11 Drami od Vilijam [ekspir
Дигиталните верзии на овие книги се објавени според условите на лиценцата на Криејтив комонс Наведи изворНекомерцијално-Без адаптирани дела. 2.5 Македонија Можете: • да споделите – да умножувате, дистрибуирате, јавно да го прикажувате или јавно дигитално да го прикажувате делото Под следните услови: • Наведи извор. Морате да го наведете изворот на ист начин како што тоа го направил авторот или давателот на лиценцата (но не на начин кој би сугерирал дека тие ве поддржуваат вас или вашето дело). • Некомерцијално. Не смеете да го користите ова дело за комерцијални цели. • Без адаптирани дела. Не смеете да го промените, трансформирате или да го адаптирате ова дело. • Во случај на понатамошно користење или дистрибуција морате на другите јасно да им ги дадете до знаење условите под кои е лиценцирано ова дело. Најдобар начин за да го направите тоа е да поставите врска до оваа веб-страница. http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/2.5/mk • Секој од горенаведените услови може да биде поништен ако добиете дозвола од носителот на авторските права. • Ништо во оваа лиценца не ги нарушува или ограничува моралните права на авторот.

Prevodite se raboteni spored angliskoto ARDEN izdanie na delata na Vilijam [ekspir

Sodr`ina
1. Veselite `eni od Vindzor 13

2. Komedija na zabuni

95

3. Kroteweto na opakata

149

4.So sila ubavina ne biduva

221

5. Od vlakno ortoma

305

6. Sekoe zlo za arno

383

7. Tante za kukurigu

469

8. Romeo i Julija

549

9. Ri~ard Treti

633

10. Koriolan

727

11. Timon od Atina

827

Preveduvaweto na golemite avtori od svetskata kni`evnost me|u koi, sekako, Vilijam [ekspir e eden od najgolemite, s# u{te, za `al, e edna od klu~nite zada~i na sovremeniot makedonski kni`even preveduva~. Velime za `al, za{to golem propust e na na{ata nacionalna kultura {to dosega ne gi priop{tila negovite trieset i sedum drami, site 154 soneti i nekolkute t.n. nedramski dela i pokraj postoeweto na tolkav broj {koluvani anglisti, talentirani poeti, pisateli, preveduva~i. Ne deka [ekspir ne bil vo fokusot na interesiraweto na na{ite intelektualci, ne deka ne se pravele obidi za negovo preveduvawe, tuku zatoa {to delumnoto i mo{ne neorganizirano negovo prenesuvawe na na{e tlo, glavno od akutnite potrebi na nekoj na{ teatar da igra nekoja negova piesa, napravi neobi~en haos vo dolovuvaweto na vistinskata slika pred makedonskiot ~itatel za ona {to navistina go napi{al ovoj majstor na dramata i na pi{anata re~, voop{to. Ovoj kus voved nema za zada~a da govori za istorijata na preveduvaweto na [ekspir kaj nas (toa e ve}e napraveno - vidi: Ivanka Koviloska-Poposka, [ekspir vo Makedonija) tuku samo na kuso da potseti {to e prevedeno od nego, {to treba u{te da se prevede, da go opravda pojavuvaweto na ovoj tom vo vakva, navidum, vnatre{no nesredena forma, da ka`e ne{to za osnovnite karakteristiki na {ekspiroviot stih i da objasni kako e prenesen “na~inot na namera” ili “na~inot na koj {ekspiroviot stih zna~i” na makedonski jazik kako {to bi rekol Valter Benjamin vo negoviot poznat (i deneska neodminliv za sekoj teoreti~ar na preveduvaweto) esej za preveduvaweto od 1924 godina “Zada~ata na preveduva~ot.” Od trieset i sedumte drami za koi se smeta deka se napi{ani od rakata na [ekspir (spored nadvore{nite i spored vnatre{nite podatoci) zaedno so ovie edinaeset, dosega na makedonski, spored na{ata evidencija, se objaveni vo pe~atena forma dvaeset i {est drami od koi dve, Hamlet i Romeo i Julija vo dva razli~ni prevodi. Hamlet prv go prevede Aco [opov, Bla`e Koneski e avtor na prevodot na Otelo, Georgi Stalev na Venecijanskiot trgovec i Romeo i Xulieta, Ivanka Koviloska-Poposka na Henri [esti (prv i vtor del), Bogomil \uzel na Hamlet, Kral Lir, Makbet, Troil i Kresida, Julie Cezar, Antonio i Kleopatra, Tit Andronik, Son na letnata no}, Bura i No} sproti Vodici, a ovoj tom gi vklu~uva prevodite {to gi napravi Dragi Mihajlovski: Ri~ard Treti, Romeo i Julija, Koriolan, Timon od Atina, Komedija na zabuni, Kroteweto na opakata, So sila ubavina ne biduva, Veselite `eni od Vindzor, Od vlakno ortoma, Tante za kukurigu i Sekoe zlo za arno. Od [ekspir objaveni se vo posebna kniga u{te 60 soneti vo prepev na Aco [opov (spored prozniot prevod na Taska Dubrovska) i 20 soneti vo periodikata, prepevi na Dragi Mihajlovski. Zna~i, za da go imame kompletniot [ekspir na makedonski, potrebno e da se prevedat u{te dvanaeset drami (Kako {to miluvate, Zimska bajka, Perikle, Simbelin, Dvajcata velmo`i od Verona, Kralot Jovan, Henri Petti, Henri [esti(prv, vtor i tret del),

Henri Osmi i Ri~ard Vtori), 74 soneti i nekolkute nedramski dela (Venera i Adonis, Grabnuvaweto na Lukrecija, Taguvaweto na zaqubenata, Zaqubeniot axija i Feniksot i grlicata). Zo{to ovoj tom se pojavuva vo vakva forma? Odgovorot e ednostaven. Avtorot na prevodite, ne sakaj}i da gi povtoruva ve}e prevedenite (za negova `al, najpoznatite i najdobri drami na [ekspir) se nafati, po~nuvaj}i od 1985 godina, da go preveduva ostatokot, ona ponepoznatoto (no ne i zadol`itelno polo{o) od ovoj avtor, smetaj}i deka dobro e edna{ da se ima celiot [ekspir a potoa novite, sekako potrebni, normalno neophodni prevodi mo`at sekoga{ da bidat dobredojdeni vo procesot na deavtomatizirawe na avtomatiziranoto, obnovuvawe na zastarenoto, o~uduvawe na banalnoto, dokolku sakame, a toa sekako e edna od klu~nite zada~i na sekoj dobar preveduva~, da go obezbeduvame i vo idninata {to doa|a opstanokot na ovoj nepovtorliv genij na svetskata kni`evnost. Edinstvena otstapka vo ovoj pogled e noviot prevod na Romeo i Julija koj{to namenski be{e praven za Kumanovskiot teatar a opravduvaweto e {to prviot prevod na Romeo i Julija(isto kako i prevodite na Venecijanskiot trgovec, Otelo i prviot prevod na Hamlet) bea praveni, od razbirlivi pri~ini, posredno, naj~esto preku ruskite prevodi na Pasternak. Ova sekako, avtomatski, ne zna~i deka prevodite praveni od originalot se nu`no podobri i poubavi (ne e voop{to lesno da se drznete da preveduvate otkako toa pred vas go pravele golemi majstori na stihot kakvi {to se [opov, Koneski ili Stalev,) tuku samo deka doa|aat kako neophodni obidi {to podobro, poprecizno i poto~no da se fati na~inot na namera (Art des Meinens) na originalniot tekst kako {to veli Benjamin, za potoa, so qubov i do detaq, da se vgradi vo jazikot-cel. [ekspir e golem avtor zatoa {to, kako {to veli Borhes, nikoj pred nego i po nego (osven Bog, se razbira) ne uspeal da bide tolkumina ili, kako {to toa naj~esto se veli, ne sozdal tolkav broj likovi so koi navlegol vo, re~isi, sekoja sfera na ~ovekovoto `iveewe, go opfatil, re~isi, sekoj sloj na op{testvenoto ureduvawe, osvetlil tolku mnogu osobini na ~ove~kiot karakter, dal tolku mnogu situacii ili, ednostavno re~eno, go napi{al urne~kiot rakopis na na{ata `ivea~ka vo ovoj, sekako, ubav, neobi~en i, ne do kraj poznat za nas, svet. No preveduva~ot, osobeno dobriot preveduva~, e sekoga{ svesen deka likovite, so seta svoja `ivost, plasti~nost, so site svoi radosti, tagi, me~ti i soni{ta, nikoga{ ne se nadvor od jazikot. Tie se ra|aat, pominuvaat del od svojot `ivot ili umiraat samo i edinstveno vo jazikot. Nadvor od sinorite na jazikot e svetot na stvarnosta so koj preveduva~ot nema nikakov dopir. Toj edinstveno se zanimava so metastvarnosta ili so lingvisti~kite ujdurmi i zavrzlami {to ve}e nekoj gi kodiral pred nego. Ottuka i velime deka preveduva~ot ne se zanimava so hermenevtika (vo sekoj slu~aj ne prvenstveno) tuku so stilistika ili so toa kako ne{tata, rabotite zna~at vo samiot jazik, ili, kako {to ve}e prethodno ka`avme so na~inot na namera ili Art des Meinens kako {to veli Benjamin. Iznao|aweto na na~inot na namera vo originalot e prvata, najva`na, najkrupna, najsu{testvena zada~a na preveduva~ot ili, ka`ano poinaku, praveweto na matricata na prevodlivosta ili praveweto karta, lista na o~uduvawa, otstapki, kodovi, hermenevtiki na sintakti~ko, leksi~ko, fonolo{ko i semanti~ko ramni{te odnosno iznao|awe na s# ona vo jazikot na originalot {to ja ~inat, uslovno ka`ano literarnosta na edno delo, ili, kako {to velat ruskite formalisti, ona zaradi koe edno delo go smetame za umetni~ko, isklu~itelno po odnos na drugite, banalizirani, leksikalizirani, avtomatizirani pisma. Praveweto na matricata na prevodlivosta e najva`nata zada~a na preveduva~ot pred da sedne tehni~ki, spored svoite steknati kompetencii, se razbira, da go napi{e noviot tekst vrz ve}e postaveniot kostur

vo novata jazi~na sredina, odnosno najdobro {to mo`e snimeniot na~in na namera na originalot. Dobro napravenata matrica na prevodlivost e edinstvenata garancija deka prevodot }e ja ispolni svojata osnovna zada~a – obezbeduvawe na opstanokot na originalot. Samo spored ovoj kriterium, mo`e da se ceni uspe{nosta ili neuspe{nosta na eden prevod a ne spored zastarenite i ve}e sme{ni metodi koi se zanimavaat so toa dali preveduva~ot rabotel spored originalot, dali uspeal da go razbere originalot, dali mo`ebi se ogledal na drugi prevodi pred sebe, na svojot ili na nekoj sroden jazik itn.. Da ka`eme samo deka deneska, vo vreme koga angliskite i amerikanskite nau~nici od oblasta na kni`evnosta, pred s#, preku bezbroj fusnoti i bele{ki, osobeno vo dobrite izdanija na [ekspir od tipot na Arden, na primer, detalno go razrabotile i osvetlile re~isi sekoe t.n. temno mesto vo izrazot na golemiot majstor, sekoe nedorazbirawe {to mo`e da se dol`i na zastaruvaweto na zborovite, frazite, idiomatskite izrazi, nivnoto obesmisluvawe so tekot na vremeto i pridobivaweto novi zna~ewa i smisli, re~isi e sme{no, za dobro izverziraniot i iskusen anglist-preveduva~ da zgre{i vo t.n. razbirawe na tekstot pa da mora da posegnuva ({to kreativno e mnogu frustrira~ki) vo tu|i prevodi i re{enija. Raboteweto od originalot e zadol`itelno ne samo zaradi zakonot na preveduvaweto spored koj dobrite originali vo sebe, me|u redovi, najpodatno gi sodr`at sopstvenite prevodi, tuku zatoa {to, na toj na~in, op{tata namera na jazikot ili kako {to veli Benjamin Das Gemeinte najdobro i najcelosno, ko ogromna pra{ina od smisla }e se nafati vrz Art des Meinens, na~inot na namera {to dobriot preveduva~, niz kompetentna, municiozna egzegeza prethodno go vgradil vo jazikot-cel. Ovde, se razbira, nemame nitu vreme nitu prostor da go opi{eme iznao|aweto na na~inot na namera ili praveweto matrica na prevodlivost vo dramite na [ekspir po {to sledi rabotata vrz formiraweto na prevodniot tekst za{to toa bi n# odvelo vo dolgi, tu~ni analizi, zbor po zbor, fraza po fraza, re~enica po re~enica. Ne deka toa ne e praveno, tuku deka tuka, vo eden, prvenstveno, prigoden tekst, ednostavno, ne mu e mesto. ]e se zadr`ime samo na, spored nas, najproblemati~noto pa spored toa i najva`noto: t.n. jampski deseterec na [ekspir i argumentite zo{to toj ne treba bukvalno da se sfa}a i vgraduva vo na~inot na namera ili kosturot na makedonskiot prevod. Vedna{ da ras~istime: niti dramite na [ekspir postojano se pi{uvani vo jampski deseterec (vrzan stih od pet dvoslo`ni stapki naj~esto bez rima) niti pak samiot jampski deseterec e dosleden, pa naj~esto, napadnat od genijalnosta na avtorot, e tolku ispokr{en, o~uden, oneobi~en vo samata svoja sintakti~ka postavenost, osobeno so mnogubrojnite op~ekoruvawa, {to ponekoga{ nalikuva na fina, nesekojdnevna vo oblikot, no dlaboko produhovena proza. Toa e edno. Drugo, insistiraweto dosledno da se gradi jamb vo makedonskiot jazik za koj jambot e neprirodna, natrapni~ka, tu|a stapka, e vistinsko nasilstvo vrz jazikot. Ne deka toj ne mo`e da se izgradi po primerot na mnozina makedonski avtori koi prethodno se obiduvale i uspevale da go napravat (Bla`e Koneski, Gane Todorovski, Georgi Stalev, na primer), tuku za{to takvoto nasilni~ko turkawe na jambot a so toa i na silabi~kata versifikacija gi pravi, re~isi, nevozmo`ni naporite da go ka`ete ona {to [ekspir tolku slikovito i precizno go ka`uva na svojot jazik. Ednostavno imate ~uvstvo deka vo stihot koj{to, najverojatno, zaradi potrebite na jambot, }e mora da go zapo~nuvate i da go zavr{uvate so ednoslo`en zbor a ~estopati, osobeno pri zavr{uvaweto na nekoj govor, monolog, ili, naj~esto, razgovor me|u dva `enski lika, istiot toj posleden ednoslo`en zbor i da go rimuvate so drug ednoslo`en zbor, ste se na{le vo tesno nebare piknati i skukuleni vo nekoja zadu{liva zatvorska }elija vo koja va{iot duh ne mo`e, slobodno i mo}no, do samite sinori na svoite mo`nosti, da ja ispolnuva

svojata sveta preveduva~ka zada~a. Ottuka, a i zaradi svesta deka prevodot {to go rabotevme treba da stigne i da iskomunicira so krajniot ~initel vo sekoj kreativen proces, publikata, re{ivme t.n. jampski deseterec da go transformirame na na~in {to najdobro }e ovozmo`i pa|awe na pra{inata od smisla vrz osnovnata konstrukcija na noviot tekst, odnosno preku transformacija na silabi~kata versifikacija so tonska. Toa prakti~no zna~i zadr`uvawe na pette naglaseni sloga vo stihot no zatoa brojot na nenaglasenite se ostava slobodno da varira spored naodite, potrebite i muzi~kiot oset na preveduva~ot. Vrz vakvata osnovna postanovka na noviot dramski tekst vo makedonskata jazi~na sredina, se razbira, dosledno, detalno i so qubov gi dodadovme i site drugi, prethodno izdvoeni, t.n. otstapki, o~uduvawa {to smetavme deka ja ~inat literarnosta ili stilskite osobenosti ili vol{ebnata vrednost na tekstovite na [ekspir: mnogubrojnite op~ekoruvawa, inverzii, elipti~ni mesta vo sintaksata, neologizmite, arhaizmite, slo`enkite, kovankite, zaemkite vo leksikata, aliteraciite, asonancite, simplohite, verbalnite repeticii, rimite, konsonancite, pararimite vo fonologijata, silnite i slabite figuralni re{enija vo semantikata. Vrz takvata gri`livo izrabotena matrica na prevodlivost potoa be{e samo zadovolstvo, niz rabotata da se pu{ta smislata, op{tata namera vo jazikot na originalot, cvrsto i mo} no da se prilepuva vrz nea i da go formira vtoriot, osve`en, obnoven, podgotven za opstanok vo novata jazi~na sredina, tekst. Ova se osnovnite raboti {to smetavme deka, vo eden vakov prigoden voved, treba da se spomenat pri izleguvaweto na ovie edinaeset drami na makedonski jazik od, kako {to veli Viktor Igo, vtoriot najgolem sozdava~ na svetot po Boga, Vilijam [ekspir. Za toa dali uspe{no sme ja ispolnile svojata zada~a, odnosno vo kolkava mera sme go obezbedile opstanokot na originalot, ne e na{e da sudime. Va`no e deka obidot e napraven. Za drugoto neka sudi publikata i vremeto.

Naslov na originalot: The Merry Wives of Windsor

LICA:
Ser Xon Falstaf Fenton [upelko, okru`en sudija Su{ko, rodnina na [upelko Gospodin Plitkavoda, blagorodnik od Vindzor Gospodin Rabu{, blagorodnik od Vinzor Vilijam Rabu{, mom~e, sin na gospodin Rabu{ Ser Hju Evans, vel{ki pop Doktor Kajus, francuski lekar Gostilni~ar Nam}or, pridru`nik na Falstaf Pi{tol, pridru`nik na Falstaf Nemtur, pridru`nik na Falstaf Robin, pa` na Falstaf Naivko, sluga na Su{ko Ragbi, sluga na doktor Kajus Gospo|a Plitkavoda Gospo|a Rabu{ Gospo|ica Ana Rabu{, nejzina }erka zaqubena vo Fenton Gospo|a Brzofatka, sluginka na doktor Kajus Slugi na Rabu{, Plitkavoda itn..

Komedijata1 vo princip, se pi{uva i se igra za da gi nasmee lu|eto. Dokolku ne uspee vo toa, toga{ vinovnikot treba da se bara vo avtorot ako toj pi{uva na va{iot jazik ili vo preveduva~ot koj{to e zadol`en da go obezbedi opstanokot na originalot. Vpe~atok e deka mnogu retko dosega, publikata se smeela i u`ivala vo prevedena komedija na [ekspir vo Makedonija. Toa zna~i deka ili [ekspir e lo{ komediograf pa sledstveno treba da se isfrli od repertoarite na na{ite teatri ili problemot le`i vo na~inot na koj preveduva~ite go tolkuvaat i aktueliziraat. Preveduvaweto i postavuvaweto na Veselite `eni od Vindzor ovde, na scenata na Bitolskiot teatar, pokraj drugoto, ima za cel da go doka`e tokmu vtoroto. [ekspir, i samiot “krpa~” i “kreativen preveduva~” na postari tekstovi i poznati prikazni za {to bil i luto napa|an od svoite sovremenici kako ~ovek “{to se kiti so tu|o perje” a za kogo, od dene{en aspekt gledano, mo`e da se ka`e deka e avtor koj{to primenuval tipi~no postmodernisti~ka postapka, ja napi{al . vrz kosturot na edna postara piesa Komedija na qubomorata za prigodata od 23 april 1597 godina verojatno, kako {to e potvrdeno duri vo 1702 godina, po nara~ka na kralicata Elizabeta Prva koja po dramata Henri ^etvrti (prv i vtor del) sakala da go vidi svojot omilen Falstaf vo drama vo koja toj e zaquben. Komedijata prvpat e pe~atena vo 1602 godina, a prepe~atena so popraven tekst vo prvoto i najva`no folio izdanie od 1623 godina. Ova e edna od retkite drami na [ekspir (od trieset i sedumte kolku {to ni e poznato deka napi{al) ~ie dejstvo celosno se slu~uva vo Anglija i niz koe se dava verna slika na veselata Anglija od krajot na [esnaesettiot vek preku portretiraweto na niza likovi od gra|anskoto op{testvo i dolovuvaweto na nivnata prostodu{nost, nivnata srde~nost, polnokrvnost i podgotvenost za {ega vo sekoe vreme. Zdraviot humor, dobronamernosta i veselosta brzgaat od sekoj stih, sekoja re~enica, sekoja replika i s# e ka`ano na ednostaven, razgovoren no mo{ne duhovit jazik. Glavniot zaplet – Falstafovoto la`no dodvoruvawe na `enite od gospodata Rabu{ i Plitkavoda za da se izvle~e od te{kata finansiska sostojba i negovoto nasamaruvawe – napi{an e vo so~na, bleskava proza (2.703 redovi), dodeka sporedniot – romanti~nata prikazna za mladata moma Ana Rabu{, nejzinite dodvoruva~i i ma`a~kata so Fenton – vo stih (296 stihovi). Ova e prviot makedonski “prevod” na Veselite `eni od Vindzor. Ova prevod e staveno pod navodnici bidej}i napraven e napor originalniot tekst maksimalno da se aktualizira za da mo`e gleda~ot, na nekoj na~in, da se poistoveti i da gi po~uvstvuva likovite bliski do sebe, da gi vidi kako lu|e {to sekojdnevno se {etaat po bitolskite ili po koi bilo drugi ulici niz Makedonija, lu|e normalni {to vodat sekojdneven `ivot, se qubat, qubomorat, sozdavaat, se {eguvaat, ra|aat, umiraat, lu|e naivni, lu|e pametni, lu|e optovareni i neoptovareni koi se podgotveni vo sekoe vreme za {ega i qubov, da zaboravat i prostat bez, ni vo eden mig, da zastranat vo vilaetite na omrazata i krvaviot rasplet. Se

razbira, re`iserot Qubi{a Georgievski kako potvrden kreativec od evropski rang, odi mnogu ponatamu vo “preveduvaweto” i aktualiziraweto na tekstot. Vodej}i gi mnogu ve{to prekalenite profesionalci od Bitolskiot teatar go dopira “duploto dno” na dramata i nudi svoe novo, mo{ne inteligentno i zavodlivo viduvawe na tekstot. No toa neka ostane tajna {to }e ja otkriete po gledaweto na pretstavata.

1

Tekstot e prvpat objaven po povod izveduvaweto na premiernata pretstava na Veselite `eni od Vindzor na 31 oktomvri 1997 godina, na scenata od Bitolskiot naroden teatar vo re`ija na Qubi{a Georgievski. Ovde go prenesuvame vo celina, bez nikakvi izmeni.

brate. Ako ima ~etvrt krpa od tvojot partal. preku brak. Evans Nema {ivko. Su{ko Mo`am i jas da si skrpam grb. Su{ko Koj{to koli i besi vo grofovijata Gloster. [upelko Mo`e{. rodnino. ima {amo tri {ukwi tebe da ti o{tanat: Ama i{to ti {e fa}a. [upelko Edno e {tuka na grbot. Ako {er Xon Fal{taf {o ne{to te poni{il. {imi bogorojca. po moja pro{ta {metka. [upelko Grbot e epten star. [imi {ivko. . priznanica i obvrznica: so “xelat”. [upelko Ba{ taka Su{ko.^in PRVI Scena 1 (Vleguvaat sudijata [upelko. [upelko Evans Bleber vo{ki pola`at po grbot {tane{ partal. potvrda. Pa{ent! Vo{ka e bli{ka do ma{ot i `na~i qubov. Su{ko i popot Hju Evans) [upelko Nemojte taka. ja{ {um {ve{teno lice i {e {tavam na ra{polagawe da ve {miram `a da nema kavga me|u va{. Su{ko More i glavi gme~i. ama i se~i i pe~i. da si igra majtap. Jata beli {tuki mo`at da poka`at na grbot. Su{ko Site negovi potomci pred nego taka se potpi{uvaa a taka }e se potpi{uvaat i site negovi pretci po nego. kako {to sum pravel poslednive trista godini. [upelko Tokmu taka. a pop~e? I se potpi{uva so “xelat” pod sekoja smetka. Vi velam od ova }e ispadne golemata. Stopati neka se vika Xon Falstaf ne mo`e so mene. drugo vo{ka po grbot. pre~esniot sudija Robert [upelko. Evans Mrak }e bide {tvarno ako i toj {krpi. a blagorodnik e po krv. o~e Hju. Otli~no. ba{ taka pravam.

Su{ko Gospojca Ana Rabu{? So kostenliva kosa i so usta stokmena ko `ena? Evans Ba{ taa. Evans [edum{totini funti plu{ drugo {e dobri darovi. (Tropa na vratata. gazda Su{ko. Vi blagodaram za srne~koto. Ama i ne{to drugo mi {e vrti v glava. a ne `a be``akonieto. kaj e Go{pod nikoj ne e! Rabu{ Evans Go{pod {ladok i tvojot prijatel. @atoa velam da gi o{tavime {ite na{i {itni `aka~ki maka~ki i da pravime rabota da {e `emat mladiot Avram i gospojcata Ana Rabu{. glavi za ova }e letaa. {lu{nete me. go{podine. Berete um. pred da umre . [upelko Arno. }e {aka da {lu{ne ne{to `a {travot Po{ji.) Rabu{ Milo mi e {to ve gledam na arno. koe na arno mo{e da i`le`e. A i dedo & . [upelko Ah! Da sum pak mlad. `dravje.) @a arno `a dobro. Prijatel{tvoto e lek `a me~ot. }erka na ga`da Toma Rabu{. Ima dobri darovi. Nema {trav od Poga vo be``akonieto. Vite`ot Xon e tamu i {ega {o Go{pod napred }e tropnam na vratata od ga`da Rabu{. ova e bezzakonie. Evans [mirete {e. poarna prilika od nea. Su{ko Navistina dedoto & ostavil sedumstotini funti? (Odvnatre) Koj e? Da. go{podine. da pojdeme dokaj gazda Toma Rabu{.go{pod du{ata da mu ja pro{ti .Veselite `eni od Vindzor 19 Evans Su{ko More do Parlamentot }e ja teram rabotata. i {udijata [upelko i u{te mladiot ga`da [u{ko {to }e vi ka{e u{te ne{to ako ka{anoto vi godi na u{ite. [upelko Ja poznavam mladata gospojca. `imi s#. Mi{lam na ~e{nata moma Ana Rabu{. Parlamentot. a i od tatka {i dobra para }e lapne. . Evans Ne mu li~i na Parlamentot da {lu{a be``akonie. Tamu e Falstaf? Evans Vi li~am na la{go? Mra`am la{kovci kako {to gi mra`am tie {to la{at ili kako {to gi mra`am tie {to ne ja ka{uvaat vi{tinata. (Vleguva gazda Rabu{. da.{edum{totini funti & o{tavi i `gora u{te {rebro i `lato kilnici `a da {tanat nej`ini ko }e napolni {edumnae{et.

Nemtur i Pi{tol) .Kako vi e gazdaricata? . i mene mi e milo. va{a gre{ka. od srce. i mnogu sakam da posreduvam pome|u vas dvajca. Rabu{ [upelko Vi blagodaram.. gospodine. Su{ko Vitezot Xon Falstaf Priznajte. Falstaf Ama ne ja {tipnav }erkata na va{iot ~uvar. Zarem ne e taka. [upelko Ih. [upelko E nema! Va{a gre{ka. gospodine? Slu{am lo{o pominal na trkata kaj Kotsvold. navistina me navredi. mi provalivte vo love~kata ku}a. vi velam. veruvajte mi oti me navredi. Rabu{ [upelko Milo mi e {to ve gledam. golema rabota. dobar gospodine Su{ko. blagorodniot Robert [upelko velam: navreden sum od nego! (Vleguvaat vitezot Xon Falstaf. Nam}or. Rabu{ Ko kompir varen. Doa|a vitezot Xon. nekako kilavo be{e zastrelana. [to u{te mo`e da se ka`e? Dobar e i ubav. ubivte moj elen. Gospodine. pesot e i ubav. [upelko Gospodine. toj toa donekade i go priznava. (Na Rabu{). gazda [upelko. Jas. . mi gi tepavte lu|eto. zagarot. Ama za ova }e mi odgovEdno e da priznae{ a drugo da se opravda{. da. Na zdravje neka vi e! Kamo srnata da be{e poarna. Toj mnogu me navredi. gazda Rabu{? Toj me navredi. Evans Najpo{le nekoj ka{a ne{to ri{jan{ko. [upelko Rabu{ Jas vam vi blagodaram. Dali e tuka gospodinot Xon Falstaf? Zna~i. gospodine. pesot e dobar. gazda Rabu{. gospodine.I jas sekoga{ od srce vi zablagodaruvam.20 [upelko Vilijam [EKSPIR Rabu{ Vnatre e. navistina }e me tu`ite pred kralot? [upelko Vitezu. Spolaj mu. gospodine. Su{ko Kako e va{ata ‘rtka. Rabu{ Rabu{ Pa ne mo`e ba{ taka da se ka`e. priznajte. Ama pesot e aren. Gazda Rabu{. gospodine.

jas vi ja dupnav timbata: imate ne{to protiv mene? Su{ko Imam vitezu. . Evans Taka e. a po{le na mira i na dolgo }e pri{tapime kon negovo ra`re{uvawe. pauca. toe{t ga`da Rabu{. Na zdravje odgovorot. . Nemtur i Pi{tol. vite`u Xon. velam pauca. i kone~no i najpo{le {topanot na mojata go{tilnica “Kaj [prinkite”. Nam}or. Su{ko (Na [upelko) Kaj e Naivko. toe{t ja{. ama ne velam. kriv sum. [upelko Ne znam dali }e vi bide na zdravje koga }e ~ujat vo Sovetot. {ivi Go{pod. `borovi asol. “Pre{toren {um vo u{o!” ^i{ta gluma! Falstaf Pi{tol. Falstaf Zborovi asol? Tikvi so rasol! . Polna mi e glavata so raboti protiv vas i ovie va{i apa{i vo zaja~ka ko`a. Falstaf Vedna{ }e vi odgovoram: Priznavam. slugata moj kaj mi e? Znaete. \avol da te `eme. . Pi{tol! Nam}or Boc. Vo krvta mi e da bockam. Po moemu ima tri {udii vo {lu~ajov: odno{no ga`da Rabu{. Falstaf Pi{tol Ti. po{lem ja{. rodnino? Evans [mirete {e. Na ku{o }e `api{am vo bele{nikov. ami taka {e veli. Rabu{ Nie trojcata da gi ~ueme i da go re{ime sporot me|u niv. Su{ko Evans Da.Su{ko. Da {e ra`bereme. ama ne velam. boc. Falstaf Za vas e poarno da ne ~ujat. Pi{tol Zevzek eden zerzevulski! Su{ko Da. ti mu go drpna }eseto na gazda Su{ko? . Rezil }e ve storat. gadu nizaeden! Pretvoren sum vo uvo. Evans Pauca verba.Veselite `eni od Vindzor 21 Nemtur arate. .

onoj be{e. vrati go vinoto. gospodine. Rabu{ Nemoj }erko. velam deka gospodinov se na~ukal do stotka. povle~i go: crvu. gopodo. ama {to e tuka e. }e pieme vnatre. Evans [imi go{pod. Falstaf (Na Nam}or) [to velat na ova Vil i maliot Xon? ^uvme. {aka da ka{e. Evans Ko {toka. `imi rakavicive ili da dade Bog pove}e nikoga{ da ne stapnam vo mojata ogromna spalna. toga{ sigurno bil ovoj so crvenovo lice. @imi rakavicive. Su{ko Da. Za{to iako ne pametam dobro {to pravev koga gospodinov me opi. na megdan go vikam nadrkaniov vo{lo. toj mi drpna sedum gro{a vo novoiskovani pari~ki od {est peni i dva {ilinga so likot na kral Edvard kupeni od Ed Miler po cena od dva {ilinga i dva peni po par~e. nabo`no dru{tvo.22 Su{ko Vilijam [EKSPIR Nam}or [to se odnesuva do mene. Bog da n# vardi od neuko{t! Nam}or I natreskan. (Ana izleguva). vi velam. Vleguva Ana Rabu{. so vino. Su{ko Ej. }e se napijam so lu|e {to imaat strav od Boga. toga{. i {egite na strana. Pi{tol [to? Ti mene jabanxio gorska! Gospodaru. olesnet. Falstaf Da. la`e{! Su{ko (Poka`uva na Nemtura) @imi rakavicive. Pi{tol? Evans Krivo. Povle~i go zborot lajprdski {to go izblu. i toga{ govorevte latinski. Nemtur Poslu{ajte me. gadu. prijatno. Posle ovaa mestenka duri sum `iv pove}e nikoga{ nema da se napijam osven vo ~estito. pametna odluka. {e ra`bira. deka obvinenijata ne dr`at. gospodaru. Gledam ubavo }e si nalepite ako ne vi dojde umot so vreme. pa kako takov prebrzal vo zaklu~ocite. kako {to se veli. a ne so pijani bagabonti. eve ja gospojcata Ana Rabu{! (Od drugata strana vleguvaat gospo|a Plitkavoda i gospo|a Rabu{) . So mene trte-mrte nema! Su{ko @imi palarijava. i vidovme. Ako treba da se napijam. Falstaf Pravo veli. ako e drpni-ke{e. bil. sepak tolkavo magare ne sum. gospodaru.

ami {to drugo . rode: se gotvi. gospodine. (Go trga Su{ka na strana. [e raboti `a va{ata {ena~ka. ve molam. ama me razbirate. mo{ete da go `a{akate devoj~eto? . gospo|o Plitkavoda? Falstaf Gospo|o Plitkavoda.{o go{pojcata Ana Rabu{. Evans Po{lu{ajte {to ima da vi ka{e. rode.) O-paa Naivko.) Rabu{ @eno. Toj e sudija na celava okolija. gospodine. tukure~i.) Za ova se raboti. }e se o`enam so nea ama pod razumni uslovi. }e storam s# vo granicite na razumot. rode.oti ra`ni filo{ofi mi{lat deka u{nite {e del od u{tata. kade ste do sega? Da ne treba sam na sebe da si sluguvam. (Na strana samo nemu).(Vleguva Naivko. ajde idete. Knigata gatanki? Pa zarem ne & ja pozajmivte na Alisa Kek lani za Petrovden dve nedeli pred sveti Arangel? (Vleguvaat [upelko i Evans) [upelko Evans @a toa. Me razbirate? Su{ko Ve razbiram. a? Sigurno ja nemate so sebe knigata gatanki. ne{to kako stroj {to odokolu go navesti pop~evo ovde. ako jas vaka vi izgledam. [upelko Da. Samo ne{to da vi ka`am. So va{a dozvola. gospoda. Su{ko A ne.) Su{ko Ah da ja imam ovde knigata so pesni i soneti. @atoa. }e vidite deka sum ~ovek na mesto. rode. Ga`da [u{ko. ja{ obja{nam {# ako mo{ete mene {lu{a{. Prostete. ako taka stojat rabotite. Su{ko (Na Su{ko) [to ~ekate. (Ja baknuva. site na vas ~ekame. iskreno se raduvam na ovaa sredba. ili od va{i u{ni . imame topol srne~ki kotlet za ve~era. Aha. gospodine. Povelete. (Izleguvaat site osven Su{ko. -Povelete. tokmu za toa stanuva zbor. ubava gospo|o. posakaj im dobredojde na gospodava.Veselite `eni od Vindzor 23 [upelko Rabu{ Kako ste. `a toa. Su{ko Ve razbiram. od ~etirieset {ilinzi bi se otka`al. da bideme na ~i{to. Evans Ama ne {e raboti `a toa. }e storam kako {to }e ka`e mojot rodnina [upelko. Evans A dali mo{ete da go {akate momi~evo? [akame od va{a u{ta da ~ueme. a? Naivko Dobro. da gi natopime site nedorazbirawa so dobro vince. Ako taka stoi rabotata.

[upelko I jas mislam deka mojot rodnina dobro misle{e. S# }e pravam kako {to mu dolikuva na eden razumen ~ovek. Dali mo`ete da ja zemite za `ena sose ~eizot? Su{ko Mo`am i mnogu pove}e da storam ako vie barate. Ako nema golema qubov na po~etokot. navistina. Evans Taka {e odgovara. sakam pak da sum mlad. Ana Ve~erata e postavena. gospodine? Su{ko Ne.) [upelko Eve ja ubavata gospojca Rabu{. rode. obesete me! (Vleguva Ana Rabu{. No ako vie velite “o`eni se so nea”. mo`ete da ja qubite? Su{ko Se nadevam. Ova sam go re{iv i so strav pred Boga. spolaj vi. Ova go pravam za va{e dobro. eptem sum dobar. inaku na. odi Go{podi. rode moj najmil. [upelko ]e povelime. ami kako. pro{ti ako ja propu{tam molitvata. rode. sfatete me. Ana Ve ~ekaat. Veruvam deka so zbli`uvaweto }e porasne i prezirot. gospojce. i`ra`ot “{o {traf pred Boga” treba da gla{i “po{rav pred Boga”. ubava gospojce. bog }e dade da se smali koga podobro }e se zapoznaeme. }e se o`enam. (Izleguvaat [upelko i Evans. spolaj vi. rodnino. na va{e barawe. [upelko Evans Ama sfatete me. ka{ete ja{no i gla{no dali mo{ete {tra{ta va{a vo nea da ja pi~nete? [upelko Toa mora. Su{ko Ne. koga }e bideme vo brak i }e imame mo`nost da se zbli`ime. gospodine. i ako e razumno. gospodine. Mo`ete da ja qubite devojkata? Su{ko Ana ]e se o`enam so nea. za ve~era.) . blagodaram. Avrame Su{ko. go{pode i {ite {veti ma~enici. gospodine.24 [upelko Vilijam [EKSPIR mu e dobra. Po na{e mi{lewe. Evans Ama ne toa. ami kako. ne sum gladen. Su{ko Dobro. iako si moj sluga. Inaku. mi{lata (Na Su{ko) ]e poveli va{eto gospodstvo da vleze. Samo zaradi vas. (Na Naivko) Odi mom~e. o{ven {to gre{i vo i`ra`ot. Tatko mi ve moli da povelite.

(Odvnatre se slu{a ku~e{ki lae`) Su{ko Ne. gospodine. Su{ko Ama jas ve molam. vlezete vnatre. (Izleguva Naivko). gospodine. Minatiot pat se udriv po piska koga so me~ i kama se tepav so eden majstor za me~uvawe tri udari v meta za ~am~e vareni slivi . vi blagodaram. mnogu grubi ti}iwa.) Rabu{ Vlezete. ve molam. ve molam samo napred.i ottoga{. Su{ko Ni{to ne mi se jade. epten. gospodine. ni{to ne mi se klava v usta. samo posle vas. ne. vlezete. Su{ko Povelete prvin vie. gospojce Ana. spolaj vi. Stopati sum go videl me~okot Mi{ko odvrzan i sum go dr`el za sinxir. Ana A ne. (Vleguva Rabu{. A {to fajde? Pak `iveam kako roden siromav od blagoroden soj. Su{ko Sakam koga }e dojdat me~ki v grad . s# u{te dr`am tri slugi i edno slugin~e. Ajde. gazda Su{ko. `enite ne sakaat me~ki. jas nikako. ne? Ana A mene ba{ toa me rani. Ama vi tvrdam. Vi blagodaram. nema pa nema. Su{ko Ne. barem duri e `iva majka mi. veruvajte mi begam od mirisot na pe~eno meso kako poparen. Vi fufka od odvrzana me~ka. Ana Ve molam gospodine. Su{ko . Su{ko Navistina nema prv da vlezam. `enite tolku vreskaa i piskaa {to golemata stana. Ana Ne smeam da se pojavam vnatre bez va{eto gospodstvo. povelete. }e {etam nadvor. Vsu{nost. Zo{to tolku vi lajat ku~iwata? Da ne ima me~ki vo gradov? Ana Mislam deka ima. gospodine. mora da vlezete. taka velat. gospodine. ne sakam do tolku da ve navredam.ama gi pcujat pove}e od koj bilo Angli~anec. Samo na vas se ~eka. Sega za sega. gospodine. Rabu{ Vleguvajte.Veselite `eni od Vindzor 25 da mu se najde{ na mojot rodnina [upelko. I sudijata mo`e nekoga{ da ti dol`i zaradi pozajmen sluga. isto kako da sum jadel. Ana Da. Rabu{ Vi se jade ne vi se jade. Me~kite se mnogu nam}ori. Ne sednuvaat bez vas. Su{ko Veruvajte mi.

Evans Dobro.toj n# navredi! (Izleguvaat) (Prv Su{ko. doprva }e {tavat jabol~iwa i {iren~e (Izleguva) Poarno nedodelkan otkolku dosaden. doilka. Ama posle da ne re~ete vaka-taka: .) . kuvarka. Ja{ da {i go dovr{am jadeweto. pera~ka. Daj & go pi{movo. gospodine. {ti{ka~ka. Vo pi{moto od nea {e moli i {e bara da gi prene{e na go{pojca Ana Rabu{ {elbite na tvojot go{podar. koja e ne{to kako negova manuka.26 Vilijam [EKSPIR Scena 2 (Vleguvaat Evans i Naivko (od ve~era)) Evans Odi {o {re}a i ra{pra{aj {e `a ku}ata na doktor Kaju{. oti ovaa {ena dobro {e znae {o go{pojcata Ana Rabu{. mija~ka. Vo nea {e vrtka nekoja {i go{po|a Br`ofatka. drugite po nego. ama ima i podobro. Trgni vedna{. (Izleguva Naivko). Naivko Dobro.

(Na Nam}or) Da vidam kako }e mi go peni{ pivoto i od vinoto kako }e mi pravi{ krstena voda. Nemtur Ve{tina e da ukrade{ koga i |avolot spie. delio moj fidanbojlio! Zboruvaj u~eno i umno! Falstaf Velam. i{. kajzer i vezir. ]e prokopsam. Nemtur. Nam}or Cel `ivot ova go sakav. Meanxijata Ti si car: Cezar. neka to~i. Hektor-delio? Falstaf Stori taka dobar moj meanxio. malku mi`i da ti bajam. Arno velam. Od drtav izme}ar. Edna{ velam: po mene. Odi. Pi{tol Umnite velat “da privatizira{“. Pi{tol I carot negde mora pe{ki. (Izleguva) Pi{tol O podol Ungarine. silen pivni~ar. (Izleguva). otpu{taj. Meanxijata Rekov. da ja skusam malku dru`inava. Krade{e bez namuz. re~isi sum gol i bos. Falstaf Najposle se kurtuliv od ovoj kibritlija. neka trgne po mene. po nego. gospoda. Falstaf Nam}or. zbogum. Toj malku neka crpi. Pivni~ar e dobar zanaet. . Herkul-delio. krvta voda ne stanuva. meanxio. Meanxijata ^kartiraj. Drpa{e ko nekoja neve{ta kelnerka. Pi{tol i Robin. Falstaf Stignav do ar~ od deset funti nedelno. Od edno staro dve novi pravi. Nam}or. Falstaf Drugo ~are nema: }e moram malku leva rakadesen xeb.Veselite `eni od Vindzor 27 Scena 3 (Vleguvaat Falstaf. Epten nema{e usul. “Da ukrade{“? Mo`e{ zborot da si go pikne{ znae{ kade. I{.) Falstaf Meanxio na [prinkite! (Vleguva Meanxijata od “Kaj {prinkite”) Meanxijata Na zapoved. zar so ~epot sega }e povela{? Nemtur Za~nat e vo vino. ]e go vpregnam Nam}or. Neka kva~at malku na drugo mesto. Pi{tol Vnimavajte da ne posinite od stud. Falstaf Zna~i.

” Pi{tol Ja prou~il arno i ja prevel ma{ki i merodavno! Nemtur Da ne e zalakov pregolem? Mislite }e projde ujdurmava? Falstaf Potoa. zatoa “Navali. sonceto od o~i de nozeve vite{ki mi gi pozlatuva{e. Ujdurmete me angeli! Falstaf Koj od vas go poznava ovde{niov Plitkavoda? Pi{tol Jas go znam ~ovekot. Pi{tol Falstaf Toga{ sonceto na buni{te bolskalo. mom~e!” velam. (Poka`uva pisma. Nemtur Ujdurmava se kova. znae da te {trekne. Pi{tol . ova nejzino odnesuvawe. pak ja prekarda{i. prosto si go bara so borin~e. Falstaf Slu{ajte sega vamu. a jas me|u niv. zemja na zlato i izobilstva. Dvete }e mi bidat rizni~arki. Epten ja sfa}am zo{to vaka & mrda opa{kata. jas {to za ma` ~etvoren va`am? Poarno |avolot crn da me zeme! Nemtur Dobra “kontrastivna analiza”. velat. Na kratko. Ili. Pi{tol Na ne{to debelo i mrsno. so tolku “gladna” strast taa me “soblekuva{e” {to mi se stori deka pohotata vo nejzinite o~i }e me spr`i kako slanin~e za doru~ek! Eve go pismoto za nea. ama sega za drugo mi e nadrven. tikvari. a ti ova kaj gospo|a Plitkavoda. Pi{tol Nemtur (Go vra}a pismoto) Zarem Pandar Trojanski da stanam. dobro e. so dvete }e trguvam. me “soble~e” od glava do petici. a jas niven naredbodavec. Ednata Isto~na. Falstaf O. }e procvetame. drugata Zapadna Indija }e mi bide. nastrven sum da ja osvojam `enata na Plitkavoda. ]e procvetame momci.a ovde imam u{te edno za `enata na Rabu{. Ne e nemtur. Taa e El Dorado.28 Falstaf Vilijam [EKSPIR A vie buluk itri |avol~iwa. ^uvstvuvam deka kaj nea imam {ansi. E. koja isto taka zavodlivo me pogledna.) Eve & napi{av pismo . de mojov . gledam nekoe fajde da imam. da vi ka`am na {to sum nastrven.) Nosi go pismovo kaj gospo|a Rabu{. toj ima buluk zlatni an|el~iwa. I taa e gazda na }eseto. (mu dava pismo na Nemtur). Pi{tol. (Mu dava pismo na Pi{tol. prevedeno na prost angliski zna~i “Vitezot Xon Falstaf e mojot princ od soni{tata.“seksi” mev. taa epten vladee so }eseto na ma`ot & . Navistina ne sum nekoj maneken. Dobro nafatiran gazda.

Pi{tol Ti si Mars na ligu{ite.Veselite `eni od Vindzor 29 Pi{tol (Go vra}a pismoto) Ne si go pikam nosot vo |avolski raboti.) Li{ki. Sakam da si go so~uvam obrazot. oti a zbesnam mi se mati umot i toga{ sum epten lo{. Pi{tol So um ili me~? Nemtur I so edno i so drugo. (Mu gi dava pismata na Robin. Pi{tol ]e mu vrati{? Nemtur @imi nebovo sose yvezdi. mar{. zlatoto gosti a du{ekot pre~ist valka. Pari }e imam v }ese koga ti. Falstaf A jas na Rabu{. no ve}e utre mo`e{ da si dolu. ]e go na{ilkam Plitkavoda da mu turi otrov. da mi prosti{. Nemtur (Na Robin) Ajde ti.) Pi{tol Orli mevot da ti go jadat! .Ama skala e svetot: denes si gore. ‘rmbajte. }e nema{ Nemtur V glava ve}e smisluvam te{ka odmazda. gadu. Ni mojot gnev nema da stivne. zemete si go |avolskovo pismo. Stegni gi pismava cvrsto. slepci -samo jas i samo eden sluga! (Izleguvaat Falstaf i Robin. Eve. da ve nema! Isparete ko magla! Fevga! Skitajte. deka Falstaf gadot saka grlicata da mu ja losti. }e go stegnam vo men|eme od qubomora. Na Plitkavoda }e mu ka`am za vakvata qubov. mavnete mi se.) . i ko gulab letni kon zlatnive pesci. sose partali kaj drug tupnete se! Falstaf otsega }e pee druga: francuska. Vodi me! (Izleguvaat. So tebe sum. mom~e.

odi na penxere i vidi da vidi{ dali doa|a mojot gospodar. tokmu taka pravi. ama jak na race. i.30 Scena 4 Vilijam [EKSPIR Naivko Ne. vi velam. poslu{en. drug mi e zborot. Xon. dobar momok. No. Begajte vamu. Petre Naivko rekovte se vikata. samo takov. Brzofatka Navistina? . xanam. Xon! Xon Ragbi! Ej. i mo`e da bide sluga {to ti e v ku}i. vlezete vo sop~evo. Najlo{a mana mu e {to visi mnogu po crkvite. }e pieme vareno vince so karanfil~e. Ana e dobra devojka i bi sakala (Vleguva Ragbi) Ragbi Begajte vedna{! Doa|a gospodarot! (Izleguva) Brzofatka I gazda Su{ko vi e gospodar? Naivko To~no taka.) Te molam. ni slu~ajno. ^esen. mora da go znam: ne e toj onoj {to odi so ispravena glava ko da goltnal sukalo i {to mnogu se pr~i vo odot? Naivko Da.ama ka`ete mi `iv ~ovek bez mana. odi raspra{aj se za gospodarot. ne e ni tutule-bale. Xon Ragbi! (Vleguva Xon Ragbi. (Naivko vleguva vo sop~eto) Ej. a posle koga }e se sno}i i koga ognot dobro }e se zgori. Brzofatka Zna~i mlak ~ovek. mom~e. me slu{a{? (Vleguva Ragbi) (Na glas) Odi. zatoa ponekoga{ e ko udren so voden ~orap . ne? Naivko Da. Toj nema da ostane dolgo. ne go birav jas nunkoto. Da ne ne{to mu se slu~ilo {to go nema da si dojdi doma. Brzofatka (Vleguvaat gospo|a Brzofatka i Naivko) Brzofatka O-paa. Od ovde do nego nikoj ne mu ja mo`i. (Izleguva Ragbi). Brzofatka Da ne e onoj {to ima bradi{te ko vntre da mu kva~i Parlamentot so site pratenici? Site }e go jademe brutot. Brzofatka Odi. Brzofatka Rabu{ da kurtuli od polo{a sre}a! Ka`ete mu na gospodinot paroh Evans deka }e storam s# {to mo`am za va{iot gospodar. taka? Naivko To~no taka.Toga{. uneri }e stanat i poroj navredi }e se vturat vrz bo`joto trpenie i kralskiot angliski. Oti ako dojde i najde nekogo doma. toj ima sitno licence so bradi~e `olto ko na Evrein. (Izleguva Ragbi) . Edna{ se turka{e i so ~uvar na lovi{te. Ragbi Odam. `ivi gospod. gospodarot doktor Kajus. ne e nekoj {to {iri muabeti.

i ti si \on Ragpi. Mets-le a ma pochette.fe! Ma foi. smirete se! Ovaa ja baravte. Da go najde{e mom~eto. }e go najde mom~eto i }e zbesni. Sfakas sto namera kasuvam? Edno selena kutija. semaj mecot i sleti moi stapki to tforot. gospodine. diable! Sto ofa fo mojata sopa? Gatu. brso!Kate onaj gat Ragpi? Brzofatka Ej. Dojde kaj mene so nekakva poraka od parohot Evans. fe. aramijo! Ragpi. A sosto da se smiram? Brzofatka Mom~evo e ~esen ~ovek. Ete. Brzofatka Ko gospod ve molam. Ajte.Veselite `eni od Vindzor 31 Ragbi (pee) Lele majko {to me rodi tolku siromav (itn. sapaen sum baagi. sekako. me~ot! (Go zema me~ot) Brzofatka Dobar gospodaru. il fait fort chaud! Je m’en vais a la cour. Brzofatka (za sebe) Te{ko mene. Kajus A sto bara cesen covek vo moja sopa? Cesen ~ovek ne flegufa fo moja sopa. ]e vi objasnam. Molam otete vo moja sopa i doneses un boitier vert . (Odi da ja donese kutijata) Kajus Fe. fe. etno selena kutija. La grande affaire. (Za sebe) Dobro e {to sam ne otide. qu’ai-j’ oublie! Imam trofki v sopa sto ne smeam ta gi saboravam sa nisto zivo na sfetot. gospodine. ^eka vo hodnikot! (Odi i go nosi me~ot) Kajus Sto tuka peese? Nekam tuka nerapota. gospodine? Kajus Kajus Qui. Xon Ragbi! (Vleguva Xon Ragbi) Ragbi Povelete. Kajus (Go otkriva Naivko) O diable. Depeche. }e skoka{e ko kosten na ogan.) (Vleguva doktor Kajus) Kajus Spremen e. ne bidete tolku flegmati~ni. Brzofatka Gospote. Kajus Ti si Xon Ragpi. Brzofatka Se razbira. vedna{ }e vi ja donesam.kutija. Kajus Pa? . Xon.

ve molam. Naivko Da ja zamolam ovaa ~esna gospo|a. Brzofatka Ete. Sarem ti ne rece mene teka Ana Rapus }e pite moja? Putala. Brzofatka Gospode. Kajus (Mu dava pismo na Naivko) Ti. spremam za piewe. jas ja poznavam du{ata na Ana: a taa vi e. pe~am. cekaj tuka.32 Naivko Vilijam [EKSPIR Naivko (Na samo na gospo|a Brzofatka) Golema te`ina za edna du{a. i toa s# sama - (na samo na Naivko) Golema. }e nema sto ta vapca sa Velikten. Putala. Kajus Bas mi e gajle. I go samoliv mojot meanar od “Kaj sprinkite” ta ni gi meri mecevite. Ama seedno. s# e objasneto.gospodar moj navistina. Ana Rapus }e bite samo moja! Brzofatka Gospodine. Da se izvade{e od pamet.@iv bil Gospod. Kajus A fie satvorete ja. }e gledam da storam s# {to mo`am za va{iot gospodar. A ti oti. cedam. ama mene u{te ~avkite ne mi go ispile umot. Ne e topro ta si ofte. }e go upijam toa gatno popiste. Ama seedno.i mojot gospodar e zaquben vo gospojcata Ana Rabu{. se smiri. oti. navistina. peram. toj samo saka da mu pomogne na prijatelot. vidi. Ama seedno. va{ata slu{ka. a docna da legnuva{. Brzofatka Taka be{e. ribam. Druga rabota nema. A vamu francuskiov doktor. tepilu. Koj e budala da si stava trn vo zdrava noga. . ]e mu go presecam grklanot ko na pile i }e go naucam toj sugaf ajfan pop ta ne tura piper fo tu|a manza. -Putala. Kajus Popot Hju te pratil? . (Ragbi nosi hartija) (Na Naivko) Ti ne mrtaj. (Kajus pi{uva) Brzofatka (Na strana na Naivko). varam. devojkata ve saka i s# }e bide kako {to treba. da vi {epnam ne{to na uvo -ova me|u nas neka ostane . prijatele. da cujam. A rajata si e raja. da frli nekoj dobar zbor kaj gospojcata Ana Rabu{ za mojot gospodar zaradi sklopuvawe brak. jas mu ja vodam ku}ata. }e videvte kako od yver stanuva buba~ka. (Na Naivko) Prodolzete. gotvam. Putala. mojot gospodar . taj mu go pismovo na popot Hju. baile mua malku hartija. da ja zamolam Brzofatka Ne otvorajte usta.Ragpi. putala. jajcata }e mu gi isecam. golema. Putala. ami kako? Ne e malku rano da stanuva{. Tuku blaboti. (Izleguva Naivko). saka tfoboj so mene. gi mestam postelite. od kaj }e duvne vetrot.

}e ja vidam deneska. samo mojot zbor vrvi kaj nea.Lele. Zarem vie nemate bemka nad oko? Fenton Imam. ako ne ja topijam Ana Rapus. od ~esna po~esna. So pravo velat: Mirna voda breg roni! -Ama za nea jas tvrdam. ~esna e. a patem da vi spomnam. majko! [to sum zaboravena! (Izleguva) ]e ja pozdravam kako ne. Ragpi! Brzofatka ]e ja dobiete Ana(Izleguvaat Kajus i Ragbi) -koga }e se bri~at komarcite! Znam jas dobro {to misli Ana. gospodine. Fenton Fenton Sega ostani so zdravje. Ako ja vidi{. raka se~am deka ve saka. Navistina malku si potpivnuva i se zanesuva. glavecki }e te xitnam ot toma. ptu . brzam. gospodaru Fenton. s# e vo racete na Gorniot. Nema `ena vo cel Vindzor {to gi znae poarno od mene mislite na Ana. ama Ana ne go saka. pozdravi ja.drugpat. Fenton [to misli{. A ti po mene. otime fo dforot.da ne~ue zloto! Fenton Zna~i. taa e ubava. (Na gospo|a Brzofatka) Putala. gospodine. ~estit gospodin. [to ima novo? Kako e ubavata gospojca Ana? Brzofatka Brzofatka Navistina. A i. ~esna i mila. dobra `eno! Kako mi si denes? Brzofatka Mnogu dobro koga vie me pra{uvate. No s#edno. sam vidi. . A za bemkata i za drugite {to & go frlile merakot . ova se pari za tebe. Fenton (Od nadvor) Koj e tamu. Samo vo nejzino dru{tvo tolku mnogu se smeam. -Cel ~as zboruvavme za taa bemka. ej? Brzofatka A koj misli{ deka e? Ela. -Ama kako za vas-ptu. navistina imam. (Izleguva Fenton) Navistina. Brzofatka A ti si. spolaj mu na gospoda. i srceto ja trga kon vas. spolaj mu na gospoda. dali }e uspeam? Da ne mi dade korpa? So zdravje. koga }e se vidam so Ana na samo. (Vleguva gazda Fenton) Fenton [to e pravo. Samo jas znam kaj ja trga srceto . Ka`i & nekoj ubav zbor za mene. gospodine. Eve. A zo{to? Brzofatka Le`i tuka nekoj zajak.Veselite `eni od Vindzor 33 Brzofatka Kajus Ragpi.

]e podnesam barawe do Parlamentot da n# za{titi od vakvite. vince sakam i jas. lo{ svet! Zarem smee edno staro drtalo so edna noga v grob da glumi mlad zavodnik? Da mu se snevidi.tuku velam “sakaj me”. za ova Flamansko pijani~i{te vaka da mi se obra}a? Od kade? Ni dvapati se nemame videno. Mnogu nasekirana mi se gledate. Vo {to e rabotata? Sitnite pre~ki na strana. Vie ste veseli. barem mene taka mi se ~ini. mo`am da stignam do golema ~est! Gospo|a Rabu{ Batali go obzirot. (^ita) “Ne pra{uvajte me zo{to ve sakam. ha. grabni ja ~esta. Gospo|a Rabu{ I jas do kaj vas idev. za{to iako qubovta razumot ja uto~nuva. {to te najde! Gospo|a Plitkavoda O `eno. O gospo|o Rabu{. Da vidam. tvojot vitez veren denono}no vperen so pogledot vo tebe i postojano spremen so me~ da izleze za tebe na teren. dajte mi um {to da pravam! Gospo|a Rabu{ Ka`uvaj. `eno.samo toa {to ve sakam. vesel sum i jas. {to imam re~eno. Eve.^in VTORI Scena 1 (Vleguva gospo|a Rabu{ so pismo v race. neka e po va{e. Nema da re~am “So`ali se nad mene” . Ha. `eno. a }e mu vratam makar vo volov rog da se skrie.a qubovta na eden vojnik sigurno mo`e da zadovoli. [to mu imam re~eno? Gospode prosti mi ako toga{ go predizvikav so ne{to.ova ne mu li~i na eden vojnik . gospo|o Rabu{. {to imam storeno. Vie sakate vince. Ima li pogolema srodnost od ovaa? No neka ve zadovoli. Xon Falstaf” Irodi{te edno evrejsko! Rasipan. zna~i eve i vtora srodnost. da ne mi e na pat edna sitna pre~ka {to se vika obzir. Izgledate lo{o. . . Bo`e ka`i mi {to da mu napravam? Mora da mu vratam. (Vleguva gospo|a Plitkavoda) Gospo|a Plitkavoda Gospo|o Rabu{. zna~i edna srodnost. a ne sum ni jas. . Gospo|a Rabu{ Ne sum. Ne{to ste vo gre{ka. ba{ na kaj vas sum trgnata. taa od nego ne prima soveti. Vie ne ste mladi.) Gospo|a Rabu{ [to? Ne primav qubovni pisma koga treba{e tuku sega. Svoera~no. Ama mo`am da vi potvrdam deka e obratno. Gospo|a Plitkavoda Ba{ sum dobra. Gospo|a Plitkavoda Toga{.

kako jajce na jajce: istiot rakopis. Gospo|a Rabu{ [to? Ne e vozmo`no! Alisa Plitkavoda. pa saka i nam dvete da ni go zape~ati. nikoga{ nema{e da mi se “ka~i” na brodot. nema bel den da vidi. ]e se prepravam deka samata sebesi ne se poznavam. ja fali smernosta kaj `enite. i tolku ubavo i smisleno ja kudi sekoja nepristojnost {to ~ovek mo`e da se zakolne deka ~uvstvata sovr{eno mu se poklopuvaat so iskrenosta na zborovite. Dali nekoga{ ste ~ule za vakvo ne{to? Gospo|a Rabu{ Pismava se isti od zbor do zbor. ]e crkne od qubomora! (Vleguvaat gazda Plitkavoda so Pi{tol i gazda Rabu{ so Nemtur) . polesno e da najde{ dvaeset pohotni grlici odo{to eden ~esen ma`! Gospo|a Plitkavoda Gledaj. samo {to ednoto glasi do Rabu{. s# duri poro~niot ogan na pohotata ne go stopi vo sopstvenoto salo. dopolneto izdanie. zatoa poarno e da si ostane{ vo svojot stale`. Tvrdam deka gadov ima iljadnici vakvi pisma so prazni mesta za imiwata -more i pove}e. (& go dava na gospo|a Plitkavoda svoeto pismo) Za vedna{ da se smiri{ vo bo`emniov rezil {to n# snajde. istite zborovi. Gospo|a Plitkavoda Va`i. da ne videl ne{to vo mene za koe samata ne sum svesna. Mi idi duri da si poigram so svojata ~esnost. blagorodni~ka! Ama obi~no ovie vitezi se kqofnati. No tie se poklopuvaat i odat zaedno kolku {to se poklopuvaat i odat zaedno zborovite na psalmite i notite na “Tri neveste tikve brale”. A sepak ovoj ne pcue. Eve: ~itajte. (& dava pismo na gospo|a Rabu{) (Eve gledajte kako mo`am da stanam blagorodni~ka). (Gospo|a Rabu{ ~ita) S# duri imam o~i da gi dvojam ma`ite po likot.ama ba{ mu e gajle {to stava vo pe~at. prifa}am sekakva ujdurma protiv nego koja nema da ni gi izvalka dostoinstvoto i ~esta. gospo|o. neka pomisli deka go hrabrime vo dodvoruvaweto. Gospo|a Plitkavoda Da ne ar~ime vreme. veli{? Jas ne bi mu “dala” ni na paluba da mi stapne. bi stanala `ena na vitez. a ovie mu se od vtoroto. sigurna sum. Gospo|a Plitkavoda Da ti “se ka~i”. Ako mi go “pikne” nosot pod paluba. za{to mojov. Gospo|a Rabu{ Ni jas. [to luwa }e da be{e ta go isfrli na bregot vindzorski ovoj kit so toni loj vo mevot? Kako da mu vratam? Najdobro e da mu ja kotkam nade`ta. ti go predavam bratot bliznak na tvoeto pismo. debelite }e gi smetam za najdolni. Poprvo }e stanam `ena-xin i } e legnam pod planinata Pelion. ~itajte. Sakam da ka`am. pa so svilen konec }e go vle~eme za nos s# duri ne gi zalo`i kowite kaj meanxijata od “Kaj {prinkite”. pove}e nikoga{ nema da isplovam. Ajde da mu vratime. Da mu zaka`eme sostanok. oti.Veselite `eni od Vindzor 35 Za {to se raboti? Gospo|a Plitkavoda Koga bi se odelo v pekol samo za vikend.Gi pe~ati. No prvin tvojot neka se “omrsi”. drugoto do Plitkavoda. [to n# misli toj nas? Gospo|a Rabu{ Navistina ne znam. ti velam. sigurna sum . O kamo ma` mi da go vidi pismovo.

gospodine kaplare Nemtur! . Vardi. Pi{tol Toj saka i blagorodni i prosti. gospodine? Pi{tol Ej. deka nema da bide taka. zbogum! Ne sakam samo leb i voda. daleku od qubomorata kolku {to sum jas od pomislata da mu dadam povod za nea. Se vikam kaplar Nemtur. govoram. Za rogovi. pred gugutka da gugne. gospodine. ustava mi fa}a pena. (Za sebe) Smrde`! Ama tegni. eve go doa|a. Ne sum od onie {to la`at bez vrska. re~e? Koga nekoj vaka pod pat nad pat mi zboruva.36 Gospo|a Rabu{ Vilijam [EKSPIR O. Plitkavoda Plitkavoda Ja qubi `ena mi? (Za sebe) ]e go pobaram Falstaf. Plitkavoda. Toj e. lorde. Vitezot Xon ja qubi va{ata `ena. (Se povlekuvaat) Plitkavoda Sepak se nadevam. trpenie! Rabotava mora da se ispita. i znam ma{ki da zastanam koga treba. {to }e padne. Pi{tol Rabu{ So siot `ar na xigerot svoj. Ela vamu. Gospo|a Plitkavoda Tuka me {iete. grdi se. Ova e celata prikazna. Plitkavoda Ama. znam deka se mrdnal. Treba{e da mu bidam vrska i da & go odnesam pismoto. Spre~i. Vardi pred leto da dojde. Odime. I to~ka. `ena mi ne e mlada. Gospo|a Rabu{ Poarno da pomuabetime u{te malku i ubavo da mu go skroime na ovoj mrsen vitez. a so nego i ma` mi. i mladi i stari. Zbogum. toj umno govori. a toa e. aramii {etaat no}e. i ima{ni i skudni. Velam.Veruvajte Rabu{. a Falstaf ja qubi va{ata `ena. A sega zbogum. spre~i go ili ko Akteon i ti odi zad ~ii petici Hilaktor mu lae. Toj jade tur{ija so {e}er. Nam}or Pi{tol Vo nekoi raboti nade`ta e dvanaesetto prase. Plitkavoda (Za sebe) Trpenie. ama jas sum ma`. Vardi se. veruvam. Drugo sega e vo moda! (Izleguva) Rabu{ (Za sebe) Drugo bilo vo moda. su~i vo zborot! (Na Rabu{) Ova e vistinata. otvori o~i. . Toj me ~epna so vrska. nadenati se grdi. dale~ina i pol. Se vikam Nemtur. kutri~kiot. Plitkavoda Za {to zboruvate. Toj ja qubi va{ata `ena.

gospo|o Rabu{? Gospo|a Rabu{ Idam. degenive. ne.toga{. Odi doma. Rabu{ Ba{ taka. {to mi re~e gadov? Rabu{ A vie {to mi re~e drugiot. Ni dojde ko pora~ana. odi. Rabu{ Gospo|a Rabu{ (Na Brzofatka) Dojdovte da ja vidite }erka mi Ana? Brzofatka (Za sebe) Ne mu veruvam na ovoj vo{kar. gazda Plitkavoda? Gospo|a Rabu{ Plitkavoda Kaj si trgnal.Veselite `eni od Vindzor 37 Plitkavoda (Za sebe) Ako ne{to otkrijam . Ne znam. (Doa|aat gospo|a Rabu{ i gospo|a Plitkavoda). (Izleguvaat gospo|a Rabu{. ne. Plitkavoda Mislite deka ne n# la`at? Rabu{ More la`at su{at.]e si dojde{ za ve~era. Gospo|a Plitkavoda [to ti e Frenk? Ne{to mi si skisnat? Plitkavoda Jas skisnat? Ne sum skisnat. ^uvte. i kako mi e ubavata gospojca Ana? Gospo|a Rabu{ Vlezete so nas i }e vidite. Xorx? (Vleguva gospo|a Brzofatka) (Na gospo|a Plitkavoda) Gledajte koj idi. Plitkavoda (Za sebe) Dobar. Xorx? ^ekaj da ti ka`am. Taa }e ni gi nosi porakite kaj nedokvakanion. Ne mu li~i na vitez vakva podlost. [to sega. pameten ~ovek. pa makar gospod da slezi od nebo. Plitkavoda Rabotea za nego? Rabu{ . Gospo|a Plitkavoda (Na gospo|a Rabu{) I jas mislev na nea. (Zboruvaat na strana). Ami kako. Mislam deka obvinenijata protiv nego za lo{ite nameri kon na{ite `eni se zavera na tikvari otpu{teni od rabota {to sega gorat od `elba da mu vratat.. Malku }e si napravime muabet. Gospo|a Plitkavoda Pak ti vlegle mu{i~kite! ]e odime. .. Meg. gospo|a Plitkavoda i gospo|a Brzofatka) Rabu{ Ej.

Kako si. doktor od Francija. Znam samo deka ne sakam ni{to da mi porasne na glava. delijo. gospodin sudija. meanxijo. Koga e vaka vesel. Oti slu{am deka pop~eto ne znae za majtap. Gazda Rabu{. . vie treba da mu ka`ete deka se vikam Rezil . ama ako osven lo{i zborovi dobie i ne{to drugo. blagosloven! Ti si gospodin so tapija. samo malku. Plukni mu se na takvoto zadovolstvo. Slu{nete sega {to spremame za seirov. (Vleguva meanxijata od “Kaj {prinkite”) Rabu{ Eve go.Dobra ve~er sekoja ve~er. (Vleguva [upelko) Gospodin sudija. Ako mu teknalo da zaplovi kon `ena mi. Ve ~estam {i{e {ampawsko samo i samo da dojdam do nego. Plitkavoda veruvam na `ena mi. ide naduen meanxijata od “Kaj {prinkite”. ej! [upelko Eve me. Vleguvaj. A i nikoga{ ne se znae. ova drugoto neka se isturi na moja glava. sakate so nas? Golem seir }e gledame. Meanxijata Eve raka. . fidanbojlio. }e go pu{tam da & go vidi bregot. [upelko Gospodine. Toj no}eva “Kaj {prinkite”. ka`i mu. izleguvaj kolku ti du{a saka . ja bo~vite mu se preturaat so vino ja }eseto so pari. sve{tenik od Vels i Kajus. delijo. Meanxijata Ka`i. gazda Rabu{. Meanxijata Ka`i mu.38 Plitkavoda Vilijam [EKSPIR Hju. (Zboruvaat na strana) Meanxijata (Na Plitkavoda) Da ne ima{ ne{to protiv mojot vitez. }e ima dvoboj pome|u pre~esniot & (Na Rabu{) ]e dojdete so nas na seirov? Meanxijata ve}e im gi izmeri me~evite i im dogovori razli~ni mesta. delijo. idam.~esno? -I }e se vika{ Rezil? Car e vitezot. mojot najovarda mu{terija? Plitkavoda Taman rabota. meanxijo? Meanxijata Blagosloven da si.se raboti za {ega. (Zboruvaat na strana) [upelko Ova ne mi mirisa na arno. ama nikako ne mi fa}a okoto da gi vidam zaedno. delijo. Plitkavoda Meanxijo. (Na [upelko i Rabu{) Da odime. sultani{ta! [upelko Odime! Rabu{ Slu{am Francuzov e mnogu ve{t so me~ot. ne? Rabu{ Ami kade.

Da. V pekol }e goram {to se kolnev pred moite blagorodni prijateli deka ste dobri vojnici i re{itelni fraeri. mr{! Ne}i{ edno pismo da odnese{. na. Razmrdaj ja malku. Dosta gospodine. |avol znae. mamam.se ~uva otstojanie. Bila vo negovo dru{tvo doma kaj Rabu{a. ne teorii. po ~etiri ma`i{ta mi igraa piperevka! Meanxijata Ajde. matam. Ako ispadne ~esna. se govori za pasadi. a? Pod ~est ti e. inaku deneska }e se yverevte ko dva majmunabliznaci preku re{etki. ajvan. prepraven }e vidam {to mati ovoj Falstaf. potkradnuvam. }e ja ispitam dobro rabotava. timbata. si igravte sajkal. [upelko i Rabu{) Plitkavoda i so me~ moram da go otvoram! Falstaf Ni petpare. saka{ da gi skrie{ partalite. a ba{ srce treba. smrde`u bes~esen. (Izleguva) (Vleguvaat Falstaf i Pi{tol) Falstaf More ni petpare ne ti davam. nikoj i ni{to. go ostavam stravot od Boga na strana i `rtvuvaj}i ja ~esta. Denes e poinaku . a {to pravele tamu. duri i jas ponekoga{ koga }e se najdam vo zort. Misli{ tolku evtino go davam gazot pod kirija? So eden zbor. deka duri i jas odvaj se pridr`uvam do propisite na ~esta. gazda Rabu{. ma~kiniot pogled. (Izleguvaat Meanxijata. Im se ka~iv na glava na moite dobri prijateli da vi prostat tri dolga vam i na va{iot sopajtonxija Nemtur. Pi{tol A zarem ne delevme? Zarem ne dobi petnaeset pari~iwa? Falstaf Ovoj Rabu{ e od glup poglup {tom vaka cvrsto veruva vo slabosta na `ena si. gospodine. stokadi cela teorija: na srceto se zaborava. se zakolnav vo ~esta deka ne e kaj tebe. mrdnete malku! Rabu{ Mrdame. trgni mi se od vratot. mrdame! Poarno mi e na du{a koga se karaat a ne koga se tepaat. Da te nema. o~ite v race i me|u rajata na ulica Temnica broj ne se gleda. Ama jas ne sum lekoveren. Pi{tol Toga{ svetot za mene e {kolka (Go stava me~ot v kanija) Jas popu{tam. da. a vamu ti. Zna~i. so moeto dobro ime. be. xabe sum se ma~el. Ne mi otvorajte usta. ne? E. nema! Pi{tol Falstaf Ni petpare. makata ne mi bila xabe. A koga gospo|a Brigita ja zagubi dr{kata od pavkaloto. ama da znae{. Mo`e li ~ovek pove}e da stori? (Vleguva Robin) . Najdi si druga besilka. “seqa~kiot” re~nik i pis ustata pod branikot na ~esta? E. Porano samo {to }e zamavnev so me~ot. Pi{tol ]e vi vratam s# toptan. maftam. A {to s# ne storiv za vas.Veselite `eni od Vindzor 39 [upelko Drapate kol~i{ta. ako ne ispadne.

Neka dojde vamu. bo`e. Falstaf Im veruvam na tie {to se kolnat. zalevaa. Falstaf Falstaf Dobro utro. Ti tvrdam deka nikoj ne slu{a. dobro. a jas }e bidam poslu{niot. podarok na podarok. Ve molam dojdete malku poblisku. edna `ena saka da zboruva so vas. `eno. gospodine Ve molam dojdete malku poblisku do mene. gospo|a Plitkavoda: {to e so nea? Brzofatka Brzofatka Se kolnam: ko majka mi {to bila prviot ~as koga me rodila. Zna~i. s# pajton do pajton. . gospodine. Falstaf Dobro. taa e krasno su{testvo. i govorea kralski. A doa|aa vitezi. i mirisaa. gospo|a Plitkavoda. [to saka{? Brzofatka Dali }e me slu{nete da vi ka`am zbor-dva? Brzofatka Falstaf Mo`e i dve iljadi. moi lu|e. (Go trga Falstafa na strana) Ova e nakuso celata prikazna. Koga kralskata svita dojde vo Vindzor. velite. `imi o~ive. Ni{to. gospodine. Brzofatka Toa ne. gospoda na pajtoni. `imi s#. (Vleguva gospo|a Brzofatka) Brzofatka Dobro utro. Ova se moi lu|e. vo svila i brokat. i celi krckaa. ~ista miskojna. Brzofatka Ima edna gospo|a Plitkavoda. Gospo|a Plitkavoda. najarniot od site ma`i ne ja frli vo takvo isku{enie. dobra `eno. Falstaf Falstaf Dobra devojko. Brzofatka Navistina se va{i? Bog da gi blagoslovi i svoi slugi da gi napravi! Brzofatka To~no kako {to rekovte. pismo do pismo. molam Falstaf Gospo|a Plitkavoda.40 Robin Vilijam [EKSPIR Jas samata `iveam kaj gospodinot doktor Kajus Falstaf Gospodine. da mi prosti va{eto gospodstvo. Bo`e. lordovi. ama ste vie nevnimatelen! No Gospod neka vi prosti i vam i na site nas. ubava `eno. Ne ste svesni na kolkava maka ja kladovte. toga{.

ba{ kako i sekoja druga vo Vindzor Brzofatka Toga{ vedna{ pratete go. Pravi {to saka. Prvpat gledam `ena tolku spulaena po ma`. za koe iljadapati vi blagodari. A ima{e tuka i grofovi i {to e pova`no. da & go ispratite na rabu{. legnuva koga }e & se prisaka. oti ako voop{to ima ~esna `ena vo Vindzor. vo znak na qubov. znaete koja. Ne im trebaat ujdurmi! No gospo|a Rabu{ bi sakala. ]e go pratam! Ubavo zboruvavte. trte-mrte so nejze nema. raka na srce. mislam. aberxike moja dobra. I gospo|a Rabu{ najsrde~no ve pozdravuva. Mora da & go pratite slugata. vi velam. I samata utrovo dobiv dvaeset zlatni angel~iwa . po nego mo`ete da razmenuvate poraki. go primi va{eto pismo. ne uspeaa da ja ubedat da trgne barem edno golt~e od ~a{ata na najdoblesniot me|u niv. toga{ taa e edinstvenata. Ama. re~e. Niedna `ena vo Vindzor ne `ivee poubavo od nejze. Falstaf Deset i edinaeset! Brzofatka To~no vo tolku. va{iot najmal sluga. Tuf. Gazda Plitkavoda.sekoj den se moli i nautro i nave~er . gospodine. `imi majka. @eno. Nema den a da ne se potkaraat. I. nema da bide doma. Ama ste ja {a{ardisale! Se {ekna po vas! Falstaf E. {to velat. Falstaf Nema ni da ima. skrati. `imi vas. Qubomoren e od umot nadvor. Za sekoj slu~aj imajte . No imam u{te edna poraka za vas. i da ja vidite onaa slika. I dozvolete mi na uvo da vi {epnam: taa e dobra. Te{ko nejze! Falstaf Me|u deset i edinaeset. nikogo ne klade na maslat. a taa.i ba{ taa mi naredi da vi ka`am deka ma` & retko koga ne e doma. ova i go zaslu`uva. pozdravi ja. kutri~kata! Ima s# samo nema `ivot so nego. ni da trepne. ma` &. A. zema s#. i vi pora~uva deka ma` & nema da bide doma me|u deset i edinaeset. no se nadeva deka koga toga{ }e se re{i da izleze. na~alnici na policija. Ma` & e ~udno zagudan vo maliot. Falstaf ako voop{to takva ima . Toga{ mo`ete da dojdete. zboruva {to saka. stanuva koga }e & tekne. sekoga{ e po nejzino. tuf. Brzofatka Zna~i. takov sum! Li~nosta moja {a{ardisuva! Drugi arnini nemam! Brzofatka Ama {to mi pora~uva mene? Skrati. ne se tie od v~era! Nikoga{ tolku nisko ne bi padnale. sekoja `ena tuka bi padnala. koga ne se ~esno zaraboteni.Veselite `eni od Vindzor 41 vinoto i {e}erot od najdobri sorti.ama da vi se pluknam na takvite angel~iwa. ~esna i skromna `ena. Nema da ja razo~aram. a gazda Rabu{ navistina e ~esen ~ovek. Brzofatka Od arno da ne kurtulite! Falstaf A sega ka`i mi iskreno: dali `enata na Plitkavoda i `enata na Rabu{ si ka`ale edna na druga deka me sakaat? Brzofatka Taman rabota. pla}a s#.

kr~mar~e. i znaat {to pravat. ama ne e za rezil. Falstaf Rezile. Sakavte da zboruvate so mene? Plitkavoda Si zedov sloboda vaka apansas da dojdam. imaat obyiri. u{te ti dol`am. gospodine. (Trgnuva od vinoto) Od Rezil e. a deteto da ne seti za {to se raboti . [to sakate? (Na Nam}or) Brkaj si rabota. Falstaf Amin. toa i me ohrabri vaka. kako {to se veli. spolaj ti! Neka si brm~at deka si lo{o skroeno. -Dete. Se vikam Rezil.ne za da vi bidam tovar. znaete. i jas }e imam nekakvo fajde. Falstaf Toga{ zbogum. pojdi so `enava. Plitkavoda Xone. Krevaj edra! Vo potera! Ni{ani vo celta! Pali! Taa mi e plen ili na dno }e potonam! (Izleguva) Falstaf Veli{ taka. da vi se natrapam. ve v~opiv. Eve ti go }eseto. gospodine. toa i go sakam . `enive u{te se ludi po nego! Izgleda najposle. (Izleguvaat Brzofatka i Robin) (Za sebe) Me raspameti vesta. vitezu. gospodine. a? Taka stojat rabotite? Toga{ napred! ]e izvle~am pogolema polza od starovo telo! Gleda{. Falstaf Veli{ Rezil se vika? Nam}or Da. Vozrasnite. smetam deka s# u{te sum vo podobra pozicija od vas.42 Vilijam [EKSPIR si nekakva javka za da si znaete {to misli sekoj od vas. kako zajmodavec. tuka e nekoj gospodin Rezil koj{to saka da pozboruva so vas i da se zapoznae so vas i vi ja pra}a me{inava so vince malku da gucnete sabajle~ki. Pozdravi gi dvete od mene. oti velat: parata i `elezna porta otvora. Falstaf Povelete. (Izleguva Nam}or) Aha! Gospo|i moi. po tolkav ar~. gospodine! Sakam podobro da se zapoznaeme. Pi{tol (Za sebe) Glasni~ka na Kupidon e kurve{tijava. jas sum gospodin ~ovek {to propiskal mnogu pari. a? (Pie) Sega mi dojde du{ata na mesto! (Se vra}a Nam}or so prepraveniot Plitkavoda) Plitkavoda Za arno za dobro. . A s# blagodarenie na dobrovo telo. Falstaf Neka dojde vamu.oti ne e dobro da gi rasipuvame decata od mali. za{to. (Izleguva Nam}or) Plitkavoda Gospodine. Telo moe. vo nevreme. va`no da mi si ubavo spoeno! (Vleguva Nam}or so me{ina) Nam}or Vitezu Xon.

