You are on page 1of 188

https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.

quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

ĐẠI HỌC HUẾ


TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

N
Ơ
H
N
NGUYỄN VĂN A

Y
U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
ẠO
DỰ
XÂY D ỰNG VÀ SỬ
SỬ DỤNG HỆ
HỆ THỐ
THỐNG BÀI TẬ
TẬP

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
VỀ SẮT VÀ HỢ
HỢP CHẤ
CHẤT CỦ
CỦA SẮ
SẮT NHẰ
NHẰM NÂNG CAO

G
NĂNG LỰ
LỰC LĨNH
LĨNH HỘ
HỘI KIẾ
KIẾN THỨ
THỨC HÓA HỌ
HỌC

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


CHO HỌ
HỌC SINH LỚ
LỚP 12 TRUNG HỌ
HỌC PHỔ
PHỔ THÔNG
H
ẦN
TR

Chuyên ngành: Lý luận và phương pháp dạy học Bộ môn Hóa học
B
00

Mã số: 60 14 01 11
10
A
Ó
-H

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC


Ý

THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG


-L
ÁN

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC


TO

TS. LÊ VĂN DŨNG


ÀN
Đ
N
IỄ
D

Thừa Thiên Huế, năm 2018

i
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

N
LỜI CAM ĐOAN

Ơ
H
N
Tôi xin cam đoan Luận văn này là công trình nghiên cứu của cá nhân tôi, các

Y
U
số liệu và kết quả nghiên cứu nêu trong Luận văn là trung thực, được các đồng tác

.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

giả cho phép sử dụng và chưa từng được công bố trong bất kỳ một công trình

TP
nghiên cứu nào khác.

ẠO

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
Huế, tháng 8 năm 2018

G
Tác giả luận văn

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
ẦN
Nguyễn Văn A
TR
B
00
10
A
Ó
-H
Ý
-L
ÁN
TO
ÀN
Đ
N
IỄ
D

ii
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

LỜI CẢM ƠN

Sau thời gian học tập và nghiên cứu tại Khoa Hóa học Trường ĐHSP Huế

N
được sự giúp đỡ tận tình của thầy cô giáo, đồng nghiệp và sự nỗ lực của bản thân

Ơ
tôi đã hoàn thành luận văn này.

H
N
Tôi chân thành biết ơn sâu sắc sự giúp đỡ to lớn của TS Lê Văn Dũng và quý

Y
thầy cô tham gia giảng dạy trong suốt khóa học, sự chỉ dẫn tận tình đầỳ tâm huyết

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
của quý thầy cô đã giúp tôi hoàn thành luân văn của mình.
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Xin chân thành cảm ơn các thầy giáo, cô giáo trong tổ Hóa Học trường

ẠO
THPT An Phú ( An Giang ), trường THPT Quốc Thái ( An Giang ), trường THPT

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Trần Văn Thành ( An Giang ) đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình thực

Đ
G
nghiệm sư phạm.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Cảm ơn các anh chị và các bạn đồng nghiệp đã giúp đỡ, đóng góp ý kiến cho

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
luận văn hoàn thành đúng tiến độ và có nội dung sâu sắc.
ẦN
Tôi xin chân thành cảm ơn!
TR

Huế, tháng 8 năm 2018


B

Học viên
00
10
A
Ó

Nguyễn Văn A
-H
Ý
-L
ÁN
TO
ÀN
Đ
N
IỄ
D

iii
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa ........................................................................................................... i

N
Lời cam đoan........................................................................................................... ii

Ơ
Lời cảm ơn ............................................................................................................. iii

H
N
MỤC LỤC .............................................................................................................. 1

Y
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT ..................................................... 4

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
DANH MỤC CÁC BẢNG ...................................................................................... 5
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ .................................................................. 6

ẠO
PHẦN 1. MỞ ĐẦU ................................................................................................ 7

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

1. Lý do chọn đề tài .............................................................................................. 7

Đ
G
2. Mục đích nghiên cứu ........................................................................................ 8

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

3. Nhiệm vụ nghiên cứu ....................................................................................... 8

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
4. Khách thể và đối tượng nghiên cứu .................................................................. 9
ẦN
5. Phương pháp nghiên cứu .................................................................................. 9
TR

6. Giả thuyết khoa học.......................................................................................... 9


B

7. Những đóng góp của đề tài ............................................................................. 10


00

PHẦN 2: NỘI DUNG .......................................................................................... 11


10

CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN ............................................ 11


A

1.1. Đổi mới PPDH theo hướng dạy học tích cực ............................................... 11
Ó
-H

1.1.1. Những xu hướng dạy học hóa học hiện nay .............................................. 11
Ý

1.1.2. Dạy học tích cực ...................................................................................... 12


-L

1.1.3. Một số phương pháp dạy học, kỹ thuật dạy học tích cực cần được phát triển
ÁN

ở trường phổ thông ............................................................................................ 13


TO

1.1.4. Điều kiện áp dụng phương pháp dạy học tích cực ..................................... 16
1.2. Khái niệm về năng lực ................................................................................. 18
ÀN

1.2.1. Khái niệm về năng lực .............................................................................. 18


Đ

1.2.2. Năng lực đặc thù môn hóa học.................................................................. 18


N
IỄ

1.3. Vấn đề tự học ở trường THPT ..................................................................... 22


D

1
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

1.3.1. Tự học và các hình thức tự học đối với sự phát triển tư duy và lĩnh hội kiến
thức của học sinh .............................................................................................. 22
1.3.2. Thực trạng vấn đề dạy – học môn hóa học của HS THPT hiện nay ........... 23

N
1.3.3. Thiết kế đề cương bài học – giải pháp có hiệu quả để phát huy tính tích cực

Ơ
chủ động và khuyến khích ý thức tự học của học sinh ........................................ 25

H
N
1.4. Bài tập hóa học ............................................................................................ 26

Y
1.4.1. Khái niệm về BTHH ................................................................................. 26

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
1.4.2. Ý nghĩa, tác dụng của bài tập hóa học ....................................................... 26
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
1.4.3. Phân loại bài tập hóa học .......................................................................... 27

ẠO
1.4.4. Xu hướng phát triển của BTHH hiện nay [15] .......................................... 27

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

1.4.5. Ý nghĩa của BTHH đối với việc phát triển năng lực tư duy và tạo hứng thú

Đ
G
cho HS trong học tập môn hóa học ..................................................................... 28

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Tiểu kết chương 1 .................................................................................................. 29

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
CHƯƠNG 2. XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG HỆ THỐNG BÀI TẬP VỀ SẮT VÀ
ẦN
HỢP CHẤT CỦA SẮT NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC LĨNH HỘI KIẾN
TR

THỨC HÓA HỌC CHO HỌC SINH LỚP 12 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG .. 30
B

2.1. Phân tích mục tiêu, vị trí và nội dung kiến thức về sắt và hợp chất của sắt
00

trong chương trình hóa học 12 ............................................................................ 30


10

2.1.1. Nội dung................................................................................................... 30


A

2.1.2. Mục tiêu ................................................................................................... 30


Ó
-H

2.1.3. Vị trí ......................................................................................................... 31


Ý

2.1.4. Thiết kế đề cương bài học cho sắt và hợp chất của sắt .............................. 31
-L

2.2. Thiết kế đề cương bài học trên cơ sở xây dựng hệ thống câu hỏi cho học sinh
ÁN

chuẩn bị ở nhà .................................................................................................... 34


TO

2.2.1. Cơ sở xây dựng Đề cương bài học ............................................................ 34


2.2.2. Sử dụng Đề cương bài học như là một “mắt xích ”trong quá trình dạy học34
ÀN

2.3. Đề cương bài học về sắt và hợp chất cúa sắt ................................................ 35
Đ

2.3.1. Chủ đề 1: SẮT (1 tiết) .............................................................................. 35


N
IỄ

2.3.2. Chủ đề 2: hợp chất của sắt (2 tiết) ............................................................. 40


D

2.3.3. Chủ đề 3: hợp kim của sắt (1 tiết) ............................................................. 46

2
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

2.3.4. Chủ đề 4 ................................................................................................... 48


2.3.5. Chủ đề 5: thực hành và kiểm tra. (2 Tiết) .................................................. 56
2.4. Tuyển chọn, xây dựng hệ thống bài tập về sắt và hợp chất của sắt nhằm nâng

N
cao năng lực lĩnh hội kiến thức hóa học cho học sinh trung học phổ thông ......... 61

Ơ
2.4.1. Kiến thức .................................................................................................. 61

H
N
2.4.2. Các dạng bài tập về sắt và hợp chất. ......................................................... 63

Y
Tiểu kết chương 2 .................................................................................................. 98

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
CHƯƠNG 3. THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM ....................................................... 99
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
3.1. Mục đích thực nghiệm sư phạm ................................................................... 99

ẠO
3.2. Nhiệm vụ thực nghiệm sư phạm .................................................................. 99

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

3.3. Kế hoạch thực nghiệm sư phạm ................................................................... 99

Đ
G
3.3.1. Lựa chọn địa bàn, đối tượng và thời gian thực nghiệm sư phạm ............... 99

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

3.3.2. Nội dung thực ngiệm sư phạm ................................................................ 101

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
3.4. Kết quả thực nghiệm sư phạm ................................................................... 102
ẦN
3.4.1. Kết quả kiểm tra sau thực nghiệm........................................................... 102
TR

3.4.2. Xử lí thống kê kết quả thực nghiệm sư phạm .......................................... 112


B

3.4.3. Đánh giá, phân tích kết quả thực nghiệm sư phạm .................................. 116
00

PHẦN 3: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ........................................................... 118


10

1. KẾT LUẬN.................................................................................................. 118


A

2. KIẾN NGHỊ ................................................................................................. 119


Ó
-H

TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................................. 121


Ý

PHỤ LỤC
-L
ÁN
TO
ÀN
Đ
N
IỄ
D

3
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT

Viết tắt Viết đầy đủ

N
BTHH Bài tập hóa học

Ơ
H
Dd Dung dịch

N
ĐC Đối chứng

Y
U
Đktc Điều kiện tiêu chuẩn

.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

GV Giáo viên

TP
HS Học sinh

ẠO
PPDH Phương pháp dạy học

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
PTPƯ Phương trình phản ứng

G
N
SBT Sách bài tập
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


SGK Sách giáo khoa
TN
H
Thực nghiệm
ẦN
TNSP Thực nghiệm sư phạm
TR

THPT Trung học phổ thông


B
00
10
A
Ó
-H
Ý
-L
ÁN
TO
ÀN
Đ
N
IỄ
D

4
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

DANH MỤC CÁC BẢNG


Trang
Bảng 3.1. Chọn lớp TN và lớp ĐC ...................................................................... 100

N
Bảng 3.2. Kết quả học sinh đạt điểm xi của 2 bài kiểm tra của trường THPT Trần

Ơ
Văn Thành .......................................................................................... 102

H
N
Bảng 3.3. Bảng phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài kiểm tra 15 phút –

Y
Hóa khối 12 của trường THPT Trần Văn Thành ................................. 102

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Bảng 3.4. Bảng phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài kiểm tra 45 phút –
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Khối 12 của trường THPT Trần Văn Thành ........................................ 103

ẠO
Bảng 3.5. Bảng phân loại kết quả học tập của học sinh trường THPT

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Trần Văn Thành ................................................................................ 104

Đ
G
Bảng 3.6. Kết quả học sinh đạt điểm xi của 2 bài kiểm tra của trường THPT

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Quốc Thái ........................................................................................... 105

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Bảng 3.7. Bảng phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài kiểm tra 15 phút –
ẦN
Hóa khối 12 của trường THPT Quốc Thái .......................................... 105
TR

Bảng 3.8. Bảng phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài kiểm tra 45 phút –
B

Khối 12 của trường THPT Quốc Thái ................................................. 107


00

Bảng 3.9. Bảng phân loại kết quả học tập của học sinh khối 12 trường THPT
10

Quốc Thái ........................................................................................... 108


A

Bảng 3.10. Kết quả học sinh đạt điểm xi của 2 bài kiểm tra của trường THPT
Ó
-H

An Phú ............................................................................................... 109


Ý

Bảng 3.11. Bảng phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài kiểm tra 15 phút
-L

của học sinh khối 12 trường THPT An Phú ........................................ 109


ÁN

Bảng 3.12. Bảng phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài kiểm tra 45 phút
TO

của học sinh khối 12 trường THPT An Phú ........................................ 110


Bảng 3.13. Bảng phân loại kết quả học tập của học sinh khối 12 trường THPT
ÀN

An Phú ............................................................................................... 111


Đ

Bảng 3.14. Tổng hợp các tham số đặc trưng ........................................................ 115
N
IỄ
D

5
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ


Trang
Hình 3.1. Đường lũy tích bài kiểm tra 15 phút – Khối 12 của trường THPT

N
Trần Văn Thành.................................................................................. 103

Ơ
Hình 3.2. Đường lũy tích bài kiểm tra 45 phút – Khối 12 của trường THPT

H
N
Trần Văn Thành.................................................................................. 104

Y
Hình 3.3. Biểu đồ phân loại kết quả học tập của học sinh khối 12 trường THPT

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Trần Văn Thành.................................................................................. 105
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Hình 3.4. Đường lũy tích bài kiểm tra 15 phút – Khối 12 của trường THPT

ẠO
Quốc Thái ........................................................................................... 106

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Hình 3.5. Đường lũy tích bài kiểm tra 45 phút – Khối 12 của trường THPT

Đ
G
Quốc Thái ........................................................................................... 107

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Hình 3.6. Biểu đồ phân loại kết quả học tập của học sinh khối 12 trường THPT

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Quốc Thái ........................................................................................... 108
ẦN
Hình 3.7. Đường lũy tích bài kiểm tra 15 phút của học sinh khối 12 trường THPT
TR

An Phú ............................................................................................... 110


B

Hình 3.8. Đường lũy tích bài kiểm tra 45 phút của học sinh khối 12 trường THPT
00

An Phú ............................................................................................... 111


10

Hình 3.9. Biểu đồ phân loại kết quả học tập của học sinh khối 12 trường THPT
A

An Phú ............................................................................................... 112


Ó
-H
Ý
-L
ÁN
TO
ÀN
Đ
N
IỄ
D

6
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

PHẦN 1. MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài

N
Trong chương trình THPT, Hoá học là bộ môn khoa học tự nhiên có vai

Ơ
trò quan trọng trong nhà trường phổ thông. Môn hoá học cung cấp cho học sinh

H
N
một hệ thống kiến thức phổ thông, cơ bản và thiết thực đầu tiên về hoá học, rèn

Y
luyện cho học sinh óc tư duy sáng tạo và khả năng trực quan nhanh và nhạy. Vì

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
vậy giáo viên bộ môn hoá học cần hình thành ở các em một kỹ năng cơ bản, thói
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
quen học tập và làm việc khoa học làm nền tảng để các em phát triển khả năng

ẠO
nhận thức và năng lực hành động. Hình thành cho các em những phẩm chất cần

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

thiết như cẩn thận, kiên trì, trung thực, tỉ mỉ, chính xác, yêu thích khoa học.

Đ
G
Nhằm đạt được mục tiêu đào tạo ra thế hệ những người lao động đáp ứng

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

nhu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, ngành giáo dục đào tạo phải tiến

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
hành đổi mới trên mọi mặt: nội dung, phương pháp, hình thức, phương tiện,…
ẦN
Trong đó, trọng tâm là đổi mới phương pháp, đổi mới phương tiện là quan trọng.
TR

Công cuộc đổi mới phương pháp dạy học và phương tiện dạy học đã được Nghị
B

quyết Trung ương 2 khóa VIII chỉ rõ: “Đổi mới phương pháp dạy học – đào tạo,
00

khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo cho người
10

học, từng bước áp dụng phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào dạy học,
A

đảm bảo điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh”
Ó
-H

Trong đổi mới hoạt động dạy học hóa học, vai trò của bài tập hóa học đặc biệt
Ý

quan trọng nhằm thực hiện tốt các nhiệm vụ của bộ môn hóa học, đi tới mục tiêu nâng
-L

cao một bước cơ bản chất lượng học tập cho học sinh, tạo ra một môi trường giáo dục
ÁN

mang tính tương tác cao chứ không đơn thuần chỉ là “thầy đọc, trò chép” như kiểu
TO

truyền thống, học sinh được khuyến khích và tạo điều kiện để chủ động tìm kiếm tri
thức, sắp xếp hợp lý quá trình tự học tập, tự rèn luyện của bản thân mình.
ÀN

Hóa học là môn khoa học thực nghiệm, do đó dạy và học hóa học không chỉ
Đ

dừng lại ở việc truyền đạt và lĩnh hội kiến thức khoa học mà còn phải nâng cao tính
N
IỄ

thực tiễn của môn học: rèn luyện các kỹ năng, kỹ xảo thực hành, nâng cao khả năng
D

vận dụng kiến thức hóa học vào thực tiễn sản xuất. Trong dạy học hóa học, bài tập

7
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

hóa học là nguồn quan trọng để học sinh thu nhận kiến thức, củng cố khắc sâu
những lí thuyết đã học phát triển tư duy sáng tạo của học sinh, nâng cao năng lực
nhận thức. Tuy nhiên việc bố trí thời lượng trong làm bài cho phần kiến thức, bài

N
tập hóa học rất ít đặc biệt với các bài tập trắc nghiệm. Do vậy đa số học sinh

Ơ
THPT hiện nay gặp rất nhiều khó khăn trong việc phân loại và tìm ra phương pháp

H
N
giải phù hợp theo yêu cầu của ngành giáo dục về “Đổi mới phương thức kiểm tra

Y
đánh giá chất lượng học sinh trong dạy học hóa học ở trương THPT”

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Trong quá trình học tập, nghiên cứu và giảng dạy, tôi đã tích luỹ được một số
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
phương pháp giải nhanh bài tập, nhằm đáp ứng được yêu cầu của sự thay đổi về nội

ẠO
dung và hình thức thi trong những năm gần đây, nhất là kì thi tốt nghiệp trung học

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

phổ thông quốc gia. Từ những vấn đề nêu trên, với mong muốn góp phần nhỏ bé

Đ
G
của mình vào sự nghiệp giáo dục ở cấp THPT, góp phần nâng cao chất lượng của

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

bộ môn, đổi mới phương pháp dạy học để phát triển tư duy cho học sinh, giúp các

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
em tự lực tự mình tìm ra tri thức, tạo tiền đề cho việc phát triển tính tích cực, khả
ẦN
năng tư duy của các em ở cấp học cao hơn cũng như trong đời sống sau này, đó
TR

cũng chính là lí do tôi chọn đề tài: “ Xây dựng và sử dụng hệ thống bài tập về sắt
B

và hợp chất của sắt nhằm nâng cao năng lực lĩnh hội kiến thức hóa học cho học
00

sinh lớp 12 trung học phổ thông“


10

2. Mục đích nghiên cứu


A
Ó

• Phân tích và hệ thống hóa lý thuyết chủ đạo dùng trong bài tập hóa học
-H

phần sắt và hợp chất của sắt ở chương trình lớp 12 trung học phổ thông.
Ý

• Khai thác và nghiên cứu sâu tất cả các dạng bài tập về sắt và hợp chất của
-L

sắt, giúp các em rèn luyện kĩ năng giải toán trong các đề thi tốt nghiệp THPT Quốc
ÁN

Gia nhằm nâng cao năng lực lĩnh hội kiến thức hóa học cho học sinh lớp 12 trung
TO

học phổ thông


3. Nhiệm vụ nghiên cứu
ÀN

• Nghiên cứu một số vấn đề về cơ sở lý luận dạy học hóa học: Phương pháp
Đ
N

dạy, phương pháp học hóa học và các vấn đề lien quan.
IỄ

• Điều tra cơ bản về thực trạng dạy và học phần bài tập về sắt và hợp chất
D

của sắt của giáo viên hiện nay.

8
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

• Nghiên cứu phương pháp xây dựng và sử dụng bài tập hóa học để rèn
luyện kĩ năng và phát triển tư duy cho học sinh.
• Thiết kế và xây dựng hệ thống bài tập về sắt và hợp chất của sắt trong

N
chương trình hóa học lớp 12 ở trường THPT.

Ơ
4. Khách thể và đối tượng nghiên cứu

H
N
4.1 Khách thể nghiên cứu: Quá trình dạy và quá trình học môn Hóa Học ở

Y
trường THPT

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
4.2 Đối tượng nghiên cứu: Hệ thống hóa lý thuyết và bài tập về sắt và hợp
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
chất của sắt – Hóa học 12.

