μπορούσε να συμβιβασθεί με την εχθρική στάση απέναντι στο
Χριστιανισμό. Είναι όμως εξίσου βέβαιο ότι ο Κωνσταντίνος είχε πλούσια
θρησκευτικά βιώματα στη ζωή του, που σχετίζονται τόσο με το Χριστιανισμό όσο και
με τις εθνικές θρησκείες, και επομένως δεν μπορεί να σταθεί η κατηγορία ή ο έπαινος
ότι ήταν θρησκευτικά αδιάφορος απέναντι στο Χριστιανισμό.
G. Ostrogorsky, Ιστορία του Βυζαντινού κράτους, τ.1, μετ. Ι. Παναγόπουλος εκδ. Στ.
Βασιλόπουλος, σ. 105 – 106.

Ερώτηση
Ποια θρησκεία ακολουθούσε ο Μ. Κωνσταντίνος, σύμφωνα με το
παράθεμα; Ποια στάση κράτησε απέναντι στον Χριστιανισμό;
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………

Αλεξάνδρα Γερακίνη, ΠΕ02, 6ο Γυμνάσιο Καβάλας, σελ. 2