Falstaf Zboruvajte. gospodine. gospodine. kako nagrada za trudot. i edna moja slabost. ne najdov na~in i li~no da imam ~est. Plitkavoda ]e vi ka`am. dobar gospodine Rezil. za da bide va{iot prekor pomal. bez ogled {to zaslu`iv. moite ludosti. so {to zaslu`iv da vi bidam amal. . a toa bega od onoj {to go bara. po ona {to go imav na um ili ona {to go potro{iv. So radost }e vi slu`am.a i odamna ste mi poznat. ne samo {to & kupuvav podaroci. no. Falstaf Plitkavoda So ni{to i nigde. vitezu. Falstaf Vo red. gospodine. a toa me nau~i da go re~am ova: “Qubovta ko senka bega {tom qubov prava bara{. Ama i nego go kupiv po basnoslovna cena. Falstaf A dali ja brkavte vo onaa smisla? Plitkavoda Nikoga{. Mara za raka! Plitkavoda Taka e. gospodine.” Falstaf Zarem so ni{to i nigde ne vi dala nade`? Gospodine. tr~av po nea kako {to tr~a{e qubovta vo mene i za s# mi dava{e krila. gospodine? Plitkavoda Odamna ja sakam i veruvajte mi celo bogatstvo poarxiv na nea. Na kratko. slu{am deka ste u~en ~ovek zatoa }e bidam kratok . slu{ajte gi so ednoto uvo. znam deka nikakvo fajde nema{e. ako me soslu{ate. pa zemete polovina. osven ako iskustvoto ne e bescenet kamen. Kako za preubava ku}a soyidana na tu|o zemji{te. Plitkavoda Pa. a drugoto na~ulete go kon va{ite. Za kakva qubov toga{ govorite? Plitkavoda Plitkavoda Ima edna gospo|a vo gradov. ja sledev kako ma|epsan. pla}av duri i za najmala mo`nost da ja skivnam. ve molam. ja koristev sekoja prilika da & prijdam. ma` & se vika Plitkavoda. sakal ili ne. za `al. gospodine viteze. ili celo. koja ja zagubiv za{to go zgre{iv mestoto na gradba. Falstaf Ne znam. go bara{ ona {to bega. ]e vi otkrijam edna tajna i pritoa. iako dosega.Veselite `eni od Vindzor 43 Falstaf Falstaf Para na raka. Prodol`ete. za{to samite najdobro znaete kolku lesno se stanuva takov prestapnik. Ponosete mi go malku. tuku i so ra{ireni race davav za da doznaam {to saka da bide daruvana. No. a jas imam ovde celo }ese pari {to mnogu mi te`i.

tro{ete. bra~nata zakletva i iljadnicite drugi odbranbeni izgovori {to sega ko ~eli~ni branici mi se istoporeni na pat. `elbive bi imale primer i dokaz vrz koj{to bi mo`ele da se zasnovaat. gospod da me razvitezi. dvorskite i akademskite ve{tini. ako vie. se govori deka na drugi mesta “mrda so opa{kata” pa lu|eto toa poinaku go sfa}aat. Zna~i. vi velam. za vozvrat. }e se iznau`ivate! Plitkavoda Ne berete gajle za pari. [to velite na ova. Taa cvrsto se potpira vrz bezgre{nosta na svojata ~estitost pa zatoa ludosta {to mi le`i na srce ne smee da izleze na videlo. vitezu. ne se iznau`ivate vo `enata na Plitkavoda. Plitkavoda O. Ve~erva dojdete kaj mene. vi se molam. imate odnos so lu|eto i ste duhovit. ]e bidam so nea. nejziniot ma`. eve vi raka. gospodine Rezil. kolku {to du{a vi saka a i pove}e. dokolku sakate. Zna~i koga bi mo`el da & pristapam so nekakov adut v Sre}en sum {to ve zapoznav. (Se rakuvaat) I kako posledno. Plitkavoda O. vie ste najdobriot. neka vi se dade. kako prvo }e bidam sloboden da vi gi zemam parite. kako da sum vi ka`al s#. na sostanokot {to samata mi go zaka`a. (Mu dava pari) Tro{ete. }e vi dojde preku glava. gospodine? . Vi velam }e bidam so nea me|u deset i edinaeset oti vo toa vreme ne }e bide doma onoj qubomoren serko. vitezu. Falstaf Nemojte. ugledot. ugleden i po~ituvan. Iako gospo|ata izgleda ~esno. Toga{ bi mo`el da ja isteram od tvrdinata na nejzinata ~istota. vitezu Xon? Falstaf Gospodine Rezil. Ako nekoj voop{to mo`e.44 Falstaf Vilijam [EKSPIR A zo{to ova mene mi go ka`uvate? Plitkavoda Koga ve}e tolku vi ka`av. od kaj mene zamina `enata {to taa ja prati. Falstaf Ne berete gajle za gospo|a Plitkavoda. }e gi imate preku glava. osvoete ja. Tolku e sjajna {to ~ovek ne smee ni da ja pogledne. Taman vie idevte. Vie ste gospodin ubavo vospitan. gospodine! Plitkavoda Ne bidete skromen. site ve falat zaradi vojni~kite. sfatete me to~no. potro{ete s# {to imam. (Gi zema parite) Kako vtoro. dobar gospodine! Falstaf Vi velam. }e doznaete kako mi odi. od visokoto op{testvo ste. Falstaf Dali ova dobro }e se slo`uva so `estinata na va{ata strast. jas da go dobijam ona vo koe vie bi u`ivale? Mi se ~ini deka lekot ne vi e pogoden! Plitkavoda race. A dali go znaete Plitkavoda. Upotrebete ja seta va{a dodvoruva~ka ve{tina. od vas da odvoite malku vreme za da kreneme qubovna opsada okolu ~esnosta na `enava na Plitkavoda. eve za {to se raboti. Eve vi pari.

Ragbi Itar e gospodine. Spolaj mu na gospoda za qubomorava! Zna~i dogovoreni se vo edinaeset. Xek? Ragbi Pomina ~asot. Velat. nadenat. A i zo{to siromav. Toj & veruva na `ena si. a posle kolaj rabota. sostanokot e dogovoren. Dojdete {to pobrzo ve~erva. a vie }e legnete so `ena mu. Koj ma` mo`e ova da go predvidi? Ete ti pekol od neverna `ena! Postelata }e mi se izvalka. i ona {to }e go skova v srce. ]e ja upotrebam kako klu~ za da go otvoram ~ekmexeto na roglestiov ugursuz. Plitkavoda Sepak poarno e da go znaete. za toj roglest ajvan! Ne go znam. zatoa i `en~eto negovo mi e milo. “nadenat”! “Rogle” . a }e vidite gospodine Rezil deka jas na prostakov }e mu nadenam i rogovi. {esta.Veselite `eni od Vindzor 45 Falstaf Besilka znam deka treba za toj siromav akmak. Gazot rende }e mu go napravam. Poarno tri ~asa porano odo{to minuta predocna. moeto pagur~e so rakija na Irec. Vel{aninot. ugledot izgloda. Mamon” zvu~at dobro. znael deka }e go ubiete ako dojde. pusti {turi. . “Lucifer” zvu~i dobro. rogle! (Izleguva) (Vleguvaat doktor Kajus i Xon Ragbi so me~evi) Kajus Yek Rakpi! Ragbi Gospodine? Kajus Kolku ~asot. taa duma. Gospod neka mi e na pomo{: roglest. Rabu{ e magare. Falstaf Na besilka so toj zagulen zanaet~ija {to `ivee od ma{tenica! ]e go duvnam. Dojdi kolku {to mo`e{ pobrzo. toj mrtov ve}e ako dojden. si ja spasil dusata sto ne dojden. tuku }e treba da gi trpam i site gnasni imiwa {to }e mi gi nadeni ajvanov {to seto ova mi go mesti. kova. Tri metra v zemja }e go nabijam! Gospodine Rezil. koga pre~esniot Hju treba{e da dojde. magare bez um. Ne saka ~ovekot da bide qubomoren. mojot kow na nekoj aramija da mi go {eta. Rakpi. }e mu vratam na Falstafa i }e go ismejam Rabu{a. ~ekmexeto opqa~ka. toa i }e go ostvari pa Jana majka da mu e. satot se znae. moeto sirewe na popot Hju. @ena mi mu zaka`ala.ni |avolot nema takvo ime. imiwa na vragovi! Ama “rogle”. ]e go spre~am ova. Pu{tena. A sega na rabota. Poprvo bi mu go doveril mojot puter na nekoj Flamanec. (Izleguva) Plitkavoda Ajvani{te pohotno! Sr~ka }e me udri od maka! I nekoj }e mi ka`e deka od ni{to qubomoram? Demek tuku-taka mi teknalo. Kajus Bose moj. Bose moj. a mene nema da me snajde samo ova. topro molel svoja Piblija sto ne dojden. }e go isu{am! ]e go udram }e go alosam!. Plitkavoda e prostak. }e vidite deka }e mu go spopikam na `ivarov. iako se |avoli. od kolku `ena mi da ja pu{tam taka. gospodine. “Moloh. Imiwa! Mimiwa! “Velzevut” zvu~i dobro. ovoj qubomoren ajvan le`el na pari. za da go odbegnuvate koga }e go vidite. gospodine. }e ja fatam `iva ovaa mojata.

doktore? Su{ko [upelko Dobro utro. . a vie tela. ~etiri dojdeni? Meanxijata Da te vidime kako se bori{. Kajus Sosto site vie eden. Toj le~i du{i. Jas kasam tebe kako nego ubijam. Fran~esko? A. gospodine [upelko. tvojot udar ozgora. ama i den denes a vidam isukana sabja vedna{ mi gap~i gazot za beqa. Hektore gr~ki. mojot Galen. Ako se tepavte }e gi skusevte i doktorite i popovite. a sega stanavte miraxija. tvojata stokata. gospodin doktore. moeto srce blagorodni~ko. Dali e mrtov. tvojot reverso. tva. da te vidime onde. Toj e popameten od vas gospodine doktore. toj najgolemata popska kukavica na svetot. Simi boka. Ragbi ja vidime tvojata distanca. tva. I nie sme od majka rodeni. [upelko So Gospod napred. Zarem ne sum vo pravo. a toj ne tojten. Rabu{ Kako ste. gospodine. doktor delijo. Yek. Semi mecot. doktori i sve{tenici. mrtovec ne tolku mrtov kako sto jas ubijam. u{te vo nas gori plamenot na mladosta. Meanxijata Pisoaru na kralot od Kastilja. gospodine Rabu{? Rabu{ Gospodine [upelko. gospodine. dete moe! Kajus Ve molam ta mi posvedo~ite deka ko cekav sest. ne znam da se me~uvam! Kajus Nikakvec. semaj mecot! Ragbi Prestanete: nekoj ide.46 Kajus Vilijam [EKSPIR (Go vadi me~ot) Bose moj. Rabu{ Pravo govorite. Etiopjanine? Dali e mrtov. gospodine Rabu{. tli. gospodine Rabu{. da Navistina gospodine Rabu{ sega sum star i na strana na mirot.tli casa. da te vidime ovde. sudijata [upelko. gazda Rabu{ i gazda Su{ko) Meanxijata [upelko Zdrav da si mi. a? Dali e mrtov.sedum. delijo gornomalska? Dali e mrtov? Kajus Nemojte. Iako sme sudii. da vidime kako go zadava{ tvojot punto. da te vidime kako proboduva{. da te vidime kako napa|a{. delijo? [to veli mojot Eskulapij. Ne saka suratot vitam. (Kajus go stava me~ot v kanija) (Vleguvaat Meanxijata. vie porano bevte golem megdanxija.

Zimi boka. oladi malku.Gospodine doktore Kajus. m’sje Ebiveter. dojdov da ve odvedam doma. Videte vo kakvo raspolo`enie e toj. ubijam jas popiste oti polni usi na Ana Rabus sa onaj tikvar. delijo . . pominete niz grad do Frogmor.(Na strana na drugite) Ama prvin gospodine sudijo i gospodine Rabu{ i vie gospodine Su{ko. Popiste edno krastavo! Zimi boka. Da odime preku trupa do Frogmor niz pole. gospodine Rabu{. gospodine doktore. bose. [upelko i Su{ko) Tamu e ami kade. jas vam za ova blagodaren. usite }e mu gi isecam! Meanxijata Kajus Toj ima da te izede za doru~ek. ]e te odnesam kaj gospojcata Ana Rabu{: se gosti vo edna selska ku}a. Sudijo. [upelko i Su{ko Zbogum gospodine doktore. jas. ne? Meanxijata Ebiveter? Sto e toa? Meanxijata Na na{iot angliski jazik. (Izleguvaat Rabu{. Meanxijata Prostete. snaci jas sum ebiveter kako Anglicanite. Se poka`avte kako mudar lekar. (Na Kajus) Samo zbor. Kajus Mnogu vi sum plagodaren. Jas sum zakolnat za mir. Meanxijata I u{te. Kajus Bose. ebiveter zna~i hrabar. zimi boka. delijo. a ti }e & se dodvoruva{. Kajus Zimi boka. aj so zdravje! Neka umre. a jas }e go dovedam doktorot preku trupa niz pole. V kanija so tvoeto netrpenie. Rabu{. Va`i? Kajus (Go stava me~ot v kanija) Zimi boka. Morate so mene.Razbravte? [upelko . i jas donesam kaj vas dopri gosti: (Go vadi me~ot) Zimi boka. Kajus Isete sa dorucek? Sto e toa? Meanxijata Meanxijata Mislev }e ti plati obe{tetuvawe. a pre~esniot otec Hju se poka`a kako mudar i trpeliv sve{tenik. si go baram! Meanxijata A i }e si go najde{! Ako ne. jas ve sakam.Veselite `eni od Vindzor 47 Kajus [upelko A i krivo ne sudam. Rabu{ Tamu e popot Hju. i jas mislam toj mene isede sa dorucek. Razbravme. delijo.

Otlicno receno. Rakpi. lortovi. (Izleguvaat) . Meanxijata Toga{ da odime. moi pacienti Meanxijata A zatoa jas }e vi bidam du{man kaj Ana Rabu{. vites.48 Vilijam [EKSPIR grof. gospota. Kajus Idi po mene. Dobro rekov? Kajus Zimi boka topro.

Kon crkvata. daj mi ja nametkata . nau~nik bez kniga! Nikakvo. poln {um be{ovi i {e tre{am ko prat! ]e mi bide milo ako me izlazal. Ve}e go pominuvaat prelezot i idat na vamu. gospodine. tazen! ]e mu gi tre{nam madlacite po ~rpkata koga }e go vidam! Boze. samo kon gradot ne otidov. onoj {to {e narekuva doktor po medicina? Naivko Sekade. kon stariot del na Vindzor. ama mi {e place! (Pee) Ra{peani ptici pejat madrigali. . . Doa|a mojot gospodar. Te molam. kraj ~ii vali ra{peani ptici pejat madrigali. o~e. Evans Ve molam. Evans Neka poveli. Tuka }e kurdi{ame po{tela od ro`i i iljadnici miri`livi mimo`i. (Pee) “Kraj plitki reki kraj ~ii vali -” Neka Bog go brani pravedniot! Sto oruzje ima? Naivko Naivko Vedna{. Pravo ~udo e da vidi{ kockar bez kocka.ili drzi ja v race. gospodine.) [upelko Kako ste. milo{t. pobarajte i natamu. kade {e go baravte go{podinot Kaju{. kon parkot. Tazen {um. Kraj plitki Boze. Kraj plitki. ve molam.^in TRETI Scena 1 (Vleguvaat popot Hju Evans (so me~ i kniga) i Naivko ( ja nosi nametkata na Evans)) Evans Ve molam. (Izleguva) Evans Evans (Ja otvora knigata) I{u{e blago{lovi me. (Vleguva Naivko) Naivko Eve go doa|a. (^ita) (Vleguvaat sudijata [upelko. o~e. gospodinot [upelko so u{te eden gospodin od Frogmor. Kraj vodite na Vaviloni iljadnici miri`livi mimo`i. pro{ti! (Pee) Kraj plitki reki. {lugo dobar na ga`da [u{ko i prijatele moj po imeto Naivko. gospodine pope? Dobro utro. Od onde. gazda Su{ko i gazda Rabu{. .

kukavi~a i ajvan kakov {to go nema na vekot. a i golem ajvan e .50 Su{ko (Za sebe) Ah. ama prvpat gledam ~ovek od negov rang. o~e? Zo{to? Rabu{ Evans I ko mom~e: so elek i po yivri na vakov studen. {ite va{. Rabu{ (Na [upelko) Vi velam. A ne. me~ot v kanija! [upelko Isto i vie.eve go ide doktor Kajus. ubava Ano! Rabu{ Bog da ve vardi. ugled i so tolkava u~enost vaka da se zaboravi. so ovoj ~ovek treba{e da izlezat na dvoboj. me~ i slovo? Da ne gi prou~uvate i obete. [upelko Rabu{ Sum ostarel duri od merata nadvor. @a {to {e raboti? Rabu{ Ima onde eden ugleden gospodin. Rabu{ Dojdovme kaj vas. (Evans i Kajus se mestat za borba) Zimi odot hri{tov po mukami! Poarno da mi `boruvate `a tikvi {o ra{ol! Rabu{ . Evans Vilijam [EKSPIR Evans [to e toj? Rabu{ Mislam deka go poznavate: gospodin doktor Kajus. doktore! Toj ni{to ne `nae `a Hipokrat i Galen. pa sega vrni. o~e. Su{ko (Za sebe) Of. [upelko [to. revmati~en den! Evans Imam pri~ini i povodi. poznat francuski doktor. pcue. o~e. grmi. ne znae koj pat da fati. da vi napravime edno dobro. Evans Bog da ve vardi i ~uva. Nekoj mu stapnal na ganglija.) Dr`ete gi na otstojanie . doktor Kajus i Xon Ragbi. o~e. Evans Mnogu topro. ubava Ano! [upelko Oru`jeto ka`uva s#! (Vleguvaat Meanxijata.

presuduvam. po mene. Poarno neka strada na{iot sirot angliski odo{to ko`ite da im gi vidime na plot! ([upelko i Rabu{ im gi odzemaat me~evite na Kajus i Evans) Kajus (Na Evans) Fe molam. Zarem mojot paroh da go zagubam. Meanxijata Mir. na ovoj rani-ku~e -da. Ama se mrdnal Meanxijava! Po nego. (Izleguvaat [upelko i Rabu{) Su{ko (Za sebe) Of. Neka pre{udi meanxijata od “Kaj [prinkite”. (Izleguva) [upelko (Na strana na Kajus) Ve molam. mojot otec Hju? Nikako. (Na Evans) Daj mi ja tvojata raka zemska . Kajus Djafol! Rakpi. madlacite }e vi gi obe{am na kikiritka. [akam da {me prijateli i vaka ili onaka }e vi dadam obe{tetuvawe. jas ve izmamiv obajcata. jas ve upativ na pogre{ni mesta. }e staneme verni povorki. varenoto vino neka bide ishod.Veselite `eni od Vindzor 51 Kajus Meanxijata Da gi razoru`ame pa neka ras~istat. po mene. [akam da bideme prijateli. bez negovite pogovorki. da ne im {luzime `a {eir na lu|evo. fie magare. me|u du{ole~itelot i telole~itelot. (Glasno) [imi I{u{.taka. Dali sum iter? Dali sum bistar? Dali sum Makiavel? Zarem mojot doktor da go zagubam? Nikako. Meanxijata Mir presuduvam me|u Galija i Gelija. ubava Ana! (Izleguva) Kajus Ha. mocko. (Glasno) [e vo {voe vreme! Kajus Zimi boka. Sosto ne tojte na sostanok? Evans (Na strana na Kajus) Ve molam `a trpenie. (Na [upelko i Rabu{) Odnesete im gi me~evite na pazar. kazete jas cekaf nego da upijam? Cekaf na sakasano mesto? Evans [imi du{ava ri{jan{ka. me|u Francuzinot i Vel{aninot. da pomo`game `aedno i da mu vratime na ovoj ajvan. Slu{nete go Meanxijata od “Kaj [prinkite”. etno sbor fo fase ufo. gospodo. ~eda na mirot. Evans Topro receno. Srcata vi se mo}ni. mojot pop. po mene. po nego. ofa e `aka`anoto me{to. na ovoj lajno ga`da od “Kaj [prinkite”. (Na Kajus i Evans) Po mene.te -lae. tali jas topro gletam? Ta ne naprafifte lutak ot mene? Evans @na~i taka: epten n# napravi majmuni. (Na Kajus) Daj mi ja tvojata raka zemska . otli~no. fie kukafica. bez lekovite da mu gi goltam.taka. meanyio. fir majmun. ^eda moi u~eni. ko`ite na mesto. . }e si umram na polpat.

Evans ]e vidi toj. gospo|o Rabu{. Toj mene feti kaj Ana Rabus odnesi. Si naviknalo da odi{ pozadi. Gospo|a Rabu{ Gledam deka znae{ da laska{! ]e stane{ dvorjanin i pol.za drugi dva ma`a. ama sega treba da vodi{. Da vi umrat ma`ite mislam deka i dvete vedna{ }e se prema`ite. xentelemen~e. gospodine. Zimi boka. (Vleguva gazda Plitkavoda) Plitkavoda Vo prav ~as.52 Kajus Vilijam [EKSPIR Scena 2 (Vleguvaat Robin i gospo|a Rabu{) Gospo|a Rabu{ Samo napred. [ledete me. & fali dru{tvo. od s# srce. Plitkavoda Od kade vi e ubavovo petle? Gospo|a Rabu{ Ne znam to~no kako se vika gospodinot {to Zimi boka. (Izleguvaat) . Ne znae {to da pravi so sebe. ve molam. Xrckite }e mu gi i`vadam. Dali ti e poarno da mi gi vodi{ o~ive ili da se xari{ so o~ite vo peticite od tvojot gospodar? Robin Poarno mi e da odam pred vas odo{to nego da go sledam ko xuxe. ni Ana ni diable fidof. Doma e? Plitkavoda Doma. Kade ste trgnale? Gospo|a Rabu{ Da se vidam so `ena vi. Gospo|a Rabu{ Normalno .

Budala! Mom~evo ne e ovde da slu`i za drven advokat! Rabu{ ja kotka sklonosta na `ena si. A sega eve ja. Odam. gospodine Rabu{. Kako {to e opak svetot.ovaj. . Zaka`avme ve~era so gospojcata Ana. site kom{ii do eden. Ne me dr`i mesto. }e go trgnam pozajmeniot dulak ~ednost od |omti-sveticata Rabu{. Su{ko Se nadevam deka go imam va{iot blagoslov. kako ti se vika{e vitezot? Robin Vitez Xon Falstaf. a tokmu deneska treba da go dobieme odgovorot. I toa so mom~eto na Falstafa. dedo. odi kaj `ena mi i toa so mom~eto na Falstafa. Ujdurmi! Podli ujdurmi! A na{ite neverni `eni vjasaat zaedno vo propast! Ama }e go v~opam Falstafa na delo. gazda Su{ko.Ubeden sum sto posto. Meanxijata. Ma` mi e edno so nego! Doma e `ena vi ili ne? Plitkavoda Doma e. gazda Su{ko. gospodine. (Izleguvaat Robin i gospo|a Rabu{) Plitkavoda Dali e Rabu{ tokmu so umot? Ima o~i? Misli malku? Izgleda zatapil i site setila mu spijat. doktor Kajus i Xon Ragbi) [upelko. & dava zdiv i polet na nejzinata bludnost. Gospo|a Rabu{ Dozvolete mi. Plitkavoda Vitez Xon Falstaf? Gospo|a Rabu{ Tokmu taka. Taka parem feli Brsopatka. (Vleguvaat gazda Rabu{. .Veselite `eni od Vindzor 53 mu go dade na ma` mi. }e bidat na moja strana. . gazda Plitkavoda. xabe mu se. Gledam vetrevo }e donese luwa. zimi boka. potoa nejze gr~manikot }e & go izvadam . vi rekov. Kajus Ta. sudijata [upelko. sigurno i Falstaf e tamu.pa ve molam da povelite. }e umram ako ne ja vidam. Postojano mu go zaboravam imeto. (Na Kajus) Ama ne i od `ena mi.Mom~e. a so nea ne sakam da imam davawe zemawe pa makar i vekot da mi go dadat. (Udira ~asovnikot) Vreme e. a i tevojkata mene saka. gospodine. Rabu{ i Drugite Vo prav ~as. otec Hju Evans. taa smeta deka vie ste podobra prilika. Plitkavoda (Za sebe) @imi krstov. gazda Plitkavoda. a Rabu{a li~no rezil }e go storam kako pluknat Akteon. Su{ko Nitu jas. moja domakinka. Rabu{ Go imate od mene. [upelko Podolgo vreme se nadevame na sklu~uvawe brak pome|u Ana Rabu{ i mojot bratu~ed Su{ko. [upelko Ne }e mo`am. Gospodine doktore. dru{tvence i pol! (Na site) Kaj mene doma e gozba.

toj }e ja lapne. narode! Rabu{. Gospodine doktore. mu igraat o~iwata. toj puka na golemo. Ima da mi zaigra. Jas odam kaj mojot vitez Falstaf. pi{uva stihovi. govori svetski. Ni vie. }e ima i posebna to~ka:nastap na a`daja. du{i~ki. jas fednas itam.54 Meanxijata Vilijam [EKSPIR gajdi{teto. (Izleguvaat [upelko i Su{ko) Kajus Toma oti. tancuva. Toj }e ja lapne. mirisa na prolet. (Na Rabu{. Saka da bide petel na tu|o buni{te. ni vie o~e Hju. Pokraj dobroto jadewe. neka ja zeme bez ni{to: bogatstvoto {to go imam ~eka na mojot blagoslov. (Izleguva Meanxijata) Plitkavoda (Za sebe) Prvin jas }e go drmnam po . Gospodinot e gol i bos. Se dru`e{e so ona zbesnato Krale i so Poins. Kajus i Evans Odime! Ajde da ja vidime a`dajata! (Izleguvaat) (Na Rabu{) A {to mislite za mladiot gospodin Fenton? Duhovit e. (Izleguva Ragbi) Meanxijata So zdravje. Ako ja zeme. Rakpi. Plitkavoda Dobro ama barem nekolkumina dojdete so mene doma. [upelko E pa. da drmneme malku kanarsko vince. a mojot blagoslov go davam na drug. vo negovi race e i velam toj }e ja lapne. ostanete so zdravje! (Na strana na Su{ko) Vaka mnogu potrezveno }e ja barame devojkata od gazda Rabu{. Kajus i Evans) Odime. vie sekako nema da me odbiete. gazda Rabu{. Rabu{ Bez moj blagoslov.

spu{tete ja. Gospo|a Rabu{ Robin Ni zbor. Mora da brzneme! Gospo|a Plitkavoda Zna~i. ne go zaboravajte va{iot znak. Gospo|a Rabu{ Gospo|a Rabu{ Ka`ete im na lu|evo {to treba da pravat.Robert! Me slu{a{? -Odete. isvirkaj me. Vleguva Robin) Gospo|a Rabu{ Doa|a maliot Robin. ne mo`at da zgre{at. Gospo|a Plitkavoda Odi. klukajdrv~e. vitezot Xon Falstaf. Mojot gospodar ne znae deka i vie ste tuka. Mi se zakani deka }e me kazni so do`ivotna sloboda. . Gospo|a Rabu{ (Na Xon i Robert) Zapametivte? Gospo|a Plitkavoda Stopati im ka`av. da ne mu ka`a? Ajde! Ajde! Ajde! (Vleguvaat Xon i Robert.Veselite `eni od Vindzor 55 Scena 3 (Vleguvaat gospo|a Plitkavoda i gospo|a Rabu{) Gospo|a Plitkavoda Xon! Robert! Gospo|a Rabu{ Brzo. kako {to vi rekov. vleze od drugata vrata i bara da go primite. so ko{nica za ali{ta) Gospo|a Plitkavoda Ovde. i tamu ja praznite vo batakot kraj bregot na Temza. i dojdete koga }e ve viknam. Znae{ da ~uva{ tajni. {to ima novo? Robin Mojot gospodar. pilence moe ga}esto. Ne se sekiraj. Ako ne odglumam dobro. Gospo|a Rabu{ Gospo|a Rabu{ Slu{aj vamu. koga }e me slu{nete deka ve vikam. brzo! Dali ko{nicata za ali{ta Gospo|a Plitkavoda Bez gajle. . najbrzo {to mo`ete ja nosite kaj pera~kite na livadata Da~et. (Na Robin) A ti odi i ka`i mu na tvojot gospodar deka sum sama. . Toga{ ajde. ako ne{to vi zucnam. Gospo|a Plitkavoda Zdravo. Potoa. (Izleguvaat Xon i Robert. Celo vreme ste na {trek tuka kraj pivarnicata.Odam da se skrijam. Gospo|a Plitkavoda Ti si dobro mom~e. a toa ti e kroja~ {to }e ti skroi nov elek i yivri. se zakolna deka }e me otera vo maj~inata. (Izleguva Robin) Gospo|o Rabu{. se kolnam. vedna{ idite i bez dvoumewe ja krevate ko{nicava na ramewa.

Falstaf Samo taka prodol`i. S# }e zaslu`am. gospo|o Plitkavoda. prevez od vojvotka. Gledam {to bi bila da ne ti e sre}ata du{manka kako {to ti e prirodata prijatelka. A vo {to toga{ se zaqubiv? Neka ova te ubedi deka ima ne{to nesekojdnevno vo tebe. ]e mu go vterame umot v glava da znae {to e bri~eno a {to stri`eno. Sega }e zgre{am vo `elbata: Sakam ma` ti da e mrtov. ne znam da mamam. toa ne mo`e{ da go sokrie{. Gospo|a Plitkavoda Veruvaj mi. O. a eden den i sami }e doznaete. kako mnogute ligavi peder~iwa {to doa|aat ko `eni vo ma{ki pantaloni i mirisaat kako lanski rasol na prolet. . Bi te napravil moja gospo|a. Falstaf Neka poka`e francuskiot dvor podobra. Ne umeam.a ti toa go zaslu`uva{. Gospo|a Plitkavoda Jas va{a gospo|a.56 Vilijam [EKSPIR (Izleguva gospo|a Rabu{) ]e mu poka`eme na toa nezdravo me{i{te.na moeto ~elo ve}e ne mu prilega ama ba{ ni{to. sega mo`am da umram oti dovolno `iveev. ne umeam da te veli~am. a tvojot cvrst ~ekor bi mu daval odli~en zamav na tvojot ód vo zdolni{te so poluobra~i. Gledam tvoeto oko e posjajno od dijamant. Ete. Ti bi bila sovr{ena dvorjanka. surova tiranka si kon sebe koga taka zboruva{. ne znam da pqampam. Tvoeto ~elo ima vajana ubavina na koja & prilega prevez od gondola. Falstaf O ne`en moj vitezu Xon! Falstaf Gospo|o Plitkavoda. Gospo|a Plitkavoda Ne maftajte me. vitezu Xon . I pred kralot ova bi go ka`al. duri ni obi~na bri{ka. (Vleguva Falstaf) Falstaf Te dofativ li. Ama te sakam. samo tebe te sakam. na toa gnilo ~kembi{te. Mislam deka ja sakate gospo|a Rabu{. nema kaj mene {to da se skrie. da ka`am vakva si takva si. gospodine. ~asu nepovtorliv! Gospo|a Plitkavoda Falstaf @imi Gospod. ili koj bilo prevez {ien po venecijanski terk. Gospo|a Plitkavoda Neboto mi e svedok kako ve sakam. Falstaf Poarno da re~evte deka sakam da se {etam pokraj portata od Zatvorot a od nea mi se gadi kako od smrdeata na prde` od rasipan stomak. Gospo|a Plitkavoda Bri{ka. vitezu? Toga{ duri }e bidam za `alewe. Na vrvot sum od sre}ata. Ti velam. dijamantu moj nebesen? Da.

milo }e mi bide. ]e se skrijam zad tapiserijava. Bo`e. Gospo|a Rabu{ Ma` vi doa|a vamu.Veselite `eni od Vindzor 57 Gospo|a Plitkavoda Ne. so site “faci” od Vindzor. ama ako ne ste. se poti. Gospo|a Plitkavoda [to da pravam? Imam tuka eden gospodin. po va{a volja. vedna{ neka se ~isti. Od iljada funti bi se otka`ala samo da ne e sega tuka! Gospo|a Rabu{ “Bi se otka`ala”. moram da vi ka`am. ako imate nekoj prijatel ovde. lesno }e go sobere vnatre. celata e izlezena od mente{iwa i bara vedna{ da zboruva so vas.neka dvajca va{i . vo potraga po nekoj gospodin za kogo veli deka. gospo|o Rabu{? Gospo|a Rabu{ O crna gospo|o Plitkavoda! Kolku ~esen ma` imate za soprug. se nadevam. tokmu sega e kaj vas doma za da go iskoristi negovoto otsustvo vo valkani celi. ve}e zaslu`ivte. Falstaf Taa ne smee da me vidi. mnogu mil prijatel. Ako ne e nekoj od merata nadvor. da go najde doti~niot. gotovi ste. Komu mu e sega va`no od {to bi se otka`ale? Ma` vi samo {to ne stignal. za nego se pla{am. `eno. gospodine. taa drdori ko naviena. Gotova ste! Gospo|a Plitkavoda Ne ba{. {to ste storile? Za `iv rezil ste. fr~i. Ili . a kolku ne~esen povod za somne` ste mu dale! Gospo|a Plitkavoda Kakov povod za somne`? Gospo|a Rabu{ Kakov povod za somne`? Sram da vi e! Ama se izla`av vo vas! Gospo|a Plitkavoda Lele majko! Ka`ete ve}e edna{ za {to se raboti. “bi se otka`ala”. vedna{! Ne stojte ko zdrvena! Mislete. Gospo|a Plitkavoda Ve molam. Gospo|a Rabu{ Daj bo`e ovde da go nemate baraniot gospodin! Ama dal gospod i ma` vi doa|a so polovina Vindzor po sebe. (Vleguva Robin) Robin Gospo|o Plitkavoda! Gospo|o Plitkavoda! Na porti e gospo|a Rabu{. Dojdov malku porano da vi ka`am. Smislete vedna{ kako da go snema prijatelot: doma ne mo`ete da go skriete. vo red. inaku zo{to vaka bi se odnesuvala. i nafrlete valkani ali{ta na nego kako da odi na perewe. a ne za sramot {to }e pukne. (Falstaf se skriva zad tapiserijata). eve edna ko{nica. Branete si go ugledot ili zboguvajte se za navek so udobniot `ivot. (Vleguva gospo|a Rabu{) [to e so vas? [to se slu~ilo? Gospo|a Rabu{ O gospo|o Plitkavoda. propadnavte za na vek! Gospo|a Plitkavoda Oti? [to se slu~ilo.bidej}i ba{ sega gi belat platnata . Ako ste ~isti. ama se izla`av vo vas! Eve.

]e vi go ka`am poposle. Zarem do tuka dojdovte? Plitkavoda Dojdov. vie vitezu? (Na strana nemu) Dali se ova va{i pisma. Gospo|a Plitkavoda Kaj go sobira. (Na strana na Falstaf) Ugursuz eden vite{ki! Gospo|a Plitkavoda Xon! Robert! (Vleguvaat Xon i Robert) Vedna{ nosete gi od ovde ali{tava. Poslu{ajte ja va{ata prijatelka. pustete. (Na Xon i Robert) A vie? Kade ja nosite? Xon (Se pojavuva) Da vidam. gospodine Rabu{! Gore. gospodine. barajte. elen so rogovi. azer e za parewe. da vidam. me sobira. da vidam! Me sobira. Gospo|a Rabu{ [to. eve. {turete. {to da ~inam! Falstaf Plitkavoda (Na Rabu{. gospoda! Tamu }e bide {to }e bide. elen so rogovi. (Ja zaklu~uva vratata) A sega. soniv son no}eska. toga{ zemete me na ududu. Lele. mom~e . Ako se somnevam bez pri~ina. gospodine Plitkavoda. mori. Vi tvrdam }e go isterame lisecot na videlo!Prvin da mu zaklu~am ovde. dojdov.) (Vleguvaat gazda Plitkavoda. Pomogni da zbri{am. Eve. {to da pravam. gospoda! (Izleguva) Evans [e pome{til go{podinov od qubomora! .Povikajte gi slugite. tuka.58 Vilijam [EKSPIR slugi go odnesat na livadata Da~et. Gospo|a Plitkavoda [to e sega? Gajle vi e i za ko{nicava? Od koga po~na da ve boli glava i za pereweto? Da ne vi rastat rogovi? Plitkavoda Perewe? Kamo da mo`am glavata da si ja isperam pa da mi gi snema! Elen! Elen! Elen? Da. po nego! Rabu{ Poleka malku. eve vi gi klu~evite.nema da se lutam. tvrdam. gospo|o Plitkavoda. A i zrel e. Kajus i Evans) Ve molam. gazda Rabu{. Odete gore niz odaite. (Vleguva vo ko{nicata) Pove}e nikoga{ Gospo|a Rabu{ i gospo|a Plitkavoda frlaat valkani ali{ta vrz nego Gospo|a Rabu{ (Na Robin) Pomagaj da ti go pokrieme gospodarot. (Izleguvaat Xon i Robert so ko{nicata) Gospoda. Me sobira. terajte si majtap so mene . Kade e naramnikot? (Xon i Robert go pikaat naramnikot) [to stoite ko zdrveni? Nosete ja ko{nicava kaj pera~kite na livadata Da~et! Vedna{! (Tie ja krevaat ko{nicata i trgnuvaat. vitezu? Falstaf (Na strana na gospo|a Rabu{) Te sakam. doktor Kajus i popot Evans). Po mene. dojdete povamu. Kaj pera~kite. ^ekaj da se napikam ovde.

(Vleguvaat Plitkavoda. Amin! Gospo|a Rabu{ Sami rezil se pravite. gospodine Plitkavoda. slatka dvojna ubavino! Gospo|a Plitkavoda Ne znam koja pove}e me rani: dali {to se zafrkna ma` mi ili {to se zezna vitezot. A so Falstafa u{te ne sme zavr{ile. (Izleguvaat Kajus. Plitkavoda Taka e. gospoda. a toga{ e lesno da go namamime vo nova klopka. Gospo|a Rabu{ Ama mu be{e fufka koga ma` vi pra{a {to ima vo ko{nicata! Gospo|a Plitkavoda Posle ova sigurno mu treba kapewe. sega treba da se izdr`i.Veselite `eni od Vindzor 59 Kajus Zimi boka. Gospo|a Rabu{ Odli~no. Gospo|a Plitkavoda Na besilka so majmunov ne~esen! Kamo site kako nego vakvo kapewe da do~ekaat! Gospo|a Plitkavoda Gospo|a Plitkavoda A da ja pratime onaa guska Brzofatka kaj nego i da mu se izvinime za frlaweto vo voda? Taka }e dobie nova nade`. Plitkavoda Fino. gospodine Plitkavoda. . ]e ni bide blagodaren {to }e go frlat vo voda. Rabu{ i Evans) Plitkavoda Go nema nikade. Da mu pora~ame da dojde utre vo osum sabajle za da mu se izvinime. Pezevenk! Rabotava mi li~i na onaa narodnata: koj se fali ne pali. Evans i Rabu{) Gospo|a Rabu{ Ubava. Rabu{ Odime po nego. vaka ne fo Frans. ami kako! Gospo|a Plitkavoda Da dade gospod Finska da fatite! Plitkavoda Dosega ne sum go videla ma` mi vaka spoulaven. Da go vidime cirkusov do kraj. Gospo|a Rabu{ ]e postavam stapica za da otkrieme. Gospo|a Rabu{ (Na strana na gospo|a Plitkavoda) Slu{navte {to re~e? Gospo|a Plitkavoda Ama fino se odnesuvate so mene. Ko da znae{e deka Falstaf e tuka. Negovata razvratna bolest te{ko se le~i so edna doza. qupomora ne fo Frans.

Prostete mi. Plitkavoda Ve molam povelete. i mene. Biva taka? Nikako. go{podine. Ve molam povelete. Ama vi tvrdam. ne vi e sram? \avolot da ne ve dup~i? Cacko da ne vi go mati umot? Za seto azno vindzorsko nema vaka da se nasamaram. Potoa. ve molam. zimi boka. Va{ata {opruga e naj~e{na vo ~ela Anglija. Kajus A jas tretiot. (Izleguvaat site osven Evans i Kajus) Evans Ako ima nekogo vo ku}ata. pak }e imaa lakrdii. gospodo. Evans Ot {ega ve molam. vo odaite. da ne go `aboravite utre onoj vosliv ajvan. dolapite. Imam stra{no sokle za letawe. gospodine Plitkavoda. gledam taa cesna zena. na{iot go{tilni~ar. samo na toa }e mislam! Evans Ajvan ajvano{an! Toj na{ taka }e n# dupi! (Izleguvaat) . Kajus Maka te{ka od {ove{t {e{ka. Plitkavoda Vi vetiv gozba. Od srce ve molam. gospodine Rabu{. Ve molam prostete. Evans Togas ja{ {um vtoriot. Rabu{ (Na Kajus i Evans) Da pojdeme. Plitkavoda Moja gre{ka. Nema nikoj! Rabu{ Da mu se snevidi.60 Evans Vilijam [EKSPIR Plitkavoda Biva. Kajus Zimi boka.Ajde `eno. Podocna }e vi objasnam zo{to go storiv ova. gospodine Rabu{. bog neka mi {udi na {udniot den! Kajus Zimi boka. vo kov~e`ite. pro{etajte se malku na vozduh. (Na strana Nemtur) . (Na Plitkavoda. . More ne! Vo ~el Vind`or. povelete gospo|o Rabu{. Kajus i Evans) Ve kanam utre sabajle kaj mene na doru~ek. moja maka te{ka. }e lovime ptici.

O. vujko mi so denovi mo`e za nego da vi prika`uva. nego prvin gospodine. mila Ano. (Go trga Fentona na strana) Me~ka strav mene nestrav. Ana. sepak prvin treba tatko mi da go pridobiete. Fenton Su{ko ]e mora da re{i{ sama. gazda Su{ko saka so vas da zboruva.(Zboruvaat na strana) (Vleguvaat sudijata [upelko. Ana [upelko Gospodine mil. dru`bite bludni. imam ne{to da vi ka`am. Ne mu e pravo {to sum od previsok rod. ama tatko ~etvoren ima{e! Su{ko ^etvoren tatko imav. prosej}i te. Samo po malku mi e fufka. -Ve molam vuj~e. A ako poniznata molba ne pomogne.gazda Su{ko (doteran) i gospo|a Brzofatka) Eve ja ide.}e storime vaka . Veli deka sostojbata svoja. Mojot rodnina ima usta sam da zboruva. vidov deka vredi{ pove}e od torbi polni zlato. A mi prefrla i za drugo . Ana Ana Mo`ebi vistinata ja ka`uva tatko! Fenton Toga{ Bog da ne mi dade bel den da vidam! Iako priznavam aznoto na tvojot tatko mi be{e povod da te pobaram. e. mnogu bedna od rasipni{tvo. Tuka sum na ~isto. Napred. so negovi pari sakam da ja zakrpam. Brzofatka (Na Ana) Slu{nete. gospojce Ana.za veselbite stari. ka`ete & na gospojca Ana kako tatko mi ukral dve guski od koko{arnik i Eve vedna{. rode! Mom~e. kolku edno more nakazanija grdi go razubavuvaat prihodot od trista funti! Brzofatka Kako ste gospodine Fenton? Ve molam.. . Ana Neka prekinat so razgovorot. i samo rasko{ot tvoj li~en sega go qubam.Veselite `eni od Vindzor 61 [upelko Scena 4 (Vleguvaat gazda Fenton i Ana Rabu{) Fenton Gledam na tatko ti drug mu e planot zatoa ne pra}aj me ve}e kaj nego. (Na Fenton) Ova e izborot na tatko. no. toga{ . gospo|o Brzofatka. i mi veli deka vo tebe gledam samo na~in da dojdam povtorno do pari. [upelko [to da se pravi? Ne sramete se. Su{ko ]e pu{tam strela pa kaj }e udri neka udri.

sam da me prosi. -Sakaj go. }erko Ana. [upelko Toa i go pravam. gospodine Rabu{. mojot rodnina ve saka. arno. [to e ova? [to pravi gazda Fenton ovde? Navreden sum. jas sum debelo “nafatiran” velmo`a. gospojce Ana.62 pak `iv ostanal? [upelko Vilijam [EKSPIR Su{ko Amanetot? Ama ste bile vie majtapxika. gospodine Su{ko. ba{ kako {to go sakam koe bilo `ensko vo Gloster. Su{ko Tokmu taka. rode. }erka mi e dadena na drug. -Vas ve bara. Tatko vi i vujko mi ne{to tuka matea. Ana Gospodine [upelko. to~no. ponastrana od }erka mi. {to sakate od mene? Su{ko [to se odnesuva do mene. Ako mi bila sre}a. [upelko Pokraj nego }e `iveete na visoka noga. [upelko ]e prenese na vas sto i pedeset funti prihod. Vi rekov. U{te ne sum grobu na vrata! Ana Mislev. gospodine! [to vi e amanetot? Rabu{ Nema {to da ve slu{am. Tie mo`at podobro da vi ka`at {to matele. ne mi potrebalo da go sostavam. Su{ko Da. Ako ne. {to u{te se matkate kaj nas. Fenton Poleka. ]e ve ostavam. gospojce. Ana Gospodine Su{ko. Povelete sega . (Zastanuva na strana) Ana Zna~i. Rabu{ Taa ne e za vas! Fenton Slu{nete me. smirete se. ve molam. (Vleguvaat gazda Rabu{ i gopo|a Rabu{) Pra{ajte go tatko vi: eve go doa|a. gospodine. zdravje bo`e. Spolaj mu na boga. Su{ko Zna~i. ostavete go. gospodine Su{ko. navistina ne sakam re~isi ni{to od vas. Vi blagodaram za pomo{ta. Rabu{ Gospojce Ana. Gospo|a Rabu{ Gospodine Fenton.

A sega moram po druga rabota do vitezot Xon Falstaf so porakata od dvete gospo|i. “}e si go frli{ ~edoto vo ustata na onoj akmak. Bidete na moja strana. (& dava pari) Eve za trudot. Ana Maj~ice mila. zatoa {to }erka vi ja qubam na najispraven i najiskren mo`en na~in. Jas ka`av {to ka`av. Brzofatka (Na strana na Ana) A toa e mojot gospodar. Zbogum Ana.” & rekov. Zborot nazad ne go vra}am! (Izleguvaat Rabu{. ne davaj me za onoj {utrak. kako }e ka`e taa. poaren ma` za tebe baram. Fenton Dobra gospo|o Rabu{. prekorite i site brani moram da go razveam barjakot na mojata qubov i da ne se povle~am. Taa mora doma. @enite skokaat v ogan i vo voda po takvo srce. ]e vidam prvin kolku }erka mi ve saka. zbogum. Ana Poarno `iva da me zakopate v zemja i repi na glava da mi rastat! Gospo|a Rabu{ Poleka. ili gazda Su{ko. gospodinot doktor. Mrazam koga namerno zaboravam! (Izleguva) . taka verojatno i }e bide. ili navistina gazda Fenton. a vetenoto go ispolnuvam . gospodine. Jas ne vi sum ni prijatel ni du{man. poveli sinko Su{ko vnatre. Zbogum dobra gospo|o. Gospo|a Rabu{ Ne te davam.osobeno koga }e mu vetam na gazda Fenton. Fenton. gospodine Fenton. oti taka vetiv. (Izleguvaat gospo|a Rabu{ i Ana) Brzofatka Gledate kako rabotam? “Ne. Brzofatka Dobra sre}a neka neboto vi prati! (Izleguva Fenton) Dobro srce ima. Do toga{. Sepak sakam gospodarot moj da ja dobie Ana.” Ete. i pokraj tradicijata. ]e storam {to mo`am za site trojca. Sredete se. (& dava prsten) i te molam ve~erva u{te daj & go prstenov na Ana. Tatko & }e se luti.Veselite `eni od Vindzor 63 Fenton gospodine [upelko. na onoj doktor? Poglednete go malku gospodinot Fenton. [upelko i Su{ko) Brzofatka (Na Fenton) Zboruvajte so gospo|a Rabu{. Fenton Blagodaram. ba{ taka rabotam.

gospodine? Falstaf Bez.) (Pie a potoa na Nam}or) Trgaj mi go ova |ubre. rekov! (Vleguva Nam}or) Nam}or (Na Falstaf) So va{a dozvola. e kriva. gospodine. Nam}or So jajca. (Pie vino) (Sega mo`e da vleze. (Izleguva Nam}or) Do~ekav da me nosat vo ko{nica kako koski od kasapnica i da me frlat vo Temza!Ako pak nekoj vaka me nasedne. Dnoto da e vo pekolot. sigurno }e go dopram. Gi postroi i gi zdrvi.64 Scena 5 Vilijam [EKSPIR Nam}or Vlezi. prvin da doleam malku {pansko vince na temzinovo vodi{te. Falstaf Donesi mi bokal vino. Vi posakuvam dobro utro! Falstaf Povelete. neka mi go izvadat mozokot. Gadovite me xitnaa v reka bez nikakva gri`a na sovest nebare frlaa slepi ku~enca koga ku~kata petnaeset }e okoti! A lesno na mene se gleda deka sum tip {to brzo tone. Donesi mi vino za lu|e. oti mevot mi e studen kako da sum goltnam grutki sneg mesto ap~iwa za bubrezi. neka go zdrop~kaat i neka mu go frlat na nekoe ku~e za Bo`ik. skraja da e. Samo da znaete kako gi kastri sega slugite. Falstaf ^ekaj. sirotata. a na {to bi li~el jas koga u{te i bi se nadul? Na trup ko planina. oti vodata due. Falstaf Gospo|a Plitkavoda? Preku takvoto mi e od plitka voda: me frlija vo plitka voda. gospodine. `eno! (Vleguva gospo|a Brzofatka) Brzofatka (Vleguva Xon Falstaf) Falstaf Nam}or. bo`e pomo`i. (Izleguva Nam}or) Zna~i? Brzofatka Kaj vas. Moron! Gradev vrz vetuvaweto na glupa `ena. Saka da zboruva so vas. gre{no ja razbrale. so pr`eno lep~e vnatre. mevot mi e poduen od plitka voda. ]e se udavev da ne be{e bregot kamenest i plitok -smrt {to ja mrazam. Falstaf Im go drvi? Isto kako i mene. gospodine. me ispra}a gospo|a Plitkavoda. . Ne}am pile{ko seme vo pija~kata. (Vleguva Nam}or so dva bokala vino) Nam}or Dojde gospo|a Brzofatka. idiotite. Brzofatka Denot da ne me osuni ako.

Moram brzo da & ka`am. baknato. Falstaf Stori taka. re~e deka ovde }e dojde. {to `ivee vo hroni~na treska na qubomora. nejziniot ma`. Bev doma kaj nejze vo zaka`aniot ~as. veli{? Brzofatka Osum i devet. eve go doa|a. Falstaf Dobro. Plitkavoda A zo{to? Da ne se predomislila? Falstaf Falstaf Dobro. gospodine. ete ti go naedna{ ko padnat od nebo to~no vo klu~niot mig na na{ata sredba . (Vleguva gospodinot Plitkavoda prepraven kako Rezil) Opaa. vi tvrdam. da doznaete {to se slu~i me|u mene i `enata na Plitkavoda? Plitkavoda Taka e. gospodine. gospodine? Falstaf Mnogu tersene. }e bidam iskren so vas. Taa vi pora~uva u{te edna{ da otidete kaj nea pome|u osum i devet. ami kako! Zdravo `ivo. }e ja posetam. celo. ]e ve obe{teti. dovle~kani za u{i od negovata ~uknatost da ja prevrtat ku}ata naopaku i da go najdat manukot na `ena mu. neka vidi koi mu se slabostite. Falstaf Gospodine Rezil. tokmu zatoa sum dojden. Pome|u devet i deset. Brzofatka ]e & ka`am. Plitkavoda [to? Celo vreme bevte tamu? Falstaf .Veselite `eni od Vindzor 65 Falstaf Brzofatka Srceto }e ve zaboli. gospodine Rezil. Ma` & odi sabajlevo na lov. odi! ]e bidam tamu! Brzofatka Bidete pozdraveni. Zna~i dojdovte.a so nego cela surija negovi ~apkuni. ama ona du{kalo so rogovi. Plitkavoda I kako vi ode{e. gospodine Rezil. so drugi zborovi taman ja zavr{ivme predigrata . Plitkavoda Celo. gospodine. vitezu Falstaf. gospodine Rezil.ve}e se imavme gu{nato. Ne. (Izleguva) Falstaf Ne{to mi go nema gospodinot Rezil. a duri potoa neka mi sudi za zaslugite. gospodine. Izgoren sum po negovite pari. da ja vidite kako umira sega od maka. gospodine Rezil. re~eno deka se sakame. Ka`i & taka i nateraj ja da podrazmisli {to e ~ovekot.

Falstaf Koga dojde tolku? Vedna{ odam. Zbogum. toj zamina so poterata. zamisluvam. vo Etna da me frlat kako {to me frlija vo Temza. Plitkovoda Sega e osum i pol. yivri{ta. Taka. {to bidna ponatamu. krajot go krasi deloto: }e ja imate. mrsni krpi{ta taka {to. zna~i. ka`uva za nenadejnoto pojavuvawe na Plitkavoda i malku zaradi nejzinata snaodlivost.~vr~kav kako slanina .samo zamislete. gospodine Rezil. I treto. ama sudbinata koja go odredi da si nosi rogovi. gospodine Rezil. }e vi ka`am. me pikaat vo edna ko{nica za ali{ta Plitkavoda Vo ko{nica za ali{ta? Falstaf @imi gospod. dvajca nejzini ajvani. ]e ja imate. Se stresov od strav da ne poludeniot kalap ne{to buri~ne vnatre. srede smrdenite ali{ta {to se raspa|aa vo sopstvenata ne~istotija. nema da ja ostavam na rajat. gospodine Rezil. gospodine Rezil! Plitkavoda Zamisluvam. ^udo e kako ne se zagu{iv. a Gospodine Rezil. koga bev pove}e od polovina svaren vo maslo kako nekoe holandsko jadewe. Sega sigurno }e ja ostavite na rajat.{to mo`am da izgoram ko vlakno. bal~akot do vrv. po nejzina zapoved.zamislete samo . Falstaf I kolku vreme ostanavte vo nea? Falstaf Malku trpenie. gospodine Rezil. Taa povtorno mi zaka`a. koga zovrev i po~nav da klokotam . gospodine. `enava na zlo. za sre}a. @al mi e za s# {to pretrgavte zaradi mene. i me zanesoa pravo pred nosi{teto na qubomorniot crv. rogovi }e mu nabiete na Plit- . Ama slu{nete. Me krenaa na ramewa. I koga daveweto ve}e ja prekarda{i. kako jaka prepe~enica so ~ep. gazot preku glava. Zamislete samo . se pojavuva nekoja si gospo|a Brzofatka.~ovek graden kako mene. nepodnosliviot strav da ne me fati `iv odvratniot qubomoren pr~. smrdlivi ~orapi{ta.66 Plitkavoda A toj ve pobara i ne ve najde? Falstaf Vilijam [EKSPIR Strpete se. a pove}e zaradi smetenosta na `enata od Plitkavoda. za va{e dobro. ~ovek {to postojano se topi i se raspa|a. gospodine Rezil i }e ~uete niz {to s# pominav da ja navedam. piknat vo ko{nicata. Ma` & sabajlevo otide da lovi ptici. Naedna{. Vtoro. vo ko{nica za ali{ta! Me nastegaa vnatre zaedno so valkanite ko{uli{ta. Taka. Dojdete koga }e vi odgovara da vidite kako napreduvam. gospodine. {to kako dobar {panski me~ bev svitkan kako nekoj crv. Prvo. Sredbata e pome|u osum i devet. dojdoa da me odnesat ko |omiti ne~isti ali{ta na livadata Da~et. nivniot gospodar koj{to edna{ ili dvapati gi pra{a {to nosat vo ko{nicata. Zna~i qubovta mi ojde po petlite.plaaas! Me frlija vo Temza da se izladam onaka v`aren kako kowska potkovica. ugursuzi ugursozani. Gi pretrgav makite od tri razli~ni smrti. mu ja zadr`a rakata. se stvori najgnasnata zbir{tina od odvraten bazde` kakov {to ne setile nozdrinkite na najsmrdliviot pita~ vo Anglija! Plitkavoda jas so valkanite ali{ta. gospodine Rezil. {to me zatnaa. Zamislete samo .

pomo{nikot negov. Ne mo`e nigde da bega. Pssst! Samo da ne ~ue |avolot. mir nema da imam. Ne go beri ni v pipernik ni v solarnik. Taka ti e koga si `enet. gazda Plitkavodo. toga{ }e bodam do ludilo. gospodine. ama od ona {to ne sakam da bidam. Ako mi nabijat rogovi za bodewe. nema kako. ]e go fatam `iv razvratnikov. ]e go prebaram sekoe kat~e. razbudi se! Razbudi se. Taka ti e koga ima{ ali{ta za perewe i ko{nici za perewe! Ama sega mora da bidam ona {to sum. gazda Plitkavodo! Nekoj ti go spopikal na nevideno. Ne mo`am da izbegam od ona {to sum. (Izleguva) .Veselite `eni od Vindzor 67 kavoda. sekoe nevozmo`no mesto. (Izleguva) Plitkavoda Hm! Ha! Tokmu sum ili ne sum? Sonuvam ili ne? Dali spijam? Plitkavodo. Doma mi e.

Denes kako ne{to da se praznuva. {miri {e.O~e Hju. Vilijam? Vilijam Brzofatka Retki se takvite kako nego! Gospo|a Rabu{ O~e Hju. Ve molam raspra{ajte go malku latinski. Brzofatka Pre-lesna? Bog da n# vardi od prelesni `eni. “Pulcher”. Samo da go odnesam mladiov gospodin na u~ili{te. A jas mislev deka ima eden broj pove}e. Evans Pre{tanete da tre{ete glupo{ti! .^in ^ETVRTI Scena 1 (Vleguvaat gospo|a Rabu{. Vilijam? .Kako {e veli “prele{tna” na latin{ki. ne se srami. kolku broevi ima kaj imenkite? Vilijam Dva. Evans Vilijam. Brzofatka Eve odam. Odgovori mu na u~itelot. gore glavata. gospo|a Brzofatka i Vilijam Rabu{) Gospo|a Rabu{ Misli{ deka e ve}e kaj gospo|a Plitkavoda? Gospo|a Brzofatka Sigurno e. Ama navistina e epten lut zaradi ona frlawe vo voda. Gore glavata. oti velat: Bog pomaga do tripati. (Vleguva otec Hju Evans) Eve doa|a negoviot u~itel. Evans Ti {i mnogu pro{ta {ena. ma` mi veli deka u~eweto i~ ne mu odi od raka na sin mi. Gospo|a Rabu{ Gospo|a Rabu{ Ajde sinko. Evans Dojdi vamu. ga`da [u{ko {redi decata da poigraat. Gospo|a Plitkavoda ve moli vedna{ da odite kaj nea. ili sekoj mig }e bide tamu. Dojdi. ne rabotite denes? Evans Ne. Vilijam. . .[to `na~i “lapis“. Te molam.

A kako e vo aku`ativ? Vilijam Accusativo: hinc Evans Ama te molam `apameti dete. hoc”. Vilijame? Vilijam Evans @amol~i. Brzofatka Evans Ova king-kong. O Evans @apomni. `eno! . curva. Morkov! Dobar e za o~ite! Vilijam “Lapis”. hong kong ili ping-pong na latinski zna~i kremenadla. Evans Nominativo: hig. pa`i: genitivo: huius. haec.Veselite `eni od Vindzor 69 Evans Vilijam Kamen. Te molam. Te molam `apameti dobro. . hog. (Na Brzofatka) Mir! Evans A kako gla{i dativniot pade{ vo mnozina od curvus. imenkata ako e kurva. O . Dativniot pade`? Evans Da. Accusativo: hing. Vilijam. Vilijam. A koj. Vilijame. po`ajmuva ~lenovi? Vilijam ^lenovite se pozajmuvaat od zamenki i vaka se menuvaat: Singulariter nominativo: “hic. Gaden rod! Zaboravi & ja.A vokativ. `na~i “lapis”. vokativ e morkovum. hang. dete. vi tvrdam. Evans Gospo|a Rabu{ Odlicno. `eno. Brzofatka Kurva sekoga{ “pa|a” vo “dativ”. zeno! Vilijam Dativus: curvum. Vilijam? Vilijam A {to `na~i “kamen”. hog. hag.vocativo. curvi. Vilijam? Vilijam ^akal. Evans Brzofatka Ne. Evans Ne drapaj kol~i{ta. [ram da ti e.

kurva. toga{ ga`ot }e ti `apameti.70 Brzofatka Vilijam [EKSPIR zadr`avme. @bogum gospo|o Rabu{. o~e Hju. quak. deteto. da ne {i {e mrdnala? @arem ni{to ne `nae{ `a tvoite “pade`i”. quok. gospodine. (Izleguva Evans) Odime doma. Ako `aborava{ da kvi~i{. kva~i{ i kvo~i{. (Izleguvaat) Samo gubite vreme {to gi u~ite decata na takvi zborovi. Evans Quik. Gospo|a Rabu{ Ubav na majka! Ama znael! Evans @nae. kako {e menuvaat `amenkite? Vilijam Zaboraviv. Gospo|a Rabu{ Zbogum. premnogu se . Ajde dobro. (Izleguva Vilijam) (Na Brzofatka) Odime. “brojot” i “vidot”? Do{ega ne {um {retnal volku kr{tena utka! Gospo|a Rabu{ (Na gospo|a Brzofatka) Dosta mori! Evans A {ega ka{i mi. Zaboravate deka tie samite mnogu pobrzo gi u~at. Ama zo{to i kurvi? Kako ne vi e sram! Evans Zeno. Mnogu e {ilen vo pomneweto. ajde. sin~e. Vilijame. `nae. A {ega odi da {i poigra{.

site mi se ~inat krotki. No dali sme sega bezbedni od ma` vi? Gospo|a Plitkavoda Na lov e. vo ko{nica. niknete!”. Sre}a {to debeliot vitez ne e tuka. Gospo|a Plitkavoda (Od nadvor) Ej. smireni i trpelivi. a jas se kolnam deka xentlemenski }e vi vozvratam: ne samo. vo prostata slu`ba na qubovta tuku so site nejzini dodavki. pcue. Gospo|a Plitkavoda Navistina. gi dovle~kal nego i drugite od lov za u{te edna{ da go proveri svojot somne`.) Gospo|a Rabu{ Zdravo `ivo. sestro. Gledam deka ste mi verni vo qubovta. Vleguva gospo|a Rabu{. Gotova sum: vitezot e ovde. vitezu. Gospo|a Plitkavoda Gospo|a Rabu{ Kako zo{to. (Falstaf vleguva vo spalnata. sestro Plitkavodo. i se kolne deka go iznele. sestro. sama si? Gospo|a Plitkavoda Sama. ej! Gospo|a Plitkavoda Vo spalnata. Nema nikoj osven doma{nite. da ne go spomenuva nego? Gospo|a Rabu{ Samo nego i nikoj drug. Neka vidi deka sam od sebe se pravi budala. gospo|o Plitkavoda. na ma` ti pak mu vlegle mu{i~kite.Veselite `eni od Vindzor 71 Scena 2 (Vleguvaat Falstaf i gospo|a Plitkavoda) Falstaf Gospo|o Plitkavoda. Gospo|a Plitkavoda A kolku e daleku odovde? Gospo|a Rabu{ Ene go na agolot od ulicata. Samo {to ne stignal. vrni. Ama milo mi e {to vitezot ne e ovde. go ubeduva ma` mi deka i sega e ovde. Gospoa|a Rabu{ Navistina? Gospo|a Plitkavoda Zo{to. naddavki i dol`nosti. Mnogu ludila sum videla ama vo sporedba so rastrojstvoto negovo sega{no. (Na strana) Zboruvaj poglasno. . Gospo|a Rabu{ Zo{to? Gospo|a Rabu{ Navistina mi e milo {to nema{ nikogo doma. `eno. vitezu sladok. posledniot pat koga go baral ovde. gi kolne site `eneti i site }erki Evini bez ogled na bojata. se ~uka po ~elo i vika “Niknete. Ene go onde so ma` mi. so`albata va{a gi goltna site moi maki.

tamu & e i kapelata so prevez i {alot. odete. da se zabradi so {amija i taka da se spasi. Brzo. A nekako da kidnam pred da dojde? Gospo|a Rabu{ Nikako. vitezu . ne mi teknuva. Gospo|a Plitkavoda A kade? Kaj da go pikam? Pak da go nastegam v ko{nica? (Falstaf izleguva od spalnata) Falstaf A ne. Gospo|a Rabu{ A da se skriete vo furnata? Falstaf Kade e? Gospo|a Plitkavoda Gore imam fustan od tetkata na mojata slu{ka. kov~eg. ~ekmexe. sanduk. Gospo|a Plitkavoda Odete. Nema dolap. Vo nieden `enski fustan ne go sobira. brzo! Vedna{ idime da ve preoble~eme. vi tvrdam. trgajte go! Poarno sram odo{to ubistvo. onaa debelata od Brentford. vitezu. (Izleguva Falstaf) . vsu{nost. vie tuka? Falstaf A {to da pravam? ]e se skrijam vo oxakot. Falstaf Du{i~ki dobri. {al.osven ako ne se prepravite. ve ~eka smrt. vizba {to ne se od nego zapi{ani za da gi pomni. gospo|a Rabu{ i jas }e vi najdeme i {amija. inaku bi mo`el da si stavi kapela. Pile ne mo`e da preleta.Tr~ajte gore. Kakva `ena ste vie! Trgajte go. . Gospo|a Plitkavoda Tamu sekoga{ gi praznat pu{kite po lovot. Gospo|a Plitkavoda Toga{ posramoteni ste za navek. kolku nego e debela. ]e gi prebara po spisok. pove}e ne se pikam v ko{nica. Dotoga{ natnete go fustanot.72 Gospo|a Rabu{ Vilijam [EKSPIR Falstaf Toga{ }e odam nadvor. smislete {to bilo. bunar.Inaku bi mo`ele da mu ja zduvnete pred da dojde. A {to pravite. Gospo|a Rabu{ Taman }e mu bide. Gospo|a Rabu{ Ako otidete nadvor vakvi kakvi {to ste. sladok vitezu. Vo me|uvreme. Gospo|a Rabu{ I tamu }e yirne. Trojcata bra}a na gospodinot Plitkavoda vardat na vratata so pi{toli. Doma nema kade da se skriete. Gospo|a Plitkavoda A vo {to da go prepravime? Gospo|a Rabu{ Natemago. Samo `iva glava da izvle~am. a toj e mrtov ~ovek.

taka! Gospo|a Rabu{ Robert Ide ami kako i zboruva za ko{nicata. Manuk v ko{nica! O. dali povtorno }e me proglasite za ludak? (Na Xon i Robert) Spu{tete ja ko{nicata.) (Vleguvaat gazda Plitkavoda. Ako vi ka`e da ja spu{tite. Gospo|a Plitkavoda Prvin }e im ka`am na slugite {to da napravat so ko{nicata. (Ja krevaat ko{nicata. . Ne mo`e da ja smisli onaa starica od Brentford. no ako ispadne deka e vistina. Gospo|a Rabu{ Ama toj samo {to ne do{ol. Da go prepravime sepak Falstafa kako ve{ticata od Brentford. pa duri & se zakani deka }e ja tepa. Brzo.) Plitkavoda Da. oti }e im naredam na slugite pak da ja nosat ko{nicata za da gi sretne na vrata kako minatiot pat.@eno.Veselite `eni od Vindzor 73 Gospo|a Plitkavoda Ba{ bi sakala vakov da mu izleze na ma` mi pred o~i. se {eguvame. gospodine Rabu{. poarno da e polna olovo. banda. si igrame sade no po narodnata: Na krajot sepak . zavereni~ko duvlo protiv mene. Tvrdi deka e ve{tica. ugursuzi edni rasipani! Ima tuka jato. Ti ka~i se gore.sviwata pomijata ja jade. gospodine Plitkavoda. odete! (Izleguva) Xon Dali navistina ide ma` mi? Krevaj. razbojni~ka dru`ina. `eno mori! Doa|aj mori vedna{! Da vidi{ kolku ~esni ali{ta pra}a{ na belewe! Rabu{ Ova gi nadminuva site granici. otec Evans i sudijata [upelko. Gospodarot e re~isi na vrata. (Izleguva) (Vleguvaat gospo|a Plitkavoda so Xon i Robert) Gospo|a Plitkavoda Ajde momci. ajvani (Xon i Robert ja spu{taat ko{nicata) Viknete ja `ena mi. prase edno nedozgoeno! [to da mu napravime. krevaj. poslu{ajte go. iako ne znam kako do{ikal. mora da ve . malku }e mu bide! (Izleguva gospo|a Plitkavoda) Eve }e doka`eme vo igrava {to se bistri `enite mo`e da se veseli a sepak ~esni i ~isti. Sega }e pukne |avolot. Ne daj bo`e pak da e vnatre vitezot. Gospo|a Rabu{ Da dade gospod da go obesat. doktor Kajus. Xon Ne daj bo`e. Ve}e ne odi vaka. vedna{ }e najdam i {amija za nego. gazda Rabu{. & zabrani da ni doa|a v ku}i. krenete ja pak ko{nicata na ramena. Gospo|a Rabu{ Bog neka go dovle~ka pred stapot na ma` ti. Gospo|a Plitkavoda ]e go ispitame i toa. a potoa |avolot neka go prevzeme stapot! Gospo|a Plitkavoda Lo{o ne pravime.

Izvestuvaweto mi e to~no. da propadnam vzemi ako v~era ne iznesoa ~ovek od mojata ku}a tokmu vo ovaa ko{nica. (Vleguva gospo|a Plitkavoda) Dojdete vamu. morate da {e molite a ne da gi {ledite budal{tinite na va{eto {r~e. [upelko @imi zakonot. Plitkavoda (Na Xon i Robert) Ispraznete ja ko{nicata. Evans Vilijam [EKSPIR Evans Ova nera`umno: `arem }e ni gi poka`ete ga}ite na `ena vi? Pre{tanete. ~oveku. Ova e qubomora. Evans (Na Plitkavoda) Kako ne vi e sram? Ostavete gi ali{tata na rajat. . (Na Xon i Robert) Istresete mi go siot ve{! (Buri~ka po ali{tata) Gospo|a Plitkavoda Ako najdete nekogo vnatre. Gospo|a Plitkavoda Plitkavoda Gospodine Rabu{. zo{to? I jas istoto go velam. ~esnata `ena. skromnata sopruga. apa{u! Rabu{ Ova gi preminuva granicite. Samo se rezilite. ova ne e na arno. Plitkavoda Samo taka. velam! Rabu{ Zo{to. (Toj ja otvora ko{nicata i po~nuva da gi vadi ali{tata) Izleguvaj. ako se somnevate vo mojata ~esnost.74 vrzeme. ova ne }e e na arno. Plitkavoda Zna~i. gospo|o Plitkavoda! Gospo|a Plitkavoda. Plitkavoda ]e mi izleze{. gospodine Plitkavoda. gospodine. qubomorata zasnovana. doblesnoto su{testvo {to ima qubomorna budala za ma`! Se somnevam bez pri~ina. sma~kajte go kako bolva! Rabu{ Nema nikoj. gadu! Go{podine Plitkavodo. gospodine Plitkavoda. prodol`i si. Plitkavoda [upelko Ludilo! Ludilo! Pobe{nal kako be{en pe{! Navistina. ne e ovde toj {to go baram. `imi gospod. taka? Gospo|a Plitkavoda Bez pri~ina. Zo{to i denes da ne e vnatre? Siguren sum deka e kaj mene doma. gospo|o. besramnice.

pomognete mi u{te samo ovojpat da ja prebarame ku}ata. gospodo? Ve molam. velete “qubomoren kako Plitkavoda {to go bara{e kalapot na `ena si vo volov rog!” Bidete so mene u{te sega.Neka vi slu`i na ~est! Gospo|a Plitkavoda Plitkavoda Tetkata na mojata sluginka. gospo|o Rabu{! Slezete so staricata. Ako ne go najdam ona {to go baram. Plitkavoda Ama lu|e.Veselite `eni od Vindzor 75 Rabu{ Ne e. Plitkavoda Zarem ne vi e sram? Mislam deka ja ubivte kutri~kata. priseni kako ovaa. pretska`uvawa. ku{a~ki. pove}e nikoga{ ne doa|ajte ako zalajam. mi{lam oti `enava navi{tina e ve{terka. -Slezi. gospoda. Taa raboti so baja~ki. Plitkavoda Ve{terka. Ma` mi doa|a vo spalnata. slezi ve{terko. Ne {akam `eni {o dolga brada.) (Plitkavoda trgnuva kon niv. dr`i se za raka. velam! (Vleguvaat gospo|a Rabu{ i Falstaf prepraven kako starica. Gospo|a Rabu{ (Na Falstaf) Ajde maj~e. smrdlo smrdlosana! Nadvor. . (Izleguvaat ma`ite) . nemoj! Lu|e. stara rasipana kurve{tija! & rekov deka ne smee doma da mi stapne. Rabu{ Da izdr`ime u{te malku. krasto krastava. zemete me na ududu za navek. nadvor! Eve ti za vra`binite.) Gospo|a Plitkavoda Nemoj. gospodo. orospijo. kurve{tija. u{te edna{ so mene da ja prebarame ku}ata. Gospo|a Plitkavoda So staricata? Kakva starica? I }e ja ubie. nikade ne e osven vo va{iot mozok. ve{terko. Plitkavoda ]e dojdete so mene. gangsterko. Ako sum xavkal a nemalo traga. Plitkavoda Sega jas }e ja maj~osam! (Go tepa Falstafa) Da te nema. eve i za gataweto! (Izleguva Falstaf) Gospo|a Rabu{ Ej. Ishodot da go vidite na mojata qubomora. taka? Nie sme ednostavni lu|e. ne Na besilka so nea! Ve{terka! Evans @imi I{u{. Nie ni{to ne znaeme. Odime. (Izleguvaat Xon i Robert so ko{nicata) Gospo|a Plitkavoda ostavajte da ja tepa staricata. ne znaeme {to s# se vr{i pod maskata na |omti gata~kiot zanaet. ne prostuvajte mi za grevot. crni ma`u. Gledam deka ima dolga brada pod {alot. raboti za nas nerazbirlivi. Zna~i taa prenesuva poraki. dojdete. sleguvaj. Tetkata od Brentford. grdosijo. Poleka.

da go gonime Falstafa do kraj so odmazdata? Gospo|a Rabu{ Duhot na bludnosta sigurno zduvnal od nego i toa posran od strav. Gospo|a Rabu{ ]e go dadam stapov na svetewe i }e go obesam nad oltar. @elezoto se kova duri e `e{ko. mislam deka pove}e nikoga{ nema da posegne po nas kako da sme selo bez ku~iwa. bi rekla. ma{ki mu ja zede merata. Ako imaat srce i ponatamu da go ma~at kutriot.76 Gospo|a Rabu{ Vilijam [EKSPIR Gospo|a Rabu{ Toga{ v kova~nica so nea. jaden. sekako. toga{ nie sme tuka da pomagame. Gospo|a Plitkavoda Ma{ki i bezmilosno. Ako ne ja prodal du{ata na |avolot za navek.mo`eme li. so potvrdenata na{a `enska zrelost i svedo~eweto na ~istata sovest. Gospo|a Plitkavoda Dali }e im ka`eme na ma`ite kako go uslu`ivme? Gospo|a Rabu{ Da. a potoa kovawe. oti mi se ~ini deka {egata nema da ja postigne celta s# duri toj ne bide javno izrezilen. debel vitez. (Izleguvaat) @imi s#. Gospo|a Plitkavoda Ubedena sum deka }e go iskamfuzat pred site. . Gospo|a Plitkavoda [to mislite . ako za ni{to drugo barem da mu gi isterame mu{i~kite od glava na ma` ti. Doblesno delo napravi.

drugi gosti sum vra}al. a tie treba da mu izlezat na sre{ta. dobro. gospo|a Rabu{. gospo|a Plitkavoda i otec Hju Evans) Evans Do{ega ne {um {retnal popametna `ena. @enite na{i neka u{te edna{. mu zaka`at sredba na prijatelot nivni debel. Plitkavoda Najdobar e na~inot {to tie dve go predlo`ija. gazda Plitkavoda. Plitkavoda Meanxijata ]e im gi dadam kowite. debelo. ]e gi viknam kaj vas. ama ima da platat. a nie `iv }e go fatime i rezil }e go storime pred site. gospodine. nikoga{ nema da dojde. Da porazgovaram so gospodata. dosta. Zboruvaat angliski? Nam}or (Vleguvaat gazda Rabu{. ko vo navredata {to be{e. zaradi zabava op{ta. Ima debelo da mi platat. Rabu{ Zna~i na obete vi pratil pisma istovremeno? Gospo|a Rabu{ Mene samo ~etvrt sat podocna. Ajde! (Izleguvaat) Prosti mi. `eno. . Meanxijata Kakov e toj Vojvoda {to doa|a tajno? Ni{to za nego ne se slu{a na dvorot. Germancite sakaat da najmat tri va{i kowi.Veselite `eni od Vindzor 77 Scena 4 Scena 3 (Vleguvaat Meanxijata i Nam}or) Nam}or Gospodine. Da. Neka padne v zamka. Li~no Vojvodata }e pristigne utre na dvorot. Krajni~av si vo pokornosta. Rabu{ Kako? Da mu pratat aber deka }e go sretnat vo parkot na polno}? Te{ko. Cela nedela im ~uvam sobi. Otsega pravi {to saka{. Sega ~esta tvoja }e stoi vo nego {to krivoklevetnik be{e cvrsta ko vera. Pobrgu sonceto }e go ovbinam za studot odo{to tebe za blud. Rabu{ Dobro.

ostavete nie dvete da go dovle~kame tamu. }erka mi. prepraven kako Hern. I? Gospo|a Plitkavoda Klopkata ja smislivme vaka: Falstaf kraj toj dab obete da n# sretne. pa drvjeto se su{i. Gospo|a Rabu{ Starata bajka za lovecot Hern veli deka nekoga{niot ~uvar na Vindzorskata {uma zime. No. vo ~asot za tancot niven se osmelil da gazi po vrvicite im sveti vo oskvernet oblik. Dobro. site se pojavuvame. vo gluvo doba. Gospo|a Rabu{ A koga s# }e ka`e. Za vomjazite jas }e platam. ja prifatele i ja prenele vo na{e vreme ovaa bajka za lovecot Hern kako vistinska. Eve kako }e bide.taman Falstaf taa i jas se sre}avame. `a koga }e mi nababri da mu {e i`na`e`am na vite`ot {o mojov fitiq. na{ite pretci. Gospo|a Plitkavoda I duri vistinata ne ja ka`e |omti-samovilite go {tipat. tie ripaat od endek kako popareni peej}i nekoja bu~na pesna.78 Evans Vilijam [EKSPIR {to toga{? [to so nego? Mislevte na ova? Gospo|a Rabu{ Mislevme ami kako. Gospo|a Plitkavoda Mislete {to }e mu pravite koga }e dojde. okolu-naokolu eden dab vrvi so ogromni rogovi na glava. nie dve |omti prepla{eni fa}ame magla. da projdat kraj dabot Hernov. so ogromni rogovi na glava. A gi vidime. Mi{lam deka teloto mu e ka`neto. so obra~i voso~ni sve}i na nivnite glavi. taka prepraven. vo gluvo doba. go {tipat ne~istiot vitez pra{uvaj}i go zo{to. sin~eto moe i u{te tri-~etvorica od niven rast. ima mnogumina {to u{te se pla{at no}e. dobro. . Rabu{ Odli~no. stokata ja fa}a bolest. i so potsmev go ispra}ame doma vo Vindzor. ubiena e pohotata vo nego. Ana Rabu{. Odedna{. Plitakavoda Velite deka bil frlen v reka i pretepan do {mrt kako {tarica? Mi{lam deka {ega fatil takov {traf {to nema da dojde. Rabu{ Istoto go mislam i jas. kako babari i samovili }e gi oble~eme. soblaznenieto }e svr{i. i ~egrtala v race. inaku ni{to! Evans Ja{ }e gi i`ve`bam decata a i {amiot }e {tanam babar. vo zeleno i belo. Rabu{ Znaeme. No koga }e go namamite tamu. a toj samo trese so sinxirot i strav nasekade {iri. Potoa tie zaigruvaat oro okolu nego i samovilski. da re~eme toj sigurno }e dojde. Plitkavoda Site deca treba dobro da se izve`baat. go kornat i so fitlite go gorat. Ste ~ule za seni{tevo i znaete dobro deka praznoverenite badijalxii. od kravite molzat krv.

igra. ~e{na ra{ipano{t {o predigra. delijo. neka se simne. prav e moron.Vitezu. N# ~eka {mea. prvin jas }e odam kaj nego kako Rezil. (Za sebe) A vo seta zbrka gazda Su{ko }e ja grabne mojata Ana i }e se o`eni so nea vo Iton. ]e viknam. (Izleguva gospo|a Plitkavoda) Jas odam kaj doktorot. Tap-tap. ]e razberam {to }e pravi. Naivko Gazda Su{ko me pra}a. Samo toj go ima blagoslovot moj da se o`eni so Ana Rabu{. Odi tropni i vikni. edna debela `ena. gospodine. vie Brzofatka pratete ja kaj Falstaf da znaeme na {to sme. brzo. Rabu{ A svilata za nego jas }e ja platam. (Na gospo|a Rabu{) Vedna{ pratete mu aber na Falstafa. vleze vo negovata soba. sakam da zboruvam so nea. Meanxijata Onde mu e spalnata. ti velam. Vitezu Xon! Provikaj od grloto juna~ko! Tamu si? Jas sum tvojot meanxija. pa makar za milion poarni da mo`am da ja ma`am. Sigurno }e dojde. Vsu{nost. a i na dvorot mo}ni vrski ima. Falstaf (Od vnatre) [to ima. lejko edna lejkosana? Zboruvaj. iako bogat. site ne{to matat. da vi ka`am. (Na Rabu{. Onoj Su{ko. delijo. Meanxijata Opaa. ka`i. gukni. Nemu }e mu ja dadam. debela `ena? ]e mi go ograbat vitezot. Ova e ~esna ku}a. ku}ata. Doktorot e poln pari. Zo{to? (Vleguva Falstaf) . Gospode. Kuso. kratko. tvojot Efe`anin. ]e ti zboruva kako Antropofag. postelata. be akmak? Po koe. a za zet ba{ nego ma`ot mi najmnogu go saka. jas te vikam. da po~ekam ovde dodeka taa ne izleze. krevet~eto. Meanxijo? Meanxijata Eden ~e{ki Tatarin ~eka ovde da sleze tvojata debela `ena. (Izleguvaat Plitkavoda. A sega napred po rekvizitite i ukrasite za samovilite na{i. Neka se simne. gospodine. Plitkavoda Ne. ]e ja najde{ po sve`o naslikanata prikazna za Bludniot Sin. (Izleguva) (Vleguvaat Meanxijata i Naivko) Meanxijata Po koe dobro. Plitkavoda i Evans).Veselite `eni od Vindzor 79 Scena 5 Gospo|a Rabu{ Mojata Ani~ka kralica }e bide na site samovili oble~ena vo preubav bel fustan. Evans Na rabota na trud. Rabu{ i Evans) Gospo|a Rabu{ Gospo|o Plitkavodo. zamokot. Tropni. Naivko Edna starica. da go pra{am ne{to vitezot Falstaf. ]e bidam sloboden. . Gospo|a Rabu{ ]e dojde ami kako.