ẠO
5. Phương pháp nghiên cứu

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
5.1. Các Phương pháp nghiên cứu lý luận:

G
• Nghiên cứu các tài liệu lý luận dạy học và phương pháp dạy học hóa học.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
• Nghiên cứu lý thuyết về kiểm tra đánh giá.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
• Phân tích tổng hợp, hệ thống hóa lý thuyết, phân dạng và phương pháp giải
ẦN
bài tập hóa học theo hướng nâng cao năng lực tư duy và suy luận logic của học sinh.
TR

5.2. Các Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:


B

• Các phương pháp: Khảo sát, điều tra, phỏng vấn, phương pháp chuyên gia
00

• Phương pháp thực nghiệm sư phạm: Tiến hành dạy thực nghiệm để kiểm
10

chứng hiệu quả của đề tài


A
Ó

• Nghiên cứu tình hình dạy học hóa học khối 12 hiện nay.
-H

• Nghiên cứu kỹ năng vận dụng giải bài tập hóa học của học sinh khối 12.
Ý

• Nghiên cứu thực tế dạy học môn Hóa Học ở trường THPT Quốc Thái,
-L

trường THPT An Phú thuộc Huyện An Phú, Tỉnh An Giang, trường THPT Trần
ÁN

Văn Thành thuộc Huyện Châu Phú, Tỉnh An Giang.


TO

5.3. Phương pháp thống kê toán học


ÀN

Sử dụng phương pháp thống kê toán học để xử lý kết quả thực nghiệm.
Đ

6. Giả thuyết khoa học


N

Nếu xây dựng và sử dụng một cách có hiệu quả hệ thống bài tập về sắt và hợp
IỄ
D

chất của sắt phù hợp với thời lượng học tập, trình độ nhận thức của học sinh và tiếp
cận được nội dung vấn đề này trong đề thi THPT Quốc Gia môn Hóa Học thì sẽ phát

9
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

triển năng lực lĩnh hội kiến thức hóa học cho học sinh lớp 12 trung học phổ thông.
7. Những đóng góp của đề tài
• Xây dựng phương pháp giải bài tập về sắt và hợp chất của sắt ở lớp 12,

N
phù hợp với các đề thi tốt nghiệp THPT Quốc Gia, trên cơ sở vận dụng lý thuyết

Ơ
chủ đạo.

H
N
• Giúp học sinh nắm vững được bản chất của Hóa Học, nâng cao năng lực

Y
suy luận logic, kỹ năng lập luận nhanh, kỹ năng giải toán tốt để đạt hiệu quả cao

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
trong kì thi tốt nghiệp THPT Quốc Gia phát triển năng lực lĩnh hội kiến thức hóa
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
học cho học sinh lớp 12 trung học phổ thông

ẠO
• Chứng tỏ được dạy học bằng sự đa dạng các phương pháp, các hình thức

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
tổ chức là những con đường đưa người giáo viên đến thành công.

G
N
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
ẦN
TR
B
00
10
A
Ó
-H
Ý
-L
ÁN
TO
ÀN
Đ
N
IỄ
D

10
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

PHẦN 2: NỘI DUNG


CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

N
Ơ
1.1. Đổi mới PPDH theo hướng dạy học tích cực

H
N
1.1.1. Những xu hướng dạy học hóa học hiện nay [5], [9]; [13]; [25]

Y
“Dạy học là một quá trình gồm toàn bộ các thao tác có tổ chức và định

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
hướng giúp người học từng bước có năng lực tư duy và năng lực hành động với
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
mục đích chiếm lĩnh các giá trị tinh thần…”.

ẠO
Trong dạy học hóa học cần sử dụng đa dạng các phương pháp dạy học:

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Phương pháp thuyết trình; Phương pháp đàm thoại; Phương pháp qui nạp và diễn

Đ
G
dịch; Phương pháp loại suy; Phương pháp nghiên cứu hóa học thông qua phương

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

tiện trực quan (hình ảnh, mô hình,vật thể…), dùng thí nghiệm hóa học (thí nghiệm

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
biểu diễn, thí nghiệm của HS, thực nghiệm tưởng tượng); Giải bài tập hóa học.
ẦN
Hiện nay, giáo dục chú trọng hình thức dạy học tích hợp là cách tiếp cận
TR

giảng dạy liên ngành theo đó các nội dung giảng dạy được trình bày theo các đề tài
B

hoặc chủ đề. Mỗi đề tài hoặc chủ đề được trình bày thành nhiều bài học nhỏ để
00

người học có thể có thời gian hiểu rõ và phát triển các mối liên hệ với những gì mà
10

người học đã biết. Cách tiếp cận này tích hợp kiến thức từ nhiều ngành học và
A

khuyến khích người học tìm hiểu sâu về các chủ đề, tìm đọc tài liệu từ nhiều nguồn
Ó
-H

và tham gia vào nhiều hoạt động khác nhau. Việc sử dụng nhiều nguồn thông tin
Ý

khuyến khích người học tham gia vào việc chuẩn bị bài học, tài liệu, và tư duy tích
-L

cực hơn so với cách học truyền thống với chỉ một nguồn tài liệu là SGK. Kết quả là
ÁN

người học sẽ hiểu rõ hơn và cảm thấy tự tin hơn trong việc học của mình.
TO

Điểm mới trong định hướng giáo dục hiện nay chính là quan điểm giáo dục định
hướng năng lực. Định hướng phát triển năng lực là một xu hướng giáo dục quốc tế.
ÀN

Phát triển năng lực là thành phần quan trọng của mục tiêu giáo dục, năng lực là tổng
Đ

hòa kiến thức, thái độ, kỹ năng mà HS cần phải đạt chuẩn trong quá trình học tập.
N
IỄ

Định hướng vào người học: Năng lực của người học chỉ được hình thành
D

thông qua hoạt động của chủ thể người học, chú trọng hoạt động tích cực, tự lực của

11
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

chủ thể người học trong quá trình dạy học, chú ý đến hoạt động học của HS để có
thể tổ chức quá trình học tập phù hợp.
1.1.2. Dạy học tích cực [3], [4], [5], [25]

N
1.1.2.1. Phương pháp dạy học tích cực

Ơ
Phương pháp dạy học tích cực là một thuật ngữ rút gọn, để chỉ những

H
N
phương pháp giáo dục, dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng

Y
tạo của người học. PPDH tích cực hướng tới việc hoạt động hóa, tích cực hóa hoạt

U
.Q
động nhận thức của người học, nghĩa là tập trung vào phát huy tính tích cực của

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
người học chứ không phải là tập trung vào phát huy tính tích cực của người dạy.

ẠO
1.1.2.2. Những dấu hiệu đặc trưng của phương pháp dạy học tích cực

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

a. Dạy và học thông qua tổ chức các hoạt động học tập của học sinh.

Đ
Trong PPDH tích cực, người học - đối tượng của hoạt động "dạy", đồng thời là

G
N
http://daykemquynhon.ucoz.com

chủ thể của hoạt động "học" - được cuốn hút vào các hoạt động học tập do GV tổ

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


chức và chỉ đạo, thông qua đó tự lực khám phá những điều mình chưa rõ chứ không
H
ẦN
phải thụ động tiếp thu những tri thức đã được giáo viên sắp đặt. Người học trực tiếp
TR

quan sát, thảo luận, làm thí nghiệm, giải quyết vấn đề đặt ra theo cách suy nghĩ của
mình, từ đó nắm được kiến thức kĩ năng mới, nắm được phương pháp "làm ra" kiến
B
00

thức, kĩ năng đó, không rập theo những khuôn mâu sẵn có, được bộc lộ và phát huy
10

tiềm năng sáng tạo.


A

b. Dạy và học chú trọng rèn luyện phương pháp tự học.


Ó

Phương pháp tích cực xem việc rèn luyện phương pháp tự học cho học sinh
-H

không chỉ là một biện pháp nâng cao hiệu quả dạy học mà còn là một mục tiêu dạy
Ý

học. Trong xã hội hiện đại với sự bùng nổ thông tin, khoa học, kĩ thuật, công nghệ
-L

phát triển như vũ bão thì không thể nhồi nhét cho HS khối lượng kiến thức ngày
ÁN

càng nhiều. Trong các phương pháp học thì cốt lõi là phương pháp tự học. Nếu rèn
TO

luyện cho người học có được phương pháp, kĩ năng, thói quen, ý chí tự học thì sẽ
ÀN

tạo cho họ lòng ham học, khơi dậy nội lực vốn có trong mỗi con người, kết quả học
Đ

tập sẽ được nhân lên gấp bội. Vì vậy, ngày nay người ta nhấn mạnh hoạt động học
N

trong qúa trình dạy học, nỗ lực tạo ra sự chuyển biến từ học tập thụ động sang tự
IỄ

học chủ động, không chỉ tự học ở nhà sau bài lên lớp mà tự học cả trong tiết học có
D

sự hướng dẫn của giáo viên.

12
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

c. Tăng cường học tập cá thể, phối hợp với học tập hợp tác.
Trong một lớp học, trình độ kiến thức, tư duy của HS không thể đồng đều
tuyệt đối thì khi áp dụng phương pháp tích cực buộc phải chấp nhận sự phân hóa về

N
cường độ, tiến độ hoàn thành nhiệm vụ học tập, nhất là khi bài học được thiết kế

Ơ
thành một chuỗi công việc độc lập. Tuy nhiên, trong học tập, không phải mọi tri

H
N
thức, kĩ năng, thái độ đều được hình thành bằng những hoạt động độc lập cá nhân.

Y
Lớp học là môi trường giao tiếp thầy - trò, trò - trò, tạo nên mối quan hệ hợp tác

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
giữa các cá nhân trên con đường chiếm lĩnh nội dung học tập. Thông qua thảo luận,
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
tranh luận trong tập thể, ý kiến mỗi cá nhân được bộc lộ, khẳng định hay bác bỏ,

ẠO
qua đó người học nâng mình lên một trình độ mới. Bài học vận dụng được vốn hiểu

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

biết và kinh nghiệm sống của người GV.

Đ
G
d. Kết hợp đánh giá của thầy với tự đánh giá của trò.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Trong dạy học, việc đánh giá HS không chỉ nhằm mục đích nhận định thực

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
trạng và điều chỉnh hoạt động học của trò mà còn đồng thời tạo điều kiện nhận định
ẦN
thực trạng và điều chỉnh hoạt động dạy của thầy. Trong phương pháp dạy học tích
TR

cực, GV phải hướng dẫn HS phát triển kĩ năng tự đánh giá để tự điều chỉnh cách
B

học. GV tạo điều kiện thuận lợi để HS được tham gia đánh giá lẫn nhau. Việc kiểm
00

tra, đánh giá không thể dừng lại ở yêu cầu tái hiện các kiến thức, lặp lại các kĩ năng
10

đã học mà phải khuyến khích trí thông minh, óc sáng tạo trong việc giải quyết
A

những tình huống thực tế. Trên lớp, HS hoạt động là chính, nhưng trước đó khi soạn
Ó
-H

giáo án, GV đã phải đầu tư công sức, thời gian rất nhiều so với kiểu dạy và học thụ
Ý

động mới có thể thực hiện bài lên lớp với vai trò là người gợi mở, xúc tác, động
-L

viên, cố vấn, trọng tài trong các hoạt động tìm tòi hào hứng, tranh luận sôi nổi của
ÁN

học sinh. GV phải có trình độ chuyên môn sâu rộng, có trình độ sư phạm lành nghề
TO

mới có thể tổ chức, hướng dẫn các hoạt động của HS mà nhiều khi diễn biến ngoài
tầm dự kiến của GV.
ÀN

1.1.3. Một số phương pháp dạy học, kỹ thuật dạy học tích cực cần được phát
Đ

triển ở trường phổ thông [3], [5], [9], [13]


N
IỄ

Đối mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực hóa hoạt động học tập
D

của học sinh không có nghĩa là gạt bỏ, loại trừ, thay thế hoàn toàn các phương pháp

13
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

dạy học truyền thống. Vấn đề là ở chỗ cần kế thừa, phát triển những mặt tích cực
của phương pháp dạy học hiện có, đồng thời phải học hỏi, vận dụng một số phương
pháp dạy học mới một cách linh hoạt nhằm phát huy tính tích cực, chủ động sáng

N
tạo của HS trong học tập, phù hợp với hoàn cảnh điều kiện dạy và học cụ thể.

Ơ
1.1.3.1. Phương pháp thuyết trình

H
N
Đây là một trong những phương pháp dạy học truyền thống có từ lâu đời.

Y
Đặc điểm cơ bản của phương pháp thuyết trình là thông báo - tái hiện. Do đó, theo

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
hướng hoạt động hóa người học, cần hạn chế bớt phương pháp thuyết trình thông
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
báo - tái hiện, tăng cường phương pháp thuyết trình giải quyết vấn đề. Đây là kiểu

ẠO
dạy học bằng cách đặt học sinh trước những bài toán nhận thức, kích thích HS hứng

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

thú giải bài toán nhận thức. GV đưa học sinh vào tình huống có vấn đề rồi hướng

Đ
G
học sinh đề xuất giải quyết vấn đề đặt ra. Thuyết trình kiểu đặt và giải quyết vấn đề

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

thuần túy do GV trình bày cũng đã có hiệu quả phát triển tư duy của HS. Nếu được

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
xen kẽ vấn đáp, thảo luận một cách hợp lý thì hiệu quả sẽ tăng thêm. GV có thể đặt
ẦN
một số câu hỏi "có vấn đề" để học sinh trả lời ngay tại lớp, hoặc có thể trao đổi ngắn
TR

trong nhóm từ 2 đến 4 người ngồi cạnh nhau trước khi GV đưa ra câu trả lời.
B

1.1.3.2. Phương pháp vấn đáp (đàm thoại)


00

- Vấn đáp tái hiện: giáo viên đặt câu hỏi chỉ yêu cầu học sinh nhớ lại kiến
10

thức đã biết và trả lời dựa vào trí nhớ, không cần suy luận.
A

- Vấn đáp giải thích – minh hoạ: Nhằm mục đích làm sáng tỏ một đề tài nào
Ó
-H

đó, GV lần lượt nêu những câu hỏi kèm theo ví dụ minh hoạ để HS dễ hiểu, dễ
Ý

nhớ. Phương pháp này đặc biệt có hiệu quả khi có sự hỗ trợ của các phương tiện
-L

nghe – nhìn.
ÁN

- Vấn đáp tìm tòi (đàm thoại ƠRIXTIC): GV dùng một hệ thống câu hỏi
TO

được sắp xếp hợp lý để hướng học sinh từng bước phát hiện ra bản chất của sự vật
kích thích sự ham muốn hiểu biết. GV tổ chức sự trao đổi ý kiến giữa thầy với trò,
ÀN

trò với trò nhằm giải quyết một vấn đề. GV là người tổ chức sự tìm tòi, còn HS là
Đ

người tự lực phát hiện kiến thức mới. Vì vậy, kết thúc cuộc đàm thoại, HS có được
N
IỄ

niềm vui của sự khám phá, trưởng thành thêm một bước về trình độ tư duy.
D

14
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

1.1.3.3. Phương pháp đặt và giải quyết vấn đề


Đặt ra và giải quyết những vấn đề gặp phải trong học tập, trong cuộc sống
không chỉ có ý nghĩa ở tầm phương pháp dạy học mà phải được đặt như một mục

N
tiêu giáo dục và đào tạo. Cấu trúc một nội dung bài học theo phương pháp đặt và

Ơ
giải quyết vấn đề thường như sau:

H
N
- Đặt vấn đề, xây dựng bài toán nhận thức: Tạo tình huống có vấn đề; Phát

Y
hiện, nhận dạng vấn đề nảy sinh; Phát hiện vấn đề cần giải quyết

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
- Giải quyết vấn đề đặt ra: Đề xuất cách giải quyết; Lập kế hoạch giải quyết;
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Thực hiện kế hoạch giải quyết.

ẠO
- Kết luận: Thảo luận kết quả và đánh giá; Phát biểu kết luận; Đề xuất vấn

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

đề mới.

Đ
G
Có thể phân biệt bốn mức trình độ đặt và giải quyết vấn đề:

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
Giải quyết Kết luận,

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


Các mức Đặt vấn đề Nêu giả thuyết Lập kế hoạch

H
vấn đề đánh giá
ẦN
1 GV GV GV HS GV
TR

2 GV GV HS HS GV + HS
B

3 GV + HS HS HS HS GV + HS
00

4 HS HS HS HS GV + HS
10
A

Trong dạy học theo phương pháp đặt và giải quyết vấn đề, HS vừa nắm được
Ó
-H

tri thức mới, vừa nắm được phương pháp lĩnh hội tri thức đó, phát triển tư duy tích
cực, sáng tạo, được chuẩn bị một năng lực thích ứng với đời sống xã hội, phát hiện
Ý
-L

kịp thời và giải quyết hợp lý các vấn đề nảy sinh.


ÁN

1.1.3.4. Tổ chức hoạt động nhóm


Lớp học được chia thành từng nhóm nhỏ. Tuỳ mục đích, yêu cầu của vấn đề
TO

học tập các nhóm được giao cùng một nhiệm vụ hay những nhiệm vụ khác nhau.
ÀN

Trong nhóm nhỏ, mỗi thành viên đều phải làm việc tích cực, giúp đỡ nhau tìm hiểu
Đ

vấn đề nêu ra trong không khí thi đua với các nhóm khác. Kết quả làm việc của mỗi
N
IỄ

nhóm sẽ đóng góp vào kết quả học tập chung của cả lớp. Trình bày kết quả làm việc
D

có thể là một đại diện của nhóm hoặc phân công mỗi thành viên trình bày một phần
nếu nhiệm vụ được giao là khá phức tạp. Tổ chức hoạt động nhóm có thể tiến hành :

15
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

· Làm việc chung cả lớp : Nêu vấn đề, xác định nhiệm vụ nhận thức; Tổ
chức các nhóm, giao nhiệm vụ; Hướng dẫn cách làm việc trong nhóm.
· Làm việc theo nhóm : Cá nhân làm việc độc lập rồi trao đổi hoặc tổ chức thảo

N
luận trong nhóm; Cử đại diện hoặc phân công trình bày kết quả làm việc theo nhóm

Ơ
· Tổng kết trước lớp : Các nhóm lần lượt báo cáo kết quả; Thảo luận chung;

H
N
GV tổng kết, đặt vấn đề cho bài tiếp theo, hoặc vấn đề tiếp theo trong bài.

Y
Hoạt động nhóm giúp các thành viên trong nhóm chia sẻ các băn khoăn, kinh

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
nghiệm của bản thân, cùng nhau xây dựng kiến thức mới. Bằng cách nói ra những
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
điều đang nghĩ, mỗi người có thể nhận rõ trình độ hiểu biết của mình về chủ đề nêu

ẠO
ra, thấy mình cần học hỏi thêm những gì. Bài học trở thành quá trình học hỏi lẫn

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

nhau chứ không phải là sự tiếp nhận thụ động từ GV. Tuy nhiên, phương pháp này

Đ
G
bị hạn chế bởi không gian chật hẹp của lớp học, bởi thời gian hạn định của tiết học,

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

cho nên giáo viên phải biết tổ chức hợp lý và học sinh đã khá quen với phương pháp

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
này thì mới có kết quả. Cần tránh khuynh hướng hình thức và đề phòng lạm dụng,
ẦN
cho rằng tổ chức hoạt động nhóm là dấu hiệu tiêu biểu nhất của đổi mới PPDH và
TR

hoạt động nhóm càng nhiều thì chứng tỏ phương pháp dạy học càng đổi mới.
B

1.1.3.5. Kỹ thuật động não


00

Động não là hình thức tác động giúp học sinh trong một thời gian ngắn nảy
10

sinh nhiều ý tưởng, nhiều giả định về một vấn đề nào đó. Thực hiện phương pháp
A

này, giáo viên cần đưa ra một hệ thống các thông tin làm tiền đề cho buổi thảo luận.
Ó
-H

Cách tiến hành: Giáo viên nêu câu hỏi, vấn đề cần được tìm hiểu trước cả lớp;
Ý

Khích lệ học sinh phát biểu và đóng góp ý kiến càng nhiều càng tốt; Liệt kê tất cả
-L

các ý kiến; Phân loại ý kiến; Làm sáng tỏ những ý kiến chưa rõ ràng và thảo luận
ÁN

sâu từng ý.
TO

1.1.4. Điều kiện áp dụng phương pháp dạy học tích cực [9], [25]
1.1.4.1. Giáo viên: GVphải thích ứng với những thay đổi về chức năng, nhiệm
ÀN

vụ rất đa dạng và phức tạp của mình. GV vừa phải có kiến thức chuyên môn sâu
Đ

rộng, có trình độ sư phạm lành nghề, biết ứng xử tinh tế, biết sử dụng các công nghệ
N
IỄ

tiên tiến vào dạy học, biết định hướng phát triển của học sinh theo mục tiêu giáo dục
D

nhưng cũng đảm bảo được sự tự do của học sinh trong hoạt động nhận thức.

