You are on page 1of 29

วารสารคนทางาน มิถนุ ายน 2562

วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 1]

องค์กรแรงงานเผย ภาคประชาชนห่วงการ พบครูสิงคโปร์ 'งานไม่มั่นคง' ใน


ดัชนี 10 ประเทศ แก้ไขปัญหาการค้า ทางานยาวนานกว่า ทัศนะ 'มาร์คซิสต์'
'ยอดแย่' ของ มนุษย์ โดยเฉพาะการ ค่าเฉลี่ยของกลุ่ม [หน้า 21]
'คนทางาน' ปี 2562 บังคับใช้แรงงานใน ประเทศ OECD
[หน้า 10] ประเทศไทย [หน้า 13] [หน้า 14]
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 2]

รอบโลกแรงงาน
ผู้หญิงญี่ปุ่นรณรงค์ #KuToo เลิกบังคับสวม คนงานกว่าร้อยคนประจาโรงงานผลิต นูเทลลา
ส้นสูงในทีท่ ำงำน ช็อคโกแล็ตถั่วฮาเซลนัทแบรนด์ดงั ปิ ดโรงงานที่
มีกลุม่ ผูห้ ญิงญี่ปนออกมารณรงค์
ุ่ ภายใต้ชื่อ ใหญ่ที่สดุ ในโลก ในแคว้นนอร์มงั ดี เป็ นเวลา
#KuToo ที่คล้ายกับแคมเปญ #MeToo แต่เป็ น เกือบ 1 สัปดาห์ เพื่อกดดันให้มกี ารเจรจาเรือ่ ง
การใช้คาภาษาญี่ปนุ่ 'kutsu' ที่แปลว่า 'รองเท้า' เงินเดือน ทางสหภาพแรงงานของนูเทลลาใน
กับ 'kutsuu' ที่แปลว่า 'เจ็บปวด' เพื่อ ฝรั่งเศส ระบุวา่ มีคนงาน 160 คน จาก 350 คนที่
เปลีย่ นแปลงบรรทัดฐานสังคมเรือ่ งการแต่งกาย ร่วมผละงานประท้วง เพื่อเรียกร้องให้บริษัทเฟอร์
ของผูห้ ญิงในที่ทางาน ที่แม้ไม่กฎเขียนไว้ แต่ก็ เรโรของอิตาลี ที่เป็ นเจ้าของแบรนด์ดงั กล่าว ให้
เป็ นเงื่อนไขทางพฤตินยั ว่าพนักงานหรือผูส้ มัคร ปรับขึน้ เงินเดือนร้อยละ 4.5 และให้โบนัส 900 ยู
งานผูห้ ญิงจะต้องสวมรองเท้าส้นสูง โร รวมทัง้ เรียกร้องสวัสดิภาพในการทางานที่ดขี นึ ้
แต่ทางบริษัทเฟอร์เรโร ยินยอมที่จะขึน้ เงินเดือน
โดยผูร้ เิ ริม่ รณรงค์ #KuToo คือ Yumi Ishikawa ให้รอ้ ยละ 1.7 ให้โบนัสสูงสุด 400 ยูโร ซึง่
นักแสดงและนักเขียนอิสระพร้อมกับผูส้ นับสนุน สหภาพแรงงานมองว่าไม่เพียงพอต่อค่าครองชีพ
ได้ยื่นคาร้องต่อกระทรวงสาธารณสุข แรงงาน ในพืน้ ที่
และสวัสดิการญี่ปนเมื ุ่ ่อต้นเดือน มิ.ย. 2019
พร้อมรายชื่อผูเ้ ห็นด้วยเกือบ 2 หมื่นชื่อจากเวบ อย่างไรก็ตาม ทางบริษัทเฟอร์เรโร ออก
ไซต์ change.org แถลงการณ์เมื่อวันจันทร์ ขูว่ า่ จะปรับเงิน
พนักงานที่ออกมาปิ ดโรงงานประท้วง หลังการ
ที่มา: VOA, 4/6/2019 เจรจาที่ลว่ งเลยมากว่า 6 วันนัน้ ยังไม่ได้ขอ้ สรุปที่
คนงำนฝรั่งเศสปิ ดโรงงำน 'นูเทลลำ' ขอขึน้ ชัดเจน ขณะที่การหารือระหว่างสหภาพแรงงาน
ค่ำแรง และบริษัทเฟอร์เรโรจะมีขนึ ้ อีกครัง้ ในวันที่ 13
มิถนุ ายนนี ้
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 3]

โรงงานผลิตนูเทลลาใหญ่ที่สดุ ในโลก ที่แคว้น ผูอ้ านวยการศูนย์กิจการแรงงานข้ามชาติ กรม


นอร์มงั ดี มีกาลังการผลิต 600,000 กระปุกต่อวัน พัฒนากาลังแรงงาน ระบุวา่ ว่าการยื่นเรือ่ งผ่าน
นั่นเท่ากับปริมาณนูเทลลาที่ผลิตได้ราว 1 ใน 4 ระบบออนไลน์ ช่วยประหยัดเวลาลงได้อย่างมาก
ของโลก การยื่นแบบดัง้ เดิม เฉพาะส่งเอกสารและส่งกลับ
ต้องใช้เวลาประมาณ 12 วัน หากเอกสารไม่ครบ
ที่มา: VOA, 5/6/2019
ต้องเพิม่ เติมจะนานกว่านี ้ แต่การยื่นผ่านระบบ
เผยยืน่ ขอว่ำจ้ำงแรงงำนต่ำงชำติผ่ำนระบบ ออนไลน์ ตัง้ แต่ยื่นเรือ่ งจนอนุมตั ใิ ช้เวลา ไม่เกิน 7
ออนไลน์ ช่วยนำยจ้ำงประหยัดค่ำใช้จ่ำยได้ วัน นอกจากประหยัดเวลาแล้ว ยังช่วยนายจ้าง
ปี ละ 33 ล้ำนเหรียญไต้หวัน
และบริษัทจัดหางานประหยัดค่าใช้จา่ ยในการ
เพื่อเป็ นการเพิ่มประสิทธิภาพการทางานและ เดินทางด้วย เฉพาะค่าเดินทางและค่าแสตมป์
อานวยความสะดวกแก่นายจ้างที่ประสงค์จะ สามารถประหยัดได้ปีละ 33 ล้านเหรียญไต้หวัน
ว่าจ้างแรงงานต่างชาติ เริม่ ตัง้ แต่ตน้ ปี 2019 มา
ที่มา: Radio Taiwan International, 7/6/2019
นี ้ กระทรวงแรงงานไต้หวันได้เปลีย่ นรูปแบบการ
ยื่นคาร้องขออนุญาตว่าจ้างแรงงานต่างชาติจาก เวียดนำมตั้งเป้ ำยุตกิ ำรใช้แรงงำนเด็กในปี
เดิมที่ตอ้ งนาเอกสารทีเ่ ป็ นแผ่นกระดาษเดินทาง 2025

ไปยื่นขอยังเคาน์เตอร์ของกระทรวงแรงงานใน รัฐมนตรีกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม
เวลาทาการ มาเป็ นยื่นขอผ่านระบบออนไลน์ อยู่ ของเวียดนามระบุในเวทีประชุมเสวนาเนื่องในวัน
ที่บา้ นก็ทาได้และยื่นขอได้ตลอด 24 ชั่วโมง ไม่ ต่อต้านการใช้แรงงานเด็กโลก (World Day
เพียงแต่ชว่ ยให้ประหยัดเวลาจากเดิมทีต่ อ้ งใช้ against Child Labour 2019) ว่าเวียดนาม
ประมาณ 12 วันทาการ ลดลงเหลือ 7 วันทาการ ตัง้ เป้าหมายที่จะยุติการใช้แรงงานเด็กในปี 2025
นอกจากนี ้ ยังช่วยให้นายจ้างประหยัดเวลาและ
ที่มา: Vietnam News Agency, 7/6/2019
ค่าใช้จา่ ยในการเดินทาง รวมถึงค่าแสตมป์ ใน
การส่งเอกสารยื่นคาร้อง คิดเป็ นเงินปี ละ ขอวีซ่ำเข้ำอเมริกำต้องแจ้งบัญชีโซเชียล
ประมาณ 33 ล้านเหรียญไต้หวัน มีเดียย้อนหลัง 5 ปี
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 4]

ตัง้ แต่วนั ที่ 3 มิ.ย. 2019 ที่ผา่ นมา สหรัฐฯ ในครอบครัวมีสว่ นเกี่ยวข้องกับกิจกรรมการก่อ
กาหนดให้ผขู้ อวีซา่ เข้าประเทศเกือบทุกคนแจ้ง การร้ายหรือไม่
ข้อมูลส่วนตัวเกี่ยวกับกิจกรรมต่างๆ ทางโซเชียล
กระทรวงการต่างประเทศกล่าวในแถลงการณ์วา่
มีเดียของตน นอกจากนีผ้ ทู้ ี่ขอวีซา่ เข้าสหรัฐฯ
ข้อกาหนดใหม่นมี ้ วี ตั ถุประสงค์เพื่อปรับปรุง
ต้องแจ้งที่อยูอ่ เี มลและหมายเลขโทรศัพท์ที่เคย
กระบวนการคัดกรองเพื่อปกป้องความมั่นคงของ
ใช้ ข้อกาหนดใหม่นคี ้ าดว่าจะส่งผลกระทบต่อ
ชาติ
ชาวต่างชาติประมาณ 15 ล้านคนที่ตอ้ งการขอวี
ซ่าเข้าสหรัฐฯ ในแต่ละปี ในอดีตที่ผา่ นมา ประวัติการใช้สอื่ สังคมออนไลน์
อีเมล และหมายเลขโทรศัพท์นนั้ เป็ นที่ตอ้ งการ
รัฐบาลของประธานาธิบดีทรัมป์ เสนอกฎนีเ้ ป็ น
จากผูท้ ี่ได้รบั การตรวจสอบเพื่อขัน้ ตอนต่อไปแล้ว
ครัง้ แรกเมื่อเดือน มี.ค.2018 นโยบายนีเ้ ป็ นส่วน
เท่านัน้ กลุม่ ผูย้ ื่นขอวีซา่ กลุม่ นีม้ ปี ระมาณ
หนึง่ ของกระบวนการ “ตรวจคัดกรองแบบเข้ม”
65,000 คนรวมถึงผูท้ ี่เคยเดินทางไปยังพืน้ ที่ที่ถกู
ของรัฐบาลสหรัฐฯ สาหรับผูอ้ พยพย้ายถิ่นฐาน
ควบคุมโดยกลุม่ ผูก้ ่อการร้ายด้วย ผูย้ ื่นขอวีซา่
และนักท่องเที่ยวทุกคน มีเพียงผูย้ ื่นขอวีซา่ ที่เป็ น
จะต้องระบุรายละเอียดเกี่ยวกับการใช้บริการ
นักการทูตหรือข้าราชการเท่านัน้ ที่ไม่ตอ้ งอยู่
โซเชียลมีเดียของสหรัฐฯ เช่น Facebook
ภายใต้กฏนี ้ กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ
Google Instagram LinkedIn Twitter และ
ยืนยันเมื่อสัปดาห์ที่แล้วว่าได้เปลีย่ นแบบฟอร์ม
YouTube นอกจากนีจ้ ะต้องให้รายละเอียด
การยื่นขอวีซา่ ทัง้ สาหรับผูอ้ พยพย้ายถิ่นฐานและ
เกี่ยวกับการมีสว่ นร่วมในการใช้บริการ
ผูท้ ี่ไม่ได้ยา้ ยเข้าเมืองเพื่อขอข้อมูลเพิ่มเติม
อินเทอร์เน็ตระหว่างประเทศที่สาคัญเช่น
แบบฟอร์มดังกล่าวจะถามชื่อบัญชีโซเชียลมีเดีย
Douban Tencent QQ และ Sina Weibo ของ
หมายโทรศัพท์ กิจกรรมการเดินทางระหว่าง
ประเทศจีน
ประเทศและประวัติการเนรเทศในระยะเวลา 5 ปี
นอกจากนีผ้ ขู้ อวีซา่ จะต้องตอบคาถามว่าสมาชิก สือ่ ออนไลน์ The Hill รายงานว่า ผูย้ ื่นขอวีซา่
สามารถเลือกที่จะบอกว่าตนไม่มบี ญ
ั ชีโซเชียล
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 5]