gospodine. dali nekojsi Nemtur. Odi i ka`i mu deka vaka mi re~e `enata. Naivko Za {to. Naivko Ne smeam da gi krijam. {upoglavecu. ve molam. . gospodine? Falstaf Da ja dobie ili ne. Prostete vitezu. Falstaf Na primer? Da ~ueme! Vi blagodaram. site se vo vrska so gospojca Ana Rabu{. koj drug smee? Meanxijata Krij gi. go ima kaj sebe sinxir~eto ili ne. deka sinxir~eto go maznal istiot ~ovek {to mu go maznal sinxir~eto na gazda Su{ko. ili ti se plaka majkata. ve{t. vitezu. gospodine. (Izleguva) Meanxijata Ve{t si na zborot. Meanxijo. Naivko Ama. Naivko I {to veli staricata. gospodine. koj{to mu go maznal sinxir~eto. gospodarot moj gospodinot Su{ko ja videl na ulica. gospodine? Naivko Falstaf Smeam ova da mu go re~am. gospodine. mrsulko. gospodine. pej! Brzo! Naivko Be{e edna debela starica kaj mene. ama si zamina. gospodine. Falstaf ]e ja ima. ami za kogo? [to ima{ ti so nea? Naivko Gospodarot moj. gospodine? Veli. i me prati kaj nea da mi ka`e. zboruvate za gata~kata od Brentford? Falstaf Za nea. Gospodarot mi pora~a da ja pra{am i za nekoi drugi raboti. Navistina ima{e gata~ka kaj tebe? Falstaf Da. Falstaf Jas ve}e zboruvav so staricata za toa. }e ja ima taa sre}a. Naivko Naivko Ba{ sakav da zboruvam li~no so `enata. gospodine Nedore~enko.80 Falstaf Vilijam [EKSPIR Meanxijata Ajde. ]e go izraduvam gospodarot so vesta. dali mojot gospodar }e ja ima taa sre}a da ja dobie ili ne.

ubavo }e se pokaev. Propadnav. Ako stigne do u{ite na onie vo dvorot deka sum se prepravil i deka taka prepraven me iskapile i ispotepale. (Izleguvaat Meanxijata i Nam}or) Falstaf More cel svet sega da go zaebat. (Vleguva Brzofatka) Opaa. me isfrlija od sedloto vo koe javav zaedno so eden od niv. {akate da {e `aebavate {o drugi i da gi me{tite. kako tri doktorfaustovci. od kade pak sega ti? . i so mene }e ma~kaat ribarski ~izmi. gospodine. masta }e mi ja izvadat. Eh. zbunet i vo nedoumica. gadu. @bogum. (Izleguva) Meanxijata (Na Nam}or) Po niv. pari. (Na Nam}or) Mrdni.Bel den ne vidov od onaa partija beqot koga si namestiv tri aduti na son. potoa gi zbodnaa kowite i neviden bist se storija kako tri germanski |avoli. }e me izedat `iv od majtaplaci i }e mi go skinat frfulot ko na petle. Kajus Ne snam sto e. Nam}or So aramiite. barem glasot podolgo da me dr`e{e. i toa kakva: taa mi go dotera pametot kako nikoj drug dosega. Orevuar. Vie {te umni. kapka po kapka. pa ne bi bilo ubavo va{ da ve `aebat. apa{u. aramiluk. Meanxijata Eve sum. Evans Otvorete dobro o~i. gadu. Vi tvrdam. Mejdenhed i Kolbruk. vo nekoe bata~i{te. bagabonto. (Vleguva Nam}or (kalosan)) Nam}or [lu{nete. Meanxijata Mu otidoa na sre{ta na Vojvodata. ima{e moj Meanxijo. Germancite se ~esni lu|e. ga`da.Veselite `eni od Vindzor 81 Falstaf Ima{e. ama felat prafite golemi potgotofki za vojvotata ot @ermani. ama zimi skalpelot. Ne veli deka pobegnale. {# im pqa~ko{ale: kowi. I toa xabe: ne samo {to ne plativ za poukata tuku u{te i plata dobiv. gospodine. po niv! (Na Falstaf) Pomogni mi. ova vi go velam dobronamerno. vitezu. Oti {tom go zaminavme Iton. oti mene me zaebaa i u{te }otek mi udrija. ~ist aramiluk! Meanxijata Kade mi se kowite? Ne majtapi se so niv. na tforot ne snaat teka nekoj vojfota trepa ta tojte. tr~aj po niv. Eden moj prijatel dojde v grad i ka`uva deka tri Germobagabonti gi pqa~ko{ale {ite go{tilni~ari vo Reding. Ofa kazuvam topronamerno. gospodine doktore. (Vleguva otec Evans) Evans Kade e go{tilni~arot? Meanxijata Ka`ete. (izleguva) (Vleguva doktor Kajus) Kajus Kate moj meanar od Sprinka? Te{ko mene. so maloto prste nema da mrdnam. Propadnav.

gospodine. kolkava maka trebalo za da gi spari{. inaku onoj kopuk od pop }e me zapale{e na klada kako ve{terka. gospodine Fenton. Meanxijata ]e ve soslu{am. vedna{ da ja ven~a. Fenton Sum ti ka`uval pove}epati do sega za qubovta {to ja kotkam kon ubavata Ana Rabu{. pa zali~iv na gaz od paun i za malku {to }e me uapsea kako ve{terkata od Brentford? Samo mojata genijalna dosetlivost i moeto fantasti~no snao|awe vo ulogata na starica me spasija. a majkata na |avolot drugata. Arno ama. No}eska kaj dabot hernov. Debeliot Falstaf ima uloga mnogu va`na. me|u dvanaeset i eden. ]e slu{nete kako stojat rabotite i vi tvrdam deka }e bidete zadovolni. Taa soglasnost dade. Eden od vas lo{o mu slu`i na Gospoda. Falstaf Vilijam [EKSPIR Scena 6 (Vleguvaat gazda Fenton i Meanxijata) Meanxijata Gospodine Fenton. ami mene {to me ispotepaa {areno. Meanxijo. Za niv pretrgav pove}e odo{to mo`e da trga apa{kata nepostojanost na ~ovekovata priroda. }e ti dadam sto funti vo zlato zgora na zagubata tvoja. vo site boi na bo`ilakot. Brzofatka Gospodine. taa da pobegne treba so Su{ko i so nego vo Iton vedna{ da se ven~a. Te{ko mi e. pa zatoa vi trgna vaka tersene. Gospo|a Plitkavoda. Falstaf Dojdi gore kaj mene v soba. ]e krenam race od s#. Taka i na obete ni{to nema da im fali. slu{aj. (Izleguvaat) . \avol da ja zeme ednata stranka. gospodine? Ne znaete. Fenton Sepak. a jas. Eve i pismo koe ne{to ka`uva. kako xentlemen. seta e sina prpor od }otekot i nema zdravo mesto kaj da ja pipne{. koja. {egata vnatre epten se vklopuva so mojot naum. Gulap~iwa li~ni. kaj{to sve{tenik }e gi ~eka. mojata mila Ana samovilskata kralica }e ja igra (Go poka`uva pismoto) a eve ja pri~inata zo{to . ne velete mi ni{to. So ovaa maj~ina spletka. taa dobra du{a. mi vozvra}a na ist na~in kolku {to ima pravo. Falstaf Vidi ja. mene najde da mi ka`uva za }oteci! Aj taa sina prpor stanala. Ovde imam i pismo od nea ~ija sodr`ina za golemo ~udo }e bide.82 Brzofatka Od dvete stranki. sredi na ist na~in doktorov da ja grabne duri drugite se zajdeni vo zabavi i igri i vo hramot.vo takov vomjaz dodeka drugite {egi s# u{te traat. slu{ni me. po tatkova zapoved. da porazgovarame vo va{ata soba. sama na sebe da si nao|a izbranik. taka {to niedna ne mo`e na videlo sama. i barem tajnata }e vi ja so~uvam. sakaj}i da ja dade na doktor Kajus. Pomogni mi vo zortov. ako drugata ostane tajna. na moja radost. majka & koja sekoga{ se protivela na ova. osobeno ne za ednata od niv. Brzofatka A znaete li {to s# ne pretrgaa tie. se razbira. [egata vaka glavno }e se odviva.

koga Su{ko }e ja vidi. doktorot polesno da ja prepoznae Ana. (Izleguvaat) .Veselite `eni od Vindzor 83 taa. koga na doktorot mo`nost }e mu se uka`e. za da pojde za mene. Tatko & misli seta da bide vo belo. a na toj znak taa se slo`i so nego da pojde. Meanxijata Pa toga{ neka e so sre}a. a okolu glava lenti da & se viorat. Moma vie donesete. Zna~i sega vakva e rabotata. Meanxijo. }e ja dobie{ vedna{.oti site mora da nosat vomjazi i maski.pa smeta da ja oble~e vo zelen fustan. Odam kaj popot. da ja fati za raka i na znakot daden da zamine so nego. a sve{tenik nema da vi fali. i vo takvo ruvo. A eve {to treba da stori{: zamoli go popot da ostane za mene v crkva me|u dvanaeset i eden i preku zakonskiot ven~alen obred sve~eno da gi spoi dvete na{i srca. lefteren i ubav. Majka & pak saka. isto taka se slo`i i mu se veti na doktorot. Meanxijo. tatkoto ili majkata? Fenton Obajcata. jasno. navidum poslu{na. treba za raka da ja {tipne. Fenton Do`ivoten. Meanxijata Kogo misli da go izla`e. }e ti bidam dol`nik a nagradata.

se prisenil naj{vrknatiot |avol na qubomorata. kako sirota starica. gospodine Rezil. ve~erva }e stane s# jasno. begaj. Falstaf Begaj. Pojdete so mene. a se vrativ od kaj nea. vakov kakov {to sum.^in PETTI Scena 1 (Vleguvaat Falstaf i Brzofatka) Falstaf Te molam. Vo onoj ist podlec Plitkavoda. do v~era imav zaboraveno {to e }otek. sirot starec. Ili }e ja bide ili ne. gospodine Rezil. gospodine Rezil. rekov i sekov. gospodine. Gospodine Rezil. oti znam deka `ivotot e i sovalka na razboj. ^uda nevideni }e se slu~uvaat. gospodine Rezil. gospodine Rezil. Brzam. Po mene. mi udri stra{en }otek koga bev `ena .za{to koga sum ma`. ^udni raboti se na povidok. Bidete vo parkot okolu polno} kaj dabot na Hern. Pojdete so mene. Od vremeto koga tepav guski. da te nema! Velat tek broevie nosat vo sebe nekakvo pretska`uvawe: za ra|awe. Odi si. komu ve~erva }e mu vratam i }e ja predadam `ena mu vo va{i race. s# }e vi ka`am. gospodine Rezil. mo`e sre}a nosat neparnite broevi. preku nos mi e od pqampawa. I da vi ka`am. begav od u~ili{te i frlav fanta. Nozete pod gaz i magla. (Izleguvaat) . gospodine Rezil. Da te nema! Brzofatka ]e vi najdam sinxir i }e storam s# {to mo`am da vi snabdam ~ift rogovi. ]e vi ka`uvam ~udni raboti za kopukov Plitkavoda. Ova e tretpat. kako {to mi rekovte deka bilo dogovoreno? Falstaf Otidov kaj nea. Plitkavoda Zarem ne bevte v~era kaj nea. Po mene. nejziniot ma`. kakov {to ne se prisenil vo nieden ludak. ne mu se pla{am ni na Golijata so tkaja~koto krosno. (Izleguva Brzofatka) (Vleguva Plitkavoda prepraven kako Rezil) Zdravo `ivo. sre}a ili smrt. rekov! Vremeto se ar~i.

a nego }e go poznaeme po rogovite. & vikam “kupa”. taa mi vika “~upa”.Veselite `eni od Vindzor 85 Scena 3 Scena 2 (Vleguvaat gazda Rabu{. fatete ja za raka. odvedete ja vo hramot i sekavi~no zavr{ete ja rabotata. Koga }e vi se uka`e prilika. [upelko I taka e dobro. Gospo|a Rabu{ Zbogum. & prio|am.Vlezete prvi vo parkot. Gospo|a Plitkavoda Kade e sega Ana. Orevuar. (Izleguvaat) (Vleguvaat gospo|a Rabu{. kade e onoj vel{ki |avol. Neka ni odi od raka rabotava! Nikoj `iv ne misli zlo osven |avolot. taka. odo{to cel `ivot srceto da & vene. sudijata [upelko i gazda Su{ko) Rabu{ Taka. raspoznati sme. Nie dvete morame zaedno. Kajus Snam sto treba prafam. taa e vo belo. kade e trupata samovili. Ama ne e va`no. }e se pritaime vo endekov zamo~ki duri ne ni svetnat samovilite. ne zaboravaj ja }erka mi. Poarno sega da me kara mene. }erka mi e vo zeleno. }e umri od sram. Ako se isposeri od strav. gospo|a Plitkavoda i doktor Kajus) Gospo|a Rabu{ Gospodine doktore. . kako stvorena e za svetilki i duhovi. i gotovo. tie naedna{ }e blesnat vo no}ta Gospo|a Plitkavoda ]e se isposeri v ga}i od strav. Ve}e zboruvav so nea i dogovorivme javka za raspoznavawe. Gospo|a Rabu{ Ako ne se isposeri od strav. vo migot koga Falstaf }e se sostane so nas. Po mene. Sinko Su{ko. Ama zo{to vi se “kupa” i “~upa”? Po beloto vedna{ }e ja poznae{. pak }e umri od sram. (Izleguva Kajus) Ma` mi nema tolku da se raduva na stradaweto falstafovo kolku {to }e go doboli srceto koga doktorot }e mu ja zeme }erkata. so zatemneti svetilki. gospodine. Rabu{ No}ta e temna. (Na Rabu{) Ot~uka deset. popot Hju? Gospo|a Rabu{ Site se skrieni vo jamata vedna{ do dabot hernov. U{te malku. Su{ko Bez gajle.

Kon dabot. [o mene v jama a koga }e ka`am “Ujaa” pravete kako }e vi `apovedam. Gospo|a Rabu{ Se bli`i ~asot.86 Gospo|a Plitkavoda Ubavo }e go izneverime. ajde. Hrabro. op-cap na kalap. Ajde. Gospo|a Rabu{ Vilijam [EKSPIR Scena 4 (Vleguvaat otec Hju Evans prepraven kako satir i Vilijam Rabu{ i drugite deca prepraveni kako samovili) Evans Op-cap {amovili! Ajde! I `apomnete {i gi ulogite. op-cap! (Izleguvaat) Kon takvi rasipnici i nivnoto sladostrastvo izvr{enoto neverstvo ne e predavstvo. hrabro. kon dabot! (Izleguvaat) . ve molam.

go slu{ate xagorot? Gospo|a Plitkavoda Bo`e prosti ni gi grevovite! Falstaf [to mo`e ova da bide? Gospo|a Rabu{ i gospo|a Plitkavoda Da begame! Da begame! (Izleguvaat gospo|a Rabu{ i gospo|a Plitkavoda tr~aj}i) Falstaf Mislam deka |avolot me ne}i od strav da ne mu go zapalam pekolot so masloto vo mene. Inaku nikoga{ vaka ne bi mi go spopikal. jas ovde }e se zasolnam. ma`jaku moj mil? Falstaf Srno moja so crno opav~e! Od nebo neka vturat kompiri. neka zavrne sneg od ir~iwa. dobro mi dojdovte dvete! (Se slu{a xagor odnadvor) Gospo|a Rabu{ Lele. oti koj }e mo`e potoa da me iskara deka sum ja utnal? (Vleguva gospo|a Plitkavoda a po nea gospo|a Rabu{) Koj doa|a? Mojata srna! Gospo|a Plitkavoda Vitezu Xon! Dali si tamu. Rebrata }e gi ~uvam za sebe.) Brzofatka Samovili crni. za qubov na Leda. (Ja pregrnuva) Gospo|a Plitkavoda So mene e gospo|a Rabu{. kutrite lu|e? [to se odnesuva do mene. Brzofatka. maskirani kako i porano. beli. Falstaf Podelete me kako ~ornat elen. Ana Rabu{ kako samovila i eden glumec maskiran kako \avol~e. yverski |avol{tilak! a potoa drug |avol{tilak vo oblik na ptica . a rogovite gi podaruvam na va{ite ma`i. ti be{e bik za qubov na tvojata Evropa. neka nadojde bura od strasti. zeleni i sivi na no}ta veselnici i senki `ivi. za sekoja po but. Isprati mi sve`ina vo vreme na pareweto. neka udri grad od {e}er~iwa. srcule. {to ostanuva za nas. neka zgrmi na zvukot od “Libe moe so rakav~iwa zeleni”. Sega neka mi pomognat toplokrvnite bogovi! Seti se Jupiter. elenu moj. Zna~i no}va Kupidon e sovesno mom~e. O semo}na qubov! Kolku blisku eden bog se pribli`i do izgledot na gusan! \avol{tilak storen prvin vo oblik na yver . Jas sum {umski ~ovek! Ha! Zboruvam kako lovecot Hern. jas sum elen vo Vindzor i toa najdebeliot. bli`i ~asot. O mo}na qubov. maskirana kako Samovilskata kralica. ti {to vo edni priliki go pravi{ yverot ~ovek. Jas sum vistinski duh. mi se ~ini. Jupiter.O Jupiter. . i lebed. Vilijam Rabu{ i decata. qubovta ti gi nabi rogovite. pti~ji |avol{tilak! Koga bogovite gorat vo sladostrastie.pomisli na ova Jupiter. mi nadopolnuva dvojno. a vo drugi ~ovekot yver! Ti be{e Jupiter. vo {umava. (Vleguvaat otec Evans.Veselite `eni od Vindzor 87 Scena 5 (Vleguva Falstaf prepraven kako Hern so rogovi na glava i sinxir v race) Falstaf Kambanata vo Vindzor ~ukna dvanaeset. ple{kite za ~uvarot na ovoj del od {umata. so sve}i.

daj & soni{ta najubavi da plete. Falstaf (Za sebe) Nagaziv na navi. livadarki. ajde! . Brzofatka Ajde. bel i rumen. A zborne{. vladarot na nea. Do kaj{to }e stapnete. edna{! [tur~e. \avol~eto Kepci. {tipi gi.88 Vilijam [EKSPIR sira~iwa zemski {to zla kob ve snajde spremete se vedna{. na oro fatete se vie. mo`e da me uro~i i bieno sirewe da stanam! \avol~eto (Na Falstaf) Crvu dolen. no ako po~ne da krcka toga{ gre{nik si ti beden. sekoj grb. nadvor i vnatre. dvorot Vindzorski. Stolovite na ~lenovite na dvorskiot sovet so balzam svetnete gi od presve`a prolet. No tie {to zaspale bez grevot da go skrotat. ko safir. dvaeset svetulki feneri }e ni bidat vodilki okolu dabot na ovaa rida. ako e ~ist.nikoj `iv ne smee da gi vidi. samovilite prozivaj gi vedna{. Evans A sega. po ple}i. \avol~e. Opaa! Stoj! ^ove~ki miris nozdrite mi gi rie! Falstaf Od toj vel{ki ve{ter so bo`ja pomo{ }e se branam. vo site odai sveti blagosostojba za navek dvorecot da seti blagosostojba ve~na od radosti i smea. na noga lesna. prstite neka mu gi gori. sekoj tronec stamen so vernost neka bolskaat ko bescenet kamen.no s# do eden ~asot oroto na{e starsko okolu-naokolu dabot na lovecot Hern. po race. donesete sre}a. biser i zlaten podvez {to go resi kolenoto od li~niot vitez samovilite pi{uvaat so mirisot cveten. kepci. mrtov }e bidi{. po noze. da zaspie cvrsto ko nevino dete. plamenot nema zijan da mu stori. ajde! Posetete go. Molknete. navi. (Legnuva i si go skriva liceto) Evans Kade e Grav~e? Odi i kaj{to }e najde{ moma tripati pred spiewe {to se prekrstila doma. bolka }e nema. Odete. rasipnik. od ra|awe ti si uro~en da bide{ vole! Brzofatka (Na samovilite) Ogan prinesete. na rabota ajde. imiwata da gi ~ujam. ]e zami`am i }e se skrijam. i “Honi soit qui mal y pense” po trevnikot zelen neka pi{uva cvetot sin. raka za raka. A no}e.) . Seto znamewe. dostojna na vladarot. vo domovite vindzorski ti sega yirni i kaj{to ogan nezapretan najde{ i ogni{ta {tirni tamu slu{kite {tipi gi da posinat ko od svrdli Kralicata na{a sjajna gnasotilak mrazi i smrdli. zapejte pesna fateni na oro vo krug. ko{mari da im se kotat. zelenilo da nikne poplodno i posve`o od sekade da blikne. }e go igrame nie. srcka! \avol~eto Na sud! Na sud! Evans Dali drvovo }e gori? (Go gorat Falstafa so sve}i.

Vitezu Xon. sramna blud i sladostrastvie! Bludot ti e samo `ar vo krvta na porokot ve~na `rtva. koj nosi sega rogovi? Gospodine Rezil. tuku samo za moj najdebel elen. [egava ve}e nema smisla. gospo|a Rabu{ i gospo|a Plitkavoda) Rabu{ Ne. gazda Plitkavoda. neka seti {to e kazna. duri umot ne mu dojde! (Tie igraat okolu Falstafa. of! Brzofatka Rasipan. ni{to od Plitkavoda toj ne se omrsi osven negovata ko{nica za ali{ta. zatoa kowite mu se zemeni reim. gospodine Rezil. samovili vo nego se vlezeni zli sili! [tipete go. vleguva Fenton i izleguva so ukradenata Ana Rabu{. stapot i dvaesette funti {to }e mora da gi vrati na gospodinot Rezil. (Gi vadi rogovite) Plitkavoda Da. Falstaf stanuva i saka da bega. of. koga kon lo{o nastroen ti e umot! . apa{ so rogovi. Mislam deka dokusuren ste sega. ma`u? Zarem ovoj ubav jarem ne mu li~i pove}e na {umata odo{to na gradot? Plitkavoda (Na Falstaf) E.) (Vleguvaat gazda Rabu{. pa. Falstaf Zna~i ovie ne bea samovili? Bo`e gospode. Koj drug bi ve spasil osven lovecot Hern? Gospo|a Rabu{ Ve molam. zvezdite. gospodine Rezil. potsme{liva samovili pojte [tipete go.Veselite `eni od Vindzor 89 Falstaf Of. Po pesnata od nadvor se slu{a lovxiski xagor. Evans. go napravija prividot stvarnost i . dosta. [tipete go slo`no. vleguva gazda Su{ko od drugata strana i izleguva so ukradenata samovila vo belo. ne begajte. Eve mu gi rogovite. {tipete go. Falstaf e apa{. navi. Falstaf Gledam deka od mene napravivte magare. Ete kako mo`e so sajkal da ti pobegne kumot. ama i vol. (Za vreme na pesnata. Dokazi ima kolku ti du{a saka. I. go {tipat i pejat:) Samovilite Gre{ni misli. Izleguvaat tr~aj}i Brzofatka. Pove}e nikoga{ nema da ve smetam za moj veren. s# duri sve}ite. poveruvav deka se samovili. go kotka{ v srce i ognot mu se {iri od me~tite raspalen ne mo`e da se smiri. gorete go. sram da vi e. dva-tri pati pomisliv deka ne se samovili. \avol~eto i Samovilite. Okolu nego. i sladostrastie go mori. rasipan. Nikako da se stavime. vleguva doktor Kajus od ednata strana i izleguva so ukradenata samovila vo zeleno. nenadejniot prepad na moite mo}i. kako vi se dopa|aat sega `enite od Vindzor? (Poka`uva na rogovite od Falstaf) Gi gleda{. ne n# poslu`i sre}ata. ama sepak ne~istata sovest. gospodine. pokraj glasot na razumot. mese~inata ne zgasnat. Gospo|a Plitkavoda Vitezu Xon. gospodine Rezil.

pa {amovilite nema da ve {tipat.90 Evans Vilijam [EKSPIR Plitkavoda [to? Da ti se dopadne turlitavava? Vre}i{tevo gnoj? Gospo|a Rabu{ Vite`u Xon Fal{taf. Plitkavoda ]e ve odvedeme. vitezu. sepak mislam deka najmnogu }e ve zdoboli vra}aweto na parite. drt starec so mevi{te kako nilski kow? Plitkavoda . lokawe. ama ako. Gospo|a Rabu{ Vitezu. {lu`ete mu na go{poda i `aboravete gi gre{nite mi{li. Rabu{ Evans A va{ ve molam da ja `aboravite qubomorata. Vo prednost ste. zarem ne vi be{e jasno deka |avolot ni toga{ ne bi n# nateral da ni se dopadnete? I zol kako `ena mu? Evans I {o umot `ajden po ra`vrat. duri i da mislevte deka mo`eme da ja isfrlime doblesta od na{ite srca i da se predademe bez zbor na pekolot. meani. Plitkavoda Ovoj ofkaxija? Ova dobro go rekovte. p{uewe. o~e Hju. Plitkavoda I podmolen kako Satana? Nema da se posomnevam vo `ena mi s# dodeka ti ne stane{ kadaren da & se dodvoruva{ na dobar angliski. Pravete so mene {to sakate. vo Vindzor kaj eden gospodin po ime Rezil. Falstaf “Mo{awe” i “`dravje”? Zarem do`iveav da mi se potsmeva ~ovek {to a }e otvori usta na angliski me tera na zdravo mo~awe? Ova e znak deka mu odyvoni na u`ivaweto i no}noto {laewe vo kralstvovo. medovina. Ednostavno sum paraliziran od negovoto neznaewe. `aka~ki maka~ki? Falstaf Za podbiv me imate. Falstaf Plitkavoda ^avkite da ne mi go ispile umot {tom dozvoliv vakvo magare da napravite od mene? Zarem da me vjajvne eden vel{ki jarec? Da ne mi fali u{te magare{ka kruna? Vreme e da se udavam vo kapka mo~! Evans Mo{awe dobro `a va{a `dravje. {eir. komu na prevara ste mu zele pari pretstavuvaj}i se sebesi kako nekoj makro. Ne mo`am duri ni da mu go spu{tam na ovaa vel{ka pa~avra. debel mev mnogu mo{. gospodine. obi~no vino. Rabu{ I siromav kako Jov? Ovoj bes~uvstvitelen. Iako dosta pretrgavte. {pan{ko vino.

ama e momce. zarem ne ja zedovte onaa vo zeleno? Kajus Da. vitezu. iako be{e vo `enski ali{ta. Be{e vo belo. (Vleguva Kajus) Kajus Kate madmazel Ana? Zimi boka. Izlazan sum. a sepak ne be{e Ana tuku deteto na po{tarot. a vamu `enskoto . ako ne. {to e. neka me obesat. momce. Ka`i & deka gazda Su{ko se o`eni so }erka & . Da se ven~av so nego.ej. {to e? [to e. zimi boka. Rabu{ Zna~i. Razbrav za tvojata namera. Da ne be{e v crkva. zimi boka.Veselite `eni od Vindzor 91 Su{ko Rabu{ Sepak razveseli se. un paysan. Deti{te edno nedokvakano. (Vleguva Su{ko) Su{ko Eeej! ej. Su{ko I prijdov. zete? Su{ko Otidov vo Iton da se ven~am so gospojca Ana Rabu{. Od mesto da ne se pomrdnam ako ne poveruvav deka e Ana Rabu{. taa.ma{ko. }e mi poka`e{e toj mene. cel Vindzor krenam na noze. Momce! Ne Ana Rabus. nikoga{ ne bi spiel so nego. nemoj da se luti{. islazan sum! Se ozeniv so un garson. Viknav “kupa” a taa vikna “~upa” isto kako {to se dogovorivme so Ana. Xorx. }e im ka`am. dedo Rabu{! Rabu{ [to e sine. eve na! Rabu{ [to }e im ka`e{. dosega e `ena na doktor Kajus. koj ja ima toga{ vistinskata Ana Rabu{? (Vleguvaat Fenton i Ana) . ja oblekov }erka mi vo zeleno i sega sigurno e so doktorot vo hramot kaj{to ve}e se zele. a toa da ti bilo deti{teto na po{tarot. Pogre{en ami kako? I jas taka pomisliv koga zedov mom~e mesto devojka. Zimi boka. Gospo|a Rabu{ (Za sebe) Ne velat taka doktorite! Ako Ana Rabu{ e moja }erka. zimi boka. Rabu{ Gospode. Plitkavoda ^udno. zedovte pogre{en ~ovek. }e mu poka`ev jas ubavo. Ve~erva }e jade{ i }e pie{ kaj mene doma. zetko? Zavr{ivte? Su{ko Zavr{ivme? More na najdobrite vo okolijava }e im ka`am. Gospo|a Rabu{ Xorx. Rabu{ Sami ste vinovni. Jas vi ka`av deka }e ja prepoznaete }erka mi po bojata na fustanot. ili obratno. kaj{to sakam da & se smee{ na `ena mi kako {to taa sega ti se smee tebe.

neka ti e so sre}a! Dosta so ~am~e muabeti. ve~erva toj so gospo|a Plitkavoda }e spie. vitezu. najadeni da ja zalieme {egata kraj ognot. Rabu{ Zna~i gospo|ice. . kolnati sati nametnati vrz nejze od prisilniot brak. ka`i mu. povelete site kaj nas doma. Sakavte da ja ma`ite. zemjata so pari. iako fativte dobra pusija da me zastrelate. prosti. Majko moja. mo{ne sramno. i vie vitezu. Gospodine Fenton za mnogu godini i so sre}a neka vi e brakot! Ajde ma`u. Falstaf Milo mi e {to va{ata strela proma{i. `enata po”pisano” ti pa|a. Rabu{ Od pi{anoto ne se bega. itrina ili nepo~it. Prestapot storen od nejzina strana e svet i za po~it. Plitkavoda Amin. povelete site. Vistinata slu{nete ja sega. svr{eni damna. dete? Fenton Ja zbunivte. Lek tuka nema. amin. [to zna~i ova. sega ne mora{ ni od gospodin Rezil da se krie{. tamu kaj{to nema{e vo qubovta skladnost. Gospo|a Rabu{ Sr~ka }e me udri: ide gospodin Fenton. gospodine Fenton? Ana Prosti mi. Prevarava nejzina ne krstete ja delo na neposlu{nost. qubovta vo brakot samo neboto ja ra|a. vrzani sme sega cvrsto i nikoj i ni{to ve}e nema da n# razdeli. Vistinata e deka taa i jas. Plitkavoda (Na Rabu{ i gospo|a Rabu{) Ne stojte ko zdrveni. kako se slu~i da ne pojde{ za gazda Su{ko? Gospo|a Rabu{ Zo{to ne pojde za gospodinot doktor. tatko. za{to preku ~inov taa samo se spasi od mnogute nesveti. Fenton.92 Rabu{ Vilijam [EKSPIR Falstaf Odvrzan pes `ivo pile ne pu{ta.

.

.

Naslov na originalot: Comedy of Errors .

bliznaci. zlatar Prv trgovec. nejzina sestra Metresa Temni~ar. Slu`benici i Svita Mesto na dejstvieto: Efes . vojvoda od Efes Egeon. `ena na Antifol od Efes Lu~ijana. na kogo mu e dol`en Anxelo Pin~.LICA: Solin.Xandar. bliznaci. igumanija vo Efes Adrijana. `ena na Egeon. trgovec od Sirakuza Antifol od Efes Antifol od Sirakuza. trgovec Anxelo. prijatel na Antifol od Sirakuza Vtor trgovec. robovi na dvata Antifola Baltazar. sinovi na Egeon i Emilija Dromio od Efes Dromio od Sirakuza. u~itel Emilija.

.

ako ne i prvo teatarsko delo na [ekspir. kako {to veli Kolrix. nadrastuvaj}i go izvornikot.Piesata Zabuni e vesela komedija so lesni dramski elementi. Deloto prvpat e pe~ateno vo Kvarto izdanieto od 1623 godina. ~estopati rimuvani so mnogu igra na zborovi. Emilija. [ekspir go zgolemuva brojot na zabuni. potvrduvaat stilot i metrikata na deloto: stihovite se ramnomerni. piesata Zabuni. . gi potvrduva tokmu filosofijata i karakterot na farsata. nastanuvaat brojni nedorazbirawa i komi~ni situacii vrz koi [ekspir go gradi zapletot na komedijata. Lu~ijana…) Zabuni ne e prosta adaptacija na Plautovata komedija. za razlika od Plaut. tuku originalno delo koe. Deka e me|u prvite. Komedijata Zabuni prvpat e igrana vo Makedonija na 11. Ovde. Zabuni e najkusata komedija na [ekspir. No. a {to prvpat be{e objaven na makedonski vo 1987 godina. Spored bele`nikot Gesta. na najdobar mo`en na~in. gi udvojuva bliznacite i voveduva nekolku novi likovi (Egeon. a malku proza. bez nekoja pogolema filosofska podloga iako. go najavuva sigurniot podem na idniot golem dramski pisatel. vo re`ija na Dimitrie Osmanli. prvpat e igrana na 28 dekemvri 1594 godina. zasnovana vrz tripati pokusiot latinski original na komedijata Menehmi od rimskiot komediograf Plaut. so sve`inata na karakterite i silata na poezijata. Prevodov {to ovde go pe~atime e popravena verzija na tekstot vrz koj se igra{e ovaa pretstava.03. poradi neprepoznavaweto i zamenite na li~nostite.1989 godina na scenata na MNT. taa.

.

trgovecu od Sirakuza nemam niet zakonot da go kr{am. I po kratko. po tvoite besedi ve~erva kraj na makite me sledi. za makite moi smrtta bil lekot. i na{iot i va{iot od Sirakuza. preku mera vredi sto dukati. ni {est meseci ne bevme razdvoeni a taa. vo istata kr~ma. Vo isto vreme. Egeon. Imotot tvoj.gi kupiv toga{ na decata moi da im slu`at. trgovecu. sre}na majka stana na li~ni sina dva. I dojde naskoro `iva i zdrava. Siraku`ane. ka`i na kratko {to te natera da trgne{ od doma i zo{to si ba{ deneska vo Efes. vrhovnite soveti re{ija. trgovec od Sirakuza. Najte{ko od s# mi pa|a za alot moj maten jasno da zboruvam. od nea me trgna. re{i sama kaj mene da dojde. no eden den umre delovoditelot i gri`ata za stokata ostavena na razni mesta. do ~asot koga n# navasa zlo. nekako. @ena mi. Kavgata i sporot {to izbija po ~inot krvav na vojvodata va{ nad ~esnite na{i trgovci koi nemaj}i dovolno zlato za otkup so krv propisot mu go zape~atija ja topi milosta vo pogledot tvrd. da bide ubien a imotot daden na vojvodata. no. po zakonot na{ osuden si na smrt. sepak za da re~e svetot deka krajot od pi{ano mi bil a ne od podlost }e raska`am ovde s#. Egeon Ne moli ve}e. siroma{ka edna se porodi sli~no i rodi dve blizni ma{ki. Roden sum vo Sirakuza.^in PRVI Scena 1 (Vleguvaat Solin. Vojvodata Vojvodata Zna~i. Egeon Ute{no ba{. gorda na porodot {tedar. Bogatstvoto ni raste{e vo radost po moite ~esti patuvawa do Epidamno. da se prekine trgovijata me|u zajadenite gradovi na{i i sekoj roden vo Efes {to }e go vidat na pana|ur vo Sirakuza ili roden Siraku`anin vo zalivot Efes. za{to po razdorot lo{ {to stana me|u buntovnite tvoi zemjaci i nas. skrati mi go vekot.) Egeon Brzni Soline. zatoa. red po red. vojvoda od Efes. zedov `ena {to sre}na be{e so mene a so nea i jas. osven ako ne plati nekoj otkup od iljada dukati za nego. iako iscrpena od bremeto slatko. Zatvorni~ar i drugi. bedni bidej}i roditelite bea na doen~iwata . i za ~udo isti tie na lika bea i po ime samo gi raspoznavavme. vezden me nagovara{e za vra}awe .

postaroto gajle. Najposle. koi ne znaeja od {to im e strav. Egeon Bogovite takvi da bea so mene sega }e nemav zo{to da gi kolnam. . bidej}i pod pomal tovar plove{e. na ist na~in i jas se pogri`iv za drugite dvajca. prijatelski n# primi nas. da trgnat vedna{ po onoj za kogo umirav da go vidam. doploviv do Efes. vetrot pobrzo go ponese napred. {tom taka gi zgri`ivme decata `ena mi i jas. Odvaj na milja bevme od Epidamno koga moreto. za{to pred da stignat brodovite na ostri steni nie naidovme i silno. eden od Korint. koj isto od brat mu be{e li{en. tolku e dosta Soline. bez nade` da go najdam no re{en da go pretresam sekoe mesto vo koe `iveat lu|e. me podbodnaa i probav izlez nekakov da najdam od bezizlezot. no isto ime nose{e ko nego. Pet dolgi leta vo Grcija minav. po malku radost i po malku taga.o. i vidov koga ribarite od Korint gi fatija site trojca. bidej}i znae{e koi sme. no pla~ot postojan na `ena mi {to pred kobot pretstoen raste{e i kemkaweto bolno na beb~iwata. I brzo potoa v beznade` bevme. no delot nejzin. No ovde skon~anieto mi bilo i sre}en sigurno }e bidat vo smrtta moja bezvremena ako site patuvawa moi potvrdat deka sepak se `ivi.Komedija na zabuni 101 doma. ne zapiraj tuka. @ena mi go vrza vtororoden~eto za rezervnata katarka {to mornarite ja ~uvaat za neol ~as a so nego i eden od drugite bliznaci. matnata svetlost {to bolsna od nebo samo ni stana za du{ite plahi garant siguren za brzata smrt {to rado sigurno }e ja primev. udrivme vo niv i brodot na{ na dve se rascepi i pri delbata nepravedna sudbinata pravedno ni podeli po isto. Tuka mene mi svr{i sre}ata a nesre}ata na svet me ostavi za lo{ata kob da raska`uvam. no baven im be{e brodot. du{ava polna e so ~emer do ram {to stana posle }e sfati{ i sam. brodolomcite. se vrzavme za po eden kraj od katarkata i plovevme napred kon Korint. se slo`iv bezvolno no prerano se ka~ivme na brod. od Epidamno drug. koga napolni osumnaeset po~na za brat mu da se raspra{uva i me mole{e so slugata svoj. niz sinorite Aziski lunyav sam i na vra}awe. Najposle i drugiot stigna brod a posadata. ete. pomnam. Vojvodata Prodol`i. Tie sakaa i ribarite od plenot da gi li{at. Mornarite pobaraa spas so ~amec a brodot {to tone{e ni ostana nam. sonce ogrea nad zemjata i v ~as gi rastera maglite gadni. Vojvodata Za ater na tie po koi `ali{ ka`i mi s# {to vi se slu~i ottoga{. noseni od strujata. so pogledite vo niv. so`alba te ~eka no ne i milost. sekoga{ pokorno na vetrot bolno go navesti zloto na{e. Egeon Postariot sin. ili taka ni se stori. pa najposle kon tatkovinata go naso~ija. star~e. mu odobriv `ivotot negov rizikuvaj}i go. i pod naplivot na snopot svetlina moreto se smiri i vidovme brodovi dva {to itaa kon nas. no pred da stignat .

me ~eka rabotata. sepak }e ti pomognam kolku {to mo`am. Prostete mi. tebe {to sudbinata so najstra`en jad te bele`ila. vo sprotivno }e mora da umre{. eve gi parite {to vi gi ~uvav. ba{ deneska eden trgovec od Sirakuza uapsen e a dojde ovde. da gi vidam trgovcite. po pomo{ odam leden malku da go odlo`am krajot svoj beden. da ne e ova protiv zakonot protiv krunata. veruvaj mi. vodi go! Zatvorni~arot Dobro. koli. Odi sega. od edni trgovci od koi dobar pazar o~ekuvam. A sega odam. sumata natokmi ja i `ivej. Ne. Dromio od Sirakuza Egeone jaden. ve molam. . gospodine. gospodine. i ~esto koga maki.) Trgovecot Zatoa re~ete deka ste od Epidamno imot da ne vi go konfiskuvaat. probaj kaj site poznati vo Efes. zgradite. gospodaru. eve ti davam u{te eden den pomo{ da pobara{ prijatelska. sigurno sega }e te za{titev no. Sakate zaedno da {etneme niz grad a potoa da jademe kaj mene v kr~ma? Trgovecot Viknat sum. No. dostoinstvoto moe. i ~ekaj me tamu. da se sretneme na plo{tadot i mo`eme da bideme zaedno do pred legnuvawe. Zatvorni~aru. Mnogumina bi ve dr`ele za zbor i bi zbri{ale ba{ so parite v xeb. po zakonot mora da umre pred zajdisonce. a dotoga{ }e se provrtkam malku niz grad. Antifol od Sirakuza Odnesi gi vo Kentaur na konak Dromio. ne smeat da go zgaznat. Egeon Bez nade`.102 Vojvodata Vilijam [EKSPIR Scena 2 (Vleguvaat Antifol od Sirakuza. Antifol od Sirakuza Doverlivo mom~e. zla me ma~at so dosetki znae da me raspolo`i. Ru~ek }e bide u{te malku. iako si na smrt osuden i presudata ne mo`e da se smeni osven na {teta na ~esta na{a. vo pet ako vi e po volja. moli. I bidej}i nema pari za otkup. a potoa legnuvam v kr~ma oti skapan umoren sum od patot. protiv ona {to duri ni knezovite i da sakaat. eden trgovec i Dromio od Sirakuza.

dosta so glupostite. Gospo|ata i sestra & ve ~ekaat. bez matkawe. Taka i jas. gospodine. pileto zagorelo. [to e? [to se vrati tolku brzo? Dromio od Efes Se vrativ brzo? Pa jas epten docnam. se kolnam. Kaj e zlatoto {to ti go dadov? Dromio od Efes Zlato gospodine? Nikakvo zlato ne sum primil od vas. Antifol od Sirakuza Ko na ~ovek odgovori mi na koe sigurno mesto mi se parite ili sega }e ti ja zdrobam crpkata {to se majtapi koga }e & prdne. Antifol od Sirakuza Slu{aj Dromio. ~oveku. jadeweto ladno. dosta gospodine. Trovecot Dobar pomin. (Vleguva Dromio od Efes. Antifol od Sirakuza Dosta. Ne maftaj me. gospodine gadu.Komedija na zabuni 103 Antifol od Sirakuza Antifol od Sirakuza Doviduvawe. a gospodarkata edna po lice. Toga{ odam sam vamu-tamu niz gradot da pominam. ka`i {to napravi so doverenoto? Dromio od Efes Dovereno edinstveno mi be{e od plo{tad na ru~ek doma da ve dovedam. taa e `e{ka. a ladno e oti ne ste doma. ne mi e do {ega ka`i. a ne ste doma oti ne ste gladni ne ste gladni oti ne postite a nie molitva {to znaeme i post za grevot va{ si dobivme po nos. ka`i parite kaj ti se {to ti gi dadov? Dromio od Efes [to? Zar onoj sitne` {to minatata sreda go dobiv da mu platam na sara~ot za kuskunot na gospodarkata? Na sara~ot mu gi ostaviv. {ega si e {ega no za drugpat ~uvaj ja. parite kaj se? Ovde sme stranci a ti si dozvoluva{ tolkavi pari da ostavi{ na drug? Dromio od Efes [egi gospodine teraj na trpeza a mene gospodarkata me prati po vas i ako vedna{ ne dojdete odma po timba }e me fukne. gospodine treba da bide ~asovnik i bez glasnik vedna{ da ve isprati doma. praseto e ladno ~asovnikot mi udri dvanaeset. mom~e. Kaj se iljadata dukati od mene {to gi primi? . Na svetot sum ko kapka voda {to druga kapka vo okeanot bara i koga dru{kata ne ja nao|a pa|a i se gubi. Kalendarot na mojot `ivot. jadnik majka mi baraj}i ja i brat mi pa|am i se gubam.) Eve go. Antifol od Sirakuza Koj mene dobar pomin mi posakuva mi po`eluva ne{to tu|o za mene. Antifol od Sirakuza Slu{aj ti. I mislam `eludnikot va{ ko mojot. se vra}a.

Antifol od Sirakuza Od gospodarkata? Koja ti e gospodarka. nema! Eve ti gospodine robe! Dromio od Efes [to vi e gospodine? Na strana racete! Ne}ete? Toga{ bri{am! Antifol od Sirakuza @imi boga. ma|ioni~ari {to te zaslepuvaat. zaedno nikako ne se iljada. Antifol od Sirakuza [to zarem v lice mi se potsmeva{? E. zborlesti izmamnici. teloto ti go bodat. brzo zaminuvam. mra~ni gleda~ki {to te zbudaluvaat. vaka ili onaka. i mnogu drugi ro`bi na grevot. se pla{am. taa {to gladuva ~ekaj}i ve za ru~ek i ve moli doma da pobrzate. no.104 Dromio od Efes Vilijam [EKSPIR Nekolku modri dukati od vas po timba sum primil i u{te nekolku po ple}i od gospodarkata. ve{terki {to ti ja kinat du{ata. nema trpelivo da gi primite. Koga bi vi gi vratil. site pari mu gi zele na podlecov! Velat gradov prepoln e izmami. la`govci prepraveni. Ako e taka. Vo Kenataur odam gadov kaj{to pojde se pla{am zlatoto po petlite ojde! . robe? Dromio od Efes @enata na va{eto gospodstvo i moja gospodarka vo Febiks.

Adrijana Za{to rabotata ne im e doma. `ena na Antifol od Efes i Lu~ijana. taka i ti treba ve~no pokorna da im si. ribite. od pticite. v more. sestra & . So svojata sloboda gospodari ma`ot. ne{to drugo kaj brakot me pla{i. ni robot {to itno go prativ po gospodarot a ve}e e dva. {to nema megi. a so ma`ite vremeto. Bi go podnela li ova so mirna du{a? Adrijana Lu~ijana Taka da pravam sekoj bi me plukal. . . Lu~ijana Mo`e nekoj trgovec go viknal i od plo{tad oti{le pravo na ru~ek. Smiri se i da jademe. Lu|eto. Pred da se vqubam }e nau~am da slu{am. iskonski mnogu nad niv. ribite. A so druga ma`ot da ti pojde? Adrijana Lu~ijana Samo magarici za uzda se vodat.) Adrijana Ni ma` mi go ima. Lu~ijana Adrijana Uzda e toj tvoja {to te zauzduva. vo vozduh. Lu~ijana. toa odreduva koga da dojdat. sami vladeat so svetot i so temnite okeani imaj}i um pove}e i darba za uka. Yverovite. zatoa strpi se. na ma`jacite svoi im se poslu{ni. pticite vozdu{ni.gospodarat tuka so niv i so `enite svoi. ]e ~ekam mirno doma da si dojde. Adrijana Zo{to ma`ite poglema sloboda imaat od nas? Lu~ijana Lu~ijana Zol kam{ik demne nad suetnata sloboda. Adrijana I poradi ova ne saka{ da se ma`i{? Lu~ijana Ne.^in VTORI Scena 1 (Vleguva Adrijana. Ne postoi ne{to pod nebesnite stegi na zemja.

dovedi go doma. Lu~ijana Dromio od Efes ]e se ma`am da vidam kako }e mi bide. {to ti gi dadov?” “Praseto. tuku povodot mu be{e nejasen i zatoa ne mo`ev da go sfatam. mi e gajle za nea…” Lu~ijana . Ne rekov deka e rogonosec no sigurno e lud.” rekov.” rekov “Zlatoto. Dromio od Efes Gospo|o. “Nemam. “Zlatoto.” rekov. Adrijana Zboruva{e li nejasno pa ne mo`e{e smislata da mu ja po~uvstvuva{? Dromio od Efes More udira{e tolku jasno {to predobro mu gi po~uvstvuvav udarite. Re~e koj? Dromio od Efes Gospodarot. {to ima na um? Dromio od Efes [to mu be{e na um sega mi e na u{i rakata da mu kapne. ti tvrdam. Adrijana Odi pak.” re~e. ni gospodarka. doa|a li doma? Se ~ini premnogu se trudi `enata da si ja zadovoli. “Ru~ek e vreme. ni `ena. gospodarot moj e ludo rogat! Adrijana Ludo rogat? \ubre edno! Trpenieto e mirno mir {tom mu se dade. Taka i ti. trpenie saka{ za uteha da mi dade{. Eve go slugata. nemaj}i ma` da te jade.” re~e toj. ne znam {to mu stana.” I taka negoviot odgovor na pokanata moja doma go nosam na ple}i. Ama nekoj od nas bol sli~en da go snajde vo pla~ ist pogolem }e zajde.” re~e. Koga go vikav doma na ru~ek. “\avol da ja zeme! Ne ti ja znam. gadu.106 Adrijana Vilijam [EKSPIR Adrijana Ka`i. Adrijana Blizu li e gospodarot tvoj baven? Dromio od Efes Preblizu mi be{e. “Kaj se iljadata dukati. Adrijana Ka`i. “]e dojdete?” rekov. `imi u{ive crveni.” re~e. Dromio od Efes Da odam pak za pak da me tepa? @ivi gospod! Nekoj drug sega pratete. “Vi se ladi jadeweto. pra{a za iljada dukati. “ni dom. gospodine. gospodarkata. zboruva{e li so nego. “Zlatoto. “Zlatoto. mo`e i ma` ti ide. “Gospodarkata. Du{i~ka nekoja v jad {to kuka sama ja te{ime gri`no da ne pla~e. No ako do~eka{ ma` tvoj da ti mrda i ti od ko`a }e izleze{. oti na krajot tamu i me ispotepa.” re~e. meki se tie janya {to ne gi jade.” rekov. te molam.

a jas doma goram po nasmevka blaga. bez `al da me trati. no sepak. Znam sega & se dodvoruva na druga. Odi dovedi go gospodarot. i ~ovek na svet nema {to dobriot glas ne }e go zagubi ako ‘r|ata mesto zlatoto ja qubi. se hrani nadvor. |erdan toj mi veti. toj e stopan na sostojbata moja. Adrijana Ne sum ni budala ni maloletna. No. I udirate za da vi se mno`at barem duri slu`am druga stavete mi ko`a. so samo eden son~ev pogled svoj seta ubavina mo`e da mi ja vrati. Adrijana Mnogu lomoti{. Ako ~arite mi ostanale bez boja. a jas mu slu`am ko najdolna stoka Otfrli ja qubomorata {tetna. Dali starosta ubavinata druga od obraz mi ja zede? Ne. . inaku zo{to ne bi bil tuka. Zarem ve}e i ali{ta poubavi nosat drugi? No. Na ubavinata toj mi na{ol mana zatoa }e pla~am nad ona {to ostana i pla~ej}i so smrtta }e se zdru`am.Komedija na zabuni 107 Lu~ijana Adrijana Nazad. edinstveniot vinovnik samo e toj. prostaku. negovi se toa zaslugi. toj v `al ja svi. Lu~ijana Uf. toj. i da ne mu tekne za postelata bra~na i vrz kamenot bescenet senka mra~na pa|a. robe. na zlatoto sjajot mu go zema ‘r|ata zgorna. i zarem na nego da ne se seti. Dromio od Efes A tolku li sum trkalezen za kako topka po cel den da me {utkate? Vie udirate tuka a toj tamu. Dali sum glupa? ^avka da ne umot mi go ispi? Nequbeznosta od mermerot pove}e duhovitosta ja gnasi. Dromio od Efes A toj udarot so nov udar }e go blagoslovi. sestro. elen raspu{ten. Lu~ijana Mnogu budali na ludata qubomora & slu`at. me|u vas dvajca celata glava }e mi stane xumki. preku plot skoka. ama ti e liceto gnevno. Adrijana Kraj metresata ne mu e zdodevno. ili po timba }e te aknam. Znae{.

gospodaru. gospodine? Antifol od Sirakuza Ba{ pred malku. mi zboruva{e za gospo|ata i ru~ekot. pak igraj si so mene. no {egava na strana. mi se potsmeva{? Misli{ se {eguvam? Eve ti. Dromio od Sirakuza Milo mi e {to ste raspolo`en. znam samo deka sum tepan. Dromio od Sirakuza Tvrda velite? Sakam da mi bide samo glava ako prestanete so udarite. Antifol od Sirakuza \ubre. gospodine. Po moja presmetka i spored kr~marot ne sum mo`el da zboruvam so Dromio vo me|uvreme. Gledam |avolot {egata ja odnel. eve! Dromio od Sirakuza Stojte. `ivi gospod. ovde. gospodine. pol~as nema. Antifol od Sirakuza Saka{ da ti ka`am zo{to? (Vleguva Antifol od Sirakuza. no v dupka neka se skrie {tom ova se smra~i. Ne si ~ul za Kentaur? Ne si primil zlato? Gospodarkata te prati za ru~ek da me vika{? Domot mi e vo Feniks? Da ne be{e lud {to taka ludo mi odgovara{e? Dromio od Sirakuza Odgovarav ludo? Koga i kade. Dromio od Sirakuza Ne sum ve videl otkako me prativte doma vo Kentaur so zlatoto. a verniot moj sluga trgnal nekade da me bara. zo{to vaka so mene postapuvate? Antifol od Sirakuza Za{to prijatelski koga toga{ ko so {ut so tebe si muabetam ti si dozvoluva{ da se poigra{ so qubovta moja i ~asovite zreli mi gi uni{tuva{ koga }e ti tekne. doa|a.) Antifol od Sirakuza Zlatoto {to mu go dadov na Dromio navistina e vo Kentaur. no ve molam. [to zna~i taa? . no ako prodol`ite }e moram da si najdam {lem ili da vi svrtam grb i da fatam magla. no se nadevam deka ~uvstvuva{ i sega kolku toa mi se bendisa. zo{to sum tepan? Antifol od Sirakuza Ne znae{? Dromio od Sirakuza Ne. No. Ako saka{ so mene da se {eguva{ prvin pogledaj me i po izgledot moj prisposobi se ili so }otek timbata tvrda }e ti ja prisposobam. odrekna deka zlatoto go primi. no eve go. Kako e mom~e? Ti minaa lunkite? Ako saka{ }otek.108 Scena 2 Vilijam [EKSPIR Antifol od Sirakuza [to? V o~i me la`e{. gospodaru. Koga sveti sonceto i komarecot prazen neka se veseli.

mom~e? Dromio od Sirakuza Pa. gospodaru. gospodaru. gospodaru. Antifol od Sirakuza Antifol od Sirakuza Mo`e }e se prepe~e. gospodaru. mesoto u{te ne e kako mene. . }e ti dadam ni{to za ne{to. mom~e. Antifol od Sirakuza Vrz koja osnova. Dromio od Sirakuza Izel li nekoj }otek tolku debel bez zo{to i bez za{to? Pa. Antifol od Sirakuza Antifol od Sirakuza Da ~ujam. ve molam. nau~i da se {eguva{ vo vistinsko vreme. gospodaru. No. vrz osnova na faktot ~ist ko lejkata }elava na samiot tatko na vremeto. Ni po sudski pat? Onoj {to o}elavil po priroden pat nema vreme da si ja povrati kosata. Kako? Dromio od Sirakuza Dromio od Sirakuza Smeknato. gospodaru vi blagodaram. velat sekoe zo{to si ima i za{to. ru~ek li e vreme? Dromio od Sirakuza Ne. Antifol od Sirakuza Sledniot pat. Antifol od Sirakuza Pa mom~e. Antifol od Sirakuza Zo{to? Prvo za{to mi se potsmeva{ a vtoro {to se obiduva{ pak da mi se potsmeva{. mom~e. da ne jadete. Antifol od Sirakuza Mi blagodari{ zo{to? Dromio od Sirakuza Za ne{tovo {to go dobiv za ni{to. kako dopolnenie. Dromio od Sirakuza Bi vi odreknal da ne ste taka gnevni.Komedija na zabuni 109 Dromio od Sirakuza Dromio od Sirakuza I zo{to i za{to. s# vo svoe vreme. Ako stane takvo. toga{. Antifol od Sirakuza Dromio od Sirakuza Da ne zbesnete pa da si dobijam novo prepe~eno smeknuvawe.

Toa i go storiv. Antifol od Sirakuza Zo{to vremeto e tolkava cicija za kosa. Antifol od Sirakuza Celo vreme saka{ da doka`e{ deka nema vreme s# da se stigne. gospodaru. Antifol od Sirakuza Koja? Dromio od Sirakuza Ima dve i toa dobri. Edinstveno mu ostanuva da si kupi perika i da si ja povrati kosata. No. toga{. Antifol od Sirakuza Ni sudski. i vremeto e }elavo pa do Dromio od Sirakuza Prvata e da za{tedi pari {to gi tro{i za doteruvawe. Antifol od Sirakuza Ne mo`e sigurni vo takva somnitelna rabota. Dromio od Sirakuza . no i za toa ima pri~ina. sigurni. no od drug ~ovek. koga taa tolku bujno raste? Dromio od Sirakuza Zatoa {to toj blagodet im go dava na `ivotnite a ona {to im go zelo na lu|eto vo kosata im go dalo vo pametot. Dromio od Sirakuza Vidlivi. a vtorata. doka`av deka nema vreme da se povrati kosata izgubena po priroden pat. Dromio od Sirakuza ]e ja podobram. mnogu lu|e imaat pove}e kosa od pamet. Antifol od Sirakuza No ti zaklu~i deka koj{to ima mnogu kosa im malku pamet. Dromio od Sirakuza Nieden ne e bez tolku pamet za da si ja zagubi kosata. ne ti e dobra pri~inata zo{to nema vreme taa da se povrati. Dromio od Sirakuza Toga{. Antifol od Sirakuza No. koga jade da ne mu pa|aat vlakna v ~orba. Antifol od Sirakuza Ka`i gi.110 Dromio od Sirakuza Vilijam [EKSPIR Antifol od Sirakuza Nemoj dobri. te molam. Dromio od Sirakuza Pomalku pamet pobrzo se gubi.

ne sum `ena ti. oti e polesno kapka voda v more da frli{ i ottamu nesme{ana da ja vrati{. za ~ista da ostanam a ti ~estit. Antifol od Sirakuza Znaev deka i zaklu~okot }e bide }elav: no gledaj. ma`u moj. da. prostete. oti ako dvajcata sme edno a ti neveren. kolku si se izmenil. ne deli se ma`u moj od mene. Antifole. Antifol od Sirakuza Mene mi zboruvate. Antifol od Sirakuza Si zboruval li. toga{ i jas od tebe otrovot go primam i so dopirot tvoj stanuvam bludnica. Antifol od Sirakuza La`e{. Oh. zete. pa da vidam. gme~el i ma`ot izmajmuren postojano bi go spomnuval. ajde! Me opfa}a sega prequbni~ki sram. Zatoa bidi veren na vernata postela tvoja. odo{to da se odzeme{ sebesi od mene bez i mene da me zeme{. ne go sfa}am. {to tebe ti pripa|a izvalkano e od razvrat besramen? Bi me plukal. nasmevkata za druga ja ~uva{. sam od sebe. Adrijana Da. velam. prstenot bi mi go otsekol od rakata neverna. so gospo|ava? So kakva cel zagovor si skoval? Dromio od Sirakuza Jas gospodaru? Prvpat sega ja gledam. Samo dva ~asa sum vo Efes i gradot va{ kako i govorot va{ mi se tu|i. Taa go prati Dromio da te vikne doma na ru~ek. se murti{. od kade. oti si ottu|en od mene {to sum neraskinlivo so tebe spoena i podobra ti sum polovina. ne te dopiram ili ne te slu`am jas. ba{ ovie zborovi nejzini ti na plo{tadot mi gi ka`a. ne me poznava{. Antifol od Sirakuza Dromio? Dromio od Sirakuza Mene? Adrijana Tebe. nekoj ni mafta. Zar sr~ka ne }e te udri da ~ue{ deka sum kurva? I deka telovo. Ponekoga{ i sam se kolne{e deka nema zborovi {to se muzika za uvoto tvoe. Nikoga{ ne si bil so sestra mi vakov. no zna~eweto. podlecu. . Znam deka mo`e{. Lu~ijana Bo`e. sakan moj. ko`ata bi mi ja odral od teloto gre{no. I od kade sega. sam od sebe si se ottu|il ti? Da. jas ne sum Adrijana. mom~e. Sekoj va{ zbor bez napor go fa}am. a ti odgovor mi donese deka te tepal i tepaj}i ti odreknuval deka domot moj e negov a negova `ena jas. krvta mi se me{a so besramen razvrat. ni zgolemena ni smalena. i bi go skr{il baraj}i razvod.Komedija na zabuni 111 propasta na svetot }e ima }elavi sledbenici. gospo|o li~na? Ne ve poznavam. ni jadewe vkusno ako li~no ne ti zboruvam. ni predmet prijaten za pogledot tvoj. znaj. ne te gledam. ni dopir mil za tvojata raka.

Ma`u. Antifol od Sirakuza Vilijam [EKSPIR Lu~ijana [to tuku drdori{. s# duri ti ne se isplevi{ v du{a. Dromio od Sirakuza Preobrazen sum. zarem na son so nea sum se `enel? Ili mo`e spijam a mislam deka slu{am? Kakva gre{ka setilata ni gi ku{a duri ne go proveram somne`ov siguren go primam prividov od drugi iznuden. Dromio od Sirakuza To~no. Dosta glumev budala. so silata ti se pletam i taka uspevam da se poistovetam. Otkako zamina. du{ata mi te`i. isto ko i jas. Odime gospodine na ru~ek. ko taa mene i jas nea bi ja znael. bo`e moj. re~i mu ru~a v grad i nikoj `iv ne pu{taj. Dromio od Sirakuza Ne. Taka e magare sum. gre{nik sum gospodi. ako nekoj pra{a za gospodarot. osven. inaku. Antifol od Sirakuza Mene mi zboruva. bog neka ni se smili. govorime so ve{tici. ti si dab a jas loza ma`u moj. Dromio zastani na vrata. vili treba pokoren pred niv da se sedi inaku propast. Adrijana Kako toga{ imiwata ni gi znae. i slaba bidej}i. me kori mene. ko trut. ne gazi me u{te i so svojot prezir. Antifol od Sirakuza Ist ima{ oblik.112 Dromio od Sirakuza Nikoga{ so nea ne sum zboruval. odi! Dromio od Sirakuza Brojnicite kaj mi se. ako ne e vidovita? Adrijana Ne ti dolikuva na dostoinstvoto da se vadi{ so slugata tolku nisko teraj}i go mene da me luti. gospodaru. }otek na mrtvo ni sledi. Lu~ijana More magare si stanal celo. i ako ne{to od mene te trga. glupavo sum tael. Lu~ijana Dromio. zarem ne. ligavec mi dremi{. se fa}am za rakavot tvoj. mov. gu{i. }e ru~am so tebe gore. gi pikav prstite v o~i i pla~ev a gospodarot i negoviot sluga prezrivo mi se potsmevaa. {to na son }e te pie. tuku i v misli i na lik. ili pirej prgav. Dromio. eve. neka go stavat ru~ekot. |avol da te zeme. Mom~e. taa me java a jas gledam belo. mesto da odgovori{. duhovi. pol`av. jas. ova e ma|epsana zemja. troskot e toa. a ti site ujdurmi tamu }e mi gi raska`e{. . gospodaru? Antifol od Sirakuza Vo mislite da. Dromio od Sirakuza Ne jas sum majmunolik.

da zastanam na vrata sega? Adrijana I ne pu{taj ni pile. vremeto si bega. Antifol od Sirakuza Na zemja li sum. a poznat sum segde? ]e zboruvam so niv s# kako {to im godi a samo bog niz maglava neka me vodi! Dromio od Sirakuza Gospodaru.Komedija na zabuni 113 ajde sestro! Dromio pravi ko {to rekov. Antifol. na nebo ili v pekol? Son li e ova ili jave? Zdrav sum ili sum se mrdnal negde? Sam da ne se znam. Umot neka ne te stega. . Lu~ijana Da ru~ame.

Ha. Baltazar Dobrata trpeza prosto e delo. Xeni. Dromio od Efes. Antifol od Efes No gospodine. za stegnat gazda i {tedliv gostin mo`e hranata. Baltazar. {tom sedam da me tepa{ bez pri~ina.^in TRETI Scena 1 (Vleguvaat Antifol od Efes. ~isti se ne vredi{ ni za edna . kowu. no ovde }e ve nagostime kako da ste doma. Antifol od Efes Magare! Dromio od Efes More magare magarosano sum. ova e podlecot {to tvrde{e deka sum go sretnal na plo{tad. da imam pravo barem edna da ti vratam dru{tvoto magare{ko }e ti go skratam. Baltazar Prost obrok i ubav do~ek. Ko`ava da e pergament. dobredojde kralsko sigurno vi sledi. {to misle{e so toa? Dromio od Efes Ti samo baboti. Antifol od Efes Da. Marijana. ka`i sum se zdr`al kaj tebe v du}an okolu izrabotkata na |erdanot {to utre li~no }e & go donese{. (Od vnatre. mnogu da mi vredi no. sum go tepal baraj}i mu iljada dukati i u{te sum rekol deka nemam ni `ena ni dom.) Mamlazu. jas si znam toa {to go znam. neka otvorat vedna{! Dromio od Efes Mod. Antifol od Efes A poprosto dobredojdeto od zborovi celo. [to. zaklu~eno? Odi. Brigita. kretenu stoko bedna. gojdo. Na plo{tadot me iskr{i i dokaz }e ti dadam. gospodine Anxelo no `ena mi e alergi~na na docnewe.) Antifol od Efes Prosti za ova. Ka`i pijanico. udarite mastilo rakopisot ti ka`uva kako s# si bilo. Antifol od Efes Baltazar Od dobredojdeto podobra nema gozba. ete ti pomin. trpezata so dobredojde ne vredi ni{to ako nema riba ili mevce fri{ko. zlatarot Anxelo i trgovecot Baltazar. gospodine. Lucio vredna! Dromio od Sirakuza Seriozen ste.

Komedija na zabuni 115 Dromio od Efes iako po tolku `eni se dere{ ko da si vo javna ku}a.) [to e Dromio? Koj nadvor se dere? Ba{ }e se ispoti. se vikam Dromio. i rabotata i imeto mi gi ukral. Aha. ama oti? Dromio od Efes Gospodaru. gospodine? Ako si Lucija. a {to imam od niv? Samo beda kutra. Antifol od Efes Dromio od Sirakuza Koj si ti {to ne me pu{ta{ doma? A vedna{ ne ~uvte. Lucija Lucija (Od vnatre. dobro go zezna. rekov. pu{ti me! Dromio od Efes Lucija Gad. . {i{ko! Dromio od Efes Pu{ti go gospodarot. Nego ve}e ni{to ne go pere. Dromio od Sirakuza Antifol od Efes Vratar gospodine. dojdi utre! ^uvte {to treba. Lucija Da ne si se mrdnal ~oveku? Zarem gospodarot na ulica da visi so saati? Dromio od Sirakuza Ako e budala mo`e i nastin da fati. otvoraj ve}e edna{. Dromio od Efes Pogovorkata veli: Tropni da ti otvorat pred vratata vlezna. udrete! Docna e. Da be{e denes na moeto mesto sigurno imeto ne }e go ka`uva{e ~esto. Dromio od Sirakuza Lucija Ne mo`e denes. otvorete! Onaa na kukuvden e popolezna. Trtore{ke. Dromio od Sirakuza Dromio od Sirakuza Prvin ka`ete zo{to. bravo Lucija. Antifol od Efes Antifol od Efes Zo{to? Za da jadam! Gladen sum ko kutre! Slu{aj devojko. Taka ka`i mu. Magla. probaj. Antifol od Efes Lucija Koj zboruva od vnatre? Ej.

Anxelo Dromio od Sirakuza Ovde nema ni dobdredojde ni gozba vredna. Adrijana Koj pravi pred vrata tolkava vreva? Dromio od Sirakuza Batak~ii vi e gradov prs i pleva. a vie na stud straden sekoj bi poludel vaka nasamaren i gladen. Dromio od Efes Sega gospodaru. vnatre kola~iwa topli. Nadvor! Dromio od Efes Za ova gadu. Antifol od Efes Donesi ne{to. ]e vlezam na sila. ko da mu fali {tica. Dromio od Sirakuza (Od vnatre. a ostanavme bez niedna. na {utki {to ti li~ime so edna ~ivija na suvo }e te izbri~ime! . samo pragov da se mine. Nadvor pa nadvor. najdi druga da ja davi{. Antifol od Efes Ti si `eno? Kaj si da se javi{? Adrijana Tvoja `ena? Gadu. sakam edna{ vnatre. Dromio od Sirakuza Vidi go. odrana lija. (Izleguva so Lucija. mora da & vrati{.) Samo probaj. Mrdni ~oveku. Antifol od Efes Antifol od Efes ^uden nekoj veter ovde mi duva. donesi mi ~ivija! Donesi ~ivija. Komarecu.) Dromio od Efes ‘R{um od zborovi pravi{ no. vratata }e ja skr{am. }e ve storam ‘r{um. Koga }e se bri~at komarcite. Dromio od Efes ]e mi plati{ mo~lo.116 Antifol od Efes Vilijam [EKSPIR Dromio od Efes A oblekata ne{to slabo ve ~uva. Lucija Pred toa robija te{ka ne ti gine. Baltazar Antifol od Efes Raspravavme {to e podobro. gospodaru. ~ivija. ete zborovite se samo magla i veter ka`uvaj gi zatoa pravo vo na{ite lica a ne skrien ko nekoja kukavica. Dromio od Efes ^ivija. ponudete im gozba izvonredna.

So sila ako vlezete sega. Znam edna vo s# odli~na `ena li~na. Bidej}i kaj mene klu~ na vrata ima }e ~uknam drugo mesto. samo za toa cel Efes }e zboruva a prostacite brgu }e vi izvadat glas. Ubeden sum gospodine. poslu{ajte me. `estoka a ne`na.Komedija na zabuni 117 Anxelo Baltazar Za trpenie gospodine ve molam za{to vaka na svojot ugled atakuvate i frlate somne` vrz ~esta neoskverneta na `ena vi. uka`uvaat deka gospo`ata od pri~ina nepoznata za vas ova go napravila. taka ku}ata se vika za inaet ba{. (Na Anxelo) Odi. Da odime mirno vo Tigar i tamu zaedno da ru~ame a prikve~er vratete se sam i doznajte ja pri~inata za postapkava ~udna. {to veruvam e gotov. Zatoa. donesi go. |erdanot. te molam. }e bidam vesel. |erdanot od `ena mi na doma}inkata }e & go dadam. trezvenosta potoa po~itta kon godinite nejzini. te molam. ]e jademe ba{ tamu. donesi go. i pokraj gnevot. vo Bodlikavo prase. gospodine. }e jademe kaj nea. I taka so {egava skapo }e projdam. Klevetata kleveti bezbroj si ra|a valkanoto od niv ni{to ne go va|a. ]e zaminam mirno. . Va{eto dolgogodi{no poznavawe na mudrosta nejzina. smernosta. Antifol od Efes Da. Antifol od Efes Me ubedivte. belki tamu }e me primat. glas lo{ {to kotkan podmolno mo`e potoa do grob da ve bie. `ena mi za ova ~esto nepravedno me kore{e. Za eden ~as gospodine }e dojdam. sred bel den {to se veli. deka opravduvawe ima {to deneska na zaklu~ena vrata naidovte. umna. Brzni.

Antifol Sestra na sestra ti. Lu~ijana Ne vikaj me draga. sonce {to zra~i{. si ja dal gospod. dve zla pravi. no po znaeweto. zborot lo{. pej.118 Scena 2 Vilijam [EKSPIR (Vleguvaat Lu~ijana i Antifol od Sirakuza. ne znam kako se vika{ ni od kade ti imeto mi go znae{. i v zanes da sfatam deka dobivka e smrtta za onoj {to vaka umira. u~i go grevot vo svetec da se kali. toga{ pokoren }e ti bidam no ako sega vo svojata sum ko`a ti tvrdam deka sestra ti ne mi e `ena. tap i plitok otkrij mu go sega. kon zborot va{ plitok. A `enata lekoverna. i srcevo srceto }e ti go nosi po talazite raspu{ti gi srebrenite kosi na niv da legnam za da se smiram. Vistinata ~ista zo{to li ja kori{ po nepoznat megdan vezden da lida? Bo`ica da ne si? Pak li }e me stvori{? Prestori me. da ne se luti svesta e rabota so laski da se slu`i{ koga pravat doma mirot da ti cuti. na umot moj temen. vo moreto solzi na tvojata sestra. Antifol od Sirakuza [tom gleda vo tebe o. draga. neveren iako. kaj sestra mi pojdi ute{i ja. Lu~ijana Zna~i sestra mi. ne losti me sireno da se davam. qubi druga no barem eden posto davaj & nea i pak }e ti e verna. mi si slika na na{eto veli~estvo sveto. Sestra mi ti e s#. O. Lu~ijana Lud li si {to zboruva{ vaka? Antifol od Sirakuza Lud ne sum tuku zaluden a ne znam kako. obodri ja. A ~uvstvata kon drugata {to te gospodari barem pritaj gi. Lu~ijana Okoto tvoe te zaslepi zna~i. na postelata nejzina ne & dol`am ni{to po tebe jas sega najmnogu venam. ~arite. toga{ za parite po~ituvaj ja glavno. Ne davaj sestra mi da gleda kako sramot tvoj golem niz zabi ti se cedi. gre{i tajno: zarem mora taa s# da vidi? Ima li kradec so plenot {to se fali? Dvojno e zlo . slatkore~iv. . Antifol od Sirakuza Mi`eweto. Na srce gnasen no ~ist na lik bidi. Lu~ijana Gledaj kaj{to treba pa }e gleda{ ~isto. i gledaweto se isto. Antifol od Sirakuza Gospo|o slatka. Zatoa zete.) Lu~ijana Mo`no li e sosem da si zaboravil na dol`nosta bra~na? Zarem ne e sram vo proletta qubovna cutot da e gnil na qubovta {to s# u{te zree? Ako pak sestra mi si ja zel za pari. Nau~i me zatoa da zboruvam i mislam. od porokot pravi doblest {to vredi. mila damo od zborovite tvoi zna~eweto skrito. bidi fin.postelata da ja valka{ a nevinata `ena da go znae grevot? Sramot se {iri so ve{tina mala od lo{oto. dlaboko e smerna. ne fali se javno.

Daj mi raka. mora da se izvini{. vo rajot yvezda. ti si ti. bi polagale na va{iot kow. Antifol od Sirakuza . i pripa|am na edna `ena.) [to e taa? Antifol od Sirakuza Dromio od Sirakuza [to e sega Dromio? Kaj brza{ taka? Dromio od Sirakuza Me poznavte li gospodine? Dali sum jas va{eto mom~e? Dali sum jas. Antifol od Sirakuza Sestra mi znam toa bi bila. Takvo za koe. {to me progonuva. Taa e slaba partija za mene ama `ena~kata bi mi bila debela. Kakvo pravo polaga na tebe? Antifol od Sirakuza Dromio od Sirakuza Sestra ako saka{ nare~i se mila. Antifol od Sirakuza Kako misli{ `ena~kata bi ti bila debela? Dromio od Sirakuza Takvo kakvo {to vie. no jas te qubam za vek }e te zemam. pred da zboruva{. gospodine. edinstvena moja vilo na okovo oko bistro. Antifol od Sirakuza Mom~e na koja `ena? I zo{to ne si pri sebe? Taka gospodine. (Zaminuva.jas? Antifol od Sirakuza Ti si Dromio. Lu~ijana Toa e gospodine. {to veli }e me ima. Vleguva Dromio od Sirakuza. ]e ja viknam sestra mi soglasnost da dade. onaa {to polaga pravo na mene. Ako go do`ivee denot na Stra{niot sud. ti si moeto mom~e. Dromio od Sirakuza Jas sum magare. Tvrdam deka nejzinite partali i lojot vo niv }e gorat cela zima. taa e gotva~ka i seta e salo i ne znam za {to bi mi koristela osven da napravam lamba od nea i so pomo{ na nejzinata svetlina da zbri{am. jas sum mom~e na edna `ena i ne sum pri sebe. Lu~ijana Navistina gospodine. Mnogu po~ituvano `ivotno. tuku za{to taa e mnogu `ivotinsko su{testvo. na srcevo srce milo. sudbina i nade` vo mene {to gnezdat na zemjata raj. a pravoto na mene go polaga ne zatoa {to sum `ivotno. ti nema{ ma` a jas nemam `ena. ve}e nade`. a bi sakala da me ima ba{ kako `ivotno. ne sum pri sebe. cela edna nedela }e gori podolgo od svetot.Komedija na zabuni 119 Dromio od Sirakuza Antifol od Sirakuza Ne toa si ti.

Zo{to? Za{to se poti. Antifol od Sirakuza Na koj del od nejzinoto telo stoi Irska? Dromio od Sirakuza Pa da prostite. Indija? Dromio od Sirakuza O. Toa go otkriv po mo~uri{tata. A Anglija? Dromio od Sirakuza Gi barav grebenite od varovnik. Antifol od Sirakuza A Francija? Toa e mana {to ja ~isti vodata. Dromio od Sirakuza Kolku {to e od glava do petici. na nea mo`am da najdam razni zemji. To~no na dlankata od nejzinata raka. na nejziniot nos ukrasen so rubini. no ne najdov belina vo niv no mislam deka & stoi na brada sudej}i po solenata voda {to te~e{e me|u nea i Francija. No ni imeto nejzino i tri ~etvrtini. Antifol od Sirakuza A Amerika. tolku e od kolkot do kolkot. ~ovek mo`e da & se zacapa do kolena v lice. Antifol od Sirakuza A [panija? Dromio od Sirakuza Da bidam iskren. gospodine. Antifol od Sirakuza . ne ja vidov. manata e vnatre{na. gospodine. Antifol od Sirakuza Crna ko |on a na lice kako zapr{ka. gospodine. odnosno ni ar{ini i tri~etvrtini ne }e ja izmerat od edniot kolk do drugiot. na zadnikot. vo vojna protiv sopstveniot vladetel. Antifol od Sirakuza Zna~i epten e {iroka.120 Antifol od Sirakuza Kakva e na lik? Dromio od Sirakuza Vilijam [EKSPIR Antifol od Sirakuza A kade e [kotska? Dromio od Sirakuza Ja najdov po golotijata. no ja setiv nejzinata vrelina vo zdivot na gotva~kata. Ni potopot na Noe ne bi ja is~istil. Antifol od Sirakuza Kako se vika? Dromio od Sirakuza Nela. vooru`ena i buntovna. Dromio od Sirakuza Dromio od Sirakuza Ne gospodine. i u{te e trkalezna ko globus. safiri i smaragdi i svrten so Na nejzinoto ~elo.

Mislev da go donesam kaj Bodlikavo prase no ne be{e gotov pa se zadr`av. Antifol od Sirakuza Kade se Belgija. golemata bradavica na levata raka. mi gi iznaredi ni{anite {to gi imam kako {to se belegot na ramoto. taka se vikam. se zakolna deka sme dale zavet eden na drug. Za vas go pravev.) Anxelo Gospodine Antifol. pove}e vo gradot ni den ne ostanuvam. No sestra & li~na {to tolku ne`na ubavina ja krasi i odnos smeren. a negde po ve~era }e svratam parite da gi primam za |erdanot. v~udoviden pobegnav od nea kako od avet. bemkata na vratot. (Izleguva. Ovaa prosta~ka ili ve{terka re~e deka sum nejzin. srce ~elik pes }e me store{e. izraduvajte ja `ena vi. Odete doma. od du{a za `ena ja ne}am.) Antifol od Sirakuza Edinstveno ve{terki `iveat ovde. I da zavr{am. Antifol od Sirakuza Poarno sega primete gi oti ni |erdan ni pari }e vidite. Antifol od Sirakuza [to sakate da storam so nego? Anxelo Va{a volja. me nare~e Dromio. tolku nisko ne gledav.Komedija na zabuni 121 siot sjaj kon vreliot zdiv na [panija koja isprati cela armada trgovski brodovi da se natovarat so bogatstvoto od nejziniot nos. da vrtam ra`ni celi. . Holandija? Dromio od Sirakuza E. Dromio od Sirakuza Ko ~ovek od me~ka vo strav {to bega begam pred taa {to za ma` me bara sega. }e me natera{e za malku predavnik svoj da stanam. taa {to ma` svoj me vika. gospodine. zbogum. tuku stopati. Eve go |erdanot. gospodine. ako nikogo ne poznavame a nas n# znae sekoj znak e da begame vo drug pravec nekoj. (Vleguva Anxelo so |erdanot. ne dvapati. Antifol od Sirakuza Za mene. Antifol od Sirakuza Odi brzo do pristani{teto i ako vetrot duva od bregot kon bilo kade. (Izleguva). gospodine? Ne sum go pora~al. Anxelo Ba{ ste duhovit gospodine. I ~inam da nemav gradi tvrdi. Anxelo Znam. znam. zatoa moram da zaminam vedna{. Antifol od Sirakuza Da. da prostite. vo luwite bo`ji nad mene da ne se krenat }e se oglu{am na pesnata od taa sirena. a jas. Anxelo Ne edna{. a ako vidi{ brod da isplovuva na plo{tad javi mi vedna{ tamu }e se vrtkam ~ekaj}i te.

da begame od gradot. ovde za nikogo nema zima {tom darovi zlatni po ulici ima… Po Dromio odam sega na plo{tadot ako na{ol brod. .122 Antifol od Sirakuza Vilijam [EKSPIR Ne znam {to da mislam za s# ova no edno sigurno znam: bi bil golema gluperda da odbijam vaka ponuden |erdan.

mo`ebi i jas }e stignam dotoga{. Antifol od Efes Jas odam doma kaj zlatarot. odvedete go tu|inecot kaj mene doma. Ve molam. dolgot }e ti go vratam. eve go. . bidete dobar.^in ^ETVRTI Scena 1 (Doa|aat Trgovec. ba{ preeska pred da te sretnam mu go dadov |erdanot a vo pet satot toj treba da mi plati. zatoa vedna{ isplati mi ili xandarov }e te apsi. Te molam. Anxelo i Xandar. Anxelo Toga{ |erdanot dajte & go vie. (Doa|aat Antifol i Dromio od Efes) Xandarot Ne ma~ete se. da pojdeme do domot negov kaj{to. i ne bi ni sega no ete. eve vi potvrda za te`inata na |erdanot do gram. mo`e }e zadocnam. zaminuvam za Persija a parite mi trebaat za pat. Anxelo [egata nastrana. vetiv deka vie so |erdanot }e dojdete no ni |erdan vidovme ni zlatar. (Zaminuva. po priemot vedna{ }e vi plati. doa|a. Gospodine. za finosta na zlatoto i cenata za raka {to zaedno ~inat tri dukati pove}e od dolgot moj kon gospodinot. toj zaminuva na more i samo ova tuka go zadr`uva. odnesete go vie. odnesete go |erdanot. so blagodarnost. a ti kupi ja`e. ne povelavte da dojdete. vedna{ da mu isplatite. sre}a eve go zlatarot. no jas mnogu ne navaluvav. gospodine. Antifol od Efes Ne. kupi ja`e i doma donesi mi go. a `ene mi. Sepak trkni. Dromio od Efes Toa ja`e stopati niv }e gi ja`osa. gospodinot.) Trgovecot U{te za Duhovi rokot iste~e. zatoa. No.) Antifol od Efes Samo ludak mo`e da se potpre na vas. Anxelo Istata suma {to ti ja dol`am ja imam za primawe od Antifol. toa e podarok za `ena mi i nejzinata banda {to mi zatvorija denes vratata pred nos. Antifol od Efes Ne nosam pari so sebe a i imam rabota v grad. ^inam pomislivte qubovta n& e so |erdan vrzana pa zatoa.