16
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

1.1.4.2. Học sinh: HS phải dần dần có được những phẩm chất và năng lực
thích ứng với phương pháp dạy học tích cực như: giác ngộ mục đích học tập, tự giác
trong học tập, có ý thức trách nhiệm về kết quả học tập của mình và kết quả chung

N
của lớp, biết tự học và tranh thủ học ở mọi nơi, mọi lúc, bằng mọi cách, phát triển

Ơ
các loại hình tư duy biện chứng, lôgíc, hình tượng, tư duy kĩ thuật, tư duy kinh tế…

H
N
1.1.4.3. Chương trình và SGK: Giảm bớt khối lượng kiến thức nhồi nhét, tạo

Y
điều kiện cho thầy trò tổ chức những hoạt động học tập tích cực; giảm bớt những

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
thông tin buộc học sinh phải thừa nhận và ghi nhớ máy móc, tăng cường các bài
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
toán nhận thức để HS tập giải; giảm bớt những câu hỏi tái hiện, tăng cường loại câu

ẠO
hỏi phát triển trí thông minh; giảm bớt những kết luận áp đặt, tăng cường những gợi

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

ý để học sinh tự nghiên cứu phát triển bài học.

Đ
G
1.1.4.4. Thiết bị dạy học

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Dụng cụ, hóa chất, mô hình, tranh ảnh… trang bị cho phòng thực hành hóa

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
học đảm bảo mức tối thiểu đáp ứng yêu cầu dạy học. Bên cạnh đó giảng dạy hóa
ẦN
học hiện nay thường sử dụng nhiều các thiết bị nghe – nhìn, các phần mềm hóa học,
TR

kết nối mạng internet …để triển khai đổi mới PPDH hướng vào hoạt động tích cực,
B

chủ động của HS tạo điều kiện thuận lợi cho HS thực hiện hoạt động nhóm.
00

1.1.4.5. Đổi mới đánh giá kết quả học tập của học sinh
10

Đổi mới phương pháp dạy học được chú trọng để đáp ứng những yêu cầu
A

mới của mục tiêu nên việc kiểm tra, đánh giá phải chuyển biến mạnh theo hướng
Ó
-H

phát triển trí thông minh sáng tạo của học sinh, khuyến khích vận dụng linh hoạt
Ý

các kiến thức kĩ năng đã học vào những tình huống thực tế, làm bộc lộ những cảm
-L

xúc, thái độ của học sinh khi giải quyết các vấn đề thực tiễn. Việc kiểm tra, đánh giá
ÁN

sẽ hướng vào việc bám sát mục tiêu của từng bài, từng chương và mục tiêu giáo dục
TO

của từng môn học. Các câu hỏi bài tập đo được mức độ thực hiện các mục tiêu được
xác định.
ÀN

Yêu cầu kiểm tra đánh giá phải công bằng, khách quan kết quả học tập của
Đ

HS, bộ công cụ đánh giá được bổ sung các hình thức đánh giá khác như đưa thêm
N
IỄ

dạng câu hỏi, bài tập trắc nghiệm; chú ý hơn tới đánh giá cả qúa trình lĩnh hội tri
D

thức của học sinh, quan tâm tới mức độ hoạt động tích cực, chủ động của học sinh

17
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

trong từng tiết học, kể cả ở tiết tiếp thu tri thức mới lẫn tiết thực hành, thí nghiệm.
Hệ thống câu hỏi kiểm tra đánh giá cũng cần thể hiện sự phân hóa, đảm bảo
khoảng 70% câu hỏi bài tập đo được mức độ đạt trình độ chuẩn - mặt bằng về nội

N
dung học vấn dành cho HS THPT và khoảng 30% còn lại phản ánh mức độ nâng

Ơ
cao, dành cho HS có năng lực trí tuệ và thực hành cao hơn.

H
N
1.2. Khái niệm về năng lực

Y
1.2.1. Khái niệm về năng lực

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Năng lực là “khả năng, điều kiện chủ quan hoặc tự nhiên sẵn có để thực hiện
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
một hoạt động nào đó” như năng lực tư duy, năng lực tài chính hoặc là “phẩm chất

ẠO
tâm sinh lý và trình độ chuyên môn tạo cho con người khả năng hoàn thành một loại

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

hoạt động nào đó với chất lượng cao” như năng lực chuyên môn, năng lực lãnh đạo.

Đ
G
[23; tr. 816].

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Năng lực là tổ hợp các thuộc tính độc đáo của cá nhân phù hợp với những

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
yêu cầu của một hoạt động nhất định, đảm bảo cho hoạt động đó có kết quả tốt.
ẦN
Năng lực vừa là tiền đề, vừa là kết quả của hoạt động. Năng lực vừa là điều kiện
TR

cho hoạt động đạt kết quả nhưng đồng thời năng lực cũng phát triển ngay trong
B

chính hoạt động ấy (kinh nghiệm, trải nghiệm). [39; tr 213]


00

1.2.2. Năng lực đặc thù môn hóa học


10

Bảng mô tả những năng lực chuyên biệt của môn hóa học
A
Ó

NĂNG LỰC
-H

CHUYÊN Mô tả các năng lực Các mức độ thể hiện


Ý

BIỆT
-L

a) Nghe và hiểu được nội dung các thuật ngữ


ÁN

Năng lực sử dụng hóa học, danh pháp hóa học và các biểu
TO

biểu tượng hóa học ; tượng hóa học (Kí hiệu, hình vẽ, mô hình
1. Năng lực sử
ÀN

Năng lực sử dụng cấu trúc phân tử các chất, liên kết hóa
dụng ngôn ngữ
Đ

thuật ngữ hóa học; học…)


hóa học
N

Năng lực sử dụng b) Viết và biểu diễn đúng công thức hóa học
IỄ

danh pháp hóa học. của các hợp chất vô cơ và hữu cơ, các dạng
D

công thức (CTPT, CT CT, CT lập thể…),

18
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

đồng đẳng, đồng phân….


c) Hiểu và rút ra được các quy tắc đọc tên và
đọc đúng tên theo các danh pháp khác nhau

N
đối với các hợp chất hữu cơ.

Ơ
d) Trình bày được các thuật ngữ hóa học,

H
N
danh pháp hóa học và hiểu được ý nghĩa của

Y
chúng.

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
e) Vận dụng ngôn ngữ hóa học trong các
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
tình huống mới.

ẠO
- Hiểu và thực hiện đúng nội quy, quy tắc an

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
toàn PTN

G
- Nhận dạng và lựa chọn được dụng cụ và

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
hóa chất để làm TN

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
- Hiểu được tác dụng và cấu tạo của các
ẦN
dụng cụ và hóa chất cần thiết để làm TN
TR

- Năng lực tiến hành


- Lựa chọn các dụng cụ và hóa chất cần thiết
thí nghiệm, sử dụng
B

chuẩn bị cho các TN.


00

TN an toàn;
- Lắp các bộ dụng cụ cần thiết cho từng TN,
10

- Năng lực quan


2. Năng lực hiểu được tác dụng của từng bộ phận, biết
A

sát, mô tả , giải thích


Ó

thực hành hóa phân tích sự đúng sai trong cách lắp .
-H

các hiện tượng TN


học bao gồm: - Tiến hành độc lập một số TN hóa học đơn
và rút ra kết luận.
Ý

giản
-L

- Năng lực xử lý
- Tiến hành có sự hỗ trợ của giáo viên một
ÁN

thông tin liên quan


số thí nghiệm hóa học phức tạp.
TO

đến TN
- Biết cách quan sát, nhận ra được các hiện
ÀN

tượng TN
Đ

Mô tả chính xác các hiện tượng thí nghiệm.


N

Giải thích một cách khoa học các hiện tượng


IỄ

thí nghiệm đã xảy ra, viết được các PTHH


D

và rút ra những kết luận cần thiết.

19
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Tính toán theo khối a) Vận dụng được thành thạo phương pháp
lượng chất tham gia bảo toàn ( bảo toàn khối lượng, bảo toàn
và tạo thành sau điện tích, bảo toàn electron... trong việc tính

N
phản ứng. toán giải các bài toán hóa học.

Ơ
H
c) Xác định mối tương quan giữa các
Tính toán theo mol

N
chất hóa học tham gia vào phản ứng với các

Y
chất tham gia và tạo

U
thuật toán để giải được với các dạng bài toán

.Q
thành sau phản ứng

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

hóa học đơn giản.

TP
3. Năng lực
Tìm ra được mối

ẠO
tính toán
quan hệ và thiết lập

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

c) Sử dụng được thành thạo phương pháp đại

Đ
được mối quan

G
số trong toán học và mối liên hệ với các kiến

N
hệ giữa kiến thức
http://daykemquynhon.ucoz.com

thức hóa học để giải các bài toán hóa học.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


hóa học với các phép
toán học.
H
ẦN
TR

d) Sử dụng hiệu quả các thuật toán để biện


. luận và tính toán các dạng bài toán hóa học
B
00

và áp dụng trong các tình huống thực tiễn.


10

a) Phân tích được


A

tình huống trong học


Ó

a) Phân tích được tình huống trong học tập,


-H

tập môn hóa học;


trong cuộc sống;
Phát hiện và nêu
Ý

Phát hiện và nêu được tình huống có vấn đề


-L

4. Năng lực được tình huống có


trong học tập, trong cuộc sống.
ÁN

giải quyết vấn vấn đề trong học tập


TO

đề thông qua môn hóa học


môn hóa học b) Xác định được và
ÀN

biết tìm hiểu các b) Thu thập và làm rõ các thông tin có liên
Đ

thông tin liên quan quan đến vấn đề phát hiện trong các chủ đề
N
IỄ

đến vấn đề phát hiện hóa học ;


D

trong các chủ đề hóa

20
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

học;

c) Đề xuất được giải


c) Đề xuất được giả thuyết khoa học khác
pháp giải quyết vấn
nhau.

N
đề đã phát hiện.

Ơ
- Lập được kế hoạch để giải quyết vấn đề đặt

H
- Lập được kế hoạch
ra trên cơ sở biết kết hợp các thao tác tư duy

N
để giải quyết một số

Y
và các PP phán đoán, tự phân tích, tự giải

U
vấn đề đơn giản

.Q
quyết đúng với những vấn đề mới.

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

-Thực hiện được kế

TP
- Thực hiện kế hoạch độc lập sáng tạo hoặc
hoạch đã đề ra có sự
hợp tác trong nhóm.

ẠO
hỗ trợ của GV

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
d) Thực hiện giải

G
N
pháp giải quyết vấn
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


đề và nhận ra sự phù

H
d) Thực hiện và đánh giá giải pháp giải
hợp hay không phù
ẦN
quyết vấn đề; suy ngẫm về cách thức và tiến
hợp của giải pháp
TR

trình giải quyết vấn đề để điều chỉnh và vận


thực hiện đó.
B

dụng trong tình huống mới.


00

Đưa ra kết luận


10

chính xác và ngắn


gọn nhất.
A
Ó
-H

a) Có năng lực hệ thống hóa kiến thức , phân


loại kiến thức hóa học , hiểu rõ đặc điểm, nội
Ý
-L

dung, thuộc tính của loại kiến thức hóa học


a) Có năng lực hệ
ÁN

5) Năng lực đó. Khi vận dụng kiến thức chính là việc lựa
thống hóa kiến thức.
vận dụng kiến chọn kiến thức một cách phù hợp với mỗi
TO

thức hoá học hiện tượng, tình huống cụ thể xảy ra trong
ÀN

vào cuộc sống cuộc sống, tự nhiên và xã hội.


Đ

b) Năng lực phân b) Định hướng được các kiến thức hóa học
N
IỄ

tích tổng hợp các một cách tổng hợp và khi vận dụng kiến thức
D

kiến thức hóa học hóa học có ý thức rõ ràng về loại kiến thức

21
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

vận dụng vào cuộc hóa học đó được ứng dụng trong các lĩnh
sống thực tiễn vực gì, ngành nghề gì, trong cuộc sống, tự
nhiên và xã hội.

N
c) Năng lực phát

Ơ
c) Phát hiện và hiểu rõ được các ứng dụng

H
hiện các nội dung
của hóa học trong các vấn đề thực phẩm,

N
kiến thức hóa học

Y
sinh hoạt, y học, sức khỏe, KH thường thức,

U
được ứng dụng trong

.Q
sản xuất công nghiệp, nông nghiệp và môi

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

các vấn để các lĩnh

TP
trường.
vực khác nhau

ẠO
d) Năng lực phát d) Tìm mối liên hệ và giải thích được các

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
hiện các vấn đề trong hiện tượng trong tự nhiên và các ứng dụng

G
N
thực tiễn và sử dụng của hóa học trong cuộc sống và trong các
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


kiến thức hóa học để lính vực đã nêu trên dựa vào các kiến thức
giải thích.
H
hóa học và các kiến thức liên môn khác.
ẦN
TR

e) Chủ động sáng tạo lựa chọn phương


e) Năng lực độc lập pháp, cách thức giải quyết vấn đề. Có năng
B
00

sáng tạo trong việc lực hiểu biết và tham gia thảo luận về các
10

xử lý các vấn đề thực vấn đề hóa học liên quan đến cuộc sống thực
A

tiễn tiễn và bước đầu biết tham gia NCKH để


Ó
-H

giải quyết các vấn đề đó.


Ý

1.3. Vấn đề tự học ở trường THPT


-L

1.3.1. Tự học và các hình thức tự học đối với sự phát triển tư duy và lĩnh hội
ÁN

kiến thức của học sinh [4], [5], [17], [21]


TO

Ở nước ta hiện nay vấn đề hướng dẫn học sinh tự học, tự nghiên cứu là một
vấn đề mang tính thời sự, là một trong những giải pháp về đổi mới PPDH, được
ÀN

nhiều nhà giáo dục quan tâm trong định hướng đổi mới và nâng cao chất lượng giáo
Đ
N

dục. Tự học là con đường đi tới thành công, giúp HS chủ động tìm hiểu, thu thập
IỄ

kiến thức, tự làm giàu kho kiến thức của mình. Tự học lúc còn học phổ thông sẽ là
D

tiền đề tốt cho cho việc tự học ở các bậc học cao hơn, học tập để phát triển suốt đời.

22
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

1.3.1.1. Tự học hoàn toàn (không có GV)


Thông qua tài liệu, qua tìm hiểu thực tế, học kinh nghiệm của người khác.
HS gặp nhiều khó khăn do có nhiều lỗ hổng kiến thức, HS khó thu xếp tiến độ, kế

N
hoạch tự học, không tự đánh giá được kết quả tự học của mình...

Ơ
1.3.1.2. Tự học trong một giai đoạn của quá trình học tập

H
N
Thí dụ như học bài hay làm bài tập ở nhà (khâu vận dụng kiến thức) là công

Y
việc thường xuyên của HS phổ thông. Để giúp HS có thể tự học ở nhà, GV cần tăng

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
cường kiểm tra, đánh giá kết quả học bài, làm bài tập ở nhà của họ.
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
1.3.1.3. Tự học qua tài liệu hướng dẫn

ẠO
Trong tài liệu trình bày cả nội dung, cách xây dựng kiến thức, cách kiểm tra

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

kết quả sau mỗi phần, nếu chưa đạt thì chỉ dẫn cách tra cứu, bổ sung, làm lại cho

Đ
G
đến khi đạt được (thí dụ học theo các phần mềm trên máy tính). Song nếu chỉ dùng

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

tài liệu tự học HS cũng có thể gặp khó khăn vì không biết hỏi ai.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
1.3.1.4. Tự học dưới sự hướng dẫn của GV ở lớp
ẦN
Với hình thức này cũng đem lại kết quả nhất định. Song nếu HS vẫn sử dụng
TR

SGK hóa học như hiện nay thì họ cũng gặp khó khăn khi tiến hành tự học vì thiếu
B

sự hướng dẫn về phương pháp học.


00

1.3.2. Thực trạng vấn đề dạy – học môn hóa học của HS THPT hiện nay
10

Qua khảo sát HS lớp 12 trường THPT Quốc Thái (392 HS), tỉnh An Giang
A

cho kết quả như sau :


Ó
-H

HS có hứng HS không HS chọn môn hóa để HS thường


Ý

Nội dung thú học thích học thi tốt nghiệp và xét không tham gia
-L

môn hóa môn hóa tuyển đại học xây dựng bài học
ÁN

Tỉ lệ (%) 44,7 35,5 58,2 55,8


TO

Số liệu thống kê cho thấy ngay cả trường THPT chất lượng cao một bộ phận
ÀN

khá lớn HS lớp 12 chưa quan tâm đúng mức việc học tập môn hóa, HS học tập thụ
Đ

động thiếu hứng thú và thiếu ý thức tự giác học tập.


N

Nguyên nhân khách quan:


IỄ
D

- Số lượng môn học của năm học cuối cấp quá nhiều (13 môn) vì vậy HS
“chấp nhận” học lệch để dành thời gian ôn tập các môn thi đại học. Với tổ hợp ba

23
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

môn thi để xét tuyển đại học như hiện nay HS có nhiều cách lựa chọn “dễ thở” hơn.
Ví dụ: Chọn thi Toán – Lý – Ngoại ngữ có hai môn bắt buộc phải thi là Toán và
Ngoại ngữ thuận lợi hơn là chọn tổ hợp Toán – Lý – Hóa chỉ có môn Toán là môn

N
bắt buộc phải thi. Vì thế số lượng HS 12 chọn thi môn hóa trong kỳ thi tuyển đại

Ơ
học và thi tốt nghiệp THPT có xu hướng giảm dần.

H
N
- Khối lượng kiến thức môn hóa học 12 nặng so với số tiết chương trình qui

Y
định nên ít thời gian dành cho luyện tập, thảo luận vì vậy HS nắm kiến thức chưa

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
vững vàng.
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Nguyên nhân chủ quan:

ẠO
- Đối với HS: HS chưa coi trọng đúng mức khâu tự học. HS ỷ lại vào thầy cô

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

giáo: chỉ biết chép nội dung bài học, học thuộc và trả bài đúng như bài giảng. Mức

Đ
G
độ này chỉ tái hiện vấn đề chứ chưa tái tạo, chưa mang tính sáng tạo cá nhân. Vì

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

vậy, HS thường mau quên kiến thức, thiếu hứng thú học tập. Lệ thuộc quá nhiều

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
vào việc học thêm ngoài giờ.
ẦN
- Đối với GV: Dạy học chủ yếu thực hiện trên lớp theo tiết học, mỗi tiết chỉ
TR

có 45’ vì thế PPDH còn nặng về thuyết trình. GV dành thời gian để soạn giảng bài
B

còn ít hoặc sử dụng giáo án cũ nên chưa phù hợp với từng lớp đối tượng HS. Hầu
00

hết GV ở trường THPT tư thục thừa nhận là hầu như không làm thí nghiệm biểu
10

diễn. Bài thí nghiệm bắt buộc thực hiện còn sơ sài. Kiểm tra đánh giá chưa quan
A

tâm nhiều đến khả năng vận dụng kiến thức, kỹ năng thực hành thí nghiệm… vì thế
Ó
-H

GV chưa thực sự đổi mới PPDH theo hướng phát huy năng lực học tập của HS.
Ý

Kết quả thống kê như sau (THPT Quốc Thái):


-L

GV thường sử GV định hướng GV thường cho HS GV ít quan


ÁN

dụng thí nghiệm, các nội dung thảo luận nhóm, tâm đến thái
Nội dung
TO

mô hình trong cho HS chuẩn bị thuyết trình 1 nội độ học tập


tiết học trước dung trong bài học của HS
ÀN

Tỉ lệ (%) 39,1 27,8 09,0 19,0


Đ
N

- Đối với cha mẹ HS: Cha mẹ HS chưa khuyến khích con tự học ở nhà, có
IỄ
D

thói quen gửi con đi học thêm ngoài giờ ngay từ cấp tiểu học. Một bộ phận khá lớn
cha mẹ HS “khoán trắng” việc học của HS cho nhà trường quản lý.

24
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

1.3.3. Thiết kế đề cương bài học – giải pháp có hiệu quả để phát huy tính tích
cực chủ động và khuyến khích ý thức tự học của học sinh [5], [12], [13], [25]
Để khắc phục những hạn chế nêu trên trong thực tiễn dạy – học hóa học hiện

N
nay GV cần tổ chức cho HS tự học có hướng dẫn. Trong tự học có hướng dẫn, HS

Ơ
nhận được sự hướng dẫn từ hai nguồn : từ tài liệu hướng dẫn và trực tiếp từ GV.