มีเดียได้ อย่างไรก็ตาม กระทรวงการต่างประเทศ Air New Zealand ยกเลิกกฎห้ำมพนักงำนมี


เตือนว่าการโกหกเกี่ยวกับกิจกรรมโซเชียลมีเดีย รอยสัก
จะมีผลร้ายแรงต่อการตรวจคนเข้าเมืองสาหรับผู้ สายการบินแอร์นวิ ซีแลนด์ (Air New Zealand)
ขอวีซา่ ออกแถลงการณ์วา่ ตัง้ แต่วนั ที่ 1 ก.ย. 2019 นี ้
สหภาพเสรีภาพพลเมืองอเมริกนั หรือ ACLU สายการบินจะยกเลิกกฎห้ามพนักงานมีรอยสัก
และกลุม่ สิทธิสว่ นบุคคลหลายกลุม่ คัดค้าน แต่จะต้องเป็ นรอยสักที่ไม่ทาให้เกิดความขุน่ เคือง
ข้อกาหนดใหม่นตี ้ งั้ แต่มีการเสนอเป็ นครัง้ แรก ทัง้ นีก้ ารเปลีย่ นกฎเรือ่ งนีม้ าจากการทาวิจยั
เมื่อปี ที่แล้ว ในเวลานัน้ ACLU ได้เตือนว่าการ ในช่วง 5 เดือนที่ผา่ นมา กับผูโ้ ดยสารและ
เปลีย่ นแปลงนีจ้ ะส่งผลร้ายแรงต่อเสรีภาพในการ พนักงานของสายการบิน รวมทัง้ กับชาว
แสดงความคิดเห็นออนไลน์ แต่ทางกระทรวงการ นิวซีแลนด์ที่อาศัยอยูท่ งั้ ในและต่างประเทศ
ต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุวา่ มาตรการนีไ้ ม่เป็ น ที่มา: BBC, 10/6/2019
การละเมิดสิทธิความเป็ นส่วนตัว เพราะสิง่ ที่
แรงงำนต่ำงชำติในไต้หวันเพิม่ ต่อเนื่อง
ปรากฎอยูใ่ นโซเชียลมีเดียนัน้ ถูกเปิ ดเผยต่อ
อินโดนีเซียมำกสุดครองสัดส่วนร่วม 40%
สาธารณะอยูแ่ ล้ว
แรงงำนไทยลดเหลือ 8.49%
Hina Shamsi ผูอ้ านวยการโครงการความมั่นคง
กระทรวงแรงงานไต้หวันเปิ ดเผยสถิติลา่ สุดของ
แห่งชาติของ ACLU กล่าวว่า ตอนนีผ้ คู้ นต่าง
แรงงานต่างชาติ ณ สิน้ เดือน เม.ย. 2019 ที่ผา่ น
สงสัยว่าสิง่ ที่ตนโพสต์ออนไลน์อาจจะถูกเข้าใจ
มานี ้ ยอดจานวนแรงงานต่างชาติที่เดินทางมา
ผิดโดยเจ้าหน้าที่ของรัฐ และว่ายังไม่มีหลักฐาน
ทางานในไต้หวัน 706,060 คน เพิ่มขึน้ ใน
ว่าการตรวจสอบโซเชียลมีเดียนัน้ มีประสิทธิภาพ
อัตราส่วน 3.3% ต่อปี โดยในจานวนนี ้ เป็ น
หรือถูกต้องจริงหรือไม่
แรงงานอินโดนีเซียมากที่สดุ 270,890 คน คิด
ที่มา: VOA, 8/6/2019 เป็ นอัตราส่วน 38.4% อันดับ 2 ได้แก่เวียดนาม
221,479 คน คิดเป็ นอัตราส่วน 31.4% ตามด้วย
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 6]

แรงงานฟิ ลปิ ปิ นส์ 153,742 คน ครองสัดส่วน กลุม่ ผูห้ ญิงในสวิตเซอร์แลนด์ออกมาชุมนุม


21.8% แรงงาน 3 ชาติแรกครองสัดส่วนกว่าร้อย ประท้วงเพื่อเรียกร้องให้จ่ายค่าตอบแทนเท่า
ละ 90 ส่วนแรงงานไทยลดลงเหลือ 59,947 คน เทียมกัน นับเป็ นการชุมนุมทั่วประเทศครัง้ แรกใน
หรือ 8.49% รอบเกือบ 30 ปี หลังจาก 10 ปี กอ่ นนัน้ ที่มีการ
ระบุเนือ้ หาความเท่าเทียมทางเพศไว้ใน
หากจาแนกตามเพศแล้วพบว่า แรงงานต่างชาติ
รัฐธรรมนูญสวิส ซึง่ มีผหู้ ญิง 500,000 คนร่วม
เพศหญิงมีจานวนมากกว่าเพศชาย ในสัดส่วน
ชุมนุมตามจุดต่างๆ ทั่วประเทศ
55 ต่อ 45 กล่าวคือแรงงานเพศหญิงมี 385,281
คน ซึง่ ส่วนใหญ่เป็ นผูอ้ นุบาลจากอินโดนีเซีย ที่มา: Euro News, 14/6/2019
ส่วนเพศชาย มี 320,779 คน ส่วนใหญ่หรือร้อย
ญี่ปุ่นจะเปิ ดทำกำรศูนย์บริกำรแรงงำน
ละ 45 เป็ นแรงงานเวียดนามที่ทางานอยูใ่ น ชำวต่ำงชำติแบบครบวงจรที่เขตชินจูกุของ
โรงงาน แต่หากจาแนกตามประเภทของงานที่ทา กรุ งโตเกียว
แล้ว ภาคการผลิต ได้แก่โรงงาน ไซต์งานก่อสร้าง
รัฐบาลญี่ปนได้
ุ่ อนุมตั มิ าตรการช่วยเหลือแรงงาน
เป็ นต้น มีจานวนแรงงานต่างชาติทางานอยูม่ าก
ชาวต่างชาติที่มจี านวนมากขึน้ ซึง่ รวมถึงการ
ที่สดุ คิดเป็ นอัตราส่วน 63.3% หรือ 446,916 คน
จัดตัง้ สานักงานบริหารแบบครบวงจรที่
ซึง่ ส่วนใหญ่เป็ นแรงงานต่างชาติเพศชาย และใน
กรุงโตเกียว บรรดารัฐมนตรีที่มีสว่ นเกี่ยวข้อง
จานวนนี ้ 76.2% อายุต่ากว่า 35 ปี อันดับสอง
หารือเกี่ยวกับมาตรการดังกล่าวในวันที่ 18 มิ.ย.
ได้แก่ภาคสวัสดิการสังคม 259,144 คน คิดเป็ น
2019
อัตราส่วน 36.7% และร้อยละ 99.3 เป็ นผู้
อนุบาลเพศหญิง สานักงานแบบครบวงจรซึง่ จะมีศนู ย์จดั หางาน
ของรัฐและสานักงานตรวจคนเข้าเมือง จะเปิ ดทา
ที่มา: Radio Taiwan International, 14/6/2019
การในเขตชินจูกขุ องกรุงโตเกียวในปี งบประมาณ
ผู้หญิงทั่วสวิสประท้วงเรียกร้องค่ำตอบแทน หน้าซึง่ จะเริม่ ขึน้ ในเดือน เม.ย. 2020 ทีป่ ระชุม
เท่ำเทียมกัน ยังได้ตดั สินใจออกมาตรการเพื่อบรรเทาการ
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 7]

กระจุกตัวของแรงงานต่างชาติในพืน้ ที่เมืองซึง่ New York Times รายงานว่านักศึกษาปริญญา


ค่าแรงสูงกว่าเมื่อเทียบกับที่อื่น และกระจาย โทที่คณะวารสารศาสตร์ของมหาวิทยาลัย
แรงงานไปยังพืน้ ที่ชนบทเพื่อช่วยแก้ไขปั ญหา โคลัมเบียจานวนหนึง่ ต้องเลือ่ นวันเริม่ ต้นทางาน
แรงงานขาดแคลนในภูมิภาค ทางการและศูนย์ ในฐานะลูกจ้างฝึ กงานออกไป และมีนกั ศึกษาที่
จัดหางานของรัฐในท้องถิ่นจะได้รบั การส่งเสริม มหาวิทยาลัยพรินซ์ตนั หลายคนที่ถกู ยกเลิกงาน
ให้รว่ มแรงกันเพือ่ ช่วยเหลือแรงงานต่างชาติให้ ช่วงฤดูรอ้ น และจาเป็ นต้องเดินทางกลับประเทศ
สามารถหางานในบริษัทขนาดเล็กและกลางนอก บ้านเกิด ส่วนที่มหาวิทยาเยล นักศึกษาต้องรีบ
พืน้ ที่เมือง ลงทะเทียนในวิชาพิเศษทีม่ หาวิทยาลัยจัดขึน้ เพื่อ
เปิ ดทางให้ทางานช่วงฤดูรอ้ นได้
ที่มา: NHK WORLD-JAPAN, 18/6/2019
ในรายงานของ New York Times หน่วยงานออ
กำรออกวีซ่ำไม่ทนั ทำให้ 'นักศึกษำต่ำงชำติ'
ขอเลือ่ นวันเริ่มงำนในอเมริกำ กวีซา่ ของสหรัฐฯ U.S. Citizenship and
Immigration Services หรือ USCIS กล่าวว่า
นักศึกษาต่างชาติในสหรัฐฯที่ได้รบั การตอบรับ ระยะเวลาการออกเอกสารที่นานขึน้ มาจาก
เป็ นลูกจ้างฝึ กงานช่วงฤดูรอ้ นกาลังประสบ จานวนผูย้ ื่นขอทางานในอเมริกาที่มากขึน้ และ
ปั ญหาไม่ได้วีซา่ ทางานทันเวลาวันเริม่ งาน หน่วยงานนีก้ าลังแก้ปัญหางานล้นมือ เพื่อให้
เนื่องจากหน่วยงานอนุมตั ิวซี า่ ของรัฐบาล ระยะเวลาการพิจารณาการขอวีซา่ ทางานเป็ นไป
อเมริกนั ใช้เวลามากขึน้ ในการออกเอกสาร ตามระดับปกติมากขึน้
หนังสือพิมพ์ New York Times รายงานว่า
นักศึกษาหลายคนเขียนจดหมายถึงผูบ้ ริหาร ที่มา: VOA, 19/6/2019
มหาวิทยาลัยในอเมริกา ถึงปั ญหาดังกล่าว ด้วย NGO ไต้หวันระบุกำรแก้กฎหมำยอนุญำตให้
ความตื่นตระหนกว่าอาจจะได้วีซา่ ทางานไม่ แรงงำนต่ำงชำติต่อสัญญำใหม่ท่ไี ต้หวันได้
ทันเวลา ไม่ได้ชว่ ยลดปั ญหำถูกบริษัทจัดหำงำนขูดรีด
แต่อย่ำงใด
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 8]