124
Anxelo Dobro, gospodine neka e taka. Go imate li |erdanot kaj vas? Antifol od Efes

Vilijam [EKSPIR

kamo |erdanot da go vidam. Trgovecot Vremeto mi e skapo. Ka`ete, gospodine, }e pla}ate ili ne? Ako ne pla}ate toga{ na xandarov go predavam. Antifol od Efes Da vi platam? [to da vi platam? Anxelo Parite {to mi gi dol`ite za |erdanot. Antifol od Efes ]e vi platam ako |erdanot mi go dadete. Anxelo Vi go dadov pred polovina ~as. Antifol od Efes Ni{to ne mi dadovte; velej}i go ova mnogu me navreduvate. Anxelo A vie u{te pove}e, gospodine, odre~uvaj}i. Pomislete samo, kolku ova mi {teti na ugledot. Trgovecot Na moja tu`ba,xandare, apsi go. Xandarot Sekako, vo ime na vojvodata, sledete me. Anxelo

Jas go nemam, no veruvam deka vie go imate inaku bez pari }e se vratite od kaj mene. Anxelo Najseriozno ve molam, gospodine da mi go dadete |erdanot; i vremeto i veterot se povolni za gospodinov kaj{to ne mo`e da isplovi samo zaradi mene. Antifol od Efes Bo`e! Zarem sakate vaka da go opravdate va{eto nedoa|awe vo “Bodlikavo prase”? Mesto jas da ve koram za nedostojnosta vie ovde mi se prepravate kako `ena. Trgovecot Vremeto vrvi. te molam, gospodine, svr{i so ova. Anxelo Gledate deka sum vo maka. \erdanot! Antifol od Efes Dajte & go na `ena mi pa }e vi platam. Anxelo Znaete deka pred malku vi go dadov. Ispratete go ili ispratete me so potvrda nekakva. Antifol od Efes E, sega navistina preteravte;

E, tuka ve}e nema mrdawe; ili platete za mene ili

Komedija na zabuni

125
Dromio od Sirakuza

xandarov, na moja tu`ba, }e ve apsi. Antifol od Efes Da platam za ona {to ne go primiv? Apsi me, glupaku, ako smee{. Anxelo Eve ti pla}a, xandaru. Apsi go! Ni bratot roden ne bi po{tedil vaka bezobrazno da me uni`i. Xandarot Ve apsam, gospodine. Tu`bata ja ~uvte.

Onoj za koj me prativte da go najdam i za plovidba na{a da uplatam. Antifol od Efes Robu pijan, po ja`e te prativ i u{te ti ka`av zo{to mi treba. Dromio od Sirakuza Po ja`e za besewe mo`ebi. Gospodine, me prativte po brod na pristani{te. Antifol od Efes

Antifol od Efes Do pla}aweto na otkupot, se pokoruvam, no za ova ne }e mo`e{, siwore, da plati{ ni so seto zlato od du}anot. Anxelo Ubeden sum gospodine deka `iv rezil }e stane{ vo Efes. Pravdata znam e na moja strana. (Doa|a Dromio od Sirakuza od kaj pristani{teto.) Dromio od Sirakuza Gospodaru, eden brod od Epidamno ~eka samo stopanot da se ka~i pa da otplovi. Na{ite pqa~ki ve}e gi tovariv a kupiv i maslo,balsam i dobra rakija. Brodot e spremen, dobar vetar od kopnoto duva; go ~ekaat u{te gospodarot, kapetanot i vas. Antifol od Sirakuza [to? Lejko luda, ovco glupa! Koj brod od Epidamno mene me ~eka? Ova drugpat }e go ras~istam so tebe i }e gi nau~am u{ite da slu{aat dobro; a sega, gadu, mar{ kaj Adrijana, daj & go klu~ot i ka`i & deka vo kov~egot poslan so turski diftik ima }ese so dukati; neka mi go prati. Ka`i & deka sum uapsen na ulica a so toa otkupot }e se plati. A sega trk, robu! Napred, xandaru, duri ne stigne }eseto, vodime v zatvor. (Zaminuvaat site osven Dromio od Sirakuza.) Dromio od Sirakuza Kaj Adrijna, - ba{ tamu ru~avme, a tamu onaa kaca tvrde{e deka sum & ma`! No mislam deka e predebela za pregratkata moja. Tamu moram iako me vle~e du{a, slugata mora gospodarot da go slu{a!

126 Scena 2

Vilijam [EKSPIR

Lu~ijana So zborovi strasni, {to, bo`e me prosti, iskreni da bea }e gi cenev bezmerno. Glavno ubavinata mi ja fale{e, pa re~ta smerna. Adrijana [to? Taka fino pqampavte? Lu~ijana Smiri se, pa }e ti ka`am.

(Doa|a Adrijana i Lu~ijana.) Adrijana [to? Lu~ijana, i te zaveduval? Mu vide li jasno v o~i deka te posakuva? Ka`i mi, re~i da ili ne, be{e li crven ili bled, go misle{e li toa ili seto be{e blef? Zboruvaj za odsjajot na lik {to mu {eta od meteorite v srce {to mu svetat. Lu~ijana

Adrijana Prvin odre~e deka na nego ima{ pravo. Adrijana A koe pravo ne mi odrekol vragot? Lu~ijana Potoa se zakolna deka stranec e vo gradot, Adrijana U{te i ~esno se zakolnal gadot. Adrijana Lu~ijana Potoa mu zboruvav za tebe. Adrijana I? Lu~ijana Qubovta {to ja barav za tebe toj od mene ja bara{e za sebe. Adrijana Dromio od Sirakuza I zboruvaj so {to proba da te losti? Tr~av ludo. Podobro mu mislam od ona {to go velam, pa taka lo{oto od nego se gubi, pticata podaleku od gnezdoto civka, jazikot go kolne, no srceto go qubi. Dromio od Sirakuza Trk, kov~egot, }eseto, brzo, ah ~udo! Lu~ijana Kaj si go zagubil zdivot? Niti sakam niti pak mo`am. Od ovaa vo druga ne se mo`e ko`a, ulogav e toj, star, surov, gaden, zloben, alipen, bezobli~en, jaden; nam}or, {utrak, razvraten do gu{a, nikakov na telo, poinakov na du{a. Lu~ijana Zarem po gadov, toga{, qubomori{ vaka? Po zloto propadnato nikoj ne podal raka.

Komedija na zabuni

127
Adrijana

Adrijana Kaj ti e gospodarot? Dali e aren? Dromio od Siraluza V aps e, zna~i e aren ko kompir varen. \avol vo nametka podmolno go zgrabi, so kameno srce i ~eli~ni zabi, zmev, furija, nafaka lo{a, vrag, ne! Polo{o, ~ovek vo volovska ko`a, du{kalo, kodo{, temni~i{te edno {to lu|eto gi sledi po sokaci bedno, zagar {to te pika vo smrtonosna mamka pred sudot na vrat da ti navre jamka. Adrijana [to, |erdanot?

Dromio od Sirakuza Yvon~eto. Znak da odi slugata veren, be{e dva koga trgnav, sega e eden. Adrijana ^asovite nanazad odat! Neverojatno! Dromio od Sirakuza Ne e, xandar da ve lovi od ~as vo ~as! Adrijana

[to e ~oveku? Vo {to e rabotata? Nebare vremeto e dol`nik; gluposti redi{ Dromio od Sirakuza Dromio od Sirakuza Vo toa {to ne znam, znam samo deka e v zatvor. Adrijana Zatvor veli{? A po ~ija tu`ba? Dromio od Sirakuza Po ~ija tu`ba, gospo|o. jas ne znam, no deka onoj so ko`ata go apsi, toa znam. ]e mu go platite li otkupot so parite od turskiot kov~eg? Adrijana Odi, donesi gi, sestro. (Izleguva Lu~ijana.) Ba{ slu~ka gadna, a jas ne znam ni koga v dolg padna. Dromio od Sirakuza Padna na dolgot i toj i toj sega go goni a dolgot e |erdan, slu{ate yvoni? Vremeto e bankrot. Dol`i pove}e odo{to vredi. I kradec e; po narodot glas kru`i mo}en vremeto se prikraduva i dewe i no}e. Dol`nik {tom e i kradec i vlasta u{te da e tuka, ete zo{to po ~as nanazad ~uka. Adrijana Eve gi parite! Dromio, odi gospodarot dovedi go kako {to e redno. Sestro, misla sega mi se rodi, misla {to me godi i te{i voedno.

128 Scena 3
Antifol od Sirakuza

Vilijam [EKSPIR

Nema nikoj da ne pozdravi ko da sum niven poznanik star i sekoj ba{ na ime me vika: pari mi davaat, me kanat doma, nekoi na qubeznosta mi blagodarat, nekoi stoka ko napazar mi nudat; ba{ sega eden terzija me vikna v du}an mi ja poka`a svilata za mene {to ja kupil i vedna{ mi zede merka. Se razbira, s# e ova privid na fantazijata, magioni~ari laponski `iveat ovde. (Vleguva Dromio od Sirakuza.) Dromio od Sirakuza Gospodaru, eve go zlatoto po koe me prativte. [to, zarem slikata na stariot Adam ja vidoizmenivte? Antifol od Sirakuza Kakvo zlato? Na koj Adam misli{? Dromio od Sirakuza Ne na onoj {to go ~uva{e rajot tuku na onoj {to go ~uva zatvorot; na onaj {to odi vo ko`a od tele zaklano vo ~est na zabludeniot sin; na onoj {to vi se prikrade od zad grb. Kako crn demon, i ve natera od sopstvenata sloboda da se li{ite. Antifol od Sirakuza Ne te razbiram. Dromio od Sirakuza

na “odmor”; na ~ovekot, gospodine, {to se so`aluva nad partalkovcite i partalite im gi zamenuva so zatvoreni~ki ali{ta; na ~ovekot {to po`estoko udira so pendrekot od bilo koj mavarski xelat. Antifol od Sirakuza [to, zarem misli{ na xandar? Dromio od Sirakuza Da, gospodine, na zatvorskiot temni~ar; onoj {to n# vadi pred pravdata {tom gi prekr{ivme obvrskite; onoj gospodine, {to mir im posakuva na nemirnite {to gi vodi v aps. Antifol od Sirakuza Slu{aj, mom~e, ostavi gi lunkite. Ka`i, dali nekoj brod trgnuva ve~erva za edna{ ve}e da zamineme. Dromio od Sirakuza U{te pred eden ~as, gospodine, vi ka`av deka brodot “Nade`” trgnuva ve~erva no toga{ xandarot ve zadr`a i ve natera na brodot “Bakne`” da se ka~ite. Eve gi angelite po koi prativte da ve oslobodat. Antifol od Sirakuza ^ovekot e mrdnat, a mrdnat sum i jas; vo vilaetite na prividot lunyame veruvaj}i deka }e n# spasi od prisenot nekoja blagoslovena sila. Metresata

Ne? A zo{to? Rabotata e mo{ne ednostavna; mislam na onoj {to e kako vas vo ko`nena kutija; na ~ovekot, gospodine, {to umornite gospoda po ramo gi tapka i gi pra}a

Milo mi e {to ve gledam, gospodine Antifol; zna~i ste go na{le zlatarot. Ovoj li |erdan, denes mi go vetivte?

Komedija na zabuni

129
Dromio od Sirakuza

Antifol od Sirakuza Begaj satano! Ne losti me ve}e! Dromio od Sirakuza Gospodaru, ova li e gospo|a Satana? Antifol od Sirakuza \avol e taa. Dromio od Sirakuza I polo{o, na |avolot |avolica, sega prepravena ko lesna `ena, a koga `ena veli “Prokleta da sum bo`e” se znae deka misli”Bo`e, pretvorime vo lesna `ena.” Nekade e napi{ano deka tie mu se javuvaat na ma`ot ko angeli na svetlosta; svetlosta e od ognot, a ognot pali. Zna~i, lesnite `eni palat, zatoa nastrana od nea. Metresata Gospodine, vie i va{iot ~ovek ste neobi~no veseli. Vi se kasnuva ne{to? Dromio od Sirakuza Ako kasnuvate, gospodaru, barem zemete so dolga la`ica. Antifol od Sirakuza Begaj, satano! So jadewe li me losti{? Ve{terka si ti i site okolu tebe. Ti nareduvam da se trgne{! Metresata Dajte mi go prstenot moj {to za ru~ek mi go zedovte ili |erdanot {to go vetivte za dijamantot moj pa }e si odam.

Nekoi |avoli baraat samo strugotinki od nokot, vlakno, slamka, kapka krv, igli~ka, orev, koska od vi{na; no taa, podr~na, bara |erdan. Gospodaru, bidete mudri; ako & go dadete, |avolot }e go strese |erdanot od |avolicata i }e n# spa{ka. Metresata Ve molam, gospodine, prstenot dajte mi go ili |erdanot; se nadevam, nema da me izmamite. Antifol od Sirakuza Is~ezni ve{terke. Odime Dromio. Dromio od Sirakuza “Odi si sueto”, veli paunot; toa i sami go znaete, gospo`a. Metresata Sega sum sigurna Antifol e lud inaku nikoga{ vaka ne bi postapil. Mi zede prsten od ~etirieset dukati a za nego mi veti |erdan; no sega seto toa go odre~uva. Pokraj ovaa ludost nevidena, luda mu be{e i prikaznata denes za ru~ek deka doma pred nos mu zatvorile; verojatno, `ena mu, znaej}i mu go ujot, namerno vratata ja zaklu~ila. Sega, treba da pobrzam vo domot negov i da & ka`am na `ena mu, deka toj, ko lud, doma mi vleze i na sila mi go zede prstenot, vaka e najdobro da storam ~etiriesette dukati da ne mi izgorat.

130 Scena 4

Vilijam [EKSPIR

Temni~arot Bidete trpeliv, gospodine dobar. Dromio od Efes Trpeliv treba da sum jas. mene me }ofkaat. Temni~arot Zapri go jazikot, mom~e. Dromio od Efes Podobro nego nagovorete go da gi zapre racete. Antifol od Efes

(Doa|aat Antifol od Efes i temni~ar.) Antifol od Efes Ne pla{i, se ~oveku, nema da begam Pred da odam, site pari }e gi dobie{ za koi sum zatvoren. @ena mi, denes, ne e ba{ so site i nema lesno da poveruva deka uapsen sum vo Efes. No, eve go slugata. Mislam ba{ parite gi nosi. Zdravo mom~e. Go nosi{ li ona po koe te prativ? Dromio od Efes So ova na site }e im platime. Antifol od Efes

Kopile edno bes~uvstvitelno. Kade se parite? Dromio od Efes Dromio od Efes Gi dadov gospodaru, za ja`eto. Antifol od Efes Petstotini dukati, gadu, za edno ja`e? Dromio od Efes Dromio od Efes Za nikakvi petstotini dukati ne sum ~ul. Antifol od Efes Pa ka`i, toga{, po {to te prativ doma? Dromio od Efes Po ja`e, gospodine, so taa cel se vra}am. Antifol od Efes Za taa cel i ova dobredojde ti sledi. Navistina sum magare; toa ubavo se gleda po dolgite u{i. Mu slu`am od ~asot koga se rodiv, a za slu`ba do sega ne sum dobil ni{to osven }otek. Koga mi studi so }otek me stopluva, koga mi e `e{ko so }otek me razladuva; ako spijam, so }otek me razbuduva; ako sedam so }otek me stanuva; a izleguvam so }otek me ispra}a a se vra}am so }otek me do~ekuva; }otekot na grb go nosam ko prosja~ka porodot svoj; i mislam koga }e me oskati, so nego }e prosam od porta na porta. (Doa|aat Adrijana, Lu~ijana, Metresata i Pin~.) Kamo da bev bes~uvstvitelen gospodine. Sega nema{e da gi ~uvstvuvam udarite va{i. Antifol od Efes ^uvstvitelen si samo na udari, ba{ kako magare.

Komedija na zabuni

131

Antifol od Efes Odime, eve, `ena mi doa|a.

na mrakot da pobrza{. Te zakolnuvam so site nebesni svetci. Antifol od Efes

Dromio od Efes Mol~i ve{teru, jas ne sum lud. Gospo|o rescipe finem, misli na krajot ili kako papagal da pretska`am: “Vardi se od kraj so ja`e.” Antifol od Efes Antifol od Efes U{te }e mele{? (Go tepa Dromio.) Metresata [to velite sega? Lud li e ma`ot vi? Adrijana Negovata surovost toa go potvrduva. Doktore Pin~, vie ste vra~ot; vratete go vo zdrava pamet pa }e vi dadam s# {to }e posakate. Lu~ijana Antifol od Efes Bo`e, kolku mra~no, divja~ki me gleda. Ru~av doma? [to veli{ na ova podlecu? Metresata Dromio od Efes Gledajte kako se trese, kutriot. Raka na srce gospodaru, ne ru~avte doma. Pin~ Antifol od Efes Dajte mi raka, da vi go vidam pulsot. Antifol od Efes Eve vi raka, neka vi go vidi uvoto. (Go udira.) Pin~ Ti nareduvam Satano, vlezena vo ovoj ~ovek, da go ostavi{ vo vlasta na molitvite sveti a ti vedna{ vo vilaetot tvoj Dali mi be{e zaklu~eno doma i i dali ostanav nadvor? Dromio od Efes [to e pravo gospodaru, vi be{e zaklu~eno a vie ostanavte nadvor. Antifol od Efes I neli taa me poni`uva{e? Ova li e bandata? Ovoj li ~ovek so nam}orest surat piruvale vesel vo domot moj denes a jas ostanav zaklu~en nadvor pred vlezot moj roden, besramnice? Adrijana Gospod mi e svedok, ma`u, deka ti ru~a{e doma i deka ako ne izleze{e, ni kletvive ne }e gi do`ivee{e ni javniot sram, Adrijana Kamo da ne e, zavalijata.

132
Dromio od Efes I taa ve poni`uva{e gospodaru. Antifol od Efes

Vilijam [EKSPIR

Antifol od Efes Ne be{e li kaj nea po }eseto dukati? Adrijana Be{e, i jas }eseto mu go dadov. Lu~ijana

I neli nejzinata skuginka si igra{e majtap so mene, neli me prezre? Dromio od Efes

A jas sum svedok deka toa i go stori. I nejzinata sluginka si igra{e majtap so vas, i ve napravi majmun. Antifol od Efes I neli besen zaminav od tamu? Pin~ Dromio od Efes I besen zaminavte, `imi krstot. Koskive moi najdobro znaat deka po niv besot go isturivte. Adrijana Antifol od Efes Treba li vaka da mu popu{ta pred navalata negova razmirena. Pin~ Sigurno. Mom~evo mu go znae ujot, i popu{taj}i mu, go smiruva. Antifol od Efes Ti go natera zlatarot da me apsi. Adrijana Se kolnam deka pari za otkupot po Dromio ti prativ. Dromio od Efes Gadu podol, vo dvete raboti la`e{ ti. Pari po mene? Mo`ebi dobra volja pratila no pari gospodaru, sigurno n#. Antifol od Efes A ti vo site, bludnice bolna, Ka`i mi, zo{to mi ja zaklu~i vratata denes? A zo{to ti uporno tvrdi{ deka }eseto so dukati ne si go primil? Adrijana Ne ti ja zaklu~iv vratata, ma`u moj dobar. Dromio od Efes Niti pak jas pari primiv, gospodaru moj dobar. No edno priznavam, vratata be{e sigurno zaklu~ena. Adrijana Gospo|o, i gospodarot i pa`ot se ~uknati. Po blediloto na liceto toa im go gledam. Da gi vrzeme predlagam i vo nekoja prostorija temna da gi zatvorime. Dromio od Efes Gospod i ja`arot mi se svedoci deka samo po ja`e bev praten.

Komedija na zabuni

133

{to zdru`ena sega so prokletava banda na op{t prezir me izlo`i; no so noktive }e gi iskopam o~ite la`ni {to sramot moj golem bezobzirno go gledaat. Adrijana Vrzete go, vrzete go, ne pu{tajte da mi se pribli`i. Pin~

ka`at, s# }e ti bide natokmeno. Gospodine doktore, vodete go pravo doma. O, den baksuzen! Antifol od Efes O bludnica baksuzna! Dromio od Efes Gospodaru, zaradi vas me vrzaa i mene. Antifol od Efes

U{te, u{te lu|e! Jak e |avolot vo nego. Mol~i podlecu, u{te }e me luti{? Lu~ijana Dromio od Efes Kutriot, ba{ izgleda izguben i bled. Antifol od Efes [to, da ne sakata da me ubiete? Temni~aru, zatvorenik sum tvoj, zarem }e dopu{ti{ da me vodat? Temni~arot Adrijana Pu{tete go! Toj e moj zatvorenik i nema da vi dozvolam da go vodite. Pin~ Vrzete go i onoj i toj e lud. Temni~arot Adrijana [to ti e xandarska timbo? Zarem u`iva{ gledaj}i go bolniov kako sam se uni`uva? Temni~arot Toj e zatvorenik moj. Ako go pu{tam, dolgot negov }e treba da go platam jas. Dveste dukati. Adrijana Adrijana ]e ti platam jas. Vodi me kaj doveritelot! [tom sumata mi ja Za {to e dadena? Po tu`ba na nekoj zlatar Anxelo. Go znaete? Adrijana Go znam. Kolkava e sumata? Temni~arot Vodete gi! Sestro ti dojdi so mene. Ka`i mi po ~ija tu`ba e uapsen? (Zaminuvaat Pin~ i pomo{nicite, vodej}i gi Antifol i Dromio od Efes.) A da ve vrzat za xabe? Nema toga{ da vikate |avol da ve zeme! Lu~ijana Bog da ~uva i da brani! Kutrite, kolku besmisleno zboruvaat.

134
Temni~arot

Vilijam [EKSPIR

Antifol od Sirakuza Trk do Kentaur! Donesi gi pqa~kite! Znam deka samo na brod }e bideme sigurni. Dromio od Sirakuza [teta {to mora da zamineme. Siguren sum deka lu|eto ovde nikakvo zlo nema da ni storat. Gledate kolku u~tivo ni se obra}aat, zlato ni davaat. Mislam deka se odli~en narod i da ne e onaa kaca meso {to me saka za ma`, bi mo`el, pretvoren vo ve{ter da ostanam ovde za sekoga{. Antifol od Sirakuza Cel grad da mi go dadat ni den pove}e ne ostanuvam ovde ni edna edinstvena no}. Zatoa, brzni, pqa~kite da gi natovarime.

Za nekoj |erdan {to ma` vi od nego go zel. Adrijana To~no e deka |erdan mi veti no nikoga{ ne sum go primila. Metresata Otkako ma` vi deneska, siot besen, dojde kaj mene i prstenot mi go zede, onoj prsten {to sega mu go vidov na raka, vedna{ potoa go sretnav so |erdanot. Adrijana Mo`e da e taka. No jas ne go dobiv. Temni~aru, odvedi me sega kaj zlatarot sakam sama da ja ~ujam vistinata. (Doa|aat Antifol i Dromio od Sirakuza so izvadeni me~ovi.) Lu~ijana Bo`e pomo`i, slobodni se pak! Adrijana So goli me~evi napa|aat! Da vikame za pomo{ povtorno da gi vrzat. Temni~arot Ne, da begame. ]e n# ubijat! (Begaat upla{eni.) Antifol od Sirakuza Ve{terkive gledam od me~ se pla{at. Dromio od Sirakuza Pred malku saka{e da vi bide `ena a sega pobegna od vas.

^in PETTI
Scena 1
(Doa|aat Anxelo i trgovecot.)

Anxelo @al mi e gospodine {to ve zadr`av no, ~esen zbor, |erdanot toj go primi iako najbes~esno potoa odre~e. Trgovecot Kakov glas go bie vo gradov? Anxelo Mnogu visok mu e gospodine ugledot, doverbata vo zborot negov bezgrani~na, sakan od sekogo, site go smetaat za prv gra|anin, Vo mestovo, zborot negov vredi pove}e od celo bogatstvo moe. Trgovecot Potivko ~inam odonde doa|a. (Doa|aat Antifol i Dromio od Sirakuza.) Anxelo Ete, i |erdanot mu e okolu vrat a najbesramno se zakolna deka go nema. Gospodine, dojdete, }e zboruvam so nego. Siwor Antifol, se ~udam so kakva cel me donesovte i s# donesovte na vakvo derexe odre~uvaj}i |erdanot od mene iako sega otvoreno i javno go nosite? Osven tu`bata, sramot i zatvorot na koi {to nepotrebno se izlo`uvate mu nanesovte zlo i na ovoj moj ~estit prijatel, koj, samo zaradi

nedorazbiraweto na{e, ne krena edra i ne otplovi denes na more. Ovoj |erdan od mene go primivte. Go odre~uvate li toa? Antifol od Sirakuza Se razbira deka go primiv i toa nikoga{ ne sum go odrekol. Anxelo Go odrekovte, gospodine, i toa so kletva? Antifol od Sirakuza A koj ~ul deka sum odrekol so kletva? Trgovecot U{ive moi, znae{ oti te ~uja. Sram da ti e! [teta e {to `ivee{ i se dvi`i{ me|u ~esni lu|e. Antifol od Sirakuza Gad si ti {to vaka me kleveti{ vedna{ ovde, ~esta i ugledot moj }e go odbranam ako smee{ pred me~ov da mi izleze{. Trgovecot Smeam oti te smetam za nikakvec. (Gi vadat me~evite. Doa|aat Adrijana, Lu~ijana, Metresata i drugi)

136
Adrijana Stojte! Ne povreduvajte go, `ivi boga, toj e lud; poleka nekoj me~ot neka mu go zeme; i Dromio vrzete go! Nosete gi pravo kaj mene doma. Dromio od Sirakuza

Vilijam [EKSPIR

Igumenijata Da ne mu potonale site gemii na more? Blizok nekoj da ne mu umrel? Da ne okoto ne{to mu go nateralo srceto vo nezakonska vrska, grev poznat kaj pomladite {to o~ite svoi im dozvoluvaat pregolema sloboda? Koja od makive nego go ma~i? Adrijana Niedna, osven poslednata mo`ebi; edna metresa ~estopati od doma go vade{e. Igumenijata Za toa treba{e ~esto da go kori{. Adrijana Toa i go pravev. Igumenijata No, nedovolno strogo. Adrijana Kolku {to skromnosta mi dozvoluva{e. Igumenijata Zna~i tajno. Adrijana I pred dru{tvo, isto taka. Igumenijata Da, no nedovolno. Adrijana Toa be{e na{ postojan predmet na

Begaj, gospodaru, begaj, da vlezeme vo ku}ava, `ivi vera; se ~ini e nekoja opatija; brgu vnatre ili ko`ata na stap n& otide. (Antifol i Dromio od Sirakuza vleguvaat vo opatijata. Doa|a Emilija, igumenijata.) Igumenijata Smirete se , lu|e kaj odite? Adrijana Da go odvedeme mojot jaden, razmiren ma`; da vlezeme nenadno, nabrzina da go vrzeme i pravo doma. Anxelo Znaev deka ne{to mu fali. Trgovecot @al mi e {to izvadiv me~ na nego. Igumenijata Od koga e toj vo vakva sostojba? Adrijana Cela nedela e stemnet, ta`en i lut, poinakov sosem, kako da e drug ~ovek, no, s# do poladnevo negovata voznemirenost go nema{e prejdeno stepenot na ludilo.

Komedija na zabuni

137
Igumenijata

razgovor; ne mo`e{e da zaspie oti za toa mu zboruvav; na jadewe samo mu prefrlav; nasamo, samo za toa pqampav, a ~esto i vo dru{tvo; nieden mig ne pominuva{e a da ne mu re~am na kolkav rezil n# izlo`uva. Igumenijata Zatoa na krajot ~ovekot poludel. Otrovniot prekor na qubomornata `ena poopasno true od pobesneto ku~e. Prekorite tvoi go ostavija bez son i zatoa sega matna mu e glavata; Veli{, so kavgi mu ja za~inuva{ hranata no nemirni obroci go vlo{uvaat varaweto i ottkuka se koti ognot na treskata. A {to e treskata ako ne nastap na ludilo? U{te veli{, so raspraviite tvoi zabavata si mu ja rasipuvala ti; no znaj, bez razonoda, ~ovekot go ~eka poti{tenost samo ma~na, te{ka taga, rodnina bliska na o~ajot neute{liv {to verno go sledat bolestite lo{i, du{mani mo}ni na `ivotot. Bez odmor, zabava i mir vo jadeweto duri i yver nekoj bi poludel. Zna~i, tvoite qubomorni napadi go oteraa ma`ot ti vo ludilo. Lu~ijana Prekorot nejzin sekoga{ bil blag kon odnosot negov grub i surov. [to trpi{ ukori a ne odgovara{? Adrijana Me pottikna da se preispitam. Vlezete lu|e i odvedete go. Igumenijata Stojte, vi zabranuvam, ova e moj dom. Adrijana Toga{ slugite va{i neka go dovedat.

Ne. Svetili{tevo mu e pribe`i{te i toa }e go ~uva od va{ite race s# duri povtorno ne go donesat vo svest ili pak naporot ne se poka`e zaluden: Adrijana Jas }e go neguvam ma`ot moj, }e bdeam nad nego dodeka e bolen, toa mi e dol`nost, a za dol`nosta takva dovolna sum samata jas; zatoa daj mi go da go nosam doma. Igumenijata Bidi trpeliva oti ne go zema{ ma` ti, s# dodeka ne gi upotrebam proverenite sredstva: napivki iscelitelni, lekovi, molitvi sveti i od nego ne napravam povtorno ~ovek prav. Toa e del od zakletvata moja, od dol`nosta milosrdna na mojot red; zatoa odi, ostavi mi go. Adrijana Ne. Ne doa|a vo predvid ovde da go ostavam, a i na va{ata svetlost n# i prili~i ma` od `ena da razdeluvate. Igumenijata Smiri se i odi. Ve}e ti rekov deka ne go dobiva{. (Vleguva vo opatijata.) Lu~ijana ]e mora{ na vojvodata da mu se po`ali{. Adrijana Odime, }e padnam na kolena pred nego i ne stanuvam duri solzite i molitvite moi ne ja podbodnat negovata milost da dojde li~no

138
i so sila da go odzeme ma`ot mi od igumenijata. Trgovecot

Vilijam [EKSPIR

ne veruvam deka ne{to vi zgre{ila. Adrijana

Sega e blizu pet. Naskoro li~no vojvodata }e pomine od ovde na patot svoj kon dolinata na `alta predelot {tur na smrtta i mrakot smesten zad grobjeto na opatijava. Anxelo A zo{to doa|a? Trgovecot Da prisustvuva na javnoto pogubuvawe na eden ugleden trgovec od Sirakuza koj{to, denes, za `al, pristignal vo zalivot kr{ej}i go na toj na~in redot i zakon na ovoj grad. Anxelo Eve doa|aat; }e prisustvuvame na negovata smrt. Lu~ijana Klekni pred vojvodata pred da ja mine opatijata. Vojvodata U{te edna{ objavete javno deka nema da umre ako nekoj ja plati sumata za nego. Ova e posledno {to mo`e da napravime. Adrijana Pravda, vojvodo, baram od igumenijata. Vojvodata Taa e doblesna i sveta `ena

Ve molam, gospodaru, poslu{ajte me: Antifol, mojot ma`, kogo so va{ blagoslov gospodar go storiv na sebe i na s# {to imam jas, na ovoj lo{ den nalet na ludilo go razmiri i toj nasilni~ki izleze na ulica zaedno so slugata svoj, poluden ko nego, i mnogu pakosti po lu|eto storija v ku}i vleguvaj}i im; zemaa prsteni nakit i s# drugo {to na besot negov mu se bendisa. Edna{ uspeav da go vrzam i da go pratam doma, a jas otidov da gi platam {tetite od gnevot negov predizvikani. Vo me|uvreme, ne znam so koja sila toj se oslobodi od tie {to go ~uvaa i zaedno so negoviot ulav sluga n# sretnaa gnevni i so goli me~evi se frlija na nas da ne kolat. Pobegnavme za sre}a, a potoa, koga nova pomo{ prisobravme, se vrativme po niv da gi vrzeme. Toga{ tie vlegoa vo opatijava. Se obidovme po niv da vlezeme no igumenijata ne saka da n# pu{ti ni ja zatvori vratata i ne ostava da go izvle~eme ottamu niti pak & e po volja da n& go predade sama. Zatoa, vojvodo mo}en, naredi da n& go predadat za pomo{ta nu`na da im ja uka`eme. Vojvodata Ma` ti mi slu`el mnogu vojni i toga{ kne`evski zbor dadov koga edna{ }e go zeme{ za gospodar na postelata tvoja }e gi u`iva toj site dobra {to eden vojvoda mo`e da gi pru`i. Nekoj neka, sega, tropne na vratata od opatijata i neka ja vikne igumenijata ovde. Ne mrdam nikade pred da go re{am ova.

Komedija na zabuni

139

(Doa|a eden sluga.) Slugata Gospo|o, gospo|o, spasuvajte se! Gospodarot moj i pa`ot negov se oslobodija; site sluginki po red gi ispotepaa, go vrzaa doktorot i bradata cela mu ja podgorija so glamni; {tom }e se zapale{e vedna{ ja gasea frlaj}i mu kofi valkana voda v lice. Sega gospodarot za trpenie mu zboruva a pa`ot negov so no`ici go stri`e Pin~a ko da e prle; i ako vedna{ ne ispratite pomo{ mislam deka naskoro }e go ispratat na nebo. Adrijana

a sega e onde. Toa razumot ~ove~ki ne mo`e da go sfati. (Vleguvaat Antifol i Dromio od Efes.) Antifol od Efes Pravda, vojvodo velik, pravda dajte mi, za deloto {to go storiv za vas koga vo bojot ve op~ekoriv i gi primiv ranite mesto vas; za krvta barem {to ja zagubiv toga{, sega pravda dajte mi! Egeon Stravot od smrtta ako sosem ne me zaslepi toga{ go gledam sin mi Antifol, a onoj do nego e Dromio. Antifol od Efes

Tikvar! Gospodarot tvoj i pa`ot negov se ovde; seto {to go ka`a najgnasna e laga. Slugata Gospo|o, se kolnam, vistinata ja zboruvam; odvaj edna{ ako sum se izdi{al od migot koga ova go vidov. Toj glasno ve priziva i sve~eno se kolne deka ako ve fati, liceto }e vi go sma~ka i }e ve izobli~i. (Glasovi od nadvor.) Begajte, gospo|o, go slu{am, begajte vi velam! Vojvodata Zastanete do mene i ne pla{ete se, Stra`a! [titete ja so helebardite. Adrijana Lele! Pa toa e ma` mi; `ivi ste svedoci deka nevidliv ottuka projde; samo pred malku vleze vo opatijata

Pravda, mil moj knezu, pravda protiv `enata! Onaa {to ti za sopruga mi ja dade a taa me izrezili stra{no, me poni`i najpogano. Nesfatlivo, nepojmlivo zlo taa denes mi nanese. Vojvodata Ka`i kakvo i pravda }e dobie{. Antifol od Efes Denes, vojvodo, mi ja zaklu~i vratata i taa so nekolku razbojnici blude{e doma. Vojvodata Te`ok grev! Ka`i, go stori li ova? Adrijana Ne, gospodaru. jas, toj i sestra mi denes zaedno ru~avme doma. Se kolnam so lagi te{ki toj sega me tovari.

140
Lu~ijana

Vilijam [EKSPIR

Ni videlo da imam ni son, gospodaru ako vistinata ne vi ja ka`a. Anxelo La`gi! Dvete se kolnat la`no, barem za ova ludakov so pravo gi obvinuva. Antifol od Efes Gospodaru, sosem sum pri sebe i dobro znam {to zboruvam; pijan ne sum, ne sum ni mamuren, niti pak gneven bes podmolno me grize, iako od makive bi se mrdnal i poizdr`liv. Ovaa `ena, denes za ru~ek vratata mi ja zatvori pred nos; zlatarov da ne e vo sojuz so nea mo`e ova da go potvrdi za{to ba{ toga{ be{e so mene a potoa se razdelivme, a toj otide po |erdanot {to treba{e da mi go donese vo “Bodlikavo prase” kaj{to otidov jas da ru~am zaedno so Baltazar. Ru~avme {to ru~avme no ni trag vidovme ni glas ~uvme od zlatarot. Zatoa otidov da go baram. Go sretnav na ulica vo dru{tvo so onoj gospodin. Tuka toj la`no se zakolna deka |erdanot od nego sum go primil a bog mi e svedok deka ne e taka. Zaradi toa, na negova tu`ba eden xandar me uapsi. Se pokoriv i go prati pa`ot doma po dukati potrebni za otkup no toj bez niv se vrati. Potoa go zamoliv temni~arot da dojde so mene doma. Po pat ja sretnav `ena mi, sestra & celava surija podli zagovornici; so niv be{e eden krvopien gad po ime Pin~, xuxe edno nikakvo, nekakov si nadrilekar, magioni~ar, gata~, celiot ispien, partalav, pla{ilo edno suvo, `iv kostur. Ovoj podol rob se nafati da gi tera besovite od mene, mi se vnese v lice

i odedna{ vikna deka |avolot e vo mene. Potoa cela orda se xitna na mene, me vrzaa i me piknaa vo temniot agol od mojata vizba zaedno so pa`ot moj, vrzani eden za drug. Tamu n# ostavija da crkneme se dodeka ne uspeav da go pregrizam ja`eto so zabi i da se oslobodam. Ottamu doa|am i ve molam da mi ovozmo`ite pravo vamu kaj visosta va{a polno zadovoluvawe za sramot i navredite te{ki {to gi jadov. Anxelo Gospodaru, mo`am da potvrdam za nego deka ne ru~a{e doma i deka vratata mu be{e zaklu~ena. Vojvodata A dali primi |erdan od tebe ili ne? Anxelo Primi, gospodaru. Koga vleze ovde mu go vidoa lu|eto obesen na vrat. Trgovecot I jas mo`am da se zakolnam deka u{ive te ~uja koga prizna deka |erdanot si go primil od gospodinov otkako pred toa, na plo{tad, go tvrde{e obratnoto na {to jas ti izvadiv me~. Potoa pobegna vo ovaa opatija od kaj{to, priznavam, po nekoe ~udo nevideno izleze. Antifol od Efes Nikoga{ ne sum vlegol vo opatijava, nikoga{ me~ ne si izvadil na mene nikoga{ |erdanot ne sum go videl. Se kolnam, la`no me tovarite.

[to e. gospodaru. A ti Dromio? O. mu bev samo vrzan pa` no toj. tagata znam me izmenila od na{ata posledna sredba a ~asovite na gri`i so grubata raka na vremeto mi ispi{aa ~udni crti na lice. Da e lud. Mi se ~ini deka gledam prijatel {to }e ja plati sumata za mene i }e me spasi. Velite ru~al doma a zlatarot toa go odre~uva. Mom~e. Metresata To~no. gospodine. ~udno: viknete ja igumenijata. mi go poznava{ glasot? Antifol od Efes Ne. toj ru~a{e kaj nea vo “Bodlikavo prase”. nema{e vaka prisebno da zboruva. a ovoj va{ pa` neli e Dromio? Dromio od Efes Do preeska. Antifol od Efes Taka e. Vie dobro me poznavate. Da go zatvorevte vo ovaa opatija toj s# u{te vo opatijata }e be{e.) Egeon Najsvetol vojvodo. gospodaru. Egeon Gospodaru. ka`i {to saka{. spolaj mu. gospodine.Komedija na zabuni 141 Egeon Vojvodata Ova e nekoj ma|epsan krug. molam za zbor. Nikoga{ ne ve imame videno vo `ivotot. Barem ka`i. go pregriza ja`eto i sega sum pak Dromio. Vojvodata Egeon Ba{. sosem poludeni. odvrzan ~ovek. Dromio od Efes Po vas gospodine. i prstenot toga{ mi go zede. Vojvodata Go vide li nego da vleguva vo opatijata? Metresata Siguren sum deka obajcata me pomnite. Antifol od Efes Ko {to ve gledam sega vas. prstenot e nejzin. da ne ste i vie eden od mu{teriite na Pin~? Egeon Ne gledajte me taka ~udno. (Eden od stra`ata odi po igumenijata. ~inam site ste piele od peharot na Kirk. se pomnime samo samite sebe za{to do pred malku bevme vrzani ba{ kako vas. {to veli{ ti na ova? Dromio od Efes Zarem vie ne ste Antifol. Vojvodata Egeon Slobodno zboruvaj Siraku`anine. . Site ste so lunki.

gledaj}i mi ja sostojbata od tatka si se srami{. Ve molam. toa mora da go pomni{. gospodaru moj star. Egeon Antifol od Sirakuza No pred sedum godini vo Sirakuza se razdelivme. ti tvrdam. Dromio od Efes A jas znam deka ne e taka. Antifol od Efes Vojvodata i site ovde {to me znaat O. (Site se sobiraat okolu niv. Vie zatoa ste vrzani za da veruvate vo ona {to drugite vi go odre~uvaat. a kanalite na krvta smrznati se do negde.) Igumenijata . gospodine. naredi mu da si odi. nevozmo`no e da gre{am. iako liceto izbrazdeno od gri`i ne se gleda sega od zimskiot sneg {to sokot `ivoten go cica. Antifol od Efes Nikoga{ go nemam videno svojot tatko. navistina ne. Sepak. Antifol e moj {titenik ve}e dvaeset godini i za toa vreme. Vojvodata Dvajca od lu|evo se duhovi na drugite dvajca. toj voop{to ne stapnal vo Sirakuza. do tolku jazikot mi go osakati {to i mojot edinec sin ne mi ja poznava neskladnata boja na mojot ra{timan glas. Siraku`anine. vo `ivotot ne sum bil vo Sirakuza.) Adrijana Dva ma`a gledam ili o~ive me la`at. Vilijam [EKSPIR }e svedo~at deka ne ste vo pravo. Dromio. (Doa|aat Emilija. Koj e priroden ~ovek a koj duh? Znae li nekoj? Dromio od Sirakuza Jas sum gospodaru. Svedocive stari. mi velat ba{ sega deka ti si sinot moj Antifol. Egeon Ni glasot ne mi go poznava{? O. Vojvodata Egeon Znam deka go poznava{. Gledam starosta i opasnosta pred smrtta sosem te izmestile. Antifol i Dromio od Sirakuza. pogledaj go ~ovekot komu tolku zla mu se naneseni. Dromio.142 Dromio od Efes Ne. Drmio od Efes Jas sum gospodaru. koj go vrzal nego vaka? Zarem ne si ti Egeon ili barem duhot negov? Dromio od Sirakuza Vojvodo mo}en. jas s# u{te imam vo predve~erov na `ivotot pomnewe dobro i u{i verni. bezmilosno vreme! Vo ovie sedum kratki godini se ~ini. Ili mo`ebi sega. ne terajte me od ovde.

. Anxelo Toa e gospodine |erdanot {to go dobivte od mene. Antifol od Sirakuza Ne. Antifol od Sirakuza I jas isto taka iako me nare~e ma`. Ova se roditelite na ovie deca {to slu~ajno ovde se sretnaa. Antifol. mene i bliznakot Dromio ne zedoa na brod no. Vojvodata Zastanete na strana. dali prvobitno dojden si od Korint. Dromio od Efes A so nego i jas. ~estita damo. nego. Prikaznata od utrinava ubavo se raspletuva. Adrijana Koj od vas dvajca denes ru~a{e so mene? Antifol od Sirakuza Jas. va{iot slaven ~i~ko. me nare~e zet. ti li si ~ovekot {to edna{ ima{e `ena po ime Emilija {to dva li~ni sina ti rodi? O. Zboruvaj Egeon star. gospodaru.Komedija na zabuni 143 Antifol od Efes Igumenijata Koj i da go vrzal. Dvava Antifola ko jajce na jajce {to si li~at bra}a se a isto i dvata Dromia. Egeon Ako ova ne e son ti si Emilija. Antifol od Efes Ne donese ovde onoj silen voin vojvodata Menafon. (Na Lu~ijana. Vojvodata Jas sum dojden od Korint. ka`i mi kade e onoj sin {to otplovi so tebe na kobniot splav? Igumenijata Lu|eto od Epidamno. Taa i brodolomot go pomni. na toa jas velam ne. ako si taa. Od Sirakuza.) Ona {to vi go rekov toga{ se nadevam deka }e go ostvaram ako s# ova {to go gledam i slu{am ne e son. ne znam koj e koj. gospodaru moj. nejzinata sestra. surovite ribari od Korint na sila gi zedoa so niv sin mi i Dromio a mene me ostavija so onie od Epidamno. Adrijana Zna~i ti ne mi si ma`? Antifol Ne. ako si toj ist Egeon zboruvaj & toga{ na istata stara Emilija. [to stana potoa so niv. ne znam a gleda{ i sam kako zavr{iv jas. jas }e go oslobodam i ma` }e dobijam osloboduvaj}i go. A ovaa ubava blagorodni~ka.

Vojvodata Nepotrebno. I mnogu vi blagodaram za gozbata. (Si odat dvata Antifola. Dromio od Sirakuza Ova }ese dukati od tebe go primiv a mi go donese Dromio. Posle tolku dolga taga. i site ovde {to ste zbrani i {to stradavte na nekoj na~in od zabunive pravete mi dru{tvo. Anxelo To~no gospodine. Antifol od Sirakuza Metresata Gospodine. zemete go. Zaminuvaat site osven dvata Dromia i dvata Antifola. za ovoj |erdan me uapsi. Toj mene mi se obra}a. Gledam deka postojano so drug pa` sme se sre}avale pa taka jas sum bil ti. Dromio od Efes Ne. Antifol od Efes A ti gospodine. vie kalendari na ra|aweto nivno. mojot pa`. po mene ne. ne velam ne. Antifol od Efes Dukative gi davam za tatko mi. sinovi moi. mora da mi go dadete onoj dijamant. raduvaj se so nego. ma`u moj. i duri sega se oslobodiv od te{koto breme. da odam da vi gi zemam pqa~kite od brodot? Antifol od Efes Dromio. takva radost! Vojvodata Ti isprativ pari za otkupot po Dromio. Trieset i tri godini stradav za vas. Ajde so nas! Za pqa~kite podocna }e se pogri`ime. pregrni go brat ti. no mislam ne ti gi donese toj. Vojvodo. Jas sum tvojot gospodar. Toj e sloboden. Adrijana Vilijam [EKSPIR Igumenijata Vojvodo mo}en. gospodaru {to vi bea ostaveni kaj gazdata vo Kentaur. Dromio.) . kakvi re~e moi pqa~ki si natovaril na brod? Dromio od Sirakuza Onie. sin~iwa moi.144 Antifol od Sirakuza To~no. Antifol od Sirakuza Od s# srce doa|am na proslavata. Nie prijatno }e vi se oddol`ime. gospodine. sega e razbirlivo {to se dojde do site ovie zabuni. povelete na kr{tevkata i raduvajte se so mene. poveli sega vo opatijata. ne velam ne. a ti si bil jas. Antifol od Efes Eve. Gospodaru. da ja ~ue{ do kraj prikaznata na{a. ne.

}e mi bide snaa a ne `ena.Komedija na zabuni 145 Dromio od Sirakuza Ima edna polni~ka prijatelka vo domot na tvojot gospodar {to denes. po tebe gledam deka ne sum ba{ za frlawe. Vleguvaj! Da im ja vidime proslavata. taa zna~i. toa ne se znae. Dromio od Efes A ne! Toga{ vaka. ti si postar. Dromio od Sirakuza Posle tebe. Na svet dojdovme ko brat i brat. mesto tebe ubavo me nagosti. Dromio od Efes E. Kako da re{ime? Dromio od Sirakuza ]e frlame ~kurta za toa koj e postar Dotoga{ ti ima{ prednost. . zatoa ramo do ramo }e vlezeme sega ve}e nikoj napred nema da bega. Dromio od Efes Mi se ~ini deka si mi ogledalo a ne brat.

.

.

.

Naslov na originalot: The Taming of The Shrew .

prosec na Bjanka Hortenzio. sluga na Lu~enco Vin~enco. glaven sluga na Petru~io vo negovata ku}a na selo Kroja~ Trgovec Bjanka. star gra|anin na Padova. gospodin od Padova. prosec na Katerina Grumio. opakata. bogat gra|anin od Padova Katerina. Slugi Glume~ka dru`ina KROTEWETO NA OPAKATA Batista Minola. prosec na Bjanka Lu~enco.LICA: PREDIGRA Kristofer Slaj. tatko na Lu~enco U~itel od Mantova Vdovica Slugi na Batista . kalajxija Kr~marka Gospodar Lakej. postara }erka na Batista Petru~io. gospodin od Piza. Lovci. bogat gra|anin na Piza. pomalata }erka na Batista Gremio. li~en sluga na Lu~enco Biondelo. bogat. prosec na Bjanka Tranio. li~en sluga na Petru~io Kertis. gospodin od Verona.

.

Nejzinoto prvo pretstavuvawe vo Makedonija be{e na Ohridsko leto 2000. Ova e vtoro izdanie na prviot prevod na Kroteweto na opakata na makedonski jazik. klu~na prikazna. Za `al. postojano da go komentira razvojot na nastanite vo sopstvenoto delo. Postojat mnogu dilemi okolu izvornosta na tekstot. koristej}i se so postari dramatur{ki sredstva. neizdelkana farsa pretvorena e vo bujna komedija vo ~ija sr` le`at razli~nite razmisluvawa za qubovta i brakot prika`ani preku `ivi. Vtorata. Nekoi kriti~ari smetaat deka Kroteweto na opakata e prerabotka na edna postara piesa od nepoznat avtor pod naslov Opakata. sestrata na Katerina i nejzinite dodvoruva~i. edna ne mnogu izvorna tema. e vrzana so Bjanka. preku scenata na Bitolskiot naroden teatar vo re`ija na Dimitar Stankovski. najverojatno. smeta deka se razbudil kako velmo`a pa gleda pretstava za kroteweto na edna opaka `ena. osven edno “upa|awe” na Slaj i toa mo{ne efektno. izmamen. Komedijata se sostoi od tri dela. vsu{nost. plasti~ni. . od pristojna distanca. podzapletot vo tekstot. Tretata prikazna. razli~ni po sodr`ina koi me|usebno se isprepletuvaat: prviot del e nedovr{enata i zaboravena prikazna za pijanicata Slaj koj{to. divo pe~atena i vo mnogu ne{ta iskasapena. Interesno e kako bi se razvivala ovaa prikazna ponatamu. polnokrvni likovi. gruba. po obi~ajot {to toga{ vladeel. e vrzana so kroteweto na opakata Katerina od strana na krotitelot Petru~io. ponatamu s# se ostava na imaginacijata na re`iserot. a prvpat pe~atena vo izdanieto od 1623 godina. avtorot imal mo`nost. Efektot od me{aweto na ovie tri prikazni vo edna e pove}e od o~igleden: divata. osobeno {to. pome|u 1592 i 1594 godina. no mo{ne korisna po odnos na razmisluvawata za brakot i qubovta. a drugi deka i postarata verzija e napi{ana od [ekspir no. Napi{ana e.Kroteweto na opakata ne e najdobrata komedija na [ekspir no sigurno deka e edna od najuspe{nite ako ne i najuspe{na.

.

Moite se dojdeni u{te so Ri{ar Osvojuva~ot. mori. Prviot lovxija Ama i Belko. gospodaru. }e viknam policija. Gospodarot Slaj Za koi ~a{i.) Toga{ ne si so site. gospodaru. Prviot lovxija Sekako. Gospodarot [to e ova ovde? Mrtov e ili pijan? Vidi dali di{e! Vtoriot lovxija Di{e. Da ne e poln toplo pivo. a Sivko vrzi go so kafeaviot laja~. ma{ko. bi go cenel kako cela duzina takvi. Samo neka dojdat. ku}o edna bez }eramidi. gospodaru. i~ ne beri gajle – mar{! Kr~markata Ne gi pla}a{ ~a{ite {to gi skr{i? Gospodarot Lovxio. legni si.Predigra Scena 1 (Vleguvaat Slaj i Kr~markata. Zatoa muckos zatnios. Neka zdivne [arko. ti nareduvam. No dobro narani gi i gri`i se za site. Da e tolku brz Am~o. Yirni malku vo istorijata. podolu ne pa|a Toj du{ka i koga sosem }e go snema tragot.) (Zvuk od love~ki rogovi. Denes dvapati go izdu{ka i najmaliot miris.) Slaj Sus mori oti te sma~kav! Kr~markata More }otek e za tebe. kako e zaspan. go znam jas zakonot. vardi gi zagarive dobro. Begaj da ne ti ja bapnam edna! Kr~markata Fala {to mi ka`a. za mene toj e podobar zagar. Vide mom~e kako se snajde Bemko na krajot od plotot koga tragata ja snema? Takov zagar celo bogatstvo vredi. Slaj More vikni ja cela koalicija ako saka{. kutriot pes cel se peni. pod nego }e mu bide ladno. blada{? Aj kr{i glava tamu. Utre sakam pak da odam na lov. gnaso edna! Slaj Gnasa si ti mori a ne jas Slaj. i~ ne mi e gajle. Ne mrdam ni peda. Od lov doa|a Gospodarot so svojata svita. (Zaspiva. . Veruvajte mi.

dro~i ovde kako sviwa! Umira~ko grda. kraj postela vkusno ovo{tie i vino i velelepna posluga koga }e stane. Vtoriot lovxija ]e mu bide malku ~udno koga }e stane. gospodaru. grozen. . Drug neka mu govori za zagarite i kowot deka gospo|ata mu e ta`na {to e tolku bolen. Izmijte mu ja valkanata glava so ~ista. napravete go so usul. vi tvrdam {to i samiot zamelu{en od na{ata igra }e misli deka e samo ona {to nie mu velime. ]e bide radost kakva {to ne bila na vekot samo ako s# se izvede so dikat. Prosevte edna velmo{ka mnogu ve{to. vo svilena ruba da go vovreme. Ovega ovde go pomnam. [to mislite. Glumcite Vi blagodarime. Ne`no odnesete go vo najubavata soba. Gospodarot Dali no}eska }e ostanete kaj mene? Prviot glumec So zadovolstvo ako uslugite gi primate na{i. Gospodarot Krenete go ne`no i nosete go v krevet a potoa podgotvete se za koga }e stane. taka }e odigrame. dali prosjakov }e zaboravi koj e? Prviot lovxija ]e zaboravi. so pijani~i{tevo }e poteram {ega. Ako ka`e ne{to. gospodaru.Kroteweto na opakata 155 Gospodarot @ivotno smrdlivo. sinot najstar na selanecot go ima igrano. Zemete go i {egata neka bide svetska. vi tvrdam. (Vleguva slugata.) Mo`ebi velmo`a nekoj minuva tuka pa tokmu ovde saka da se odmori. ka`i! Slugata Glumci. (Go nosat Slaja. nakitete ja so mnogu raskala{eni sliki. drug bokal neka nosi. Ova storete go. Zvuci na truba. (Vleguvaat glumcite. trkni vidi koj trubi. (Izleguva slugata. pa neka go pra{a {to saka da nosi. ko pusti sni{ta.) Dobredojdovte. momci. bidete na {trek i so dlaboka.) I koj e. re~ete mu deka soni. Gospodarot Ko ubava me~ta. topla voda zapalete temjan da zamirisa stanot. v krevet da go odneseme sega. za{to toj e vsu{nost velmo`a mo}en. Gospodarot Neka vlezat.) Mom~e. gospodaru {to sega pretstava vi nudat. odvraten ti e likot! Momci. ponizna po~it re~ete ‘[to ni nareduva va{ata milost?’ Neka eden mu prinese srebren legen poln trendafil-voda i cve}a razni. Gospodarot Od s# srce. a tret riza pa re~ete ‘Dali gospodaru }e razladete race?’ Nekoj neka spremi ali{ta skapi. Ubedete go deka malku se mrdnal a koga }e ka`e koj e. Pora~ajte svira~i za koga }e stane da eknat blagoprijatno bo`enstveni zvuci. Prviot lovxija Gospodaru. so prstewe na prsti.

najmnogu za{to podgotvuvam edna {ega za koja va{ata ume{nost }e mi treba. zavodlivo neka go bakne. va{ata sopruga smerna dol`nosta si ja ispolni i vi poka`e qubov?” Potoa neka go gu{ne. 1 Gospodarot Taka e. Kaj mene e eden lord {to ve~erva }e ve gleda. Vtoriot glumec Va{eto lordstvo sigurno misli na Soto. Sakam da go ~ujam koga “ma`u” }e go vika pijani~i{tevo i da vidam dali }e se smejat momcive koga }e koleni~at pred prostak. A ako mom~eto ja nema taa `enska darba da lee poroj od krokodilski solzi. mom~e. oddavaj mu po~it. ne sakam da zbesne. i neka ja spu{ti glavata na negovite gradi pa neka prolee solzi. najqubezen na usta. Ama ne znam dali ne }e prsnete vo smea koga }e go vidite odnosot negov za{to ~udakov nikoga{ ne ~ul za drama. gospodaru. nemojte da se smeete. nebare umira od radost {to gospodarot nejzin ozdravel sosem otkako sedum godini sebesi se smetal za podolen i od najodvratniot prosjak. za taa cel dobro }e mu dojde malku kromid koj{to vo {amiv~e potajno skrien bez prestan }e mu tera solzi na o~i. Pa samo ako ne{to vi izleta od usta mnogu }e go navredite. Sakam da im se dade s# {to imam vo domov. zatoa vi velam. Ka`i mu.) Znam deka lakejot }e gi odglumi dobro privle~nosta. najponizen vo likot. i neka go pra{a “[to saka milosta va{a za va{ata dama. neka se oble~e vedna{ kako dama i {tom se stokmi.) . neka gi najadat i napijat dobro. Prviot glumec Ne berete gajle. odli~no izigrana rolja. ama taa rolja Dobro vi legna i prirodno ja odglumivte.156 Vilijam [EKSPIR Ne vi go pomnam imeto. ti odi kaj mojot lakej Bartol. (Izleguvaat. Odam da im dadam sovet. odot na edna dama. glasot.) Mom~e. Gospodarot Odi. (Izleguva slugata so glumcite. vodi go kaj pijaniov v soba. (Izleguva slugata. odnesi gi pravo v kujna. Mo`e }e znaat za dosta ako sum tamu i gi zamolam za istrajnost inaku smeava }e im otide vo krajnost. Gledaj ova da se svr{i najbrzo {to mo`e{ a koga }e se vrati{ }e mi treba{ i za drugo. A sega ba{ ko pora~ani mi dojdovte. Obra}aj mu se so “madam”. umeeme nie duri i so najotka~enite na svetot. ba{ vaka pijanicava neka go dvori. ako qubovta moja mu e mila neka se odnesuva najotmeno {to mo`e tokmu kako blagorodni~kite fini koga se vo dru{tvo so svoite ma`i.

Ili ti se spie? ]e te odneseme v krevet pomek i pomirizen od postelata bludna namerno pospremena za Semiramida 3 ako ti se {eta. . A ako ve}e mi nudite ne{to su{eno. dajte edna bira. po ra|awe ala{verxija. vleguva i Gospodarot. zaradi ova slugite vi se ta`ni. Apolon sviri i od kafez dvaeset slavej~iwa pejat. po obrazovanie vla~ar. od progonstvo vikni gi starite misli i progoni gi niskive. nekoi so ali{ta. po napredilok me~kar a sega po zanaet kalajxija? Pra{ajte Gospodarot 157 ja Marija Haket. toga{ dajte mi ne{to posoleno i pu{eno. Da ne saka va{ata milost ~a{a {ampawsko? Vtoriot sluga Vtoriot sluga O. gadni sni{ta. zaradi ova taguva gospo|ata va{a. tloto }e go postelime so cve}a. Ili si za lov? Zagarite tvoi do nebesa }e lajat a {uplata zemja potresena }e e~i. sin na stariot Slaj od Pusta Reka. ~orapi kolku i noze. site da mi mo~ate na glava kako na najla`liviot smrde` vo celoto kralstvo. da. Tretiot sluga Prviot sluga O. Ako ne vi re~i deka mi ima udreno recka na rabu{ot za edna obi~na pomo~ana bira. ponekoga{ pove}e stapala od ~evli ili ~evli niz koi mi yirkaat palcite. (Eden sluga mu prinesuva krigla pivo.) Slaj Ebavi tikvarite. seti se na rodot. Da ne si za muzika? Slu{aj. oti gi tera ludosta va{a ~udna. I ne pra{uvajte {to }e oble~am oti xaketa imam kolku i tela. O lorde blagoroden. Ne sum ni “milost” ni “lordstvo.) [to! Ne sum zabegan! Ova e – (Go pie pivoto) Zatoa i rodninite ja odbegnuvaat va{ata ku}a. ku~iwata ti se brzi ko najsilnite eleni. Saka{ sokliwa? Sokliwata }e ti se vivnat nad utrinskata ~u~urliga. Vidi kako slugite besprekorno te slu`at vo sekoj mig spremni na usluga da ti bidat. nekoi so legen i drug pribor.Kroteweto na opakata Scena 22 (Vleguva Slaj ka~en pogore so slugi.” Ne sum ispil ni kapka {ampawsko vo `ivotot. Da ne ti se java? Kowite vedna{ }e ti svetnat po grivite monisti od biseri i zlato. pobrzi od srna. ]e proba malku va{eto lordstvo od suvovo grozje? Tretiot sluga [to }e saka va{ata milost da nosi denes? Slaj Jas sum Kristofer Slaj. debelata kr~marka od Vinkot. Gospodarot Bog da ve ~uva i spasi od prisenov te`ok! O. nekoi so bokal. Prviot sluga Saka{ vo potera. ~evli kolku i stapala – more ne. dali ne me znae. tolku mo}en ~ovek so poteklo takvo So bogatstva tolku i tolku visok ugled A nagazen od olku besovi lo{i? Slaj Eeej! Da ne mislite deka sum ~uknat? Deka ne sum Kristofer Slaj.

govoram. i u{te edna krigla od onaa bira. lorde. I zarem ni{to ne rekov za seto ova vreme? Prviot sluga Rekovte.158 Vtoriot sluga Vilijam [EKSPIR Saka{ sliki? ]e go doneseme vedna{ Adonis naslikan kraj `uborliv potok. pa Piter Tarf ili Henri Pimpernel i dvaesetina drugi imiwa i lu|e koi nitu postoele nitu nekoj nekoga{ gi videl. Toga{. Slaj Da. Ponekoga{ vikavte po nekoja si Sisilija Haket. Gospodarot ]e ti ja poka`eme Jona. Tretiot sluga I duri solzite {to za tebe gi prolea taa ubavoto lice ne & go preplavija so zavist najubavoto su{testvo be{e na svetot a i vaka niedna ne & e ramna. navistina jas sum lord. velevte deka ve isfrlile nadvor. Vtoriot sluga ]e sakate racete da si gi izmiete sega? Ama ne znaete ni takva kr~ma ni takva `enska. Slaj Slava mu na gospoda {to me vrati. Slaj Navistina sum lord i imam gospo|a takva? Ili sonuvam? Ili sonuvav do sega? Ne spijam. Gospodarot Ti si lord i ni{to drugo osven lord. i postojano pcuevte po nekoja kr~marka. Site Amin! (Vleguvaat lakejot kako `ena so pridru`ba. se zakanuvavte deka na sud }e ja odnesete oti vi to~ela pivo vo zemjeni krigli. Mirisam vkusovi slatki i se}avam stvari meki. Prviot sluga O. a ne kalajxija ili Kristofero Slaj. ni lu|eto {to gi spomenavte toga{. devojka koga bila i kako taa iznenadena i zavedena bila `ivo naslikana ko navistina {to bilo. stariot Xon Neps. grkot. gospodaru. za{to iako le`evte vo ovaa prekrasna soba. nekojsi Stiven Slaj. Ti ima{ gospo|a poubava mnogu od sekoja `ena vo ova skudno vreme. Tretiot sluga Ili Dafna kako skita niz trnlivata {uma nozete si gi grebe nebare krvari seta. slu{am. a i koga se budevte ko da ne bevte budni. Eden od slugite mu podava na . Gledam. I ta`niot Apolon na gletkata kako pla~e tolku majstorski krvta i solzite se fateni. Slaj Petnaeset godini! Bo`e ama dremka svetska. {to pak znaete koj ste to~no! Ovie petnaeset godini vo son bevte. i Kitereja cela skriena v rasje. koe kako da se ni{a i igra so zdivot nejzin nebare povieno pred naletot na vetrot. @imi o~ive. kolku sme radosni {to umot vi se vrati! O. donesete ja na{ata gospo|a da ja vidam. pomo{ni~kata na kelnerkata vo taa kr~ma. ama re~enoto be{e mo{ne ludo.

najsrde~no te molam izvini me u{te barem za dve-tri no}i. Slaj [to e mnogu mnogu e. Zatoa }e ~ekam iako siot vrijam. Neka igraat.) Slaj Fala ti.Kroteweto na opakata 159 Slaj Slaja pivo. Gospo|o `eno. Zatoa mislea deka e dobro da ~uete drama i umot da go pothranite so veselost i smea koi `ivotot go prodol`uvaat i go ni{tat zloto. sle~i se i legnuvaj v krevet. Kade e `ena mi? Lakejot Ovde. (Izleguvaat slugite. Slaj Gospo|o Alis ili gospo|o Xoan? Gospodarot Samo gospo|o i ni{to drugo. pobrzaa da odglumat prijatna komedija.) Gospo|o. barem do zajdisonce. Lakejot Ma`u moj i gospodaru. sum sonuval i spiel velat edno petnaeset godini i zgora. Ostavete n# sami. Za{to lekarite tvoi naredija strogo pred opasnosta bolesta da ti se vrati da otsustvuvam u{te malku od tvojot krevet. Slaj Toa odli~no go znam. ili ako ne saka{. Lakejot Lakejot Kako vi odi so te~nata hrana. Slaj A mene mi stoi poinaku i zatoa te{ko }e izdr`am. gospodaru? Slaj Nema gre{ka. od s# se pretura ovde. Ama mrazam povtorno da potonam vo porane{nite soni{ta. . Slaj Dobro. }e slu{am. Lakejot Gospodaru blagoroden. na vesta deka ste ozdravele.) Glasnikot Glumcite. od ova }e nema{ zijan. gospodaru. zatoa prosti. Vaka stojat rabotite. gospodaru moj i ma`u jas sum tvojata `ena {to od srce te qubi. (Vleguva glasnik. Kako treba da ja vikam? Gospodarot Gospo|o. {to sakate od nea? Slaj Ti si mi `ena a ne me vika{ ma`u? Slugite treba da me vikaat gospodaru a jas ti sum ma`. a mene nad trieset mi se vide seto vreme proterana od tvojot krevet. Taka se vika. Ne e komendija To~no. lekarite smetaat deka dobro }e vi dojde za{to pregolema taga krvta vi ja pie a tagata e dadilka na sekoja ludost.

Slaj Pa da vidime. . mnogu poprijaten xumbuz. Dojdi gospo|o `eno.160 Vilijam [EKSPIR bo`ikna gozba ili ne{to kako cirkus? Lakejot Ne gospodaru. Slaj Kakov. ne se vadi s# neka te~e a nie da sme ve~no mladi. doma{en xumbuz? Lakejot Eden vid skazna.

Lu~enco Fala ti. poznata po svoite gra|ani umni `ivot mi dade a pred s# mojot tatko trgovec so vrski nadaleku niz svetot. za{to to~no znaete deka sum re{il cvrsto da ne ja ma`am pomalata }erka pred da najdam ma` za postarata. Horetenzio. Vin~enco. moj gospodaru velik. Vleguvaat Lu~enco i negoviot pridru`nik Tranio. od golemata `elba {to ja imav da ja vidam ubavata Padova. sega }e ja u~am doblesta i onoj del od filosofijata posebno {to veli deka sre}ata edinstveno se postignuva niz doblest. pove}e ne zdodevajte. Piza. Sinot na Vin~enco. Da be{e u{te Biondelo so nas ovde mo`evme vedna{ da po~neme so planot i da najdevme stan~e zgodno za priem na prijatelite {to }e ni gi donese Padova. Ako eden od vas dvajca Katerina ja qubi . pridru`uvan od tebe mojot veren i mo{ne iskusen lakej ovde }e se predadam so siot svoj elan na postojano u~ewe i otkrivawe na svetot. lulka na zborot4 dojdov vo plodnata Lombardija. gopodaru. mi dava{ dobar sovet. dobar gospodaru. Se raduvam {to ete ste re{ile cvrsto da gi cicate slastite na slatkata filosofija. (Lu~encio i Tranio se povlekuvaat na strana. koe e ova dru{tvo? Tranio Kojznae gospodaru. toj li~en raj na velikata Italija. Zatoa. ve molam.) Batista Gospoda.) (Vleguvaat Baptista so dvete }erki Katerina i Bjanka. krasnore~ivosta ve`bajte ja niz prostiot govor od muzikata i poezijata crpete `ivot a matematikata i metafizikata primajte gi samo onolku kolku {to vi godi. pa da se dr`ime striktno do Aristotel a Ovidij da go otfrlime ko gre{nik. mo`e povorka za do~ek. Tranio Mi perdonato. Gremio arlekinot. Nema korist kaj{to zadovolstvo nema. Ka`i {to misli{ ti za{to zaminav od Piza i dojdov vo Padova kako ~ovek {to bega od plitki vodi za vo dlabokoto da se nurne i do sitost da ja zgasne svojata `ed. naoru`an so qubovta i blagoslovot na tatko negovata dozvola.) Lu~enco Tranio. duri iska`uvame voshit na ovaa doblesna i moralna disciplina. molam. So eden zbor. Logika poka`ete so prijatelite va{i. Samo. Tranio. u~ete samo so volja.^in PRVI Scena 1 (Trubi. Tranio. vospitan vo Firenca mora da go ispolni o~ekuvanoto od nego i da se zakiti so doblesni dela. Apsolutno se soglasuvam so vas. od lozata na Bentivoli. prosec na Bjanka. Ama ~ekaj malku. da ne bideme stoici i kladi.

Katerina Ne pla{ete se gospodine moj krotok takva pomisla skraja mi e od srce. devojko? [to blada{? Nema prosci za vas duri ne stanete blaga.Bjanka. bo`e gospode dobar! Gremio Tranio Opaa. Pregruba e za mene. zadovolna bidi od moeto nezadovolstvo. zo{to pravite taka? @al mi e {to na{ata qubov taga na Bjanka }e & donese. Minerva govori niz nea. gospodaru. ponizno ja prifa}am va{ata volja. Katerina Ve molam tatko. Hortenzio Bo`e spasi n# od |avolici vakvi! Gremio I mene. Hortenzio Pekmez ubav na tato! Odvaj ~eka da se rascimoli samo da ima zo{to. za{to ova ne zna~i deka pomalku te sakam. Bjanka Sestro. Hortenzio. Tatko. (Vleguvaj Bjanka. dali po va{a `elba }e me pravite rezil pred ovie prosci? Hortenzio Prosci. Ako vie Hortenzio ili vie Gremio znaete za takov ]e ja piknete v kafez siwor Batista. ne`na. ajde. gospodaru! Mir! I sitete go Pomirete se so ova. instrumenti i poezija. Tranio Ba{ taka. }e ~itam i ve`bam sosem sama. vlezi vnatre. Lu~enco Slu{aj Tranio. nedol`na da pla}a kazna za ovoj adski |avol so jazi~i{te lo{o? Batista Siwor Batista.162 Vilijam [EKSPIR a bidej}i dobro ve znam i obajcata ve sakam }e mu dozvolam da ja pobara vedna{. doma{ni u~iteli }e najmam doma dobro da & ja ostru~at mladosta. da go ispolnam ona {to go rekov .) (Izleguva Bjanka. Lu~enco No vo mol~eweto na drugata se skrila devoj~inska blagost i trezvenost mila. prva gri`a }e mi bide da ve ~e{lam po glava so trono`no stol~e i ukrasen so nokti da ve gledam ko bivol~e. I ne bidi ta`na zaradi ova. ti treba `ena? Katerina vidot! Batista Gospodo. Ajde. Mol~i Tranio.) I bidej}i znam deka najmnogu saka muzika. Gremio Pa da stane popara. No ako se ma`am. mila Bjanka. gospoda. nasetuvam zabava fina devojkava e ili luda ili drska ko malkumina. . Knigite i muzikata }e mi pravat dru{tvo. Taka re{iv.

) Katerina [to. Gremio Da. smeam. Hortenzio Jas velam ma`. Misli{. i jas }e si odam. siwor Gremio. da najdeme ma` za nejzinata sestra. Se soglasuvam. I jas bi go zel vedna{ mirazot no uslovot e da me kam{ikuvaat na raskrsnica sekoe sabajle. gospodine. najprijatelski }e sorabotuvame dodeka ne & najdeme ma` na najstarata }erka na Batista za da ja oslobodime pomalata za ma`a~ka i pak da staneme sopernici. ti se molam? Hortenzio Ednostavno. Zbogum. Ti Katerina. Koj poprv nemu nevestata. Hortenzio Isto i jas. }e se o`eni so nea. [to veli{.) . {to n# ostavija zaedno da klin~ime i da se ispostime do kraj. }e ja zeme so site nejzini mani i so edno ~udo pari.) Gremio Pustinata fati. zaradi qubovta {to ja kotkam za slatkata Bjanka. Ama po~ekaj malku ne{to da ti ka`am. Ako nie nemame trpenie da ja podneseme nejzinata bu~na vreva. }e go ispratam kaj tatko &. mene vremeto da mi se odreduva nebare ne znam {to sakam a {to ne? Gluposti! (Izleguva. ne? [to. da se potrudime i da zavr{ime edna rabota. Slatka Bjanka! Blaze si mu na onoj {to }e te dobie. Hortenzio. Hortenzio Ma`? Poarno re~i |avol. Gremio Ne znam. A sega zbogum. Tolku si dobra {to nikoj ne saka da te zadr`i ovde. {tom ovaa semejna pre~ka n# sprijateli.. a. deka }e se najde nekoj {utrak {to }e se o`eni so pekolot samo zatoa {to tatko & e bogat? Hortenzio Nemoj taka Gremio. Iako prirodata na na{eto soperni{tvo nikoga{ ne dozvoluvala dogovor me|u nas sepak. Hortenzio. so u~enite lu|e }e bidam dare`liv i mnogu u~tiv zaradi dobroto vospituvawe na moite deca. Odime. (Izleguva. (Izleguvaat Gremio i Hortenzio. i ba{ bi sakal ve}e da mu go dadev najdobriot kow vo Padova za proseweto na onoj {to }e ja isprosi. bidej}i ni e vo zaedni~ki interes povtorno da dobieme pristap do na{ata ubava sakana i da bideme sre}ni sopernici za qubovta na Bjanka. moj sovet e.Kroteweto na opakata 163 Gremio prepora~ajte mi go. ostani ako saka{ za{to u{te treba da zboruvam so Bjanka. Obajcata ne go ispekovme lebot. Nema golem izbor koga site jabolka se rasipani. ako slu~ajno najdam soodveten ~ovek da ja u~i na ona {to najmnogu go saka. Gremio Jas velam |avol. vo pravo si. No. i ako na vreme ja nabasame. @enskata qubov e tolku mala. }e se najde nekoja dobra du{a bratko. }e ja legne v krevet i }e ja oslobodi ku}ava od nea. Sepak. Gremio? Gremio Koja rabota.

Lu~enco Da go ~ujam prvin tvojot. ~uv gospodaru . skoncentrirajte se da ja dobiete. kopneam. vidov kako crvenite usni & se dvi`at kako so zdivot go namirisuva siot vozduh sveto i slatko be{e s# {to vidov na nea. gospodaru. Prodol`i. Tranio ^uv. (Od ropstvoto otkupi se najeftino {to mo`e{) Lu~enco Odli~no drugar. Tranio i }e umram ako ne ja dobijam ovaa mlada. Tranio.i ve}e s# smisliv. i sega najotvoreno ti priznavam tebe. Pomagaj Tranio. za{to znam deka saka{. Lu~enco O da. ~arot na qubovta vo bezdelni{tvoto me strefi. Sovetuvaj me. oti znam deka mo`e{. skromna moma. Vaka stojat rabotite: nejzinata postara sestra e tolku zla i kleta {to duri tatko & ne se ottarasi od nea vie samo }e mo`ete da & pluknete pod penxere za{to tatkoto ja zaklu~il doma i ne dava da & zdodevaat nafr~enite prosci. Tranio Opaa. taka zjapavte vo onaa moma {to mislam ne sfativte kade le`i zajakot. Drugoto }e me ute{i za{to sovetot ti e dobar. ova ne e vreme za prekor. za{to so prekor srceto ne se ~isti. Tranio. duri na svoja ko`a ne setiv nikoga{ ne bi pomislil deka e mo`no. Tranio Gospodaru. zna~i vreme e da go slezam na zemja. ramna na onaa od }erkata na Agenor koja so raka velikiot Jupiter go skroti za so kolena pred nea bregot kritski da go qubi.164 Tranio Vilijam [EKSPIR Tranio I samo tolku? Ne zabele`avte kako sestra & svreska i krena takva xeva od koja u{noto tapan~e puka? Lu~enco Tranio. Na lice & vidov ubavina slatka. . gospodaru. Ako srceto vi e zarobeno toga{ treba Redime te captum quam queas minimo. Lu~enco Ama surov tatko. Gospodaru. koj{to mi si mene mil i veren ko Ana na kralicata od Kartagina {to & be{e. Tranio Gospodaru. se kladam deka obata plana mo`at da napravat eden. Ako taa moma ja qubite. neli Tranio? No zarem ne ~u deka namera ima u~iteli da & najde za da ja u~at? Tranio Ve molam. ka`ete mi. Lu~enco Isto i jas. No ete. ova me te{i. Ve molam razbudete se. deka goram. dali e mo`no tolku naedna{ qubovta da ve zgrabi? Lu~enco O Tranio. dodeka se {laev i gledav od strana.

da go dr`i domot. Lu~enco I da ne si go brbnal zborot Tranio. ne zaradi mene tuku zaradi gospodarot te sovetuvam da ne se otka~uva{ vo koe i da e dru{tvo. . smisleno e. (Vleguva Biondelo. A mojata dol`nost e da ve slu{am Za{to u{te tatko vi na odewe mi re~e “Najdi mu se na sin mi” iako mislam ova go re~e vo sosema druga smisla Zadovolstvo mi e Lu~enco da bidam za{to epten mnogu Lu~enco go sakam. Lu~enco Zna~i bidi ova. Tranio. Ova ne e vreme za {ega zatoa prisposobi se sosem na nego. Kaj bev jas? Poarno ka`ete kaj bevte vie? Gospodaru. dodeka najdam na~in `ivotot da si go spasam. Zatoa slu{aj: Ti }e bide{ gospodarot. sega go imam vo celost. zaradi moeto begstvo. da u~i. Blaze si mu. nitu nekoj mo`e da n# razlikuva po likot koj e gospodar a koj sluga. No mom~e. zemi ja mojata zakitena {apka i pla{tot. zemjacite da gi posetuva ili da gi gosti? Lu~enco Basta. ve molam? Lu~enco Ela mom~e vamu. }e go dr`i{ domot. Tranio oti Lu~enco qubi.) Eve go apa{ov. gospodaru. Me razbira{ sega? Biondelo Jas. Tvojot drugar Tranio. Tranio sega Lu~enco e stanat. no prvin }e go nateram da mol~i za ova. osobeno ako uspeam Lu~enco navistina da ja dobie pomalata }erka na Batista. S# u{te ne n# videle vo niedna ku}a. mnogu slugi a jas }e bidam nekoj drug. Gotovo. i sega rob }e stane za taa moma da ja ima koja odedna{ go pleni ranetoto mu oko. me igra mene i moite ali{ta gi zede a jas negovite. mojata pozicija. smiri se. prijatelite da gi prima. Na kratko. Za{to vo kavga koga dojdov na bregot ubiv ~ovek i se pla{am deka ve}e me znaat. i }e go prezemete obrazuvaweto na momata vrz sebe. dali Tranio ali{tata vi gi ukral ili vie negovite? [to se slu~uva. Tranio Potrebno e. ti nareduvam. Toa e va{iot plan. takva e va{ata volja. gospodaru? Ni malku. [tom dojde Biondelo. Tranio. za da me spasi.Kroteweto na opakata 165 Lu~enco Tranio Vie }e bidete u~itel. mesto mene. kako {to treba. Slu`i go ti nego. nekoj Fiorentinec Napolitanec ili obi~en gra|anin od Piza. Kamo i jas da stanev. vedna{ presle~i se. tebe }e te slu`i. Za{to koj }e go zeme va{eto mesto ovde vo Padova da bide sin na Vin~enco. Tranio I jas bi sakal navistina da sum toj. Biondelo. Mom~e. Dali e ostvarliv? Tranio Ne e. kaj be{e do sega? Biondelo Da.

Ako ve udram prv na krajot }e platam so skr{en nos i krv. da stane{ eden od proscite. Ti ostanuva u{te ne{to da zavr{i{. velam. dobro e. Ba{ bi sakal da e svr{ena. }e ti ja svirnam edna ko na vol pa da vidam kako }e ja pee{ do re mi fa sol.) Prviot sluga Gospodaru. Sedat i gledaat. Grumio Da vi udram edna. Ne pra{uvaj oti za{to odgovorot go znae{ “za trista poti!” (Izleguvaat. Lu~enco Tranio. 5Dobro e. samo kimate a ba{ vi e gajle za pretstavata.166 Vilijam [EKSPIR Scena 2 (Vleguvaat Petru~io i negoviot sluga Grumio. za kratko zaminav od tebe. Ovde Grumio. a pred site mojot najmil i najdoka`an prijatel Hortenzio. ]e trae u{te mnogu? Lakejot Gospodaru.) Petru~io Na samo. Slaj Kimam. gospodine? Kogo da udram? Dali nekoj ja navredi va{ata milost? Petru~io Gadu. Slaj Genijalna rabota ti velam. da odime. velam. 6 Verono. (Go tegne za u{i. ova e sigurno negovata ku}a. mom~e. kimam `imi sveta Ana. gospodine? Petru~io Gadu. Grumio Gospodarot mi stana kavgaxija. {to sum jas. Grumio Da udram. udri mi ja ovaa porta. za da vi udram edna.) (Od gore govorat prisutnite na pretstavata.) . gospodine. vikaj me Tranio. ama na drugi mesta za tebe sum tvojot gospodar Lu~enco. gospodine? Zo{to. {totuku po~na. i bapni mi ja silno ili }e te tresnam po apa{kiot surat. udri velam. udri mi edna ovde ma{ki. da gi vidam prijatelite vo Padova. gospodine. Petru~io Zna~i ne}e{? E koga ne}e{.

bri{i. du{a bi dal. kaj{to ni{to ne im se slu~uva. va{iot star. stani. No za prijatel te smetam i ne bi sakal so nea da se pletka{. ova e nedorazbirawe me|u vas i nego. Me natera da go udram i da mu javlepam edna ma{ki. Petru~io A sega tropaj koga ti velam. pomo{! Gospodarot mi se {ekna. mil prijatele. toga{. (Vleguva Hortenzio. Hortenzio Smirete se. neodamna umre. {to se slu~uva? Mojot star prijatel Grumio. udri mi ovde. iako. tvrdam. velam. Na kratko. Stani. izgoren. kopile edno apa{ko. tatko mi. Hortenzio dobar. gospodine. moj mnogupo~ituvan siwor Petru~io. bapni me ovde. mu narediv na gadov da tropne na va{ata porta ama ne mo`ev ni so sila da go nateram. Grumio Da tropnam na porta? Gospode bo`e! Zarem doslovno vaka ne rekovte. . ti davam sovet. molto honorato signor mio Petruchio.Kroteweto na opakata 167 Grumio Pomagajte lu|e. Con tutto il cuore ben trovato. da go tepav u{te kako mal. Grumio Ne. sega toj za Grumio. bo`e. smeam li. Gledajte. A sega ka`ete mi. Petru~io Kopile {vrknato. Petru~io. Osven ako ova ne e zakonski na~in da si gi soberam partalite i da me nema od negovata slu`ba. od srce se raduvam na ovaa sredba. Grumio.) Hortenzio [to e. da te prepora~am kaj edna zla i opaka `ena? No za sovetov. ne pridavajte va`nost na ona {to go treska na latinski. Pari imam vo }esevo a imawe doma pa ete sakam i svetot malku da go vidam. veruvaj mi samo }e me pcue{. dobar sluga Grumio. i mojot odli~en prijatel Petru~io? Kako si vrvite vo Verona? Petru~io Siwor Hortenzio. od merata nadvor. koj sre}en veter ve donese od starata Verona ovde vo Padova? Petru~io Vetrot {to gi raznesuva mladite po svetot da si ja baraat sre}ata podaleku od doma. siwor Hortenzio. a jas zaakav navamu onaka bez vrska mo`ebi da se `enam i da storam ne{to od sebe. udri mi ja ma{ki. Dobro dojdovte vo mojot dom. veruvaj mi bogata e mnogu. i bapni mi ja silno”? A sega mi velite “tropni na porta” ste mi rekle! Petru~io Mom~e. “Mom~e. gospodine. Hortenzio Petru~io. ]e ve smiram vedna{. bez zaobikoluvawe. A dali treba eden sluga taka da postapi kon gospodarot koga ovoj e za eden preku trieset i eden. Hortenzio Alla nostra casa ben venuto. vaka rabotite stojat: Antonio. jas zad Grumio stojam. gospodine. veren. vo aut? 7 Kamo sre}a. n# najdovte sred kavga. ili zatni se.