H
N
Nguồn hướng dẫn qua tài liệu: Gv biên soạn tài liệu hướng dẫn HS tự học

Y
trên cơ sở định hướng HS đọc SGK, tham khảo tài liệu liên quan. Ngoài việc trình

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
bày nội dung kiến thức, còn hướng dẫn cả cách thức hoạt động để phát hiện vấn đề,
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
thu thập thông tin, xử lí thông tin, rút ra kết luận...

ẠO
- Đề cương bài học giúp HS biết những nội dung cần phải chuẩn bị trong

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

từng bài, từng chủ đề (bao gồm tiết học lý thuyết – luyện tập – ôn tập – thực hành –

Đ
G
kiểm tra) nhằm giúp HS tiết kiệm thời gian nghiên cứu bài học đủ sức chuẩn bị cho

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

nhiều môn học khác theo chương trình lớp 12 hiện hành (13 môn).

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
- Đề cương bài học bám sát đề mục bài học phù hợp năng lực tiếp thu kiến
ẦN
thức của học sinh, khuyến khích HS đọc SGK nắm được những nội dung dễ, từ đó
TR

GV có thêm thời gian cùng với HS làm rõ những vấn đề khó giúp các em cơ bản
B

hiểu bài ngay tại lớp .


00

- Đề cương bài học “tích hợp” lý thuyết và bài tập bổ sung những nội dung
10

mới cập nhật, tư liệu hóa học nhằm giúp HS mở rộng kiến thức. Có hệ thống bài tập
A

bổ trợ cho HS tham khảo trong từng chủ đề, giúp các em có thêm bài tập tự luyện ở
Ó
-H

nhà đạt được chuẩn kiến thức cơ bản theo yêu cầu. Bên cạnh đó GV có thể giới
Ý

thiệu thêm các phương pháp giải các bài tập nâng cao, bài tập khó giúp HS khá –
-L

giỏi nâng cao khả năng vận dụng kiến thức.


ÁN

Nguồn hướng dẫn trực tiếp của GV qua các giờ lên lớp:
TO

GV khuyến khích HS tự lực giải quyết một phần nội dung bài học trên cơ sở
đề cương bài học. Đối với những vấn đề khó, trọng tâm GV tiến hành làm thí
ÀN

nghiệm, đàm thoại cùng phối hợp với HS để làm nội dung và tăng cường luyện tập,
Đ

vận dụng kiến thức.


N
IỄ

Như vậy, trong cách dạy học này có hai kiểu hướng dẫn được phối hợp
D

với nhau.

25
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Hướng dẫn bằng lời viết ngay trong tài liệu, đó là những chỉ dẫn về kế hoạch,
về phương pháp giải quyết vấn đề, thu thập, xử lí thông tin... nhằm định hướng cho
HS có thể tự lực thực hiện các hành động học một cách có ý thức, có phương hướng

N
rõ ràng. Hướng dẫn ngay tại lớp để theo dõi giúp đỡ, uốn nắn, nâng cao kiến thức.

Ơ
1.4. Bài tập hóa học [10], [15],[20]

H
N
1.4.1. Khái niệm về BTHH

Y
BTHH bao gồm câu hỏi và bài toán liên quan đến nội dung nào đó về kiến

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
thức hóa học mà khi hoàn thành chúng HS nắm được hay hoàn thiện một tri thức
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
hoặc kỹ năng nhất định.

ẠO
BTHH là một PPDH cơ bản không những cung cấp kiến thức mà còn giúp

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

người học tìm ra con đường ”giành lấy” kiến thức từ đó mang đến cho người học

Đ
G
niềm vui, sự động viên khích lệ HS đam mê học tập. Vì vậy, BTHH vừa là mục

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

đích vừa là nội dung lại là PPDH hiệu quả.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
1.4.2. Ý nghĩa, tác dụng của bài tập hóa học
ẦN
1.4.2.1. Tác dụng trí dục:
TR

- Giúp HS hiểu đúng và biết cách vận dụng các kiến thức đã học.
B

- Mở rộng sự hiểu biết của HS về kiến thức đã học trên nền tảng nội
00

dung SGK.
10

- Thúc đẩy sự rèn luyện kỹ năng, kỹ xảo cần thiết về hóa học.
A

- Củng cố kiến thức, xây dựng mối liên hệ giữa các đơn vị kiến thức và hệ
Ó
-H

thống hóa kiến thức hóa học trong chương trình.


Ý

- Giải BTHH giứp HS phát triển tư duy: phân tích, tổng hợp, so sánh, diễn
-L

dịch, qui nạp...


ÁN

1.4.2.2. Tác dụng đức dục


TO

Giải BTHH giúp HS rèn luyện đức tính tốt của con người như tính kiên nhẫn,
cần cù chịu khó, cẩn thận, tính trung thực, sáng tạo và lòng yêu thích khoa học.
ÀN

1.4.2.3. Tác dụng giáo dục kỹ thuật tổng hợp


Đ

Những qui trình sản xuất, trang thiết bị, nguyên vật liệu thể hiện trong
N
IỄ

nội dung BTHH giúp HS hiểu rõ hơn các nguyên tắc kỹ thuật (chu trình kín,
D

trao đổi nhiệt...) được vận dụng trong nhà máy hóa chất nhằm tiết kiệm nguyên

26
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

liệu, tiết kiệm năng lượng, giảm giá thành sản phẩm, bảo vệ môi trường, xử lý
chất gây ô nhiễm...
1.4.3. Phân loại bài tập hóa học

N
BTHH được phân loại như sau:

Ơ
1.4.3.1. Dựa vào nội dung toán học của BTHH

H
N
- Bài tập định tính (không có tính toán).

Y
- Bài tập định lượng (có tính toán).

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
1.4.3.2. Dựa vào hoạt động của HS khi giải BTHH
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
- Bài tập lý thuyết.

ẠO
- Bài tập thực nghiệm (sử dụng thí nghiệm hóa học).

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
1.4.3.3. Dựa vào yêu cầu của BTHH

G
- Bài tập cân bằng phản ứng; viết chuỗi phản ứng; nhận biết – điều chế - tách

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

chất; xác định thành phần hỗn hợp...

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
1.4.3.4. Dựa vào cách thức tiến hành kiểm tra
ẦN
- Bài tập trắc nghiệm.
TR

- Bài tập tự luận.


B

1.4.3.5. Dựa vào phương pháp giải bài tập


00

- Bài tập tính theo phương trình phản ứng, công thức hóa học.
10

- Bài tập áp dụng sự bảo toàn khối lượng, bảo toàn số mol nguyên tử của
A

nguyên tố; bảo toàn điện tích; bảo toàn electron...


Ó
-H

- Bài tập sử dụng giá trị trung bình; qui đổi hỗn hợp nhiều chất thành hỗn
Ý

hợp các nguyên tố...


-L

- Bài tập biện luận.


ÁN

1.4.3.6. Dựa vào mục đích sử dụng


TO

- Bài tập dùng kiểm tra đầu giờ.


- Bài tập củng cố kiến thức.
ÀN

- Bài tập dùng bồi dưỡng HS giỏi; phụ đạo HS yếu.


Đ

1.4.4. Xu hướng phát triển của BTHH hiện nay [15]


N
IỄ

Nhược điểm BTHH trong những năm qua là nặng về thuật toán ít gắn với
D

thực tiễn và xem nhẹ thí nghiệm hóa học, hiện tượng hóa học. Mặt khác để phù hợp

27
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

với hình thức thi trắc nghiệm và đổi mới kiểm tra đánh giá kết quả học tập BTHH
được định hướng như sau:
- Nội dung BTHH phải gắn liền với thực tiễn đời sống, sản xuất và xã hội.

N
- Nội dung BTHH gắn với hiện tượng hóa học, gắn với thực hành thí nghiệm.

Ơ
- BTHH giảm độ khó về thuật toán phức tạp tăng cường câu hỏi sử dụng các

H
N
phép tính sử dụng nhiều trong hóa học.

Y
- Xây dựng các bài tập vận dụng kiến thức hóa học để bảo vệ môi trường,

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
vận dụng kiến thức để giải quyết tình huống thực tiễn.
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
- Đa dạng hóa các loại bài tập: Bài tập bằng hình vẽ; đồ thị; lắp ráp dụng cụ

ẠO
thí nghiệm; sử dụng hóa chất.

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

- BTHH cân đối tỉ lệ các mức độ nhận thức trong kiểm tra đánh giá: Biết –

Đ
G
Hiểu – Vận dụng trong đó giảm dần mức độ biết tăng dần mức độ hiểu và vận dụng.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

1.4.5. Ý nghĩa của BTHH đối với việc phát triển năng lực tư duy và tạo hứng

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
thú cho HS trong học tập môn hóa học
ẦN
Đối với môn hóa học – môn học thuộc khoa học thực nghiệm – giải BTHH là
TR

một phương pháp phát triển tư duy nâng cao khả năng nhận thức của HS. Qua hoạt
B

động này HS sẽ được:


00

- Rèn luyện năng lực phát hiện vấn đề mới.


10

- Tự mình tìm ra cách giải trên cơ sở vận dụng kiến thức tổng hợp bộ môn
A

hoặc liên môn.


Ó
-H

- Nâng cao kết quả học tập, nâng cao năng lực của HS.
Ý

Xây dựng hệ thống BTHH phù hợp với nội dung chương trình, phù hợp với
-L

nhiều đối tượng HS trong lớp học, phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục là
ÁN

công việc khó khăn đòi hỏi GV phải mất nhiều thời gian công sức. Thực tế đã
TO

chứng minh BTHH không chỉ rèn luyện và phát triển tư duy cho HS mà còn có tác
dụng kích thích hứng thú học tập phát huy nội lực của người học từ đó giúp cho
ÀN

việc tiếp thu, nghiên cứu bài mới dễ dàng và có hiệu quả hơn.
Đ
N
IỄ
D

28
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Tiểu kết chương 1


Trong chương này chúng tôi đã trình bày:
- Đổi mới PPDH theo hướng dạy học tích cực

N
- Vấn đề tự học ở trường THPT.

Ơ
- Bài tập hóa học

H
N
- Khái niệm về năng lực.

Y
U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
ẠO

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
G
N
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
ẦN
TR
B
00
10
A
Ó
-H
Ý
-L
ÁN
TO
ÀN
Đ
N
IỄ
D

29
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

CHƯƠNG 2
XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG HỆ THỐNG BÀI TẬP VỀ SẮT
VÀ HỢP CHẤT CỦA SẮT NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC

N
LĨNH HỘI KIẾN THỨC HÓA HỌC CHO HỌC SINH LỚP 12

Ơ
TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

H
N
Y
2.1. Phân tích mục tiêu, vị trí và nội dung kiến thức về sắt và hợp chất của sắt

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
trong chương trình hóa học 12
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
2.1.1. Nội dung

ẠO
Hóa học về sắt và hợp chất của sắt trong chương trình hóa học 12 kế thừa

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

những kiến thức cơ bản sơ lược ở chương trình hóa học 10, 11 như sắt tác dụng với

Đ
G
halogen , oxi, lưu huỳnh, dung dịch HCl, dd H2SO4, dd HNO3…Nội dung hóa 12 đi

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

sâu hơn về kiến thức như: vị trí, tính chất vật lý, tính hất hóa học, trạng thái tự

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
nhiên, hợp chất của sắt: FeO, Fe(OH)2, muối sắt II, Fe2O3, Fe(OH)3, muối sắt III,
ẦN
hợp kim của sắt: Gang, thép và cách sản xuất chúng, thực hành sắt và hợp chất.
TR

2.1.2. Mục tiêu


B

- HS biết được Vị trí, cấu hình electron lớp ngoài cùng, tính chất vật lí của sắt,
00

tính chất hoá học của sắt : tính khử trung bình (tác dụng với oxi, lưu huỳnh, clo, nước,
10

dung dịch axit, dung dịch muối), sắt trong tự nhiên (các oxit sắt, FeCO3, FeS2), - tính
A

chất vật lí, nguyên tắc điều chế và ứng dụng của một số hợp chất của sắt, Định nghĩa và
Ó
-H

phân loại gang, sản xuất gang (nguyên tắc, nguyên liệu, cấu tạo và chuyển vận của lò
Ý

cao, biện pháp kĩ thuật), Định nghĩa và phân loại thép, sản xuất thép (nguyên tắc
-L

chung, phương pháp Mac-tanh, Bet-xơ-me, lò điện : ưu điểm và hạn chế).


ÁN

- HS Hiểu được : Tính khử của hợp chất sắt (II) : FeO, Fe(OH)2, muối sắt
TO

(II), tính oxi hoá của hợp chất sắt (III) : Fe2O3, Fe(OH)3, muối sắt (III).
- HS dự đoán, kiểm tra bằng thí nghiệm và kết luận được tính chất hoá học
ÀN

các hợp chất của sắt, Viết các PTHH phân tử hoặc ion rút gọn minh hoạ tính chất
Đ

hoá học, Nhận biết được ion Fe2+ , Fe3+ trong dung dịch, tính % khối lượng các
N
IỄ

muối sắt hoặc oxit sắt trong phản ứng, xác định công thức hoá học oxit sắt theo số
D

liệu thực nghiệm, Ứng dụng của gang, thép,

30
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

- HS vận dụng quan sát mô hình, hình vẽ, sơ đồ,… rút ra được nhận xét về
nguyên tắc và quá trình sản xuất gang, thép, Viết các PTHH phản ứng oxi hoá - khử
xảy ra trong lò luyện gang, luyện thép, Phân biệt được một số đồ dùng bằng gang,

N
bằng thép, Sử dụng và bảo quản hợp lí được một số hợp kim của sắt, Tính khối

Ơ
lượng quặng sắt cần thiết để sản xuất một lượng gang xác định theo hiệu suất, giải

H
N
các bài tập về sắt và hợp chất của sắt.

Y
- HS đề xuất được cách kiểm tra dự đoán, chứng minh tính chất thông qua

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
thực nghiệm hóa học và vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn liên quan đến sắt
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
và hợp chất của sắt.

ẠO
2.1.3. Vị trí

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Chương 7: sắt và một số nguyên tố quan trọng đặt biệt là sắt và hợp chất của

Đ
G
sắt vừa củng cố những kiến thức cơ bản về vị trí trong bảng tuàn hoàn, tính chất vật

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

lý, tính chất hóa học của sắt, trạng thái tự nhiên, hợp chất của sắt II, hợp chất của sắt

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
III, hợp kim của sắt như gang, thép, phương pháp sản xuất gang, thép... đồng thời
ẦN
trang bị thêm cho học sinh một số lý thuyết chủ đạo để nghiên cứu và giải quyết
TR

những dạng bài tập thường xuyên có trong các đề thi THPT quốc gia những năm
B

gần đây. Thực hiện dạy học tốt chương này có tác dụng làm nền móng, chỉ đạo về
00

nội dung và phương pháp dạy học các vấn đề về sắt và hợp chất của sắt trong
10

chương trình THPT từ đó giúp học sinh giải quyết những vấn đề đặt ra trong cuộc
A

sống và sản xuất.


Ó
-H

2.1.4. Thiết kế đề cương bài học cho sắt và hợp chất của sắt
Ý

Định mức chuẩn thời gian cho vấn đề này là 8 tiết. Ngoài ra ở các trường
-L

phổ thông thường có thêm tiết luyện tập, học tự chọn nên có thể tăng cường thêm
ÁN

tiết luyện tập.


TO

Chúng tôi chia nội dung các tiết học trong vấn đề này làm 5 chủ đề:
- Chủ đề thứ nhất (1 tiết): Sắt
ÀN

+ Vị trí trong bảng tuần hoàn, cấu hình electron nhuyên tử


Đ

+ Tính chất vật lí


N
IỄ

+ Tính chất hóa học


D

+ Trạng thái tự nhiên

31
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

- Chủ đề thứ hai (2 tiết): Hợp chất của sắt


+ Hợp chất sắt (II): FeO, Fe(OH)2, muố sắt (II)
+ Hợp chất sắt (III): Fe2O3, Fe(OH)3, muố sắt (III)

N
- Chủ đề thứ ba (1 tiết): Hợp kim của sắt

Ơ
+ Gang

H
N
+ Thép

Y
- Chủ đề thứ tư (2 tiết): Luyện tập

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
+ Sắt
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
+ Hợp chất của sắt

ẠO
+ Hợp kim của sắt

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
- Chủ đề thứ năm (2 tiết): Thực hành và kiểm tra.

G
+ Thực hành: Tính chất hóa học của sắt.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

+ Kiểm tra viết.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Ngoài ra chúng tôi đề nghị tăng thêm tiết luyện tập (khoảng 6 tiết) ở các buổi
ẦN
học phụ đạo trái buổi nhằm tăng cường rèn luyện khả năng vận dụng kiến thức, rèn
TR

tư duy và kỹ năng giải toán hóa học, gián tiếp thúc đẩy HS tự giác chuẩn bị bài
B

trước khi đến lớp. Nếu HS có thói quen thực hiện tốt các câu hỏi trong đề cương bài
00

học thì GV chỉ tập trung vào việc hướng dẫn những nội dung quan trọng của bài
10

học và có thêm thời gian để củng cố, luyện tập.


A

Các tiết luyện tập thực hiện sau từng nhóm bài để củng cố kiến thức và rèn
Ó
-H

luyện kỹ năng vận dụng lý thuyết vào bài tập hóa học theo từng chủ đề.
Ý

Bài tập củng cố, luyện tập sau mỗi chủ đề được phân loại theo 4 mức độ
-L

nhận thức để HS luyện tập trên lớp kết hợp với tự luyện tập ở nhà.
ÁN

Sơ đồ sắp xếp thứ tự các nội dung HS nghiên cứu trên lớp trong chương này
TO

như sau:
Chúng tôi đã thực hiện phân phối các đơn vị kiến thức theo từng tiết học
ÀN

như sau:
Đ
N
IỄ
D

32
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Kiểm tra

N
Ơ
Vị trí và cấu hình e của

H
Fe và ion

N
Y
Tính chất lý - hóa của sắt

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Luyện tập, ôn tập

ẠO

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
Trạng thái tự nhiên

G
N
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
ẦN
Luyện tập
TR
B
00

Hợp chất của sắt II


10
A
Ó

Hợp chất của sắt III


-H
Ý
-L

Luyện tập
ÁN
TO

Sản xuất gang, thép


ÀN
Đ

Thực hành
N
IỄ
D

33
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

2.2. Thiết kế đề cương bài học trên cơ sở xây dựng hệ thống câu hỏi cho học
sinh chuẩn bị ở nhà
2.2.1. Cơ sở xây dựng Đề cương bài học

N
- Căn cứ vào nội dung chương trình, chuẩn kiến thức – kỹ năng của từng đơn

Ơ
vị kiến thức cần đạt được trong bài học/tiết học, lường trước những khó khăn có thể

H
N
gặp phải trong quá trình dạy học để xây dựng đề cương.

Y
- Xác định PPDH và các hoạt động dự kiến được lựa chọn trong từng nội

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
dung và trang thiết bị sử dụng trong bài học để yêu cầu HS chuẩn bị trước những
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
câu hỏi hoặc đọc trước SGK, tài liệu có liên quan.

ẠO
- Xác định và mô tả mức độ yêu cầu (biết, hiểu, vận dụng) của mỗi loại câu

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

hỏi/ bài tập yêu cầu HS thực hiện trong đề cương.

Đ
G
- Biên soạn các câu hỏi/ bài tập cụ thể để sử dụng trong quá trình dạy học và

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

dùng cho HS củng cố kiến thức rèn luyện sau mỗi tiết học.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Như vậy việc tổ chức học tập chú ý đến năng lực của người học trên nguyên
ẦN
tắc HS trả lời những câu hỏi phù hợp với trình độ hiện tại của mình và độ khó của
TR

câu hỏi tăng dần sau một quá trình học tập. Bằng cách này GV vừa động viên HS
B

học tập tiến bộ hơn đồng thời vừa rèn cho các em thói quen chuẩn bị bài trước khi
00

đến lớp.
10

2.2.2. Sử dụng Đề cương bài học như là một “mắt xích ”trong quá trình dạy
A
Ó

học
-H

Đề cương bài học nhằm giúp HS định hướng chuẩn bị trước nội dung bài học
Ý

ở nhà theo kế hoạch dạy học của mỗi giáo viên, vì vậy mỗi GV có cách thiết kế
-L

khác nhau.
ÁN

Đề cương bài học là một “mắt xích’’ trong tiến trình tổ chức dạy – học một bài
TO

học cụ thể. Trên cơ sở thiết kế PPDH GV hướng dẫn HS chủ động tìm hiểu các đơn vị
kiến thức, sau đó “ kết nối” các đơn vị kiến thức để nắm vững nội dung bài học.
ÀN

Đề cương bài học không phải là nội dung bài học vì vậy khi đến giờ học HS
Đ

phải lắng nghe, tham gia chủ động, lĩnh hội, ghi chép nội dung bài học. Để thuận lợi
N
IỄ

cho HS, GV nên “tich hợp” phần nội dung bài học (để trống một vài trang) sau đề
D

cương mỗi tiết học để HS ghi chép nội dung cần thiết hay sữa chữa sai sót.