หลังสภานิติบญ
ั ญัติของไต้หวันได้ผา่ นกฎหมาย แรงงานต่างชาติบางส่วนจึงใช้วิธีหลบหนี
การจ้างงาน ฉบับแก้ไขมาตรา 52 ยกเลิก กลายเป็ นแรงงานผิดกฎหมาย ซึง่ ทาให้อตั ราการ
ข้อบังคับให้แรงงานต่างชาติทางานครบ 3 ปี ต้อง หลบหนียงั คงสูงเช่นเดิม
เดินทางกลับประเทศอย่างน้อย 1 วัน อนุญาตให้
ก่อนแก้กฎหมายการจ้างงาน ยอดจานวน
ต่อสัญญาใหม่ที่ไต้หวันได้ ซึง่ มีเจตนารมณ์ช่วย
แรงงานต่างชาติหลบหนีที่ยงั ไม่ถกู ตรวจพบ
ลดภาระหนีส้ นิ ให้แก่แรงงานต่างชาติ ไม่ตอ้ ง
ประมาณ 53,000 คน หลังจากแก้กฎหมายผ่าน
กลับไปเสียค่าหัวคิวมารอบใหม่ ขณะเดียวกัน
ไปแล้วกว่า 2 ปี ยอดจานวนการหลบหนีของ
จะช่วยลดการหลบหนีกลายเป็ นแรงงานผิด
แรงงานต่างชาติยงั คงสูงกว่า 50,000 คน สาเหตุ
กฎหมายได้ แต่จากสถิติของสานักงานตรวจคน
ที่เป็ นเช่นนี ้ กลุม่ NGO กล่าวว่า มาจากบริษัท
เข้าเมือง ณ สิน้ เดือน เม.ย. 2019 ที่ผา่ นมา ยังมี
จัดหางานอาศัยช่องทางกุมโอกาสการทางาน
จานวนสูงถึง 50,557 คน กลุม่ NGO วิจารณ์วา่
ของแรงงานต่างชาติไว้เกือบทัง้ หมด แล้วเรียก
ไม่ได้ช่วยลดปั ญหาถูกบริษัทจัดหางานขูดรีดลง
เก็บค่าใช้จา่ ยที่สงู ลิบลิว่ ส่งผลให้เจตนารมณ์ที่ดี
แต่อย่างใด ก่อนหน้านีไ้ ม่นาน มีขา่ วแรงงาน
ของการแก้กฎหมายไม่ได้ลดปั ญหาแต่อย่างใด
ต่างชาติผิดกฎหมายรายหนึง่ ขณะหลบหนีการ
จับกุมของเจ้าหน้าที่ตารวจ พลัดตกลงมาจากที่ ที่มา: Radio Taiwan International, 21/6/2019
สูงเสียชีวิตในไซต์งานก่อสร้างอาคารโรงเรียน บทวิเครำะห์ระบุ 'หุ่นยนต์' จะมำแทนที่
แห่งหนึง่ ในเมืองเหมียวลี่ แสดงว่าปั ญหาการ แรงงำน 20 ล้ำนตำแหน่ง ในปี 2030
หลบหนีของแรงงานต่างชาติยงั อยูใ่ นภาวะรุนแรง
Oxford Economic บริษัทด้านการวิเคราะห์
กลุม่ NGO กล่าวว่า สาเหตุสาคัญสืบ
เศรษฐกิจ ระบุวา่ งานในภาคการผลิตทั่วโลกสูง
เนื่องมาจาก แม้จะมีการแก้กฎหมายอนุญาตให้
ถึง 20 ล้านตาแหน่ง อาจถูกแทนที่ดว้ ยหุน่ ยนต์
ต่อสัญญาใหม่ที่ไต้หวันได้ แต่ยงั คงมีบริษัท
ในปี 2030 ส่วนตาแหน่งงานในภาคบริการก็จะ
จัดหางานจานวนมาก เรียกรับค่าซือ้ ตาแหน่งงาน
ถูกหุน่ ยนต์มาแทนที่ดว้ ยส่วนหนึง่ เช่นกัน อย่างไร
ค่าต่อสัญญาใหม่หรือไม่ก็บงั คับให้เดินทางกลับ
ก็ตามการเพิ่มขึน้ ของหุน่ ยนต์ก็มสี ว่ นช่วยกระตุน้
ประเทศไปทาเรือ่ งและเสียค่าหัวคิวมารอบใหม่
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 9]

การเติบโตทางเศรษฐกิจและเพิม่ ตาแหน่งงาน อย่างไรก็ตามขณะที่การทางาน 8 ชั่วโมงต่อ


ด้วย สัปดาห์ดจู ะให้คาตอบที่ดีที่สดุ สาหรับการรักษา
สุขภาพจิตให้ดีสมบูรณ์ นักวิจยั พบว่า
ที่มา: BBC, 26/6/2019
ความสัมพันธ์ระหว่างจานวนชั่วโมงการทางาน
งำนวิจัยระบุทำงำน 8 ชั่วโมงต่อสัปดำห์ชว่ ย ต่อสัปดาห์กบั ความพึงพอใจในชีวิตของตัวเอง
สุขภำพจิตได้มำกที่สุด นัน้ เปลีย่ นไป โดยนักวิจยั พบว่าผูช้ ายได้รบั ความ
นักวิจยั จากมหาวิทยาลัย Cambridge และ พึงพอใจเพิ่มขึน้ ราว 30% จากการทางานที่ได้
มหาวิทยาลัย Salford ของอังกฤษศึกษาสารวจ ค่าตอบแทนสัปดาห์ละ 8 ชั่วโมงขณะที่สาหรับ
ความเกี่ยวพันเรือ่ งชั่วโมงการทางานต่อสัปดาห์ ผูห้ ญิงนัน้ ความพึงพอใจในชีวิตตัวเองจะขึน้ ถึง
กับสุขภาพจิตและความพึงพอใจในชีวติ จากกลุม่ จุดสูงสุดเมื่อทางานสัปดาห์ละ 20 ชั่วโมง
คนทางานกว่า 71,000 คนในอังกฤษเป็ นเวลา จากการเพิม่ ขึน้ และการคุกคามจากเทคโนโลยี
เก้าปี โดยกลุม่ ตัวอย่างถูกตัง้ คาถามเรือ่ งประเด็น อัตโนมัติรวมทัง้ ปั ญญาประดิษฐ์ ขณะนีบ้ ริษัท
ต่างๆ เช่น ความกระวนกระวายใจและปั ญหา ต่างๆ กาลังให้ความสนใจทบทวนเรือ่ งบรรทัด
การนอนหลับซึง่ มีผลต่อสุขภาพจิต ฐานการทางานและชั่วโมงการทางานต่อสัปดาห์
นักวิจยั ได้คาตอบว่าชั่วโมงการทางานที่ ของคนงานมากขึน้ เพื่อส่งเสริมให้คนงานมี
เหมาะสมที่สดุ ต่อสุขภาพจิตคือ 8 ชั่วโมงหรือ ความสุข รักงานที่ทา รวมทัง้ มีสขุ ภาพจิตที่ดีและ
หนึง่ วันต่อสัปดาห์ และการทางานเกิน 8 ชั่วโมง สามารถทางานได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงที่สดุ
ต่อสัปดาห์จะไม่สร้างประโยชน์เพิ่มเติมเกี่ยวกับ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเพื่อให้เกิดสิง่ ที่เรียกว่า work-
เรือ่ งสุขภาพจิตแต่อย่างใด life balance สาหรับคนทางาน

ที่มา: VOA, 26/6/2019

ที่มา: สานักข่าวประชาไท
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 10]

เรื่องจากปก

องค์กรแรงงานเผยดัชนี 10 ประเทศ
'ยอดแย่' ของ 'คนทางาน' ปี 2562
ที่มาภาพ: petcharavejhospital.com
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 11]

จากรายงาน ITUC Global Rights Index 2019 – The World’s Worst Countries for Workers ของ
สมาพันธ์สหภาพแรงงานสากล (International Trade Union Confederation หรือ ITUC) ระบุวา่ จากการ
ประเมินประเทศทัง้ หมด 145 ประเทศ พบว่าร้อยละ 85 ของประเทศทัง้ หมด ยังมีการละเมิดสิทธิการหยุด
งานของคนทางาน, ร้อยละ 80 มีการปฏิเสธการเจรจาต่อรอง (บางส่วนหรือทัง้ หมด) กับคนทางาน, ร้อย
ละ 59 เจ้าหน้าที่รฐั ขัดขวาง-เป็ นอุปสรรคต่อการจดทะเบียนสหภาพแรงงาน และร้อยละ 72 ของประเทศ
ทัง้ หมด พบว่าคนทางานยังเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมได้อย่างจากัด

นอกจากนีย้ งั พบว่ามีประเทศทีต่ ดั เรือ่ งการเข้าร่วมและรวมตัวกันเป็ นสหภาพแรงงานออกจากสิทธิแรงงาน


ขัน้ พืน้ ฐานในประเทศนัน้ ๆ เพิม่ จาก 92 ประเทศในปี 2561 เป็ น 107 ประเทศ ในปี 2562, มี 54 ประเทศ
จากัดสิทธิเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นและการชุมนุม, มีการจับกุมคนทางานเพิม่ ขึน้ จาก 59
ประเทศ ในปี 2561 เป็ น 64 ประเทศ ในปี 2562, คนทางานถูกกระทารุนแรงใน 52 ประเทศ และมีการ
สังหารสมาชิกสหภาพแรงงานใน 10 ประเทศ ได้แก่ บังกลาเทศ, บราซิล, โคลัมเบีย, กัวเตมาลา, ฮอนดูรสั
, อิตาลี, ปากีสถาน, ฟิ ลปิ ปิ นส์, ตุรกี และซิมบับเว
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 12]