Vi velam. za nego toa ne e ni{to. me|u prijateli kakvi {to sme nie. mora da dojdam so tebe. da ti pomognam da dojde{ do `ena. a manata golema e mnogu. ako znae{ moma dovolno bogata na Petru~io da mu bide `ena . so bezzaba baba ako treba pa makar taa da gi ima sobrano site bolesti od pedeset i dve kobili. so najgolemiot akrep na svetot. toa ne }e me spre~i nitu pak tapa }e mi ja stori o{tricata na moite ~uvstva pa makar pobesna da e od penliviot Jadran Dojdov bogato da se o`enam vo Padova a ako e bogato. Ti ne ja znae{ od zlatoto mo}ta. Grumio Ete. vi velam. najmalata }erka. toj dobro go poznava{e pokojniot mi tatko. Petru~io Mol~i Hortenzio. Smetaj}i deka ne doa|a vo predvid zaradi manite {to preeska ti gi spomnav Katerina nekoga{ na vekov da se ma`i zatoa Batista stroga zapoved dade nikoj da nema pristap do Bjanka s# duri opakata Katerina ne dobie ma`. dru{tven i u~tiv a nejzinoto ime e Katerina Minola poznata vo Padova po svojot zmiski jazik. }e prodol`am so ona {to samo na {ega go spomnav. Oti }e ja stutkam pa makar pcuela glasno ko grom {to udira od esenski oblak.a celta na `ena~kata mi e dobar miraz neka e i grda ko sakanata na Florent. Oko ne sklopuvam Hortenzio. i zatoa. mami~eto ima da & go raspla~e. opaka i lo{a ko Ksantipa na Sokrat. Petru~io. malku zborovi treba. Edinstvena mana. samo dajte mu dovolno zlato i toj }e se o`eni so {utka. Ama koga edna{ toj }e po~ne. bogata mo{ne. ako samo malku mu se opira. drska i lo{a i toa od merata nadvor pa sostojbava da mi e polo{a od {to mi e ti velam ne bi ja o`enil ni za zlaten rudnik. gospodine. gledate gospodine. Petru~io Sum ~ul za tatko & iako nejze ne ja poznavam. Hortenzio ^ekaj Petru~io. gospodine. odgledana navistina ko velmo{ka prava. Vi velam. Ne go znaete vie nego. se podrazbira deka e i sre}no. Hortenzio Tatko & se vika Batista Minola blagorodnik eden. bidej}i ve}e zagazivme dosta. ubava i mlada. gospodine. Mo`am. }e ja napika od kaj{to izlegla i taka }e ja rasturi {to bela ma~ka ne }e mo`e da gleda. pu{tete go da odi duri e na svoite. duri ne ja vidam. ubavata Bjanka i ne mi ja dava ni mene ni na site drugi prosci nejzini i sopernici moi. e taa {to momava e nepodnoslivo ostra. Vi tvrdam. za{to Batista e ~uvar na moeto blago. zatoa dozvoli mi da bidam so tebe drzok i da te ostavam u{te na prvata sredba osven ako ne saka{ do tamu da me prati{. Hortenzio Petru~io. bi znaela deka opakosta kaj nego ne pali. koga bi go poznavala kako mene. Ka`i kako se vika tatko & i toa mi e dosta. pa i polo{a u{te. Mo`ebi pet-{est pati }e mu re~e gadu ama. .168 Petru~io Vilijam [EKSPIR Siwor Hortenzio. ne propu{ta toj ni{to kaj{to ima mandro. Vi velam. stara ko Sibila. Toj go ima biljurot na mojot `ivot. v lice vi ka`a {to misli. Grumio Ve molam.

Grumio Ubav fraer. siwor Hortenzio. siwor Gremio. Ja pregledav listata knigi. (Vleguvaat prepraveni Gremio i Lu~enco. svrtete se.Kroteweto na opakata 169 Lu~enco Grumio Opakata Katerina. Grumio [to i da & ~itam. Se zdru`ile mladite da im podvalat na starite. Vetiv deka navistina }e mu najdam dobar u~itel za ubavata Bjanka. Gremio I jas ja sakam i toa }e go doka`am na delo. psst! Dobar den. Slu{aj. I taka ne }e ja propu{tam svojata dol`nost kon ubavata Bjanka koja tolku ja sakam. Bele{kite isto zemi gi i namirisaj gi dobro za{to se nameneti za onaa {to mirisa poubavo od parfem. dobro? Me sfa}a{. Gremio O u~enost. . }e me ponudi{ prepraven vo skromna ruba na stariot Batista kako u~itel ve{t po muzika {to }e ja podu~uva Bjanka Vaka. 8 Gremio Mnogu dobro. Pokraj. Hortenzio Grumio. gospodine.) Gospodaru. da se trgneme malku na strana. glupost. Gremio Dobar den. I jas gospodin najdov koj mi veti deka u~itel }e mi najde odli~en muzi~ar za na{ata moma. Toa mi e sopernikot. tolku si mo}na! Grumio O. vas }e ve veli~am kako moj dobrotvor. pr~ nad pr~ovite. gospodaru. tolku si namagar~ena! Petru~io Ova ti se vika bezobrazie. Nekoj doa|a. Hortenzio Dobro e. glupost. Petru~io. ubavo da gi podvrze{. so ova lukavstvo }e imam barem dozvola i vreme so nea da bidam i nepre~eno da & se dodvoruvam na samo. po u~enost i odnos dostoen na nea. gledaj. ti velam. a mo`ebi i so zborovi poubavi mnogu od va{ite. osven ako i samiot ne ste u~en. samo qubovni knigi za sekoj slu~aj i ni{to drugo da ne ~ita. u~enost. Ete mi se nasmea sre}ata pa go najdov ovoj mlad ~ovek. mnogu dobri. [to }e & ~ita{? Mol~i. mom~e. ej? Hortenzio Mol~i. Grumio. ti tvrdam. Hortenzio Sega Petru~io usluga od tebe baram. na~itan vo poezija i drugi knigi. polo{ glas na devojka ne mo`e da & izleze. tolku verno ko vie samite da ste na lice mesto. {irokogradosta na siwor Batista i jas bogato }e te nagradam. Znae{ kaj odam? Kaj Batista Minola.

pobudalen. Grumio . dobro e. Ako ova e s#. ako uslovite na{i mu se arni. fr~ewe na kowi. Slu{ni me. sin na stariot Antonio. mu gi ka`a site nejzini mani? Petru~io Znam deka e nezgodna. trube`i na trubi? A vie mi bladate za nekakov `enski jazik ~ij pukot ne e ni polovina silen ko pukotot na kosten vo ogni{te selsko. Ovde e eden gospodin kogo slu~ajno go sretnav koj{to. Hortenzio. site do eden. razgneveno seto. Hortenzio Mu vetiv deka }e gi pokrieme li~no tro{ocite za proseweto. Gluposti! Ne sum dete da me pla{ite so baba roga! Grumio Gremio. (Vleguvaat Tranio sve~eno oble~en i Biondelo. gospodo. pod uslov da uspee. Gremio Re~eno. Petru~io A zo{to sum ovde ako ne tokmu za toa? Misli{ od malku vreva }e mi puknat u{ite? Zarem na vremeto ne sum slu{al rik od lavovi? Zarem moreto ne sum go slu{al. Kamo vaka da se kladam vo dobar ru~ek. opaka pr~la. }e se nafati da ja prosi opakata Katerina i da ja zeme ako mirazot & e bogat. i o~ekuvam dolgo da `iveam i sre}no. Gremio Ne se pla{i od baba roga! Ne gleda{ pre~ka. Navistina }e ja prosi{ ovaa diva ma~ka? Petru~io I }e `iveam. No ako ti stiska. i toa prijatelski ~uj me. Gremio I }e gi pokrieme. Tatko mi e mrtov. ne gledam tuka pre~ka. i }e ti ka`am vesti za objacata dobri. Gospodinov ni dojde kako pora~an. za negovo i za na{e dobro. gospodine? Od kade si? Gremio Petru~io Roden sum vo Verona.170 Grumio ]e go doka`e toa negovoto }ese. mislam. zapenet vepar? Zarem topovi ne sum slu{al na bojnoto pole i nebesnata artilerija kako po nebo bufta? Zarem ne sum slu{al sred bitkite stra{ni uzbuni glasni. bogatstvoto mi e `ivo. slu{aj. sega ne e vreme da iska`uvame qubov. ti velam so boga napred! Za s# {to ti treba }e ti bidam pri raka. Gremio Ama gospodine takov `ivot so vakva `ena ne odi. kako besnee ko poten. Hortenzio Vilijam [EKSPIR Grumio ]e ja dobie? ]e ja dobie ili }e ja obesam. storeno.) Hortenzio.

Biondelo. ajde. Biondelo. samo malku. gospodine. Smeam da ve pra{am koj e najkratkiot pat {to vodi do ku}ata na siwor Batista Minola? Biondelo Mislite na onoj {to ima dve ubavi }erki? Ne. a? Grmeio Tranio I na nego i na nea. Ako ste velmo`i imajte trpenie ne{to da vi ka`am. Na nego. vi se molam? Da ne mislite i na nea. Hortenzio Gospodine. Tranio Tranio Ne gi sakam pcuja~ite. Tranio Gremio A od kade. Tranio Zo{to? Da ne ste vie drumski razbojnici pa patot e samo va{? Gremio Tranio Samo na{ e patot do nea. pa negovata }erka da e duri i poubava od {to e. Tranio.Kroteweto na opakata 171 Gremio Tranio Gospoda. vrni. ako bez zbor vedna{ fatete xade. Dali dojdovte da ja barate momata {to ja spomnavte. Gremio [to. zarem gospodinov }e n# nadzboruva site? Lu~enco Samo pu{ta rogovi. Zo{to vi e gajle? Petru~io Taa e izbrani~kata na siwor Hortenzio. Batista e velmo`a komu tatko mi ne mu e sosema nepoznat. gospodine. bi mo`ela da ima pove}e prosci a me|u niv i mene. Od kaj {to mi dade. Ubavata }erka na Leda iljadnici prosci ima{e pa i ubavata Bjanka mo`e u{te eden pove}e da ima i eve sega Lu~enco ide pa makar i Paris vo trkata za nea da bide. Hortenzio . gospodine. dobar den. gospoda. pravam nekoj zijan? Poleka. Lu~enco Dobar po~etok. Vi velam taa e izbrani~kata na siwor Gremio. Ama sigurno ne na onaa {to pcue. Brgu }e papsa. gospodine. gospodine. da ili ne? Tranio A i da sum do{ol.

9 . prvata e za mene. Duri toga{ pomalata }e bide slobodna. ednata pro~uena po ostriot jazik ko {to e drugata po ubavata skromnost. Tranio Gospodine. Gremio Da. da go nagradite gospodinov komu site sme mu dol`ni.172 Petru~io Vilijam [EKSPIR Hortenzio. predlogot e petka. Hortenzio Gospodine. Ako go skr{ite mrazot i napravite podvig. Petru~io Gospodine. Petru~io. Bidej}i se izjasnivte i samiot za prosec morate. ostavete go toj potfat na silniot Herkul. ako ste vie ~ovekot {to na site }e im pomogne pa i mene. Grumio i Biondleo Odli~en predlog! Da odime. gospodine. no dve slu{am deka ima. i veli nema nikomu da ja dade dodeka postarata sestra ne ja ma`i. Dali ste ja videle }erkata na Batista? Tranio Ne gospodine. gospodine. Deka sum od zbor ve kanam da se najdeme nekade ve~erva i da pieme za zdravjeto na na{ata moma ba{ kako protivni~kite advokati {to pravat `estoko se borat no ko prijateli jadat i pijat. Petru~io Gospodine. Tranio Ako e s# taka. Pomalata }erka za koja kopneete vie tatko & ja ~uva podaleku od site prosci. Pote`ok e toj od site negovi juna~ki dela. prijateli. kako i site nas. dozvolete ne{to da ve pra{am. toga{ onoj {to }e ja dobie sigurno }e vi bide blagodaren za navek. ja osvoite postarata i ja oslobodite pomalata za site nas. slu{nete go ova. velam jadi i pij na moja smetka. ne gibajte ja nea. zo{to tolku zborovi se tro{at? Hortenzio arno. dobro govorite i razbirate Gospodine. ve molam. Hortenzio Predlogot e bez gre{ka. za toa bez gajle.

Katerina Ako ova e majtap. (Izleguva Bjanka. Bjanka Veruvaj mi.^in VTORI Scena 1 (Vleguvaat Katerina i Bjanka. No za dranguliite drugi racete odvrzi mi gi i }e gi frlam sama. Odvrzi mi gi racete. taa mora da se ma`i. zarem mi branite? Aha. zarem pred moi o~i? Bjanka. zna~i s# drugo bilo majtap. Katerina La`e{ su{i{. Zarem ne e toa Hortenzio? Bjanka Ako ti se dopa|a. sega gledam. Odi zemaj ja iglata. Da. pla~e. Kutro devoj~e. od site `ivi ma`i u{te ne sum go zdogledala ona lice {to }e mi se bendisa pove}e od site drugi. ti nareduvam da mi ka`e{ kogo najmnogu go saka{. naredi {to saka{. i seta ruba. a jas treba bosa da & igram na svadba i zaradi vas dvajca da ostanam stara moma. sestro. velam. trgni se. Zatoa. te molam. pravej}i od mene robinka i plenik. sestro.) Batista [to e pak sega? Od kade taa drskost? Bjanka. Toa me vadi od pamet. }e ja stol~am. saka{ da `ivee{ vo rasko{. zdolni{teto duri. eve da umram ako ne storam s# na svetot da go ima{. .) Batista [to. Gremio e toj {to go saka{. Katerina Od site tvoi prosci.) Bjanka Dobra sestro. Bjanka Zarem za nego mi qubomori{ vaka? Toga{ si igra{ majtap i sega mi e jasno deka celo vreme samo si se majtapela. (Ja udira.) (Vleguva Batista. ne rezili me mene ni sebe. toa }e go storam bidej}i dol`nosta kon postarite ja znam. begaj. ti skotu od |avolska sorta {to ja ma~i{ kako taa da ti e kriva? Koga ti rekla barem eden lo{ zbor? Katerina Me nervira {to mol~i. sestro. sramota. Katerina Ti si al~na. (Tr~a po Bjanka.) Katerina [to. nejze ostavi ja na mira. taa vi e bogatstvoto. I toa bez gluma.

odam da sedam i pla~am dodeka za odmazda ne najdam na~in. zarem nemate }erka {to se vika Katerina.174 Vilijam [EKSPIR Ne zboruvajte mi. . Lu~enco prepraven kako Kambio vo obi~ni ali{ta. Petru~io Zna~i ne sakate da se razdelite od nea ili mo`ebi ne vi se dopa|am jas. vo Mantova e roden. No treba edno da znaete za }erka mi Katerina za moja `al. Jas sum velmo`a. gospodine? Kako da ve vikam? Petru~io Petru~io se vikam. a i toj zaradi vas. Mnogu ste smeli. za da ja ostru~i dokraj vo ovie uki za koi ve}e. Batista Ne sfa}ajte me gre{no. gospodine. Petru~io Ne sum. taa ednostavno ne e za vas. [to mislev rekov. Batista Dobro go poznavam. ama kaj mene nema trte-mrte. A kako nadopolna za toa {to vi sum gostin vi nosam eve eden moj blizok ~ovek (poka`uva na Hortenzio) mnogu ve{t vo muzika i matematika. gospodine. Gremio Pozavieno. dosta znae. siwor Gremio. (Izleguva. Ve molam. Petru~io so Hortenzio prepraven kako Licio i Tranio prepraven kako Lu~enco so svojot sluga Biondelo koj nosi lauta i knigi. siguren sum. Se vika Licio. pa se drznav da dojdam ko nekanet gostin vo va{iot dom za da se uveram li~no vo glasot za nea nadaleku {to se slu{a. Vedna{ rabotam. sin na Antonio ~ovek poznat {irum cela Italija. Prifatete go ili navreden }e bidam.) Gremio Dobro utro.) Batista Dali nekoj tatko nekoga{ bil vo moja ko`a? No koj ide? (Vleguvaat Gremio. prekrasnite osobini i blagiot odnos. Batista Dobredojden ste mi. Katerina {to se vika. Batista Dobro utro. doblesna i li~na? Batista Imam }erka. Vi velam. Petru~io I vam. Dobrodojdeni ste zaradi nego. siwor Gremio. Petru~io. poniznite moliteli da ka`eme ne{to. Gremio So seta po~it. pu{tete me samo. Od kade ste. kom{ija Gremio. Dobar den. ~uv za nejzinata ubavina i pamet za nejzinata privle~nost i smerna krotkost. od Verona. ve molam dozvolete ni i nam. gospodo. gospodine. mnogu ste naglit! Petru~io Prostete. gospodine. kom{ija Batista. dobar gospodine.

da imam ist pristap i sloboda kako i site drugi prosci. nema {to. Petru~io Za takov miraz }e ja osiguram nejze vo vdovi~lukot. (Na Lu~enco) a vie knigite. siguren sum. (Na Hortenzio. (Na Tranio. Ama za da vi iska`am sli~na qubeznost. sin sum na Vin~enco. ve{t za gr~ki i latinski kako {to e drugiot za muzika i matematika. i ve molam ~uvstvuvajte se kako doma. Zatoa ka`ete mi. . {to kako stranec vo gradov ovde se osmeluvam da bidam prosec na va{ata }erka ubavata i doblesna Bjanka. gospodine. prifatliv dar.) Mom~e. edinstveniot naslednik na negoviot imot. gospodava vodi gi kaj moite }erki i ka`i im deka se nivnite u~iteli. Seto ova podrobno vo dogovorot }e stoi za obete strani do nego da se dr`at. Dali e neopravdano da znam zo{to ste dojdeni? Tranio Prostete. molam? Od Piza.) Lautata zemete ja. vo slu~aj da me nad`ivee ]e & go ostavam siot svoj imot i prihod. Dobro go znaevte tatko mi. Lu~enco. Petru~io Siwor Batista. Kom{ija. Biondelo.) Ama dobar gospodine. ama se pla{am da ne vi se trtne rabotata . I u{te da gi slu{aat dobro.Kroteweto na opakata 175 Tranio Gremio Se gleda. Site ste mi mili gosti.) A sega niz gradina da pro{etame malku pa potoa na ru~ek. otkako mojot koren }e go doznaete. Ve molam. siwor Gremio. gospodine. S# {to baram e. a na raka vedna{ dvaeset iljadi kruni. Batista Mnogu mo}en vo Piza. jas treba da se pravdam. Se vika Kambio. mi izgledate za stranec. ako ja osvojam qubovta na va{ata }erka kakov miraz }e dobijam pokraj nea? Batista Po mojata smrt. gospodine. I za va{ata cvrsta odluka sum slu{nal vo prilog {to e na postarata sestra. koj{to uspeav da go zgolemam a ne da go smalam. dobar Kambio. Ej. od s# srce vi go davam ovoj mlad u~en ~ovek (poka`uva na Lu~enco) koj{to dolgo vreme studira{e na Rems. toga{ mnogu }e vredat. nema {to. Dobro mi dojdovte. Dobro mi dojdovte na gosti. Batista Se vikavte Lu~enco? Od kade ste. Vedna{ odete kaj u~enicite va{i. a niz nego i mene. posebno {to ste blago nakloneti kon mene a ne kon nekoj drug. mojata rabota ~ekawe ne trpi. Hortenzio. polovina od seta zemja. i ne mo`am sekoj den da prosam devojka. prifatete gi negovite uslugi. A za obrazovanieto na va{ite }erki ja prilo`uvam ovaa lauta prosta i ovoj izbor od gr~ki i latinski knigi. Mnogu imam slu{ano za nego. Batista Iljadapati fala. Ako gi prifatite. mom~e! (Vleguva sluga. (Izleguvaat slugata.

Ako e nema i ne saka ni zbor da ka`e zborlivosta }e & ja pofalam toga{ . ve molam. i revnosno }e ja prosam koga }e dojde. petpare~ki svira~ me nare~e. toga{ ednostvano }e & re~am deka pee kako slavej. Takov so nea }e bidam a taa }e potklekne vedna{ Za{to jas sum surov i ne prosam ko malo dete. i kaj{to dva razbesneti ogna se sretnat se tro{i ona {to go hrani nivniot gnev. da. Za{to vi velam. Saka da u~i i blagodarna e na toa. (Vleguva Hortenzio so skr{ena glava. (Izleguvaat site osven Petru~io. Batista Dojdete so mene i vedro vi se molam. {to si tolku bled? Hortenzio Ako sum bled.176 Batista Vilijam [EKSPIR Batista Ne ja nau~i da udira vo lauta? Hortenzio Kaj }e ja nau~am koga mi ja udri lautata od glava. takva mi treba. sega ja sakam mnogu pove}e od napred. Petru~io Toa e sitnica. Petru~io Da. }e re~am deka e mila na lik ko utrinski rozi izmieni so rosa. Samo & rekov deka ne ja dr`i lautata dobro i ja svitkav rakata da vidi kako prstite se dr`at a taa netrpeliva ko |avolska ro`ba mi svika: “Ne ja dr`am dobro. dedo. Pratete mi ja. Umiram da vrzam nekoj zbor so nea. No sepak o~ekuvaj po nekoj te`ok zbor. nema {to.) Batista [to e prijatelu. a? Sega ti }e vidi{!” I vedna{ po timbata me tresna i glavata niz lauta mi izleze nadvor i stoev taka zamelu{en i mrdnat i nebare so alka okolu vratot zjapav a taa mi se dere{e. podu~uvajte ja barem pomalata }erka. Ako po~ne da pcue. Batista Trudi se kolku {to mo`e{ i neka ti e so sre}a.) ]e ja ~ekam ovde. Za `elezo e stvorena a ne za lauta. zadrogaz i {to u{te ne. bo`em odnapred se spremala vaka dolno da me grdi. }e bidam ko planinite za vetrot {to ne se tresat iako ovoj postojano duva. Vetreto go rasplamtuva maloto ogne vo po`ar no uraganot go gasne ognot i s# drugo. toga{ veruvajte. Ako po~ne da se murti. Petru~io Vesela `enska. Siwor Petru~io. re{itelen sum kolku taa {to e lo{a. samo ako najgolemata podrobnost se sredi a toa e nejzinata qubov: bez toa nema ni{to. }e dojdete so nas ili vedna{ }erka mi Katerina da vi ja pratam? Petru~io Da. sum od strav Batista ]e stane }erka mi dobar muzi~ar? Hortenzio Pobrgu }e stane dobar vojnik.

i ne e drska tuku skromna kako gulab i ne e izbuvliva tuku krotka ko utro. I na krajot da vi ka`am deka se dogovorivme slo`no u{te ovaa nedela svadbata da ni bide. opaka e oti e mudra. Petru~io. zaminav za Venecija. Katerina Poprvo }e te vidam na besilka! besilka. Spremaj gozba. `eno. pri}e. Po trpenieto e vtora Grizelda a rimska Lukrecija po svojata ~ednost.Kroteweto na opakata 177 i }e re~am deka zborovite me paraat v srce. Batista Ne znam {to da re~am. Petru~io. vie ste amateri! Fantasti~no e da se vidi kako eden krotok ~ovek najlo{ata sprija ja skrotuva koga ma` i `ena se sami.) Gremio Gremio Dali nekoj nekoga{ tolku brgu se veril? Slu{a{. Petru~io Trpenie. Zboruvaj Petru~io sega. Petru~io Dedo. na samo. }e se zablagodaram nebare me pokanila cela nedela da & bidam gostin. No eve ja ide. za Venecija odam. na eden ~uknat silexija koj{to a }e otvori usta pcue vrni i misli deka so psovki }e mi go najde krajot. da kupam ruba za denot na svadbata na{a. (Izleguvaat Petru~io i Katerina. }e ja molam denot da go oglasime na strojot i brakot. pokani gosti. Kate. {to drugo? Mo`e{e da ne uspeam? Batista Pa toga{ }erko Katerino? [to se murti{? Katerina Me vikate }erka? A poka`avte vamu tatkovska gri`a sakaj}i da me dadete na eden poluludak. velime. Petru~io Dedo. O. Tranio Vaka uspea? Zna~i i nam denot }e ni se stemne. gospodo. dedo. so }erka mi? Petru~io Uspeav. zbogum. Svedoci sme nie. najmila Kate! Mi se obesi na vrat. me qube{e ne`no bakne` po bakne` i mi se kolne{e cvrsto {to vedna{ potkleknav pred nejzinata qubov. znam Katerina }e bide nevesta za merak. (Vleguvaat Batista. Vi velam. vereni ste. prosto nema da veruvate kolku mnogu me saka. Ako mi re~e da fa}am magla. vo nedela sme ma` i `ena. da bide s# u{te zajadliva vo dru{tvo. Ako odbie da se ven~a. gospodo. ]e dademe prsteni. poprvo }e te vidi na . O. ubava promena bakni me. Ako nie sme zadovolni. siwor Petru~io. samo dajte raka. {to vas ve boli? Se dogovorivme me|u nas. nabli`uva nedela. Ako e opaka. Gremio i Tranio Amin. Daj mi raka. Kate. Gospod da te blagoslovi. jas nejze ja izbrav. vaka stojat rabotite: vie i siot narod govorevte za nea i govorevte gre{no. Gremio i Tranio.) Batista [to napravi.

da ne ve zdoboli. so le|eni i bokali za nejzinite ne`ni race. a sega mene slu{nete me. Tranio A jas pove}e ja sakam Bjanka odo{to zborot mo`e da ka`e ili mislata da smisli. Tranio Ova “samo” dobro zvu~i. gospodo. jas sum vi sosed i prviot nejzin prosec. trgni se. Po delata treba da se sudi. Batista Mir da ima vo brakot. bide samo moja. Gremio A tvojata pr`i. Tranio Ti si belobrad. Jas sum sin edinec i edinstven naslednik na mojot tatko. mojata ku}a vo gradot seta bolskoti vo srebro i zlato. skapocenite ali{ta. siwor Gremio? Gremio No mladosta `enskoto oko go pleni. takva dobivka sakam. Gremio Ti si golobrad i ne mo`e{ pove}e da ja qubi{. plus gemija edna . qubovta tvoja smrznuva. Skakulec eden. za pomalata }erka. Na selo v pondila imam sto mlekodajni kravi a v jasli sto dvaeset debeli vola i s# drugo potrebno za vakvata brojka. Malku sum podostaren. Kov~ezite od slonova koska polni se pari. sega trgovec igram {to ludo se vpu{ta vo o~ajni~ki potfat. ka`i ti {to & nudi{? Gremio Navistina. gospodo. vozrasta e taa {to hrani. baldahinite i ruvo od najdobro platno. ja }e }arite. Ako ja dobijam }erka vi za `ena }e & ostavam tri ili ~etiri ku}i vo bogatata Piza dobri kako koja bilo ku}a na stariot siwor Gremio vo Padova. Tranio Ama taa stoka samo gnie{e kaj vas. Gremio Mirno nekako plenot mu padna v raka. turski perni~iwa so biser opto~eni. kako {to znaete. Batista. plus dve iljadi dukati godi{en prihod od plodna zemja. Sporot jas }e go re{am. draperiite site se original Tirski. priznavam. koj od vas dvajca pogolemo bogatstvo za }erka mi }e dade toj }e ja ima nejzinata qubov. i ako umram utre ova & pripa|a nejze ako dodeka sum `iv. Dve iljadi dukati godi{no od zemja? (Na strana) Seta moja zemja ne vredi tolku. Toa taa }e go ima. No sega.178 Batista Vilijam [EKSPIR Batista Smirete se. ova e denot {to tolku dolgo go ~ekavme site. ja po moriwa }e skapi. Tranio Prvo. seto e nejzino ako umram. Gospodine. [to. zavesi od Venecija so vez od zlato. od tu~ i kalaj posatkite mi se site i s# {to eden gazda treba da ima. Gremio. a vo onie od kiparis pokriva~ite stojat. ete.

Ne mo`e da dobie pove}e od ona {to go imam. drugo nemam. inaku. mo`ni se i takvi ~uda. Obi~no tatkovcite dobivaat deca. Ako ti se dopa|am. toga{ Gremio }e ja ima. ako ne. re{iv vaka: znaete deka vo nedela mojata }erka Katerina }e se ma`i. A toa e ~udno.) . {to }e bide la`en Vin~enco. da ne ve potonav so brodot? Tranio Gremio. Mom~e nedodelkano. Gremio gubi. Drugata nedela po ova Bjanka }e vi bide nevesta. itra ko`a! Sepak igrav ko site aduti da mi se v race. no vo ovaa prosidba luda ako ne potfrlam. Zbogum. poznato e deka tatko mi ima tri golemi gemii. ako umrete pred tatko vi. Gremio Zarem mladite ne umiraat kako site stari? Batista Zna~i. Gluposti! Starite italijanski lisci ne se tolku prosti! (Izleguva.) Sega ne ti se pla{am. Toj e star. tatko ti bi bil {utrak s# tebe da ti dade i na stari godini da te moli za tro{ka leb. Izlez nema osven la`niot Lu~enco da dobie tatko. Gremio Sledno? Ve}e ponudiv s#. gospodo. A sega odam. vi blagodaram na dvajcata. }e me ima mene i s# moe. Naumiv za gospodarot da storam dobro. ako garancijata ja donesete. (Izleguva Batista. a jas mlad. pa taa e va{a.Kroteweto na opakata 179 Gremio sega zakotvena vo pristani{teto Marsej. i sekoga{ dvojno od ona {to }e go ponudi{ sledno. kako taa nejzinoto }e go dobie? Tranio Zabele{kata ne vi e na mesto. Batista Priznavam deka najdobra e ponudata va{a. Tranio Toga{ e jasno deka devojkata e moja spored vetuvaweto va{e. Neka tatko vi garancija & dade. Ova & go davam. sosedu dobar. (Izleguva. dva broda i dvanaeset novi galii. [to.) Tranio Da ti se pluknam vo drtata. prostete za ova.

vaka prepraven za da ja osvojam va{ata qubov . Hortenzio ^asot negov }e svr{i pred da go na{timate.Priami. koj{to mene me pretstavuva celsa senis. ne sakam da me vrzuvaat ~asovi. . sin na Vin~enco od Piza . hic est Sigeia tellus.Sigeia tellus. kako {to ve}e vi rekov .regia. ]e u~am samo kako {to mene mi se saka. Hortenzio Gospo|ice. Lu~enco Magare edno tvrdoglavo. Ne sum prva~e od nekoe zapu{teno selo. Lu~enco Vidi go ti nego. gospo|ice: Hic ibat Simois. Hortenzio ]e si odite od ~as ako go na{timam? Lu~enco Ti samo odi i {timaj. koga si ~ital da znae{ zo{to muzikata ni slu`i? Ne si ~ul deka taa go osve`uva umot po napornata rabota i u~eweto te{ko? Zatoa dozvoli filosofija da & ~itam a potoa so tvoeto drndawe po~ni. e mojot sluga Tranio . Tolku brzo zaboravi kakov do~ek ti priredi sestra & Katerina? 10 Hortenzio Ama. da sedneme. Hortenzio i Bjanka. od obajcata navredena sum sega za{to se glodate okolu ona {to e moj izbor. uvredite nema da gi trpam. jas sum Lu~enco . odredeno vreme. Bjanka Prevedete. pimpirlio u~ena. A vie zemete go instrumentot i svirete malku. {timalo edno! Bjanka Kade zastanavme? Lu~enco Ovde. Hic ibat. Zatoa bidi u~tiv i daj mi prvenstvo prvin ~asot po muzika da go odr`ime a potoa ti dr`i go svojot ~as.hic est. za da go izmamime stariot degen. Ama si drzok. taa e patron na nebesnata harmonija.^in TRETI Scena 1 (Vleguvaat Lu~enco.Hic steterat. a onoj Lu~enco {to doa|a da ve prosi .) Lu~enco Dosta so toa }emaneto. Hic steterat Priami regia celsa senis. Bjanka Gospodo.Simois. Za da nema pove}e kavga. si go na{timav.

U~itelu dobar. polesno i podobro odo{to so drug nekoj u~itel. Lu~enco Ne bidete picajzla. Ne sum luda da gi napu{tam dobrite pravila zaradi nekoi izumi novi. apa{ov ja {meka mojata qubov. daskali{te. do re na Hortenzio podaj raka mi fa Bjanka. Otsega. Bjanka Moram na u~itelot da mu veruvam. ne nadevajte se premnogu celsa senis. Skala sum jas. tvoj e redot. Lu~enco Nemojte. pak na{timaj go! Bjanka ^ujte go sega mojot prevod: Hic ibat Simois. Muzikava {to }e ja sviram ne e za tri glasa. ve molam. . Hortenzio Dolu ne fal{ira tuku dolniov gad ne mi {tima. po pradedo nare~en taka. Hortenzio Gospo|ice. ma`i se za nego so radost fa sol za{to od srce toj te saka. @imi s#. Bjanka Bjanka So vreme mo`e }e veruvam. (Na strana) O kolku e ognen i drzok na{iov daskal. Uf! Gornite `ici. inaku. ne ve poznavam . pred da go fatite instrumentov i da nau~ite kako prstite se mestat moram osnovnite pravila da vi gi ka`am za da ja sovladate skalata pobrzo. Sega Licio. Zatoa vi napi{av s# ubavo ovde. Lu~enco Fal{ira dolu. (Vleguva eden sluga. Ova e skala? Ne mi se dopa|a ni malku! Stariot na~in mi e pomil. velam.Hic steterat Priami. ne o~ajuvajte. Hortenzio Ama dobro. ne vi veruvam .regia.Kroteweto na opakata 181 Bjanka Da ~ueme. dobro }e te vardam. sega mi e na{timan. Hortenzio (Na Lu~enco) A sega {etaj i ostavi n# malku. Hortenzio Ako. no se somnevam sega. za toj somne` bi se raspravala u{te. Bjanka Ama jas ja nau~iv skalata u{te lani. Lu~enco Fal{ ti e ~ove~e. ne lutete se. vi se molam. {to vaka se po{eguvav so vas dvajca. a dve noti dumam si do smiluvaj mi se ili }e umram. Sol la eden klu~. gospodine! Moram da ~ekam (na strana) i da vardam oti ako ne sum vo krivo na{iot u~en muzi~ar e zaquben do u{i. za{to navistina Ajant bil Ekid. vnimavajte da ne n# slu{ne .hic est Sigeia tellus.) Gospo|ice. temel na sekoja skladnost. sega nau~ete ja skalata na Hortenzio.

Moram na sila. gozba bi spremil. u~iteli mili. Katerina. ova e denot koga Katerina i Petru~io treba da se zemat a sepak nema ni traga ni glas od zetot. prebrz na prosidba. nastran bandit.) Siwor Lu~enco. tatko vi ve moli knigite sega da gi ostavite i da pomognete da se sredi sobata na va{ata sestra. ako mislite ti se tolku niski pa frla{ oko na sekoj dolen prostak toga{ drug neka te zeme.” Tranio Trpenie Katerino.) Batista Bjanka Gospo|ice.) Lu~enco Toga{ ni jas nema zo{to da bidam ovde. da ja dadam rakata. svatovite a sepak ne bi do{ol da se `eni. Iako e grub. bi go zaka`al denot svadben. I za da go mislat deka e vesel fraer toj bi isprosil iljada. bez ogled {to go spre~uva da ostane na zborot. (Izleguva. ene ja ludata `ena na Petru~io ako mu e }ef da dojde i so nea da se `eni. Mi se ~ini i toj e zaquben do u{i. trpenie Batista. iako e {egaxija. Vi rekov toj e samo naluni~av {utrak {to so grubosta gi pokriva kiselite {egi. gospo|ice. }e si zeme druga. Bjanka. protiv mojata volja. Katerina Sepak poarno nikoga{ da ne go videv. [to }e re~at lu|eto? Kakov rezil }e pukne da ne dojde zetot koga sve{tenikot treba da go izvr{i ~inot na ven~avkata? [to veli Lu~enco na ovoj na{ sram? Katerina Sramot e moj. Sega svetot za Katerina }e {u{ka i }e veli “Opaa. sepak ~esnost od srce mu blika. No Bjanka. Te vidov li na ruga Hortenzio. Se kladam deka Petru~io naumil ne{to dobro. Svadbata e utre. Moram da odam.182 Slugata Vilijam [EKSPIR Scena 2 (Vleguvaat Batista. (Izleguva pla~ej}i sledena od Bjanka i slugite. Zbogum. znam deka mudrost vo sebe ima.) .) Hortenzio A jas imam zo{to daskalov da go vardam. na eden lud silexija. Lu~enco i drugi so slugite. Tranio. (Izleguva. prijatelite bi gi viknal. Gremio. baven na `enidba. (Izleguvaat Bjanka i slugata.

oglavnikot razlabaven i od ov~a ko`a. Koj doa|a so nego? Batista Biondelo Pa kako toga{? Biondelo Doa|a. nozete rahiti~ni. gospodine. so ralo iskinati ~izmi. kobili{teto is~a{eno . ne te obvinuvam za pla~ot. ispri{tena. gospodaru. Negoviot lakej. drugiot so sina krpa. nepcata podueni i krvavi. Nekoja ~udna lunka go podbodnala vaka da se oble~e. na starata palarija mesto per~e. akrep.u{te boluva od {ap i ligavka. zadenal pesnarka od ~etirieset qubovni pesni. pripa|a od vrtoglavica. niz nozdrite & te~e slina. nafrlena so mozolki. remenot na{ien od {est par~iwa. takov sram i svetica bi `egnal a ne lo{otija zla kakva {to tebe te dal gospod. skukulena. babuwosana. vo izliteni bri~-pantaloni tripati zasukani. (Vleguva Biondelo. novosti! I toa tolku stari novosti {to takvi do sega ne ste ~ule. `lezdite pote~eni.Kroteweto na opakata 183 Tranio Batista Odi devojko. Batista I novi i stari? Kako e toa mo`no? Biondelo Zarem ne e novost da ~ueto za ideweto na Petru~io? Batista Dojde? Biondelo A {to e so tvoite stari novosti? Biondelo Petru~io doa|a so nova palarija i star xaket. na ednata noga platnen a na drugata dolg volnen ~orap. Batista Ne. so skr{en bal~ak i so kanija ~ij vrv go nema a remenite se iskinati. Batista Koga }e dojde ovde? Biondelo Tranio Koga }e zastane kaj{to stojam jas i ottuka }e ve gleda. opremen re~isi kako i negovata kobila.so staro muvlosano sedlo i dve razli~ni uzengii . a go podvrzal edniot so crvena. raskapana i crvjosana. za’r|an me~ zemen od gradskiot voen otpad. . drugata so vrvca. uzdite skinati od ~estoto zategawe da ne padne vrzani vo jazli. prav akrep e vo toa ruvo i ne li~i ni na risjanski pa` ni na lakej od gospodin. a `enskiot kai{ od somot. modra xiger od `oltica.) Biondelo Gospodaru. gospodine. so dve bukvi za nejzinoto ime so{ien na nekolku mesta so debel konec. Obi~no e skromno doteran. ednata so toka. nosi star. grbot klapnat.

Biondelo I ne ste ba{ oble~eni kako {to bi sakal. Nemojte vakov nevestata da ve vidi.) Petru~io Eeej. gospodine. Tranio Ka`ete ni. I {to se xarite gospodo moja nebare zjapate vo pametnik ~uden nekakva kometa ili ~udo nevideno? Batista Pa. mislevme }e ve nema. Ne e va`no kako e oble~en. no vo pogodno vreme }e vi bide jasno i zadovolni sosem }e bidete site. prvin bevme ta`ni. a sega sme pota`ni {to dojdovte vakvi. odete kaj mene i oble~ete ali{ta moi. Utroto vrvi. No kade e Kate? Predolgo ja ~ekam.184 Batista Vilijam [EKSPIR Batista Va`no ne krivite. vreme e za v crkva. `imi sveta Mara se kladam po para kowot i ~ovekot pove}e se od eden iako ne se broj za mnozinstvo vreden. Ama gospodine. kade se tie gospoda? Koj e doma? Batista Tranio Dobrodojdovte. Petru~io Ne sum dobredojden. Petru~io Batista Neli re~e deka doa|a? Biondelo Koj? Petru~io deka doa|a? Batista Da. kakva pri~ina va`na tolku dolgo ve trgna od nevestata va{a i ve prati ovde bez da li~ite na sebe? Petru~io Dolgo treba da ka`uvam i zdodevno e da se slu{a. Soble~ete go sramot od va{eto telo {to e trn v oko za na{eto slavje. Zarem ne e podobro {to poitav vaka? Kade e Kate? Nevestata moja li~na? Kako e mojot dedo? Ne{to ste mi namurteni. (Vleguvaat Petru~io i Grumio. Dosta e deka dojdov da go odr`am zborot iako morav malku i da docnam. znaete deka ova vi e denot svadben. deka Petru~io doa|a. Biondelo Ne. toj ne doa|a. Biondelo Ne gospodine. . gospodine. Batista Pa toa e edno isto. Tranio Se raduvam {to doa|a. velam kobilata mu doa|a so nego na grb.

sotona lo{a. Gremio Toj e |avol. No dosta! Za mene }e se ma`i a ne za ali{tata moi.) Siwor Gremio. ]e go nadmudrime belobradiot Gremio. gulab. gospodine Lu~enco. (Izleguvaat Petru~io i Grumio. Biondelo. a za da uspee ova kako {to ve}e porano vi rekov moram da najdam nekoj ~ovek .) Tranio Ima toj pri~ina za otka~enoto ruvo. Gremio. Batista Odam po nego.seedno koj {to }e ni poslu`i za celta na{atoj }e izjavi deka e Vin~enco od Piza i }e zagarantira pogolemi sumi ovde vo Padova od onie {to jas gi vetiv. Taka mirno }e u`ivate vo va{ata nade` i }e ja zemete slatkata Bjanka so soglasnost od nejziniot tatko. No pokraj nejzinata qubov vi treba i soglasnosta na tatkoto. Odam vakov da ja vidam. Tranio A taa |avolica. da se promeni pred da odi v crkva. Batista Ama vakov. koga popot . ne veruvam deka }e ve zeme. ]e go ubedime nekako. da vidam {to }e se slu~i. zaqubeniot Licio s# zaradi gospodarot moj Lu~enco. zevzek neviden a devojkata doprva }e sfati.) Tranio Do sitnica treba da go razgledame planot postojano mislej}i vo na{a polza. slugite. vragolica. lo{otija gorda.Kroteweto na opakata 185 Lu~enco Petru~io Ni slu~ajno. ako e mo`no. Ama ba{ sum {utrak {to muabetam so vas mesto dobroutro na nevestata da & ka`am i da go zape~atam svoeto pravo so bakne`. (Vleguva Gremio. cel svet ne neka veli }e go ~uvam svoeto pa makar |avolot da se buni. Vi velam. itro vnimatelniot tatko Minola prefriganiot muzi~ar. a koga }e ja imam. Tranio Dali idat doma i nevestata i zetot? Gremio Zetot velite? Zevzek e toj. (Izleguvaat Batista. zerzevuli{te. Petru~io Da ne e onoj moj kolega daskal {to budno go sledi sekoj Bjankin ~ekor dobro bi bilo begalka da ja zemam. Tranio Poopak od nea? Ne mi se veruva. Gremio Ne! Taa e jagne. Tranio More }e me zeme i oro }e igra. izbegavte od crkva? Gremio Ko nekoga{ {to begav od u~ili{te. Koga bi mo`el da go obnovam toa {to }e mi go iznosi ko {to bi mo`el da go smenam ova bedno ruvo dobro bi bilo za Kate. a podobro za mene. nevin~e prema nego.

Katerina I jas te molam. svika po vino. . “Sega krevajte gi. nazdravete i za mene. bo`em e na paluba i so mornarite loka po pominatata bura. Koga go vidov toa. dolu na podot. a po mene.” re~e toj. za `al. Oti udira{e so noga i pcue{e nebare sve{tenikot sakal da go zezne. Bjanka. Dali ti e milo da ostane{? Petru~io Milo mi e {to me moli{ da ostanam.) (Vleguvaat Petru~io. Katerina. A koga ceremonijata najposle se svr{i. “ako vi stiska!” Tranio [to re~e nevestata koga ovoj stana? Gremio Seta se trese{e sirotata. (Se slu{a muzika. za goltka vino. Ne ~udete se. Takva luda ven~avka do sega ne bila Slu{ajte! Slu{ajte! Svira~ite gi slu{am. Katerina Gospodo. no ne ostanuvam. Hortenzio so Grumio i drugite slugi. potoa vinoto go dopi a talogot mu go isturi na |akonot v lice onaka od naval za{to mu se storilo deka bradata na |akonot. “Na zdrvaje!” se dere{e. ko{trava i retka livkala duri piel. Batista. vi blagodaram na trudot. itna rabota me ~eka i zatoa sega moram da se prostam od vas. Petru~io Ne e mo`no. Ru~ajte so dedo mi. makar do utre da me moli{. prijateli. Petru~io Ne e mo`no. Da znaete {to imam na umot vie i sami }e me podbodnete da odam. Svatovi ~estiti. vxa{en. Zbogum na site! Tranio Ve molam barem ostanete so nas za ru~ek. sega celata povorka ide.” re~e toj i opcu tolku glasno {to popot. pobegnav od sram. za{to moram da odam. slatka. doblesna `ena. Petru~io Epten mi e milo.186 Vilijam [EKSPIR ja pra{a Katerina dali }e mu bide `ena “Da.) Petru~io Batista Mo`no e u{te ve~erva da si odite? Petru~io Moram da si odam u{te pred da se sno}i. Znam deka sakate da ru~ate so mene i deka spremivte bogata svadbena trpeza no. knigata ja pu{ti a koga se navedna da ja krene mlado`enecot pobudalen i zbesnat mu ja tresna edna i popot se najde kraj knigata. Potoa grubo ja fati nevestata za vratot i ja {lapna v usta tolku glasno {to seta crkva e~e{e od bakne`ot. Gremio I jas ve molam. |avol da ja nosi. vi blagodaram na site {to bevte prisutni koga se dadov na ovaa mnogu trpeliva.

}e ostane oti jas taka sakam. ve}e se prejade od zobot! Katerina Toga{ pravi {to saka{. {to ~ekate koga vi veli Kate.Kroteweto na opakata 187 Katerina Ostani. svatovi mili. vie mol~ete. opkoleni sme od kratci. Gospo|ice. po utroto se poznava denot. neka zamine ovaa mirna dvojka. Gremio ]e se lutam. Taa e mojot imot. jas sum gazdata na ona {to e moe. Gostete se. mojot vol. Petru~io Odete. napred na svadbeniot ru~ek.) Batista Neka zaminat. Gremio Glava se~am ako Petru~io ne se pokati. mojot ambar. . moeto magare. Neka ja dopre samo koj smee! ]e go branam i od najdrskiot svoeto pravo ako mi zastane na pat ovde vo Padova. kowot! Grumio Spremen e. gledam kako od `enata budala pravat ako nema duh da se sprotivstavi. Kato. pijte. Ne pla{i se. moeto doma}instvo. }e umrev od smea. ne luti se te molam. fa}aj xade i akaj duri ti se ~izmite zdravi. gospodaru. Lu~enco Katerina Gospoda. Petru~io O Kate. {to mislite vie za va{ata sestra? Biandelo Deka e luda. lumpuvajte. ni nikoga{ ako ne}am. a ludite ludo i se ma`at. Po~ituvajte ja nevestata. ve}e gledam. Gremio Da ne zaminea brzo. Ne. Jas ostanuvam duri ne mi projde }efot. moeto doma}instvo. Ete. (Izleguvaat Petru~io. ne udirajte so noze. Katerina i Grumio. obesete se! No mojata li~na Kate mora so mene. smiri se. gospodine. {to ima vrska toa so tebe? Tatko. mojot kow. spasuvaj ja gospodarkata. mojata ku}a. ako si ~ovek. gledate. ba{ taa ovde. gospoda. nema da te gibnat oti }e te branam. Luduvajte. ve}e ~adi. Vratata e otvorena. ne blabotete. ne kokorete se. deneska ne mi se odi a ne odam ni utre. Katerina nazdravete & na mominstvoto so polni ~a{i. mojata dvi`nina. veselete se. Te{ko so tebe }e se `ivee. ako me saka{. moeto s#. Grumio. ne murtete se. vadi go me~ot. pa da se i milioni. nevesto slatka. Tranio Od site ludi brakovi ovoj e najlud. Petru~io Grumio. mojata niva.

188 Batista Vilijam [EKSPIR Kom{ii.) . Povelete gospodo. Lu~enco. iako nevestata i zetot ne se tuka za da sedat na po~esnite mesta znaete deka trpezata do ram e polna. prijateli. Tranio Za nevesta }e ve`ba slatkata Bjanka? Batista Za nevesta. ajde. Lu~enco. (Izleguvaat. ti }e sedi{ na mestoto od zetot A Bjanka }e go zazeme nevestinskoto mesto.

Vr{i si ja rabotata za da raboti{ Opaa. Ej. ne? Rogovite ti se dve pedi.^in ^ETVRTI Scena 1 (Vleguva Grumio. vo sekoja rabota osven vo tvojata. mo`e{ da mi se lizne{ od ramoto do peticite a da misli{ deka si mi se spu{til od glavata do vratot. mojata nova gospodarka. Kakvo e vremeto i mnogu pogolemo ~ove~i{te od mene }e nastine. pred ovoj stud. ]e se ogream duvaj}i vo ognot. a sega koga e pri raka. Kertise. doa|a . Da ne sum tenxerxe {to brzo se gree.) Grumio Da ti se pluknam vo site papsani kqusiwa. mene pa i tebe. `enata. Ako ne mi veruva{.) Kertis Kertis Dali e navistina tolku opaka kako {to se govori? Grumio Be{e. batko Kertis. ogan. Kertis. a tie idat po mene da se ogreat. Kertis Begaj da te nema. Grumio? Grumio Grumio Doa|a. vedna{ }e ja oseti{ vrz svojata studena sre}a zatoa {to si baven vo svojata `e{ka slu`ba? Kertis Te molam. Ama ti znae{ deka zimata gi skrotuva ma`ot. ve}e go skroti mojot star gospodar. lo`i go ognot i ne sipaj voda na nego. A sega }e go nalo`i{ ognot ili da te ka`am na gospodarkata ~ija raka. vo site lo{i pati{ta! Dali nekoj bil vaka modrosan? Dali nekoj bil vaka batakosan? Dali nekoj bil vaka papsan? Me pratija napred da go nalo`am ognot. Ogan. dobar Grumio. Studeno e vo svetot. yverot. usnite }e mi se zalepat za zabi. oj. vo site ~uknati gospodari. srceto za rebra. Kertis. ka`i mi kako e vo svetot? . Kertis Doa|a gospodarot so `ena mu. Kertis! (Vleguva Kertis. zatoa pali koga ti velam. pred da stignam kraj ogan {to }e me odmrzne.zatoa lo`i. jazikot za nepca. Grumio Koj vika tolku zasipnat? Grumio Dedo mraz. budalo edna od peda! Jas ne sum yver. jas sum samo peda. a jas barem tolku sum visok. Kertise.

Da ne me prekine{e. Kertis Kako padnaa? Grumio Od sedlata vo kalta a ova e ve}e cela prikazna.190 Vilijam [EKSPIR oti gospodarot i gospodarkata }e ni smrznat od stud. zatoa. Grumio Grumio [to ti e toa tebe gajle? Prvin znaj deka kowot mi e crknat od umor a gospodarot i gospodarkata padnaa. Grumio Toga{ ti raska`uvaj. dali se slugite vo novo odelo i beli ~orapi. novostite. }e ~ue{e kako kowot & padna. Kertis Na ti go. peharite odnadvor. kako capa{e niz kalta za da go trgne od mene. ku}ata pospremena. novo. kako toj pcue{e. novosti kolku ti du{a saka! Kertis Daj go uvoto. }e ~ue{e vo kakov batak padna i kako seta se izvalka. Kade e gotva~ot? Dali e ve~erata gotova. rogozinata sprostrena. odevme po edna opasna udolnica. Sega po~nuvam. Prvin dobro nalo`i go ognot oti smrznav od stud. Grumio Ognot e ve}e zapalen. prvo. novo. a taa se najde pod kowot. a slu`benicite vo svadbeno ruvo? Dali gi svetnavte ~a{ite odvnatre. kako taa go Grumio Zatoa i se vika ~uvstvitelna prikazna. gospodarot java{e zad gospodarkata Kertis .) Ajde ka`uvaj. kako me iznatepa {to kowot & se sopnal. Grumio Eve mi ti! (Go udira. paja`inite is~isteni. Kertis Gajle mi e za kowot. Kertis Kertis Ka`i mi ja dobar Grumio. dali gi poslavte masite. Imprimis. dobar Grumio. kako toj ja ostavi so kowot na nea. dali e s# kako {to treba? Kertis Obajcata na ist kow? S# e kako {to treba. te molam. ka`i mi {to e novo? Grumio Novo. a ovaa kvrga ti e samo ~ukawe na uvo za podobro da slu{a. Ne tuku me matkaj! Kertis Grumio Vaka prikaznata se ~uvstvuva a ne se slu{a.

No zo{to ti zboruvam za ova? Vikaj gi vedna{ Nataniel. Neka se is~e{laat kako lu|e. Kertis Grumio Slu{ate. Kako mi si. Dobro ve najdov. Grumio Nataniel Vikaj gi. kajlo. Josif O. Dali se site spremni? Kertis Ama ti izgleda ne znae{ za{to bara{ slugite da & dadat poklon. Neka se poklonat so podadena leva noga napred i neka ne se drznat da doprat ni edno vlakno od opa{kata na mojot gospodar pred da si gi baknat racete. Nikola Da. Filip Zdravo. Dali e blisku gospodarot? Grumio Samo {to ne stignal. [e}era{ot i drugite. Kertis Baram samo da & se poklonat. A sega. dali e s# spremno. kako & be{e uzdata ispokinata. Josif. Valter. stara kajlo. eej? Mora da go do~ekate gospodarot i da & napravite poklon na gospodarkata.) Nataniel Dobre dojde doma. zdravo. Grumio. Grumio Da. kako jas kukav. S# e kako pod konec. kako si go zagubiv kuskunot. dali ne{to fali? Nataniel Ni{to ne fali. kako kowite pobegnaa. [to }e & se? (Vleguvaat ~etiri-pet slugi. Nikola. Grumio A ne sebesi da se poklonat.Kroteweto na opakata 191 Grumio mole{e a nikoga{ porano ne molela. drugar~e. Grumio [to ima da & poklonuvaat? Ne e taa siroma{na. Ete se pozdravivme. neka gi is~etkaat sinite palta. Drugar Grumio. Grumio. Grumio. Kertis Vaka ispa|a deka toj e poopak od nea. Mo`ebi ve}e e vo . vlakno da nema na niv. Filip. drugar~iwa moi nakonteni. Kertis Toa i vrap~iwata go znaat. so site raboti vredni za pametewe {to sega }e padnat vo zaborav a ti }e zamine{ v grob kako tikvar. a toa i ti i site drugi lo{otilaci ovde }e si go setite na ko`a koga }e si dojde doma.

gospodarot. me~ot na Valter v kanija se zaglavi sosem. nema{e fakel da se ocrni {apkata na Petar. {to vi e dol`nost? Kade e tikvarot {to go prativ napred? Grumio Ovde. Skot eden skotosan. ti{ina! Go slu{am gospodarot. dobro mi dojde.. zo{to go ispu{ti? (Go udira slugata. Gregor. Zatoa nemojte . No kakvi se. znam deka si gladna. a ~evlite na Gavril nemaa polovina |on. onde gospodaru. hrana. degeni! Sus! Vadi! (Pee) Edno malo mome bez tatko ostana. Petru~io Ovde gospodaru. eve se za do~ek. Ovde sme gospodaru. Petru~io Seqa~i{te edno! Pi~leme edno rospisko! Ne ti rekov da me do~eka{ vo parkot toptan so site ovie apa{i dolni? Grumio Xaketot na Nataniel. drugite bea ispokinati. na drugata da pazi{! (Go udira.) (Pee) Ah {to `ivot si `iveev libe Kade se tieSedi Kate. Petru~io Koj go donese? Petar Jas. so prosja~ki faci.) Katerina Poleka. Izvadete mi gi ~izmite. Kaj mi se vle~kite? ]e donese nekoj voda? Ajde Kate. si bev i si ostanav tikvar.da mu se snevidi. ne be{e gotov. Ouu! Kreten! Nogata mi ja svitka! Eve ti. Nikoj ne be{e spremen osven Adam. Mora{ da go bakne{ Kato. . takvi se. idiot. gadovi. vesela bidi. da se zapoznae{ dobro. (Izleguvaat slugite. drti. te molam.) Mrzi edni! O.) Bidi vesela. dobro mi dojde. Kate. kreten! Ela Kate. velam. Voda donesete! Brzo! (Vleguva sluga so voda. Petru~io Mar{. slatka Kate. Hrana. Petru~io Tikvar eden skoftaen. odi brgu i re~i mu na bratu~ed mi Ferdinand da dojde..) Kaj mi e zagarot Troil? Mom~e. ovde gospodaru! Prosta~i{ta edni neizdelkani i glupi! Ne znaete za po~it. vnimanie. Filip? Site slugi. hrana. ]e se pomoli{ Kate ili saka{ jas? [to e ova? Jagne{ko? Prviot sluga Da.) Petru~io Kaj se kopiliwava? [to.192 Vilijam [EKSPIR dvorot. ve~erata ja sakam na masa. (Vleguvaat Petru~io i Katerina. sedi. Ralf i Gregor. gospodaru. nikoj na vrata uzengijata da mi ja dr`i. izmij se. hrana! (Vleguvaat slugi so ve~erata. da mi go prifati kowot? Kade se Natanail. ovde. ne saka{e gleda{.

si videl do sega vakvo ne{to? Petar So opakost opakosta ja ni{ti. A taa. propoved za izdr`livosta & dr`i i vika. apa{i{ta edni. I sred cel toj darmar }e glumam nebare s# pravam od gri`a za nea. Strpi se. kaj da gleda. sno{ti ne spie{e. Da. Dojdi. pezevenci edni! Kaj e gotva~ot? Kako smeete. ~a{i. grmi a taa. Ne jade{e denes. oti me pravi nam}or i me fa}a safra. Se vra}aat slugite.) Nataniel Petar. be{e izgoreno i suvo. Vleguva Petru~io. na krajot. Kako so jadeweto. }e te odnesam vo bra~nata spalna. sirotata. (Izleguva. (Izleguvaat slugite. ne znae koj pat da go fati.) Petru~io Mudro go zapo~nav vladeeweto svoe. Koj znae podobro opakosta da ja kroti da ~ujam: prijatni }e bidat toa noti.) Katerina Te molam. pernicata tamu. (Izleguvaat. pcue. ]e go frlam perni~evo vamu. nitu no}eska }e spie. i za postelata mana bo`em }e najdam.Kroteweto na opakata 193 Petru~io Prepe~eno e kako i jadeweto celo. }e grmam. ama ti be{e nam}or. ve}e utre podobro }e bide a no}eska zaedno }e gladuvame site. eve go ide. ~ar{afite na druga strana. i se nadevam deka na krajot }e imam uspeh. nevospitano robje! [to? Mi mr~ite? Mami~eto }e vi go pla~am. Petru~io Ti velam Kato. Brznete. da ja dr`am budna ko divite petli {to gi dr`ime so krilata da bijat oti se neposlu{ni. i~ nema da me ferma. pajnci! Na vi! (Ja prevrtuva masata sose ~iniite i jadeweto. za{to sami od sebe nam}ori sme dvata pa ne ~ini na safrata da & davame meso. Jastrebicata mi e ostra i mo{ne gladna. brznete. i vaka ujot lo{ i nam}or se zauzduva. da mi nosite ne{to {to ne go sakam? Mar{! Nosete s# nazad. Poarno e obajcata da postime malku.) . (Vleguva Kertis. smiri se. ]e vi ka`am jas vam. ma`u. a mene mi e zabraneto takvo da go jadam. Vaka so qubeznost `enata se kroti. i so vikawe budna }e ja dr`am. Mesoto be{e dobro. pokriva~ot na edna.) Grumio Kade e toj? Kertis Vo nejzinata odaja. Imam i drug na~in divja~kava da ja skrotam da ja nau~am da ide koga ~uvarot ja vika t. nitu }e jade. ako zadremi }e vikam. i duri ne se pokori nema da ja hranam za{to najadena.e. `iti gospod.) Bezxumni gojda. (Izleguvaat. {to da veli pa samo sedi i se xari ko nekoj so voden ~orap da ja udril. }e si ostane bez spawe.

Hortenzio Hortenzio Brzo. A sega zbogum. Tranio Siwor Hortenzio.) . Tranio (Vleguvaat Tranio i Hortenzio.) Lu~enco Dali imate korist od ona na {to ve u~am? Bjanka Na {to me u~ite? Objasnete go prvin ova. Qubeznosta `enska a ne ubavinata nivna qubovta }e mi ja osvoi. za sigurno na zakletvata da si stojam. Bjanka A dali vie samiot znaete kako se saka. Lu~enco Ve u~am na najva`noto. Hortenzio Gospodine.) Tranio Dali e mo`no. Licio.194 Scena 2 Vilijam [EKSPIR Hortenzio Ne gre{ete pove}e. Sram da & e! Kolku yverski mu se pika pod ko`a. ~estopati sum slu{al za va{ata golema qubov kon Bjanka. za tri dena so bogatata vdovica }e se `enam {to me saka{e celo vreme duri jas bev zacapan vo ova gordo ti}e. vie {to se kolnete deka gospo|ica Bjanka ne saka nikogo na svetot kako Lu~enco? Tranio O qubov neverna. siwor Lu~enco. kako da se saka. Kamo cel svet da ja prezre osven nego! A jas. Eve i jas isto najiskreno se kolnam nikoga{ so nea da ne se o`enam pa makar i da me moli. Znajte gospodine deka Hortenzio se vikam. (Izleguva. i ovde sve~eno se kolnam deka pove}e nema da ja prosam i deka od nejze se otka`uvam kako nedostojna sosem za porane{nata qubov i dodvoruvaweto ludo. Lu~enco Zasakajte me od srce pa od vas }e u~am. (Vleguvaat Bjanka i Lu~enco. za da poveruvate vo ona {to rekov zastanete na strana i videte kako ja u~i. ova e mnogu ~udno. Hortenzio Gledajte kako se qubat! Siwor Lu~enco eve vi raka. ako se slo`ite vie. jas ne sum Licio. o. No bidej}i so svoi o~i vidov kolku e plitka jas zaedno so vas. gospo|ica Bjanka da saka nekoj drug osven Lu~enco? Imam ~uvstvo deka qubezno me mami. nitu pak sum muzi~ar kako {to vi velam tuku ~ovek {to mrazi da `ivee vo ovaa maska zaradi onaa koja od velmo`a eden bega za da saka eden obi~en goltar. ba{ vaka si odam cvrsto re{en na zakletvata da stojam. zasekoga{ }e se otka`am od nejzinata qubov. la`liv rode `enski! Ti velam Licio. navistina brzo! [to velite sega.

(Vleguva Biondelo. Odite natamu ili ve}e stignavte na celta? U~itelot Ovde }e ostanam. no oble~en e svetski. mislam.) (Vleguva U~itelot. gospo|ice. Tranio? Tranio Ako e lekoveren i prikaznata mi ja primi. . no najposle vidov u~en starec kako niz ridot se spu{ta ]e ni poslu`i. ve fativ na delo. Bjanka Tranio. dali obajcata se odrekovte niz kletva? Tranio koj{to sekoj den predava krotewe na opaka i vrzuvawe na pis jazik za zabi. Tranio Dobar den. gospodine. Tranio [to e toj. i toj }e ja skroti. trgovec ili u~itel dobar.) U~itelot Dobar den. Tranio Lu~enco Sega trgna nekoja bludna vdovica da zeme {to vo ist den }e ja isprosi i }e ja ven~a.) Biondelo O. gospodaru. pa se odrekov zaedno so Hortenzio. neka va{ata qubov blagoslov bla`en ja prati i sre}a! Eve. gospodaru. Odete so Bjanka i ostavete me sam.Kroteweto na opakata 195 Tranio Gospo|ice Bjanka. }e uspeam toj da go odglumi Vin~enco i da mu dade garancii na Batista Minola nebare e vistinskiot Vin~enco. (Izleguvaat Lu~enco i Bjanka. Biondelo Lu~enco Zna~i se ottarasivme od Licio. Biandelo? Da. Tranio Veli i pravi za{to vo {kola za krotewe odi. Bjanka [kola za krotewe? Postoi takvo mesto? Tranio Da. gospodine. nedela-dve. Bjanka Toj taka veli. a potoa odam natamu. Dobro dojdovte. vo Rim prvin pa vo Tripoli ako gospod mi dade zdravje. Tranio Da. vo odot i izgledot kako prav tatko. Profa. qubov ne`na. Bjanka Bog neka mu dade radost. ne znam to~no. Tranio. gospo|ice a profesor e Petru~io A zo{to ni e. nabquduvav dolgo ko pes sum crknat.

gospodine. Piza e poznata po gra|ani so ugled. Tranio Od Mantova. i u{te ova. gospodine.) Za da vi go spasam `ivotot vo zortov zaradi nego. no sum ~ul za nego. ve molam? Tranio Tranio Smrt go ~eka sekogo od Mantova {to }e dojde vo Padova. prifatete ja. (Izleguvaat. Zar ne ste ~ule? Gemiite va{i se sopreni vo Venecija.196 Tranio Od kade ste. Tranio Dali me|u niv go poznavate Vin~enco? O gospodine. Za{to imam menici od Firenca {to moram ovde da gi predadam. ^udo e no vie ste mnogu presno dojden inaku sigurno }e go ~uevte proglasot. Ako ova vi e pomo{. zaradi li~na kavga so va{iot vojvoda go objavi toa i go obnarodi. A vie ulogata glumete ja najdobro {to mo`e. Tranio Od Mantova. ve molam? U~itelot Vilijam [EKSPIR U~itelot Ne go poznavam. polo{o e vaka. ko pirustija so rasol. a vojvodata. gospodine. A sega dojdete da ve oble~am kako {to vi li~i. trgovec so ogromno azno. Toj mi e tatko. patem. Tranio Toga{. gospodine? Zo{to. ~estopati sum bil vo Piza. . gospodine? Bog neka ve vardi! Dojdovte od Padova za da umrete ovde? U~itelot Da umram. Me razbirate? I }e ostanete taka s# duri rabotata vo gradov ne ja svr{ite. Za sekoja okolnost upatstva }e vi dadam. gospodine. ste bile vo Piza? U~itelot Da. i pravo da vi ka`am vo likot mnogu na vas li~i. vakva usluga }e vi storam. za da vi se najdam }e go storam ova i }e vi dadam sovet: Prvin ka`ete mi. Biondelo (Na strana) Ama li~at. U~itelot U~itelot Ama za mene. Tranio Toga{ ajde so mene da izvedeme s# kako {to treba. na tatko mi ovde sekojdnevno se ~eka da dade garancii za brakot ovde me|u mene i edna od }erkite na Batista. sakam da vi go ka`am. prifa}am i ve~no }e velam deka `ivotot i slobodata vam vi gi dol`am. za da ne mislite deka najlo{oto ve sna{lo samo za{to ste pluknat siwor Vin~enco: ]e gi prisvoite negovoto ime i ugled a }e ve primam vedna{ kaj mene doma.

velam. a najmnogu me boli {to celo vreme veli deka s# ova go pravi od naj~ista qubov bo`em saka da ka`e ako jadam i spijam bolest te{ka }e me najde ili smrt na mesto. Kako ste. ili edno. {to me hrani{ samo so imiwa od meso. mila? . nikako. a od nespawe mi se vrti v glava. ako ne. tolku pove}e me kudi [to. Katerina Grumio Kolku pove}e se ma~am. kako saka{. umiram od glad. limje fati. Mar{. (Vleguvaat Petru~io i Hortenzio. Odi te molam donesi mi malku hrana ne mi e gajle kakva. ne. So pcosti me dr`i budna. Grumio Se pla{am deka go pothranuva gnevot.) Petru~io Kako mi si Kato? [to. nitu pak sum morala ne{to da molam. ostavi go senfot. donesi go. na drugo mesto par~e leb }e najde.) Grumio Katerina Ne. koja ne molela vo svojot `ivot. Grumio Zna~i senf bez {nicla. Grumio Katerina [to velite za tele{ka noga? Katerina Odli~na e. Petru~io nosi ~inija so jadewe. Grumio A. A jas. kopile edno gadno. ne. Grumio. te molam donesi ja samo. so vikawe me hrani. te molam. Ili }e go jadete i senfot ili nema {nicla od Grumio. A {to velite za pr`ena {nicla so senf? Toga{ donesi ja {niclata. iznemo{tena. zarem me zede za da me umri od glad? Prosjak ako tropne na portata od tatko {tom zamoli milostina dobiva vedna{.Kroteweto na opakata Scena 3 (Vleguvaat Katerina i Grumio. ama senfot najmnogu luti. Katerina 197 Grumio Ne znam dali i toj }e ve drazni. Katerina Toga{ obete. Toa jadewe najmnogu go sakam. da te nema. gospo|o? Da. samo da e zdrava. ^uma da te sotre i tebe i seta banda tvoja {to likuvate sega vrz nesre}ata tu|a! Begaj. ne smeam ni za `iva glava. A {to velite za debelo but~e pe~eno na `ar? Katerina Hortenzio Ve}e ligi mi te~at.

zdolni{ta mnogukatni. [to. maklici. Jazikov }e go ka`e gnevot na srceto ili srcevo }e mi pukne. sam ti zgotviv hrana i sam ti ja nosam. Ne sum ni bebule ni dete. teloto da ti go pokrie so {u{kava svila. (Vleguva Kroja~ot. Ne sakam pogolema. Katerina Ti blagodaram. Hortenzio. glupost. eve. [to.) [to nosite. gospodine. vie? Trgovecot Eve ja kapelata {to ja nara~avte. Petru~io Velam.ne. Kate. du{o. i xabe sum se ma~el.198 Katarina Polo{o ne mo`e da bide. so narakvici. biseri i site caki.) Toa nema brgu da se slu~i. sita si? Toga{ kroja~ot te ~eka. Ej. Petru~io (Na strana) Izedi s#. gospodine. mila. Katerina Razvedri si go duhot. blagodarna treba da bide{. Petru~io [to? Da ne ja kalapevte na pajnca? Tenxere od krpi! Uf. pa taka treba i na mojata pred da kasne{. da vidime {to ni nosi{. mol~i{? Zna~i. Petru~io Koga }e stane{ otmena i ti }e nosi{. Za{to sega. Katerina Mislam. Te qubam mnogu {to ne ja saka{. korka od kola~. deka slobodna sum da ka`am i }e ka`am. }e se vratime vo ku}ata na tvojot tatko i }e se gostime onaka kako {to treba. Petru~io Vilijam [EKSPIR Ra{iri go fustanot. torta od srma.) Vlezi kroja~u. so {al~iwa. Toa e mizerna kapa. Mi li~i na lubenica. nemoj. Petru~io I na najmalata usluga velime fala. I podobri od tebe trpele da ~ujat {to imam da re~am. so kilibar brazletni. Ajde gospo|a Kate. na platnena diwa.uf! Prosta~ki i grdo. }e vi pravam dru{tvo. du{o slatka. Trgaj mi ja od pred o~i! Donesi pogolema. po moja volja. gospodine. Siwor Petru~io. slatka Kato. . topli papucaki. dosta! Vie ste krivi. vidi kolku sum vreden. Ako ne mo`e{ zatni si gi u{ite. Hortenzio Hortenzio (Na strana. (Vleguva Trgovecot so pomodarska roba. pred toa . veselo gledaj. na oreova lu{pa. jadi brzo. ne ti e po volja. Za ova. sloboda }e si zemam da govoram najslobodno. prsteni zlatni. pavkal~iwa. ima{ pravo. Katerina Te molam. site otmeni `eni vakvi denes nosat. nosi go ova. ako me saka{ Dobro neka ti dojde na tvoeto ne`no srce. Ovaa ba{ e vo moda. na igra~ka za mali deca. vo svileno ruvo i kapi. a za da ne pukne.

polojn~e. i so konec. pove{to. navistina. Kroja~ot Veli vie mislite da napravite kukla od nea. Siot e istutkan. gospodine pobaraj si kupec. Grumio Mu dadov materijal. naprsto~e.Kroteweto na opakata 199 Kroja~ot Katerina Qubi me. Zatoa trgaj mi se od pred o~i i drug. gnido. dup~e tamu. Kroja~ot A {to rekovte. izbrazden ko burek so spana}. gospodine. Kroja~ot Se la`ete. da. Da ne saka{ kukla da napravi{ od mene. vre}o krpi? Da te nema. ili nikoja druga. Mene ne mi treba. Mi rekovte da go so{ijam po najnova moda. partal eden. Kroja~u. Petru~io [to. poprikladno. dup~e vamu. Petru~io Vo pravo si. Mi li~i na sito za seewe pesok. Ne velam ne. Kroja~ot Sum {iel. a? Hortenzio (Na strana. Nosi si go na `ena ti doma! Katerina Nikoga{ ne sum videla poubav fustan. Petru~io [to. par~e. . Grumio So igla. Kako go vika{. terzijo.tri fartaq~e. la`e{ kon~e edno bedno. mislam. kapata ja sakam.) Gledam deka }e ostane i bez kapela i bez fustan. ~udovo. vo{ko zimska! Zarem vo mojata ku}a mi inati{. ar{in~e. ne qubi me. Ama ako pomni{ ne ti rekov da go uni{ti{ po najnova moda. bri{ko ili }e te zbri{am so ar{inot pa za navek da ne ti tekne ovde da mi blaboti{. pootmeno skroen. ~ere~e. fustanot e {ien spored pora~kata {to majstorot ja dobi a nalogot Grumio go dade. ili nea. pal~e.) O milost gospode! Maskaradava ja vika{ fustan? [to e ova? Rakav? Mene mi li~i na topovska cevka. recka onde. Velam go uni{ti nejziniot fustan. bolvo. ti najdobro znae{. davaj! (Izleguva Trgovecot. a ne nalog. Recka ovde. kako da se skroi? Grumio Ti si {iel i prikrpuval. mene mi prodava{ basma na kilo? La`e{. fustanot? Ah. saka od tebe da napravi kukla. Kroja~ot Petru~io No {to rekovte? Kako da se {ie? Ti rekov.

Petru~io Pa gospodine. Grumio Petru~io ^itaj! Grumio Bele{kata la`e su{i ako sum rekol taka. Grumio. Poleka. gre{ka vo bele{kata! Narediv rakavite da se prese~at a potoa da se so{ijat. tuka le`i izmamata. So mnozina si inaetel. Zemi ja bele{kata. Rekov fustan. ^ekaj. Petru~io Daj mu go na majstorot. Grumio Eve me vedna{ na megdan. . Da si na drugo mesto. mu rekov na majstorot da go skroi fustanot. ovde e bele{kata za krojot. ama nemoj so mene.” Grumio Grumio Priznavam samo kapela. nitu da mi se inati{. toj e za gospodarkata. ama ne i da go isecka. Kroja~ot “Rakavite ubavo izreckani” Petru~io Nemoj mene da mi pri{iva{. toga{ nekoj }e ostane bez partali. la`e{! Kroja~ot Da. Ti velam. so{iete me vo fustanot i pretepajte me do smrt so makara od crn konec. na kratko. Petru~io Prodol`i! Kroja~ot “So mala trkalezna kapela. Hortenzio Gre{ka vo bele{kata. Nitu sakam da mi pri{iva{ gluposti. Kroja~ot “So {irok rakav. iako si naoru`an so naprstok na maloto prste.” Vo pravo ste gospodaru. {irok fustan. fustanot ne e za mene. Vistinata ja govoram. gospodaru. ako nekoga{ sum rekol “{irok fustan”. }e ti poka`ev jas ubavo.200 Grumio Vilijam [EKSPIR Grumio Priznavam dva rakavi. Grumio Gospodaru. a toa i }e ti go doka`am. daj mi go ar{inot i nemoj da me {tedi{. Ti velam. Kroja~ot Kroja~ot (^ita) Imprimis.

ne dobra Kate. za{to teloto bogato umot go pravi. (Izleguvaat.Kroteweto na opakata 201 Grumio Gadu. vedna{ se sprotivstavuva{. Zatoa.Ajde nosi go. Hortenzio . i ni zbor pove}e. Odete. Fustanot od gospodarkata da mu se dade na majstorot? Nikako. (Na Grumio. (Izleguva Kroja~ot. A ti {to i da re~am. a pred da odam }e bide onolku ~asot kolku {to jas }e re~am.) Te uveruvam. deka e dva poru~ek i samo za ve~era mo`e da stigneme. velam. Nemoj da se luti{ na negovite pcosti. Petru~io ]e bide sedum pred da se ka~am na kowot. lu|e. Hortenzio (Na strana) Kroja~u. ]esiwata }e ni bidat polni. kaj tatko ti odime ba{ vo ova prosto. ~estito ruvo. gajleto e podlaboko od {to vi se ~ini.. Odi. ednostavno ruvo. da te nema. namislam ili storam. i pozdravi go tvojot majstor. nikako.) Petru~io A sega ajde Kato. gospodine. nikako! Petru~io (Na strana) Hortenzio. da ne si se osmelil! Ni{to od gospodarkata moja ne e za tvojot majstor! Petru~io nego. Ne odam deneska. na mene prefrli go. Trgnuvame vedna{ na zabava i gozba vo tatkovata ti ku}a. Da vidam. bidi vesela. iako ali{tata siroma{ki. Izvadi gi kowite do {irokiot sokak tamu }e gi vjavneme.) Vikni po lu|eto. i pravo kaj Ovoj junak i na sonceto mo`e da mu bide gazda. re~i deka ti na kroja~ot }e mu plati{. Katerina [to ti e tebe gajle? Grumio O gospodaru. sigurno }e stigneme to~no za ru~ek. tuka e nekade okolu sedum ~asot. I kako {to ova sonce niz najtemnite oblaci se probiva taka i ~esta niz prostoto ruvo yirka. polo{a ni ti ne si zaradi prostovo. a dotamu odime pe{ki. utre za fustanot }e ti platam. A ako ova sram go smeta{. Dali od ~u~uligata podragocena e edna sojka samo za{to ima poubavo perje? Ili zmijata od jagulata oti {arenata ko`a na okoto mu godi? O.

Ako ne se la`am siwor Batista mo`e }e se seti na mene za{to pred dvaesetina godini vo \enova zaedno prestojuvavme vo “Pegaz. . Biondelo Terajte rabota. Doa|a Batista. po~esti se ne{to. dozvolete mi da vi ka`am deka dojdov vo Padova da soberam nekoi dolgovi. se razbira.” Tranio Dobro.) Tranio Ova e ku}ata. I bidej}i s# najdobro za vas slu{am i za qubovta {to toj ja ~uvstvuva kon va{ata }erka a i taa kon nego. Batista Gospodine.) Siwor Batista. Da vikam? U~itelot Da. U~itelot Bez gajle. Mom~e Biandelo odnesuvaj se kako {to treba. ba{ dojdovte vo zgodno vreme. . a sinot moj Lu~enco me izvesti za golemata qubov pome|u va{ata }erka i nego. gospodine.Gospodine. slugata vi ide. pa ako ova e i va{a volja jas sum spremen da se spogodime i da & dadam garancii na }erka vi. ova e gospodinot {to vi go spomnav Ve molam dobar tatko bidete mi sega i pogri`ete se Bjanka da mi stane `ena. (Vleguvaat Batista i Lu~enco. Eve. Kade toga{ mislite e najdobro da se verime i spogodbata (Vleguvaat Tranio i U~itelot prepraven kako Vin~enco. prostete {to }e govoram sega. ne sakam na pat da mu stojam tuku kako odgovoren tatko.) No eve. Bidete sega kako treba. sine. seriozno igrajte ja ulogata kako {to mu prilega na eden tatko. soglasnost }e dadam sin vi da ja dobie mojata Bjanka. Ednostavnosta i kratkosta mi se dopadnaa mnogu. Gospodine. Zamisli deka ova e vistinskiot Vin~enco. Tranio Vi blagodaram. U~itelot Poleka. dobro bi bilo i toj za s# da znae. Tranio Dali ja zavr{i rabotata so Batista? Biondelo Mu ka`av deka tatko vi e vo Venecija i deka deneska go o~ekuvate vo Padova. re{iv da se `eni. To~no e deka sin vi Lu~enco ja saka }erka mi a deka i taa go saka nego osven ako obajcata ne se prepravaat ve{to.202 Scena 4 Vilijam [EKSPIR Tranio Ti si fino mom~e. za{to za vas samo dobro slu{am. (Vleguva Biondelo. Sitni~av nema da bidam siwor Batista. ti velam. Tranio Ne pla{ete se od nego. Zatoa ako velite deka kako tatko }e postapite so nego i ona nu`no nasledstvo }e & go ostavite na }erka mi spogodbata e gotova. gospodine.