34
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

2.3. Đề cương bài học về sắt và hợp chất cúa sắt


2.3.1. Chủ đề 1: SẮT (1 tiết)
Tiết thứ 1

N
I – VỊ TRÍ TRONG BẢNG TUẦN HOÀN, CẤU HÌNH ELECTRON

Ơ
NGUYÊN TỬ

H
N
- Ô thứ 26, nhóm VIIIB, chu kì 4.

Y
- Cấu hình electron: 1s22s22p63s23p63d64s2 hay [Ar]3d64s2

U
.Q
 Sắt dễ nhường 2 electron ở phân lớp 4s trở thành ion Fe2+ và có thể

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
nhường thêm 1 electron ở phân lớp 3d để trở thành ion Fe3+.

ẠO
II – TÍNH CHẤT VẬT LÍ:

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Là kim loại màu trắng hơi xám, có khối lượng riêng lớn (d = 8,9 g/cm3),

Đ
G
nóng chảy ở 15400C. Sắt có tính dẫn điện, dẫn nhiệt tốt và có tính nhiễm từ.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

III – TÍNH CHẤT HOÁ HỌC

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Có tính khử trung bình.
ẦN
Với chất oxi hoá yếu: Fe → Fe2+ + 2e
TR

Với chất oxi hoá mạnh: Fe → Fe3+ + 3e


B

1. Tác dụng với phi kim


00

a) Tác dụng với lưu huỳnh


10

0 0 t0 +2 -2
Fe + S FeS
A
Ó

b) Tác dụng với oxi


-H

0 0 t0 +8/3 -2 +2 +3
3Fe + 2O2 Fe3O4 (FeO.Fe2O3)
Ý
-L

c) Tác dụng với clo


0 0 t0 +3 -1
ÁN

2Fe + 3Cl2 2FeCl3


TO

2. Tác dụng với dung dịch axit


a) Với dung dịch HCl, H2SO4 loãng
ÀN

0 +1 +2 0
Fe + H2SO4 FeSO4 + H2
Đ
N

b) Với dung dịch HNO3 và H2SO4 đặc, nóng


IỄ

+5 +6
D

Fe khử N hoặc S trong HNO3 hoặc H2SO4 đặc, nóng đến số oxi hoá thấp
+3
hơn, còn Fe bị oxi hoá thành Fe .

35
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

0 +5 +3 +2
Fe + 4HNO3 (loaõng) Fe(NO3)3 + NO + 2H2O

♣ Fe bị thụ động bởi các axit HNO3 đặc, nguội hoặc H2SO4 đặc, nguội.
3. Tác dụng với dung dịch muối

N
0 +2 +2 0

Ơ
Fe + CuSO4 FeSO4 + Cu

H
4. Tác dụng với nước (Giảm tải)

N
Y
t0 < 5700C
3Fe + 4H2O Fe3O4 + 4H2

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
t0 > 5700C
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

Fe + H2O FeO + H2

TP
IV – TRẠNG THÁI THIÊN NHIÊN

ẠO
- Chiếm khoảng 5% khối lượng vỏ trái đất, đứng hàng thứ hai trong các kim

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
loại (sau Al).

G
- Trong tự nhiên sắt chủ yếu tồn tại dưới dạng hợp chất có trong các quặng:

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
quặng manhetit (Fe3O4), quặng hematit đỏ (Fe2O3), quặng hematit nâu

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
(Fe2O3.nH2O), quặng xiđerit (FeCO3), quặng pirit (FeS2).
ẦN
- Có trong hemoglobin (huyết cầu tố) của máu.
TR

- Có trong các thiên thạch.


B

BÀI TẬP
00

1. Biết Fe: 1s22s22p63s23p63d64s2. Xác định vị trí của nguyên tố Fe trong


10

bảng hệ thống tuần hoàn các nguyên tố hóa học.


A
Ó

Số thứ tự Chu kỳ Nhóm


-H

A. 26 4 VIIIB
Ý

B. 25 3 IIB
-L

C. 26 4 IIA
ÁN

D. 20 3 VIIIA
TO

2. Cấu hình electron nào dưới đây được viết đúng?


ÀN

A. 26Fe (Ar) 4s13d7


Đ

B. 26Fe2+ (Ar) 4s23d4


N

C. 26Fe2+ (Ar) 3d44s2


IỄ

D. 26Fe3+ (Ar) 3d5


D

36
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

3. Tính chất vật lý nào dưới đây không phải là tính chất vật lý của Fe?
A. Kim loại nặng, khó nóng chảy
B. Màu vàng nâu, dẻo, dễ rèn

N
C. Dẫn điện và nhiệt tốt

Ơ
D. Có tính nhiễm từ

H
N
4. Phản ứng nào sau đây đã được viết không đúng?

Y
t
A. 3Fe + 2O2  Fe3O4

U
→

.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

t
B. 2Fe + 3Cl2 
→ 2FeCl3

TP
t
C. 2Fe + 3I2 
→ 2FeI3

ẠO
t
D. Fe + S 
→ FeS

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
5. Để 28 gam bột sắt ngoài không khí một thời gian thấy khối lượng tăng lên thành

G
34,4 gam. Tính % sắt đã bị oxi hóa, giả thiết sản phẩm oxi hóa chỉ là sắt từ oxit.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
A. 48,8% B. 60,0%

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


C. 81,4%
H
D. 99,9%
ẦN
6. Phương trình hoá học nào dưới đây viết là đúng?
TR

o
570 C
A. 3Fe + 4H2O > → Fe3O4 + 4H2
B
00

o
570 C
B. Fe + H2O > → FeO + H2
10

o
570 C
C. Fe + H2O > → FeH2 + 1/2O2
A

t
D. 2Fe + 3H2O  2FeH3 + 3/2O2
Ó

→
-H

7. Để hòa tan cùng một lượng Fe, thì số mol HCl (1) và số mol H2SO4 (2) trong
Ý

dung dịch loãng cần dùng là:


-L

A. (1) bằng (2)


ÁN

B. (1) gấp đôi (2)


TO

C. (2) gấp đôi (1)


D. (1) gấp ba (2)
ÀN

8. Hòa tan hết cùng một Fe trong dung dịch H2SO4 loãng (1) và H2SO4 đặc nóng (2)
Đ

thì thể tích khí sinh ra trong cùng điều kiện là:
N
IỄ

A. (1) bằng (2)


D

B. (1) gấp đôi (2)

37
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

C. (2) gẩp rưỡi (1)


D. (2) gấp ba (1)
9. Hòa tan Fe trong HNO3 dư thấy sinh ra hỗn hợp khí chứa 0,03 mol NO2 và 0,02

N
mol NO. Khối lượng Fe bị hòa tan bằng:

Ơ
A. 0,56 gam B. 1,12 gam

H
N
C. 1,68 gam D. 2,24 gam

Y
10. Hòa tan hoàn toàn 1,84 gam hỗn hợp Fe và Mg trong lượng dư dung dịch HNO3

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
thấy thoát ra 0,04 mol khí NO duy nhất (đktc). Số mol Fe và Mg trong hỗn hợp lần
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
lượt bằng:

ẠO
A. 0,01 mol và 0,01 mol

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

B. 0,02 mol và 0,03 mol

Đ
G
C. 0,03 mol và 0,02 mol

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

D. 0,03 mol và 0,03 mol

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
11. Cho 0,04 mol bột Fe vào dung dịch chứa 0,08 mol HNO3 thấy thoát ra khí NO.
ẦN
Khi phản ứng hoàn toàn thì khối lượng muối thu được bằng:
TR

A. 3,60 gam B. 4,84 gam


B

C. 5,40 gam D. 9,68 gam


00

12. Cho 0,04 mol bột Fe vào dung dịch chứa 0,08 mol HNO3 thấy thoát ra khí NO.
10

Khi phản ứng hoàn toàn lọc dung dịch thì khối lượng chất rắn thu được bằng:
A

A. 3,60 gam B. 4,84 gam


Ó
-H

C. 0,56 gam D. 9,68 gam


Ý

13. Nhúng thanh Fe vào dung dịch CuSO4 quan sát thấy hiện tượng gì?
-L

A. Thanh Fe có màu trắng và dung dịch nhạt màu xanh.


ÁN

B. Thanh Fe có màu đỏ và dung dịch nhạt màu xanh.


TO

C. Thanh Fe có màu trắng xám và dung dịch có màu xanh.


D. Thanh Fe có màu đỏ và dung dịch có màu xanh.
ÀN

14. Nhúng thanh Fe vào 100 ml dung dịch Cu(NO3)2 0,1 M. Đến khi phản ứng hoàn
Đ

toàn thì thấy khối lượng thanh Fe:


N
IỄ

A. tăng 0,08 gam B. tăng 0,80 gam


D

C. giảm 0,08 gam D. giảm 0,56 gam

38
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

15. Cho 0,04 mol bột sắt vào dung dịch chứa 0,07 mol AgNO3. Khi phản ứng hoàn
toàn thì khối lượng chất rắn thu được bằng:
A. 1,12 gam B. 4,32 gam

N
C. 6,48 gam D. 7,84 gam

Ơ
16. Trường hợp nào dưới đây không có sự phù hợp giữa tên quặng sắt và công thức

H
N
hợp chất sắt chính có trong quặng?

Y
A. Hematit nâu chứa Fe2O3

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
B. Manhetit chứa Fe3O4
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
C. Xiderit chứa FeCO3

ẠO
D. Pirit chứa FeS2

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

17. Nhận xét về tính chất hóa học của các hợp chất Fe (II) nào dưới đây là đúng?

Đ
G
Hợp chất Tính axit – bazơ Tính oxi hóa - khử

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

A. FeO Axit Vừa oxi hóa vừa khử

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
B. Fe(OH)2 Bazơ Chỉ có tính khử
ẦN
C. FeCl2 Axit Chỉ có tính khử
TR

D. FeSO4 Trung tính Vừa oxi hóa vừa khử


B

18. Hòa tan 2,16 gam FeO trong lượng dư dung dịch HNO3 loãng thu được V lít
00

(đktc) khi NO duy nhất. V bằng:


10

A. 0,224 lít B. 0,336 lít


A

C. 0,448 lít D. 2,240 lít


Ó
-H

19. Thêm dung dịch NaOH dư vào dung dịch chứa 0,015 mol FeCl2 trong không
Ý

khí. Khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn thì khối lượng kết tủa thu được bằng:
-L

A. 1,095 gam B. 1,350 gam


ÁN

C. 1,605 gam D. 13,05 gam


TO

20. Nhận xét nào dưới đây là không đúng cho phản ứng oxi hóa hết 0,1 mol FeSO4
bằng KMnO4 trong H2SO4:
ÀN

A. Dung dịch trước phản ứng có màu tím hồng.


Đ

B. Dung dịch sau phản ứng có màu vàng.


N
IỄ

C. Lượng KMnO4 cần dùng là 0,02 mol


D

D. Lượng H2SO4 cần dùng là 0,18 mol

39
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

ĐÁP ÁN:
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
A D B C B B B C C B C C B A D

N
16 17 18 19 20

Ơ
A B A C D

H
N
Y
2.3.2. Chủ đề 2: hợp chất của sắt (2 tiết)

U
Tiết thứ 2

.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
I – HỢP CHẤT SẮT (II)
Tính chất hoá học cơ bản của hợp chất sắt (II) là tính khử.

ẠO

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Fe2+ → Fe3+ + 1e

Đ
1. Sắt (II) oxit

G
N
http://daykemquynhon.ucoz.com

a. Tính chất vật lí: (SGK)

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


b. Tính chất hoá học
H
ẦN
+2 +5 t0 +3 +2
3FeO + 10HNO3 (loaõng) 3Fe(NO3)3 + NO + 5H2O
TR

3FeO + 10H+ + NO 3− → 3Fe3+ + NO↑ + 5H2O


B

c. Điều chế
00

t0
10

Fe2O3 + CO 2FeO + CO2


A

2. Sắt (II) hiđroxit


Ó

a. Tính chất vật lí : (SGK)


-H

b. Tính chất hoá học


Ý
-L

Thí nghiệm: Cho dung dịch FeCl2 + dung dịch NaOH


FeCl2 + 2NaOH → Fe(OH)2↓ + 2NaCl
ÁN

4Fe(OH)2 + O2 + 2H2O → 4Fe(OH)3


TO

c. Điều chế: Điều chế trong điều kiện không có không khí.
ÀN

3. Muối sắt (II)


Đ

a. Tính chất vật lí : Đa số các muối sắt (II) tan trong nước, khi kết tinh thường ở
N

dạng ngậm nước.


IỄ
D

Thí dụ: FeSO4.7H2O; FeCl2.4H2O


b. Tính chất hoá học

40
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

+2 0 +3 -1
2FeCl2 + Cl2 2FeCl3

c. Điều chế: Cho Fe (hoặc FeO; Fe(OH)2) tác dụng với HCl hoặc H2SO4 loãng.
Fe + 2HCl → FeCl2 + H2↑

N
FeO + H2SO4 → FeSO4 + H2O

Ơ
H
֠ Dung dịch muối sắt (II) điều chế được phải dùng ngay vì trong không khí sẽ

N
chuyển dần thành muối sắt (III).

Y
U
Tiết thứ 3

.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

II – HỢP CHẤT SẮT (III)

TP
Tính chất hoá học đặc trưng của hợp chất sắt (III) là tính oxi hoá.

ẠO
Fe3+ + 1e → Fe2+

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
Fe3+ + 2e → Fe

G
1. Sắt (III) oxit

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
a. Tính chất vật lí: (SGK)

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


b. Tính chất hoá học
H
ẦN
 Fe2O3 là oxit bazơ
TR

Fe2O3 + 6HCl → 2FeCl3 + 3H2O


B

Fe2O3 + 6H+ → 2Fe3+ + 3H2O


00

 Tác dụng với CO, H2


10

t0
A

Fe2O3 + 3CO 2Fe + 3CO2


Ó
-H

c. Điều chế
t0
2Fe(OH)3 Fe2O3 + 3H2O
Ý
-L

֠ Fe3O3 có trong tự nhiên dưới dạng quặng hematit dùng để luyện gang.
ÁN

2. Sắt (III) hiđroxit


TO

 Fe(OH)3 là chất rắn, màu nâu đỏ, không tan trong nước, dễ tan trong dung dịch
axit tạo thành dung dịch muối sắt (III).
ÀN

2Fe(OH)3 + 3H2SO4 → Fe2(SO4)3 + 6H2O


Đ

 Điều chế: dung dịch kiềm + dung dịch muối sắt (III).
N
IỄ

FeCl3 + 3NaOH → Fe(OH)3↓ + 3NaCl


D

41
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

3. Muối sắt (III)


 Đa số các muối sắt (III) tan trong nước, khi kết tinh thường ở dạng ngậm nước.
Thí dụ: FeCl3.6H2O; Fe2(SO4)3.9H2O

N
 Muối sắt (III) có tính oxi hoá, dễ bị khử thành muối sắt (II)

Ơ
0 +3 +2
Fe + 2FeCl3 3FeCl2

H
N
0 +3 +2 +2
Cu + 2FeCl3 CuCl2 + 2FeCl2

Y
U
Bài tập

.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

21. Phản ứng giữa cặp chất nào dưới đây không thể sử dụng để điều chế các muối

TP
Fe(II)?

ẠO
A. FeO + HCl

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
B. Fe(OH)2 + H2SO4 (loãng)

G
N
C. FeCO3 + HNO3 (loãng)
http://daykemquynhon.ucoz.com

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


D. Fe + Fe(NO3)3

H
22. Phản ứng nào dưới đây không thể sử dụng để điều chế FeO?
ẦN
t
A. Fe(OH)2 
TR

→
t
B. FeCO3 
→
B
00

t
C. Fe(NO3)2 
→
10

o
D. CO + Fe2O3 500
− 600 C
→
A

23. Nhận xét về tính chất hóa học của các hợp chất Fe (III) nào dưới đây là đúng?
Ó
-H

Hợp chất Tính axit - bazơ Tính oxi hóa - khử


Ý

A. Fe2O3 Axit Chỉ có tính oxi hóa


-L

B. Fe(OH)3 Bazơ Chỉ có tính khử


ÁN

C. FeCl3 Trung tính Vừa oxi hóa vừa khử


TO

D. Fe2(SO4)3 Axit Chỉ có tính oxi hóa


24. Dung dịch muối FeCl3 không tác dụng với kim loại nào dưới đây?
ÀN

A. Zn B. Fe
Đ

C. Cu D. Ag
N
IỄ

25. Tính lượng I2 hình thành khi cho dung dịch chứa 0,2 mol FeCl3 phản ứng hoàn
D

toàn với dung dịch chứa 0,3 mol KI.

42
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

A. 0,10 mol B. 0,15 mol


C. 0,20 mol D. 0,40 mol
26. Tính khối lượng kết tủa S thu được khi thổi 3,36 lít (đktc) khí H2S qua dung

N
dịch chứa 0,2 mol FeCl3. Biết phản ứng xảy ra hoàn toàn.

Ơ
A. 3,2 gam B. 4,8 gam

H
N
C. 6,4 gam D. 9,6 gam

Y
27. Dùng khí CO khử sắt (III) oxit, sản phẩm khử sinh ra có thể có là:

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
A. Fe
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
B. Fe và FeO

ẠO
C. Fe, FeO và Fe3O4

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

D. Fe, FeO, Fe3O4 và Fe2O3

Đ
G
28. Thêm dung dịch NaOH dư vào dung dịch chứa 0,3 mol Fe(NO3)3. Lọc kết tủa,

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

đem nung đến khối lượng không đổi thì khối lượng chất rắn thu được bằng:

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
A. 24,0 gam B. 32,1 gam
ẦN
C. 48,0 gam D. 96,0 gam
TR

29. Để hòa tan vừa hết 0,1 mol của mỗi oxit FeO, Fe3O4 và Fe2O3 bằng dung dịch
B

HCl, thì lượng HCl cần dùng lần lượt bằng:


00

A. 0,2 mol, 0,8 mol và 0,6 mol


10

B. 0,2 mol, 0,4 mol và 0,6 mol


A

C. 0,1 mol, 0,8 mol và 0,3 mol


Ó
-H

D. 0,4 mol, 0,4 mol và 0,3 mol


Ý

30. Hiện tượng nào dưới đây được mô tả không đúng?


-L

A. Thêm NaOH vào dung dịch FeCl3 màu vàng nâu thấy xuất hiện kết tủa đỏ
ÁN

nâu.
TO

B. Thêm một ít bột Fe vào lượng dư dung dịch AgNO3 thấy xuất hiện dung
dịch có màu xanh nhạt.
ÀN

C. Thêm Fe(OH)3 màu đỏ nâu vào dung dịch H2SO4 thấy hình thành dung
Đ

dịch có màu vàng nâu.


N
IỄ

D. Thêm Cu vào dung dịch Fe(NO3)3 thấy dung dịch chuyển từ màu vàng
D

nâu sang màu xanh.

43
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

31. Phản ứng nào dưới đây không tạo sản phẩm là hợp chất Fe(III)?
A. FeCl3 + NaOH →
t
B. Fe(OH)3 
→

N
t
C. FeCO3 
→

Ơ
D. Fe(OH)3 + H2SO4 →

H
N
32. Cho biết hiện tượng xảy ra khi trộn lẫn các dung dịch FeCl3 và Na2CO3.

Y
U
A. Kết tủa trắng

.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

B. Kết tủa đỏ nâu

TP
C. Kết tủa đỏ nâu và sủi bọt khí

ẠO
D. Kết tủa trắng và sủi bọt khí

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
33. Trong bốn hợp kim của Fe với C (ngoài ra còn có lượng nhỏ Mn, Si, P, S, ...)

G
với hàm lượng C tương ứng: 0,1% (1); 1,9% (2); 2,1% (3) và 4,9% (4) thì hợp kim

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
nào là gang và hợp kim nào là thép?

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Gang Thép
ẦN
A. (1), (2) (3), (4)
TR

B. (3), (4) (1), (2)


B

C. (1), (3) (2), (4)


00

D. (1), (4) (2), (3)


10

34. Thành phần nào dưới đây là không cần thiết trong quá trình sản xuất gang?
A
Ó

A. Quặng sắt (chứa 30-95% oxit sắt, không chứa hoặc chứa rất ít S, P).
-H

B. Than cốc (không có trong tự nhiên, phải điều chế từ than mỡ).
Ý

C. Chất chảy (CaCO3, dùng để tạo xỉ silicat).


-L

D. Gang trắng hoặc gang xám, sắt thép phế liệu.


ÁN

35. Chất nào dưới đây là chất khử oxit sắt trong lò cao?
TO

A. H2 B. CO
ÀN

C. Al D. Na
36. Trường hợp nào dưới đây không có sự phù hợp giữa nhiệt độ (oC) và phản ứng
Đ
N

xảy ra trong lò cao?