รายงานฉบับนีย้ งั ได้จดั อันดับประเทศที่เลวร้ายที่สดุ สาหรับคนทางาน 10 อันดับ ได้แก่ แอลจีเรีย,


บังกลาเทศ, บราซิล, โคลัมเบีย, กัวเตมาลา, คาซัคสถาน, ฟิ ลปิ ปิ นส์, ซาอุดีอาระเบีย, ตุรกี และซิมบับเว

สาหรับ 'บราซิล' และ 'ซิมบับเว' ติดอันดับ 10 ประเทศทีเ่ ลวร้ายที่สดุ เป็ นครัง้ แรก ด้วยการผ่านกฎหมายที่
ถอยหลังสาหรับประเด็นสิทธิแรงงาน การปราบปรามอย่างรุนแรงต่อผูป้ ระท้วงในประเทศ รวมทัง้ การข่มขู่
และคุกคามผูน้ าสหภาพแรงงาน ส่วนประเทศที่อนั ดับแย่ลงอย่างเห็นได้ชดั ได้แก่ เบลเยี่ยม, บราซิล, เอ
สวาตีน,ี อิรกั , เซียร์ราลีโอน, ไทย และเวียดนาม

2019 ITUC Global Rights Index ได้จดั ทาดัชนีประเทศตามตัวชีว้ ดั 97 ตัว โดยมีระดับความรุนแรงของ


การละเมิดสิทธิแรงงานจากมากไปหาน้อยอีก 6 ระดับ (ตัง้ แต่ +5,5,4,3,2 และ 1)

1 กำรละเมิดสิทธิเป็ นระยะๆ: มี 12 ประเทศ (เช่น ไอซ์แลนด์ และสวีเดน)


2 กำรละเมิดสิทธิซำ้ แล้วซำ้ อีก: มี 24 ประเทศ (เช่น เบลเยียม และสำธำรณรัฐคองโก)
3 กำรละเมิดสิทธิอย่ำงสม่ำเสมอ: 26 ประเทศ (เช่น แคนำดำ และรวันดำ)
4 กำรละเมิดสิทธิอย่ำงเป็ นระบบ: 39 ประเทศ (เช่น ชิลี และไนจีเรีย)
5 ไม่มีกำรรับประกันสิทธิแรงงำน: 35 ประเทศ (เช่น บรำซิล และเอริเทรีย)
5+ ไม่มีกำรรับประกันสิทธิแรงงำนเนื่องจำกควำมง่อนแง่นของระบบนิติธรรมในประเทศ: 9
ประเทศ (เช่น ปำเลสไตน์ ซูดำน ซีเรีย และเยเมน)

เผยแพร่ครัง้ แรกในสานักข่าวประชาไท
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 13]

ทุกข์คนทางาน
ภาคประชาชนห่วงการแก้ไขปัญหาการค้า
มนุษย์ โดยเฉพาะการบังคับใช้แรงงานใน
ประเทศไทย

มูลนิธิเพื่อสิทธิมนุษยชนและการพัฒนา (มสพ.) ออกแถลงการณ์ 'แสดง


ความกังวลต่อการแก้ไขปัญหาการค้ามนุษย์ โดยเฉพาะการบังคับใช้
แรงงานในประเทศไทย' ชี้ปัญหาการค้ามนุษย์ยังคงไม่ได้รับการแก้ไขอย่าง
เหมาะสม โดยเฉพาะอย่างยิ่งการบังคับใช้กฎหมายอย่างมีประสิทธิภาพ
และสอดคล้องกับเจตนารมณ์ของกฎหมาย การชดใช้เยียวยาผู้เสียหาย
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 14]

22 มิ.ย. 2562 มูลนิธิเพื่อสิทธิมนุษยชนและการ ที่จะไม่ประเมินให้มีบคุ คลใดเข้าข่ายเป็ นผูเ้ สียหาย


พัฒนา (มสพ.) ได้ออกแถลงการณ์ 'แสดงความ เนื่องจากกลัวว่าจะเกิดผลกระทบกับตนเอง
กังวลต่อการแก้ไขปั ญหาการค้ามนุษย์ โดยเฉพาะ
การบังคับใช้แรงงานในประเทศไทย' โดยระบุว่า - ในปี ท่ผี ่านมา ประเทศไทยได้ให้ความช่วยเหลือ
เมื่อวันที่ 20 มิ.ย. 2562 กระทรวงการต่างประเทศ ผูเ้ สียหายจานวน 631 คน โดยมีผเู้ สียหายจานวน
สหรัฐอเมริกา ได้นาเสนอรายงานสถานการณ์ 149 คนที่ไม่แน่ใจว่าเป็ นผูเ้ สียหายจากการค้า
การค้ามนุษย์ (Trafficking in Persons Report : มนุษย์ประเภทใด
TIP report) โดยมีวตั ถุประสงค์เพื่อประเมิน - สถานคุม้ ครองสวัสดิภาพผูเ้ สียหายจากการค้า
มาตรฐานการคุม้ ครองผูเ้ สียหายจากการค้ามนุษย์ มนุษย์ของรัฐยังคงมีปัญหาในการดูแลผูเ้ สียหาย
ของแต่ละประเทศว่าเป็ นไปตามมาตรฐานขัน้ ต่า ในด้านการเยียวยาจิตใจ ขาดล่ามแปลภาษาเพื่อ
ของประเทศสหรัฐอเมริกาหรือไม่ รายงานฉบับนี ้ ใช้ส่ือสารกับผูเ้ สียหาย
ส่งผลต่อการประเมินของประเทศสหรัฐอเมริกาใน
การสนับสนุนประเทศไทยในด้านต่างๆ โดยในปี ท่ี - แม้ว่าประเทศไทยจะมีพฒ ั นาการทางกฎหมาย
ผ่านมาประเทศไทยได้รบั การประเมินให้อยู่ใน เพื่ออานวยความสะดวกให้ผเู้ สียหายสามารถ
ระดับที่ 2 (Tier 2) กล่าวคือ ประเทศไทยยังมี เรียกร้องค่าสินไหมทดแทนจากผูก้ ระทาความผิด
มาตรการในการแก้ไขปั ญหาการค้ามนุษย์ต่ากว่า ได้สะดวกยิ่งขึน้ แต่กลับไม่มีรายงานระบุจานวนค่า
มาตรฐานของสหรัฐอเมริกาแต่เห็นได้ชดั ว่ามีความ สินไหมทดแทนที่แท้จริงที่ผเู้ สียหายได้รบั จาก
พยายามที่จะแก้ไขปั ญหา ผูก้ ระทาความผิด

ในปี นปี ้ ระเทศไทยได้รบั การประเมินให้อยู่ในระดับ - แม้กฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปราม


ที่ 2 ดังในปี ท่ผี ่านมาโดยรายงานระบุว่าประเทศ การค้ามนุษย์จะวางหลักให้มีการคุม้ ครองผูท้ ่ี
ไทยยังคงต้องพัฒนาและแก้ไขปั ญหาต่างๆ อัน ร้องเรียนการค้ามนุษย์ (whistleblower) ต่อ
นาไปสู่การค้ามนุษย์ โดยประเด็นที่น่าสนใจใน เจ้าหน้าที่รฐั ก็ตาม แต่ในปี ท่ผี ่านมาเจ้าหน้าที่กลับ
รายงานมีดงั นี ้ ยินยอมให้นายจ้างหรือผูป้ ระกอบการแจ้งความ
ข้อหาหมิ่นประมาทแก่แรงงานและผูท้ ่แี จ้งความแก่
- เจ้าหน้าที่ผมู้ ีส่วนเกี่ยวข้องในการป้องกันและ เจ้าหน้าที่รฐั
ปราบปรามการค้ามนุษย์ยงั คงประสบปั ญหาไม่
สามารถคัดแยกผูเ้ สียหายจากกรค้ามนุษย์ได้อย่าง - นอกจากกฎหมายว่าด้วยการป้องกันและ
มีประสิทธิภาพ โดยพบว่าบางกรณีเจ้าหน้าที่เลือก ปราบปรามการค้ามนุษย์แล้วประเทศไทยยังมี
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 15]

พัฒนาการในกฎหมายคุม้ ครองแรงงานและ พยายามนาเสนอต่อรัฐบาลไทยและหน่วยงานที่


นโยบายการจ้างแรงงานข้ามชาติ ทัง้ นีใ้ นทาง เกี่ยวข้องมาตลอดเพื่อส่งเสริมให้แรงงานสามารถ
ปฏิบตั ิกลับพบว่าแรงงานข้ามชาติยงั คงถูกละเมิด เข้าถึงสิทธิอนั พึงมีของตนเองและเพื่อขจัดปั จจัยที่
อาทิเช่น แรงงานยังคงถูกเรียกเงินจากนายหน้า นาไปสู่ปัญหาการค้ามนุษย์ดา้ นการบังคับใช้
จัดหางานในราคาที่สงู กว่ามาตรฐาน แรงงานภาค แรงงานอย่างยั่งยืน ซึง่ มูลนิธิฯ กังวลว่าปั ญหา
เกษตรยังคงได้ค่าจ้างที่ต่ากว่าอัตราค่าจ้างที่ การค้ามนุษย์ยงั คงเกิดขึน้ ต่อไป หากรัฐไทยไม่
กฎหมายกาหนด ขาดแนวปฏิบตั ิท่ีชดั เจนในการ สามารถแก้ไขปั ญหาเหล่านีไ้ ด้ ยิ่งไปกว่านัน้ มูลนิธิ
ตรวจสอบเงื่อนไขการทางานของแรงงานประมง ฯ มีความวิตกกังวลมากยิ่งขึน้ จากการแถลงข่าว
รวมถึงประเทศไทยยังคงจากัดสิทธิในการรวมกลุ่ม ของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ของแรงงานข้ามชาติ ซึง่ ปั ญหาในทางปฏิบตั ิ เมื่อวันที่ 19 มิถนุ ายนที่ผ่านมา ว่ารัฐบาลกาลัง
เหล่านีเ้ ป็ นต้นเหตุในการนาไปสู่ปัญหาการค้า ดาเนินการอย่างเร่งด่วนเพื่อแก้ไข พระราชกาหนด
มนุษย์ในแรงงานรูปแบบต่างๆ ประมง พ.ศ. 2560 ถึง 16 มาตรา โดยขาดการ
ปรึกษาหากับผูม้ ีส่วนเกี่ยวข้องทุกภาคส่วน ซึง่
มูลนิธิเพื่อสิทธิมนุษยชนและการพัฒนา (มูลนิธิฯ) อาจจะกระทบต่อมาตรการในการป้องกันและ
ในฐานะองค์กรภาคประชาสังคมที่ให้ความ แก้ไขปั ญหาการค้ามนุษย์ในภาคประมงทะเล
ช่วยเหลือแรงงานข้ามชาติและผูเ้ สียหายจาก
การค้ามนุษย์จากการบังคับใช้แรงงาน เห็นว่าแม้ ดังนัน้ เพื่อให้การแก้ไขปั ญหาเป็ นไปอย่างยั่งยืน
รัฐไทยได้มีความพยายามแก้ไขปั ญหาการค้า มูลนิธิเพื่อสิทธิมนุษยชนและการพัฒนา จึงมี
มนุษย์มาตลอด โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วง 5 ปี ท่ี ข้อเสนอต่อรัฐบาลดังต่อไปนี ้
ผ่านมาหลังจากที่ประเทศไทยถูกประเมินว่าเป็ น
ประเทศที่ไม่ปฏิบตั ิตามมาตรฐานขัน้ ต่า (Tier 3) (1) รัฐไทยควรจัดให้มีหน่วยงานกลางในการ
แต่ปัญหาการค้ามนุษย์ยงั คงไม่ได้รบั การแก้ไข ตรวจสอบกระบวนการคัดแยกผูเ้ สียหายจาก
อย่างเหมาะสม โดยเฉพาะอย่างยิ่งการบังคับใช้ การค้ามนุษย์ท่ดี าเนินการโดยเจ้าหน้าที่ทอ้ งถิ่น
กฎหมายอย่างมีประสิทธิภาพและสอดคล้องกับ เพื่อให้ม่ นั ใจว่ากระบวนการคัดแยกผูเ้ สียหายจาก
เจตนารมณ์ของกฎหมาย การชดใช้เยียวยา การค้ามนุษย์เป็ นไปอย่างเหมาะสมและมี
ผูเ้ สียหาย ประสิทธิภาพ อีกทัง้ ควรมีมาตรการส่งเสริมในการ
ให้สิทธิแก่บคุ คลที่ได้รบั การประเมินว่าเป็ น
ประเด็นที่ได้ถกู กล่าวขึน้ ในรายงานสถานการณ์ ผูเ้ สียหายและผูท้ ่ไี ด้รบั การประเมินว่าไม่ใช่
การค้ามนุษย์ฉบับนี ้ ซึง่ เป็ นประเด็นที่ มูลนิธิฯ ได้
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 16]