(Izleguva Lu~enco. Lu~enco Ne moli go boga tuku mrdni sam. Ka`i & {to se slu~i: deka tatkoto na Lu~enco pristigna vo Padova i deka taa }e stane `ena na Lu~enco. oti znae{ yidovite imaat u{i. Lu~enco [to ima{ da mi ka`e{. pa {to? Biondelo Pa ni{to. a imam mnogu slugi i stariot Gremio naslu{nuva ~esto pa verojatno ne }e n# ostavat na rajat. dali jas da odam napred? Dobrodejdeni ste. Ispratete go slugata da ja vikne Bjanka. Kambio. Biondelo? Biondelo Vidovte kako mojot gospodar vi namignuva i vi se nasmevnuva? Lu~enco Vidov. otkako razgovara{e so la`niot tatko na la`niot sin. ne e lo{o. (Izleguva Biondelo. Lu~enco I? Odime. Tranio Kambio. Tranio Toga{ kaj mene vo stanot. No me ostavi ovde da vi gi objasnam zna~eweto i naravou~enieto od negovite znaci i namigawa.) Biondelo I stariot sve{tenik od crkvata sveti Luka ve ~eka vo sekoe vreme. Mojot sluga notar }e dovede vedna{. Gozbata od edno jadewe }e vi bide no s# ubavo }e nadopolnime vo Piza.) Siwor Batista. odi ti doma i re~i & na Bjanka da se spremi. .Kroteweto na opakata 203 Biondelo da se utvrdi povolno za obete strani? Batista Ne kaj mene doma. Najlo{o e {to zaradi brzawevo celo }e mora da se zadovolite so tenok do~ek. i tamu no}va }e ja zavr{ime rabotata spokojno i dobro. Lu~enco.) (Vleguva slugata Petar. Tamu prestojuva tatko mi.) Biondelo Molam boga navistina da stane. Batista I? Biondelo Vie treba }erka mu da ja odvedete na ve~era. Biondelo Zna~i vaka: Batista e sreden. Batista Ne e va`no. (Vleguvaat Lu~enco i Biondelo. Lu~enco Te molam objasni mi gi.

Lu~enco Pobrzo. neka bide mese~ina. te molam. Katerina Napred. Katerina Biondelo Znam deka sonceto tolku jasno gree. (Izleguva.) Petru~io I tolku. gospodine. se kolnam otsega }e bide sve}a i za mene. Za toa vreme.a toa sum jasova e mese~ina.) Lu~enco Sakam. Tie }e se baftaat okolu dogovorot i nasledstvoto. sonce. Petru~io Velam deka e mese~ina. gospodine. `iti boga! Pak kaj tvojot tatko. protivre~i. vra}ajte gi kowite nazad Samo mi protivre~i. dogovorete si ja vie za sebe. }e & bide milo. Katerina. Znam edna devojka {to se ma`ila za edno popladne koga oti{la v bav~a da nabere magdonos za da napravi zapr{ka. ni{to drugo ne znae. Petru~io Velam mese~inata tolku jasno gree. (Izleguva. ako i taa saka. Hortenzio i Slugite. Taka mo`ete i vie.) Petru~io @imi sinot na majka mi . Gospode bo`e. Katerina Mese~inata? Misli{ sonceto. Odete v crkva! Zemete go sve{tenikot. Biondelo. (Na slugite) Ajde. mese~ina nema. Gospodarot mi naredi da odam vo crkvata sveti Luka i da mu ka`am na sve{tenikot da ve ~eka koga }e dojdete so va{eto slepo crevo. kolku jasno mese~inata sveti. nekolku |akoni i nekolku ~esni svedoci. Hortenzio Ka`ete kako {to veli ili ni{to od patot. yvezda ili {to }e re~am inaku ne odam kaj tatko ti. sakam. koga sme ve}e do ovde. Ako zelnikov ne vi e po volja pa barate i {tave toga{ re~ete & zbogum na Bjanka za navek. A sega zbogum.204 Lu~enco I? Biondelo Vilijam [EKSPIR Scena 5 (Vleguvaat Petru~io. {to }e ka`e{ Ako go nare~e{ sve}a. so isklu~itelno pravo na pe~atewe. {to ima toga{ da se somnevam? [to i da se slu~i patot sega kaj nea me vodi }e bide mnogu te{ko ako Kambio bez Bjanka si odi. Nemam vreme. cum privilegio ad imprimendum solum. Slu{aj. .

Petru~io Kako se vika? Vin~enco Lu~enco. teraj si go patot. Hortenzio Petru~io. prostete {to vaka luda~ki zgre{iv. No ne e sonce ako ka`e{ deka ne e sonce. mo`am da te vikam mil tatko. ovaa gospo|a ovde. vo poseta na sin mi koj odamna ne sum go videl. progovori pravo. Prostete & . a ne devojka. star. nekoj ni ide na sre{ta. Ve molam. No gledajte. da ne si luda? Ova e ma`. Kako }e go nare~e{ ti. Katerina Mlada. krasno mome. pregrni ja {to e tolku divna. [to ti e Kate. taka }e se vika a taka i Katerina }e go vika. kade si trgnala? Od kade si? Blaze si im na roditelite so tolku li~no dete. So sestrata na `ena mi. Ova e blagoslovenoto sonce.) (Na Vin~enco. gospo|o otmena. gospodine. Petru~io La`e{. Hortenzio ]e go pobudali ~ovekov pravej}i go `ena. dobar den u{te edna{. sve`a. Dali posve`a gospo|a nekoga{ si videla? Kakov boj me|u beloto i crvenoto na obrazot nejzin! Koi yvezdi neboto go krasat so li~otija vakva ko ovie dve o~i {to go krasat bo`enstvenovo lice? Li~no. svenat. Se vikam Vin~enco.) Dobro utro. Petru~io . gospodine {to o~ite me la`at {to tolku mi se zaslepeni od sonceto pa s# nekako zeleno gledam. ova e blagoslovenoto sonce. A mese~inata se menuva po tvoja volja. I sega po zakon. Petru~io Napred. Vin~enco Doblesen gospodine i vie gospo|o li~na {to so ~udniot pozdrav me stapisavte. doa|am od Piza i odam za Padova. Petru~io Katerina Toga{. gospodine ~estit i ka`ete ni na kade odite: ako ist ni e patot }e ni bide milo da vi pravime dru{tvo. pobednik si sega. Najdobro za sinot.Kroteweto na opakata 205 Katerina Znam deka e mese~ina. papsan. napred! Taka kuglata treba da odi a ne da skr{nuva od prirodniot pravec. slatka. a i zaradi starosta ~esna. kade vaka? Ka`i. Slatka Kate. Katerina Prostete. `imi gospod. slatka Kate. br~kosan. ubava. bujna devstvenice. kako {to ti veli{. (Vleguva Vin~enco. Petru~io Dobro {to se sretnavme. Sega gledam deka ste ~estit starec. Blaze si mu na ~ovekot komu yvezdite mu dale so nego vo bra~nata postela da le`i{.

malku nedoverliv te stori. Petru~io Dojdi so nas i sam uveri se deka vistinata ja ka`uvam. od odli~na ku}a e taa. Ne ~udi se i ne `ali. pa ajde da go vidi{ sinot svoj ~estit koj{to. gi ima za sopruga na eden gospodin ~estit. Vin~enco.) . rodot visok. (Izleguva. tatko. }e ti se izraduva mnogu. (Izleguvaat site osven Hortenzio. ova me ispolni so smelost. Kaj vdovicata odam! A ako se prepira ti me nau~i kako strogo da ja smiram. Prvata {ega veruvam. ti tvrdam. Da se pregrneme. mirazot & e bogat.) Hortenzio Pa Petru~io. taka e kako {to veli.206 Vilijam [EKSPIR do sega sin ti verojatno se o`enil. i site kvaliteti. ~inam. Vin~enco Dali e ova vistina ili obi~aj imate taka ko patnici da se po{eguvate malku so sekoj na pat {to }e go sretnete? Hortenzio Te uveruvam.

) A {to ako nekoj mu nosi sto-dveste funti da go razveseli? U~itelot ^uvajte si gi parite za vas. Gremio e ve}e tamu pred niv. gospodine. ni za `iva glava. Katerina. Ku}ata na dedo mi e poblisku do pazarot. gospodine? Da ne matkame xabe. Vin~enco Se ~udam {to Kambio u{te go nema. Nemu ne mu se potrebni dodeka sum `iv jas. Jas odam tamu. (^uka na vratata. (Izleguvaat so Bjanka. zatoa odi. Lu~enco i Bjanka. Biondelo.) Gremio Gremio Izgleda rabotat ne{to. Mislam deka ovde mo`e da ve primam. (Izleguva. No mo`e }e im treba{ doma. Petru~io Ete. a vas ve ostavam ovde. Vin~enco Ne ve pu{tam pred da se napiete ne{to.) Biondelo Ne. Me slu{ata. ama so nego ne mo`e da se zboruva.) Petru~io Ova e portata. Grumio. . za{to sve{tenikot e spremen. Vin~enco.) Biondelo Tiho i brzo. vi rekov. prvin da ve vidam v crkva a posle }e se vratam kaj mojot gospodar najbrgu {to mo`am. so Slugite. Lu~enco Letam. gospodine? U~itelot Doma e gospodine. gospodine od domot na Lu~enco. Izgleda i za kasnuvawe ne{to }e se najde. (Na prozorecot se pojavuva U~itelot. Tropnete posilno. ve molam ka`ete mu na siwor Lu~enco deka tatko mu e dojden od Piza i ~eka ovde na vrata da zboruva so nego.) U~itelot Koj tropa ko da saka da ja skr{i vratata? Vin~enco Dali e doma siwor Lu~enco.^in PETTI Scena 1 (Vleguvaat Biondelo. sin vi e omilen vo Padova. (Vleguvaat Petru~io.

(Vleguva Biondelo. gospodine. bog da gi blagoslovi! No koj e ovde? Mojot star gospodar Vin~enco! Sega go jadovme brutot.) Biondelo Gi vidov zaedno v crkva. nikoga{ ne si go videl tatkoto na tvojot gospodar. gospodine? O besmrtni bogovi! O nakonten gadu! . Petru~io (Na Vin~enco. Batista. da se trgneme na strana i da vidime kako }e zavr{i ovaa ujdurma. Vin~enco? Biondelo [to. degenu eden degenosan. barem taka veli majka mu ako mo`e da & se veruva. Vin~enco Doa|aj vamu koga ti velam! [to? Da ne me zaboravi? Gospodine. apa{i{te edno nizaedno. Vin~enco La`e{. sinko! Pomo{ siwor Batista! (Se trgnuva od prozorecot. gospodine? ^ekajte. mojot star po~ituvan gospodar? Sum go videl kako ne. gotovi sme! Vin~enco (Na Biondelo) Doa|aj vamu. (Vleguvaat U~itelot so slugite. gospodine? Ne.208 U~itelot Vilijam [EKSPIR Biandelo Da ve zaboravam? Ne.) Tranio ]e odam kaj{to sakam.) U~itelot Pomo{. (Izleguva. koj si ti {to se osmeluva{ da mi go tepa{ slugata? Vin~enco Koj sum jas. koj si ti. pa toa e ~ist majmunluk da se prisvoi imeto na drug ~ovek. a? (Go udira Biondelo. Biondelo Pomo{! Pomo{! Ovoj ludak ovde }e me ubie. gospodine. Vin~enco Vie ste mu tatko? U~itelot Da. Sigurno saka da izmami nekogo vo gradov pod moe ime. ene go na penxere.) Biondelo Fatete go prevarantot. U~itelot [to. Tranio. Ne sum mo`el da ve zaboravam bidej}i nikoga{ porano ne sum ve ni videl. gospodine. Vin~enco Zna~i taka. gospodine.) [to e ova sega.) Petru~io Te molam Kate. Tatko mu dojde od Mantova i eve go gleda niz penxere.

(Vleguva Xandar. Toj nema da odi v zatvor. kako? [to ti e tebe? Batista vojvodata. imotot na siwor Vin~enco. U~itelot Da te nema. Gremio Dobro znam deka ti si siwor Lu~enco. gotov sum! Dodeka jas doma r’mbam i sobiram ko mravka. kako se vika? Vin~enco Kako se vika? Pra{uvate kako da ne znam kako se vika! Pa jas go gledav od tri godi{no bebe! Se vika Tranio. Gremio Sepak ne mo`am da se zakolnam. . O. somotski pantaloni. banditu. Bi mo`el da se zakolnam deka ova e vistinskiot Vin~enco. pogri`ete se da izleze na sud.Kroteweto na opakata 209 Svilen xaket. vo imeto na ^ekaj malku. Batista Mol~ete. toj go ima ubieno svojot gospodar! Fatete go. Gremio Vnimavajte siwor Batista da ne izlezete namagar~en vo rabotava. Jas velam deka }e odi v zatvor. [to ti e gajle gospodine ako sum oble~en vo biseri i zlato? Blagodaren sum mu na svojot dobar tatko {to mo`am da gi nosam. trezven gospodin ama po zborovite si ludak. Tranio Toga{ najdobro vi e da re~ete deka ne sum Lu~enco. gotov sum. U~itelot Toga{ zakolnete se. Batista Gre{ka ste. Vin~enco Lu~enco? O. sinko! Ka`i. {to mislite. Vin~enco [to mu e na ~ovekov. kade e sin mi Lu~enco? Tranio Viknete xandar. siwor Gremio. Ve molam. Vin~enco Na tvojot tatko? O yveru! Toj krpi yivri vo Bergamo. vi nareduvam. da ne e mrdnat? Mene da me odnesat v zatvor? Tranio Gremio Gospodine. da te nema. Dedo Batista.) Odnesete go ovoj pobudalen nikakvec v zatvor. crvena nametka i belosvetska {apka! O. magare edno ludo! Se vika Lu~enco i toj mi e sin edinec i naslednik na siot moj imot. gre{ka ste. sinko. sin mi i negoviot sluga rasipni~ki tro{at na univerzitetot! Tranio Kako. po ali{tata li~i{ na star. gospodine.

) Bjanka Prosti. (Izleguva. gospodine! Zarem se o`enivte so }erka mi bez moj blagoslov? Vin~enco . Toj mene me pretstavuva{e vo gradot a jas najposle sre}no stignav do sakaniot pristan na moeto bla`enstvo.) Ne pla{ete se Batista. sosema }e ve zadovolime.210 Batista Vilijam [EKSPIR Vin~enco Kade e onoj proklet. O. S# Tranio {to stori. Gremio Ova ti e laga. A sega odam vnatre da se odmazdam za bezobrazlukot. moja zapoved be{e. ene go onde. propadnavme. zaradi mene. da ja izmeram dlabo~inata na ovoj aramilak. Vin~enco Ti si `iv. Batista Batista [to zgre{i? Kade e Lu~enco? Lu~enco Lu~enco e ovde vistinskiot sin na vistinskiot Vin~enco koj{to so ven~avka }erkata ti ja zede duri izmamata dolna te la`e{e na o~i. tatko mil. zatoa tatko. podol Tranio {to v lice me ismeva{e i me prave{e ludak? Batista Mi se sma~i od ovoj debil. zakolnete se deka ne go poznavate ili otidovme jabana Lu~enco (Kleknuva na kolena. prosti mu. tatko. izmameni sme site.) Prosti. I jas. Odre~ete se od nego. A onoj nosete go v zatvor! Vin~enco Zarem vaka se do~ekuvaat i uni{tuvaat stranci? O gadu rasipan! (Vleguvaat Biondelo. laga so opa{ka. zarem ova ne e mojot Kambio? Bjanka Kambio Lu~enco stana. Vin~enco More nosot }e mu go skr{am na toj apa{ {to zatvor saka{e da me prati. Lu~enco Qubovta ~udava gi stori. (Izleguva. Tranio i U~itelot. Lu~enco i Bjanka.) Batista No slu{ajte vie.) Biondelo Ka`ete mi. Qubovta kon Bjanka me natera so Tranio da se smenam. sinko? (Brzo begaat Biondelo.

fal{ notite ni stanaa skladni i vreme e koga lutata vojna svr{i pa se smeeme na minatite opasnosti i beqi. U~itelot. dobredojde na tatko mi ka`i a jas. (Izleguvaat. nekoj od nekogo ovde se pla{i. Katerina. Tatko ti }e se smiri.) Lu~enco Najposle. Ubava moja Bjanka.Kroteweto na opakata Scena 2 211 Lu~enco Ne pripa|aj Bjanka. no so drugite sepak }e bidam nade` pove}e nema. Baxanaku Petru~io. Petru~io. spremen? Hortenzio Katerina Zaradi nas bi sakal ova da e to~no. da odime i nie. Veselbata e za site da staneme vedri po go{tevaweto {to sledi. Grumio postavuvaat gozba. sakam da go vidime krajot. Biandelo. sram mi e da se baknuvam. Vdovicata. Ne. i ti Hortenzio so vdovicata mila. Katerina [to.) @imi s#. (Izleguva. da jademe i da muabetime. Tranio. ova mi dava sila. Petru~io Petru~io Zarem ne e ova dobro? Odime Kate moja mila Poarno edna{ od niedna{. [to. }e te baknam. sedime. jademe. zete. . i }e jademe. no barem air od gozbata }e vidam. Bjanka. Grumio. Gremio. gostete se i dobro mi dojdovte doma. Slugite. Sednete. vo Padova e rajot! Toga{ se vra}ame doma. ama bakni me prvin. Ostani. ve molam. Petru~io Petru~io Vo Padova. Vdovicata Smetajte me za la`livka ako jas se pla{am. ne bidi temen. Ne. so istata qubeznost na tvojot tatko. na sred ulica? (Vleguvaat Batista. Petru~io Petru~io Samo }e sedime. ne. da ne se srami{ od mene? Batista Katerina Vo Padova samo mo`e da se jade i pie. Vin~enco.) Katerina Ma`u.) Gremio Izvisiv sosem. Petru~io Se razbira Kate. Hortenzio. Lu~enco. da sedime. svesko Katerino. (Izleguvaat Lu~enco i Bjanka. ne daj bo`e.

Odli~no se bodat? Sekoj pameten bi rekol koj se bodi na krajot rogovi mu rastat. ve molam. kako ti se dopa|aat ovie bistri de~ki? Grmeio Pa.[to sakavte. . Vdovicata Bistri ste. Petru~io Dobar si ti matka~. gospodine. Kato! Gospo|o. Petru~io Vrtoglav odgovor. nema {to. {to sakate da ka`ete? Hortenzio Vdovicata Navali `eno! Toj vaka me zavede. Katerina “Koj ima vrtoglavica misli deka svetot se vrti” . Jas ja zavedov? Kako ti se dopa|a. Koj ima vrtoglavica misli deka svetot se vrti. Baknete go za ova. Sega znaete {to sakav da ka`am. bi rekol deka odli~no se bodat. Petru~io Petru~io Po {to saka{. Vdovicata Na lo{otijata i mislev. ve molam. ama ne me razbravte. Batista Gremio.212 Petru~io Vilijam [EKSPIR Katerina Mnogu lo{o sakavte da ka`ete. Petru~io Katerina Navali. Ne sum cajkan! Petru~io Ama zboruva{ ko cajkan! Aj na zdravje! Mu nazdravuva na Hortenzio. Hortenzio Katerina Vo sporedba so vas jas sum cve}e za mirisawe. podjarmen od edna zmija ja meri tagata na ma` mi niz svoja dulbija. da ka`ete so ova? Vdovicata Bjanka Ma` vi. Hortenzio. mojata Kate }e ja kutne. Sakav da ka`am Hortenzio od vas se pla{i. ova? Hortenzio Saka da ka`e deka vie ja zavedovte vaka da ka`e.

Bjanka Da ne vi sum ptica? Toga{ grmu{kata }e ja smenam a vie brkajte me so zategnat lak. priznaj. No velat.O. Petru~io! Tranio te pogodi sega. Petru~io Ne e taka. te pogodi dobro! Petru~io Priznavam. dali ova i vas od zanes ve vrati? Bjanka Da. Lu~enco me pu{ta{e ko zagar da tr~am a za svojot gospodar da lovam. Katerina i Vdovicata. A za da vidime koj e vo pravo neka sekoj prati `enite da ni gi viknat a toj. Hortenzio Dobro. Petru~io Dvaeset kruni? Na tolku se kladam vo mojot zagar ili sokol a dvaeset pati pove}e vo svojata `ena. Pak vo zanes }e si spijam.) Petru~io Mi pobegna. samo malku me grebna. Dobro mu go spu{ti. Petru~io Te{ko. Petru~io Dobra. i bidej}i strelata od mene se odbi se kladam deka vas dvajca ve osakati. va{ata srna v dupka ve pikna. Tranio Imate sre}a. Batista O. nevesto. Hortenzio . Pijam za site ni{anxii {to proma{ija. dobar Tranio. (Izleguvaat Bjanka. No {tom ve}e zapo~navte }e pu{time i na vas po nekoja strela. bistra sporedba. Kolkav e oblogot? Lu~enco Dvaeset kruni. {to lovevte za sebe. ~ija `ena e najposlu{na i prva dojde na povikot od svojot ma` go zema oblogot za koj }e se dogovorime. Hortenzio Priznaj. Dobro mi dojdovte. Tranio Ama gospodine. gospodine. siwor Tranio Pticata vo koja strelavte a ne ja pogodivte. Batista Zete Petru~io. Lu~enco Toga{ na sto.Kroteweto na opakata 213 Lu~enco Vin~enco Da. ama ne me upla{i. Va`i. no mirisa na ku~e. najseriozno mislam ti ja dobi najopakata od site.

polovina od oblogot primam.) I? Kade e `ena mi? Biondelo Taa veli deka o~igledno biete {ega. I toa qubezen. (Vleguva Katerina. gospodarkata amanet vi pra}a deka e zafatena i ne mo`e da dojde. Velam. (Izleguva Biondelo. Ne doa|a. odi kaj gospodarkata tvoja i ka`i & deka & nareduvam da dojde. ka`i & na gospodarkata da dojde. gospodine. Biondelo Odam.) Hortenzio Znam {to }e odgovori. (Izleguva Grumio. va{ata da ne vi prati polo{. Bjanka }e dojde.) I? Biondelo Gospodaru. ne doa|a! O kolku gnasno. kaj va{ata nikoga{ ne pomaga molba. Hortenzio Siguren sum. gospodine. Odi Biondelo. Veli vie da odite tamu.214 Petru~io Dogovoreno! Hortenzio Koj }e po~ne? Lu~enco Vilijam [EKSPIR Hortenzio Biondelo. Batista Zete.) [to? Hortenzio . (Vleguva Biondelo. Cel }e go dobijam. {to da ka`am drugo. Petru~io Petru~io [to? Zafatena e i ne mo`e da dojde? Ova e odgovor? Gremio Da. Ne doa|a. Petru~io Se nadevam na podobar. odi zamoli ja! E duri toga{ nema da dojde. Go molam boga. Petru~io Od lo{o polo{o. Lu~enco Ne sakam da delam. odi i zamoli ja mojata `ena vedna{ ovde da dojde. Eve jas. neizdr`livo! Grumio. (Vleguva Biondelo. Petru~io Toga{ te{ko mene. nepodnoslivo.) Petru~io Gluposti.

s# slatko i sre}no. (Vleguvaat Katerina.Kroteweto na opakata 215 Batista Sveta bogorodice. Petru~io Stori taka. (Izleguva Katerina. Odi. Petru~io Bi sakal i tvojata poslu{nost da e vaka luda. ubava Bjanka. sega ka`i im na ovie tvrdoglavi `eni kakva im e dol`nosta kon gospodarite nivni i ma`i. a jas ti davam u{te dvaeset iljadi kruni kako drug miraz za druga }erka. nov den da ne do~ekam ako nekoj nekoga{ me natera na vakva glupost! . Bjanka Samo ludak na mojata poslu{nost se kladi. gospodaru. Petru~io Bjanka Odi donesi gi vedna{. zo{to me vika{? Petru~io Kade e sestra ti i `enata na Hortenzio? so novi znaci za nejzinata poslu{nost za nejzinata novostvorena pokornost i doblest. Frli ja i zgazi ja ovde pred site. Batista Neka sre}a te prati. Ako odbijat. eve ja doa|a Katerina. Hortenzio ^udo ami kako! Samo ne znam {to pretska`uva. Petru~io Petru~io Spokoj pretska`uva. ti velam. nikoga{ ne bila vakva. ve~erva me ~ine{e sto kruni. toga{ ova e ~udo. Bjanka i Vdovicata. velam. Vdovicata Sigurno se {eguvate. U{te podobro }e go dobijam oblogot Katerina. Gluposti! Zarem poslu{ nost se vika ovaa ludost? Lu~enco Gospode. Katerina.) Vdovicata Katerina Sedat i razgovaraat kraj kaminot. i po~ni so nea. po~it i znaewe koj e {to vo domot. {apkata navistina grdo ti stoi. (Katerina go poslu{uva.) Lu~enco Ako postojat ~uda. Tvojata mudra poslu{nost. Ili na kuso. qubov i miren `ivot. so kam{ik donesi gi kaj ma`ite nivni.) Eve ja ide i vi gi nosi tvrdoglavite `eni ko robinki na svojata ubeditelnost `enska. dobar Petru~io! Ti go dobi oblogot. oti taa se smeni. Katerina [to povela{. Ne sakame nekoj da ni popuva. i dovedi gi vedna{.

Ma`ot e tvojot gospodar. Trojcata se `enivme. mrzovolna. i ne pu{taj prezrivi streli od tie o~i. Ubavinata taka si ja uni{tuva{ ko mrazot livadata {to ja grize. nema. zna~i. (Na Lu~enco. No sega gledam deka kopjata ni bile samo slamki snagata krevka. od ubavinata li{en. Tebe sre}a te prati brate! Vin~enco Ubavo e da slu{a{ koga decata se poslu{ni vaka. Po~ni. odime v krevet. nemo}ni zmii. 11 Petru~io Ete. a denski na studot duri ti vo toplina i spokoj le`i{ doma. pokornost i nadmo} toga{ i tamu kaj{to treba da slu`at slu{aat i qubat. duhot mi be{e golem kako va{iot. vladetelot. od nea nema polza. gnevno ~elo. Ista poslu{nost ko podanikot na kralot mu dol`i `enata na svojot ma`. tvojot `ivot. da go rani{ gospodarot svoj. onoj {to za tebe se gri`i. Lu~enco No grdo e da slu{a{ koga `enata e opaka. tvojot ~uvar. a vo znak deka ma` mi go po~ituvam i sakam sekoga{ koga treba }e mu bidam pri raka. A koga e opaka. ne~ist. Gnevnata `ena e kako zamaten izvor kalliv. nepogodni za ‘rmbawe i maki ko ne zatoa na{ite ne`ni ujovi i srca da bidat vo sklad so nadvore{niot izgled? Slu{ajte! Samo slu{ajte vie opaki.) Hortenzio Mu vadam kapa. ima. i duri e takov ni naj`edniot v pustina ne }e se navedne kapka od nego da goltne. kisela. Zatoa gordosta na strana. teloto si go izlaga i na more i na kopno na napori ma~ni sred burite bdee no}e. poslu{nost. Katerina Vilijam [EKSPIR Tu. gaden. sepak najopakata ja skroti. surova predavni~ka na svojot gospodar dobar. tu! Razvedri go toa namurteno. Zo{to ni se telata meki. pogledi topli. ne mislete deka ma`ite postojano n# molzat. ova e `ena! Dojdi.216 Vdovicata E. Petru~io E. podla odmetni~ka.) Go dobiv oblogot iako ti ja pogodi ubavata Bela 12 pa sega ko pobednik dobra no} vi velam. dobriot glas si go ni{ti{ ko tajfunot krasnite pupki a toa ne e ubavo. slabi i mazni. . Petru~io Ajde Kate. I s# {to od tebe bara za vozvrat e malku qubov. mala otplata za dolgot golem. ama vam dvajca vi brojam do devet. (Izleguvaat Petru~io i Katerina. tvrda i neposlu{na kon negovata ~esna volja. tvoj vladetel. slabosta nad sekoja merka koga stremime kon ona za {to sigurno ne sme. kralot. srceto isto taka. te odr`uva. a razumot pogolem u{te za borba so zborovi. tvoja glava. toga{ ne e ni{to drugo osven buntovna. Se sramam {to `enite se tolku prosti pa nudat vojna tamu kaj{to za mir treba da kle~at ili baraat vlast. so nea. bakni me Kate! Lu~enco I }e te bakne. za vojna so inaet. ne e na mesto.

Kroteweto na opakata 217 Lu~enco I toa kako: nikoga{ lo{otilok da ne koti. .

. pa drugi dvajca so Slaj zaspan na stol. najstariot sin na selanecot. 10 Ovde Lu~enco e prepraven kako Kambio. sugerira deka Slaj se nao|a nekade gore i deka dejstvoto se slu~uva na nekoja potkrenata bina ili galerija. izgorel {to vo figurativna smisla bi zna~elo deka e napien. zna~i oti{ol preku dozvolenoto. Ottuka drskiot ton na po~etokot od scenata. zna~i 32 godini ili. 11 Ovoj poznat govor na Katerina e tolkuvan na razli~ni na~ini. . No. na primer. 6 Ova uka`uva deka tie ostanuvaat do krajot na pretstavata iako pove}e ne govorat ni{to. . 4 Vo Padova e osnovan vo 1228 godina eden od najstarite univerziteti vo Italija 5 Sveta Ana. 2 Postavuvaweto na ovaa scena e problemati~no. [ekspir ja spomenuva ovde i u{te dvapati vo Tit Andronik. a Hortenzio kako Licio. Kolneweto vo sveta Ana e mnogu ~esto vo vremeto na [ekspir. and two other.italijanskiot izraz soodvetno go zamenivme so makedonski. Hortenzio ja dr`i rakata na Bjanka za da ja nau~i kako se dr`i instrumentot a ova go provocira Lu~enco. se pojavuva vo dramata na Fle~er. {to e poverojatno. Enter aloft Sly. Spored Arden izdanieto. Aluzijata na Petru~io e deka Lu~enco e vtoriot dobitnik po nego. with Slie asleepe in a chaire. 3 Legendarna Asirska kralica poznata po svojata razvratnost. 12 Bjanka zna~i belo. 9 Kaj [ekspir stoi ben venuto. 8 Sarkasi~en komentar za Gremio. 7 Ili e igra na vozrasta na Petru~io. Zadovolni `eni (Women Pleased) ama ne se dodvoruva na edna velmo{ka. Vleguvaat dvajca slugi so masa i bokal na nea.(Bele{ki) Soto. eden preku trieset i eden. se odnesuva na igrata so karti trieset i eden. 1 . . na drugo mesto scenskata bele{ka veli ne{to drugo: Enter two with a table and a banquet on it. . majkata na Deva Marija iako ne e spomnata vo Biblijata. Zatoa tonot na interpretacijata e klu~en za razbiraweto na dramata. Za da ne go optovarime tekstot. koga e eden preku trieset i eden.

.

Title page .

Naslov na originalot: Love’s Labour’s Lost .

Mesto na slu~uvawe: Navara . klovn Molec. pridru`nici na kralot Dimen Bojet Markad. u~itel Akmak. selanka Slu`benici i drugi od svitite na kralot i princezata.L I C A: Kralot Ferdinand od Navara Biron Longavil. lordovi. pridru`nici na frncuskata princeza Don Adrijano de Armado. {panski zabavuva~ Pre~esniot Nataniel. policiski slu`benik Torlak. lordovi. pa` na Armado [umar Princezata od Francija Marija Katarina Rozalina. dami-pridru`ni~ki na princezata @akeneta. sve{tenik Holofern.

postoela ista takva drama so istiot naslov od nekoj drug avtor {to [ekspir go doteral i pro{iril. preteranite i nekoga{ na sila izvedeni igri so zborovi. Kako potvrda na ova naj~esto se poso~uvaat preusilenite rimuvani kupleti. so svoj poseben {arm. smetal deka komi~nite sceni se tolku suvoparni i bledi {to re{il da gi isfrli od tekstot stavaj}i gi vo fusnoti za eventualnite istra`uva~i na razvojot na [ekspir. mnogu dolg ~in. ili pak. misterija. So sila ubavina ne biduva e najpogodnata za toa. da vidat so kakvi napori i maki toj stignal do svoite podocne`ni golemi ostvaruvawa. prete`no na stavot deka ova e edno od najranite dela na majstorot od Stratford na koja toj ~irakuval i go u~el zanaetot. poka`aa deka So sila ubavina ne biduva e s# u{te privle~na kako zabavna piesa. Osobeno se naglasuva va`nosta na stilot {to ja pravi drama so svoj pe~at. [ekspirolozite utvrdile deka ova sepak ne e edna od najranite drami. Najraniot tekst na dramata e od kvarto izdanieto od 1598 godina na ~ija naslovna strana stoi: “Prijatno sro~ena komedija nare~ena So sila ubavina ne biduva. uka`uva i na mo`niot na~in na nastanuvawe na deloto: zna~i. e kako nekakov bal pod maski postojano sleden od muzika i igri s# do samiot kraj. za ovaa prigoda [ekspir go popravil i pro{iril. Kako {to be{e prika`ana pred nejzinoto veli~estvo ovoj Bo`ik.Ako treba da se otka`eme od nekoja od komediite na [ekspir. drama bliska do muzi~ko delo bidej}i. Romeo i Julija. Vo najnovo vreme rabotite so ovaa drama stojat ne{to podobro. Sepak. na primer. Istovremeno. Poup. mnogubrojnite postavuvawa na scena. pa i kako drama. iskombinirana od slu~ki vrzani so istoriski li~nosti i slu~ki izmisleni od avtorot za potrebata na dejstvoto. Ova se dol`i. kako {to e naj~est slu~aj so drugite dela na [ekspir. tuku deka e sozdadena vo periodot koga se napi{ani Ri~ard Vtori. na primer. ili postoelo prethodno izdanie na dramata koe. toga{. veli pribli`no Hazlit i negovoto mislewe e glavno prifateno od kriti~arite i va`i do deneska. nedovolno `ivite likovi i ~esto prekinuvanoto dejstvo za da mo`e da se izvedat nekakvi eftini {tosevi i bizarni ske~evi koi ne dozvoluvaat doiska`uvawe na zamislenite nameri na avtorot. mo`e da se pretpostavi deka ova e avtenti~na prikazna na [ekspir. se ~ini. Ova e prv prevod na komedijata So sila ubavina ne biduva na makedonski jazik.” Ova pos- lednoto. na primer. Popravena i zgolemena od Vilijam [ekspir… itn. posledniot. . ili nedramskite dela vklu~uvaj}i gi i sonetite. “popravena i zgolemena”.

.

osvojuva~i hrabri. {to boj biete so sopstvenite ~uvstva i vojskata brojna na zemskite strasti neodamne{niot na{ propis strogo ostanuva vo sila: Navara }e stane ~udo na svetot dvorot na{ }e stane akademija mala vo koja ume{nosta na `iveeweto na mir }e se u~i. za{to vie ste takvi. samo tri godini postot trae: umot }e praznuva. Ako ste kadri da pravite ko {to se zakolnavte so pamet potpi{ete se i odnesuvajte se spored va{iot zavet.Kralot Neka slavata po koja vo `ivotot tr~ame site `ivee vpi{ana vrz tu~nite ni plo~i za potoa da n# krasi vo grdosta na smrtta. Dimen i Longavil. Dimen Gospodaru sakan. se zakolnavte tri godini da `iveete so mene ko moi drugari {kolski. Dimen e uspokoen: . iako teloto }e trpi: kaj debeliot mev kus e umot a obilniot namet rebrata gi goi no sosem te li{uva od pamet. Longavil Jas re{iv. Zatoa. Biron. Vie trojca. koga i pokraj strvnoto dr~no Vreme trudot na sega{niov `ivot mo`e da ni ja kupi onaa ~est {to tapa }e ja stori ostrata mu kosa i naslednici }e staneme na seta ve~nost. i da se dr`ite do sekoj propis napi{an na ovaa lista ovde: zakletva dadovte a sega u{te potpis fali so koj sekoj od vas }e si ja rizikuva ~esta ako go prekr{i zapi{anovo i vo najmal detaq.

da posti{. kralot od Navara. Longavil i Dimen. ili. a eve i dodavka nova }e u~am so vas za toa go dadov zborot i tri godini }e ostanam ovde na dvorot. Biron Ne kralu moj. vi dadov zavet. dozvolete. toa e za onoj {to u~i bo`ja nadopolna. da buba{. Koja e celta na u~eweto. celo vreme. sega sum li{en ko sekoj onoj za mudrost {to di{e. ka`ete. Biron. prete`ok da se ~uva. da ne spie{. na primer. {to se nadevam ne e propi{ano strogo: pa edna{ nedelno da ne se jade ni{to. tri godini da u~am i `iveam ovde. ili kako da se dograbam do devojka fina koga bludot so devojkite e podlo`en na vina. da ne bide{ so `ena. Longavil Za ova i za s# drugo dadovme raka. da ne se gleda{ so `ena. Na primer. zna~i. Jalov zavet za mene. zakolnat tolku te`ok zavet da me vlada da nau~am da go prekr{am bez ~esta da mi strada. a vo drugite denovi po samo eden obrok. No tuka ima i drugi propisi strogi.) pogrubiot vid na nasladive ovozemski gi prepu{ta toj na niskoto grubo robje.^in PRVI Scena 1 (Vleguvaat Ferdinand. Biron I da i ne za{to se zakolnav na {aka. kralu moj. Biron Mislite skrienoto i branetoto od du{ata volna? Kralot Da. . Biron Toga{ e lesno. {to se nadevam ne e propi[ano strogo. da znaeme? Kralot Da go znaeme ona {to inaku ne go znaeme. slava.kako mo`am da se nakrkam arno koga na post strog treba da bidam stvarno. dadovte deka ne ste obvrzani na ova. Kralot Zavet. bogatstvo. Biron [to mo`am drugo osven so niv da se slo`am. potoa da ne se spie pove]e od tri ~asa no]e a denski da ne te vidat ni edna{ da trepne{ iako sum sviknal no}e da spijam ko jagne i vo temna no} da pretvoram polovina od denot {to se nadevam ne e propi{ano strogo. se kolnam deka }e u~am taka da go nau~am zabranetoto od prva raka. Ako dobivkata od u~eweto e vakva i kako i da e na krajot se doznava ona {to inaku ne se . barem za ova. od qubov.

prvovo }e go vardi arno svetlina }e mu dava na ona od koe zaslepeno bilo. vovedenosta sosem da ja gu{i! [to ima toa vrska? Biron Mesto i vreme ima. Ovie zemni nunkovci na nebesnite mo}i {to ime & davaat na sekoja yvezda {to sveti nemaat korist pogolema od svetlite im no}i od {eta~ot {to minuva bez niv da gi seti. Kralot Biron e ko mraz zajadliv {to fr~i i gi jade prvorodenite proletni ~eda. bolno da se xari{ v kniga baraj}i go zrakot na vistinata. znaewe ne e tuku xeva nunkoto krsti i bez da kreva vreva. pred da sfati{ kade svetlinata le`i vo mrakot o~ite gi gubi{. Naukata e kako nebesnoto sonce sjajno vo koe ne mo`e so drzok pogled dlaboko da se rie malku u~enite iskopuvaat za trajno osven po ne{to {to vo tu|ite knigi se krie. Biron I da sum. Kralot Toga{ odete si Biron.So sila ubavina ne biduva 227 Longavil znae se kolnam vedna{ na ova i zavetot ve~no }e mi trae. ko na primer. slobodni ste ko {tuka! . no zo[to vozgordoto leto da se pr~i pred pticite so pri~ina pesna da vedat? Zo{to da se raduvam na nedonosen~e? Na Bo`ik trendafilot go sakam kolku snegot vo maj koga s# odnovo preta. Taka i vie. no duri e zad {titot predavni~i taa so slepilo te stiga zrakot {to bara zrak od videlo ti go li{i vidot: Taka. Biron Barem ima rima. Premnogu znaewe. Kralot Go plevi `itoto a sepak plevel `itoto mu go su{i! Biron Vaka frlate vrz u~eweto bludni petna da ni gi zaveduva umovite vo naslada suetna. go sakam samo ona {to vo svoe vreme cveta. Dimen Ama nema smisla. Biron Ne e prolet koga }e vrevnat dve-tri glupi du{i! Dimen Site nasladi se suetni no najsuetno kolka taa {to niz maka bolna donesuva bolka. predocna e nekoj na {kolo da ve prati ko ~ovek ste ka~en na krov da otklu~uva vrati. Kralot Ama darba ima u~enosta so u~eno da ja ru{i! Dimen Dobro voveden. ti se zatemnuva zrakot. Izu~ete kako da se zadovoli okoto stvarno vtren~eno vo nekoe drugo oko mnogu pomilo koe zaslepeno taka.

se zakolnav da ostanam tuka: Iako za neukosta pove}e rekov odo{to mo`ete da ka`ete za taa u~enost sveta jas stojam na zborot i ne se odrekov sekojdnevno da pla}am vo ovie tri leta. da bi razgovarala so vas ko so gospodar viden za predavaweto na Akvitanija na nejziniot snemo}en. moma sovr{ena. Koj ja smisli vakvata kazna? Longavil Jas li~no.228 Vilijam [EKSPIR Protiv dobroto odnesuvawe opasna sablazna. gospodaru dobar. }e morate da go prekr{ite sami za{to znaete dobro deka vo poseta vi ide }erkata na francuskiot kral. Biron Longavil Biron Ne. Duri go bara ona {to navistina mu godi kon la`na cel u~eniot go vodi. Vi velam. bolen i nepodvi`en tatko: ottuka zaludno propisov na pokornost n# kani i zaludno e ideweto na ubavata dama. bratko. u~eweto sekoga{ e so kratki noze. gospodaru. Ako zakletvata ja skr{am i prestapnik stanam toga{ so potrebata vo nu`da }e se branam. Biron Vi{ata sila }e n# natera da se zakolneme site tri iljadi pati vo ovie tri godini vreme za{to rodeni sme vo nagonski vitel {to ne se kroti so sila tuku so milozliv remen. Ovoj ~len. gospodine? Longavil Da ne im tekne da se priberat pred stra{nava kazna. . (~ita) Zna~i: ako nekoj ma` bide viden da zboruva so `ena vo period od tri godini. dobien a }arot sjojden. gospoda? Ova go zaboraviv sosem. }e bide podlo`en na javen rezil {to }e go smislat drugite od dvorot.inaku }e & bide otse~en jazikot. Kralot Od nu`nost zaboravete deka ovaa propiska bila nejze mora tuka da ja smestime po vi{a sila. Dajte mi go listot. Biron Biron A zo{to. Zatoa stavam potpis vrz site tezi . Biron Da ja vidime kaznata . a koga najposle do baranoto }e dojde toa e ko spalen grad.Dali e ova objaveno? Pred ~etiri dena. va`na e sekoja reda pod strogive propisi }e se potpi{am vedna{! Kralot Sega ja trgnavte od vas sramotijava bedna! Biron (^ita) Zna~i: niedna `ena da ne se pojavi na kilometar i pol od mojot dvor. Kralot [to velite.

Naokolu vrie od rasipni{tvo. Armado {to se vika. Pismovo }e vi ka`e pove}e. pojava nova. ~ovek strosan kogo dobroto i zloto go izbrale za sudija glaven vo sporot. su{i za ko moj bard. za{to jas sum malocenitel na negovata visost: no bi sakal li~nosta da mu ja vidam vo krv i meso. Ne znam kako vi se dopa|a vam. Na dvorov. znaete. Torlak Gospodaru. vo najnovata svetska moda mnogu viden. Ova ~edo na me~tite. zadovolstvo da mi pru`i. Longavil Visoka molba do nisko nebo: Bog neka ni dade trpenie! Biron So nego i so Torlak studiite }e ni bidat slatki a dnite od trive godini mnogu kratki. Kralot Pismo od veli~enstveniot Armado. . Akmak Gospodinot Arm-Arm . Biron Za toa bez gajle. No zarem nema barem malku zabavno da ni bide? Kralot Ovoj ovde. vitez e na svojata moda. no mene me {eknuva koga la`e. Isku{enijata va`at za drugite ko i za mene. Biron Za Armado govorlivosta e luk i voda od nego zborovite izviraat. mom~e. aram i za navek da e rezil. ~esto ide prefinet eden [panec. rezilot me ~ini mene odnesuva. (Vleguvaat Akmak so pismo i Torlak. ~ij mozok ko na {aka frazi razni kova. ili da se otka`eme i od ednoto i od drugoto.ve prepora~uva. gospodine i da se smeeme umereno. Biron Bez ogled kolku nisko vo sodr`inata. ko odmor od u~eweto prikazni mnogubrojni za vitezi }e ni ka`uva dolovuvaj}i ni slika na son~evata [panija za koja zaginale vo vojni. [to saka{? Akmak Jas samiot ja pretpostavuvam negovata li~nost. Muzikata od sopstveniot prazen govor go voshituva nebare e toa melodija na zborot. na Boga mu se molam da e visoko vo stilot.So sila ubavina ne biduva 229 Biron a onoj {to }e gi prekr{i i vo najmal stepen neka mu e sram. no veruvam iako posleden na potpis se re{iv posleden }e bidam {to na zavetot }e zgre{i. blagorodni du{i.) Akmak Koj od vas e li~nosta na vojvodata? Da slu{ame? Ili da ne se kikotime? Longavil Da slu{ame krotko. Longavil Ova e toj.

Biron A {to sledi. bogu na mojata zemska du{a i hranitelu i za{titniku na moeto telo. ve molam.230 Biron Vilijam [EKSPIR o~ite po meso. no ako toj veli deka e ba{ taka toga{. Biron Vo kakva postapka? Torlak Postapkata i na~inot eden po drug sledat. a na~inot. Veziru golem. se predadov sebesi na pro{etka. gospodine? Torlak Ni zbor! Sledi mojot popraven. opkolen od samurno temna taga. Kralot (^ita). a se odnesuva na @akeneta. [to se odnesuva do postapkata. ja prepora~av svojata crno skislena poti{tenost na iscelitelnata mo} na tvojot zdravjenosen vozduh i. me fatija kako eden po drug ja sledam vo parkot {to zaedno pravat postapkata i na~inot eden po drug da sledat. pticite . Kralot Toga{ gospodine. Torlak Slu~ajot e samo moj. gospodin kakov {to sum. Postapkata negova e {to me fatija vo postapka. zna~i vkupno ima tri raboti: Mi idea po stapkata i me vidoa kako sedam so nea vo na~inot. . Torlak Prost e ma{kiot svet koga }e mu svetnat Torlak Za tu|ite tajni. raka na srce. opolnomo{teniku nebesen i du{egri`niku na Navara.toa e postapka na ma` kon `ena. zatoa Bog neka ja vardi pravdata! Kralot ]e go soslu{ate vnimatelno pismovo? Biron Ko {to se slu{a proro{tvo. gospodine. . Torlak Mo`ebi i e ba{ taka. malku e onakov. Kralot Ba{ e taka. Vo koe vreme? Tuka nekade okolu {est poru~ek koga `ivotnite najmnogu grizat.na~inot ti e na~elen. Kralot Mir! Torlak Za mene i za sekoj {to ne mu stiska da se tepa. Kralot Ba{ e taka. neka stilot odredi kolku }e se iska~ime na skalite od veselosta. gospodine. Torlak S# u{te ni zbor za Torlak.

so edna `ena. Sega malku za tloto po koe.taka se imenuva onaa poslaba tikva {to ja v~opiv so gore spomenatiot degen. tolku okolu pra{aweto vo koe vreme. so edna `enska du{a ili. i na najmal tvoj sladok mig. sakam da ka`am. ako nemate ni{to protiv. Antonio Akmak. ona apa{ko kopile so koe se razveseluva{. ~ovek po~ituvan. cenet i ugleden. se vika Torlak. jas. posmatra{.Torlak Koj jas? Kralot Onaa prazna tikva Torlak Biron Pak jas? Kralot [to. za podobro da me razbere{. mislam. No da se vratam na mestoto kade: stoi na sever-severo-istok i toa isto~no od tvojot zapaden agol na tvojata ~udesno spletkana gradina.o. odev: toa se vika tvojot park. da ja seti pofalbata na kaznata.Torlak So edna `enska. Akmak Po mene. Kralot So edna ro`ba na na{ata pramajka Eva. {to veli{ ti na ova. . ama mi e ma~no da go Ne e ba{ ona {to go o~ekuvav ama e najdobroto {to dosega sum go ~ul. koj go vle~e od mojata sne`no bela perodr{ka abonosovovo mastilo koe ovde ti go zabele`uva{. puli{.So sila ubavina ne biduva 231 najdobro kolvaat a lu|eto sednuvaat da go primat onoj obed {to se vika ve~era. najdobroto od najlo{oto. Zdru`en i bagabontiran. po svojata izve`bana dol`nost. gospodaru. tvoj Don Adriano de Armado. Nego. ja dr`am kako tikva za gnevot na tvojot zakon.Torlak Zna~i jas. mi se ~ini. so . onoj zabegan degen. naletav na onoj gnasen i neprikladen prizor. ti go prativ. Kralot Onoj glau~. No. poznat. Kralot Da. jas? Kralot ka`am ona so. Jas sum Antonio Akmak. gleda{. so.Torlak Koj. sprotivno na tvojot donesen i objaven proglas i zakon za vozdr`uvawe. mom~e? [to se odnesuva do @akeneta . po koe. tamu go vidov ona rasipni~ko gojdo. Torlak Kralot Ja priznavam `enskata. So site izrazi na najdlaboka po~it i na vernost kon dol`nosta koja v srce mi gori kako rasplamten ogan. po slugata na tvojata slatka milost. Potoa malku za mestoto kaj{to. }e ja odvedam na soslu{uvawe.

Kralot Nema da se poslu`i{ so ovaa sluginka. sedi madro! Priznavam deka mnogu slu{nav. gospoda. Kralot Be{e objaveno deka sledi godina zatvor za onoj {to }e go fatat so `enska. Vie Biron. tago moja. a dotoga{. za{to stoe{e i devica. be{e devica. Mrdni.) Biron Glavata ja davam ako zavetive te{ki i zakonov na krajot ne ispadnat majtap. gospodaru: bev faten so devojka. Kralot Pa objaveno e i so devojka. da go rabotime strogo ona na koe tolku cvrsto se zavetivme. Longavil i Diman. Kralot I taka tamu e re~eno. (Izleguvaat Kralot. ama malku zapametiv. Me fatija so sluginka. Torlak Ako stoelo toga{ ja poreknuvam nejzinata devstvenost. Kralot A Don Armado }e ti bide ~uvar. gospodaru. . gospodaru.232 Kralot Dali slu{na za proglasot? Torlak Vilijam [EKSPIR Kralot Gospodine. gospodine. oti vistina e deka me fatija so @akeneta a @akeneta e vistinski ~esna moma. sega slu{ni ja kaznata: ima da posti{ nedela dena i da bide{ samo na trici i voda. Torlak ]e se poslu`am odli~no. gospodaru. Torlak Poarno da bidam mesec dena na `ensko meso i oves. Torlak Jas ne bev faten so takva. zatoa velam dobredojde na gorkiot pehar na napredilakot! Eden den mo`e pak }e mi se nasmee makata. mom~e. Torlak Ama ovaa ne be{e ni devojka. Nie pak. gospodine. Torlak Trpam zaradi vistinata. pogri`ete se da go kaznat.

}e se slo`i{. Armado [to sakate da ka`ete.So sila ubavina ne biduva Scena 2 (Vleguvaat Armado i Molec. Molec 233 Molec A jas ve narekov pr~ `ilav oti eptem vi li~i na va{ite poodminati godini a kako za ~ovek vo poodminati godini. Molec Gre{ite. more apa{. Zaslu`eno te falam. Armado Ne. A zo{to na mesto? Saka{ da ka`e{ deka magareto ima um? Te narekov pile nedokvakano oti eptem ti li~i na tvoite mladi godini. gospodaru? Jas sum taman. a jas ne sum na mesto? Armado Ti si taman oti si mal. }e se slo`ite. {to mo`e da zna~i koga ~ovek so golem duh go navasa taga? Molec Toa e siguren znak. Armado Gluposti. se mo{ne nedokvakani. gospodine. gospodine. Tis. ili zborot mi e taman. Tagata e edna i ne mo`e{ da ja deli{ tuku-taka. Ami jas pile nedokvakano? Armado Armado A na mesto oti ti teknuva. {to misli{. Molec Ne. pr~u moj `ilav. mo{ne ste `ilavi. a mladite godini. Tuku deka ima teknuvalo. gospodaru? Armado Taman i na mesto. a zborot ne mi e na mesto. oti mal. pile moe nedokvakano? Molec So prost prikaz na nivnoto dejstvo. deka }e bide poti{ten. Jas pr~ `ilav? Jas? Molec Molec Taka se falat magariwata. Armado Armado Kako mo`e{ da ja oddeli{ tagata od poti{tenosta. Molec Da ne mi udirate ~etki.) Armado Mom~e. ne ste vo pravo. gospodaru. Molec Malku taman. .

kako {to velat prostacite. toa i vrap~iwata go znaat. gospodaru. A kolku e lesno na zborot tri da mu se zalepi zborot godini. Armado Dobro go ka`a ova.234 Armado Vilijam [EKSPIR Molec Toga{ sigurno znaete kolkav e zbirot od dvojka i kec. Molec Ama ste blagorodnik i komarxija. mi se ~ini. Armado Vetiv da u~am tri godini so vojvodata. Mrazam vozdi{ki. rado. gledate. Sakam da ka`am deka ti ima{ teknuvalo: me vadi{ od pamet. mom~e. tri godini koga mo`e s# za eden ~as. bi ja razmenil pohotata za nekoja nova qubovna majstorija so nekoj francuski mangup. Armado Zbirot e eden pove}e od dva. pa tri godini u~ewe da imate vo dva zbora. Armado Nevozmo`no. gospodine. Armado Samo sakav da ti ka`am deka sum vquben vo edna. Ako so me~ gi ubijam mu{i~kite na strasta i se oslobodam od gre{nata misla. ne si ~ovek. Molec Ili. no bidej}i e prostakluk eden vojnik da bide zaquben. Molec Zo{to. Daj mi nade`. ko zatvoreni~ka. gospodine. gospodine. koi golemi lu|e na svetot bile zaqubeni? . tri. Molec Samo koga me vle~at za jazik. Molec (Za sebe) Saka da ka`e majtapot ne saka da si igra so nego. so niv go valkam Kupidona. Molec Ete. Armado Priznavam. Ka`i. Molec I doka`av deka ste nula. sum. Armado Ne sakam nekoj da si igra majtap so mene. Be{e te{ko? Nau~ivte kolku e tri. a ne stignavte ni tripati da trepnete. Ama bez takov {lif. Armado Ba{ taka. Molec Kolku se tripati po eden? Armado Ne{to slabo mi odi smetaweto. za inaet se zacapav vo edna obi~na prosta~ka. A i ne sum kr~mar da mu se snevidi.

gospodine. da: a i najdobra e od site. gospodine. jaziku maj~in. vaka. mom~e. Mol~e? Molec Vo edna `ena. kako amal. Molec Ako od bela pobela e taa ne }e znae{ koga e gre{na. na vrat gi istegli gradskite porti. gospodaru. ili od tri. edna{ duri. Samsone stamenit! O. Armado Slavniot Herkul? Redi u{te junaci. za{to ve~no na lice }e ja ima prirodnata boja {to te mami. neka jazikot ti se pozlati. koga gre{i. bila zelena vo umot. Molec Sigurno. ne odi ba{ vo prilog na ona va{e od bela pobela. Samson nemal nekoja posebna pri~ina da se zaleta po `ena so takva boja. Samson. gospodaru. Armado Ka`i zo{to. Opasna pesni~ka. gospodaru. gospodaru. ne }e doznae{. jaden koga se pla{i koga se srami. mom~e. da imaat te`ina. Armado Slu{aj. a. {tom mi se pravi{ tolku u~en. ili od dve. crvenee seta koga se pla{i e bledo sme{na. Armado Eve. A vo {to be{e zaquben Samson. nose{e te`ina. I jas sum zaquben. Armado So kakva boja na lice? Molec Od site ~etiri. gramaden Samsone! Vo me~uvaweto mi si ramen kolku {to sum ti jas vo noseweto porti. Armado Ka`i ja to~no bojata. gospodine. Armado Dali e edna od ~etirite? Mojata sakana e od bela pobela. redi. toj be{e ~ovek so te`ina. Armado O. Armado Ama najde kogo da vika{: em {uto em bode. Molec Pod belinata namerite se od crni pocrni. Molec Kolku {to znam da ~itam.So sila ubavina ne biduva 235 Molec Molec Herkul. Molec Dojdete mi na pomo{ umu tatkov. ili edna od ~etirite. nema{ nekoja balada za car i pita~ka? . Molec Morsko-zelena. a be{e zaquben. ama gledaj da se odbrani. Mora da bila umna.

Strpete se da pominat pijanicive. Torlak i @akeneta. da go ostavate da gnete i da azdisuva. Armado . te{ka sevda mi le`i na du{a. Armado Armado Ba{ bi sakal povtorno da se sklepa ne{to sli~no za da vidat lu|eto deka i pred mene imalo nekoj vakov. Zdravje. ne smeete. @akeneta Zdravje da ima{.236 Molec Vilijam [EKSPIR Armado Crvenilovo me izdava. tri dena vo nedelata mora da posti. (Vleguvaat Akmak. A gospojcava ja vodam kaj vojskata. Slu{aj devojko! @akeneta Slu{am. Epten zaslu`uva. @akeneta ]e navratam kaj {to }e bide{! @akeneta Tuka sum blisku. ti rekov! Armado Molec Te sakam. navistina se zacapav vo onaa selanka {to ja fativ v grmu{ka so ona `ivotno Torlak. Armado Odi so zdravje. @akeneta Znam kade si. veli vojvodata. sega ne{to sli~no te{ko se nao|a. ma{ko! Svetot u{te od pred tri veka nosi na du{a edna takva balada: ama siguren sum. i da se najde ne vredi ni da se zapi{e a kamoli da se pee. Treba da pomaga ne{to.) Akmak Gospodine. Molec (Za sebe) Barem sto kam{ici i da ja saka nekoj sepak poaren od gospodarov. Armado Ama ste bister. Te{ka e sevdata koga se qubi lesna `ena. Zbogum. @akeneta Armado So takov surat? Pej. Pej. Mom~e. mom~e. Armado Molec ]e ti iznaka`am ~uda. `elba na vojvodata e da go dr`ite Torlakov na oko.

Qubovta e |avol. zatoa i trpam. gospodine. Ne postojat angeli {to se lo{i dusi. ako ja prekr{am zakletvata zna~i sum podlec. mi trebaat sobrani dela! . ni{to. Samo ona {to im e pred nosot. Ne mu li~i na zatvorenik tolku da zboruva. I Samson bil vaka isku{uvan. Armado ]e bide{ debelo kaznet.So sila ubavina ne biduva 237 Molec Akmak Ajde @akeneta. gospodaru. ama toj bil epten umen. Ako mo`e{e Kupidon so strelata da go skr{i bozdoganot na Herkul toga{ kakvi mi se mene {ansite so ovoj obi~en {panski me~? Ne mo`e{ da go pogodi{ ni v grb ni v gradi a kamoli v srce. 1 Torlak Dobro. dobro }e se isposti{ pred da ti se prosti. Zbogum oru`je! R|osuvaj me~u! Molknete barabani za{to toj {to ve slu{a{e sega e vquben.) Armado Go qubam i tloto gnasno po koe gazi so ~evliwata pognasni i noxiwata najgnasni. }e ja prekr{am zakletvata. [to }e vidat? Ka`i! Torlak Ni{to. pero pi{uvaj. Zatoa odi{ v zatvor. Mu blagodaram na gospoda {to me nau~i da trpam. Samo qubovta e lo{ duh. (Izleguvaat Akmak i @akeneta. Ama koga pak }e gi vidam veselite dni na o~ajot nekoi }e vidat. mo`am da postam a da nemam zatvor. gospodine. mrdni. ama toj bil mnogu silen: i Solomon. (Izleguvaat Molec i Torlak. napred mar{! Torlak Ne me zatvorajte. zatvori go. samo koga mrsi{ nema{ zatvor. Molec Ne. Torlak ]e vi bidam dol`en pove}e od va{ite lu|e koi se slabo plateni. Armado Trgaj mi go gadov od pred o~i. A dali qubovta e vistinska ako e za~nata vo podlost? Se znae {to e qubovta. prestapniku. Molec Trgnuvaj. Viknete mi na pomo{ nekoja nebesna muza oti mora da stanam poet. Kaj nego pravila nema: sramno e od nego {to se narekuva dete a slavata ja steknuva pobeduvaj}i ma`i.) Armado Gadu. ne }e postam so prazen stomak. Ako qubam. Poarno da ne otvoram usta. Torlak Se nadevam. gospodaru. da – toj qubi. Misli umu.

238 Bojet Vilijam [EKSPIR Sega. go izvr{uva do kraj. (Izleguva Bojet. poka`ete ja seta umnost svoja setete se kogo kralot. ne & e potrebno kinxureweto od va{ite falbi ubavinata se kupuva so procenkata na okoto a ne so vikawe po tezgite na onoj {to ja nudi. pri}e dostojno za kralica. Princezata Vesel gospodin {to za podbiv go biva. Vas ve pra}a. na {to }e se nafati. so volja jas odam vakva. velmo`i moi mili {to so vojvodata ~estit dadoa ist zavet? Prviot velmo`a Vitezot Longavil e eden. i va{ata e takva. mi se ~ini. ovoj Longavil go vidov: toj e ~ovek obdaren i na visoka cena. znalec na umetnosta. i slave{e {tedro vo Normandija. Na mojata ubavina. tolku ka`ete mu. iako mala. sigurno ste ~ule za glasot {to se {iri i nadaleku yuni deka Navara dal zavet duri tri godini ne pominat vo u~ewe te{ko niedna `ena ne smee da mu dojde vo dvorot skrovit: zatoa. visoko ceneta vo svetot da pregovarate so edinstveniot gazda na site sovr{enosti {to ~ovek mo`e da gi ima. velelepen voin. i vo toa ime svesni za va{ata vrednost. nesporedliviot Navara. Neka pobrza. Bidete sega {tedri vo svoite ~ari ko prirodata {to be{e vo sozdavaweto ~ari koga siot svet go ostavi skuden za {tedro site vam da vi gi dade. va{iot tatko go pra}a i kaj kogo i koja e celta na negovata misija. voljata na kralot. Bojet Gord na zada~ata. ve izbravme vas kako na{ najve{t i najpogoden zastapnik. neli? Marija . so umot oster se~i. Ka`ete mu deka }erkata na kralot francuski dojdena e po seriozna rabota {to ne trpi bavnost pa saka li~no da razgovara so negovata visost. madam. Bojet. Pomalku se gordeam {to ja falite mojata vrednost odo{to vam vi e va`no da ve smetaat za mudar dodeka umot go tro{ite vo falbi za mene. so barawe te{ko za Akvitanija. Princezata Sekoja gordost e volna gordost. madam: na svadbenata gozba koga lordot Perigor se `ene{e so nasledni~kata li~na na @ak Folkonbrix. Princezata ko moliteli so temni lica. a nie }e ja so~ekame ovde Princezata Go znaete ~ovekov? Marija Go znam. nu`data vakva bara pred da mineme niz zabranetite porti da znaeme {to misli. A sega da go isku{ame isku{itelot: dobar Bojet. edinstvena damka vrz sjajot na negovata doblest ako sjajot na doblesta so damki mo`e da se valka e zdru`enosta kaj nego na ostar duh i plaha volja.) Koi se zavetnicite. so voljata nikogo ne {tedi {to vo krugot na negovata mo} }e se najde.

{to im e na damive? Zarem site se zaqubile pa sekoja go kiti svojot pulen so vakvi ukrasi na falbata? Prviot velmo`a Se vra}a Bojet. Longavil. Bojet. so povesel ~ovek koj{to vo veselosta i {egata znae za merka nikoga{ ne sum pomuabetila vo svojot `ivot. ko nekoj {to do{ol da mu go opsedne dvorot za{to ne saka da go prekr{i dadeniot zavet pu{taj}i ve vnatre vo nepodgotvenata ku}a. Dimen. (Vleguvaat Kralot. Za `al samo malku slu{nav. pa toj i drugarite negovi vo onoj zavet bea spremni za do~ekot. ako setilata ne me la`at po ime Biron. ma|epsani se sosem. Rozalina. velam. Edna{ go vidov kaj vojvodata Alanson i ona {to go rekov za dobroto {to go vidov e samo tro{ka od negovata bezmerna vrednost. blagorodna damo. koja jazikot negov ubav (tolkuva~ na sekoja smisla) vo tolku prikladni i bistri zborovi ja redi {to i starcite rabotata ja batalat da go Gospode bo`e. ubavina bi imal. Velmo`i i druga pridru`ba.) . Princezata Dosetkite brzi brzo zgor~uvaat ko pelin. Biron so pridru`ba. Okoto priliki mu bara za duhot bister. Marija. Rozalina U{te eden od ovie studenti vo toa vreme tamu so nego be{e. No eve ide kralot li~no. toj misli da ve smesti vo poleto tuka. Princezata ~ujat a pak mladite.) Glasot od najbliskite ba{ taka za nego veli. (Vleguva Bojet.) Princezata I {to veli. }e n# primi? Bojet Navara ve}e znae za va{eto doa|awe svetlo. za{to s# ona {to }e go dofati ova bistrinata go pretvora vo dosetliva {ega. u{te pred da dojdam.^in VTORI Scena 1 (Vleguvaat Princezata od Francija. tolku te~en i sladok mu e govorot. re~isi sovr{en mlad ~ovek. Katarina. za{to duh ima najgrdiot lik da go stori ubav a lik koj i bez duh. najmalku za zlo znae. zaradi doblesta sakan od site doblesta {to ja qubat: so mo} silna za golemo zlo. Koi se drugite? Katarina Mladiot Dimen.

Kralot Mo`ete oti za moeto zaminuvawe srceto vi ~uka i }e ja prekr{ete zakletvata ako me zadr`ite tuka. prenaglito sum drska. vrzan sum so zavet. po moja volja. Vodete me tamu. madam. gospo|o li~na. neznaeweto bi vi bilo mudro. a od dobredojdeto u{te nemam ni{to: pokrivot na va{iot dvorec e previsok za da bide va{ a dobredojdeto vo {irokoto pole prenisko za da bide moe. tancuvavte.da. Biron Slu{nete me. Princezata Toga{ . no sega mora neve{tost znaeweto da vi glumi. gospo|o mila.240 Kralot Vilijam [EKSPIR Princezata I so vas da e taka. Kralot Zarem so vas ne tancuvav edna{ vo Brabant? Rozalina Zarem so vas ne tancuvav edna{ vo Brabant? Biron To~no. Princezata Ova li~na mo`ete da si go zemete nazad. ^uv deka od gostoprimstvoto ste se otka`ale so zavet smrten grev e zakletvata vakva da se dr`i a grev da se prekr{i. ako navistina mo`am. na mojot dvor. Kralot Sekako gospo|o. }e bidam dobredojdena. No prostete. Princezata Voljata samo volja ja zgaznuva i ni{to drugo. Kralot Rozalina Zo{to toga{ se ma~evte da me pra{ate? Biron Zarem morate vedna{ vo galop? Rozalina Va{eto gospodstvo ne znae {to e toa. Bidete dobri i pro~itajte zo{to sum ovde i vedna{ re{ete okolu baraweto moe. Princezata Deva Marija neka vi e na pomo{! ]e se odvrzete. Navarskiot dvor so dobredojde ve prima. ne mi li~i mene u~itelot da go u~am. Vie ste toj {to me mamuzi so pra{awa . Ni za `iva glava. Princezata Princezo li~na. Kralot ]e bidete dobredojdena.

No da re~eme deka toj ili jas. neplateni ostanuvaat sepak Ve dr`am za zbor: Bojet. va{ata ubava stava nerazumno }e go smekne{e tvrdoto mi srce i zadovolni }e se vratevte nazad vo Francija. Rozalina Amin. Biron Itri ste no jurite naglo. Kralot Vi se kolnam deka za ne sum ~ul za takvo ne{to a ako doka`ete celiot iznos }e go vratam ili Akvitanija }e vi ja otstapam. negoviot tatko. mojot tatko a go navreduvate i presti`ot na sopstvenoto ime so toa {to neuverlivo go odrekuvate priemot na ona {to naj~esno plateno bilo. {to ne e to~no. takva namera nema. daj gospode vas da ne ve vodam. sme ja primile taa suma. za{to pred toa }e si odam. poka`ete gi priznanicite na toj iznos izdadeni od slu`benite lica na [arl. va{iot tatko. Biron A koga toa }e se slu~i? Rozalina Samo {utrak so vakvo pra{awe kaska.. . Rozalina Poubavo e pod nea liceto na deva. a ne bara so pla}aweto na sto iljadi kruni da ja povrati za sebe vlasta vo Akvitanija od koja nie rado bi se otka`ale sosem za parite {to na zaem vi gi dal mojot tatko otkolku da dr`ime tolku posna i neplodna zemja. da ne bea negovite barawa tolku nerazumno tvrdi. [to e samo polovina suma od celiot iznos {to tatko mi go dade za negovite vojni. Princezata Go navreduvate premnogu kralot. Pa ako kralot. Kralot sto iljadi u{te. brgu }e setite zamor. Princezo mila. va{iot tatko spomnuva tuka isplata od sto iljadi kruni. No toj. poradi {to ko zalog sme zadr`ale del eden od Akvitanija iako toj del vrednost tolkava nema. Princezata Gospo|o. Rozalina Ne duri java~ot ne go frlam vo kalta. ni ja plati taa polovina svota {to ni ja dol`i spremni sme da se otka`eme od Akvitanija i da odr`uvame dobri odnosi so nego. Biron Ubavo vi stoi vakvata maska. bidej}i eve ovde bara nadopolna ~ista od celi sto iljadi kruni.So sila ubavina ne biduva 241 takvi. se ~ini. Biron I qubovnici da vi namami prs i pleva. Biron Sigurno.

Kralot Biron Kaj da bidete. ve molam. ba{ bi sakala da go vidam. (Biron se povlekuva. niz portite moi no ovde pod vedro nebo }e ve primat isto ko da ste se smestile vo moeto srce iako so toa ste li{eni od prestojot v ku}i. mi vrvi vremeto ko na kalem. Rozalina Pozdravete go. istite `elbi neka ve sjatat. Bojet Vilijam [EKSPIR Biron Bi sakal da go ~uete kako grofta. Biron Mislite taka bolot se le~e? Rozalina Toj {to znae taka veli bo`em.) Biron Gospo|o. Bog neka ve vardi ko alem! Rozalina A vas da ne stanete Metuzalem! Biron [teta.) Dimen Rozalina Pu{tete malku krv da te~e. Kralot Bolno od vnatre me pe~e. Zadovolen sum: na taa sredba utre kon pravdata }e se priklonam i doblesta na umot.242 Kralot Sakam da gi vidam. Tapo e – zatoa imam no`e. vrzopot ne e u{te stignat vo koj se priznanicite so drugi dokumenti: utre site }e gi imate na uvid. princezo li~na. mo`e? . Vo me|uvreme. (Izleguva kralot so pridru`bata. veli~estvo. Princezata Rozalina Dobro zdravje i ubavi `elbi neka ve pratat. So misli dobronamerni prostete mi i zbogum: utre povtorno }e ve posetime nie. Biron A da go bocnete so oko. od vas }e go pozdravam srceto moe. primi dobredojde od mojata raka kakvo {to ~esta bez oskvernetost na ~esta na va{ata doblest mo`e da & ja pru`i. ne }e mo`ite. Rozalina Da ne e ludoto bolno? Biron Prostete.

Taa e navistina momi~e zlatno. Bojet Mo`ebi i e.) Biron So {apkata koja e gospo|icata fina? Bojet Samo malku. naj{armantniot na dvorot: Sekoj zbor mu e {ega. zbogum. koja e onaa dama? Bojet Katerina. Dobro e {to ubavo mu vlegovte vo zborot. Samo edno ima. na svoja raka. Biron . ~ija e }erka? Marija Bojet Na majka si kolku i da ja kradat! Longavil Bojet Bog da ja vardi va{ata brada! A {egata mu prili~i na zborot! Bojet Princezata Ne lutete se. Longavil Ve molam.So sila ubavina ne biduva 243 Longavil Ve molam gospodine. Bojet O dobredojde. Jas }e begam. Longavil Denski lesna mo`ebi.) Longavil Lutinata vedna{ mi projde. Imeto & go baram milo. ve molam. {to e onaa vo belo? A taa? Toa e Rozalina. Dimen Prekrasna dama. gospodine. gospodine. da & go bara{ sramno bi bilo. gospodine. gospodine. (Izleguva Dimen. najverojatno. goaspodine. eden zbor. Zbogum sega. gospodine. (Izleguva Longavil. gospodine taka mi dojde. (Izleguva Biron. Bojet Biron @ena ponekoga{ {to denski bolska pod velot. Bojet Dobredojde za vas. gospodine. Nasledni~ka e taa na Falkonbrix. Ovoj posledniov e Biron.) Da ne e ma`ena ili ne{to taka? Bojet So svojot narav. na knezot Alenson nasledni~ka sama.

nudej}i ja svojata vrednost od ramot staklen namamuvaat da gi kupi{ minuvaj}i patem. koi. setilata. rudo jagne tuku na usni paseni lovci. Katerina Dve divi ovci. no. Bojet vo soni{ta dro~i. kolkav bi bil }arot olku duhoviti volci da se nafrlea na kralot i negovite kni{ki molci? Bojet Odime v paviljon. nestrpliv da govori a ne da gleda besen potfa}a{e vo brzinata s# v zenici da vnese. ko ahat. gordeliva niz oko pu{ta{e mre`a. Katerina Objasnete! Bidete ovca. a jas pasi{te. so likot va{ snimen i vre`an gordo na ova. Princezata Kakvi? Bojet Nie qubovxiite bi rekle zarobenik e na strasta. Na lice voshit mu ree{e po va{ite ~ari i site vidoa kako ma|epsan vo vas se xari. Akvitanija vi ja davam i s# po {to toj e vreden ako zaradi mene bakne` mu dadete eden. no za kogo? Katerina Za sre}ata na srcevo i za mene.244 Bojet Jas nemu srpot toj mene sorot. Princezata . jazikot negov. site setila kon ova setilo jurnaa vo trk iten samo za da & se nagleda na najubavata od site. velam! Bojet Vilijam [EKSPIR na srceto vidov deka ~udni ~uvstva mu rastat. usnite ne gi razdavam. Ako setilata ne me la`at. pa makar svetot fatil xenem. a mnogu retko se slu~uva ova vo o~ite na kralot i zanesenosta nova Bojet Seta mo} na izrazot mu se sobrala tamu vo dvorot na okoto i niz pohota yirka{e vamu. Princezata A zo{to ne moreplovci? Ne ovci. drugo e vreme: pomislete. ~inam. srceto. Princezata Na duhovitosta & nema kraj. Katerina Vie ve}e go obravte svojot bostan. zarobeni mu bea vo o~ite krupni ko alemi vo biljur za nekoj princ da go kupi. Bojet Zna~i gi ~uvate. dali e ova dosta? Bojet Bojet Zna~i pasi{teto mi go nudite mene. lu|e.

(Izleguvaat.So sila ubavina ne biduva 245 Da go ka`am so zborovi ona {to mu go vidov v o~i samo okoto mu go pretvoriv vo usta dodavaj}i mu i jazik {to znam ne si igra so ~uvstva. Bojet Imate u{i. Katerina Dedo mu e na Kupidon i od nego novosti molzel. Bojet Te{ko nekoj lesno da ve zdomi. Bojet A o~i more momi? Marija Za patot svoj – da. Marija Podvodaxija e golem a i ve{tina ima pusta. Rozalina Toga{ Venera e ko majka & za{to tatko & e grozen.) . more devojki ludi? Marija Ne.

ponekoga{ niz grlo nebare qubovta ja goltate peej}i za nea. Molec I von pamet. da potskoknuvate pritoa na stapalata. Gugaj. Molec Gospodaru. zemi go klu~ov. edna nota niz vozdi{ka druga preku glasot da se ~ue. Ama o. sjajno! Odi.246 Armado Vilijam [EKSPIR Kako go kupi ova iskustvo? Molec Evtino. drvenoto kow~e e samo `drebe a va{ata qubov mo`ebi javna kobila (na strana). Armado Molec Sjajno. tuku da vi se lizga pesnata niz vrvot od jazikot. ama o. gospodaru. Armado Na pamet i od pamet. mom~e. }e mi treba za pismoto do mojata sakana. So gledawe. Armado Qubovta mi ja narekuva{ drveno kow~e? Molec Ne. toa pali kaj finite devojki koi se palat i bez ova. Armado [to }e doka`e{? Drvenoto kow~e e zaboravenooo. gospodaru: site tri }e gi doka`am. fidanko moja mlada. ne?) onie koi najmnogu do ova se pridr`uvaat. re~isi. zarem so francuska piperevka }e ja osvojuvate sakanata? Armado [to saka{ da ka`e{? Da pravime xumbus po francuski? Molec Armado Ne. Toa se majstorii. i da ne dol`ite mnogu so edna arija tuku da ~epnete malku i da prodol`ite ponatamu. so racete prekrsteni na ramniot dublet ko zajak na ra`en. dete: so strast nato~i mi go setiloto za sluh. Konkolinel. Molec Nemaren u~eniku! Nau~ete ja na pamet. toa se ve{tini. ili piknati v xeb ko lu|eto na starite portreti. dovedi go ovde kako znae{ i umee{. No zarem zaboravivte na va{ata qubov? . so {apkata nakrivena ko strea preku kepenecot na va{ite o~i. izvadi go od zandana onoj kico{. ponekoga{ na nos. nebare ja du{kate qubovta mirisaj}i qubov. a poznati se (prepoznavate. Molec Armado (Pee). gospodaru moj svetski. da & davate `ivost so kokorewe na o~ite. Armado Molec Pa.

No odam.) Minime. gospodaru. Armado [to?[to? [to veli[? Molec Velam gospodaru. nema {to. Molec Pali toga{ i da me nema.) Deka sum ~ovek. da go pratite magareto na kowot za{to e mnogu trom. Ima da te ispalam do kico{ot. od pamet i von pamet. ni slu~ajno. ako po`iveam. gospodaru. tromo li e olovoto ispaleno od top? Armado O sladok ~adu na govorni{tvoto! Me smeta za top a sebe si za |ule. Armado Site ovie tri raboti sum jas. . trgnuvaj! Molec ]e brzam kako olovo. a ovie na pamet. tap i trom? Molec I u{te tri drugi a sepak ste ni{to. Na pamet ja sakate. od pamet ja sakate za{to od pametta qubovta kon nea vi izvira i von pamet ja sakate za{to ne mo`ete da se nasladuvate so nea. Molec Nema{ mnogu za odewe. Molec Molec Soodvetno. Armado Velam olovoto e tromo. Armado [to saka{ da ka`e{. ne velete taka. Armado Prebrzi ste. Armado Odi i dovedi go onoj kico{. Treba da mi odnese edno pismo. genijal~e edno nedokvakano? Zarem olovoto ne e metal te`ok. (Izleguva. Da se nazna~i kow za pratenik na magare. ili vo prevod gospodaru. vedna{.^in TRETI Scena 1 (Vleguvaat Armado i Molec. za{to pametta vi e daleku od nea.

ni patki. majmunot i smernata p~ela mo`at li da se sparat a se trojka cela? Molec Dotr~a guskata. nebo slatko. zavr{uva so guska: {to sakate pove}e? Torlak Mangupot vo pazarot mu utrapi guska i toa rasna gospodine. Torlak Ni zatki. ~etvorica gi ima. Kako raspravava mi ja butna? . brzoumen. a tvojata glupa misla me {treka pod la`i~ka. majmunot i smernata p~ela Mo`at li da se sparat a se trojka cela? Ova e zada~ata. Kako na primer: lisicata. ni zatka mi treba! Samo rajska smokva! Armado @imi doblesta. od doblest li{en Dopu{ti mi. A sega jas }e ja postavam zada~ata a vie klu~ot moj dodajte go. od vratata kima pa sega se parni. Molec Dobar klu~. tagata surova mi e ni{an! Glasnikot moj se vra}a! (Se vra}a Molec so Torlak. Tuku dodatok {to dopolnuva i prethodnite praznini gi popolnuva. klu~ot e masen pa da i guskata e masna. Povtorete u{te edna{. Molec ]e go dodadam klu~ot. majmunot i smernata p~ela mo`at li da se sparat a se trojka cela? Armado Dotr~a guskata. Armado Dobro. Armado [to blaboti{ vo zagatki? Ne vidov klu~ot da go tutna. ti tera{ na smea. ni klu~. od vratata kima pa sega se parni. gospodaru. rajska smokva. Za dobar pazar ve{tina treba i itrina krasna pa da vidam. gospodaru! Torlakov epten ja utna. Lisicata. obi~na rajska smokva dajte mi! ni klu~. ka`i go ti klu~ot.) Molec ^udo. pa`u. Armado Lisicata. v lice da ti di{am.248 Vilijam [EKSPIR Armado Mangup eden iter. Hrabrosta me napu{ta. dosta. ~etvorica gi ima. i taka gradite mi di{at sme{na smea: Prostete mi yvezdi! Zarem {utrakov smeta deka klu~ot e melem a zborot melem klu~? Molec A zarem umniov misli poinaku? Zarem ne e klu~ot melem? Armado Ne e. dobar pazar a guskata masna. dobro. ni patka.

So sila ubavina ne biduva

249
Armado

Molec Vi rekov deka Torlak epten ja utna. A vie navalivte so klu~ot. Torlak Taka e, a jas so rajskata smokva: pa vie so pri~inite po~navte pa dojde debeliot klu~ na mangupov, odnosno guskata {to ste ja kupile pa zavr{il pazarot. Armado Ama ka`ete mi: kako se slu~i Torlakov da ja utne? Molec ]e vi ka`am so ~uvstvo.

@imi du{ava mila, sakam da ka`am deka }e te oslobodam, li~nosta tvoja }e ja spasam od prangi, ti be{e frlen v zandana, ograni~en, zaroben, zatvoren. Torlak Taka e, taka e a sega vie }e me pro~istite i }e me oslobodite. Armado Ti davam sloboda, ti ja skusuvam kaznata; a za vozvrat ne baram ni{to od tebe osven da & go odnese{ pismovo na selankata @akeneta. Eve ti remuneracija; za{to najdobra za{tita za mojata ~est e nagraduvawe na pot~inetite. Molec, po mene. (Izleguva.) Molec

Torlak Slu{aj Molec, ti nema{ ~uvstvo: jas }e go ka`am klu~ot. Jas, Torlak, na izleguvawe, a ubavo bev vnatre butnat se sopnav od pragot i rabotata ja utnav. Armado Od ova, navistina, ve}e mi e preku glava. Torlak Duri ova ne se pretvori vo druga utka. Armado Mom~e moe Torlak, sloboda }e ti dadam. Biron Torlak O! ]e me o`enite so nekoja Slobodanka – mi smrdi tuka na nekoj klu~, na nekoja guska. Ba{ vo pravo vreme, Torlak! Ko nara~an mi dojde. Ba{ kako prodol`etok. Zbogum, gospodine Torlak. Torlak Mila moja funto ~ove~ko meso, mila, mila, mili~ka! (Izleguva Molec.) Da mu ja vidam malku remuneracijata. Remuneracija! Pa toa e latinski zbor za mangarka od pet pari; pet pari, remuneracija. ‘Kolku ~ini vrvcava?’ ‘I~ pari’; ‘Ne, }e vi dadam cela remuneracija’, pove}e, zdravje. Remuneracija! Zborov mi e poubav od francuskata kruna. Od sega natamu celiot ala{veri{ }e go vikam vaka. (Vleguva Biron.)