IỄ

A. 1800 C + CO2 → 2CO


D

B. 400 CO + 3Fe2O3 → 2Fe3O4 + CO2

44
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

C. 500-600 CO + Fe3O4 → 3FeO + CO2


D. 900-1000 CO + FeO → Fe + CO2
37. Thổi khí CO dư qua 1,6 gam Fe2O3 nung nóng đến phản ứng hoàn toàn. Tính

N
khối lượng Fe thu được.

Ơ
A. 0,56 gam B. 1,12 gam

H
N
C. 4,80 gam D. 11,2 gam

Y
38. Thổi 0,3 mol CO qua 0,2 mol Fe2O3 đến phản ứng hoàn toàn. Tính khối lượng

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
chất rắn thu được.
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
A. 5,60 gam B. 27,2 gam

ẠO
C. 30,9 gam D. 32,0 gam

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

39. Cần bao nhiêu tấn quặng manhetit chứa 80% Fe3O4 để có thể luyện được

Đ
G
800 tấn gang có hàm lượng sắt 95%. Lượng sắt bị hao hụt trong sản xuất là 1%.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

A. 1325,16 tấn B. 2351,16 tấn

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
C. 3512,61 tấn D. 5213,61 tấn
ẦN
40. Thành phần nào sau không phải nguyên liệu cho quá trình luyện thép?
TR

A. Gang, sắt thép phế liệu


B

B. Khí nitơ và khí hiếm


00

C. Chất chảy là canxi oxit


10

D. Dầu ma-dút hoặc khí đốt


A

41. Phát biểu nào dưới đây là cho biết quá trình luyện thép?
Ó
-H

A. Khử quặng sắt thành sắt tự do.


Ý

B. Điện phân dung dịch muối sắt (III).


-L

C. Khử hợp chất kim loại thành kim loại tự do.


ÁN

D. Oxi hóa các nguyên tố trong gang thành oxit, loại oxit dưới dạng khí hoặc xỉ.
TO

42. Nhóm phản ứng mô tả một phần quá trình luyện thép nào dưới đây là không
chính xác?
ÀN

A. C + O2 → CO2
Đ

S + O2 → SO2
N
IỄ

B. Si + O2 → SiO2
D

4P + 5O2 → 2P2O5

45
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

C. 4Fe + 3O2 → 2Fe2O3


2Mn + O2 → 2MnO
D. CaO + SiO2 → CaSiO3

N
3CaO + P2O5 → Ca3(PO4)2

Ơ
MnO + SiO2 → MnSiO3

H
N
43. Có ba lọ đựng ba hỗn hợp Fe + FeO; Fe + Fe2O3 và FeO + Fe2O3. Giải pháp lần

Y
lượt dùng các thuốc thử nào dưới đây có thể phân biệt ba hỗn hợp này?

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
A. Dùng dung dịch HCl, sau đó thêm NaOH vào dung dịch thu được.
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
B. Dung dịch H2SO4 đậm đặc, sau đó thêm NaOH vào dung dịch thu được.

ẠO
C. Dung dịch HNO3 đậm đặc, sau đó thêm NaOH vào dung dịch thu được.

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

D. Thêm dung dịch NaOH, sau đó thêm tiếp dung dịch H2SO4 đậm đặc.

Đ
G
44. Cho 20 gam hỗn hợp Fe và Mg tác dụng hết với dung dịch HCl thấy có 1,0 gam

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

khí hidro thoát ra. Đem cô cạn dung dịch sau phản ứng thì thu được

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
A. 50 gam muối khan C. 60 gam muối khan
ẦN
B. 55,5 gam muối khan D. 60,5 gam muối khan
TR

45. Đốt một kim loại trong bình chứa khí clo thu được 32,5 gam muối, đồng thời
B

thể tích clo trong bình giảm 6,72 lít (đktc). Tên của kim loại bị đốt là
00

A. Mg B. Al
10

C. Fe D. Cu
A
Ó

ĐÁP ÁN:
-H

21 22 23 24 25 26 27 28 29 30
Ý

D D D D A A D C A B
-L

31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45
ÁN

C C B D B D B B A B D C A B C
TO

2.3.3. Chủ đề 3: hợp kim của sắt (1 tiết)


ÀN

Tiết thứ 4
Đ

I – GANG
N

1. Khái niệm: Gang là hợp kim của sắt và cacbon trong đó có từ 2 – 5% khối lượng
IỄ
D

cacbon, ngoài ra còn có một lượng nhỏ các nguyên tố Si, Mn, S,…
2. Phân loại: Có 2 loại gang

46
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

a) Gang xám: Chứa cacbon ở dạng than chì. Gẫngms được dùng để đúc bệ máy, ống
dẫn nước, cánh cửa,…
b) Gang trắng

N
- Gang trắng chứa ít cacbon hơn và chủ yếu ở dạng xementit (Fe3C).

Ơ
- Gang trắng (có màu sáng hơn gang xám) được dùng để luyện thép.

H
N
3. San xuất gang

Y
a) Nguyên tắc: Khử quặng sắt oxit bằng than cốc trong lò cao.

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
b) Nguyên liệu: Quặng sắt oxit (thường là hematit đỏ Fe2O3), than cốc và chất chảy
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
(CaCO3 hoặc SiO2).

ẠO
c) Các phản ứng hoá học xảy ra trong quá trình luyện quặng thành gang

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

 Phản ứng tạo chất khử CO

Đ
G
t0
C + O2 CO2

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
t0

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


CO2 + C 2CO

H
ẦN
 Phản ứng khử oxit sắt
- Phần trên thân lò (4000C)
TR

t0
3Fe2O3 + CO 2Fe3O4 + CO2
B
00

- Phần giữa thân lò (500 – 6000C)


10

t0
Fe3O4 + CO 3FeO + CO2
A
Ó

- Phần dưới thân lò (700 – 8000C)


-H

t0
FeO + CO Fe + CO2
Ý

 Phản ứng tạo xỉ (10000C)


-L

CaCO3 → CaO + CO2↑


ÁN

CaO + SiO2 → CaSiO3


TO

d) Sự tạo thành gang (SGK)


ÀN

II – THÉP
Đ

1. Khái niệm: Thép là hợp kim của sắt chứa từ 0,01 – 2% khối lượng cacbon cùng
N
IỄ

với một số nguyên tố khác (Si, Mn, Cr, Ni,…)


D

47
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

2. Phân loại
a) Thép thường (thép cacbon)
- Thép mềm: Chứa không quá 0,1%C. Thép mềm dễ gia công, được dùng để kép

N
sợi,, cán thành thép lá dùng chế tạo các vật dụng trong đời sống và xây dựng nhà

Ơ
cửa.

H
N
- Thép cứng: Chứa trên 0,9%C, được dùng để chế tạo các công cụ, các chi tiết máy

Y
như các vòng bi, vỏ xe bọc thép,…

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
b) Thép đặc biệt: Đưa thêm vào một số nguyên tố làm cho thép có những tính chất
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
đặc biệt.

ẠO
- Thép chứa 13% Mn rất cứng, được dùng để làm máy nghiền đá.

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

- Thép chứa khoảng 20% Cr và 10% Ni rất cứng và không gỉ, được dùng làm dụng

Đ
G
cụ gia đình (thìa, dao,…), dụng cụ y tế.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

- Thép chứa khoảng 18% W và 5% Cr rất cứng, được dùng để chế tạo máy cắt, gọt

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
như máy phay, máy nghiền đá,…
ẦN
3. Sản xuất thép
TR

a) Nguyên tắc: Giảm hàm lượng các tạp chất C, Si, S, Mn,…có trong thành phần
B

gang bằng cách oxi hoá các tạp chất đó thành oxit rồi biến thành xỉ và tách khỏi
00

thép.
10

b) Các phương pháp luyện gang thành thép


A
Ó

 Phương pháp Bet-xơ-me


-H

 Phương pháp Mac-tanh


Ý

 Phương pháp lò điện


-L

(GIẢM TẢI CÁC LOẠI LÒ LUYỆN THÉP: không dạy cấu tạo lò, chỉ dạy nguyên tắc
ÁN

và phản ứng xảy ra)


TO

2.3.4. Chủ đề 4
LUYỆN TẬP TÍNH CHẤT HÓA HỌC CỦA SẮT VÀ HỢP CHẤT CỦA SẮT
ÀN

Tiết thứ 5,6


Đ

I. KIẾN THỨC CẦN NHỚ (SGK)


N
IỄ

II. LUYỆN TẬP


D

Bài 1: Viết cấu hình electron của Fe, Fe2+ và Fe3+. Từ đó hãy cho biết tính chất

48
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

hoá học cơ bản của sắt là gì ?


Bài 2: Hoàn thành các PTHH của phản ứng theo sơ đồ sau:
(1) FeCl2
(2)
Fe (3) (4)

N
(6)

Ơ
(5) FeCl3

H
N
Giải

Y
(1) Fe + 2HCl → FeCl2 + H2

U
.Q
(2) FeCl2 + Mg → MgCl2 + Fe

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
(3) 2FeCl2 + Cl2 → 2FeCl3

ẠO
(4) 2FeCl3 + Fe → 3FeCl2

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

(5) 2FeCl3 + 3Mg → 3MgCl2 + 2Fe

Đ
G
(6) 2Fe + 3Cl2 → 2FeCl3

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Bài 3: Điền CTHH của các chất vào những chổ trống và lập các PTHH sau:

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
a) Fe + H2SO4 (đặc) → SO2↑ + …
ẦN
b) Fe + HNO3 (đặc) → NO2↑ + …
TR

c) Fe + HNO3 (loãng) → NO↑ + …


B

d) FeS + HNO3 → NO↑ + Fe2(SO4)3 + …


00

Giải
10

a) 2Fe + 6H2SO4 (đặc) → Fe2(SO4)3 + 3SO2↑ + 6H2O


A
Ó

b) Fe + 6HNO3 → Fe(NO3)3 + 3NO2↑ + 3H2O


-H

c) Fe + 4HNO3 → Fe(NO3)3 + NO↑ + 2H2O


Ý

d) FeS + HNO3 → Fe2(SO4)3 + NO↑ + Fe(NO3)3 + H2O


-L

Bài 4: Bằng phương pháp hoá học, hãy phân biệt 3 mẫu hợp kim sau: Al – Fe, Al –
ÁN

Cu và Cu – Fe.
TO

Giải
ÀN

 Cho 3 mẫu hợp kim trên tác dụng với dung dịch NaOH, mấu nào không thấy sủi
Đ

bọt khí là mẫu Cu – Fe.


N

 Cho 2 mẫu còn lại vào dung dịch HCl dư, mẫu nào tan hết là mẫu Al – Fe, mẫu
IỄ
D

nào không tan hết là mẫu Al – Cu.


Bài 5: Một hỗn hợp bột gồm Al, Fe, Cu. Hãy trình bày phương pháp hoá học để tách

49
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

riêng từng kim loại từ hỗn hợp đó. Viết PTHH của các phản ứng.
Giải
Al, Fe, Cu
dd HCl dö

N
Ơ
Cu AlCl 3 , FeCl 2 , HCl dö

H
NaOH dö

N
Fe(OH) 2 NaAlO 2, NaOH dö

Y
O 2 + H 2O t 0

U
CO 2 dö

.Q
Fe(OH) 3

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Al(OH) 3
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

t0

TP
t0
Fe 2 O 3
Al2 O 3
CO t 0

ẠO
ñpnc

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Fe
Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Al

Đ
G
N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Bài 6: Cho một ít bột Fe nguyên chất tác dụng với dung dịch H2SO4 loãng thu được

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
560 ml một chất khí (đkc). Nếu cho một lượng gấp đôi bột sắt nói trên tác dụng hết
ẦN
với dung dịch CuSO4 dư thì thu được một chất rắn. Tính khối lượng của sắt đã dùng
TR

trong hai trường hợp trên và khối lượng chất rắn thu được.
Giải
B
00

 Fe + dung dịch H2SO4 loãng:


10

nFe = nH2 = 0,025 (mol)  mFe = 0,025.56 = 1,4g


A

 Fe + dung dịch CuSO4


Ó
-H

nFe = 0,025.2 = 0,05 (mol)  mFe = 0,05.56 = 2,8g


Fe + CuSO4 → FeSO4 + Cu↓
Ý
-L

 mFe = mCu = 0,05.64 = 3,2g


ÁN

Bài 7: Biết 2,3g hỗn hợp gồm MgO, CuO và FeO tác dụng vừa đủ với 100 ml dung
TO

dịch H2SO4 0,2M. Khối lượng muối thu được là


A. 3,6g B. 3,7g C. 3,8g D. 3,9g
ÀN

Giải
Đ

nH2SO4 = 0,02 (mol)


N
IỄ

mmuối = 2,3 + 0,02(96 – 16) = 3,9g


D

50
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Bài 8: Nguyên tử của một nguyên tố X có tổng số hạt proton, nơtron và electron là
82, trong đó số hạt mang điện nhiều hơn số hạt không mang điện là 22. Nguyên tố X

N
A. Fe B. Br C. P D. Cr

Ơ
Giải

H
N
2Z + N = 82
   Z = 26  Fe

Y
2Z − N = 22

U
.Q
BÀI TẬP

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
46. Ngâm một lá kim loại nặng 50 gam trong dung dịch HCl, sau khi thoát ra 336

ẠO
ml khí (đktc) thì khối lượng lá kim loại giảm 1,68%. Nguyên tố kim loại

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

đã dùng là

Đ
G
A. Mg B. Al

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

C. Zn D. Fe

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
47. Dung dịch chứa 3,25 gam muối clorua của một kim loại chưa biết phản ứng với
ẦN
AgNO3 dư tách ra 8,61 gam kết tủa trắng. Công thức của muối clorua kim loại là
TR

A. MgCl2 C. FeCl2
B

B. CuCl2 D. FeCl3
00

48. Khi cho 11,2 gam Fe tác dụng với Cl2 dư thu được m1 gam muối, còn nếu cho
10

11,2 gam Fe tác dụng với dung dịch HCl dư thì thu được m2 gam muối. So sánh
A

thấy
Ó
-H

A. m1 = m2 = 25,4 gam
Ý

B. m1 = 25,4 gam và m2 = 26,7 gam


-L

C. m1 = 32,5 gam và m2 = 24,5 gam


ÁN

D. m1 = 32,5 gam và m2 = 25,4 gam


TO

49. Trong số các loại quặng sắt: FeCO3 (xiderit), Fe2O3 (hematit), Fe3O4 (hematit),
FeS2 (pirit). Chất chứa hàm lượng % Fe lớn nhất là
ÀN

A. FeCO3 , B. Fe2O3,
Đ

C. Fe3O4, D. FeS2.
N
IỄ

50. Trong số các loại quặng sắt: FeCO3 (xiderit), Fe2O3 (hematit), Fe3O4 (hematit),
D

FeS2 (pirit). Chất chứa hàm lượng % Fe nhỏ nhất là

51
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

A. FeCO3 , B. Fe2O3,
C. Fe3O4, D. FeS2.
51. Tên của các quặng chứa FeCO3 , Fe2O3, Fe3O4, FeS2. lần lượt là

N
A. Hematit; pirit ; manhetit ; xiderit

Ơ
B. Xiderit ;Manhetit; pirit ; Hematit;

H
N
C. Xiderit ; Hematit; manhetit ; pirit ;

Y
D. Pirit ; Hematit; manhetit ; xiderit

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
52. Trong các phản ứng sau, phản ứng nào không phải là phản ứng oxi hoá - khử
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
A. Fe + 2HCl → FeCl2 + H2.

ẠO
B. 2Fe + 3Cl2 → 2FeCl3 .

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
C. Fe + CuCl2 → FeCl2 + Cu.

G
D. FeS + 2HCl → FeCl2 + H2S

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
53. Hỗn hợp Fe và Fe2O3 chia đôi, cho một luồng khí CO đi qua phần thứ nhất nung

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
nóng thì khối lượng chất rắn giảm đi 4,8 gam. Ngâm phần thứ hai trong dung dịch
ẦN
HCl dư thấy thoát ra 4,48 lít khí (đktc). Thành phần % khối lượng mỗi chất trong
TR

hỗn hợp là
B

A. 48,83% Fe và 51,17% Fe2O3. C. 41,17% Fe và 58,83% Fe2O3.


00

B. 41,83% Fe và 58,17% Fe2O3. D. 48,17% Fe và 51,83% Fe2O3.


10

54. Câu nào sau đây là đúng?


A
Ó

A. Ag có khả năng tan trong dung dịch FeCl3.


-H

B. Cu có khả năng tan trong dung dịch FeCl3.


Ý

C. Cu có khả năng tan trong dung dịch PbCl2.


-L

D. Cu có khả năng tan trong dung dịch FeCl2.


ÁN

55. Câu nào sau đây là không đúng?


TO

A. Fe có khả năng tan trong dung dịch FeCl3.


ÀN

B. Cu có khả năng tan trong dung dịch FeCl3.


Đ

C. Fe có khả năng tan trong dung dịch CuCl2.


N

D. Ag có khả năng tan trong dung dịch FeCl3.


IỄ

56. Đốt nóng hỗn hợp gồm bột Al và Fe3O4 (không có không khí) đến phản ứng
D

hoàn toàn. Chia đôi chất rắn thu được, một phần hoà tan bằng dung dịch NaOH dư

52
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

thoát ra 6,72 lít khí (đktc), phần còn lại hoà tan trong dung dịch HCl dư thoát ra
26,88 lít khí (đktc). Số gam mỗi chất trong hỗn hợp ban đầu là
A. 27 gam Al và 69,6 gam Fe3O4. C. 54 gam Al và 139,2 gam Fe3O4

N
B. 29,9 gam Al và 67,0 gam Fe3O4. D. 81 gam Al và 104,4 gam Fe3O4

Ơ
57. Khử hoàn toàn 16 gam bột oxit sắt bằng CO ở nhiệt độ cao. Sau phản ứng khối

H
N
lượng khí tăng thêm 4,8 gam. Công thức của oxit sắt là

Y
A. FeO B. FeO2.

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
C. Fe2O3 D. Fe3O4.
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
58. Khử 9,6 gam một hỗn hợp gồm Fe2O3 và FeO bằng khí hidro ở nhiệt độ cao thu

ẠO
được Sắt kim loại và 2,88 gam nước. Thành phần % khối lượng các chất trong hỗn

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

hợp là

Đ
G
A. 53,34% FeO và 46,66% Fe2O3.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

B. 43,34% FeO và 56,66% Fe2O3.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
C. 50,00% FeO và 50,00% Fe2O3.
ẦN
D. 70,00% FeO và 30,00% Fe2O3.
TR

59. Hoà tan 3,04 gam hỗn hợp bột kim loại sắt và đồng trong axit nitric loãng thu
B

được 0,896 lít (đktc) khí NO duy nhất. Thành phần % khối lượng mỗi kim loại là
00

A. 36,2% Fe và 63,8% Cu C. 36,8% Fe và 63,2% Cu


10

B. 63,2% Fe và 36,8% Cu D. 33,2% Fe và 66,8% Cu


A

60. Hỗn hợp bột Fe, Al, Al2O3. Nếu ngâm 16,1 gam hỗn hợp trong dung dịch NaOH
Ó
-H

dư thoát ra 6,72 lít khí (đktc) và còn một chất rắn. Lọc lấy chất rắn đem hoà tan
Ý

bằng dung dịch HCl 2M thì cần đúng 100 ml dung dịch HCl. Thành phần % khối
-L

lượng mỗi chất trong hỗn hợp là


ÁN

A. 35,34% Al; 37,48% Fe và 27,18% Al2O3.


TO

B. 33,54% Al; 34,78% Fe và 32,68% Al2O3.


C. 34,45% Al; 38,47% Fe và 27,08% Al2O3.
ÀN

D. 32,68% Al; 34,78% Fe và 33,54% Al2O3.


Đ

61. Hoà tan 10 gam hỗn hợp bột Fe và FeO bằng một lượng dung dịch HCl vừa đủ
N
IỄ

thấy thoát ra 1,12 lít khí (đktc). Dung dịch thu được cho tác dụng với dung dịch
D

NaOH dư, lọc lấy kết tủa tách ra đem nung trong không khí đến lượng không đổi

53
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

thu được chất rắn nặng m gam. Trị số của m là


A. 8 gam C. 10 gam
B. 16 gam D. 12 gam

N
62. Hoà tan m gam hỗn hợp bột Fe và FeO bằng một lượng dung dịch HCl vừa đủ

Ơ
thấy thoát ra 1,12 lít khí (đktc). Dung dịch thu được cho tác dụng với dung dịch

H
N
NaOH dư, lọc lấy kết tủa tách ra đem nung trong không khí đến lượng không đổi

Y
thu được chất rắn nặng 12 gam. Trị số của m là

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
A. 16 gam C. 8 gam
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
B. 10 gam D. 12 gam

ẠO
63. Hoà tan 10 gam hỗn hợp bột Fe và FeO bằng một lượng dung dịch HCl vừa đủ.