ผูเ้ สียหายจากการค้ามนุษย์ แต่เป็ นผูเ้ สียหายตาม ประชาสังคมที่เกี่ยวข้อง เพราะการแก้ไขในหลาย


กฎหมายอื่น ให้สามารถเข้าถึงสิทธิของตนเอง ประเด็น เช่นการผ่อนปรนการใช้เครื่องติดตามเรือ
เป็ นต้น อาจกระทบต่อมาตรการในการป้องกันและ
(2) รัฐไทยต้องเร่งสร้างกลไกและแนวปฏิบตั ิในการ ช่วยเหลือผูเ้ สียหายจากการค้ามนุษย์ในกิจการ
บังคับคดีคา้ มนุษย์ รวมถึงสร้างหลักประกันให้แก่ ประมงได้
ผูเ้ สียหายว่ารัฐไทยจะให้ความช่วยเหลือเยียวยา
แก่ผเู้ สียหายอย่างเพียงพอและทันท่วงทีจนกว่าจะ (6) รัฐไทยต้องมีมาตรการที่จริงจังเร่งด่วน เพื่อ
ได้รบั ค่าสินไหมทดแทนตามคาพิพากษา ป้องกันมิให้มีการฟ้องร้องดาเนินคดีทงั้ ทางแพ่ง
และอาญาต่อแรงงงานหรือผูใ้ ห้ขอ้ มูลโดยสุจริต
(3) รัฐไทยควรจัดสรรงบประมาณในการแก้ไข (Strategic Litigation Against Public
ปั ญหาการค้ามนุษย์อย่างเหมาะสมและครอบคลุม Participation : SLAPP) ทัง้ นีเ้ พื่อให้สอดคล้องกับ
ในทุกกระบวนการ เพื่อลดปัญหาการขาดแคลน เจตจานงค์ทางกฎหมายและนโยบายของรัฐใน
บุคลากรในการให้ความช่วยเหลือผูเ้ สียหายจาก เรื่องการป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์และ
การค้ามนุษย์ เช่น ล่ามแปลภาษา เป็ นต้น แผนปฏิบตั ิการระดับชาติว่าด้วยธุรกิจกับสิทธิ
(4) รัฐไทยต้องสร้างหลักประกันว่าเจ้าหน้าที่จะ มนุษยชน
บังคับใช้กฎหมายอย่างถูกต้อง มีแนวปฏิบตั ิท่ี (7) รัฐไทยต้องมีนโยบายอย่างป็ นรูปธรรมในการ
ชัดเจน โดยมุ่งเน้นคุม้ ครองแรงงานและผูท้ ่ใี ห้ จัดให้มีการมีส่วนร่วมระหว่างหน่วยงานภาครัฐกับ
ความช่วยเหลือแรงงาน ภาคประชาสังคมที่ทางานด้านการต่อต้านการค้า
(5) รัฐไทยควรทบทวนความริเริ่มที่จะแก้ไข พระ มนุษย์และการบังคับใช้แรงงานในการป้องกัน
ราชกาหนดประมง พ.ศ. 2560 โดยควรจะต้องรับ แก้ไขปั ญหาการค้ามนุษย์ และปกป้องและ
ฟั งความเห็นจากผูเ้ กี่ยวข้อง โดยเฉพาะแรงงาน คุม้ ครองสิทธิมนุษยชนของผูเ้ สียหายอย่างจริงจัง
ผูเ้ สียหายจากการค้ามนุษย์และองค์การภาค

เผยแพร่ครัง้ แรกในสานักข่าวประชาไท
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 17]

เปิดชีวิตคนทางาน
พบครูสิงคโปร์ทางานยาวนานกว่าค่าเฉลี่ย
ของกลุ่มประเทศ OECD

พบครูในประเทศสิงคโปร์ทางาน 46 ชั่วโมง/สัปดาห์ ซึ่งมากกว่าค่าเฉลี่ยขององค์การเพื่อความ


ร่วมมือและการพัฒนาทางเศรษฐกิจ (OECD) ที่ 39 ชั่วโมง/สัปดาห์ (ที่มาภาพประกอบ: The
Straits Times)

ครูในประเทศสิงคโปร์ยงั คงทางานหลายชั่วโมง สถานการณ์ดีขนึ ้ แล้ว จากผลสารวจที่เผยแพร่


ซึง่ มากกว่าค่าเฉลีย่ ขององค์การเพื่อความร่วมมือ เมื่อวันที่ 19 มิ.ย. 2019 ที่ผา่ นมา
และการพัฒนาทางเศรษฐกิจ (OECD) แต่
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 18]

กล่าวคือครูในสิงคโปร์ทางาน 46 ชั่วโมงต่อ 3.8 ชั่วโมงในปี 2018 ซึง่ ยังสูงกว่าค่าเฉลีย่ ใน


สัปดาห์ในปี 2018 จากการสารวจการเรียนการ กลุม่ ประเทศ OECD คือ 2.7 ชั่วโมง
สอนระดับนานาชาติ (TALIS) ของครูระดับ
มัธยมศึกษาตอนต้น ซึง่ สูงกว่าค่าเฉลีย่ ของกลุม่ “จานวนชั่วโมงที่ครูทางานธุรการเป็ นเรือ่ งสาคัญ
ประเทศ OECD คือ 39 ชั่วโมง ชั่วโมงทางานนัน้ มาก เนื่องจากเราเคยทางานด้านนีม้ าแล้ว
รวมถึงการทางานนอกโรงเรียนด้วย ตัวอย่างที่สาคัญที่สดุ คือการทาเครือ่ งหมายเข้า
งานในแอปลิเคชั่น ช่วยให้ครูประหยัดเวลามาก
ทาให้อาชีพครูในสิงคโปร์เป็ นงานหนักอันดับ 7 ขึน้ ” กระทรวงฯ กล่าว
ของการสารวจระบบการศึกษาทัง้ หมด 48 ระบบ
โดยครู ม.ต้นในญี่ปนทุ่ างานยาวนานที่สดุ งานธุรการทั่วไปอื่น ๆ เช่น การขอรับแบบฟอร์ม
ตามมาด้วยครูในประเทศคาซัคสถาน และรัฐ ยินยอมสาหรับทากิจกรรม เช่น ออกไปทัศน
แอลเบอร์ตา ประเทศแคนาดา ศึกษา ได้รบั การปรับปรุงผ่านแอป ที่อนุญาตให้
ผูป้ กครองให้ความยินยอมทางอิเล็กทรอนิกส์ได้
มีครูและผูบ้ ริหารโรงเรียนประมาณ 3,300 คน
จากโรงเรียนของรัฐ 157 แห่ง และโรงเรียน เวลำที่ใช้ในกำรให้คะแนนก็น้อยลง
เอกชน 12 แห่งถูกสุม่ เลือกเข้าร่วมในการสารวจ จากชั่วโมงทางานทัง้ หมด 46 ชั่วโมงต่อสัปดาห์
ทางออนไลน์ ครูใช้เวลาสอนเพียง 18 ชั่วโมง
กำรลดงำนธุรกำร
ชั่วโมงทางานของครูได้รวมการวางแผนและการ
เมื่อปี 2013 เคยมีการสารวจชั่วโมงทางานของ เตรียมบทเรียน ทากิจกรรมหลักสูตรร่วมและการ
ครูสงิ คโปร์เช่นนี ้ ซึง่ ขณะนัน้ ครูทางานนานกว่า ให้คะแนนเด็ก เมื่อถึงเวลาให้คะแนน ครูก็จะใช้
48 ชั่วโมงต่อสัปดาห์ แพลตฟอร์มออนไลน์ที่แสดงช่องว่างการเรียนรู ้
ของนักเรียนเพื่อทาเครือ่ งหมาย” กระทรวงฯ
กระทรวงศึกษาธิการของสิงคโปร์ ให้สมั ภาษณ์ กล่าว และ “นั่นช่วยประหยัดเวลา”
ว่า เวลาทางานลดลงอย่างมาก เนื่องจากมีการ
ลดงานธุรการ จานวนชั่วโมงที่ทางานธุรการ ครูใช้เวลา 7.5 ชั่วโมงต่อสัปดาห์ในการให้
ลดลงจาก 5.3 ชั่วโมงต่อสัปดาห์ในปี 2013 เป็ น คะแนนในปี 2018 ซึง่ ต่ากว่า 8.7 ชั่วโมงในปี
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 19]

2013 เมื่อเปรียบเทียบกับกลุม่ ประเทศ OECD การพัฒนาคนหนุม่ สาว และประมาณร้อยละ 70


ครูใช้เวลา 4.2 ชั่วโมงในการนี ้ ของครูกลุม่ นี ้ เลือกอาชีพสอนเป็ นตัวเลือกแรก

เมื่อถูกถามว่า รัฐบาลสิงคโปร์จะพยายามทา ผลการวิจยั ยังแสดงให้เห็นว่า ครูได้ฝึกและ