250
Torlak

Vilijam [EKSPIR

Biron Vidi go mufquz, prvin treba da ja znae{. Torlak

Ve molam, gospodine, kolku gajtan so boja na meso mo`e da se kupi za edna remuneracija? Biron

]e dojdam kaj vas utre sabajle. [to e remuneracija? Biron Torlak Mangarka od pet pari, gospodine. Biron E pa toga{, svilen gajtan za pet pari. Torlak Vi blagodaram. Bog da ve vardi i ~uva! Biron ^ekaj malku! Treba ne{to za mene da stori{. Ako saka{ blagodaren da ti bidam edna rabota zavr{i mi za koja te molam. Torlak Biron A za koga vi treba, gospodine? Biron Za popladnevo. Torlak Smetajte deka e zavr{ena, gospodine. Zbogum. Biron Ama ne ni znae{ {to e. Torlak ]e znam, gospodine koga }e ja zavr{am. O! A jas zacapan do u{i! Jas {to za qubovta bev kam{ik! Tera~ bezmilosen na vozdi{kite ludi! Laja~, ne, popravo de`uren xandar vadidu{a sitni~arska kon onoj kopiq {to me|u smrtnite e najkrenat, najgord. Kon ovoj kopiq so vrzani o~i, kon ovoj pla~ko, slep~o, tvrdoglavko, staromalo, kon ovoj xin-xuxe, kon donot Kupidon. Toj vladar na stihovite qubovni, gospodar na prekrsteni race, miropomazan suveren na vozdi{kite i pla~ot, vlastodr`ec na site le{peri i bunxii, knez stra{en na sukwite, kral na u~kurite, samodr`ec i vrhoven general na prequbolovcite. O srcence moe malo! Mora da se zavr{i popladnevo. Slu{aj, mom~e, se raboti za ova: princezata doa|a na lov ovde vo parkov, a vo svitata najzina ima edna fina dama; kaj{to se govori slatko, nejzinoto ime se spomenuva a ja vikaat Rozalina: pra{aj za nea i gledaj vo nejzinite beli race da ja stavi{ zape~atenava poraka. Eve ti bak{i{: odi. Torlak Bak{i{, o sladok bak{i{! Podobar od remuneracija; za {est pari~ki podobar. Najsladok bak{i{! Odam gospodine, letam. Bak{i{! Remuneracija! (Izleguva.)

So sila ubavina ne biduva

251

Zarem jas da bidam bajraktar vo bojot negov i znameto da mu go nosam ko sme{en cirkuzant? No jas… Jas qubam, molam, posakuvam `ena! @ena {to na germanski ~asovnik li~i, koj{to popravan stalno, postojano ne{to mu fali, i nikoga{ ne raboti kako {to treba, ~uka ama treba da se pot~uknuva za da raboti pravo! A i zakletvata ja kr{am, {to e najstra{no od s#; i me|u trite, najlo{ata jas ja qubam; bledolikata po`elnica so kadifest obraz i so dve dup~iwa na lice mesto o~i; pa i zemjata da se prevrti, taa ~inot }e go svr{i pa makar Argus da & e evnuh i budna stra`a; i u{te da vozdivnuvam po nea! Da ja vardam! Za nea da se molam! Vidi sega; toa e ~uma so koja Kupidon }e me sotre {to bev nam}or kon negovata mo}na i stra{na sila. No }e sakam, }e pi{uvam, }e vozdivnuvam, }e molam, }e pla~am. Qubovta doa|a i nikoga{ od nea ne e dosta Nekoj dobiva gospodarka, nekoj `ena prosta. (Izleguva.)

252
Princezata

Vilijam [EKSPIR

~esnosta tvoja ubava nagrada za grd zbor e nadle`nost moja. [umarot Samo ubavina li~nosta va{a ja krasi.

Be{e li ona kralot {to silno go bodiwa{e kowot po ugornicata strmna na ridot? [umarot

Princezata Ne znam; ama mislam deka ne be{e toj. Princezata Koj i da be{e poka`a streme` na duhot. Pa, gospoda, rabotata }e ja svr{ime denes; vo sabota se vra}ame vo Francija. Zna~i, {umaru, prijatele, kade e xbunot {to ni e pusija od koja ubijci }e glumime? [umarot Onde, na rabot od onoj ~estak; pusija koja najubava mo`nost nudi. Princezata Blagodarenie na ubavinata moja, ubav lovec i }e me lovi. Zatoa veli{ najubava mo`nost nudi. [umarot Prostete, gospo|o, ama ne mislev taka. Princezata [to?[to? Prvin me fali{ pa odrekuva{ onaka? O kusove~na gordost! S# za vas e {aka! [umarot Ne e, ubava ste. Princezata Nemoj, ne ma~kaj mi v srce `alba ako e neubavo, liceto ne se razubavuva so falba. Eve ti, ogledalce moe dobro, zemi za Ete, ete! [irokogradosta ubavinata }e mi ja spasi. O kolku li~i toj eres vo ubavinata za ova vreme! [irokata raka, iako gre{na, od faleno e pleme. No dajte mi strela: milosta }e ubiva sega, pogodi li dobro, za zlo }e se smeta, taka mojot ugled ko strelec }e go ceni sekoj, Proma{am li, }e re~at srce ima meko, pogodam li, samo }e poka`am kolku sum ve{ta {to od sueta ubila a ne od lo{a me~ta. A ponekoga{, tuka ne se vo pra{awe gre{ki, porivot sueten e vinoven za zlostori te{ki, koga, poradi slava, zaslugi, nadvore{ni mo}i, go pravime ona za koe du{ata ni deni, no}i, ko jas {to sega za ~ista falba sum po{la elenot da go ubijam bez da mu mislam lo{o. Bojet Dali itrite `eni za samovlast se borat ~isto za pofalba, koga vo poriv gorat nad ma`ot da vladeat? Princezata ^isto za pofalba; i treba silno da se slavi sekoja `ena {to ma`ot pod papu~a }e go stavi. (Vleguva Torlak.) Bojet Eve eden od ~lenovite na taa kvazi-dr`ava. Torlak

^in ^ETVRTI
Scena 1
(Vleguvaat Princezata, Marija, Katarina, Rozalina, Bojet, Velmo`i, Pridru`nici i eden [umar.)

Dobrove~er na site! Ve molam, koja e ovde glava Damite? Princezata

O! dajte go, dajte go; toj mi e dobar prijatel. Zastani ovde, donositelu dobar. Bojet, ti kini; stru~wak si za vratovi. Bojet

]e ja prepoznae{, brate, po drugite koi se bez glava. Torlak Koja e najgolema gospo|a, najvisoka?

Dol`en sum da slu`am. No pismovo e gre{ka; nikomu ovde ne e nameneto. Na plikot stoi do @akeneta. Princezata

Princezata Najdebelata i najizdol`enata. Torlak Najdebelata i najizdol`enata! Zna~i taka; gledaj pa sudi. Polovinata, gospo|o, da vi e tenka ko {to mi e umov, eden od pojasite na devojkive }e vi stoi ko za vas da e skroen. Zarem vie ne ste glavnata? Vie mi ste najdebela. Princezata [to sakate, gospodine? [to sakate? Torlak Nosam pismo od gospodinot Biron za nekoja si gospo|a Rozalina. Princezata More ima da se ~ita vo u{i neka se pretvori seta svita. Bojet. (^ita) @imi neboto, deka si ubava, pove} e e od to~no; vistina e deka si prekrasna; samo ~ista vistina e deka si li~na. Podivna i od samovila, poubava od najubavata, poiskrena od iskrenosta, imaj milost za tvojot juna~ki podanik! [irokogradiot i bezmerno slaven kral Kofetua frli oko na zlobnikavata i stopostotna pita~ka Zenelofona, i toj so pravo mo`e{e da ka`e veni, vidi, vici; koe prevedeno na prost jazik (O beden i zatutulen prost jazik) bi bilo videlicet ili toj dojde, vide i pobedi: zna~i prvo dojde, potoa vide i na krajot pobedi. Koj dojde? Kralot: zo{to dojde? Da vidi: zo{to vide? Za da pobedi. Kaj kogo dojde? Kaj pita~kata: {to vide? Pita~kata: kogo go pobedi? Pita~kata. Zaklu~okot e pobeda: koj pobedi? Kralot. Zarobenikot

254

Vilijam [EKSPIR

se zbogati: Koj se zbogati? Pita~kata. Na krajot ima svadba: Vo ~ija korist? Na kralot; ne, na obajcata vo eden ili eden vo obajcata. Jas sum kralot, oti takva e sporedbata; ti si pita~kata, za{to taka veli tvojata niska polo`ba. Dali da ti nalo`am da me saka{? Mo`am. Dali da te prisilam da me saka{? Bi mo`el. Dali da te molam da me saka{? Toa sakam. [to }e dobie{ mesto partalite? Fustani. Mesto rabu{ot? Ime. Mesto tebe? Mene. Taka, vo o~ekuvawe na tvojot odgovor, gi skvernavam usnive na tvoeto stapalo, o~ive na tvojata slika, srcevo na s# drugo tvoe. Tvojot do kraj zagrean sluga, Don Adriano de Armado. Go slu{ne{ li od Nemejskiot lav revot kako te goni, o ti jagne, {to ko plen negov stoi{ vedna{ legni pod kralskite {epi od yverot pa nema da te lapne tuku igri so tebe }e broi. No ako se buni{ {to }e stane{ kutre moe beglo? Hrana za gnevot negov, obed za negovoto leglo. Princezata Koj go sklepa ova, koj znamenosec i pulen? Koj vetrokaz, dali nekoga{ podobro ste ~ule? Bojet Malku sum zaveden no se se}avam na stilot. Princezata Pametite slabo iako pred o~i s# vi bilo. Bojet Ova e Armado, {panec, {to go dr`at ovde na dvorot; zanesenik eden, Monarko, {egaxija so zborot {to go zabavuva kralot.

Princezata Vo vrska so sporot, mom~e, koj ti go dade pismoto? Torlak Vi ka`av: gospodarot. Princezata I komu treba da go dade{? Torlak Od gospodarot e za nekoja dama. Princezata Od koj gospodar za koja dama? Torlak Od mojot gospodar Biron, perjanica moja sina, za nekoja dama od Francija {to ja vika Rozalina. Princezata Si go sme{al pismoto. Odime, mene mi se vjasa, a ti, mila, priberi go, drugpat }e ti pi{e vistinskiot dasa. (Izleguvaat princezata i svitata.) Bojet Koj e strelecot? Koj e strelecot? Rozalina Go saka{ od mene znakot? Bojet Pa da, ubavice.

So sila ubavina ne biduva

255

be{e u{te dej~e. Rozalina Onaa {to go dr`i lakot. Se izvlekov fino! Bojet Gospo|ata moja rogovi lovi; no koga ne }e bide{ deva neka me obesat ako toga{ rogovi nema prs i pleva. Ba{ te srediv fino. Rozalina Sega ga|am jas. Bojet A koj ti e elen? Rozalina Bojet Ako birame po rogovi, ti ne mi si ~elen. Ba{ te srediv fino. Marija Postojano so nea se jadete, Bojet, a taa ga|a pravo v ~elo. Bojet Nejze nikoga{ ne ja godat pravo, ja pogodiv li na delo? Rozalina Dali da ti se nafrlam so edna stara pogovorka {to se odnesuva na pogodokot, koja be{e vozrasen ~ovek koga kralot francuski Pipin be{e u{te dete? Bojet Torlak Taka mo`am i jas so edna isto tolku stara {to se odnesuva na pogodokot, koja be{e `ena koga kralicata britanska Gvinever Toga{ ~ivija neka si stavi pa da ne talka. Meta! O! Metni ja ovaa meta; meta, veli gospo`ata. No vo taa meta za poarno da se ga|a i {ilec se stava. Marija Rakata slabo ve slu`i. Pogodokot ne vi e vreden Torlak Treba od poblisku da godi za da pogodi srede. Bojet Ako rakata slabo me slu`i, va{ata mnogu mi alka. Bo`e, bo`e, ama se zabavni: objacata ja pogodija celta! Marija ^udesna meta pogodena sjajno:obajcata ja pogodija celta! Rozalina Ti ne mo`e{ da pogodi{, da pogodi{, da pogodi{ ti ne mo`e{ da pogodi{, ~ove~e, o bo`e. (Izleguva.) Bojet Ako jas ne mo`am, ne mo`am, ne mo`am ako jas ne mo`am, toga{ drug mo`e. Torlak

256

Vilijam [EKSPIR Scena 2
(Vleguvaat Holofern, ser Nataniel i Akmak.) Nataniel Mnogu dostojna zabava, navistina; i izvedena so dobra sovest. Holofern

Marija Ama valkan jazik imate; sram da vi e. Torlak Ne mo`ete so nea, gospodine; predizvikajte ja na kuglawe, Bojet Trieweto me pla{i. Dobra no}, buv~e. Prijatno dudlawe. (Izleguvaat Bojet, Marija i Katarina.) Torlak [valerxija, nema {to! Zadrogaz prva liga! Ama go ispeglavme, devojkite i jas, u{te ne mu stiga! Smeewe do puknuvawe be{e! Zafrkancija do poser, {to e pravo; i si te~e ko od rakav, mrsno, bratko, ama zdravo. Armado od edna strana, o, kolku fin i tenok boj, pred damata odi, pavkaloto & go nosi toj. I da vidi{ samo kako sam sebesi rakata si ja qubi! I kako najslatko se kolne, pametot mu se gubi! A pa`ot negov od drugata strana zadi{an lida, bo`e, srceto da ti se raspara od takva gnida! (Od nadvor vreva.) (Torlak izleguva.)

Elenot be{e, kako {to znaete, sanguis, vo krvta; zrel ko so~no jabolko, {to vise{e kako skapocen kamen vo uvoto na coelo, neboto, svodot nebesen, siniot {ir; i ottamu padna ko divjak vrz liceto na na{ata terra, zemja, tlo, po~va. Nataniel Navistina, gospodine Holofern, krasno nani`ani epiteti, ko, vo najmala raka, da ste poet; no, gospodine, ve uveruvam, stanuva zbor za vozrasen elen. Holofern Haud credo, ne veruvam, gospodine Nataniel. Akmak Ne be{e haud credo, tuku elen samak. Holofern Mnogu prosta~ka intimacija! Eden vid insinuacija kako vo via, nebare nekakva eksplikacija; facere, bo`em replikacija, ili, poto~no ostentare, da se poka`e negovata inklinacija, - na negoviot nedoteran, neizdelkan, neuk, nesro~en, neopiten, ili u{te pove}e neobrazovan ili najve}e, nepotvrden na~in - za da se pod-

So sila ubavina ne biduva
metne moeto haud credo kako nekakov si elen. Akmak Ne rekov deka elenot e haud credo tuku elen samak. Holofern Ti go krsti{ toj ti prdi, bis coctus! O, monstrume na neznaeweto, zarem samo dotamu umot ti stiga! Nataniel Gospodine, nikoga{ ne kasnal od |akoniite {to se pe~at v kniga. ne jal hartija, se gleda; ne piel mastilo; ni{to ne dotural vo umot; toj e samo obi~no `ivotno, ~uvstvitelen samo vo delovite na gluposta; a takvata nedugava bilka pred nas e stavena, za nie {to imame vkus i ~uvstva, blagodarni da sme za delovite vo nas {to plod nam ni nosat a ne nemu; Za{to kako {to ne mi li~i mene da bidam sueten, ~uknat tupak taka e nedoli~no eden glupak da u~i, da go sednete v klupa; no, omne bene, velam jas; drevnata mudrost sega mi se javi, na slepoto pile gospod sedelo mu pravi. Akmak Vie obajcata ste u~eni lu|e: mo`ete na pamet da mi ka`ete kolku be{e stara mese~inata vo vreme na ra|aweto na Kain koga mese~inata ni pet nedeli nema? Holofern Diktinata, dobar moj Akmak, Diktinata, [to e Diktina? Nataniel

257

Akmak. Akmak

Drugo ime za Feba, Luna, za mese~inata. Holofern Mese~inata ima{e mesec ko na Adam vozrasta seta a ni pet nedeli koga Adam napolni sto leta. Aluzijava odgovara na tvojata. Akmak Taka e; polucijava ti e ko mojava. Holofern Bog neka ti e na pomo{: velam, aluzijava odgovara na tvojata. Akmak Taka de, polucijava odgovara na tvojata, za{to mese~inata nikoga{ ne e postara od eden mesec; a osven ova velam deka princezata ubi elen samak. Holofern Gospodine Nataniel, sakate da ~uete eden ekstemporalen epitaf za smrtta na elenot? I, za da go razveselam tikvarov, }e go nare~am elenot {to go ubi princezata, elen samak. Nataniel Perge, samo napred, gospodine Holofern, perge, ako vi e po volja da ja sotrete vulgarnosta. Holofern Malku }e se rasfrlam so zvu~ni efekti; no

258

Vilijam [EKSPIR

taka }e ja izbegnam banalnosta, prekrasnata princeza potegna i preubav elen samjak prcna se raznebi neboto nesvesno za nervoznata gu{a; zagnaa zagarite, ko{utata ili elenot krcna; tr~aa trkum trapavite dunsterski do divata du{a; mo`e eden elen edinstven ko Elin ezde{e ejdi; ili stotina leeja lejki pred lovot na li~nata lejdi! Nataniel

{to pika ne treba mnogu da zboruva. N# pozdravuva edna `enska du{a. (Vleguvaat @akeneta i Torlak) @akeneta Bog neka bi posaka dobroutro, gospodine sve{ten! Holofern Gospodine sve{ten! Onoj {to vi sveti. Ako treba na nekoi da im sveti, koi se tie pa da im sveti? Torlak

Retka darba! Gospodine daskale, onie {to bodat. Akmak Holofern Darbata zatoa se dava; da ima {to da te ~e{a! Holofern [to se mo`e tuka, darba si e darba. Imam luda~ki otka~en duh, poln sum formi, stilski figuri, sliki, temi, idei, procenki, bravuri, obrti: site se za~nati vo `eludnikot na moeto pomnewe, kotkani vo utrobata na pia mater, a mi pukaat koga }e se rodi mo`nost. No darbata vredi samo kaj onie kaj koi drasti~no e izostrena, a jas sum krajno blagodaren za toa. Nataniel Gospodine, slava mu na gospoda {to ve donese kaj nas, a vaka treba da velat i site moi vernici; za{to odli~no im gi u~ite sinovite, a }erkite mnogu dobivaat pod vas; vie ste dobar ~len na zaednicata. Holofern Mehercle, `imi Herkul! Ako sinovite im imaat dar, za upatstvoto tuka sum jas; a ako }erkite im se raspolo`eni, moe e da im go piknam. No vir sapit qui pauca loquitur, onoj Zna~i da im sveti na tie {to bodat! Vidi majkata, stokmeno nema {to; ko samiot da ne znae da bodi pa treba nekomu da sveti: da gori ama samo da sveti; fino, ba{ fino! @akeneta Gospodine sve{ten, bidete dobri i pro~itajte mi go pismovo; mi go dade Torlak a prateno mi e od Don Armado: ve molam, pro~itajte mi go. Holofern Facile precor gelida quando pecus omne sub umbra Ruminat, polnonade`no ti se molam duri na~i~kanoto stado pase vo ladot pod drvjata itn. Ah, dobar star Mantov~anecu. Za tebe mo`am da go ka`am ona {to patnikot go veli za Venecija: Venetia, Venetia, Chi non ti vede, non ti pretia. Venecijo, Venecijo koj ne te gleda, ne te ni ceni. Stariot Mantov~anec! Stariot Mantov~anec! Koj{to ne te razbira, ne te ni saka. Ut, re, sol, la, mi, fa. Prostete, gospodine, {to pi{uva vo pismoto? Ili,

So sila ubavina ne biduva

259

podobro, kako {to Vergilij veli vo svojata [to, stihovi? Nataniel Da, gospodine, i toa mnogu ve{ti. Holofern

Nazon ako ne zatoa {to ima{e nos da gi namirisa mirizlivite cve}iwa na voobrazbata i {armot na inventivnosta? Imitacijata, podra`uvaweto ne se ni{to; i zagarot go imitira gospodarot, majmunot ~uvarot, umorniot kow java~ot. No, devojko nevina, dali pesnava vi e posvetena vam? @akeneta

Da ~ujam nekoja strofa, nekoj stih, nekoj red: lege, domine. ^itaj, gospodine. Nataniel

Da, gospodine; od nekoj gospodin Biron, eden od ~udnite pridru`nici na kralicata. Holofern

Ako zakletvata qubovna se kr{i kako da se zakolnam na qubov? Samo na ubavinata dadeni, zakletvite se dr`at; kon sebe neveren, za tebe }e ostanam veren, ubav, dabje za mene se tie, za tebe vrbi `alosni {to se kr{at. Gi zatvoram site knigi, samo knigata ti ja sakam v o~i vo koja radostite zreat {to umetnosta gi la~i znaeweto ima smisla samo za tebe ako se to~i u~en e samo onoj jazik od koj ti bo`estveno zra~i{. Prazna e du{ata {to vo tebe ne gleda ~udo, pa zatoa se gordeam koga tebe {tedro te falam; v o~i molwa Jupiterova, od grloto gromoglasje ludo koe, li{eno od gnevot, v du{a pali simfonija mala. Nebesna ko {to si, o, qubov, prosti {to ti gre{am pa bo`estvenata slava so jazik zemen ti ja me{am. Holofern

]e yirnam u{te edna{ komu e nameneto. Li~no na sne`nobelata raka na najubavata gospo|ica Rozalina. Pak }e vidam koj e avtor na pismoto, za{to sakam da utvrdam koj mu pi{uval na li~nosta na koja & e pi{ano: Vo slu`ba na va{ata milost za {to sakate, Biron. Gospodine Nataniel, ovoj Biron e eden od onie {to se zakolnaa so kralot; a ovde sostavil pismo do edna od pridru`bata na tu|inskata kralica, koe, slu~ajno, ili po logi~niot razvoj na nastanite, stignalo na pogre{na adresa. Trkni i pojdi, devoj~e slatko; predaj go pismoto vo vladarskite race na kralot; mo`e da bide od golema va`nost. Ne zadr`uvaj se mnogu na formalnostite; od taa dol`nost te osloboduvam; zbogum. @akeneta Torlak, pojdi so mene. Gospodine, Bog neka ve blagoslovi! Torlak Tvoj sum, devojko. (Izleguvaat Torlak i @akeneta.) Nataniel

Nema apostrof, fali akcent; dozvolete da ja yirnam pesni~kata. Metrikata izgleda samo e vo red; no elegancijata, dikcijata i zlatnata kadenca na poezijata, caret, gi nema. Tuka be{e car Ovidij Nazon. A zo{to

Gospodine, ova ste go storile pred strav od boga, mnogu nabo`no i kako {to veli eden od svetite oci -

260
Holofern

Vilijam [EKSPIR Scena 3
(Vleguva Biron so pismo v raka.) Biron Kralot lovi elen; a jas se lovam samiot sebe: tie frlaat mre`i; a jas samiot v mre`a pa|am, - pad {to obes~estuva: obes~estuvawe! Grd zbor. No smadri se tago! Taka velat rekol akmakot a taka velam i jas, zna~i jas sum akmak; dobro se poka`a, umu, nema {to! @imi boga, ovaa qubov e luda ko Ajant: ubiva ovci, me ubiva mene, zna~i jas sum ovca: pak dobro se poka`av, nema {to! Nema da sakam; ako sakam, obesete me; navistina, nema. O! Ama o~ite nejzini, - da gi nema tie o~i, o~i da nemam ako ja sakam.; samo da ne se tie o~i. Ni{to ne pravam na svetov, samo la`am, la`am su{am. @imi boga, navistina sakam, a toa ~uvstvo me nau~i da pi{uvam pesni i da bidam ta`en. Kaj nejze e ve}e eden od moj sonet: go napi{a majtapxija, akmak go prati i sega gospo|icata go ima; majtapxio sladok, akmaku posladok, gospo|ice najslatka! I~ ne bi mi bilo gajle ako i drugite trojca se vo ista ka{a. Eve eden od niv so hartija v race; bog neka mu dade sila da vozdivnuva i da ofka! (Zastanuva na strana.) (Vleguva Kralot, so hartija v race.) Kralot Te{ko mene! Biron Pogoden, spolaj ti gospode! Gori, pe~i, Kupidone sladok; si go udril so luta strela pravo v srce. Tajni, a? Tajni! Kralot (^ita) So tolku sladok bakne` zlatniot fener ne kresnal vrz sve`ite utrinski kapki na trendafilot

Ve molam, gospodine, dosta so tie sveti oci; edinstveno se pla{am od la`ni metanii. No da se vratime na pesnata; dali vi se dopadna, gospodine Nataniel? Nataniel Izvonredna za takvo pero. Holofern Deneska }e ru~am kaj tatkoto na edna moja u~eni~ka; kade {to, ako ne vi pre~i da ja blagoslovite trpezata so molitva, li~no }e se pogri`am, vrz osnova na privilegijata {to ja imam kaj roditelite na pogore spomenatoto dete ili u~eni~ka, da bidete ben venuto, dobredojdeni; tamu }e vi doka`am deka stihovive ne se izlezeni od sofisticirana du{a, deka se li{eni od poetski vkus, bistrina i inventivnost. Ve molam da mi pravite dru{tvo. Nataniel Vi blagodaram za{to dru{tvoto, veli Svetoto pismo, e radosta na `ivotot. Holofern A sigurno, Svetoto pismo tuka ne gre{i. (Na Akmak) Gospodine, i vie ste pokaneti; sigurno nema da me odbiete; pauca verba, {to pomalku zborovi. Odime! Velmo`ite si ja teraat svojata igra, a nie samo sakame da se potkrepime. (Izleguvaat.)

So sila ubavina ne biduva

261
Longavil

ko tvoite o~i koga so sve`ina }e blesnat so no} od rosa po obrazite moi, tilot. Nit svetnala mese~inata so svetlina bistra niz dlabinite proyirni {to srebrenost sipa ko ti {to sveti{ niz solzava {to blista dur sekoja solza likot tvoj go lipa. I sekoja kapka ko ko~ija tebe te nosi pa java{ pobedonosno niz mojata bolka, i samo gleda{ kako du{ava mi rosi i sjajot svoj kako niz jadov me kolka. No ne vozgorduvaj se; oti vaka {tom se ma~am ne teraj me u{te pove}e po tebe da pla~am. O kralice kralska! Tolku doblesti te krasat {to ni umot ni jazikot smrten mo`at da gi ka`at. Kako makite }e mi gi znae? Hartijo, smadri se ovde: listovi slatki, ludosta zasenete ja. Nekoj ide! (Se trga na strana.) [to, Longavil! ^ita! slu{aj uvo! (Vleguva Longavil so nekolku listovi.) Biron Opa, ist ludak ide, vo isto luda~ko ruvo! Longavil Te{ko mene! Zavetot go zgaznav. Biron [to, zborot go prekr{i, a hartija nosi! Kralot Zaquben e, mislam: slatko e prijatelstvoto vo sramot. Biron Pijaniot na pijanicata mu go saka {armot.

Dali sum prviot {to ispadnal kukajca? Biron Eve ti uteha; pred tebe znam barem dvajca. So tebe sme trojca, golo sveto trojstvo ko besilkata na Tajbern kaj{to se umira za qubogojstvo. Longavil Se pla{am stihovive ne mo`at da te trognat o Marija, carice, na qubov da te podbodnat! ]e gi iskinam i }e ti pi{am vo proza. Biron O, stihovite gi vardat be~vite na bludniot Kupidon: ne rasipuvaj mu gi. Longavil Neka ostanat sepak. (Go ~ita sonetot.) Zarem ne bea nebesnite slova na o~ite tvoi protiv koi svetot samo la~i zavera prazna pri~ina {to srcevo gre{no krivokletstvo go doi? Zakletvata za tebe prekr{ena ne zaslu`uva kazna. Od `eni se otka`av; no }e doka`am grubo deka od tebe ne se otka`av, bo`ica si, re~i zavetot mi be{e zemski; ti nebesna qubov, milosta vo tebe, nemilosta v du{a mi ja le~i. Zavetite se zdiv a vozduh e zdivot: zatoa sonce li~no na zemja {to gree{ ispari go vozduhov-zavet; zemi go so naplivot i ako toga{ go prekr{at, nemoj mene da mi se smee{. Pa ako sum go prekr{il, ima li {utrak kus vo sjajot {to zavetot bi go dr`el a bi go zagubil rajot?

262
Biron

Vilijam [EKSPIR

Dimen Prava e ko kedar! Biron Olabavi malku, velam. Ramoto & e trudno. Dimen

Suetniot xiger, mesoto ko bo`estvo go slavi, zelenata guska ko bo`ica; ~ista perverzija. Gospod neka ni e na pomo{! Izlegovme od |onija. Longavil Po kogo da go pratam? Stoj! Nekoj ide. (Zastanuva na strana.) Biron Site se krijat, site; mi`itatara e vo moda. Ko polgubog sedam ovde na nebo, i tajnite na budalite gi krijam vo xebot. U{te vre}i vo mlinot! Bo`e! U{te ima {to se krijat: (Vleguva Dimen so pismo.) Dimen prepraven: ~etiri misira v ~inija! Dimen

Ko den sjaen bela. Biron Ko nekoj den: oti sonceto ne }e mora da gree. Dimen O kamo `elbata da mi se ispolni. Longavil I mojata podolu da ne e! Kralot

O preubava Kate! I mojata, gospode bo`e! Biron Biron O nezrela tikvo! Amin, vo svoe ime velam. Taka mo`e. Dimen Dimen @imi boga, za smrtnite o~i ~udo! Biron Ti se molam, pa taa e samo telo! La`e{, ludo! Dimen Kilibarot v kosi ko na pile & stoi. Biron A {to & fali na stra~kata vo kilibar boi? Sakam da ja zaboravam, no taa e treska piknata vo krvta i postojano me pleska. Biron Treska vo krvta! Pa bocni edna vena neka iste~e v pajnca. Ama slatka prisena! Dimen U{te edna{ }e ja pro~itam odata {to ja sklepav.

So sila ubavina ne biduva

263
Kralot

Biron Ete kako od mudrec stanuva{ skepar Dimen (Go ~ita sonetot) Edno mom~e eden den qubovta cuti po veligden vide mnogu li~en cvet zaigran so vetrot klet. Niz lisjeto somotsko, kedro, nevidliv se provira vetrot a qubovnikot smrtno spalen posaka zdiv nebesen da stane. Zdivot, re~e, beskrajno te saka kamo i jas da te qubam taka! No si dadov crna kletva od tebe da ne vidam `etva no kaj se ~ulo mom~e mlado da ne kine cvet~e rado. I ne veli gre{en imav poriv {to za tebe krivokletnik se storiv pa i Zevs za tebe v pekol od Junona bi se odrekol i napu{taj}i go tronot dovek za tebe bi se storil ~ovek. Ova & go pra}am, i u{te ne{to {to }e ja kolka vistinskata qubov niz neiska`liva bolka. O! kamo kralot, Longavil i Biron da li`nale barem malku od qubovnovo miro. Toga{ ~isto od sramot }e bide ova ~elo kaj{to mnozina gre{at, gre{no ne postoi delo. Longavil (Izleguva napred) Diman, qubovniot poriv ti e mo{ne pogan {tom vo bolot quboven i tu| posakuva{ ogan; bledni, no jas bi pocrvenel, bi umrel od maka da me ~ujat kako bludno se zanesuvam vaka.

(Izleguva napred) Pocrvenete, gospodine, ist ste ko nego olo{, samo {to korej}i go, stanuvate dvapati polo{: vie ne ja sakate Marija! Vam vi {teti {to nikoga{ za nea ne ste pi{uvale soneti, i nikoga{ ne ste gi svile racete mladi vrz srceto zaqubeno pod zovrienite gradi. Skrien bev tuka blisku vo xbunot obajcata ve vidov, za obajcata mi pocrvene klunot. Pesnite bludni vi gi ~uv, vidov si ja vadite masta vozdi{kite vi gi setiv, vi ja namirisav strasta: te{ko mene! veli eden: Zevse! drugiot pla~e zlatokosa e, veli eden, ko biljur, vika drugiot smra~en: (Na Longavil) ti zavetot bi go skr{il po cena na rajskoto mesto (Na Dimen) a i Zevs, za nea bi se simnal od prestol. [to }e re~e Biron koga }e ~ue deka nekoj vrz zavetot sve~en bludno blue? Kolkav li prezir, kolku pogrdna rea od zaka~ki }e istura duri }e umira o smea? Za siot rasko{ viden od mene koga i da e ne bi sakal toj takvo ne{to za mene da znae. Biron (Izleguva napred) Istapuvam napred na licemerieto da mu udram kam{ik. Ah! kralu moj dobar, prosti, te molam za mig, ka`i, koj ti dade pravo vaka da gi ru{i{ zaqubenive gluvci koga i samiot si zacapan do u{i? O~ite ko~ii ne ti se; vo tvoite solzi nema princeza {to rasko{no polzi zavetot ne bi go prekr{il, ne daj bo`e, ti i soneti? Samo poet~e nekoe toa go mo`e. Zarem ne vi e sram? Zarem ne ste za rezil {to site trojca stanavte dostojni za

264

Vilijam [EKSPIR

prezir? Ti trn mu najde v oko; kralot kaj tebe najde, a jas greda kaj site, nema tuka fajde. O! [to gluposti se iznaslu{av, suetni lagi, vozdi{ki, ofkawa, treskawe zeleni, tagi; O! Kolku strpliv bev, dopu{tiv nekoj da me davi, pred o~ive moi kralot komarec da mi se pravi, golemiot Herkul bilii da frla, premudriot Solomon vo ni{alka da se krla, umniot Nestor zaspivalki da pee Zlovolniot Timon ko bebe da se smee! Kaj te ma~i bolka? O, ka`i mi dobar moj Dimen, i tebe, Longavil, kaj ti tlee jadot zimen? I tvojot, kralu moj? S# ne{to v gradi ve stega: da mavneme po edna, na zdravje! Kralot Gor~liva pravi{ {ega. Bdeeweto tvoe, zna~i, n# izdade pred tebe? Biron

Biron Spas baram od qubovta; qubovniku, trgni mi se od patot. (Vleguvaat @akeneta i Torlak.) @akeneta Da `ivee kralot! Kralot [to gre{no za mene ima{ ? Torlak Predavstvo gre{no. Kralot Zarem za predavstvo gleda{ klima? Torlak Ni slu~ajno, gospodaru. Kralot

Ne toa, tuku vie me izdadovte mene. Mene {to sum ~esen; mene {to za grev go smetam kr{eweto na ona {to sve~eno }e go vetam; Jas sum izdaden, za mene praviloto va`i go zgre{iv dru{tvoto, nepostojani ste vie ma`i. Ste me videle li nekoga{ da klepam pesni? Vremeto da go tro{am, da tr~am po `eni lesni? Dali ste me ~ule da vospevam race, noze, o~i, lice, stava, ~elo, gradi, odeweto kroce? Kralot Poleka! {to si navalil tolku tvrdo? ^esen li si ili krade{ {to ita{ tolku grdo?

Toga{ sose nego, fa}ajte xade, @akeneta Ve molam, gospodaru, neka se pro~ita ova pismo. Popot na{ se somneva; veli predavstvo tuka le`i. Kralot Biron, pro~itaj go. (Biron go ~ita pismoto.) Od kade ti e? @akeneta Od Torlak.

So sila ubavina ne biduva

265
Dimen

Kralot Od kade ti e? Torlak Od Dun Adramadio, Dun Adramadio. Kralot

Sega sme tokmu na broj. Biron Taka e, tuka e i ~etvrtiot gu{ter. ]e mrdnat `elkive? Kralot

[to e? [to ti stana? Zo{to go kine{? Biron Gluposti, kralu, gluposti; zakana za vas ovde nema. Longavil Ako e taka, toga{ zo{to tolkava trema? ^itaj! Diman (Gi sobira del~iwata) Rakopisot e na Biron, a ovde i imeto mu stoi. Biron (Na Torlak) Kopile edno gadno, roden si rezil da mi skroi{. Vinoven sum, gospodaru, vinoven! Priznavam, zgre{iv! Kralot Biron [to? Biron Deka na vas trojca {utraci vi falev u{te jas, u{te eden {utrak za na masa da ve te{i; toj, toj i vie, i ti, kralu moj pa ijas, kesexii sme vo qubovta i smrt ni sledi nas. O, raspu{tete gi site pa }e vi ka`am u{te. Da ne sakav? Koj u{te koga edna{ }e ja vidi bo`estvenata Rozalina, ko grub indiski divjak pri yastrata prva {to ma|esno ja budi no}ta siva ne bi padnal na zemja, zaslepen od sjajot, navednat so glavata ko da go videl rajot? Koi o~i orloliki mo`at vo neboto sjajno na ~elo da & yirnat bez da oslepat trajno? Nadvor, gospoda, ne terajte me da pukam! Torlak Za verniot ulicata, predavnikot ostanuva tuka! (Izleguvaat Torlak i @akeneta.) Biron Gospoda mili, qubovnici, o, da se pregrneme sega. Postojani sme ko voda me|u dva brega; moreto nadoa|a i si odi, neboto sjae ko |akon no mladata krv vrie, ne se sviva pred stariot zakon. Se ra|ame i tuka popravki ne mo`e da se vr{at dadenite zakletvi prirodno e da se kr{at. Kralot [to! Da ne saka{e niz stihuvanava mina nekakva qubov da iska`e{?

o. kakva furija ti nadoa|a ko metla? Qubovta moja. pedeset bi smalil. O. a jas ne sum Biron. od strav belilata da ne im gi izma~ka do`dot. falbi se mali. Stokata za prodavawe prodava~ot neka ja fali. taa e nad falbata. denot no} }e bide. a falbite kusi. Biron ]e doka`am deka e ubava pa makar govorel do denot suden! Kralot Toga{ pove}e od nea }e se upla{i{ . Va{ite sakani ne bi smeele da izlezat pred vo`dot. vo crno se oboi. boja na duvlata. nikogo taa nema da pleni za{to mnogu se poubavi i neizmieni. ^arta nejzina modata dene{na ja smena. Ubavinata starosta ja mladi nebare bebe novoroden~e pokrieno so li~no }ebe. Biron Kakva strast. da li~at na nea. na krasnoto lice & ide. Pustinik istro{en. Dimen Mrakot stanal svetlina. da ne e taa. Kralot A crncite se gordi na licata {to im svetat. ako so mra~ni taa taguva misli odu{evuvaweto od beliloto i crnite kosi kaj neve{tite qubovnici nejze ja boli. imitiraj}i ja nea. liceto ubavo ne e ako ne e crno sosem. a krunata na ubavinata od neboto mu li~i. gospodarkata nejzina. Kralot Gluposti! Crnoto e beleg na adot. veli{? O bo`estveno drvo. pa duri i krvta. Pozajmi mi ja pesnata na site ne`ni du{i no {to }e & e? Re~itost e taa {to gu{i. koj ne bi se zaklel? Dajte kniga da se zakolnam deka ubavinata ni{to ne zna~i ako ne nau~i od o~ite da & zra~i. pogled da & vidi. Biron Ko abonos. O. bla`enstvo prvo! O. neprirodna boja ima. Kralot Bo`e gospode. odvaj svetla. Od site boi bo`estvena skladnost ko na pana|ur. zatoa crvenoto. Kralot Tvojata smee. ko abonos e crno tvoeto libe. e luna prekrasna. sonce e taa i od nejze site ne{ta svetat. Biron Toga{ slep sum i nemam o~i. ko no}en duh svetot go losti.266 Kralot Vilijam [EKSPIR Biron \avolot. sto godini vo gnidi. sve}i ne treba da gorat. Dimen I oxa~arite. kaj{to nekolkute doblesti dostoinstvo ~inat i kaj{to kopne`ite bez kopne` minat. u~ili{te na no}ta. Tokmu so nea crnoto ubavo stana. da izbegne da go korat. od nego da ima{ `ena. se borat. Longavil A jaglenarite ne se pove}e za smea. taa samo pratilka yvezda.

potrebno e i toa mnogu. Podgotvete se zna~i. a vozdr`uvaweto bolesti nosi. pa koga }e si se vidime vo o~ite na `ena ne go gledame li tamu i znaeweto na{e? O. Dimen Taka. ona {to gore stoi ozdola ulicata }e go gleda pa }e ja mrazi{. ili ti. Kralot I {to? Zarem ne sme zaqubeni site? Biron Sme i tovarot na krivokletstvoto go delime ko ~in svr{en. }e ja soznaete na u~eweto vistinskata vrednost li{eni od ubavinata na `enskoto lice? Ovoj nauk go izvlekov od `enskite o~i: Tie se temelot. taka! da go razubavime malku zloto. Dimen O. itro{tina. plo~nikot poplo~en da e so o~ite tvoi. ili ti. Biron O. ili ti. Longavil Potporka najdi. a zavetot ne e skr{en. Lek najdi za grevot! Biron O. ko {to dolgotrajnata rabota i oddot muskulnata snaga na patnikot ja cedat. Birone dobar. a sepak da se xarite i da se yverite v kniga? Oti kako vie kralu. {kolite. oti postoi li na svetot avtor {to na takva ubavina u~i ko {to u~i `enskoto oko? U~eweto ne e ni{to drugo tuku samo dopolna na{a. tuka predavstvo izvr{i sekoj od vas. Univerzalniot napor bezmerno ja true duhovnata mo} vo ~ove~kite veni. prefina nogata bi & bila da go gazi. samo da kidneme od dnoto. da u~ite i da ne se gledate so `eni. Mo`ete li v misli da bludite. dokaz najdi deka qubime zakonski. tamu e i toa. knigite. dali ste kadri da postite? Stomacite vi se bunat. Kralot Toga{ kavgata na strana. vidi go |onov! \on-lice taa ima! Mu gi poka`uva ~evlite. Taka se otka`avte od upotrebata na o~ite svoi a so toa i od u~eweto zaradi koe dadovte zavet. da znaeme ponatamu kako. Ka`ete.So sila ubavina ne biduva 267 Dimen otkolku od \avolot ve~nobuden! Dimen Ne sum videl ~ovek da go pravi grdoto tolku li~no! Longavil Eve. se zakolnavme da u~ime gospodo. od kaj{to vistinski {ika prometejskiot ogan. i tamu kaj{to sme. ili ti. a so toj zavet se odrekovme od knigite na{i. oti kade bi na{le moj kralu. vojni na qubovta. rezil! koga }e vrvi. A tamu kaj{to se zakolnavte da u~ite. ujdurma stori. i setete se na prviot va{ zavet: da postite. niz olovnite dosetki na va{ata pamet tolku ogneni stihovi ko {to brzite o~i . ~isto predavstvo na kralskoto mlade{ko doba.

Nokoga{ poet ne zel da pi{uva pero pred mastiloto da go natopi vo vozdi{ki od qubov. {to sodr`at i go hranat svetot. prvin nau~ena vo o~ite na `ena. soyidana vo umot. {kolite {to upat davaat. toga{ prosto. od ne`nite rok~iwa na sogoleniot pol`av. ne bi bilo sjajno. ili vo ime na `enite po koi nie ma`ite sme ma`i. tuku so dvi`eweto na site elementi. zbor {to ma`ite na srce go nosat. Longavil Na rabota toga{. da ne se tie. brzo protekuva ko misla niz site na{i mo}i. Biron Kako prvo. no qubovta. o. a so uvoto najtivkiot zvuk }e go ~ue i tamu kaj{to za nego e gluv od kradecot sluhot: Po~uvstvitelno kaj qubovnikot e setiloto za dopir. Po odnos na smelosta zarem ne e qubovta kako Herkul. Kralot I da gi osvoime: zatoa najdobro e velam nekakva zabava da smislime vo {atorite nivni. toga{ stihot smiruva i divja~ki u{i i vsaduva vo tiranite ~ove~nost blaga.268 Vilijam [EKSPIR na vestalkite na ubavinata vi dadoa na pretek? Ve{tinite drugi bavni sosem go zauzduvaat umot pa zatoa nao|aj}i zanaet~ii jalovi. vo ime na mudrosta. ve{tinite. stutkajte gi! No imajte na um prvin za vreme na bojot kon sonceto da gi svrtite. tie se knigite. dajte na zakletvive da zaboravime za edna{ sebesi da se najdeme. i ni{to. ne davaat `etva od te{kata svoja maka. so glasot toga{ site bogovi go zaspivaat neboto so skladnost. obvrskata. polnozvu~na i slatka ko ma|i~nata lira na Apolon {to mava po zategnetite struni od svoite kosi. re{ivme zna~i da gi barame francuskive momi. ne `ivee sama. zbor {to site ma`i go qubat ili vo ime na qubovta. Popladne so prekrasna zabava }e gi zabavu- . za vkusot na qubovnikot grub e jazikot na Bahus. no bez kitewa. ili vo ime na ma`ite. sozdava~i na sojot `enski. od gradinata da gi odvedeme pravo tamu. ili vo sprotivno }e se zagubime sebesi dr`ej}i nekakov zavet. a koga qubovta }e progovori. Da si vaka neveren nabo`nost ~ista zna~i oti i milosta do vakviot zakon se dr`i. {to s# u{te gi ka~uva drvjata na Hesperidite? suptilna ko sfinga. Zatoa od `eni koga se otka`avte bevte glupi i glupi }e ostanete ako do zavetot se dr`ite. Od `enskite o~i go vle~am ovaj nauk: so vistinski prometejski ogan tie iskrat. a mo`e li nekoj od milosta da la~i qubov? Kralot Toga{ vo imeto na svetiot Kupidon vojnici na megdan! Biron Bajracite razvijte gi udrete po niv! Legnete gi. potoa sekoj za raka ne`no da ja zeme gospo|icata svoja li~na i da ja odvede doma. i sekoja mo} ja zgolemuva dvojno bez ogled na namenata. qubovnikot so ostriot pogled zaslepuva orel. Izvonredna ostrina mu dava taa na vidot.

allons! Koj korov see. oti so veselba.So sila ubavina ne biduva 269 vame ve{to. toga{ razmenava }e bide merodavna. igri. maski. Kralot Odime. odime! Sekoj mig skapoceno ni nosi ime. onakva kakva {to kratkosta na vremeto }e ni ovozmo`i. ne `nee `ito. lesnata `ena mo`e da e ~uma za ma`ot plitok no ako. ludosti na satot qubovta se najavuva. a melnicata na pravdata mnogu e bavna. . Biron Allons. ne smeeme da go propu{time. Zatoa vremeto zgodno gospoda. postilaj}i & go so cve} e patot.

zdravo! Holofern Najvojnoqubiv. gospodine? ^uknatost. nare~en e. et gaudeo. Armado Momce! Holofern Zo{to momce a ne mom~e? Armado Lu|e miroqupci. ispeglan. u~ena a nenametliva i {to e naj~udno bez ereti~ki naplivi. . dug mesto na{eto dolg. pateti~en.) Nataniel Videsne Quis venit? Gledate koj doa|a? Holofern Video. Navistina uzasno kako {to bi rekol toj mesto u`asno . sme{no. od surovite uni{tuva~i na jazikot. od takvite samosvojni tapoglavci {to s# merat na konec. Denovive razgovarav so eden od dru{tvoto na kralot koj{to nosi titula.270 Holofern Vilijam [EKSPIR Satis quid sufficit. fort bon. Premnogu e. hrabra a so skrupuli. pa gi dobile tro{kite. gledam i u`ivam. ne intelligis domine? Me razbira{. bi rekol.) Holofern dobro razbiram. duhovita a bez izve{ta~enost. a op{toto odnesuvawe suetno. zabeganost. so eden zbor. Holofern Novi hominem tanquam te.komsija mesto kom{ija. Torlak More predolgo `iveele od kov~egot na milosta poln zborovi. jazikot melem. go poznavam ~ovekot ba{ kako tebe. odot kralski. bone intelligo. Nataniel Laus Deo. . pozdrav! Toj strunata na svojata re~itost ja predi potenko odo{to mu dozvoluva zajreto argumenti. golemo kur~alo e. koi mesto se somnevam velat {e {omnevam. ekscentri~en. dosta e kolku {to e dovolno. Nataniel Go slavam gospoda zaradi vas. Nataniel Dobro i precizno go opi{avte. (Vleguvaat Armado. se vika Don Adriano de Armado. Holofern Bone? Bon. ~ovek mo`e polesno da te goltne od kocka {e}er. Priskijan e malku izgreban: ama mo`e da projde. najdolgiot zbor. Molec Izgleda bile na nekoja rasko{na jazi~na gozba. izve{ta~en. mnogu e nadmen. oti da se sprostre{ kolku si dolg i {irok }e ispadne{ pokus od honorificabilitudinitatibus. Se ~udam kako ne te izel do sega gospodarot mesto zbor. gospodine. govorot mu e strog. sisa mesto {i{a. (Go vadi bele`nikot. prijatna a bez prostakluk.mi udira na udrenost. okoto slavoqubivo. Mornici mi idat od takvite fanati~ni otka~enkovci. epten mirisa na stranec. gospodine. va{ata rasprava za vreme na ru~ekot be{e ostroumna i lapidarna. Molec i Torlak.Fala mu na gospoda.

g vo l i ispa|a vol. zemi ja onaa ista remuneracija {to ja dobiv od gazdata. Ete kako u~i. da ne ste slucajno ucen? Molec U~en. Holofern Od kade g vo l? Molec Od sekade.) Molec Ti{ina! Kanonadata zapo~nuva. Ne. Br~kosan mozok. ti denar-}ese od pamet. Gi u~i decata na roglesta alfa vita. ova ti e udal bas vo ~elta: Mo`ok od usi culi! Umot moj se laduva. ser Nataniel i Akmak. @imi solenite blanovi na meditelanot. Glup vol rogonosec. Mo`ok i pol! Molec Mozok na dete vo lice so br~ki. Holofern Koja e metaforata? Metaforata! Metaforata! Molec . Ne me terajte da doka`uvam. Armado (Na Holofern) Gospodine. Odi {etaj. pa na toa stavime rog. Eve ti. Ako stavime rog na bukvata o i pred nea i ja tutneme bukvata r. jajce . e u~en.pamet od ~avka. Po Verneroviot zakon b preo|a vo v. Armado Molec Pozajmi mi eden rog pa }e ti {etam niz detstvoto do sabajle. Holofern Molec Rasuduva{ ko dete.^in PETTI Scena 1 (Vleguvaat Holofern. Torlak Da imam samo edno pare na svetot }e ti go dadam da si kupi{ gurabija. {to }e izleze? Holofern Rogovi. Pa }e izleze bog plus rog.

vleme koe plostata masa glubo go vika popladne. vkusen i soodveten. Armado Gospodine. mnogu vazni. Armado Neka vi bide po va{a volja.o kamo neboto da be{e milozlivo pa da mi be{e kopile ba{ }e me naprave{e sre}en tatko. ama ziti gospod dusko neka ova ostane stlogo me|u nas. Dobro de. sme kako gas i ga}i. {to se veli. prikladno e. pa so svojot klalski plst. znaci rid mesto planina. [to se odnesuva do ona sto e v dusa me|u nas. Armado Gospodine. umot ti e vo maloto prste. Vie gi poducuvate mladite. Ona pak sto e vsusnost sve i vsja od s# ova. nekoj celo vreme blada. Videlceto da mi se zemi ako ti kazuvam bajki. plet s# i nad s# {latka volja i }ef e na klalot na plincezata vo nejziniot paviqon da & gi izlie svoite cuvstva vo casovite sto pa|aat vo posledniot del na denesniov den. tleba da se izdvoime od valvalite. ne beri gajle. mi smrdi tuka na rasipan latinski. Holofern Mi smrdi. patnikot koj go videl svetot: Ama i ova da go tlgneme nastlana. izbran. Armado Ucen coveku. Holofern Planinaram kako ne. da se potple na moeto kukavicko lamo. navistina ve uveruvam. klaj si ja palalijata na glava i sled dlugite taze i seliozni zamisli. seti se na plistojnosta. toa e sto klalot saka pled . te plekolnuvam. i ednostavno skroeno po merka: Zborot e dobro izvagan. pleku toa da pomineme: Te plekolnuvam. ve uveluvam.272 Vilijam [EKSPIR Holofern O. nepotreben voved. klalot e gospodin od visok lod i nie dvajcata. mislam plijateli sme mnogu bliski. i podu~uvam. toa vi e ime. ^asovite koi pa|aat vo posledniot del na denot. vojnikot. da oslepam ako lazam. mustakite de: No dusko moj. da ~uknam {to se veli. plemenit gospodine. se lazbila… no i ova da go ostavime na stlana: Oti molam da ti kazam nekogas na negovata milost mu pa|a na um. negovata milost ponekogas znae da dade isklucitelni pocesti na Almado. gole na vlvot od planinata? Holofern Ili mons. gospodine ve uveruvam. rid. eve vaka da mi gi pogali ovie moi izlastoci. praeambula. da ne se pletkame so toa. koe to~no se poklopuva so popladne.

Holofern Zajte sto? Xo{ua }e bidete vie. cela negova rolja }e bide davewe na zmija a jas. mo`ete da viknete: “Odli~no Herkul! Sega sma~kaj & ja glavata!” A toa e odli~en na~in navredata da se pretvori vo voodu{evuvawe samo {to malkumina so odu{evenost toa mo`at da go storat.So sila ubavina ne biduva Armado plincezata toa pilence slatko. pa`ot . ili lakldija. treba da se odigra pred princezata. Gospodine Nataniel. ili ziva slika. za najzivo da ve zamolam plitoa da mi se najdete pli laka. taka da kazam jas ve zapoznav so toa. `ivi gospod. da izmajmulam nekakvo zanesno plikazanie ili pletstava. ovoj torlak bidej}i e graden ko kow. 273 Plostete gospodine gleska toj e siten ko sitni pali. a koj so na{a pomo{ i po zapoved kralska i voljata na ovoj mnogu galanten. Armado A sto e so dlugite velicenstveni? Holofern Jas samiot }e igram trojca. koga e vo pra{awe dobar pomin. ili teatal. }e go igra Pompej Veliki. nema ni za jabolkoto na negoviot bozdogan. Juda Makavejski. Holofern Smeam da ka`am ne{to? ]e go pretstavuva koga bil mal. jas ili ovaj galanten gospodin. jas velam deka ni{to poprikladno nema od Devette Veli~enstveni. ili ognomet. Nema matelijal ni za palecot na toj velikan. za taa cel }e spremam dobra odbrana. blagoroden i mnogu u~en gospodin. Pa doznavaj}i deka gospodinot paloh i vasata slatka licnost ste doblo potkovani i peceni za takvi glomoglasni izlivi i za takvi neocekuvani plolivi na ladost.HerkulHolofern Ne znaeme. Molec Ama vi teknuva! Alal da vi e! Ako nekoj od gleda~ite zasvirka i s’sne. Nataniel A kade. da najdeme tolku veli~enstveni lu|e za ova prikazanie.veli~enstven veli~enstveniku! Armado . Holofern Gospodine. Molec Trojno . nekakov teatar vo posledniot del od denot. treba pred nejze da gi predstavite Devette Veli~enstveni.

sestra vi toj ja ubi.) Princezata Du{i~ki slatki. od obete strani. da brzneme. ura. podvi`en. Aklmak Dajte mi da matkam ne{to okolu oroto. i prefrigan majmun zrel za besilka. po mene. bravo Akmak. Rozalina Zarem so ova ne stigna i ne{to drugo? Princezata Ako vdime ova ne odi }e plikazeme lakldija. Akmak Nitu pak ne{to razbrav gospodine. kako tebe so vesel. Holofern Epten akma~ki. . mo`e{e i baba da stane pred da umre. za{to lesnoto srce `ivee dolgo. zabavata n# ~eka! (Odat. Katerina Da. Holofern Via.274 Armado Vilijam [EKSPIR Scena 2 (Vleguvaat Princezata. pa odvaj na{ol mesto za pe~atot Kupidonov. lesnoigriv duh. Marija. na marginite i segde. Ve molam. Katarina Toj ja napravi poti{tena. Akmak! Celo vreme }uti{. Katarina i Rozalina. ne si odime siroma{ki od ovde. a mo`e{ i ti. zamislena. ili da udiram na baraban za veli~enstvenite a tie da matkaat.) Ne. I more rimuvana qubov na~i~kana i navezena na par~e hartija. Rozalina Taka se najde na~in bogovskata glava so vosok da ja zape~ati i da po~ne da raste za{to pet iljadi godini be{e palavo derle. da razmatkuvaat. samo ova! Ah da. Rozalina So nego nema prijatelstvo. da be{e lesna. i taa si umre. ako porojot darovi prodol`i da tura. gospo|ica opto~ena so dijamanti! Gledajte {to s# dobiv od zaqubeniot kral. ta`na. Holofern Allons! ]e ti najdeme ne{to da matka{.

}e nema od mene poubava bo`ica na svetot. Rozalina Princezata Gledajte. Princezata Katarina Po {to e veren? Borin~eto }e se ugasni od va{eto fr~ewe. s# {to pravite vo te`ok mrak da go pravite. blagodarenie na Biron. So dvaeset iljadi ubavici sum sporedena. Nema tuka {to da se krie. na svetliov zbor? Katarina Svetli uslovi vo ubavina temna. kaj{to lek nema. zna~i. . Rumeno moe mome. li~na. no koga bi bilo i ona {to e vnatre to~no. Rozalina Smrt za perodr{kite! Ne sakam da vi dol`am. Katarina Samo lesnite na svetlo s# pravat. Princezata A drugata za periodot zimen? Rozalina Po bukvite verojatno.So sila ubavina ne biduva 275 Rozalina Rozalina Koe e temnoto zna~ewe. o. od kogo e? I {to e? Odli~no! Ko mastilo. A i stihovi dobiv. eve dokaz. {to vi podari ubaviot Dimen? Katarina Rakavicava. Rozalina Se razbira. liceto ko va{eto da mi e li~no. Rozalina Treba borin~e za zna~eweto da go vidime. Princezata [egata e luda! Tolku mnogu mo~ki-lo~ki no Katarina. kamo da ne vi napi{ea na liceto tolku to~ki. Katarina Ubava ko tekst {to se pi{uva so crno. metrikata e to~na. rumeno i belo. Princezata Dobri ste. po falbite ne. zatoa ona {to go mislam }e go ~uvam vo temno. gospo|o. dobri. No Rozalina. Katarina Ne te`i{ kolku mene? Zna~i ne se ni gri`i{ za mene. podarok dobivte i vie. du{o. i darot moj bi bil tolku golem. me naslikal verno vo svoeto pismo. ni gri`a nema. obete ste dosetlivi i itri. Rozalina Ne te`am kolku tebe pa polesno mi e na du{a.

od raka da mi jade. kukavi~ki skrijte se ili begajte. i u{te zgora iljada stihovi {to od qubov gorat. devojki! Surija edna luta mirot saka da vi go sru{i: Amor majstori platil pa oble`en ~udno. najlesno v stapica se pa|a. da bide gord {to gordost mi ra|a v du{a! Tolku bi go zela pod svoe ko klovn bez glas {to sluga toj }e mi stane a sudbina negova jas. pred da si odam. Marija Ova i nizava biseri Longavil mi gi prati pismoto e predolgo.276 Katarina Vilijam [EKSPIR I taa. golem prevod na dvoobraznosta ve{to sro~en. Marija Taka e. Toj Biron. Princezata Se soglasuvam. dlabok vo ednostavnosta. Kade e princezata? Princezata [to ima novo? Bojet Podgotvete se gospo|o. Marija Ludosta kaj ludiot ne e tolku silna ko onaa kaj mudriot koj{to. ludosta {to od mudrosta se ra|a. srceto duri me stega. gospo|o. umot v glavi. da. od mudrosta garancii ima i toga{ e dobra ruda pa ukras stanuva mudar na u~eniot ludak. Sveti Denis protiv Sveti Kupidon! Koi se toa ma`i Bojet Da. Rozalina Glupi se tie {to potsmevot na{ taka go kupuvaat. da ve nema. od qubovta {ilnat od petni `ili zapnuva da doka`e deka e vredno duri i ona {to e prosta~ko i bedno. liceto mu plamti od smea. ima da mi igra piperevka. da se vrtka okolu mene. Rozalina Mlade{kata krv ne plamti so tolku jarost ko zreliot svet {to gori padnat vo razvratnost. O. ne mu teknalo da go skrati. vo s# da me slu{a. ima da go nateram da mi polze. spremajte odbranbena {ema. vojnata ne e {uta! Oru`jeto v race. (Vleguva Bojet. Mudri sme devojki {tom vaka qubovnicite gi ismevame. pametot stihoklepstvoto da mu go zeme. . da bara pogodno vreme.) Princezata Princezata Eve go Bojet. Samo srcevo ni dava viza pismoto da e pokratko a podolga taa niza. ima bezmilosno so maki da go bodam. takvo e `enskoto srce. Princezata Princezata [tom razumot pobudali. kamo nekoj edna nedela so nego da mi dade. navamu trgnal na prepad da ve fati.

od zamenata zaveden. }e se pla{ev navistina da be{e taa |avol.” No s# se somnevaa deka }e ima mnogu trema deka kralskiot pogled }e go izvadi od {ema. Eve Rozalina. dodvori. Eden lakotot si go po~e{a i niz smea kletva dade deka takov govor nikoga{ ne bil onaden. za{to. no ne pla{i se. }e se prepravime site taka.” Na toa se nasmeaja site. preoble~eni. Princezata A zna~i taka? Toga{ }e se najdat na maka. Princezata Zna~i. op! za da me spre~at vo naumot ubav kon ladovinata naedna{ mi buvna kralot so dru`inata: jas na vesta vedna{ se zatskriv vo bliskiot ~estak i go ~uv ona {to sega }e go ~uete i vie deka.” Tret skokna vo vis. Glasnik niven eden pa` }e bide siten {to na pamet go nau~i aberot im iten. Namerata im e niz igri. “Oti. {to nieden od niv ne }e ima mo`nost liceto da ni go vidi. ti zemi go ovoj a mene daj mi go tvojot. besedewe li~no. podbivot so podbiv treba da se vrati. pa sekoj dodvoruva~ }e bide sveden na druga da se dodvoruva. mila.” re~e kralot. da ja ispolni svojata dol`nost. Rozalina Toga{ ajde. ili ne{to sli~no. neka darot ubavo se gleda. kakvi nameri sledat? Princezata Namerata e nivnata namera da se spre~i: sekoj {to se podbiva na vreme treba da se le~i.” Mom~eto re~e. i kogo go u~ea kako da govori. i oble~eni se za da bidat ko Moskovjani ili Rusi. Rozalina A dali da igrame so niv ako n# pokanat? . onaka teloto }e go dr`i{. veli{. dami. vi idat. Potoa site na zemja se spru`ija ko stoka i se kikotea vo nepodnosliva toka taka {to `ol~kata }e im pukne{e od smea da ne po~nea solzi luda~ki da im se leat. drug. Katarina So zamenata. mora hrabar da bide{. “Ko podma~kano odi!” ^etvrt na stapalo se svrte i na zemja se sploti.So sila ubavina ne biduva 277 Bojet {to so vozdi{ki ni se zakanuvaat? Ka`i. vrevna. “ angel pred sebe }e vidi{. so palecot i prstot be{e viden kako pukna i vikna “Via! ]e bide {to }e bide!. “Angelot e ko sveti Savo. ovoj dar stavi go na sebe pa kralot mesto mene }e ti se dodvoruva tebe. Sekoj od niv ona {to na srce mu le`i na druga }e go otkrie ona {to mu te`i pa so nego {ega }e se tera koga }e dojdat bez maski ubavo so nas da si projdat. Darovite smenete gi. quboven da ostvarat podvig kaj svoite dami {to po darovite }e gi prepoznaat sami. navamu trgnale tie. pa Biron mene }e me smeta za Rozalina. kodo{u. kako da se dr`i: “Vaka }e govori{. ka`i! Bojet Pod ladnata senka na edna smokva bev naumil bar pol~as da dremnam krotko koga. vo poseta sega ni idat? Vi idat. go tapkaa po ramo a odobruvawata nikakvecot go bodrea samo.

Bojet Takviot prezir srcata epten }e im gi kine i nieden so govorot nema da mine.) Bojet Maskirajte se. Biron Ova e s# {to mo`e{? Da te nema. neka nekoj me|u niv edostvano ni ka`e {to sakaat. bo`enstveni dusi. (Vleguvaat Crnci so muzika. Molec Poglednete n# so svoite sinozra~ni o~i.grbovite. Ako govorat po na{ki. nadvor. Molec Ne mi obrnuvaat vnimanie i toa me vadi od takt.278 Princezata Vilijam [EKSPIR Biron O~ite. Zna~i ostanuvame. Kralot i drugite lordovi maskirani kako ruski velmo`i. Nema podobra {ega od {egata so {ega naditrena. somnenie nemam deka govorot }e sopre edna{ prekinat.na zemnite dela! [to sakaat tu|incive? Vidi. (Zvuci na trubi. o~ite. smeknete i ne n# poglednuvajte Biron Poglednete n#. Molec Svet soboru od najubavi dami. }e gi napravime rezil. (Damite mu go vrtat grbot) {to nekoga{ gi svrtele . . Molec [to nekoga{ gi svrtele o~ite na zemnite dela! Nadvor Bojet Taka e. go zema{ tu|oto.) Molec Pozdraveni bidete. A i na govorite nababreni da pisneme nema pa tie neka babotat nie }e sme publika nema. Molec so govor. so podbiv nikoj nema da n# mezi tie }e do`iveat podbiv. ni slu~ajno pa makar majmuni da stanat. maskiranite idat.) Rozalina Ne. Molec Nadvor od stravot. apa{ nizaeden! (Izleguva Molec. navistina. Bojet. a i tvoeto ne ti bega. glupaku. Bojet Te{ko }e go primat ovoj kompliment. zeman. podobro da ka`evte }erkozra~ni o~i. Princezata Toa ba{ i go sakam. ubavini najrasko{ni na svetot! Bojet Ubavini ne porasko{ni od rasko{nite dulaci. gadu.

Biron [to barate od princezata? Ka`ete & deka merevme so te`ok ~ekor. Trgni go oblakot. pa so yvezdite blesni i otkriena vo vodnive o~i plesni. Rozalina Rozalina [to velat deka baraat? Bojet Ni{to. pod oblak sega {to pliva. Kralot Ka`ete & deka mnogu izmerivme milji za po nekoj ~ekor vo takt da izmerime na trevava. mnogu izmerile milji za po nekoj ~ekor vo takt da izmerat na trevava.So sila ubavina ne biduva 279 doznaj {to baraat. ako izmerile mnogu toga{ lesno mo`e da se izmeri edna. vaka samo sjajot mese~inski vo voda ti e }aren. deka toa i go imate pa saka da si odite. ka`i im da si odat. samo mir i poseta blagorodna. Bojet Ako do ovde ste izmerile tolku milji. Biron Bojet Ni{to. Bojet tolku mnogu milji. Rozalina Pa toa i go imaat. ko divjaci da go obo`uvame. velat. beskrajna tolku. Rozalina . Neka ka`at kolku palci ima miljata. Rozalina Likot mi e mese~ina. I samata slu{a. Rozalina Ne e to~no. princezata ve pra{uva kolku palci vo edna milja ima. mese~ino. Bojet Veli. Kralot Blaze si mu na oblakot takov lik {to skriva. Otkrijte ni go sjajot na va{eto lice za nie. Kralot Kolku zna~i ~ekori te{ki vo mnogute te{ki milji {to gi minavte izmerivte deka gi ima vo edna milja? Biron Ni{to ne broime {to e potro{eno za vas. dol`nosta ni e tolku bogata. samo mir i poseta blagorodna. Bojet Velat. Toga{ igrata neka go smeni ona {to e trudno O molitelu sueten! Pobaraj drugo ~are. {to ja izvr{uvame bez nikakva merka.

280 Vilijam [EKSPIR Rozalina bara{ da baram a baraweto ne mi e ~udno. med i mleko. (Razgovaraat na strana.) Biron Beloraka gospo|ice. ne! Ne igram. no nema da igram. Rozalina Ako ne vi se igra. Ne doa|a predvid. Kralot Pro{irete ja merkata. ustata mi fati pena. Toa e krjano. izedina e sega. I jas se vrtam ko mese~inska mena. Rozalina No ne mo`ete ni da n# kupite. pove}e ne mo`e po starata cena. Rozalina Kralot Bi trebalo so noze. brzo neka denat. U~tivost pred s# i zavr{uva sekoja merka. Samo pod uslov eden. Rozalina Bidej}i ste stranci i ovde ste slu~ajno eve vi raka. Kralot . i dvi`ewa treba da sledat. Rozlaina Kralot Toga{ neka svirat! Brzo. Kralot Ne igrate? [to ve tera taka da se bega? Rozalina Na polne` dojdovte. a jas ona {to si bev. So u{i ja sledam. a ako ste tolku fina kockata neka igra: {erbet. da zboruvame barem. A. {ira i medovina ve}e {est slatki ne{ta. Kralot No pak si e mese~ina. No. zbor sladok bi vi rekol. Muzikata sviri. Eve vi vedna{ tri: {e}er. zbogum sega. eden za onoj zad nea! Kralot Ka`ete ja novata: kolku dru{tvoto ~ini? Rozalina Kolku otsustvoto va{e. Kralot Uslovot e izvonreden. dva bakne`i za maskata. Biron Dve tabaki toga{. pa. Vo ~etori o~i. Kralot Zo{to toga{ raka? Rozalina Princezata Za razdelba prijatelska.

damo. Ne e fele tele? Longavil Tele e. (Razgovaraat na strana. Biron Zatoa dojdete. Ko rogovi da nabivate! Dama ne gazi ni na mrava. .) Princezata Katarina Sedmo slatko ne{to. Va{ata maska dvojazi~no nosi ruvo. Dimen Katarina Ubava damo. zo{to velite vaka. [to? Zarem maskata vi e bez jazik? Longavil Ja znam pri~inata. a mojata.) Dimen Katarina Dali bi sakale da porazgovarame malku? Ne e. Katarina Fele? veli Germanecov. mo`e dogodina vol }e ve vidam. ubava damo. Marija Longavil Porazgovarajte. dali }e sme ramo do ramo ako vaka vi vozvratam? Dimen Mo`e li zbor-dva na samo? Vedna{ potoa odam. Biron Samo zbor na strana. Biron Ne sladok belkim. ubav gospodine tele. Biron Longavil Vo `ol~kata me bocka{. nema. Zadr`ete go celo. ni polovina od toa ne mele. Princezata Vo `ol~kata? Ba{ pelin. Longavil Ama grdo vi stojat dosetkive. Da go podelime zborot. Katarina Ja znaete? Toga{ ka`ete ja! Pretvorena sum vo uvo. zbogum. Ne sakam polovina da vi bidam. Mene kockar raskala{en ne mo`e da me plene. Marija Velite? Ubav gospodine.So sila ubavina ne biduva 281 (Razgovaraat na strana.

ni cuvka! Biron Pomo{ gospoda. tolku sila vo nego se krie. mu rekov. Rozalina More za `alewe site do eden bea. Rozalina Ko kralot se vo umot: goropadni. da se obesat u{te no}va? Ili ve~no licata pod maski da im bdeat? Ama od |onija izleze Biron siot. Princezata . Da pukne{! Zamol~ete. kasapot poznava po glasot. {ego kralska bednorasna. mrsni no}vi. kur{umi. Bojet Longavil Ne pred da razmenam zbor-dva so vas. devojki. zar ne gledate n# napravija pufka? Kralot Zbogum. (Izleguvaat Velmo`ite i muzikata. Zbogum Moskovjani.) Bojet Jazikot zajadliv na devojkive tolku oster mu idi ko {to e ostro se~iloto nevidlivo na bri~ot. {to mislite. prosti ste vo umot! Princezata Verojatno mre`a. Katarina Lordot Longavil mi re~e deka na srce mu te`am i znaete kako me nare~e? Princezata O siroma{tijo vo umot. Princezata Sve}i se tie {to duhot va{ sladok gi zgasna. Kralot te{ko zbor prikladen mo`e{e da najde.282 Katarina Vilijam [EKSPIR voshit? Toga{ umrete ko tele bez rogovi na glava.) Ova li se umovite na koi gledavme so Marija Dimen vo robovski prangi saka{e da zajde: nema fajde. (Razgovaraat na strana. a toj ni zbor da gukne. vetri{ta i misli. devojki {vrknati. Rozalina Biron se otka`a od site molbi. smislata nad smislite im ja fa}a umot. dosetkite im nosat itri krila poitri od streli. gledam vi se smrzna kumot. Katarina Toga{ mukajte tiho. {to se~e positno vlakno od {to mo`e da se vidi. ni zbor pove}e. Zarem nema.

bez maski. povle~ete se. Biron. dojdoa ovde pa sme se pra{uvale vo ~udo koi se. Princezata A umniot Biron na vernost do groba. za{to mnogu e bolno da se progolta lesno uni`uvaweto dolno.) Kralot Bog neka ve brani. pod maski. Princezata Ne daj bo`e na srce da mu le`am! Rozalina Obi~en kalfa znae mnogu poitro da vra}a. prosta~ko. No znaete {to? Na qubov mi se zakolna kralot. pred {atorite na{i. Princezata Nemojte. deka {utraci edni oble~eni ko Moskovjani. Katarinaa i Marija. da. se samo mili pupki no bez niv. jas sum da prodol`ime so {egata. i }e skokaat od radost iako alipni od maka. za{to Bog saka. i Dimen. Princezata Mislite }e se vratat? Bojet Da. Princezata Brzo vo {atorite. {to se i {to naumile ludo so plitkite umotvorbi nabubani glupo so nivnoto odnesuvawe. na ledinava. {to se odnesuva do mene. Marija Dimen e moj ko stadoto {to e na nekoj ~oban. ko srcevo {to ~uka siguren sum deka naskoro pak }e dojdat tuka i toa ovojpat bez maski. iako likot im e smenet. ba{ taka. tupo raskqavteni nekontrolirano ko nekoj da im se pla{i ovde. idat sakanite sega. Longavil. Ko srna po pole {to bega! (Izleguvaat Princezata.) (Vleguvaat Kralot. ete. vi se molam! Ka`ete kako da se kudat ako se vratat i bez maski qubov ni ponudat? Rozalina Gospo|o dobra.So sila ubavina ne biduva Katarina Navistina. i koga }e dojdat. gospo|ici li~ni. zatoa darovite smenete gi. vo ali{ta bedni. Bojet Gospo|ici. da im ka`eme. {tom licata im zasvetat rujni angeli se od oblaci {to milat ili trendafili bujni. Katarina A Longavil deka }e mi robuva do veka. Bojet Gospo|o. cvetajte ko trendafili ne`ni nabujateni lete. na primer. Princezata 283 Da cvetame? Kako? Zboruvajte bez dupki. Bojet Ubavite dami. Rozalina. gospodine! Kade e princezata? .

Dali va{eto veli~estvo nekakva poraka da & prenesam tamu? Kralot Deka sakam zbor-dva nejze da & ka`am jas. Bojet Vedna{. sme{no. Kralot Dojdovme da ve posetime a imavme niet vo dvorot da ve povedeme. Marija. eve. Rozalina. Kralot Ne korete me mene. vo pridru`ba na Bojet. {to be{e edna{ duri zevzekov ne te zezna? A sega si bedna! Kralot Zdravje ko grad. i sekoj {to ne saka da umre ko dol`nik na svet }e go vikaat medenore~iviot Bojet. pa duri i koga gubi na tabla. skalite mu gi qubat negovite tragi. a i mu ide sam rakata da si ja bakne. Duri i devojkive od rakav mu pasat treva da be{e Adam }e ja izloste{e i Eva. V {ator. a i glasot sreden znae sredno da go pee oti i za toa e vreden! I nikoj ne mu zabele`uva. Ovoj e cvet {to sekomu nasmevka loska. m’sje Finec. pa od klun gi spu{ta ko s# da mu e pred nosot. a nie {to pazarima angro. pazari. dozvola. bel vo zabite ko bela kitova koska. Katarina i Princezata . samo qubezen da bide. za vinata vie bevte prorok: doblesta na va{ite o~i ja skr{ija mojata verba. za damite e dragi. Kralot Jazikot meden da mu se ispri{ti. velam. ko gulab proso. gospodaru. sine. da zbori. Kralot Skrojte mi go govorov krotok a zdiven! Princezata Posakajte mi podobro. va`i. Princezata Ledinava e dobra za mene i za va{iot zavet ni gospod ni jas ne sakame krivokletni ma`i. Majmun na pravilata. da se poka`eme kaj i da e. vi delam.) Biron Do kade se stigna! Stavo. pana|uri. a znam i taa }e re~e da. A znae i da kasapi. prekoruva. samo bog znae zo{to sme skudni so niv. so zborovi fini.) Biron Ovoj ~ovek dosetki kluka. Car e na dosetkite pa {irokogrado gi dari na sedenki. sobiri. princezo slatka i den diven! Princezata Grad i ubav den. re~ete samo. (Izleguva. taka }e mi plati smetka {to pa`ot na Armado se zbuni vo ulogata i se spletka! (Vleguvaat Princezata.284 Bojet Vilijam [EKSPIR pridru`ba.

i za seto vreme. no koga bi bile `edni. vo pusto{ov prebivavte vie. ka`ete ja vistinata. so nega. bogatiot ~ista beda za{to riznici mnogu doblestite vi vredat. budalesto poln so beda. toga{. rezil prav na vekot. ruska. Rozalina Zna~i bogati ste i mudri no ko {to gledamBiron Budala sum. vi velam gospodaru. Princezata Se la`ete. blagorodni. nenaviknata na `albi od qubeznost deli nezaslu`eni falbi. tvrdam. gospo|o? Princezata Ruska. Rozalina Koga ne bi ste go kradele ona {to mi pripa|a mene bi bila mana zborot od usta da mi se zema. vi velam. ne velam deka {utovi bea. so zabaven ~ekor. kakva. Ne e taka. koj e doblesen ne ja kr{i svojata opredelba. cela budala? Biron Drugo nemam {to da se prima. tolku ~ista ko neizvalkan zambak. Ubavice mila. jas sum va{ i va{e e s# {to imam. koga gree ognenoto nebesno oko. Rozalina Gospo|o. ona prekumerno ne{to {to dobroto go poka`a kriej}i go lo{oto ve{to. Rozalina Dosetkava e nepitka za mene. gospodine. Biron O. prekrasno si minavme. Sega. se kolneme nie. Edna ~etvorka ruska ba{ si zamina sega. Kralot O. od sjajot go gubime vidot. i trpevme cel ~as rea od nedovetni {egi. nevidena. neposetena. ko {utraci bi se napile. Rozalina [to. Kralot Kakva. mudro mudrosta ja pravite gnila. bo`e gluposti tresea no {to se mo`e. Navistina ~etvorica kaj nas ~etirite bea oble~eni ko Rusi. onaa maska. pa toga{ qoko izgleda mudriot. ne be{e taka. ste ja sme{ale so porok. Ma`i{ta pravi. Tolku mrazam za krivokletstvo da slu{am za skr{en zavet daden cvrsto od du{a. Koja od maskite ja nosevte vie? Biron Kade? Koga? Koja maska? [to e sega? Rozalina Tamu. cel svet da izdr`am od maki trista no kaj vas v dom ne vleguvam ko gostinka dolna. Gospo|ata moja. gospodaru. so ~esta devstvena.So sila ubavina ne biduva 285 Gre{ite za doblesta. Kralot Biron . se kolnam.

