You are on page 1of 4

ΒασιλικÞ Φιλιππαßου

ΠορατηρÞσειò κοι προτÜσειò


ψο την εναρμüνιση των Χορικþν
μÝσο στο ηλοßσιο σηουδþν
τηò Αρμονßοò
Περιεχόμενα

Αντί προλόγου 9
Το Χορικό 11
Για το Χορικό του J.S. Bach 13
13
Γενικά σχόλια
15
Σχετικά με τις κινήσεις των φωνών 16
Η κίνηση του προσαγωγέα 17
Διπλασιασμός της 3ης μιας συγχορδίας 18
Παράλληλες και αντιπαράλληλες 5ες και 8ες 18
Ταυτοφωνία 22
Η πτώση στα χορικά του J. S. Bach 23
Συγχορδίες μεθ΄ εβδόμης 31
Κακές Αρμονικές Σχέσεις 32
Μετατροπία 33
Ο εμπλουτισμός της Αρμονίας ενός Χορικού 33

5
Αντί προλόγου

Μέσα στο πλαίσιο των σπουδών του Πτυχίου Αρμονίας ένα από τα διδασκόμενα και
εξεταζόμενα μαθήματα είναι και το Choral - Χορικό - του J.S. Bach.
Ο προτεινόμενος τρόπος εκμάθησης, αυτών των 371 Χορικών, είναι η μελέτη τους μέσα
από την ανάλυση και το παίξιμό τους στο Πιάνο, ενώ παράλληλα θα πρέπει να
εξετάσουμε τις συνδέσεις των συγχορδιών, την αρμονική πλοκή των φωνών και την
κίνηση αυτών των φωνών οριζόντια και κάθετα. Αφού γίνει αυτή η συστηματική
μελέτη στα Χορικά και κατανοήσουμε το ηχητικό αποτέλεσμα που έρχεται σαν
προϋπόθεση του θρησκευτικού ακούσματος που απαιτείται από αυτά, προχωρούμε στο
επόμενο βήμα που είναι η Εναρμόνισή τους.
Η μελέτη των εναρμονίσεων του J.S. Bach, είναι μία εξαιρετικά σημαντική εργασία.
Διδασκόμαστε τα μέγιστα από τον αρμονικό πλούτο, τη φαντασία του J.S. Bach και την
άνεση με την οποία κινεί τις φωνές. Οι εξαιρέσεις και οι κανόνες εναλλάσσονται μέσα σ’
ένα Αρμονικό σύστημα πυκνής γραφής δοσμένο με απλό και κατανοητό τρόπο.
Το πόνημα αυτό έρχεται σαν αποτέλεσμα των πολλών χρόνων διδασκαλίας και των
ατελείωτων συζητήσεων και παρατηρήσεων με τους μαθητές μου. Σ’ αυτούς είναι
αφιερωμένη αυτή η εργασία, ελπίζοντας ότι θα τους προσφέρει το κίνητρο για μια δική
τους περαιτέρω μελέτη.

Τα παραδείγματα των Χορικών και οι αριθμήσεις αφορούν την Έκδοση BREITKOPF,


J.S. BACH 371 Vierstimmige Choralgesänge

7
Βασιλική Φιλιππαίου

Γεννήθηκε στην Πάτρα. Άρχισε μαθήματα πιάνου και θεωρητικών στη Φιλαρμονική Εταιρία
Ωδείο Πατρών, με καθηγητή τον Κωνσταντίνο Κυδωνιάτη, στην τάξη του οποίου ολοκλήρωσε
τις σπουδές της στα Ανώτερα Θεωρητικά. Παρακολούθησε μαθήματα Ενορχήστρωσης με τον
Άλκη Μπαλτά και σπούδασε Σύνθεση με τον καθηγητή Θόδωρο Αντωνίου.
Έχει συμμετάσχει σε σεμινάρια-συνέδρια σχετικά με θέματα που αφορούν τη Μουσική τόσο
από την πλευρά της γραφής-ανάλυσης, όσο και της ερμηνείας. Έχει επιμορφωθεί στην
διδακτική των Μουσικών Παιδαγωγικών Συστημάτων και έχει λάβει μέρος σε Συμπόσια
Σύγχρονης Μουσικής.
Δίδαξε στη Μέση Εκπαίδευση από το 1981 έως και το 2005.
Εκτός από τη διδασκαλία και τη σύνθεση ασχολείται με τη μελέτη και την ανάλυση μουσικών
μορφών. Χαρακτηριστικά αναφέρονται οι μελέτες: “Μερική προσέγγιση στο έργο του G. Crumb”,
‘Η Πτώση στα Choral του J.S. Bach”, “Η αναλυτική πλευρά των Παραλλαγών Goldberg”,
“Σημειώσεις πάνω στις Βασικές Αρχές της Αρμονίας”, καθώς επίσης αναφορές στο έργο του Κων.
Κυδωνιάτη και του Γεωργίου Καζάσογλου. Ορισμένα από αυτά έχουν παρουσιαστεί σε
ανάλογες εκδηλώσεις. Το συνθετικό της έργο περιλαμβάνει έργα για σόλο όργανα, για μικρά
οργανικά ή φωνητικά σύνολα, για ορχήστρα, για φωνή και ορχήστρα ή οργανική συνοδεία.
Η μουσική της γραφή βασίζεται στην εσωτερική αναζήτηση και στο στοχασμό,
χρησιμοποιώντας πολυρυθμία, ατονικότητα και γενικά σύγχρονες τεχνικές που συνδυάζονται
αβίαστα με τους τρόπους της ελληνικής μουσικής.
Διδάσκει Ανώτερα Θεωρητικά στη Φιλαρμονική Εταιρία Ωδείο Πατρών και ως Διευθύντρια του
ίδιου Ωδείου (από το 1997) έχει δημιουργήσει δύο θεσμικούς κύκλους, το “PODIUM Νέων
Καλλιτεχνών” και το “Μουσικό Μάϊο”, διοργανώνοντας παράλληλα συναυλίες, σεμινάρια και
ημερίδες, με θέματα που αφορούν τη μουσική, έχοντας και η ίδια ενεργό συμμετοχή.
Είναι μέλος της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών.

37