ตามอย่างกลุม่ ประเทศ OECD ที่ครูทางานเฉลีย่ ยกระดับทักษะการสอนอย่างต่อเนื่อง โฆษก
สัปดาห์ละ 39 ชั่วโมงหรือไม่ โฆษก กระทรวงฯ กล่าว
กระทรวงศึกษาธิการกล่าวว่า “คาถามที่เรามัก
ถูกถามคือ การเทียบมาตรฐานทีถ่ กู ต้องนัน้ คือ OECD ชื่นชมสิงคโปร์วา่ เป็ นประเทศที่ “การ
อะไร?” คาตอบต้องเป็ นสิง่ ที่เราคิดว่า เราควรทา พัฒนาอาชีพครูอย่างต่อเนื่องคือวิสยั ทัศน์ของ
อะไรเพื่อนักเรียนของเราให้มคี วามพร้อมสาหรับ การเรียนรูแ้ บบมืออาชีพของโรงเรียน” กระทรวงฯ
อนาคต จานวนเวลาที่ถกู ต้องควรเป็ นเท่าไรนัน้ กล่าวเพิ่มเติม
ไม่มีใครสามารถบอกได้”
ความต้องการฝึ กอบรมเพิ่มเติมเพื่อรองรับความ
เขาเสริมว่า จุดเน้นของกระทรวงฯ คือการดูแลครู ต้องการพิเศษของนักเรียน
เป็ นอย่างดี และเมื่อครูทางานหนักก็แสดงว่าพวก
อย่างไรก็ตาม ครูบางคนรูส้ กึ ว่า ความจาเป็ น
เขามีความหลงใหลและรูส้ กึ ดีที่ได้ช่วยนักเรียนใน
สาหรับการพัฒนาวิชาชีพ คือการสอนนักเรียนที่
หลาย ๆ ทางเท่าที่จะทาได้
มีความต้องการด้านการศึกษาพิเศษ ในปี 2018
“สิง่ ที่กล่าวนัน้ เป็ นปั จจัยที่สาคัญกว่าชั่วโมง ครูรอ้ ยละ 20 มองเห็นความจาเป็ นของการ
ทางาน” เขากล่าวเสริม พัฒนาวิชาชีพดังกล่าว เมื่อเทียบกับปี 2013 อยู่
ที่รอ้ ยละ 15
กลุ่มครู ม.ต้น ทีห่ ลงใหลในงำน
“สิง่ นีส้ ะท้อนให้เห็นถึงความต้องการของครูของ
ผลการสารวจยังแสดงให้เห็นว่า ครูระดับ เราในการเตรียมทักษะและความสามารถที่
มัธยมศึกษาตอนต้นของสิงคโปร์กระตือรือร้น ชื่น จาเป็ นเพื่อตอบสนองต่อความต้องการการเรียนรู ้
ชอบงาน กระทรวงฯ กล่าว ครู ม.ต้นเกือบ ที่หลากหลายของนักเรียนมากขึน้ เนื่องจาก
ทัง้ หมด (ร้อยละ 98) ระบุวา่ พวกเขาเป็ นครู โรงเรียนของเรารองรับนักเรียนทีม่ ีความสามารถ
เพราะงานนีเ้ ปิ ดโอกาสให้พวกเขามีอิทธิพลต่อ หลากหลายมากขึน้ ” กระทรวงฯ กล่าว
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 20]

ปั จจุบนั โรงเรียนทุกแห่ง จะมีครูแกนนากลุม่ หนึง่ กาแบบสารวจ เทียบกับปี 2013 อยูท่ ี่รอ้ ยละ 72
ที่มีทกั ษะในการสอนนักเรียนที่มคี วามต้องการ และในกลุม่ ประเทศ OECD ปี 2018 อยูท่ ี่รอ้ ยละ
พิเศษ 58

สัดส่วนของครูที่มีสว่ นร่วมในการพัฒนาวิชาชีพ หวูเ่ ซียวฮอง อธิบดีดา้ นการศึกษา กล่าวว่า ครู


ด้านการสอนนักเรียนที่มคี วามต้องการพิเศษ สิงคโปร์หลงใหลกับงานพัฒนานักเรียนให้มี
เพิ่มขึน้ จากร้อยละ 23 ในปี 2013 เป็ นร้อยละ 35 ศักยภาพเต็มที่
ในปี 2018
“การสร้างพลเมืองที่เรียนรูต้ ลอดชีวิตเป็ นบทบาท
จากรายงานผลสารวจ ครูที่นี่ยงั ใช้แบบฝึ กหัดที่ ของครูมากที่สดุ เพื่อช่วยให้นกั เรียนมีความ
ส่งเสริมการเรียนรูท้ ี่ลกึ ซึง้ ยิง่ ขึน้ และมั่นใจทีจ่ ะใช้ พร้อมสาหรับอนาคต และที่สาคัญกว่านัน้ คือการ
วิธีการประเมินการเรียนรูท้ ี่หลากหลาย ยังรักษาความต้องการเรียนรูต้ ลอดชีวติ ผลการ
สารวจนีใ้ ห้เราได้เข้าใจด้านต่าง ๆ ที่เราสามารถ
ครูยงั อุทิศกับการให้ขอ้ เสนอแนะเชิงคุณภาพอีก นาไปใช้ได้ เพราะเรายังคงสนับสนุนครู ซึง่ เป็ น
ด้วย กล่าวคือ ในปี 2018 ครูรอ้ ยละ 77 ที่ตอบ งานสาคัญที่เราทาอยู”่ กล่าว
แบบสารวจได้เขียนข้อเสนอแนะ นอกเหนือจาก

แปลและเรียบเรียงจำก
https://www.channelnewsasia.com/news/singapore/singapore-teachers-work-longer-hours-
than-oecd-average-11641480

แปลและเรียบเรียงโดย พัชณีย ์ คาหนัก, เผยแพร่ครัง้ แรกใน TCIJ


วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 21]

บทความ
บทบาทของสหภาพแรงงานในการแก้ปัญหา
ช่องว่างค่าจ้างระหว่างเพศ

ชวนอ่านบทความ 'งานไม่มั่นคงในทัศนะมาร์คซิสต์' (Precarious work: a


Marxist explanation) โดย แมกซ์ ไคลน์ (Max Klein) นักศึกษากลุ่มมาร์ค
ซิสต์แคมบริดจ์ แปลและเรียบเรียงโดย พัชณีย์ คาหนัก กลุ่มสังคมนิยม
แรงงาน (ที่มาภาพ: marxiststudent.com)
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 22]

การทาให้งานประจาเป็ นงานชั่วคราวนัน้ ไม่ใช่เรือ่ งผิดปกติอนั ใดในระบบทุนนิยม เพราะมันเป็ นตรรกะของ


ระบบที่อยูบ่ นพืน้ ฐานของการแสวงหากาไร งานชั่วคราวหรืองานไม่ม่นั คงคือผลพวงของกระบวนการ
ภายในระบบทุนนิยมที่คาร์ล มาร์คซ์อธิบายไว้เมื่อ 150 ปี ก่อน

ในงานเศรษฐศาสตร์เล่มแรก “ว่าด้วยทุน” มาร์คซ์อธิบายวิธีการทีน่ ายจ้างทากาไรจากการขูดรีดแรงงาน


ไว้วา่

“ทุนคือแรงงานที่ตายแล้ว, เปรียบเสมือนผีดิบ, มีชีวติ อยูไ่ ด้ดว้ ยการดูดเลือดแรงงานที่มชี ีวติ ยิ่งทุนเจริญ


เท่าไร ก็ยิ่งดูดเลือดแรงงานมากขึน้ เท่านัน้ เวลาของคนทางานคือเวลาที่นายทุนใช้พลังแรงงานของ
คนงาน”

โดยพืน้ ฐานแล้ว แรงขับเคลือ่ นของสังคมทุนนิยมคือ การริบเอามูลค่าที่ผลิตโดยแรงงาน ซึง่ สูงกว่าต้นทุน


ของค่าจ้างแรงงาน หรือเรียกว่ามูลค่าส่วนเกินในเศรษฐศาสตร์มาร์คซิสต์ มูลค่าส่วนเกินที่ผลิตโดย
แรงงานนีท้ ี่สดุ ก็คือแหล่งทีม่ าของกาไรของนายทุน

ตัวอย่างเช่น The Rideshare Guy บล็อกเกอร์และนักจัดรายการวิทยุออนไลน์ ที่ให้ความรูแ้ ก่คนทางานใน


อุตสาหกรรมการขับขี่รถ เขาอธิบายว่า อูเบอร์เอาส่วนแบ่งไป 30% ของค่าโดยสาร/ค่าบริการทัง้ หมด ส่วน
ที่เหลือ 70% เป็ นของคนขับ ซึง่ จะใช้เป็ นค่าบารุงรักษาเครือ่ งยนต์ ค่านา้ มันและค่าอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับ
การขับขี่รถและเป็ นค่าจ้างของคนขับ ซึง่ แปรไปเป็ นค่าอาหาร ค่าเช่า เป็ นต้น ดังนัน้ 30% ของเวลาทางาน
ของคนขับอูเบอร์ จึงเป็ นการทางานที่ไม่ได้คา่ ตอบแทน หากคนขับรถบางคนทางานได้ 50 ชั่วโมงต่อ
สัปดาห์ ก็เท่ากับทางานให้บริษัทไป 15 ชั่วโมงโดยไม่ได้คา่ ตอบแทนเลย

ภายใต้ระบบทุนนิยม การต่อสูร้ ะหว่างทุนกับแรงงานในเรือ่ งการทางานที่ไม่ได้คา่ ตอบแทนนี ้ คือกระดูกสัน


หลังของการต่อสูท้ างชนชัน้ เป็ นการต่อสูเ้ รือ่ งระยะเวลาในการทางาน ที่มาร์คซ์อธิบายว่าเป็ นแก่นแกน
ของความขัดแย้งระหว่างชนชัน้ แรงงานและนายทุน ดังคาพูดของมาร์คซ์วา่

“นายทุนมีอานาจในฐานะผูซ้ ือ้ (พลังแรงงานหรือความสามารถในการทางานของคนงาน-ผูแ้ ปล) ที่


พยายามขยายชั่วโมงทางานให้นานที่สดุ เท่าทีจ่ ะทาได้ อีกด้านหนึง่ ลักษณะเฉพาะของสินค้าที่ขายไปมี
นัยถึงการจากัดการใช้พลังแรงงานของผูซ้ ือ้ [นายทุน] ส่วนกรรมกรอยูใ่ นฐานะผูข้ าย (พลังแรงงาน-ผูแ้ ปล)
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 23]

ก็ตอ้ งการลดวันทางานให้เป็ นเวลาปกติแน่นอน ตรงนีจ้ ึงมีลกั ษณะขัดกันของสองฝ่ าย ซึง่ ต่างเข้ามาอยูใ่ น