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Dung dịch thu được cho tác dụng với dung dịch NaOH dư, lọc lấy kết tủa tách ra

Đ
G
đem nung trong không khí đến lượng không đổi thu được chất rắn nặng 12 gam.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Thành phần % khối lượng các chất trong hỗn hợp là

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
A. 22% Fe và 78% FeO C. 28% Fe và 72% FeO
ẦN
B. 56% Fe và 44% FeO D. 64% Fe và 36% FeO
TR

64. Cho sắt kim loại tác dụng với dung dịch axit sunfuric loãng, sau đó cho bay hơi
B

hết nước của dung dịch thu được thì còn lại 55,6 gam tinh thể FeSO4.7H2O. Thể
00

tích hidro thoát ra (đktc) khi Fe tan là


10

A. 2,24 lít C. 3,36 lít


A

B. 4,48 lít D. 5,60 lít


Ó
-H

65. Trong dung dịch có chứa các cation K+, Ag+, Fe2+, Ba2+ và một anion. Anion đó
Ý


-L

A. Cl− B. NO 3−
ÁN

C. SO 24− D. CO 23 −
TO

66. Hoà tan một lượng FeSO4.7H2O trong nước để được 300 ml dung dịch. Thêm
ÀN

H2SO4 vào 20 ml dung dịch trên thì dung dịch hỗn hợp thu được làm mất màu 30
Đ

ml dung dịch KMnO4 0,1 M. Lượng FeSO4.7H2O ban đầu là


N

A. 65,22 gam C. 4,15 gam


IỄ

B. 62,55 gam D. 4,51 gam


D

67. Hoà tan 27,2 gam hỗn hợp bột Fe và FeO trong dung dịch axit sunfuric loãng,

54
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

sau đó làm bay hơi dung dịch thu được 111,2 gam FeSO4.7H2O. Thành phần %
khối lượng các chất trong hỗn hợp là
A. 29,4% Fe và 70,6% FeO C. 20,6% Fe và 79,4% FeO

N
B. 24,9% Fe và 75,1% FeO D. 26,0% Fe và 74,0% FeO

Ơ
68. Một hỗn hợp gồm bột Fe và Fe2O3 chia đôi. Cho khí CO dư đi qua phần thứ

H
N
nhất ở nhiệt độ cao thì khối lượng chất rắn giảm đi 4,8 gam. Ngâm phần thứ hai

Y
trong dung dịch CuSO4 dư thì sau phản ứng khối lượng chất rắn tăng thêm 0,8 gam.

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Khối lượng hỗn hợp ban đầu là
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
A. 13,6 gam C. 16,3 gam

ẠO
B. 43,2 gam D. 21,6 gam

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

69. Một dung dịch có hoà tan 16,8 gam NaOH tác dụng với dung dịch có hoà tan

Đ
G
8,0 gam Fe2(SO4)3, sau đó lại thêm vào dung dịch trên 13,68 gam Al2(SO4)3. Sau

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

các phản ứng lọc dung dịch thu được kết tủa, đem nung kết tủa đến lượng không đổi

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
còn lại chất rắn X. Thành phần định tính và định lượng của chất rắn X là
ẦN
A. 6,4 gam Fe2O3 và 2,04 gam Al2O3.
TR

B. 2,88 gam FeO và 2,04 gam Al2O3.


B

C. 3,2 gam Fe2O3 và 1,02 gam Al2O3.


00

D. 1,44 gam FeO và 1,02 gam Al2O3.


10

70. Một dung dịch có hoà tan 16,8 gam NaOH tác dụng với dung dịch có hoà tan
A

8,0 gam Fe2(SO4)3, sau đó lại thêm vào dung dịch trên 13,68 gam Al2(SO4)3. Sau
Ó
-H

các phản ứng lọc bỏ kết tủa, pha loãng nước lọc thành 500 ml. Nồng độ mol/lít của
Ý

mỗi chất trong 500 ml nước lọc là


-L

A. 0,18 M Na2SO4 và 0,06 M NaOH


ÁN

B. 0,36 M Na2SO4 và 0,12 M NaOH.


TO

C. 0,18 M Na2SO4 và 0,06 M NaAlO2.


D. 0,36 M Na2SO4 và 0,12 M NaAlO2.
ÀN

71. Hoà tan một đinh thép có khối lượng 1,14 gam trong dung dịch axit sunfuric
Đ

loãng dư, lọc bỏ phần không tan và chuẩn độ nước lọc bằng dung dịch KMnO4 0,1
N
IỄ

M cho đến khi nước lọc xuất hiện màu hồng thì thể tích dung dịch KMnO4 đã dùng
D

hết 40 ml. Thành phần % lượng Fe trong đinh thép là

55
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

A. 91,5% B. 92,8%
C. 95,1% D. 98,2%.
72. Khử 4,8 gam một oxit kim loại ở nhiệt độ cao cần 2,016 lít hidro (đktc). Kim

N
loại thu được đem hoà tan hết trong dung dịch HCl thoát ra 1,344 lít khí (đktc).

Ơ
Công thức hoá học của oxit kim loại là

H
N
A. CuO B. MnO2

Y
C. Fe3O4 D. Fe2O3.

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
73. Cho 4,72 gam hỗn hợp bột các chất Fe, FeO, Fe2O3 tác dụng với CO dư ở nhiệt
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
độ cao, sau phản ứng thu được 3,92 gam Fe. Nếu ngâm cùng lượng hỗn hợp ban

ẠO
đầu trong dung dịch CuSO4 dư thì sau phản ứng khối lượng chất rắn thu được bằng

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

4,96 gam. Khối lượng mỗi chất trong hỗn hợp ban đầu là

Đ
G
A. 0,84 gam Fe; 0,72 gam FeO và 0,8 gam Fe2O3.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

B. 1,68 gam Fe; 0,72gam FeO và 1,6 gam Fe2O3.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
C. 1,68 gam Fe; 1,44 gam FeO và 1,6 gam Fe2O3.
ẦN
D. 1,68 gam Fe; 1,44 gam FeO và 0,8 gam Fe2O3.
TR

ĐÁP ÁN:
B

46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60
00

D D D C D C D C B D C C B C B
10

61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75
A
Ó

D B C B B B C B C D D D C
-H

2.3.5. Chủ đề 5: thực hành và kiểm tra. (2 Tiết)


Ý
-L

Tiết thứ 7
THỰC HÀNH
ÁN

Thí nghiệm 2: Điều chế và thử tính chất của hiđroxit sắt
TO

* Tiến hành: (SGK)


ÀN

* Hiện tượng và giải thích:


Đ

- Trong ống nghiệm (1) xuất hiện kết tủa màu trắng xanh, ống nghiệm (2) xuất hiện
N

kết tủa màu nâu đỏ.


IỄ
D

Pư: FeSO4 + 2 NaOH  Fe(OH)2↓ + Na2SO4


Fe2(SO4)3 + 6 NaOH  2 Fe(OH)3↓ + 3 Na2SO4

56
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

- Dùng đũa thuỷ tinh lấy nhanh từng loại kết tủa, sau đĩ nhỏ tiếp vào mỗi ống
nghiệm vài giọt dung dịch HCl.
- Trong ống nghiệm (1) kết tủa tan dần, thu được dung dịch cĩ màu lục nhạt của

N
FeCl2. Trong ống nghiệm (2) kết tủa tan dần tạo ra dung dịch cĩ màu nâu của FeCl3.

Ơ
* Kết luận: Sắt (II) hidroxit và sắt (III) hidroxit cĩ tính bazơ.

H
N
Thí nghiệm 3: Tính chất hóa học của muối sắt

Y
* Tiến hành: (SGK)

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
* Dung dịch trong ống nghiệm chuyển dần từ màu vàng sang màu nâu sẫm và cuối
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
cùng xuất hiện kết tủa tím đen.

ẠO
Pư: 2 FeCl3 + 2 KI  2 FeCl2 + 2 KCl + I2

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

* Kết luận: Muối Fe3+ có tính oxi hóa.

Đ
G
Tiết thứ 8

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

KIỂM TRA.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA
ẦN
Tên Chủ Vận dụng ở
Vận dụng
TR

đề Nhận biết Thông hiểu mức cao Cộng


B

hơn
00

Sắt - Vị trí trong Viết các - Tính chất - Bài tập


10

bảng tuần phương trình hóa học của khác có


A
Ó

hoàn của Fe hoá học Fe vận dụng


-H

- Cấu hình minh hoạ định luật


Ý

electron của tính khử của tăng giảm


-L

ion Fe. sắt. khối lượng,


ÁN

- Sắt có tính bảo toàn


TO

khử. mol
- Tính chất electron.
ÀN

vật lí của sắt


Đ
N

Số câu Số câu: 2 Số câu: 1 Số câu: 4 Số câu: 2 Số câu: 9


IỄ

Số điểm Số điểm: 1 Số điểm: 0,5 Số điểm:2 Số điểm:1 4,5điểm= 45%


D

Tỉ lệ %

57
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Hợp chất - Công thức - Tính chất - PTHH - Bài tập


của sắt hợp chất sắt. hóa học hợp minh họa xác định
- Các hợp chất Fe tính chất công thức

N
chất của sắt hóa học hợp hợp chất

Ơ
trong tư chất Fe. Fe.

H
N
nhiên, điều - Phân biệt

Y
chế hợp chất hợp chất

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
của sắt. sắt (II), hợp
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
- Tính chất chất sắt

ẠO
hóa học hợp (III).

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
chất Fe

G
N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
Số câu Số câu: 2 Số câu: 2 Số câu: 3 Số câu: 1 Số câu: 8

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Số điểm Số điểm:1 Số điểm:1 Số điểm:1,5 Số điểm: 4điểm=40%
ẦN
Tỉ lệ % 0,5
TR

Hợp kim - Khái niệm - Nguyên tắc


B

của sắt gang thép, sản xuất


00

nguyên liệu gang, thép


10

sản xuất
A
Ó

thép.
-H

Số câu Số câu: 1 Số câu: 2 Số câu: 3


Ý

Số điểm Số điểm: 0,5 Số điểm:1 1,5điểm=


-L

Tỉ lệ % 15.%
ÁN
TO

ĐỀ KIỂM TRA 45 PHÚT


ÀN

Môn: HÓA HỌC – Khối 12


Đề : 125
Đ
N

Hãy chọn câu trả lời đúng nhất trong số các câu sau :
IỄ

Câu 1. Trong các loại quặng sắt, quặng có hàm lượng sắt cao nhất là
D

A. hematit nâu. B. manhetit. C. xiđerit. D. hematit đỏ.

58
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Câu 2. Một loại hợp kim của sắt trong đó có nguyên tố C (2% - 5%) và một lượng
rất ít các nguyên tố Si, Mn, S, P. Hợp kim đó là:
A. Amelec B. Thép C. Gang D. Đuyra

N
Câu 3. Hai dung dịch đều phản ứng được với kim loại Fe là

Ơ
A. CuSO4 và ZnCl2. B. CuSO4 và HC1.

H
N
C. ZnCl2 và FeCl3. D. HC1 và AlCl3.

Y
Câu 4. Phân hủy Fe(OH)3 ở nhiệt độ cao đến khối lượng không đổi, thu được chất

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
rắn là
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
A. FeO. B. Fe2O3. C. Fe3O4. D. Fe(OH)2.

ẠO
Câu 5. Dãy gồm hai chất chỉ có tính oxi hoá là

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

A. Fe(NO3)2, FeCl3. B. Fe(OH)2, FeO.

Đ
G
C. Fe2O3, Fe2(SO4)3. D. FeO, Fe2O3.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Câu 6. Hợp chất sắt (II) sunfat có công thức là

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
A. FeSO4. B. Fe(OH)2. C. Fe2O3. D. Fe2(SO4)3.
ẦN
Câu 7. Sắt có thể tan trong dung dịch nào sau đây ?
TR

A. FeCl2. B. FeCl3. C. MgCl2. D. AlCl3.


B

Câu 8. Hợp chất nào sau đây của sắt vừa có tính oxi hóa, vừa có tính khử ?
00

A. FeO. B. Fe2O3. C. Fe(OH)3. D. Fe(NO3)3.


10

Câu 9. Nếu cho dung dịch NaOH vào dung dịch FeCl2 thì xuất hiện
A

A. kết tủa màu trắng hơi xanh.


Ó
-H

B. kết tủa màu trắng hơi xanh, sau đó chuyền dần sang màu nâu đỏ.
Ý

C. kết tủa màu xanh lam.


-L

D. kết tủa màu nâu đỏ.


ÁN

Câu 10. Hêmatit là một trong những quặng quan trọng của sắt. Thành phần chính
TO

quan trọng của quặng


A. FeO B. Fe2O3 C. Fe3O4 D. FeCO3
ÀN

Câu 11. Khử hoàn toàn 11,6g oxit sắt bằng CO ở nhiệt độ cao. Sản phẩm khí dẫn
Đ

vào dd Ca(OH)2 dư, tạo ra 20 gam kết tủa. Công thức của oxit sắt là:
N
IỄ

A. FeO B. Fe2O3 C. Fe3O4 D. Không xác định được


D

59
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Câu 12. Hòa tan hoàn toàn m gam Fe bằng dung dịch HCl dư, thu được 2,24 lít khí
H2 (đktc), Giá trị của m là
A. 11,2. B. 5,6. C. 2,8. D. 8,4.

N
Câu 13. Để m gam bột Fe trong không khí sau một thời gian thu được 19,2 gam

Ơ
hỗn hợp B gồm Fe, FeO, Fe2O3 và Fe3O4. Cho B vào dung dịch HNO3 loãng khuấy

H
N
kỹ để phản ứng hoàn toàn thấy B tan hết thu được dung dịch X chứa 1 muối và 2,24

Y
lit NO (đktc). Hỏi m có giá trị nào sau đây?

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
A. 11,2 g B. 15,12 g C. 16,8 g D. 8,4 g
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Câu 14. Cho 0,84g Fe vào dung dịch chứa 0,04 mol HNO3 đến khi phản ứng

ẠO
xảy ra hoàn toàn, thu được khí NO (sản phẩm khử duy nhất) và dung dịch X. Cô

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
cạn dung dịch X thì thu được m gam muối khan. Giá trị của m là

G
A. 1,92 B. 3,20. C. 2,7 D. 3,84.

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
Câu 15. Đốt cháy hoàn toàn m gam Fe trong khí Cl2 dư, thu được 6,5 gam FeCl3.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Giá trị của m là
ẦN
A. 2,24. B. 2,80. C. 1,12. D. 0,56.
TR

Câu 16. Khử hoàn toàn 4,8 gam Fe2O3 bằng CO dư ở nhiệt độ cao. Khối lượng Fe
B

thu được sau phản ứng là


00

A. 3,36 gam. B. 2,52 gam. C. 1,68 gam. D. 1,44 gam.


10

Câu 17. Nung 8,4 gam Fe trong không khí, sau một thời gian thu được m gam hỗn
A
Ó

hợp chất rắn X gồm Fe, FeO, Fe3O4, Fe2O3. Hòa tan m gam hỗn hợp X vào dung
-H

dịch HNO3 đặc nóng dư thu được 2,24 lít khí NO2 (đktc) là sản phẩm khử duy nhất.
Ý

Giá trị của m là


-L

A. 11,2. B. 10,2. C. 7,2. D. 9,6.


ÁN

Câu 18. Hòa tan hết 16,8g Fe bằng một lượng dung dịch HNO3 thu được V lít khí NO là
TO

sản phẩm khử duy nhất ở đktC. V có giá trị nhỏ nhất là:
A. 13,44. B. 4,48. C. 8,96. D. 6,72.
ÀN

Câu 19. Cho a gam Fe vào dung dịch chứa 0,15 mol AgNO3 và 0,1 mol Cu(NO3)2, sau phản
Đ
N

ứng hoàn toàn thì thu được 25,0 gam kết tủ. Vậy giá trị của a là :
IỄ

A. 11,2 gam B. 14,0 gam C. 12,2 gam D. 15,4 gam


D

60
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Câu 20. Khử hết m gam hỗn hợp FeO, Fe2O3, Fe3O4 bằng khí CO, được khí X,
chất rắn Y.Hấp thụ X vào dung dịch Ca(OH)2 dư được 20 gam kết tủa . Hòa tan hết
Y bằng HNO3 loãng dư được 3,36 lít khí NO (đktc). Khối lượng hỗn hợp oxit là

N
A. 7,4 gam. B. 6 gam. C. 8,4 gam. D. 11,6 gam.

Ơ
Cho: Fe = 56, O =16, N = 14, H = 1, Cl =35.5, C = 12, Ca =40

H
N
2.4. Tuyển chọn, xây dựng hệ thống bài tập về sắt và hợp chất của sắt nhằm

Y
nâng cao năng lực lĩnh hội kiến thức hóa học cho học sinh trung học phổ thông

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
2.4.1. Kiến thức
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
 Để làm được bài tập về sắt và hợp chất của sắt thì HS phải nắm vững kiến

ẠO
thức hóa học từ cơ bản đến nâng cao về vấn đề này củng như vận dụng thành thạo

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

một số định luận cơ bản như bảo toàn khối lượng, bảo toàn nguyên tố, bảo toàn điện

Đ
G
tích, mối liên hệ, một số cách qui đổi, …

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
• Định luật bảo toàn khối lượng

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Nguyên tắc của phương pháp này khá đơn giản, dựa vào định luật bảo toàn
ẦN
khối lượng: “Tổng khối lượng các chất tham gia phản ứng bằng tổng khối lượng các
TR

chất tạo thành trong phản ứng”. Cần lưu ý là: không tính khối lượng của phần không
B

tham gia phản ứng cũng như phần chất có sẵn, ví dụ nước có sẵn trong dung dịch.
00

Khi cô cạn dung dịch thì khối lượng muối thu được bằng tổng khối lượng các
10

cation kim loại và anion gốc axit.


A
Ó

• Định luật bảo toàn nguyên tố


-H

Nội dung của định luật:


Ý

Trong mọi quá trình biến đổi hóa học, các nguyên tố sẽ bảo toàn cho nhau
-L

trước và sau phản ứng. Nghĩa là một nguyên tố khi tham gia phản ứng hóa học chỉ
ÁN

chuyển từ chất này sang chất khác.


TO

Kinh nghiệm áp dụng định luật:


- Áp dụng định luật bảo toàn nguyên tố khi gặp các bài toán không thể áp
ÀN

dụng được định luật bảo toàn khối lượng hoặc viết phương trình phản ứng nhưng lại
Đ
N

không thấy hướng giải.


IỄ

- Các bài toán dùng phương pháp bảo toàn nguyên tố thì thường giữa chất đề
D

bài cho và hỏi có cùng một nguyên tố nào đó.

61
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

- Khi giải một bài toán dùng phương pháp bảo toàn nguyên tố thì không cần
viết các phương trình phản ứng để tìm quan hệ giữa số mol mà chỉ cần xét trạng thái
đầu và cuối đối với nguyên tố đó.

N
• Định luật bảo toàn electron

Ơ
Nội dung của định luật:

H
N
Khi có nhiều chất oxi hoá và chất khử trong một hỗn hợp phản ứng (nhiều

Y
phản ứng hoặc phản ứng qua nhiều giai đoạn) thì tổng số electron mà các chất khử

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
cho phải bằng tổng số electron mà các chất oxi hoá nhận.
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
→ Tổng số mol electron mà các chất khử cho bằng tổng số mol electron mà các

ẠO
chất oxi hoá nhận

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
Kinh nghiệm áp dụng định luật:

G
- Áp dụng định luật bảo toàn electron khi gặp các bài toán mà những phản

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
ứng xảy ra là phản ứng oxi hoá khử (phức tạp, nhiều giai đoạn, nhiều quá trình)

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
- Khi giải bài toán dùng phương pháp bảo toàn electron không cần viết
ẦN
phương trình phản ứng mà chỉ cần tìm xem trong quá trình phản ứng có bao nhiêu
TR

mol e do chất khử cho và bao nhiêu mol e do chất oxi hoá nhận. Muốn vậy ta cần
B

xác định đúng trạng thái đầu và trạng thái cuối (bỏ qua các giai đoạn trung gian).
00

Công thức của định luật:


10

Giả sử bài toán hoá học có: chất khử là A có số mol : nA


A
Ó

chất oxi hoá là B có số mol : nB


-H

Áp dụng định luật bảo toàn electron cho 2 quá trình oxi hoá và khử của 2
Ý

chất A,B có:


-L

∑số e nhường x nA = ∑số e nhận x nB


ÁN

• Định luật bảo toàn điện tích


TO

Nội dung của định luật:


Trong một dung dịch, nếu tồn tại đồng thời các ion dương và ion âm thì tổng
ÀN

số điện tích dương bằng tổng số điện tích âm. Vì vậy dung dịch luôn trung hoà về
Đ

điện.
N
IỄ

→ Tổng số mol các điện tích dương của ion dương bằng tổng số mol các điện
D

tích âm của ion âm

62
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Kinh nghiệm áp dụng định luật:


Áp dụng định luật bảo toàn điện tích khi gặp:
- Những bài toán cho biết số mol, nồng độ... của các ion trong dung dịch,

N
yêu cầu xác định biểu thức liên hệ giữa các số mol

Ơ
- Hoặc những bài toán yêu cầu tính khối lượng chất rắn sau khi cô cạn một

H
N
dung dịch khi biết số mol các chất hoặc ion trong dung dịch.

Y
- Các bài toán pha chế dung dịch, xử lý nước cứng.

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Công thức của định luật:
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
∑ n ion dương x điện tích ion dương = ∑ n ion âm x điện tích ion âm

ẠO

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
• Mối liên hệ giữ các tỉ lệ chất

G
Giữa nguyên tử và hóa trị

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
2Al → 3H2 ; 2Na → H2 ; Fe → H2 …

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
Giữa nguyên tử và điện tích
ẦN
2Fe3+ → 3H2 ; 2Cl- → H2 ; SO42- → H2 …
TR

Giữa điện tích và điện tích


B

2Fe3+ → 3SO42- ; 2Cl- → Fe2+ ; CO32- → 2Cl- …


00

2.4.2. Các dạng bài tập về sắt và hợp chất.


10

2.4.2.1. Bài tập về sắt tác dụng với phi kim


A
Ó

Sắt tác dụng với phi kim chúng ta lưu ý hóa trị của sắt thể hiện và sản phẩm
-H

thu được là gì
Ý

Khi tác dụng với oxi ở điều kiện thường thu được Fe3O4 (sắt vừa hóa trị II,
-L

và III)
ÁN

2Fe + 2O2 → Fe3O4


TO

Còn trong điều kiện oxi nguyên chất hoặc không khí không có hơi nước sản
phẩm là Fe2O3 . 4Fe + 3O2 → 2Fe2O3
ÀN

Với Clo luôn thu được sắt III. 2Fe + 3Cl2 → 2FeCl3
Đ
N

Với lưu huỳnh thì thu được sắt II. Fe + S → FeS


IỄ

Sau đây chúng ta đi vào các bài tập cụ thể:


D

63
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Ví dụ 1: Đốt cháy hoàn toàn m gam Fe trong khí Cl2 dư, thu được 6,5 gam
FeCl3. Giá trị của m là
A. 2,24. B. 2,80. C. 1,12. D. 0,56.

N
Hướng dẫn giải

Ơ
6,5

H
BTNT Fe: n Fe = n FeCl = = 0, 04 → m Fe = 0, 04.56 = 2, 24g
162,5

N
3

Y
Ví dụ 2: Trộn 60 gam bột Fe với 30 gam bột lưu huỳnh rồi đun nóng (không có

U
.Q
không khí) thu được chất rắn A. Hoà tan A bằng dung dịch axit HCl dư được dung

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
dịch B và khí C. Đốt cháy C cần V lít O2 (đktc). Biết các phản ứng xảy ra hoàn
toàn. V có giá trị là

ẠO

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

A. 11,2 lít. B. 21 lít. C. 33 lít. D. 49 lít.

Đ
G
Hướng dẫn giải

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

30

Ư
Vì n Fe > n S = nên Fe dư và S hết.

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


32

H
ẦN
Khí C là hỗn hợp H2S và H2. Đốt C thu được SO2 và H2O. Kết quả cuối cùng
của quá trình phản ứng là Fe và S nhường e, còn O2 thu e.
TR
B
00

Nhường e: Fe → Fe2+ + 2e
10

60 60
mol 2× mol
56 56
A
Ó

S → S+4 + 4e
-H

30 30
mol 4× mol
Ý

32 32
-L

Thu e: Gọi số mol O2 là x mol.


ÁN

O2 + 4e → 2O-2
TO

x mol → 4x
ÀN

60 30
Ta có: 4x = × 2 + × 4 giải ra x = 1,4732 mol.
56 32
Đ

⇒ VO2 = 22,4 ×1,4732 = 33 lít. (Đáp án C)


N
IỄ

Ví dụ 3: Cho m gam hỗn hợp X gồm FeO, Fe2O3và Fe3O4 tác dụng vừa đủ với dung
D

dịch H2SO4 loãng dư thu được dung dịch B. Cô cạn dung dịch B được 90,4 gam

64
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

muối khan. Nếu cho dung dịch B tác dụng với Cl2 dư thì được 97,5 gam muối
khan. Gía trị của m là
A. 39,2. B. 23,2. C. 38,4. D. 46,4.

N
Hướng dẫn giải

Ơ
Qui đổi hỗn hợp thành Fe (x mol), O (y mol)

H
N
Dung dịch B gồm muối Fe2+ , Fe3+, SO42-. B tác dụng clo chỉ có Fe2+ tác dụng.

Y
BTKL m Cl = 97,5 − 90, 4 = 7,1 → n Cl = 0,1

U
2 2

.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
2- 2-
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

Môi liên hệ O → SO4

TP
y y

ẠO
BTKL muối sunfat 56x + 96y = 90,4

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
BTe 3x – 2y = 0,2 (Fe nhường 3e, O nhận 2e, Cl2 nhận 2e)

G
→ x = 0,5 ; y = 0,65

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
→ m = 0,5.56 + 0,65.16 = 38,4

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
ẦN
Ví dụ 4: Hòa tan hoàn toàn 3,76 gam hỗn hợp X ở dạng bột gồm S, FeS và FeS2
TR

trong dung dịch HNO3 đặc nóng dư thu được 0,48 mol NO2 (là sản phẩm khử duy
B

nhất) và dung dịch Y. Cho dung dịch Y tác dụng với dung dịch Ba(OH)2 dư, lọc và
00

nung kết tủa đến khối lượng không đổi, được m gam hỗn hợp rắn Z. Giá trị của m là
10

A. 11,650 B. 12,815 C. 17,545 D. 15,145


A
Ó

Giải:
-H

Quy đổi hỗn hợp trên thành Fe (x mol) và S (y mol) ta có:


Ý

Khi phản ứng với HNO3:


-L

Fe 
→ Fe + 3e → S +6 + 6e
S  N +5 + 1e 
→ N +4 (NO 2 )
ÁN

x → 3x y → 6y 0,48 ←


 0,48
TO

Từ đó ta có hệ phương trình:

{3x56x++6y32y= 0,=483, 76 ⇒ {xy == 0,03


ÀN

0,065
Đ

Mặt khác ta có: Chất rắn Z gồm Fe2O3 và BaSO4 nên theo bảo toàn nguyên tố Fe và
N
IỄ

S ta có:
D

1
n Fe2 O3 = n Fe = 0,015 mol; n BaSO4 = n S = 0,065 mol .
2

65
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Vậy m = 0,015.160 + 0,065.233 = 17,545 (Đáp án C)


Ví dụ 5: .Cho 20,80 gam hỗn hợp Fe, FeS, FeS2, S tác dụng với dung dịch HNO3
đặc nóng dư thu được V lít khí NO2 (là sản phẩm khử duy nhất, đo ở đktc) và dung

N
dịch A. Cho A tác dụng với dung dịch Ba(OH)2 dư thu được 91,30 gam kết tủa.

Ơ
Tính V?

H
N
Do sản phẩm cuối cùng khi cho hỗn hợp tác dụng với HNO3 đặc nóng có Fe3+,

Y
SO42- nên có thể coi hỗn hợp ban đầu là Fe và S. Gọi x và y là số mol của Fe và S,

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
số mol của NO2 là a
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Cho e Nhận e

ẠO
→ Fe+3 + 3e
Fe  N+5 + e 
→ N+4

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
x x 3x a a a

G
→ S+6 + 6e
S 

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Ư
y y 6y

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


A tác dụng với Ba(OH)2
H
ẦN
Fe3+ + 3OH- 
→ Fe(OH)3
TR

Ba2+ + SO42- 
→ BaSO4
B
00

Ta có hệ phương trình 56x + 32 y = 20,8 . Giải ra  x = 0 ,2


10

107x + 233y = 91,3  y = 0 ,3


Theo định luật bảo toàn electron : 3x + 6y = a = 3.0,2 + 6.0,3 = 2,4
A
Ó

V = 2,4.22,4 = 53,76 (lít)


-H

2.4.2.2. Bài tập về sắt và hợp chất của sắt tác dụng với dung dịch HCl, H2SO4
Ý
-L

loãng
Dạng này cơ bản sản phẩm phản ứng ngoài H2O còn có H2 do Fe phản ứng.
ÁN

Như vậy liên quan đến H+ sẽ có những phản ứng sau:


TO

2 H + + 2e 
→ H2 ↑
ÀN

2 H + + O 2 −  
→ H 2O
Đ

Như vậy chúng ta có thể dựa vào tổng số mol H+ và số mol H2 để tìm số mol của
N

O2- từ đó tính được tổng số mol của Fe.


IỄ
D

Đối với các oxit đây không phải là phản ứng oxi hóa khử mà chỉ là phản ứng
trao đổi. Trong phản ứng này ta coi đó là phản ứng của: 2 H + + O 2− → H 2O và tạo ra

66
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

các muối Fe2+ và Fe3+ trong dung dịch. Như vậy nếu biết số mol H+ ta có thể biết
được khối lượng của oxi trong hỗn hợp oxit và từ đó có thể tính được tổng số mol
sắt trong hỗn hợp ban đầu.

N
Ví dụ 1. Cho 7,68 gam hỗn hợp gồm FeO, Fe3O4, Fe2O3 tác dụng vừa hết với 260

Ơ
ml HCl 1M thu được dung dịch X. Cho X phản ứng với dung dịch NaOH dư thu

H
N
được kết tủa Y. Nung Y ngoài không khí đến khối lượng không đổi thu được đến

Y
khối lượng không đổi được m(g) chất rắn. Tính m

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
A. 12g B. 8g C. 4g D. 16g
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
 FeO
  FeCl2 NaOH  Fe(OH ) 2 ↓ nungtrongkk

ẠO
Phân tích đề: Sơ đồ  Fe2O3 
HCl
 → →  → Fe2O3
 Fe O  FeCl3  Fe(OH )3 ↓

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

 3 4

Đ
+ Ta coi H+ của axit chỉ phản ứng với O2- của oxit

G
N
http://daykemquynhon.ucoz.com

+ Toàn bộ Fe trong oxit chuyển về Fe2O3

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
+ Từ số mol H+ ta có thể tính được số mol O trong oxit từ đó có thể tính được lượng
ẦN
Fe có trong oxit.
TR

+ Nung các kết tủa ngoài không khí đều thu được Fe2O3
Giải: Ta có nH + = nHCl = 0, 26mol .
B
00

2-
Theo môi liên hệ: 2H + → O 2 −  trong O là oxi trong hỗn hợp oxit
10

0,26 0,13
A
Ó

n O 2 − = 0,13 m ol ; mà theo định luật bảo toàn khối lượng ta có: mFe + mO =7,68
-H

Nên mFe = 7.68 – 0,13x16 =5,6(gam) → nFe = 0,1 mol


Ý
-L

Ta lại có 2Fe 
→ Fe2O3
ÁN

0,1 0,05
Vậy m = 0,05x160 = 8 gam.
TO

Nhận xét: Ngoài cách giải trên ta cũng có thể quy hỗn hợp về chỉ còn FeO và Fe2O3
ÀN

vì Fe3O4 coi như là hỗn hợp của FeO.Fe2O3 với số mol như nhau.
Đ

Ví dụ 2: Hỗn hợp X gồm CuO và Fe2O3. Hoà tan hoàn toàn 44 gam X bằng dung
N
IỄ

dịch HCl (dư), sau phản ứng thu được dung dịch chứa 85,25 gam muối. Mặt khác,
D

nếu khử hoàn toàn 22 gam X bằng CO (dư), cho hỗn hợp khí thu được sau phản ứng
lội từ từ qua dung dịch Ba(OH)2 (dư) thì thu được m gam kết tủa. Giá trị của m là

67
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

A. 76,755 B. 73,875 C. 147,750 D. 78,875


Giải: Ta có: 2nO2- (oxit) = nCl- = a (mol) (trong 44 gam X)
mCl- - mO2- = 41,25 ⇒ a. 35,5 – ½ a.16 = 41,25 ⇒ a = 1,5 mol

N
⇒ Trong 22 gam X có nO2- (oxit) = 0,375 mol ⇒ nBaCO3 = nCO2 = 0,375 mol. ⇒ m =

Ơ
73,875 gam

H
N
Ví dụ 3 : Đốt cháy hoàn toàn 4,04 gam một hỗn hợp bột kim loại gồm Al, Fe, Cu

Y
trong không khí thu được 5,96 gam hỗn hợp 3 oxit. Hòa tan hết hỗn hợp 3 oxit bằng

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

dung dịch HCl 2M. Tính thể tích dung dịch HCl cần dùng.

TP
A. 0,5 lít. B. 0,7 lít. C. 0,12 lít. D. 1 lít.

ẠO
Hướng dẫn giải mO = moxit − mkl = 5,96 − 4,04 = 1,92 gam.=>

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
1,92
nO = = 0,12 mol .

G
16

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

Hòa tan hết hỗn hợp ba oxit bằng dung dịch HCl tạo thành H2O như sau:

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
2H+ → O2−−
ẦN
0,24
0,24 ← 0,12 mol⇒ VHCl = = 0,12 lít. (Đáp án C)
TR

2
Ví dụ 4: Hoà tan 10g hỗn hợp bột Fe và Fe2O3 bằng một lượng dd HCl vừa đủ (giả
B
00

sử không có phản ứng giữa Fe và Fe3+), thu được 1,12 lít H2 (đktc) và dd A cho
10

NaOH dư vào thu được kết tủa, nung kết tủa trong không khí đến khối lượng không
A

đổi được m gam chất rắn thì giá trị của m là:
Ó
-H

A. 12g B. 11,2g C. 12,2g D. 16g


Hướng dẫn giải
Ý
-L

 n Fe = 0,05mol
Mối liên hệ H2 → Fe 
BTKL
→
n Fe2O3 = 0,045mol
ÁN

0,05 0,05
TO

BTNT
 → m = 0, 07.160 = 11,2 gam
ÀN

Ví dụ 5: Chia 156,8 gam hỗn hợp X gồm FeO, Fe3O4, Fe2O3 thành hai phần bằng
Đ

nhau. Cho phần thứ nhất tác dụng hết với dung dịch HCl dư được 155,4 gam muối
N
IỄ

khan. Phần thứ hai tác dụng vừa đủ với dung dịch A là hỗn hợp HCl, H2SO4 loãng
D

thu được 167,9 gam muối khan. Số mol của HCl trong dung dịch A là:
A. 1,75 mol. B. 1,80 mol. C. 1,50 mol. D. 1,00 mol.

68
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

Hướng dẫn giải


Ta xử lý với phần 1:
 n Fe = a mol  n Fe = a mol
78, 4  HCl
→ 155, 4 

N
 n O = b mol → n Cl− = 2b mol  n Cl = 2b mol

Ơ
56a + 16b = 78, 4 a = 1mol

H
BTKL
 → →

N
56a + 71b = 155, 4  b = 1, 4 mol

Y
Với phần 2:

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
 n = 1(mol)
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

  
Fe

TP
BTKL
→ 35,5x + 96y = 111,9 x = 1,8mol
167,9  n Cl− = x mol  BTDT → → n HCl = 1,8
   → x + 2y = 2b = 2,8 y = 0,5mol

ẠO
 n SO24− = y mol

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Ví dụ 6: Hòa tan 30,7 gam hỗn hợp Fe và Fe2O3 trong dung dịch HCl cho đến khi

Đ
G
hết axit thì chỉ còn lại 2,1 gam kim loại và thu được dung dịch X cùng 2,8 lít khí (ở

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

đktc). Khối lượng của Fe trong hỗn hợp ban đầu là:

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
A. 16,0 gam. B. 15,0 gam. C. 14,7 gam. D. 9,1 gam.
ẦN
Hướng dẫn giải
TR
B

Fe Quy ñoåi


n Fe = a mol BTKL
  → 56a + 16b = 28,6
30,7 − 2,1 = 28,6g 
00

→   BTE
Fe2O3 n O = b mol   → 2a = 2b + 0,125.2
10

a = 0, 425 mol


A

BTKL
→ BTNT.O trong 30,7
 → m Fe = 30,7 − 16 = 14,7g
=  → =
Ó

 b 0,3 mol n Fe2O3 0,1mol


-H

Ví dụ 7 . Chia hỗn hợp 2 kim loại A, B có hóa trị không đổi thành 2 phần bằng
Ý

nhau. Phần 1 tan hết trong dung dịch HCl, tạo ra 1,792 lít H2 (đktc). Phần 2 nung
-L

trong không khí đến khối lượng không đổi thu được 2,84 gam chất rắn. Khối lượng
ÁN

hỗn hợp 2 kim loại trong hỗn hợp đầu là


TO

A. 2,4 gam B. 3,12 gam C. 2,2 gam D. 1,8 gam


Hướng dẫn giải
ÀN

Nhận xét: Số mol điện tích của hai kim loại A và B trong hai phần là không thay
Đ
N

đổi, do đó số mol điện tích âm trong hai phần là như nhau.


IỄ

1
D

Vì O2– ⇔ 2Cl– nên nO (trong oxit) = nCl (trong muối) = n H2 = 1,796 = 0,08 mol
2 22,4

69
www.facebook.com/daykemquynhonofficial
Đóng góp PDF bởi GV. Nguyễn Thanh Tú www.facebook.com/boiduonghoahocquynhonofficial
https://twitter.com/daykemquynhon www.facebook.com/daykem.quynhon
https://daykemquynhonofficial.wordpress.com https://daykemquynhon.blogspot.com

mkim loại = moxit – moxi = 2,84 – 0,08.16 = 1,56 gam


Khối lượng trong hỗn hợp ban đầu m = 2.1,56 = 3,12 gam
2.4.2.3. Bài tập về sắt và hợp chất của sắt tác dụng với axit HNO3, H2SO4 đặc.

N
Kim loại Fe tác dụng với H2SO4 đặc hoặc HNO3

Ơ
a) Thứ tự phản ứng:

H
N
Fe + 4HNO3 => Fe(NO3)3 + NO + 2H2O (1)

Y
2Fe + Fe(NO3)3 => 3Fe(NO3)3 (2)

U
.Q

DẠY KÈM QUY NHƠN OFFICIAL ST&GT : Đ/C 1000B TRẦN HƯNG ĐẠO TP.QUY NHƠN
2Fe + 6H2SO4 => Fe2(SO4)3 + 3SO2 + 6H2O (3)
Diễn Đàn Toán - Lý - Hóa Quy Nhơn 1000B Trần Hưng Đạo Tp.Quy Nhơn Tỉnh Bình Định

TP
Fe + Fe2(SO4)3 => 3FeSO4 (4)

ẠO
b) Bài toàn hồn hợp kim loại tan hết trong HNO3 hoặc H2SO4 không tạo muối

MỌI YÊU CẦU GỬI VỀ HỘP MAIL DAYKEMQUYNHONBUSINESS@GMAIL.COM


Nơi bồi dưỡng kiến thức Toán - Lý - Hóa cho học sinh cấp 2+3 /

Đ
amoni NH4NO3

G
Cần chú ý: - HNO3 , H2SO4 đặc nguội không tác dụng với Fe

N
http://daykemquynhon.ucoz.com

- Sử dụng phương pháp bảo toàn e:

HOTLINE : +84905779594 (MOBILE/ZALO)


H
ẦN
- Khối lượng muối NO3- : (manion tạo muối = manion ban đầu – manion tạo khí)
TR

mmuèi = mkim lo¹i + nNO− (trong muèi)


3
B


nNO−3 (trong muèi kim lo¹i ) = ne trao ®æi
00
10

m muèi = m kim lo¹i + nSO 2 − (trong muèi)


- Khối lượng muối SO24 - :  4
A

 2 * n = ne trao ®æi

Ó

SO 2 − (trong muèi kim lo¹i )


4
-H

- Cần nhớ một số các bán phản ứng sau:


2H+ + 2e → H2 NO3- + e + 2H+ → NO2 +