กฎของการแลกเปลีย่ น ดังนีแ้ ล้ว ในประวัตศิ าสตร์ของการผลิตแบบทุนนิยม การกาหนดวันทางานจึงเป็ น
ผลของการต่อสูร้ ะหว่างทุน [ชนชัน้ นายทุน] กับแรงงาน [ชนชัน้ แรงงาน]"

เช่นเดียวกับการขยายวันทางาน มาร์คซ์สงั เกตทุกวิธีการอื่น ๆ ที่นายทุนพยายามที่จะเอามูลค่าส่วนเกินไป


จากแรงงานมากที่สดุ วิธีการเหล่านัน้ รวมถึงการลงทุนด้านเทคโนโลยีมากขึน้ เพือ่ ให้ผลผลิตถูกลง
นวัตกรรมของการจัดการในสถานที่ทางานและอื่น ๆ การแสวงหากาไรจึงนาไปสูก่ ารพัฒนาระบบ
อุตสาหกรรมในพืน้ ที่ตา่ งๆ เช่น ในประเทศอังกฤษ

ยกตัวอย่าง ในช่วงปลายทศวรรษที่ 1940, 50 และ 60 ถือได้วา่ เป็ นช่วงทีด่ ีที่สดุ ของระบบทุนนิยมที่จา้ ง


งานประจา แต่สงครามโลกครัง้ ทีส่ องได้ทาให้การผลิตและอุตสาหกรรมในสหรัฐอเมริกาเติบโตอย่างมาก
ซึง่ ได้มกี ารนาความสาเร็จนีไ้ ปปฏิรูปเศรษฐกิจในประเทศแถบยุโรปตะวันตกและลงทุนมหาศาล รวมทัง้
ขยายสิทธิแรงงานและผลประโยชน์ทางสังคม สิง่ นีช้ ่วยเพิ่มความมั่นคงในการทางาน ค่าจ้างและอานาจ
ต่อรอง รวมทัง้ การให้บริการทางสังคมจากภาครัฐมากขึน้ ยิง่ กว่านัน้ คนรวยสามารถให้ประโยชน์แก่ชนชัน้
แรงงานตราบเท่าที่กาไรของพวกเขายังคงสูงและเศรษฐกิจเฟื่ องฟู (ยุครัฐสวัสดิการ-ผูแ้ ปล)

แต่เนื่องจากตรรกะของระบบทุนนิยมที่มกั ก่อวิกฤติ ความเจริญหลังสงครามโลกไม่สามารถคงอยูไ่ ด้ตลอด


กาลและรัฐบาลประเทศต่าง ๆ พบว่า ตัวเองไม่สามารถแก้ไขวิกฤติเศรษฐกิจในยุค 70 ได้ เป็ นผลให้ตรรกะ
การขูดรีดกลับมา รัฐบาลแทตเชอร์และเรแกนใช้นโยบายลดกฎระเบียบกติกา ลดบริการสังคม ลดภาษี ที่
เก็บจากคนรวย ทาลายสหภาพแรงงานและอื่น ๆ

ช่วงหลังสงครามโลกถือเป็ นความผิดปกติของกลไกในระบบทุนนิยม พอมายุค 70 ก็กลับคืนสูภ่ าวะปกติ


ของมัน คือ การหากาไรสูงสุด มีการลดบริการภาครัฐ ส่งเสริมอุตสาหกรรมเทคโนโลยีดจิ ิทลั เศรษฐกิจ
การเงิน ใช้แรงงานราคาถูกในประเทศโลกที่สาม นายทุนสามารถรักษาอัตรากาไรสูงด้วยการลดมาตรฐาน
การครองชีพของชนชัน้ แรงงานอย่างต่อเนื่อง จนมาถึงต้นปี 2008 ที่เกิดวิกฤตหนี ้ นาไปสูภ่ าวะถดถอยของ
เศรษฐกิจโลก

ดังนัน้ ภายใต้ลทั ธิทนุ นิยมในปั จจุบนั การลงทุนนวัตกรรมและผลผลิตที่เพิ่มขึน้ ไม่สามารถสร้างกาไรให้


นายทุนอีกต่อไป แทนที่จะลงทุนพัฒนาพลังการผลิต (แรงงาน) นายจ้างกลับทาให้ชนชัน้ แรงงานเป็ นผู้
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 24]

แบกรับวิกฤต ด้วยการลดค่าจ้าง ขยายเวลาทางานและทางานยืดหยุน่ ขึน้ มีช่วั โมงการทางานที่ตอ่ เนื่อง


จ่ายน้อยลง ซึง่ เป็ นสิง่ ที่คนทางานทั่วโลกกาลังเผชิญ

การแทนที่งานประจาด้วยงานเหมาช่วง (outsource) สัญญาจ้างชั่วคราว จ้างงานไม่เป็ นทางการและสร้าง


เศรษฐกิจนอกระบบ ทาให้ช่วั โมงการทางานยืดหยุน่ มากขึน้ คาดเดาไม่ได้และไม่ประจา เช่น งานรับจ้าง
อิสระ งานเหมา (Gig economy) เช่น งานในบริษัท อูเบอร์, Deliveroo, Lyft, Rover, Handy และอื่น ๆ
อีกมากมาย งานรับจ้างเป็ นครัง้ คราวนีม้ าพร้อมกับรูปแบบการจ้างงานไม่ม่นั คงรูปแบบอื่น ๆ และโฆษณา
ว่าเป็ นงานอิสระ เป็ นนายตัวเอง ซึง่ เป็ นมายาคติ เพราะในความเป็ นจริงเป็ นการจ้างงานที่คกุ คามคนงาน

ตัวอย่างการขูดรีดแรงงานอย่างรุนแรงในระบบจ้างงานอิสระ คือ คนขับอูเบอร์ หลายคนต้องทางานหลาย


ชั่วโมงในช่วงเวลาที่คา่ โดยสารสูงขึน้ เพราะกลัวว่าจะไม่เห็นค่าโดยสารที่เพิ่มขึน้ แบบนัน้ อีก สืบจาก
รายงานจาก USA Today เล่าว่า

“เช้าวันหนึง่ เมื่อปลายปี ที่แล้ว นายเจมส์ ลินเซย์ คนขับอูเบอร์ มองเห็นโอกาสที่เขาจะทาเงินได้สงู กว่า


ค่าจ้างปกติ 8 ดอลลาร์ตอ่ ชั่วโมงถึงกว่าสองเท่า คุณโพรโว วัย 48 ปี ผูอ้ าศัยในยูทาห์เล่าว่า ในวันนัน้
อัตราค่าจ้างกระโดดไปถึงชั่วโมงละ 20 ดอลลาร์โดยไม่มเี หตุผลชัดเจน เขาจึงขับรถนานถึง 20 ชั่วโมงเลย
ทีเดียว”

บางคนมองว่า นี่คือ เศรษฐกิจแบบ “แบ่งปั น” ของอูเบอร์ และ Airbnb มีลกั ษณะเหมือนระบบสังคมนิยม


คือเป็ นโลกที่การผลิตนัน้ ไม่ได้เป็ นของคุณ และจากัดการใช้งานของผูอ้ ื่นเช่นครอบครัวและเพื่อน แต่ยงั
สามารถให้บริการชุมชนและทุกคนได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด แต่แท้จริงแล้ว ไม่มีการแบ่งปั นในระบบ
เศรษฐกิจทุนนิยม ในโลกที่ผลกาไรและการสะสมทุนเป็ นมนตราของระบบเศรษฐกิจนี ้ สิง่ ที่ "แบ่งปัน" นัน้
แท้จริงเป็ นของเอกชนและนาไปแลกเปลีย่ นในตลาด การผลิตจึงถูกทาให้เป็ นสินค้าเพื่อหากาไร

"การแบ่งปั น งานที่ยืดหยุน่ " เป็ นปรากฏการณ์ทซี่ อ่ นความจริงทีว่ า่ มันคือการแสวงหากาไรให้ได้มากที่สดุ


ผูส้ นับสนุนงานอิสระมองว่าเป็ นอุดมการณ์ของการทางานเสรี แต่ซอ่ นความจริงที่ นายทุนและผูถ้ ือหุน้
ไม่ได้สร้างมูลค่าใด ๆ ด้วยตนเอง ในระบบเศรษฐกิจการจ้างงานอิสระ หรือรับงานไปทาเป็ นครัง้ ๆ ในทาง
เทคนิคคนทางานไม่ใช่พนักงาน ดังนัน้ พวกเขาไม่จาเป็ นต้องได้รบั การฝึ กอบรม มีเครือ่ งมือและอืน่ ๆ ที่จะ
ช่วยสร้างมูลค่า สิง่ นีจ้ ะเพิ่มผลกาไรให้บริษัท ทว่าทาให้เศรษฐกิจและชีวิตของคนทางานแย่ลง แทนที่จะ
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 25]

ลงทุนเพื่อพัฒนาทักษะฝี มอื และเครือ่ งมือของพนักงาน ซึง่ ช่วยเพิม่ ผลิตภาพทัง้ ภาคส่วน บริษัทเหล่านีม้ วั


แต่คา้ กาไรจากความซบเซาของระบบทุนนิยม

การเพิม่ ขึน้ ของการจ้างงานอิสระ งานครัง้ คราว ไล่เรียงมาพร้อมกันกับข้อเท็จจริงทางเศรษฐกิจอื่น ๆ ที่


แพร่หลายตัง้ แต่ยคุ 1970 คือการแปรรูปและการเหมาช่วง เช่น ในระบบสุขภาพแห่งชาติ (NHS) 11% มา
จากการลงทุนของเอกชน ผลที่ตามมาคือลูกจ้างจานวนมากในโรงพยาบาลไม่ได้รบั การว่าจ้างจากรัฐ แต่
เป็ นลูกจ้างของหน่วยงานภายนอกและบริษัทเอกชนที่กดขี่ขดู รีดพวกเขา งานเหมาช่วงก็เกิดขึน้ ใน
ภาคเอกชนเช่นกันโดยมีหลายบริษัทจ้างหน่วยงานภายนอกมาให้บริการบางอย่าง เช่น งานรักษาความ
ปลอดภัยและงานทาความสะอาด คนทาความสะอาดในบริษัทเหมาช่วงมีรายได้นอ้ ยกว่าคนทีเ่ ป็ นลูกจ้าง
โดยตรง 7% ยามรักษาความปลอดภัยมีรายได้นอ้ ยกว่า 24%

งานไม่ม่นั คงเป็ นกระแสมากขึน้ โดยเฉพาะอย่างยิง่ ในประเทศทุนนิยมที่พฒ


ั นาแล้ว เช่นอังกฤษและ
สหรัฐอเมริกา ชุมชนทางตอนเหนือของอังกฤษหรือใน Rust Belt ในอเมริกาที่ซงึ่ ผูม้ ีรายได้เพียงคนเดียว
สามารถเลีย้ งครอบครัวด้วยค่าจ้างเพียงอย่างเดียว แต่ตอนนีพ้ วกเขาถูกทาให้ยากจน ปั จจุบนั 70% ของ
คนยากจนในอังกฤษทางานเต็มเวลา การตัดสวัสดิการทาให้ผคู้ นต้องหันไปหาองค์กรการกุศลเพื่อให้ได้รบั
ปั จจัยยังชีพพืน้ ฐาน ปริมาณธนาคารอาหารเพิ่มขึน้ จาก 41,000 ในปี 2010 เป็ น 1.2 ล้านในปี 2018
เนื่องจากชนชัน้ แรงงานทั่วโลกเพิม่ ขึน้ สองเท่าจากการขยายตัวของระบบทุนนิยมไปสูป่ ระเทศคอมมิวนิสต์
เช่นรัสเซียและจีน

การแข่งขันภายในชนชัน้ แรงงานและสหภาพแรงงานที่ออ่ นแอนีเ้ ป็ นสาเหตุเบือ้ งหลังของตัวเลขการ


ว่างงานต่าทีเ่ ราเห็นในอังกฤษและสหรัฐอเมริกา และสอดคล้องกับผูค้ นจานวนมากที่ถกู บังคับให้ทางาน
ด้วยค่าแรงที่ต่าลงเนื่องจากความจาเป็ นทางเศรษฐกิจ ตัวอย่างเช่นในสหรัฐอเมริกาตัง้ แต่ปี 1960 ถึง
2012 เปอร์เซ็นต์ของครัวเรือนที่มคี นทางานหารายได้สองคนกับเด็กอายุต่ากว่า 18 ปี เพิม่ ขึน้ จาก 25%
เป็ น 60% สืบเนื่องจากการลดลงของค่าจ้างและความอ่อนแอของสหภาพแรงงาน ครอบครัวจึงมีรายได้
โดยรวมลดลงแม้จะทางานทัง้ คู่

ตัง้ แต่ปี 1970 และโดยเฉพาะอย่างยิง่ ตัง้ แต่เกิดวิกฤตการเงินปี 2008 เป็ นที่ชดั เจนว่า เราอาศัยอยูใ่ นยุค
ของความไม่ม่นั คง การทาให้งานประจาเป็ นงานชั่วคราวเป็ นลักษณะพืน้ ฐานของระบบทุนนิยมที่มาจาก
การขูดรีดแรงงานเพื่อกาไร นี่คือโฉมหน้าแท้จริงของระบบเน่าๆ ที่เราถูกบังคับให้ทางานเพื่อทุน
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 26]

ระบบทุนนิยมที่กลายเป็ นระบบไม่ม่นั คงในช่วงเวลาที่เกิดวิกฤติ ก็ไม่มีอะไรใหม่ เช่นที่เกิดขึน้ ในปี 1848


(พ.ศ.2391) ในแถลงการณ์คอมมิวนิสต์กล่าวว่า

“การแข่งขันอย่างรุนแรงของชนชัน้ นายทุนและวิกฤตการณ์ทางการค้าที่เกิดขึน้ ทาให้คา่ จ้างแรงงานผัน


ผวนมากขึน้ การปรับปรุงเครือ่ งจักรเพิ่มมากขึน้ การพัฒนาอย่างรวดเร็วยิง่ ขึน้ ทาให้การดารงชีวิตของ
คนงานแย่ลงเรือ่ ย ๆ การปะทะกันระหว่างคนงานและนายทุนทาให้เห็นถึงลักษณะของความขัดแย้ง
ระหว่างสองชนชัน้ ”

อย่างทีม่ าร์คซ์อธิบายและอย่างทีเ่ ราเห็นกันทุกวันนี ้ งานชั่วคราวคือธาตุแท้ของระบบทุนนิยม ดังนัน้ จึงไม่


ถูกต้องที่จะบอกว่า แรงงานชั่วคราวเป็ นกลุม่ คนที่แยกจากชนชัน้ แรงงานทีเ่ หลือ เพราะจริง ๆ พวกเขามี
ผลประโยชน์รว่ มกัน แต่ตา่ งกันกับนายจ้างและเจ้าของทีด่ ิน แม้กระทั่งลักษณะงานดัง้ เดิมของพวกชนชัน้
กลาง เช่นงานวิชาการและงานพัฒนาเทคโนโลยีก็ยงั ถูกทาให้เป็ นงานชั่วคราวได้ อาจารย์และ
ศาสตราจารย์กว่า 30% ในอังกฤษได้รบั ค่าจ้างเป็ นรายชั่วโมง

สิง่ ที่แตกต่างจากชนชัน้ แรงงาน คือ คนงานรับจ้างอิสระขาดสิทธิประโยชน์มากมาย เมื่อเทียบกับการจ้าง


งานแบบดัง้ เดิม เช่น ประกันสังคมและเสรีภาพในการรวมกลุม่ เป็ นสหภาพแรงงาน พวกเขามีอานาจ
ต่อรองน้อยลงในการเจรจาสัญญาจ้างกับนายจ้าง เพื่อลดเวลาทางานหรือเพิม่ ค่าจ้าง อย่างที่เราเห็น การ
แพร่หลายของงานรับจ้างอิสระ งานเหมาชิน้ มีผชู้ นะและผูแ้ พ้ที่ชดั เจน คือนายทุนได้ประโยชน์อย่างมาก
จากการ outsource งาน แต่ในทางกลับกัน คนงานรับจ้างอิสระเป็ นกลุม่ ที่ถกู เอารัดเอาเปรียบมากที่สดุ
กลุม่ หนึง่ ในสังคม

การจัดตัง้ และการรวมกลุม่ อาจซับซ้อนขึน้ เมื่อคุณไม่มีนายจ้างทีแ่ น่นอน ก็ไม่มีสหภาพแรงงาน ไม่มีเพื่อน


ร่วมงานชัดเจน ฯลฯ ในสถานที่ทางานแบบดัง้ เดิม คุณจะมีเจ้านายในบริษัท คุณมีเพื่อนร่วมงานพอที่จะ
รวมตัวกันได้ แต่ในภาคเศรษฐกิจนอกระบบ การโต้ตอบกับนายจ้างมีเพียงการโต้ตอบผ่านแอปลิเคชั่น
คุณอาจทางานในสถานที่ทางานที่แตกต่างกันไปในแต่ละวัน คุณจะโดดเดี่ยวและอยูห่ า่ งจากเพื่อน
ร่วมงาน
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 27]

กระนัน้ คุณก็ยงั สามารถจัดตัง้ ได้ เพราะมีเทคโนโลยีใหม่ เช่น แอปอย่าง WhatsApp ได้ถกู นามาใช้
ประสานการต่อสูร้ ะหว่างคนงานรับจ้างอิสระ และไม่วา่ ในกรณีใด การต่อสูด้ ิน้ รนจะรุนแรงมากขึน้ เมื่อ
คนงานตกอยูใ่ นวิกฤต

มีหลายคนที่พยายามทีจ่ ะยุตกิ ารจ้างงานชั่วคราว ด้วยการเปลีย่ นแปลงเล็ก ๆ น้อย ๆ คนเหล่านีส้ ว่ นใหญ่


เสนอวิธีแก้ปัญหา ด้วยการกลับไปสูย่ คุ เฟื่ องฟูหลังสงครามโลกครัง้ ที่สอง นั่นคือ การจัดเก็บภาษี ทสี่ งู ขึน้
เพิ่มสิทธิเสรีภาพในการรวมกลุม่ สหภาพแรงงาน เป็ นต้น บางคนเสนอรายได้ขนั้ พืน้ ฐาน (universal basic
income) ซึง่ เป็ นข้อเสนอที่คมุ้ ครองคนทางานเหมาช่วง รับจ้างอิสระ หรือคนว่างงาน ให้สามารถดารงชีพ
ด้วยปัจจัยขัน้ พืน้ ฐาน

แน่นอนว่า เราต้องสนับสนุนการต่อสูเ้ พื่อการปฏิรูปที่กา้ วหน้า ซึง่ จะปรับปรุงคุณภาพชีวติ ของคนงานไม่วา่


ทางใดก็ทางหนึง่ เราทุกคนควรอยูใ่ นแนวหน้าของการต่อสูเ้ พื่อสิทธิเสรีภาพในการจัดตัง้ สหภาพแรงงาน
และเรียกร้องค่าจ้างที่สงู ขึน้

แต่เราต้องคานึงเสมอว่า การปรับปรุงคุณภาพชีวิตเล็กๆ น้อยๆ ไม่เพียงพอที่จะเปลีย่ นแปลงแนวโน้มการ


จ้างงานรูปแบบนี ้ เพราะการจ้างงานชั่วคราวเป็ นกฎของพัฒนาการของระบบทุนนิยมที่ไม่มีวนั ทวนเข็ม
นาฬิกาได้

ชนชัน้ นายทุนจะพยายามกาหนดค่าแรงต่า และขยายเวลาทางานให้นานที่สดุ เท่าที่จะทาได้ เราจึงไม่ควร


ให้พวกเขารักษาอานาจทางการเมืองและเศรษฐกิจต่อไป ผลประโยชน์ของทุนแตกต่างจากเรา
ผลประโยชน์ของเขาเป็ นปรปั กษ์กบั เรา ที่ผลักดันให้เราต้องลงท้องถนน แสดงพลังของแรงงานผ่านการ
ต่อสูร้ วมหมู่ ตัวอย่างล่าสุด มีการนัดหยุดงานของพนักงานแม็คโดนัลด์ในอังกฤษ การรณรงค์เพิ่มค่าจ้าง
ขัน้ ต่าในสหรัฐอเมริกา และการนัดหยุดงานของคนขับ Deliveroo สะท้อนให้เห็นว่า คนทางานรับจ้างอิสระ
เริม่ ตระหนักถึงความเข้มแข็งของตัวเอง

มีเพียงชนชัน้ ทีจ่ ดั ตัง้ อย่างเข้มแข็งนีเ้ ท่านัน้ ทีจ่ ะมีโอกาสโค่นล้มระบบชั่วร้ายและต่อสูเ้ ปลีย่ นแปลงสังคม


ต่อไปได้
วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 28]

แปลและเรียบเรียงจำก
http://marxiststudent.com/precarious-work-a-marxist-explanation/

แปลและเรียบเรียงโดย พัชณีย ์ คาหนัก, เผยแพร่ครัง้ แรกใน TCIJ


วารสารคนทางาน มิถุนายน 2562 [หน้า 29]

ที่มาภาพปก: skeeze

วารสารออนไลน์คนทางานมีวตั ถุประสงค์เพื่อเป็น
สื่อกลางในการสื่อสารด้านแรงงาน ไม่สงวน
ลิขสิทธิ์ในการเผยแพร่-ทาซ้า รับข่าวสาร-ข้อมูล
หรือส่งข่าวด้านแรงงานทางอินเตอร์เน็ตได้ที่:
workazine@gmail.com

ติดตามวารสารคนทางานย้อนหลังได้ที่:
http://prachatai.com/labour/newsletter
http://ebooks.in.th/workazine
facebook.com/workazine