Biron Vaka pa|aat ~umi za bogohulno delo. ni gospod ne mo`e da n# izvle~e sam. Princezata . Zatoa devojko. nikoga{ ve}e nema da mrmoram sceni da pelte~am ko u~eni~e li~na tvorba lesna ni maska od prijatelot glupo da me pleni ni vo stih qubov da nudam. za igra ne }e te molam. na srcata im le`i taa crna ~uma {to vo o~ite va{i te`i. strasta da ja cepam. nitu pak po moskovski }e bidam oble~en. kolku {to se znam. a i vie ne ste ~isti za{to bo`jiot beleg od ~elata vi vri{ti. fateni se gospodava. No sega od s# ova se otka`uvam i se kolnam vo rakavicava bela (bela e rakava. ovie muvi letni ko larvi od crvja za mene se lepat. qubovta za tebe mi e cvrsta. zbuni me ko |avol. Rozalina Propadnavme. vie da izgubite a vlo`ivte neimoverno? Biron Ve molam! So vas ve}e zagubiv prekumerno! Rozalina I jas so vas. bog znae) deka od sega srceto }e mi nudi ili bara qubov samo so grubo “da” ili so resko “ne”. Kralot Nau~ete n#. na ubavo izvinenie za grubiot prestap. trpenie malku. gospodaru? Zo{to ste tolku skisnat? Rozalina Pomo{! [amiv~e vla`no stavete mu na ~elo. bez sme{ka. O. gospo|o. [izna! Biron Samo. imam bolest. bez ovie “bez”. gospo|o mila. sega }e n# storat pufka. Rozalina Ne e taka. Ima li otporno lice pa makar od bronza? Eve me. {to poleka }e mi mine. Biron Sekoj za sebe: duhot mi e iscrpen i so lunki doen. napi{ete “Gospod neka ni se smili” na onie trojca tie se zarazeni. ne sum za toa skroen. probodi me so umot bistar vo neznaeweto moe na par~iwa ise~i me so potsmevot ve~en. za koj i da e. so prezir `egni me. @ivi bogorojca. grubo ti velam. bez puknatina ili gre{ka. ko vo od slep harfist pesna rimi da redam.286 Vilijam [EKSPIR N# fatija. ve molam. ako e po moe. Princezata Barem se izvlekoa tie {to beleg ni storija nam. strelaj vrz mene pravo. Oti kako mo`e da e verno. hiperboli vo tri kupa. Princezata Zbuneti ste. Biron U{te sum ko molec so star manir. Morska bolest dobi idej}i od Moskva. figuri stilski da cedam. svileni izrazi krevki. Dimen Da priznaeme pa {ega od s# neka ~uvka.

gospo|o? Neka stanam avet ako na gospo|ava sum & dal takov zavet.sila? Prostete. Gospo|o. no eve. no biljurov na nejziniot be{e rakav. i deka sum vredna pove}e od svetov. {to vi {epote{e na uvo onoj Rusin . vi go vra}am. i za potvrda vedna{ ova mi go dadovte. se kolne{e deka mnogu sum mu mila ko videlceto skapoceno. Kralot Darot i zavetot na princezata & gi dadov: ja poznav po biljurot na rakavot zaka~en rado. se kolnam. a lordot Biron. Ne bevte li pred malku maskirani ovde? Kralot Bev. . Nekoj glasopletka~. be{e mojot sakan. [to sakate da ka`ete. Toga{ radost so nego neka ve prati! Gospodinov od dvorot se zaveti ~esno deka }e se dr`i do zborot. ~uvajte go zatoa. ni{to nema da vi zna~i. nekoj ligu{. Princezata Princezata A dali so umisla bevte? Kralot Kralot Bev. Kralot Princezata Ne. edna{ prekr{en. Princezata Sekako.So sila ubavina ne biduva 287 Rozalina Poubavo od priznanie nema. `imi ~esta. dogovor padnal koga ja otkrivte odnapred {egata jadna da ja pretvorite vo lakrdija dolna. niedno nema da me plene. nekoj kodo{. gospo|o li~na. i u{te se zakolna taka deka }e se o`eni so mene ili }e umre ko moj sakan. po vtorpat zavetot se kr{i lesno Kralot Prezrete me ako ovoj zavet go skinam. Rozalina No mi dadovte. Princezata Poleka! Poleka! U{te e presno. Sega sosem mi e jasno. gospo|o. gospodine. Princezata A koga ova }e go prifati. Rozalina. da mi prosti. Princezata A koga ovde ja najdovte sama {to & {epotevte na uvoto na va{ata dama? Kralot Deka pove}e od cel svet taa mi zna~i. Biljurot si go sakate ili me sakate mene? Biron Ni edno ni drugo.

nekoe kopile lo{o. oti ako po pravo smetame. na znak na vragot gospo|ite darovite gi smenile. pra{uvaat tie. ve uveruvam. sekoga{ sum smetal deka tripati po tri se devet. gospodine. gospodine. gospodine smerni ne n# otkrivte pa pak n# storivte neverni? Zarem ne ste maher za sekoja dama? So nasmev da & prijdete koga e sama? Da zastanete me|u ogni{teto i nea i tabakata da & ja prinesete so smea? Vie pa`ot ni go presekovte: o. so sukwa na glava. gospodine. deka znaeme {to znaeme. odnapred namerite ni gi otkril. gospodine. Vaka be{e. mesto sakanata na{a. ne? Toa okoto va{e ranuva ko oloven me~. velam. sekoja edna pretstavuva po tri. gospodine. tripati trojno.(Na Bojet) Zarem vie. gospodine. a potoa nie sledej}i go znakot. ama mislam deka ne se. Biron [to. Biron Vidi. komu ustata mu e rastegnata ve~no a znae kako {ega za gospo|ata da sklepa koga & e drago. Oti koga }e presmetame. darovite sme gi prosele.Biron Ne e devet. Torlak Ne ba{. gospodine. iako gre{no. Torlak ]e mi prostite. umrete koga vi e volja. gospodine. samo tri se? Torlak Ne. tvrdam: . Biron A tripati po tri se devet. Biron .) Bardu na ostroumieto. mislam. Biron Eve go. tie. gospodaru. dali trite znamenitosti da dojdat ovde ili ne. gospodine. zdravo! Ti razdeli dva petla! Torlak O. s# vi e dozvoleno vam. gospodine! Sramota e `ivea~kata da si ja zarabotuvate so smetawe. gospodine. I makata da ni e pote{ka pak zavetot go skr{ivme po svoja volja iako po gre{ka. `iti gospod. sam. Popreku me gledate. }e mi prostite. nie znaeme koga treba da se stigne do taa cifra. pak se kostre{i! No rekov! Za govor pove}e nema mesto! (Vleguva Torlak. Torlak O gospodaru. nekoj kvazi vitez. Bojet Veselo ova na{e zbidnuvawe be{e.288 Vilijam [EKSPIR nekoj pqampa~. smelo.

ne pu{tajte gi vamu. odnosno glumcite. mislam. najdobrata {ega ishodi{teto ne go znae svoe. gospodine. }e izigrame. Biron Zo{to pra{uvate? Princezata Zboruva kako da ne e od boga stvoren. }e n# posramotat. gospodine. }e poka`at kolku }e ispadne. Biron Odi.) Princezata Torlak Dali ~ovekov mu slu`i na boga? Fino. dozvolete sega da bide po moe. Pumpej Golemiot. (Izleguva. kako {to velat. te molam da dades vo ra{hod onolku kralski zdiv kolku sto e potreben da se kazat nekolku sbora. gospodine. da me smetaat za dovolno golem da go igram Pumpej Golemiot. da sredam samo eden tip. gospodaru. zbrkata najdobro se voobli~uva vo {ega ne koga e gotova tuku koga se ma~i. neka se podgotvat. ne znam kolkava e veli~inata na ovoj velikan. Kralot Velam da ne idat. {to se odnesuva do mene. Biron Taka sakaa. vaka barem imame garancija deka nekoj }e izvede polo{a pretstava od kralot i negovata dru`ba. To~no ko na{ata {ega. zna~i? Torlak O gospodaru. no jas treba da go pretstavuvam nego. Princezata Ne. gospodine.) Kralot Biron. koga nekoj so `ar po odli~nost silno zapne toj `ar redovno odli~nosta }e ja lapne. Biron Armado . da si zamislam samo edno bedno su{testvo. Biron Ti si eden od veli~enstvenite? Torlak Ve}e sme dovolno posramoteni.) Armado Miropomazan. (Vleguva Armado. gospodine! Pa samite ulogi. {to se odnesuva do mene. }e se potrudime. gospodaru. gospodine. (Govori so kralot i mu predava pismo.So sila ubavina ne biduva 289 Kolku se. stega. jas treba. gospodaru.

toa daskalce e svrknato od merata nadvor. slu~ajno sum ovde ko lija pa oru`jeto go polagam pred nozete na momevo slatko od Francija. Pompej Veliki. Torlak . majtapxijo: mo`e i prijatel da ti stanam. Dimen Veliki. Biron Daskalot. i eve go pred nas stiga. Petmina se i vo prvata pojava. ama nekoj Pompej . Izgleda dobro }e bidat pretstaveni veli~enstvenite. na voenata sre}a. mnogu.) Kralot Pompej sum jas. Pompej nare~en Veliki. se la`e{.zajak. I ako ~etvoricava uspeat vo prvata pojava. Pompej nare~en Golemiot. kako sto se veli.290 Vilijam [EKSPIR Toa e edno te isto. {utot i mom~eto:Se kladam deka po cel svet da gi bara{ vakvi petmina ne }e najde{. falbaxijata. na fortuna de la guerra. setiki. (Vleguva Torlak kako Pompej. sladok. Princezata Fala ti mnogu. Bojet Mo`ebi. Pompeju golem. meden vladaru. Torlak Kralot Ne. pa`ot na Armado Herkul. nad s# nadkralsko veli~estvo. u~itelot Juda Makavejski. mnogu suetno: ama s# ostavame.) Torlak “Veliki” de. i patuvaj}i po bregot. Torlak Pompej sum jas. suetno. Biron La`e{. gospodine. “fala ti Pompej” ka`e jas bi bil gotov. ti ne si toj v kajak. so {tit na du{manot pot mu vadev. nadri-popot. (Izleguva. {to ~esto na megdan. Posakuvam spokojstvo na tvoeto. mom~eto. tolku razli~ni se i svoeglavi. Kralot Razveani se site edra. Ako gospodstvoto va{e. i suetno. Torlak Jas Pompej sum. zimi s#. Biron Biron Dobro sro~eno. parohiskiot sve{tenik Aleksandar. ~etvoricava }e se preoble~at i }e gi igraat drugite petmina. Toj go igra Hektor od Troja. ubav moj.

Biron Odvedi go osvojuva~ot. Alisander. pa da te nema. gledate. priznavam. nozete mu se se~at! Inaku kako kom{ija e prva liga. svetski bev komander. ~ija lastagarka go ubi Kerber. sever. Biron Samo slu`beno inaku Torlak. No idat drugite veli~enstveni i tie }e bidat kako {to treba. vie go sotrevte i go simnavte od prestol golemiot Aleksandar. Quoniam sega ko nedonosen~e e ovde ergo prostete za s# {to be{e do ovde. (Vleguva pre~esniot Nataniel kako Aleksandar.) Juda sum jas.So sila ubavina ne biduva 291 Ne e.) Ete. zmii vaka dave{e so negovata manus. da te nema! (Nataniel se povlekuva. zapad. Juda! Torlak . da prostite: {vrknata meka du{a.) Nataniel Koga bev na svet. Princezata Zastani na strana. ja {irev svojata vlast. troglaviot canus. Za ova yrckite }e vi gi izvadat zad zavesa. Biron Va{iot nos du{ka “ne”. a koga be{e mal. Dimen Pompej Veliki.) Holofern Osvojuva~ot ne{to se trese. Prodol`i Alisander. nema {to. vitezu so isten~en plast. no se nadevam. (Vleguvaat Holofern kako Juda i Molec kako Herkul. Bojet Taka e.Bojet Nosot vi ka`uva deka ne ste: prav e po rast. na istok. od kojznae kakva vrednost. malku ulogata mu izleze od {ema. Va{eto lav~e. doen~e u{te. svetski bev komander. Samo zgre{iv malku vo ona “veliki”. (Izleguva Molec. navistina. ~esen ~ovek. ti be{e. no {tom izleze na scena. }e mu go dadat na Ajant. Biron Ova mom~e golemiot Herkul go igra. dobar Pompej. grbot moj jasno vi ka`uva deka sum Alisander. Princezata (Na Nataniel) O! gospodine. jug. deka bev sovr{en. Alisander. Malku napravi se va`en. no kako Alisander. a i za kuglawe e car. Torlak ]e si pluknam v kapa ako Pompej ne se poka`e kako najdobriot veli~enstven. dete. e tuka zapna. Osvojuva~ a se pla{i da govori! Sram da ti e Alisander. toj }e bide devettiot veli~enstven. {to dr`i bozdogan sednato vo stol~e. Nataniel Koga bev na svet.

Zamileniot Juda Makavejski e praviot Juda. Holofern Setete se. Juda i se obesi na drvo. ete stigna do samata glava. Holofern [to sakate da ka`ete. Vam vi e poprvo. Biron I toa nosen na vrvot od zabarski kle{ti. Biron Biron Zarem malku so niv te zaglavivme? Misli{ deka ima{ glava? Holofern Holofern A {to e ova? Prvin me zaglavivte a potoa me obezglavivte. Biron Biron Mrtve~ka glava na prsten. . Dimen Da i toa na oloven bro{. Ne Iskariotski. Dimen Dimen Glava na {nola. Predavnik {to baknuva. gospodine. gospodine. Judo. Holofern Holofern Kako koga epten ostanav bez glava? Glavata nema tuku taka da mi padne. Biron Profil na Sveti \or|i na nekoj bro{. A sega. teraj. Longavil Glava na stara rimska para odvaj vidliva. Bojet Ra~ka od me~ot na Cezar.292 Holofern Vilijam [EKSPIR Bojet Vrat bez glava. Kako }e stignete do Juda? Holofern Juda sum jas. Biron Odli~no. od milost zamilen ko Makaveec. gospodine? Bojet [to go nateravte Juda da se obesi. Dimen Toga{ za pogolem ste rezil. Juda sum jas. Dimen Izgravirano |on-lice na pagur~e.

Dimen Ko da e tele{ka. Longavil Pregolema mu e nogata za eden Hektor. kopjonosec silen na Hektora mu dade dar. Biron Magare do Juda? Zna~i pove}e ne Juda Makaveec tuku Juda Magareec. oti licata gi menuva ko ~orapi. Bojet Svetlo za gospodinot Juda! Se stemnuva. Dimen Iako {egata mo`e da mi se vrati. mo`e da se sopne. skrij ja glavata. Holofern Ova ne e fer. Dimen Ovoj e ili bog ili slikar. tuku so ciment. Bojet Piskite mu se mali. doa|a vooru`en Hektor. Ahil. ne e ubavo. vo sporedba so ova. Kralot Dimen Hektor. Biron Ova ne mo`e da e Hektor. Zna~i gubi se.) Biron Orev~e kalaisano. semo}niot. Limon. I zgora so cinet. sega vesel }e bidam. (Izleguva Holofern. Bojet A bidej}i e magare. (Vleguva Armado kako Hektor. ama go sredija ko nikoj.So sila ubavina ne biduva Biron Da si lav. Dimen . neka go nema.) Princezata Kutriot Makaveec. Longavil Biron Mars. istoto }e te snajde{e. Judo slatka! [to stoi{ ko zdrven? Dimen Na vtoriot del od svoeto ime. ne e smerno. Ne. be{e samo obi~en Trojanec. Armado Bojet Ama dali ova e Hektor? Kralot 293 Mislam Hektor ne bil olku dobro izdelkan.

a }e go obesat poradi toa {to Pompej e ubien od nego. duri mu cuka{e srceto. na naslednikot Ilionski covek tolku mo}en za neprestajno da se bori od utro do mrak von nastresnikot dvorski. Toj cvet sum jas. dva meseca ve}e. toj bese covek. Dimen Da. taa e na pat. piliwa slatki. (Biron istapuva napred. bep~eto ve}e kloca vo nejziniot mev. ne kolvajte gi koskite na pogrebaniot. Armado Sakas da me incriminiras pred velmozive? ]e umres. - Toa nane. Longavil Uzdite moram da mu gi pu{tam. Armado Longavil Taa smrdlivka. crno & se pi{uva na kutrata devojka. (Na princezata) Velicestvo slatko.) Princezata Govori. Armado Megdanyijata sladok e mrtov i gnil. Bojet Ja saka na stapala. No jas }e turkam do kaj sto mi stiga umot. Torlak Toga{ Hektora }e go kam{ikuvaat poradi toa {to @akeneta e trudna od nego. Ovoj Hektor vo s# go nadminuvase Hanibal. drustvoto e na pat Torlak Batka Hektor. trudna e. jazikot zauzdi si go. Armado Sto sakas da kazes? Torlak S# duri ne ja zemete na sebe ulogata na ~esen Trojanec. hrabar Hektore. a Hektor e zagar. podarete mi go vaseto setilo za sluh. nie sme mnogu odu{eveni. za{to odi protiv Hektor. kopjonosec silen na Hektora mu dade dar. Tisina! Mars semo}niot. Dimen .294 Armado Vilijam [EKSPIR Armado Ja obozuvam vleckata na tvoeto slatko gospodstvo. Dimen Dimen Za{to ne mo`e na ar{ini. Armado Lorde Longavil. va{e e.

Maslo vo ognot! Maslo vo ognot! [ilkajte gi! [ilkajte gi! Dimen Hektor }e go predizvika. Armado I mozam i sakam. Dimen Toa ne mo`ete da go odbiete. Biron Pompej se raspalil. Biron Da. pa makar i da nema ma{ka krv v stomak dovolna da nadoi edna bolva.So sila ubavina ne biduva 295 Pompej. }e te predizvikam. po kazna. Armado Gospoda i vojnici. Torlak ]e se bijam po ko{ula. srciwa moi slatki. Odam vo volneno. Biron A od koja pri~ina? Armado Armado @imi severniot pol. ti si slaven! Biron Pogolem od golemiot. golem. Ne sum Nordiec: ima da te sma~kam i toa so me~. mo`am da se zakolnam. i od toga{. ti nema ramen! Bojet Pompej. golem. ne nosi ni{to osven edna pa~avra od @akeneta i toa pokraj srce ja nosi kako amajlija. Torlak Nema da se boram so pol.) . Dimen Mesto za zapalenite veli~enstveni. Pompej vi frli rakavica. dozvolete da ve smiram i vrazumam. Markad Dimen Golata vistina e deka nemam kosula. Bestra{en Pompeju! Molec Gospodaru. Bojet Taka e. (Vleguva gospodin Markad. se isvinuvam. golem Pompeju! Pompeju gramaden! Dimen Hektor se trese. nema da se bijam po kosula. glasnik. a taa mu e izre~ena vo Rim koga snema platno. Ne gledate deka Pompej se soblekuva za bitka? [to vi pa|a na um? ]e vi otide ugledot po petlite. Ve molam pozajmete mi go ona moe oru`je u{te edna{.

Markad. mnogu vreme treba. no zabavata ni ja prekina. toa imav da ka`am. Vi blagodaram na site za siot va{ napor. Kralot Isklu~itelnite migovi isklu~itelen na~in nalo`uvaat tamu kaj{to ita od ne{tata tekot. ednostaven zbor najdobro stiga do na`alenoto uvo. Bojet. Poradi vas. (Izleguvaat veli~enstvenite.296 Bog neka ve {titi. patuvam ve~erva. razre{ka nosat na ona za koe. Kralot. Armado [to se odnesuva do mene. vremeto ni be{e devetta gri`a. Markad Vilijam [EKSPIR @al mi e. gospo|o. Iskreniot. a od mojata du{a. veli~estvo? Ne ve sfativ. {totuku o`alostena. ubavinata va{a. Prostete {to blagodarnosta mi e tolku {tura za {tedroto ispolnuvawe na baraweto krupno. Princezata Biron Podgotvete s#. Premnogu sum ta`na. Go vidov denot na nepravdata niz dupceto na razumot. srde~no ve molam so mudrosta obilna da ni prostite ili sosem da ja skriete slobodata {to si ja dadovme na duhot. Kralot Ne odete. Biron Odete veli~enstveni! Scenata se obla~i. sepak qubovnata ponuda {to te~e{e ovde neka ne ja prekine i skr{ne oblakot od taga od namerata prvobitna. nema korist od taga po zagubenite prijateli kolku {to ima mesto za radost po prijatelite steknati sega. ostanete. inaku. sega disam slobodno.) Kralot Podgotvete. Dami. Princezata Kako se ~uvstvuvate. ve molam. za{to. pa }e si dobijam zadovoluvawe kako vojnik. jazikot ne e u~tiv. koj{to vaka nikako ne bi mo`el da ubedi. va{iot tatko Princezata Umrel. Zbogum. vaka podobro }e go sfatite kralot. tokmu pri krajot. i ~esto. blagoroden lordu! [tom tovar imate na srce. pa iako na obrazot lipa roditelska taga i go zabranuva qubezniot quboven nasmev. i gre{no si poigravme so dadeniot zavet. {to bevme presmeli vo odnesuvaweto na{e pri razgovorot a za {to vinovna be{e pitomosta va{a. n# izobli~i i vozbudata ni ja Princezata . za{to vest jas nosam {to na jazik mi te`i. bog da go prosti! Markad Tokmu taka. velam. gospo|o. gospo|o! Princezata Dobro ni dojdovte.

prijatna {ega. zaminete vedna{ vo nekoj zafrlen. glasnicite na qubovta. pobarajte me zaslu`eno sosem i. sakate ne{to da storite. palava pa duri luda. . vo poslednata minuta na ~asot. i na na{iot mominski sobir. ko qubovta {to e seta polna neprikladni struni. storete go toga{ ova: bidej}i na zavetot ne vi veruvam. zatoa velam vaka: ako za qubovta moja. gospo|o. }e go zatvoram ova u`aleno telo vo domot na tagata kaj{to solzi . oblekata skudna. Kralot Barem sega. pustinski `ivot ne ja promeni ponudata dadena so krv vrela. Princezata Gi primivme va{ite pisma polni qubov. seta voobli~ena od okoto pa ko nekoe oko prepolna sliki neobi~ni. iska`uvaa pove}e od {ega. Dimen Pismata na{i. ubavi dami. toga{ vie na istekot od godinata dojdete i pobarajte me. n# navedoa nebesnite va{i o~i zagledani vo gre{kite na{i. nema. pustinski predel. tuku taa i niz isku{enijata ostane qubov. duri dvanaesette znaci nebesni na Zodijakot ne pominat site. vi se kolnam deka }e bidam va{a. zatoa izlivite qubovni va{i gi sfativme spored izgledot nivni.kon vas. prekuso vreme za spogodba da se sklu~i {to za sekoga{ }e va`i. ne. A dotoga{. zgre{ivme kon sebe i gre{ej}i edna{ sakame da sme ve~no verni kon onie {to n# navedoa na toa. znajte. bomasta krasnore~ivost za vremeto da se skrati. Longavil A isto i pogledite na{i. Princezata Mi se ~ini. premnogu vina gorka. pa dokolku zemaj}i ja palavosta qubovna ko pla{t od pajak na sebe. a i sme{no na nas izgleda{e toa. ostanete tamu. ne go svenat cutot na va{ata qubov. na toa. nastroenija ~udni.So sila ubavina ne biduva 297 svrte duri i kon nesakaniot kraj na namerite na{i. vaka se ~isti i se pretvora vo doblest. a pri~ina. bidej}i qubovta na{a e va{a i gre{kite {to qubovta gi pravi se isto va{i. sekoga{ privle~ena od ne{to drugo ko okoto {to skoka so pogledot od predmet na predmet. tvrdata postela. vetete ni ja va{ata qubov. oblici. ako ni mrazot ni postot. va{ite darovi. Rozalina Nie ne gi cenevme taka. pa duri i ova neverstvo. vo dlankava mominska {to dlankata va{a sega ja qubi. Pogolema va`nost od ovaa {to vi ja ka`av ne im pridadovme. dami. Ako ovoj osameni~ki. Kako {ega. Zatoa. gi izvalkavme vo va{ite o~i dostoinstvoto na{e i ~esta. qubeznost. grev samo po sebe. raskala{ena ko dete. premnogu grev na du{a vi le`i. vsu{nost. gospodine. daleku od site zadovolstva na svetot. gi ocenivme vedna{ ko dodvoruvawe. Ne.

{to e so mene? Rozalina I vie niz ~istili{te da minete treba. ako naklonosta moja vi treba edna godina mora da ja minete bez prekin vo poseti ma~ni na bolnite lu|e. Longavil Trpelivo }e ~ekam. zatoa. Kralot dadam. Vo okoto moe.298 Vilijam [EKSPIR `alosnici }e ronam za pokojniot mi tatko. poln zajadlivost i ostroumni sporedbi koi ne po{teduvaat nikogo {to }e se najde pod milosta na va{iot mnoguzna~en udar. Longavil [to veli Marija? Marija [tom dojde krajot na godinata smeren crninata }e ja smenam so prijatel veren. dojdete koga i kralot kaj gospo|ata moja mora. ili pove}e odbijam od nego. nenadejno smrtta da me zgrabi sega! Otsega srcevo vo tvoite po~iva gradi. prozorecot na srceto moe yirni i vidi kolku krotka molba odgovorot tvoj go ~eka. za vo laskawe i spokoj gi minam godinite mladi. toga{. Edna godina i den u{te zgora ne sakam ni zbor da ~ujam od dodvoruva~i bez brada. Marija Tolku e posli~no na vas. Dimen Dotoga{ }e vi slu`am iskreno i verno. za da se iskoreni pelinot od umot va{ . no vremeto e dolgo. gospodine. Dimen O. lordu moj Biron. Rozalina Katerina Ne. Katerina Ako ova. {to mene? @ena? Katerina Brada. Ako ova go odbie{. dobro zdravje i ~esnost. u{te pred da ve vidam i pred dolgiot jazik na svetot da razglasi deka ste ~ovek ve{t za {egi. Dimen A {to mi se pi{uva mene. so trojna qubov vi gi posakuvam trive ne{ta. zapovedaj ne{to za qubovta tvoja da storam. dali da ka`am. malkumina visoki se tolku mladi. da ne go skr{ite lekoverno. ako sum qubov polna i vam malku }e vi ^esto za vas sum slu{ala. Biron A {to e. da se razdelime sega ko lu|e za posle na srcata da n# ni ostani u|e. ti blagodaram `eno moja? Sepak zavet ne davajte. mila so mene. polni ste prestapi i prevari mnogu. Biron [to umuva gospo|ata moja? Pogledni me mila.

}e pre`iveam odewe po {tici! Edna godina pravewe {egi po bolnici! (Na kralot) E. vie vo ovie godina dena kataden po vezden }e gi posetuvate mol~elivite bolni razgovaraj}i so tie {to ofkaat. a zada~a }e vi bide so seta mo} i napor na va{iot bistar duh da gi naterate bolnite nemo}nici da se smeat. qubeznive dami mo`ea {egata so komedija da ja svr{at sami. udostojte me Princezata Ne be{e ona Hektor? Dimen Blagorodniot vitez od Troja. pa. Xek ne se `eni so Xuli. ne ve pu{tame po pat sama. za edna drama toa }e bide premnogu vreme. samo godina edna i u{te den zgora pa toga{ }e zavr{i. pa ako bolnoto uvo zaglu{eno od lelekawata na sopstvenata bolka saka da gi slu{a rugawata va{i. Biron Da. prodol`ete toga{ pa }e ve zemam zaedno so ovoj va{ porok. (Se vra}a Armado. gospo|o. mil moj kralu. Biron @iva smea da podbodnam vo grloto na smrtta? Nevozmo`no. no treba i ne{to i drugo predvid da se zeme. I se sakolnav na Zakeneta deka tri godini }e oram so ralo sa qubov na nejsinata slatka qubov. Kralot Dobro de. bez {to da me dobie ne mo`e nikoj. otfrlete go toj manir pa }e ve najdam o~isten od toj porok i }e bidam radosna {to ste se izmenile. Biron Ne zavr{uvame ovde ko vo nekoja stara drama. nikoga{ vo jazikot na onoj {to ja pravi. }e sakate li da go cuete sto onie dvajca uceni lu|e go skrpija ko Princezata . }e mora. Armado ]e ti gi baknam prstite kralski i }e zaminam.) Armado Slatko velicestvo. veselosta ne mo`e da prodre do du{ata vo bolka. Rozalina Toa e na~in podsmeva~ot malku da se svesti. Dadov na sebe savet. No isvonredno ceneta vosvisenost svetla.So sila ubavina ne biduva 299 ploden i mene da me dobiete. no ako ne saka. Uspehot na dosetkata vo uvoto le`i na onoj {to ja slu{a. ~ie vlijanie svoj zarodi{ ima vo ona dopa|awe neodgovorno koe na budalite mu go delat slu{a~ite plitki. Biron Godina! Dobro. ostanete zbogum! Kralot Ne. toa ne mo`e da bide. ako vi e po volja.

duri Xoan debelata tenxereto go me{a. zima. od onaa Ver. veselinka ve{a duri Xoan debelata tenxereto go me{a. `olti i fini so radost bojat livadi celi kukavicata toga{. 0 Koga glasno veterot duva i razigrano re`i popovata pila i pticite dro~at vo sne`nata ruva i nosot na Mari crven e od sila. srebreno beli i laliwa ne`ni. od sekoe drvo go ismeva `enetiot i vaka pee prvo: Kuku! Kuku. kuku: o zbor {to neprijatno gi pla{i `enetite ma`i! Koga ov~arot v {upelka sviri po du{a i veselite ~u~uligi ora~ot go budat koga skok na potpolo{ki. ut. koga rak~iwata pr`eni cvr~kaat v pajnca luto toga{ no}e pee okokoren utot.) Od ovaa strana e Hiems. Torlak i drugite. vrani. (Izleguvaat. uuut-ut. ~avki se slu{a i devojkite platnoto letno go belat kukavicata toga{. Armado Ej!Ej! Vamu! (Se vra}aat Holofern. ut. kuku: o zbor {to neprijatno gi pla{i`enetite ma`i! Zborovite na Merkur zvu~at grubo po pesnite na Apolon. vtoroto kukavicata. veselinka ve{a. od sekoe drvo go ismeva `enetiot i vaka pee prvo: Kuku! Kuku. Molec. prolet: Prvoto go prikazuva buvot.) Zima . uut. odvaj di{at i mlekoto v dom smrznato stiga v ra~nik koga krvta smrznuva i bespa}e e {uto toga{ no}e pee okokoren utot. }e gi soslu{ame. Ver. Armado Prolet Koga margaritki {areni i sinoli~ki sini i zumbuli krevki. Kralot Viknete gi brgu. uuut.300 Vilijam [EKSPIR pofalba sa buvot i kukavicata? Toa trebase da bide na krajot od naseto prikasanie. Nataniel. pocni. ut. PESNA Koga mrazulci na sekoj yid visat i kravarot Diki ~eka da dojde Badnik i Tomevci drva nosat. uut.

zandana i zatvor kako zapek.So sila ubavina ne biduva (Bele{ki) 1 Igrata ovde e na zborot zatvor {to zna~i i zatvor kako temnica. konstipacija. 301 .

.

.

.

Naslov na originalot: Much Ado About Nothing .

milenik na Don Pedro Benedik. }erka na Leonato Beatri~e. upravnik na Mesina Antonio.LICA: Don Pedro. priglup ~inovnik Talpa. stra`ari. ~ovek na Don Huan Dren. mlad velmo`a od Padova. isto Pisar Sve{tenik Mom~e Hera. mlad grof od Firenca. sluga na Don Pedro Bora~io. negov brat Baltazar. vnuka na Leonato Margaret. isto milenik na Don Pedro Leonato. pridru`ni~ka na Hera Ursula. pridru`nici. . ~ovek na Don Huan Konrad. negov polubrat Klaudio. princ od Aragon Don Huan. isto Glasnici.

.

gledame deka celoto op{testvo za koe govori [ekspir e polno so eden vid civilizirana plitkost. Ili. nivnata maka i onaka ne treba da se sfa}a seriozno. homonimi na vremeto. Postoi edna neprevedliva igra na zborovi vo naslovot na Nothing-Noting. Osven ova. se uka`uva deka deloto e prethodno igrano od grupata na lordot ^emberlen. Prozata. namerata mu e seriozna. Vo kvarto izdanieto od 1600 godina. ako odime ponatamu. nivnata nemo} da ja sfatat su{tinata na sakaweto i brakot. Vo prvoto folio izdanie od 1623 godina glavno e prepe~aten istiot tekst od kvarto izdanieto od 1600 godina. nesposobnosta na likovite da ja vidat o~iglednata podlost na Don Huan. Sepak. Dren. Ovaa romanti~na komedija. svet naiven i nesposoben da se brani pred jasno vidlivite kanxi na zloto. se ~ini namerno vmetnata za plasti~no i velelepno da gi prenese inteligentnite dueli pome|u Beatri~e i Benedik. Iako lo{oto zabele`uvawe ili delumnoto slepilo na Leonato. Ova e prv prevod na Od vlakno ortoma na makedonski jazik. element {to mnogu kriti~ari go smetaat za mo{ne vlijatelen vo podocne`niot razvoj na visokata drama. Glavniot zaplet se temeli prete`no vrz edna prikazna od Mateo Bandelo vrz koja se nadogradeni delovi od Besniot Orlando na Ariosto. sepak [ekspir najmnogu poka`uva interes za komi~nite implikacii {to proizleguvaat od lo{oto zabele`uvawe a ne od ~istoto gledawe. likovi vneseni vo izvornata prikazna od samiot [ekspir. zborlesta Beatri~e i zakoraveniot ergen Benedik. . Don Pedro. Kako {to uka`uva i samiot naslov. Upotrebata na proza za gradewe na ostroumen dijalog pome|u aristokratskite likovi e va`en nov element vo {ekspirovata drama. koja ja sugerira primarnata tema na [ekspir: sposobnosta da se zabele`i niz nabquduvawe razlikata pome|u pojavnosta i su{tinata zad taa pojavnost. Klaudio i Benedik vo Od vlakno ortoma re~isi doveduvaat do tragi~en kraj. nivnoto povr{no razbirawe na qubovta. Talpa i drugite sporedni likovi isto taka izmisleni od [ekspir u{te pove}e go odvlekuvaat vnimanieto od glavnite likovi.Komedijata Od vlakno ortoma prvpat se pojavuva vo 1598 godina. dominira vo deloto. kriti~arite ja smetaat za sjajno no neizbalansirano delo. Dramata izobiluva so nezabele`uvawa na su{tinata (notings) koi vodat do la`ni zaklu~oci. Glavnata prikazna za Hera i Klaudio blednee pokraj ostroumnite dvoboi pome|u bistrata. ja otkrivaat i nivnata neizbe`na moralna glupost. ako na~inot mu e komi~en.

.

Pred ku}ata na Leonato. Glasnikot Nemu ve}e mu predadov nekolku pisma i ne mo`e{e da ja skrie radosta. dali gospodinot Bocka~ se vrati od bojot ili ne? Glasnikot Ne poznavam nikogo so takvo ime. lavovski dela vo ko`a od jagne! Navistina gi nadmina o~ekuvawata i ne o~ekuvajte od mene so zbor da vi gi prenesam! Leonato Za kogo pra{uvate. Glasnikot Zaslugite mu se golemi pa takvi se i po~estite od Don Pedro. Gledam ovde deka Don Pedro so mnogu po~esti go opsipal mladiot fiorentinec Klaudio. duri za da ne ispadne radosta neskromna toj & udri pe~at na taga. Hera. gospo|o. Leonato .) Leonato Pismovo veli deka Don Pedro od Aragon doa|a ve~erva vo Mesina. go ostaviv na desetina kilometri od ovde koga trgnav. Leonato Pobedata vredi dvojno koga vojskovodecot ja vra}a vojskata doma `iva i zdrava. Nikoj ne o~ekuva{e tolku od negovata mladost.^in PRVI Scena 1 Mesina. takov nema{e vo na{ata vojska. Kolku e podobro da pla~e{ od radost otkolku da se raduva{ na pla~! Beatri~e Ve molam. Nema poiskreni lica od onie {to vaka se mijat. Leonato Iskren izliv na iskrenost. vnuko? Toj ima vujko ovde vo Mesina i mnogu }e se Kako malo dete. Beatri~e i drugi so glasnik. Leonato Glasnikot izraduva. Glasnikot Mnogu e blisku. (Vleguvaat Leonato. Leonato Da ne se rasplaka? Kolkumina blagorodnici zagubivte vo bojov? Glasnikot Malkumina od ugled a nieden poznat.

gospo|o. Glasnikot Dobro se poka`a vo vojnava. Beatri~e Dobar e vojnik koga pred nego stoi dama. ~etiri od negovite pet uma mu kidnaa ko popareni. pa sega na kutri~kiot mu ostana samo u{te eden kolku da se razlikuva od negoviot kow i da si se zanesuva deka s# u{te e su{testvo {to misli. no kakov e koga }e zastane pred ma`? Beatri~e Navistina ami kako. kolkumina ubi i izede vo vojnava? Dobro. No ve molam. }e ja zapalev. koja e razlikata me|u polneta piperka i polnet ma`? Za piperkata se znae. gospo|o. koj mu e sega drugar? Zarem nema nekoj mlad . ama kolku {to go znam. ne se somnevam. ja menuva so sekoj nov kalap. Od najpresniot megdan {to go spodelivme. a so {to e polnet toj? No {to se mo`e tuka.Ve molam. kolkumina ubi? Za{to jas vetiv deka }e gi izedam tie {to toj }e gi ubie.Od vlakno ortoma 311 Glasnikot Hera Bratu~etka mi misli na gospodinot Benedik od Padova. Beatri~e Deka e polnet. Glasnikot Gledam. Glasnikot Beatri~e Navistina? Da ne vi muvlosa del od hranata pa nema{e koj da ja smavne? Mevot. Koj mu e sega drugar? Sekoj mesec ima nov pobratim. Beatri~e Se zemame ama toj sekoga{ ostanuva pokus. Za jadewe znam deka mu nema ramen Glasnikot Ama i kako vojnik e dobar. deka gospodinov vi e posleden na listata. Beatri~e Da mi be{e prv. gospo|o. polnet e so doblesti. Leonato Vnuko. gospodine. mu e kako |upska torba. pred ma`ot ma`. pome|u nea i gospodinot Benedik postojano se vodi nekakva {egaxiska vojna: A se sretnat vedna{ se zemaat na ududu. se potpi{a kako Kupidon i go predizvika na dvoboj so bocki od trn. vernosta mu trae kolku i oblikot na palarijata. Glasnikot Toj se vrati dobro raspolo`en kako i sekoga{. site sme smrtni. Leonato Ne sfa}ajte ja pogre{no vnuka mi. koga pro~ita. premnogu go imate zemeno na zab gospodinot Benedik. znam. . Pred damata gospodin. Beatri~e Toj izlepi oglasi niz cela Mesina i go predizvika Kupidona na dvoboj so streli: a {utot na vujko mi. ni toj nema da vi ostane dol`en.

dojdovte da si ja pre~ekate beljata. }e potro{i celo azno pred da se izle~i! Glasnikot Sakam da ostaneme prijateli. vnuko. gospodine. nikoga{ nema da ve fati ludilo. Beatri~e Tokmu taka mi vele{e majka & . Klaudio i Benedik. gospo|ice! Za{to li~ite na tatko dostoen za po~it.) Don Pedro Gospodine Leonato. gospodine Benedik. a radosta me napu{ta. Benedik Da ne se somnevavte {tom ste ja pra{uvale? Leonato Nemav zo{to. taa ne bi sakala da mu ja nosi glavata na ramena.Bidete sre}ni. taga me obzema. Leonato Nikoga{ ne sum go smetal za belja va{eto doa|awe. Don Pedro Naj~esto e vo dru{tvo so blagorodniot Klaudio.312 Vilijam [EKSPIR kavgaxija {to trgnal so nego na pat za pekolot? Glasnikot bi trebalo da vi olesne na du{a. Gospod neka mu e na pomo{ na blagorodniot Klaudio! Ako fatil Benediktis. Benedik Da re~eme gospodinot Leonato & e tatko i da re~eme taa li~i na nego. dali dobro ~uv? Milata gospo|ica Majtapxika? Ne znaev deka u{te ste `ivi! Opaa. Beatri~e Mnogu {irokogrado go sfa}ate sopstveniot tovar. po ova mo`e da se vidi kakov ste sega koga porasnavte. (Vleguvaat Don Pedro so Baltazar i drugi. Beatri~e Taka e! Duri ni na kukuvden! Glasnikot Doa|a Don Pedro. gospodine Benedik. Vsu{nost. . a zarazeniot vedna{ fa}a ludilo. za{to koga od belja }e se spasite. gospo|icata sama ka`uva koj & e tatko. sam si go baravte i si go dobivte. no koga vie si zaminuvate. Benedik Opaa. Vie toga{ u{te bevte dete. sepak tvrdam deka ni za seta Mesina. Benedik. Beatri~e . Nikoj ne ve ferma. Don Huan. Leonato Gospode bo`e! ]e mu vleze pod ko`a kako bolest: pozarazen e i od ~uma. Leonato Vas. .Ova mora da e }erka vi. gospo|o. Samo vie drobete si. Don Pedro Ostanete. lu|eto obi~no begaat od tro{ok a vie si go navlekuvate na vrat.

Benedik i da ne poka`e{e zamor. a jas bi sakal srcevo da ne mi e tolku tvrdo za{to. inaku. da odite napred? Don Pedro Dajte mi raka. ne ve poznavam od v~era. vi dol`am celosna po~it. odime zaedno. nema la`no da se zakolnete.Od vlakno ortoma 313 Beatri~e Kaj se ~ulo majtapot da umre koga pred sebe ima tolku lesen zalak kako {to e gospodinot Benedik? Duri i u~tivosta se pretvora vo majtap koga vie }e se pojavite. Don Pedro Toga{ u~tivosta e prevrtliva i nema karakter. gospodaru. i bidej}i se smirivte so princot. }e bea na golem zort od eden opasen badijalxija. so isklu~ok na vas. ama ja poglednav. No vie terajte si. no sakam da vi se zablagodaram. Beatri~e Sre}a nevidena za `enite. . {to vo ova sme isti. Leonato Ako se zakolnete. Beatri~e Pile {to govori so mojot jazik e podobro od yver~eto {to govori so va{iot. veruvajte mi. Benedik Vakov majstor za papagali u{te ne sum sretnal. Jas zavr{iv! Beatri~e Sekoga{ zavr{uvate ko klapnat kow. Mu velam }e ostaneme najmalku mesec dena a toj od srce moli da se slu~i ne{to za da ostaneme pove}e: mo`am da se zakolnam deka ne e licemer i deka molbata mu doa|a od srce. gospodine Benedik! Leonato.No sigurno e deka site dami umiraat po mene. Benedik Zna~i vaka stojat rabotite: Gospodine Klaudio. niedna ne sakam. gospodaru. gospod neka vi e na pomo{. Benedik Kamo kowot da mi be{e brz ko va{iot jazik Vi blagodaram: ne sum mnogu ve{t na zborot. Leonato Dali }e sakate. . mojot drag prijatel Leonato n# kani site kaj nego. sirotite. dali ja zabele`a }erkata na gospodinot Leonato? Benedik Ne ja zabele`av. Leonato.) Klaudio Benedik. pove}e bi slu{ala kako ku~eto mi lae po nekoja ~avka odo{to nekoj ma` da mi se kolne deka me qubi. .Vi posakuvam dobredojde. Spolaj mu na gospoda i na mojata studena krv. gospodaru. va{iot brat. Don Huan Samo vie ostanete si takva! Taka barem eden od gopodata }e ja izbegne sudbinata da mu go izgrebat liceto! Beatri~e I izgrebano ne bi mu bilo pogrdo od va{eto. (Izleguvaat site osven Benedik i Klaudio.

za moeto prosto i iskreno mislewe ili sakate da vi odgovoram spored mojot obi~aj kako zakolnat du{man na nivniot pol? Klaudio Ne. poveli. Bratu~etka &. te molam. Gledaj. da ne e polna besovi. ne mi se dopa|a. Benedik Da ne ja kupuvate {tom vaka policiski se raspra{uvate? Klaudio Zarem ne e svetot presiroma{en da kupi takov biljur? Benedik More bogat e toj da kupi duri i kutiv~e vo koe }e se ~uva. vo nejzin prilog mo`am da ka`am samo edno: da ne e onakva kakva {to e. mi se ~ini deka e preniska za visoki falbi.) Don Pedro Kakva tajna ve zadr`a ovde pa ne dojdovte po nas kaj Leonato? Benedik Bi sakal va{ata svetlost da me prisili da ka`am. slepo pikni si ja glavata vo tvrdiot jarem. precrna za svetli falbi. govori seriozno i razumski. ka`i mi iskreno kako ti se dopa|a. Benedik Zarem ne e skromna mlada gospo|ica? Benedik Dali me pra{uvate kako {to bi trebalo da pra{a ~esen ~ovek. te molam. (Povtorno vleguva Don Pedro. ve molam. Don Pedro se vra}a po vas. Se nadevam nemate niet da stanete soprug. i presitna za krupni falbi. na koj dur da ve fatam? Jas s# u{te gledam bez o~ila i takvo ne{to ne mo`am da vidam. . Benedik Zarem do tamu e dojdena rabotata? Zarem ne ostana nieden ma` na svetov {to ne }e ja nosi {apkata na rogovi? Zarem pove}e nema da sretnam nieden {eesetgodi{en ergen? Toga{.314 Klaudio Vilijam [EKSPIR Klaudio Vo nejze ja gledam najubavata gospo|ica na svetot. Benedik Ne znam. Don Pedro Ti nareduvam kako na ~ovek {to mi se zakolnal na vernost. bi bila neubava. nosi mu go belegot i ofkaj vo nedelite ko netokmu. ne bi si rekol sebesi deka sum se zaklel vo sprotivnoto. na primer. seriozno li mi zboruvate? Ili pak si igrate majtap za da mi ka`ete deka Kupidon e dobar du{ka~ na zajaci a Vulkan izvonreden drvodelec? Ka`ete mi. a bidej}i e takva kakva {to si e. Klaudio Ti misli{ deka se {eguvam. ja {ie vo ubavina ko {to prvi maj go {ie trieset i prvi dekemvri. ne? Klaudio Da saka Hera da mi stane `ena. Tuku.

kusata }erka na Leonato. za toa malku }e po~ekaat. Benedik Deka nitu ~uvstvuvam kako taa treba da se qubi. grofe Klaudio? Jas mo`am da ~uvam tajna kako nem ~ovek.na ova veruvajte mi. go govoram toa {to go mislam. gospodaru. ako ja qubite. Don Pedro Klaudio Isto i jas. Klaudio Vaka da bilo (pra{ano).Ova e ulogata na va{ata svetlost. Vo kogo? . deka `ena me odgledala i toa najponizno go priznavam so golema blagodarnost. Don Pedro Deka zaslu`uva. Benedik Ko vo prikaznata. . nitu bilo taka. gospodaru.imajte na um. znam.e. u{te pred da umram.kako ~ovek {to se zakolnal na vernost: . }e si zemam za pravo na niedna da ne & veruvam.Toj e zaquben.Od vlakno ortoma 315 Klaudio Benedik Slu{ate. vaka i }e be{e (odgovoreno). ^uvstvuvam deka ja sakam. Benedik Deka vo `ena sum za~nat. priznavam so blagodarnost. kako mi pripa|a{ od qubov. Bidej}i ne sakam da storam grev iska`uvaj}i nedoverba kon edna od niv. Benedik Mo`e od gnev. Vnimavajte kolku mu e kus odgovorot: . gospodaru. no kako ~ovek {to se zakolnal na vernost. . toa e ubeduvawe koe ni so ogan ne mo`at da go isteraat od mene: spremen sum so nego da umram na klada. More }e te vidam jas tebe. ama. niti pak znam so {to taa takvo ne{to zaslu`uva. ne daj bo`e da bide poinaku! Don Pedro Amin. za da se ulovam? Don Pedro ^esen zbor. ama nikoga{ od qubov: ako mi doka`ete deka . `imi site veri i zakletvi. od glad. gospodaru: ‘ne bilo vaka. za{to gospo|icava e dostojna za toa. da bide vaka!’ Klaudio Ako strasnava qubov nabrgu ne se promeni. Benedik Isto i jas. ne daj bo`e. Klaudio Vaka mi govorite. Klaudio I nikoga{ ne si mo`el da ja igra{ ulogata do kraj bez tvrdokornosta na svojata volja. no lovci i zagari da mi se sobiraat na ~elo i da ne znam kaj mi e glavata . Don Pedro Sekoga{ si bil nepokolebliv eretik vo preziraweto na poubaviot pol. . od bolest. po {to sledi deka ne samo {to poubavo }e se nosam tuku i }e si ostanam ergen za navek.Vo Hera.

Don Pedro Qubovta moja od tvojata }e u~i. Klaudio Dali Leonato ima sin. ve ostavam.koga bi ja imalDon Pedro [esti juli.) Klaudio Gospodaru. Predmetot na va{iot razgovor na mesta e nakiten so krp~iwa. ja ima samo Hera. gospodaru? Don Pedro Toga{ pobrgu i zemjata }e se zatrese. obesete me kako ma~or i strelajte vo mene. rezil na vekot }e stane{! Benedik Mislam deka sum sposoben za edna takva misija. zaradi ova {to go re~e. a toj {to }e me pogodi. Vo me|uvreme. em ludo. Ne. Klaudio Ako ova nekoga{ se slu~i. Koga toga{ i diviot bik navlekuva jarem. samo majtapete se. Don Pedro Ne. em roglesto. prepora~ajte me i ka`ete mu deka doa|am na ve~era za{to znam deka nagolemo ja sprema. Iskreno va{. no ako nekoga{ itriot Benedik go navle~e. potapkajte go po ramo i nare~ete go Robin Hud. Benedik Da. (Izleguva Benedik. Benedik Ako nekoga{ skr{ne{ od ovaa verba. ispitajte si ja sovesta! Zna~i. naskoro. odete doma kaj Leonato. Benedik So gospod na pomo{: Od doma. Don Pedro Don Pedro Dobro. ima da se trese{ pred nego kako prat. ako Kupidon ne se istresil siot vo Venecija. no i tie ukrasi se mnogu labavo pri{ieni. . ka`i & kako i }e vidi{ kolku spremna e da ja sfati i najte{kata zada~a {to dobro }e ti stori. (Thomas Kyd: Spanish Tragedy) Benedik Diviot bik mo`ebi. vremeto }e poka`e. Benedik.316 Vilijam [EKSPIR nekoga{ }e pripadnam od qubov. so vreme i vie }e se pripitomite. taa edinstveno . iskornete gi rogovite od bikot i nasadete mi gi na ~elo: pa neka me zalepat na tabla i so krupni bukvi kako {to pi{uvaat Ovde se iznajmuva dobar kow neka mi napi{at ozdola Ovde mo`e da go vidite o`enetiot Benedik. Don Pedro Dobro. Zatoa ostanete Klaudio Ako skr{nam. Pred da prodol`ite so verglawe na dobro poznatite izliteni frazi. }e stane{ `ivotin~e. bez da mo`am toa brgu da go nadopolnam so dobra pija~ka. vedna{ izvadete mi gi o~ite so peroto na nekoj poet i obesete me na portata od nekoja javna ku}a kako tabla so slepiot Kupidon. sega pomo{ od vas mi treba. dobar gospodine Benedik.

i sluhot }e & go zarobam so napad `estok na qubovnata storija moja: Potoa. a zaklu~okot e deka taa }e bide tvoja: Od zborovi vedna{ da prejdeme na delo. no imav pogruba zada~a toga{. Samo soodvetnoto slu`i. poznavaj}i & ja ranata po samiot izgled! No za da ne se ~ini deka prebrzo ja dobiv. na nivno mesto vo surija naviraat ne`ni. i }e & re~am na Hera deka jas sum Klaudio. Znam deka ve~erva }e ima gozba. (Izleguvaat. Don Pedro Ve}e se odnesuva{ ko zaquben ~ovek. zaquben si. Klaudio? Klaudio Gospodaru. u{te koga pojdovte na zavr{eniov pohod. na tatko & s# }e mu ka`am. so melem od zborovi probav da ja le~am. dali ja saka{. Don Pedro Zo{to mostot da e po{irok od tekot? Najdobar dar e ona {to e trebno. }e go raspetlam vo nea moeto srce. pod maska }e ja prezemam ulogata tvoja. mi se dopadna. a jas soodvetniot lek }e ti go snabdam. milni strasti {to mi velat kolku ubava e mladata Hera i kolku sum ja sakal pred da zaminam vo bojov. sakaj ja! ]e zboruvam so nea i so nejziniot tatko i ti }e ja ima{. pa dopa|aweto ne stigna da sozree vo qubov: No sega {tom se vrativ i {tom vojni~kite misli se povlekoa molkum. Pa neli ba{ poradi ova tolku krasna prikazna mi razvrza? Klaudio Kolku ne`no qubovta ja isceluvate.Od vlakno ortoma 317 }e go nasledi. i slu{a~ot go zamoruva{ so more zboroj: Ako ja saka{ ubavata Hera. jasno e.) . ja poglednav nejze so vojni~ko oko.

Vnu~ko moj dobar.) . Leonato Da ne ne bil so site ovoj va{ ~ovek koga ova vi go ka`al? Antonio Ni slu~ajno. Odete vie i ka`ete & s#. ]e vi go pratam pa sami raspra{ajte go. drugo sakam da vi ka`am. ne. . pa ako ovaa prifatela. }e ja izvestam }erka mi za da ne ja fati na spiewe ako ispadne deka ova e navistina to~no. na igrankata. da & go ka`e.O. mislel vedna{ da ja iskoristi mo`nosta i da dogovori so vas.no. }e mi treba va{ata ve{tina. Leonato Dali se dobri? Antonio Zavisi od pe~atot {to }e im go stavi ishodot. da si gi ispolnime obvrskite vo uzbunava. (Pominuvaat nekolkumina preku scenata. prijatelu. va{ata }erka i deka imal namera toa ve~erva.318 Scena 2 Vilijam [EKSPIR Soba vo ku}ata na Leonato. duri ne se poka`e kako jave . bidete na visina.) Leonato [to e brate? Kade e vnuk mi. dojdete so mene. sega za sega }e smetame deka rabotava e son.) Rodnini moi. (Izleguvaat. znaete {to treba da se stori vo vakov ~as. eden moj ~ovek volku ~ul: princot mu otkril na Klaudio deka bil zaquben vo vnuka mi. Ama brate. Leonato Ne. va{iot sin? Dali se pogri`i za muzikata? Antonio Zafaten e so toa do gu{a. ve molam. novosti mnogu ~udni za koi ne ste ni sonuvale deka se mo`ni. (Vleguvaat Leonato i Antonio. vo sekoj slu~aj. ubavo izgleda od nadvor. Bister e i razumen. Obvivkata im e dobra. Od razgovorot pome|u princot i grofot Klaudio koi {etale niz najgustiot del od mojot ovo{tarnik.

Bora~io? (Vleguva Bora~io. kako {to veli{.Od vlakno ortoma Scena 3 Druga soba vo ku}ata na Leonato. {to blagodet }e mi dojde? Konrad Mo`ebi nema da ve izlekuva vedna{. (Vleguvaat Don Huan i Konrad. vo me|uvreme pu{ti me da si bidam ona {to sum i ne obiduvaj se da me smeni{. No koj doa|a? [to ima novo. }e kasam.) Don Huan Konrad Gospodaru! Zo{to ste neraspolo`eni od merata nadvor? Don Huan Zatoa {to nema mera okolnosta od koja ova se ispili. Poarno da sum {ip vo trwe odo{to trendafil vo negovata milost. Konrad Zarem ne mo`ete da imate nekakva polza od va{eto nezadovolstvo? Don Huan Seta polza vo `ivotot ja imam samo od nego. sepak nikoj ne mo`e da porekne deka sum otvoren podlec. roden. Konrad Taka e. Konrad Poslu{ajte go razumot. Ako me pu{tat od sinxir. kralski go gostat kaj Leonato. za{to samo nego i go upotrebuvam. a ne da ~ekam koga nekomu }e mu bide }ef. na krvta moja pove}e & li~i da bidam namrazen od site otkolku da go tokmam odnesuvaweto za da mo`am da is~emnam tro{ka qubov od nekogo. Da imam dovolno sloboda. no ne pravete go toa otvoreno tuku so razumna vozdr`anost. da jadam koga sum gladen. samo vo pravoto godi{no vreme }e imate dobra `etva. princot. a ne da se gri`am za ne~ija rabota.) Bora~io Doa|am od edna golema gozba. a mo`am da vi govoram i za eden skore{en brak. Don Huan Se ~udam {to ti. da spijam koga sum pospan. ottuka i neraspolo`enieto mi e bez mera. iako ne mo`e da se ka`e deka sum nekakov laskav namuzlija. vo znakot na Saturn. a ne da se smejam na se~ii {egi. Ne mo`am da krijam {to sum: Moram da bidam neraspolo`en koga za toa imam pri~ina. Don Huan Mo`e li da poslu`i za urnek vrz koj }e se izgradi nekakva nesre}a? Koja e taa budala {to saka da se vrze so nemirot? . Duri neodamna se smirivte so brat vi i sega ste povtorno vo 319 negovata milost. ama barem }e ve nau~i na trpelivo podnesuvawe. Mene mi veruvaat samo koga imam uzda na usta ili jarem na gu{a: zatoa re{iv da ne pejam vo sopstveniot kafez. a ne da ~ekam dodeka nekomu mu tekne. nevozmo`no e da fatite vistinski koren ako samite ne sozdadete povolna klima. Don Huan A ako go poslu{am. }e si go teram }efot bezmilosno. vo ova. saka{ so moralen lek da ja le~i{ beznade`nata bolka. da se smejam koga sum vesel. va{iot brat.

gospodaru.) Don Huan Prekrasen gospodin! A na koja.320 Bora~io Desnata raka na brat vi. toga{ sekako }e si ~estitam. }erata! Kako go dozna ova? Bora~io Dodeka najmen kako kaditel. raka pod raka. na nekoj na~in. ne? Konrad Dodeka sme `ivi. da mu ja dade na grofot Klaudio. nivnoto raspolo`enie se zgolemuva so mojata taga. Don Huan Vidi go ti. `iti s#. princot i Klaudio vneseni vo eden mnogu seriozen muabet. frlil oko? Bora~io Na Hera. Se mu{nav zad edna draperija i ~uv koga se dogovorija princot da ja izmoli Hera za sebe i otkako }e ja dobie. Don Huan Koj? Doblesniot Klaudio? Vilijam [EKSPIR Don Huan Toga{ da odime vedna{ na gozbata. toj mlad pili{tarec ja sobra seta slava od mojot poraz. }erkata i edinstvenata nasledni~ka na Leonato.]e odime li da vidime {to mo`e da se stori? Bora~io Bora~io Vi stoime na raspolagawe. . Tokmu toj. gospodaru. mu na{tetam. naidoa. Don Huan Odime vedna{ tamu! Ovde mo`e da ima hrana za moeto nezadovolstvo. kadev edna mnogu zagu{liva odaja. Vie ste mi verni i }e mi pomognete. (Izleguvaat. Ako. Kamo gotva~ot da misli kako mene! .

se razbira. [to }e pravam so takov? Da mu gi natnam moite ali{ta i da go storam {ef na sobarkite? Ma`ot so brada e pove}e od mom~e. vnuko.^in VTORI Scena 1 Salon vo ku}ata na Leonato. Leonato Zna~i polovina od jazikot na gospodinot Benedik vo ustata na grofot Huan i polovina od tagata na grofot Huan na liceto od gospodinot Benedik. }e nema{ nikakvi rogovi? Beatri~e ]e nemam ako nemam ma`. Beatri~e i drugi. cel ~as potoa mi idi ufunet. takviot ma` bi ja osvoil sekoja `ena na svetot. striko. Beatri~e Beatri~e So dobri noze i so silni stapala. no kravata {to premnogu bode. a Prezajadliva e pove}e od samo zajadliva.ako uspee da ja pridobie. Kravata {to bode {uti rogovi ima. Leonato Zna~i ako premnogu bode{. Hera Mnogu ta`na du{a. Hera. Beatri~e Beatri~e Toj gospodin navistina izgleda kiselo! Sekoga{ koga }e go vidam. za vakov blagoslov na kolena go molam Nego sekoe utro i sekoja ve~er! Bo`e! Ne bi mo`ela da podnesam ma` so brada na lice: poarno da si legnam na bodlikavo prase! Leonato Mo`e }e legne{ so ma` {to nema brada! Leonato Tvrdam. a vtoriov e kako razgaleno sin~e i samo mele bez prekin. nema nikakvi. Taka }e go utnam bo`jiot dar: za{to se veli. Beatri~e Sovr{en ~ovek bi bil onoj {to bi stoel nasrede me|u nego i Benedik: prviov e kako trup i ne zboruva ni{to. Antonio. (Vleguvaat Leonato. . . i so dovolno pari v }ese. Navistina e prezajadliva. deka so tolku pis jazik te{ko }e si najde{ ma`.) Leonato Zarem ne be{e ovde na ve~era grofot Huan? Antonio Antonio Ne go vidov.

Hera. so rogovi na glava i }e mi re~e. kako {to mi zapoveda srceto. jas ne sum za nego. Beatri~e striko. znaete kako da mu odgovorite. Leonato ]erko. ven~avaweto i kaeweto se kako zabavna. } e zemam gro{ od me~karite kako kapar i }e im gi vodam majmunite v pekol! Leonato Zna~i re{ivte da odite v pekol? Beatri~e Ne. potoa doa|a kaeweto i so svoite stakleni noze zapa|a vo te`ok {und. dol`nost na bratu~etka mi e samo da se pokloni i da re~e. ne sakam nieden. (na Hera) se nadevam. ako princot premnogu navali.322 Vilijam [EKSPIR ma`ot bez brada e pomalku od ma`: onoj {to e pove}e od mom~e ne e za mene. eden den }e ve vidam snabdena so ma`. da napravime mesto. i navistina. Ba{ taka. tatko. vnuko. toga{ }e mi izleze |avolot na sre{ta. Leonato Se nadevam. Beatri~e. Beatri~e Imam oko sokolovo.) Don Pedro Gospo|ice. Baltazar. Tatko. vo s# }e go slu{ate tatko vi. ko nekoj star rogonosec. gledam crkva na kilometri. Margaret. Bora~io. Odi v raj. Ursula i drugi pod maski. odi v raj. seriozna i {und muzika: prvoto dodvoruvawe e ogneno i naglo ko strastven pop-rok. Sinovite na Adama se moi bra}a. gledajte sepak mom~eto da e ubavo inaku poklonete se u{te edna{ i re~ete. za mene e grev. Leonato Vleguvaat gozbaxiite. Kako {to }e zapovedate. Beatri~e Sigurno ne do denot dodeka Bog ne po~ne da pravi ma`i od nekoja druga gra|a a ne od zemja. pravo kaj sveti Petar vo rajot. }e sakate malku da se zabavuvate so eden va{ obo`avatel? . Za{to. zapamtete {to vi rekov. pa taka istancuvajte mu go odgovorot. (Vleguvaat Don Pedro. polno e zanes i hirovi.No i pokraj seto ova. Antonio A vie. Benedik. da se ma`am za najbliskiot rodnina. Don Huan. striko. preostro gledate na rabotite. Leonato Vnuko. vinata }e padne na muzikata. brate. Klaudio. Zarem ne bi bilo ta`no za `enata so nea da gospodari edno obi~no kup~e pra{ina? Da podnesuva smetka za svojot `ivot pred edna grutka nepostojana kal? Ne. bratu~etko. dodvoruvaweto. ako princot za ona vi govori. polno starovremski spokoj i patina. ova ne e mesto za devojki. ven~avaweto smireno i smerno kako avstriski menuet. . zatoa. slu{nete me. jas }e mu gi predadam majmunite i trk. Beatri~e Ako ne ve pobara vo vistinskiot ~as. a onoj {to e pomalku od ma`. samo do negovite porti. toj }e mi poka`e kade sedat ne`enetite i nema`enite i potoa dolgo i sre}no }e si `iveeme od utro do mrak. ka`ete mu deka za s# treba takt. s# pobrzo i pobrzo duri ne potone v grob. vnuko.

oti imam mnogu lo{i osobini. Margaret Hera Gospode. Margaret A jas ne.) Baltazar Bi sakal da vi se dopadnam. Govorete potivko. Ursula Dobro ve poznavam. Hera Zo{to toga{ maskata ne vi e od slama? Antonio Don Pedro So eden zbor. pope! Baltazar . vie ste toj. Baltazar Toga{ u{te pove}e ve sakam. (Odat na strana. Baltazar Don Pedro Amin! A koga }e vi bide po volja? Margaret Hera Koga }e mi se bendisa va{eto lice. Ursula Nikoga{ ne bi go imitirale tolku odvratno to~no da ne ste samiot toj. so radost }e pojdam a so poradost }e si sjojdam. tie {to }e ve ~ujat }e mo`at da re~at amin. spoj me so dobar igra~! Pa i so vas ako mi e po volja. ne sum. ako zboruvate za qubov. Don Pedro So mene vo va{e dru{tvo? Na primer glasno se molam. za va{e dobro. samo negova i ni~ija druga. vie ste gospodin Antonio. Baltazar Na primer? Ursula Samo vie vaka ja ni{ate glavata. I trgni mi go od pred o~i koga igrata }e zavr{i! . Maskata mi e ko pokrivot na Filemon. Antonio Pravo da vi ka`am.Odgovori. vo ku}ata e Jupiter. vie ste toj.Od vlakno ortoma 323 Margaret Hera Ako odite popoleka i ako gledate qubezno i ako ne ka`ete ni{to. ne daj bo`e lautata da bide ko nejzinata futrola! Don Pedro Odgovaram so molk. samo go imitiram. Eve ja negovata suva raka. popot si go dobi.

Benedik Ne go poznavam. no nema. edinstveno e talentiran da izmisluva nevozmo`ni kleveti: samo rasipiku}ite mu se voshituvaat. veruvajte mi. Sigurna sum deka e tuka nekade.) Treba da gi sledime prvencite. Ba{ bi sakala da me ~epne. Benedik Koj e toj? Vo s# {to e dobro. vie ste toj. vi se molam! Mislite deka ne ve prepoznavam po va{ata bleskava duhovitost? Mo`e li da se skrie doblesta? Prestanete. ako ostane nezabele`ana. Ursula Vilijam [EKSPIR Beatri~e Nikoga{ ne ve nasmeal? Benedik Ve molam. vedna{ }e go frli vo taga i poti{tenost. vi se molam! Beatri~e Nema da mi ka`ete koj vi go re~e toa? Benedik Prostete mi. Beatri~e Beatri~e Sigurna sum deka dobro go poznavate. koja. Znam deka vedna{ }e me ~epne so nekakva zlobna sporedba. Beatri~e I nema da mi ka`ete koj ste vie? Benedik Ne sega. vi se molam. (Se slu{a muzika odvnetre. Bora~io i Klaudio. koj e toj? Beatri~e Zadrogaz na princot.I deka seta duhovitost sum ja crpela od edna edinstvena kni{ka? . Izleguvaat site osven Don Huan. Beatri~e Samo napred. povelete. za{to toj i gi zabavuva i gi luti lu|eto. pa tie prvin se smeat pa go tepaat.) . Taka e. {to }e zna~i za{teda od barem eden kopan za{to {utrakot nema ni{to da kasne taa ve~er. Mnogu zdodeven {ut. no voshitot ne proizleguva od negovata duhovitost tuku od negovata pakost. manirite si se maniri i ne se menuvaat! Dosta. (Igra.Ova mora da go rekol gospodinot Benedik. gi napu{tam na prviot sviok. Benedik Ako slu~ajno go zapoznam }e mu ka`am {to rekovte za nego. za{to ako n# povedat vo lo{o. Beatri~e Deka sum opaka! . Benedik Nemojte.324 Antonio So eden zbor. ne sum. ili ako nikoj ne se nasmee.

taa ne mu dolikuva spored potekloto. sekoe srce. }e pojdete so mene? Klaudio Kade? Benedik Pa. ve molam ubedete go da se trgne od nea. grofe. Bora~io no zlovestive gi ~uv so u{ite na Klaudio. samo zbori i sekoe oko samo za sebe pregovara. Taka se prodavaat goveda. za va{a rabota stanuva zbor. toj sum. Prijatelstvoto e verno vo s# drugo osven vo ~uvstvoto {to se vika qubov. Bora~io A toa e Klaudio. toj e vquben vo Hera. brat mi mnogu ve ima pri srce. Hero! (Se vra}a Benedik. Don Huan Gospodine.Od vlakno ortoma 325 Don Huan Navistina. Benedik Ajde. Klaudio Od kade znaete deka ja saka? Don Huan ^uv kako se kolne deka ja saka. Benedik Sega zboruvate ko xambaz na pazar.) Klaudio Vaka odgovarav vo imeto na Benedik Mu posakuvam radost so nea. ko lihvarski sinxir? Ili pod mi{ka ko poru~ni~ki ~in? Nekako }e mora da go nosite za{to princot ve}e ja ima va{ata Hera. za qubovta. Gospojcite odat po nea a ostana samo edno maskirano lice. Don Huan A sega da odime i malku da kasneme. bez posrednik. Ovaa vistina sekojdnevno se potvrduva a samo jas ne veruvav: zatoa zbogum. Kako }e go nosite venecot? Okolu vratot.) Benedik Grofe Klaudio? Klaudio Da. brat mi e zaquben vo Hera i go vikna tatko & na strana ova da mu go ka`e. toj sum.. Don Huan Ne ste vie gospodinot Benedik? Klaudio Dobro me poznavate. Sigurno e taka. Klaudio Isto i jas.princot prosi za sebe. za{to ve{terka e ubavinata i so ~inki vernosta vo krv ja topi. Go poznavam po na~inot na koj stoi. do prvata vrba. No dali pomislivte deka princot vi pravi usluga? . vie tuka mo`e da odigrate uloga na ~esen ~ovek. i u{te se zakolna deka }e ja o`eni ve~erva. zatoa. (Izleguvaat Don Huan i Bora~io.

ostavete me. kako {to mi se gleda. mu rekov.Do kade doturkav! Mo`e taka me vikaat za{to sum vesel! Da. deka sum bil poglup i od vol.326 Klaudio Ve molam. deteto vi go ukrade mesoto. deka va{ata milost gi pridobi simpatiite na mladata dama.) Benedik Kutroto pile popareno! Sega }e se mu{ne v grmu{ka. otr~alo da mu go poka`e na svoeto drugar~e a ova mu go ukralo. ja odigrav ulogata na gospo|ata Rekla-ka`ala. toga{. opak uj na Beatri~e se zamenuva sebesi so svetot. . Don Pedro Gospo|icata Beatri~e se `ali na vas. Ama }e se odmazdam vaka ili onaka. duri i maskata {to ja nosev mi o`ivea i navali da se kara so nea. taa mene tolku me ocrni {to toa duri ni klada ne bi go izdr`ala. gospodaru. Go najdov ovde skisnat ko da mu potonale site gemii. i mislam vistinata mu ja ka`av.deka sum bil {ut na knezot. duri i dab so eden edinstven zelen list bi & vratil. Don Pedro Da go kam{ikuvaat? [to napravil? . vie mu go ukradovte gnezdoto. za{to venecot bi mo`el da go nosi i sam a kam{ikot bi mo`el da vi go dade vam za{to. `imi krstot. Benedik Ako i pileto pee kako {to vie zboruvate. Benedik Pa sepak. .) Don Pedro Gospodine. kade e grofot? Dali go vidovte? Benedik @imi krstot. Don Pedro Zarem doverbata za tebe e prestap? Prestapot e kaj onoj {to ukral.bez da pomisli deka sproti nejze sum jas. (Izleguva. no vaka sam sebesi si ~inam nepravda. presre}no {to na{lo pti~jo gnezdo. ne me bie vakov glas: tuku samo lo{iot. toga{ jas ve ostavam vas. i taka mi frla{e v lice kupi{ta gadosti i podmolnosti so takva ume{nost {to jas samo stoev ko ~ovek kraj metite vo kogo nani{anila i puka cela edna vojska. . Benedik O. (Povtorno vleguva Don Pedro. taa mi re~e. Benedik Vilijam [EKSPIR Benedik Najnaiven prestap na edno u~eni~e koe. pa mi {iri muabeti. gospodinot {to igral so nea & ka`al deka mnogu ja napa|ate. a i venecot. kam{ikot ne bi bil na odmet. Zboro- Opaa! Sega udrivte ba{ ko onoj slepiot. ~esno zboruvate. Don Pedro Sakav samo pileto da go nau~am da pee a potoa da mu go vratam na sopstvenikot.No gospo|icata Beatri~e da me znae a da ne me poznae! [ut na knezot! . a vie pravo vo stolbot! Klaudio Ako ne}ete. i mu se ponudiv da odime do prvata vrba za da mu napravam venec zatoa {to e napu{ten ili da go vrzam za kol bidej}i zaslu`uva da go kam{ikuvaat.

gospo|ice. (Se vra}aat Klaudio i Beatri~e. duri i krlukot da si go skr{i i da go frli v ogan. u`asi i zbrki idat po nea. nitu vesel. da. . gospodaru. doa|a. go kutnavte na ple}i.Od vlakno ortoma 327 vite & se trwe i {tom otvori usta . da. Taa duri i Herkula bi go naterala da vrti ra`en. Beatri~e Poarno vaka. da odnesam poraka do Pigmejcite. grofe. Nemate ama ba{ ni{to za mene? Don Pedro (Izleguva. gospodaru. a edna{ navistina od mene go dobi so la`ni kocki. gospo|ice. ~ovek mo`e da si `ivee v pekol spokojno i mirno ko vo svetili{te. da vi gi donesam dimenziite na stapaloto na sveti Jovan. Don Pedro Da ne ste toga{ bolen? Klaudio Nemam ba{ ni{to osven `elbata da ostanete so mene.s# bi pravel samo da ne progovoram ni tri zbora so ovaa harpija. go zagubivte srceto na gospodinot Benedik. gospodaru. nitu aren. tuku samo u~tiv: u~tiv grof ko kisela piperka i qubomorna zolva! . Beatri~e Vsu{nost. ne mo`am da ja podnesam gospo|icata Alapa~a! Ne sum ni toa. ova e jadewe od koe mi se gadi. I lu|eto namerno }e gre{at samo za da odat tamu. ete. {to ste mi ta`en? Klaudio Ne sum ta`en.dve srca za negovoto edno. mo`ete da ka`ete deka sum go zagubila. pa zatoa. a jas na toa mu pla}av lihva. Don Pedro More go legnavte. . Don Pedro [to e so vas. navistina site kavgi. nitu bolen. Beatri~e Grofot ne e nitu ta`en.bocka. da vi donesam vlakno od bradata na Golemiot Kan.) Don Pedro Ete. odo{to toj da me legne{e pa da stanev majka na tikvari! Go dovedov grofot Klaudio po kogo me prativte. Na Gospoda se molam da se najde nekoj ve{ter pa da & zabai i da ja vrati. }e vidite deka e pekolnata Ata vo ubavi ali{ta. gospodaru. Zdivot da & e stra{en ko {to & se izrazite. dodeka e ovde. Vi se molam. gospodaru. Za{to. Benedik O Bo`e. gospodaru. vi tvrdam. Leonato i Hera.) Benedik Ne mo`ete da me pratite na izvr{uvawe na nekakva zada~a na krajot na svetot? Podgotven sum da trgnam po koja bilo rabota {to }e vi tekne: mo`am da vi donesam ~epkalka od najdale~niot }o{ na Azija. s# `ivo i divo okolu nejze }e crkne i svetot }e opusti s# do yvezdata Severnica! Ne bi se o`enil so nea pa makar vo ~eizot da go nosi siot miraz {to Adam go dobi pred da zgre{i. ne zboruvajte mi za nea. Don Pedro Eve ja. mi go ima{e pozajmeno za malku.

deka ste blisku do vistinata iako. Don Pedro Me sakate mene. gospo|ice. Klaudio Ba{ taka i pravi. ko {to ste vie moi. vie ste ko praznik. a veselosta najmnogu vi li~i. primete ja od mene }erka mi a so nejze i mojot imot. Ka`i go denot na ven~avkata i Bog neka ti dade sre}a! Leonato Beatri~e Grofe. kutri~koto budali{te. jas }e vi najdam ma`. taka jas sum va{: celiot vi se davam i nestrplivo ~ekam za razmena. gospodaru. sigurno e. zatni mu ja ustata so bakne` pa neka zamol~i i toj. gospodaru. toga{ pretpostavkata mu e gre{na. grofe. ako e taka. za{to. Mu go ka`av ova na tatko & i toj nema ni{to protiv. na vas e redot. .Bratu~etka mi na uvo mu ka`uva deka & e v srce. gospodaru. Mislam. Za{to Klaudio. gospodaru. imate veselo srce. jas sum rodena da govoram samo veselo a ne ne{to seriozno. . bratu~etke. sekoga{ e tamu kaj{to duva vetrot na gri`ite. brat {to e kako vas? Tatko vi sozdal odli~ni mlado`enci. Ba{ bi sakal eden stvoren od tatko vi. ja barav vo tvoe ime i ubavata Hera e dobiena. a bo`jata neka go blagoslovi! Beatri~e Zboruvajte. osven ako ne mi se dozvoli da imam u{te eden za delnicite. Negovata milost brakov go sredi. treba da si sedam v }o{ i da vikam ‘Najdete mi ma`! Najdete mi ma`!’ Don Pedro Gospo|ice Beatri~e. rodnino. samo e te{ko za devojka da stigne do niv. gospo|ice. Nemate. vi tvrdam deka. no toga{ edna yvezda zaigra i pod taa yvezda se rodiv. site se zdru`uvaat! Cel svet taka pravi osven jas zavalijata! Ko da sum krastava. Klaudio Molkot e najsovr{eniot glasnik na radosta. Bog neka vi dade radost! Leonato Vnuko.Gospo|ice. a praznicite se mnogu retki! No. Beatri~e Ne. Beatri~e Taka e. Don Pedro Va{iot molk me navreduva. ili ako ne mo`e{. prostete mi. vi se molam. Rodnini. gospo|ice? Beatri~e Ne.328 Don Pedro Vilijam [EKSPIR Beatri~e Gospode bo`e. majka mi pi{te{e od bolka. Beatri~e Zboruvaj. }e se pogri`ite za ona {to ve zamoliv? . Don Pedro Navistina. bi mi bila mala sre}ata koga bi mo`el da ka`am kolkava mi e. rodeni ste vo vesel ~as. spolaj mu.

a jas. Don Pedro Dobro. negovata slava }e stane na{a a nie } e staneme edinstvenite bogovi na qubovta. vi stojam na usluga. Vremeto odi na paterici dodeka qubovta ~eka da mine niz obi~aite.So va{a dozvola. (Izleguva Beatri~e. se gleda deka ne vi e po }ef tolkavoto odlo`uvawe. gospodaru. Imam namera. nikoga{ ne e ta`na osven koga spie. a bez somnenie mo`am ako vie trojca mi pomognete i go pravite ona {to }e vi re~am. Ni slu~ajno. nema da se {laeme tuku-taka. Ba{ bi sakal da gi spojam. no vi tvrdam.Od vlakno ortoma 329 Beatri~e Ve molam prostete mi. . za da & pomognam na bratu~etka mi da dojde do dobar soprug. ima za {to da go pofalam: od blagorodno koleno e. dobro. Don Pedro A i vie. se budi i umira od smea. gospodaru! Edna nedela da se vo brak. gospodaru. . Leonato Gospodaru. mi ka`uvala }erka mi. Ako go storime ova. ubava Hero? Hera Se soglasuvam da pravam s# {to e pristojno. Klaudio. so doka`ana hrabrost i potvrdena ~esnost. Leonato Ne daj bo`e. so pomo{ na vas dvajca. Leonato Ne pred ponedelnik. }e se zacapa vo Beatri~e. {to zna~i u{te A Benedik ne e najbeznade`niot ma` {to go znam. iako znae da sonuva ne{to neprijatno. neli. Kupidon }e treba da ni nosi voda. sedum dena. gospodaru. striko. Don Pedro .) Don Pedro Mnogu prijatna i duhovita gospo|ica. site dodvoruva~i gi zema na ududu. Leonato Mnogu malku taga ima vo nea. ]e ve nau~am kako da ja naterate va{ata bratu~etka da se zaqubi vo Benedik. }e si go spu{taat do ludilo! Don Pedro Grofe Klaudio. taka }e go sredam Benedik {to i pokraj seta svoja ostroumnost i seta svoja prebirlivost. odnosno da gi namamam gospodinot Benedik i gospo|icata Beatri~e da se zaqubat eden vo drug so strast silna kako planina. Klaudio Leonato I jas. duri i ova e premalku vreme da go storam s# ona {to sum naumil. koga mislite da zastanete pred oltar? Klaudio Utre. zete. no duri i toga{. gospodaru. Don Pedro Bi bila odli~na `ena za Benedik. gospodaru. vo me|uvreme. makar po cena deset no}i da ne sklopam oko. Don Pedro Ne podnesuva da & se govori za ma`. da ostvaram Herkulovski podvig.

) Don Huan Taka e navistina. mene mi slu`i. bolen sum od zer na nego. i s# {to vo toj pravec deluva. sluginkata na Hera. . Kako mo`e{ brakov da go spre~i{? Bora~io Samo ne~esno. (Vleguvaat Don Huan i Bora~io. (Izleguvaat.330 Vilijam [EKSPIR Da vlezeme vnatre. no jas mo`am da im ja rasipam rabotata. Bora~io Mislam deka u{te pred godina vi ka`av. no tolku elegantno {to ni{to ne~esno nema da se vidi na mene. Bora~io To~no.) Scena 2 Druga soba vo ku}ata na Leonato. gospodaru. gospodaru. Don Huan Ka`i mi na kratko. Don Huan Sekoja pre~ka. prepreka. kolku sum & mil na Margaret. gospodaru. Don Huan Se se}avam. sekoja sopka za mene }e bide lekovita. grofot Klaudio }e se `eni so }erkata na Leonato. Bora~io Mo`am da ja nagovoram vo koe bilo nezgodno vreme na no}ta da gleda nadvor od odajata na svojata gospodarka. pa }e vi ka`am {to sum zamislil.

Od vlakno ortoma 331 Don Huan Don Huan I kade tuka gleda{ `ivot {to mo`e da mu donese smrt na ovoj brak? Bora~io ]e go sprovedam ova vo delo. Bora~io Toga{ odete.) . ka`ete im deka znaete oti Hera me saka mene. zatoa dajte im mo`nost da me vidat mene pod nejziniot prozorec kako ja vikam Margaret Hera a Margaret mene Bora~io. jas }e sredam Hera da bide otsutna. Bora~io Otrovot vo seto ova }e treba da go pu{tite vie. poka`ete deka od ~ist obyir. Don Huan A kako seto toa }e go doka`am? Bora~io So dokazi {to }e go izla`at princot. im go ka`uvate ova. brat vi. Bidete postojan vo optu`bite. Hera }e ja posramotat a Leonato ubijat. [to drugo sakate? Don Huan ]e storam s# samo da im napakostam. pa prividnata vistina za neverstvoto na Hera }e izleze taka na videlo {to somne`ot lesno }e stane izvesnost i site podgotovki za ven~avkata }e se otka`at. vo me|uvreme. bez ogled kolkavo zlo }e proizleze. a mojata prefriganost nema da me zasrami. najdete zgoden ~as da gi odvoite na samo Don Pedro i Klaudio. ne snobete se da mu ka`ete deka u`asno zgre{il {to go `eni slavniot Klaudio . a pred s# zatoa {to ja sakate ~esta na brat vi koj{to ovoj brak go ujdisa i od po~it kon negoviot prijatel koj{to na ovoj na~in }e bide izmamen od la`no nevina devojka. Klaudio }e go stavat na maka. Pojdete kaj princot. (Izleguvaat. dovedete gi da go vidat ova to~no vo no}ta pred ven~avkata: za{to.~ii doblesti od merata nadvor }e gi istaknuvate . Bidi ve{t i prefrigan vo rabotata i }e dobie{ iljada dukati. Te{ko }e vi poveruvaat bez da se uverat.so edna rasipana orospija kakva {to e Hera. Don Huan Odam vedna{ da doznaam koga im e ven~avkata.

mene mi e arno. Benedik Na prozorecot od mojata soba ima edna kniga. mene pak mi e arno. gospodaru. }e ja ~ueme pesnata? Klaudio Sekako. a s# u{te da gledam so ovie o~i? Ne znam. Benedik Znam. Mo`e li do tolku da se izopa~am.) Benedik Mom~e. blagorodna. ama sakam da si tamu pa pak tuka. Pomnam koga znae{e da izodi i petnaeset kilometri pe{ za da vidi dobar oklop. najprirodno inaku nema ni da mi se pribli`i. doblesna. (Vleguva Baltazar so lauta. Druga e pametna.332 Scena 3 Vilijam [EKSPIR Vo gradinata na Leonato. Bogata mora da bide. pametna. Ha! Idat princot i musje Zacapankovje ! ]e se skrijam vo rasjevo! (Se zatskriva. nema da dozvolam da me pravi tolkava budala. a sega. (Izleguva slugata. no mislam deka nema {ansi. s# dodeka ne napravi ~ove~ka piftija od mene. Nekoga{ zboruva{e prosto i razumno. odli~na vo muzikata a bojata na kosata neka bide kako {to Bog saka. . .Kolku ve~erta e tivka. se razbira. pla~koto.) Mnogu se ~udam koga eden ~ovek otkako }e vidi kolkava budala stanal drug ~ovek zatoa {to do u{i se zacapal vo nekoja `ena i otkako }e se iznasmee na vakvite plitki ludosti kaj drugite. pesnata povtori ja.) Don Pedro Ajde. govori ko v glava da mu se odr`uva simpozium za lingvistika. ko ~esen ma` i vojnik. Slugata Gospodine. Edna `ena e ubava.) (Vleguvaat Don Pedro. mene pak mi e arno. sekako inaku {to }e mi e. blaga. a sega se pretvoril vo rasean lingvist. inaku ne doa|a predvid. Pametam koga ne saka{e da slu{a nikakva druga muzika osven zvucite na barabanot i trubata. ubava. No s# dodeka ne sretnam `ena so site ovie doblesti vo sebe. stanuva predmet na sopstveniot prezir so toa {to i samiot }e se vqubi. ne velam deka qubovta ne mo`e da me pretvori vo piftija. ama velam. soglaski i samoglaski mu fr~at na site strani.) Don Pedro Ajde Baltazar. ko namerno zamol~ana za po~est na muzikata da & dade! Don Pedro Vidovte kade Benedik se skri? Klaudio Mnogu dobro. gospodaru. Treta e doblesna. Leonato i Klaudio. (Vleguvaat Benedik i negoviot sluga. toa e sigurno. normalno inaku nema ni da ja poglednam. Slugata Ama ve}e sum ovde. {tom pesnata svr{i }e si dobie lisecot vedna{ po mucka. gospodine. interesna vo muabetot. donesi mi ja vo gradinava. vo sekoj slu~aj inaku ne bi ja zel pa duri da e i angel. a sega le`i petnaeset no}i buden i vo glavata go kroi noviot gradnik. edna `ena nikoga{ ne }e me ma|epsa. A takov ~ovek e Klaudio. se razne`il pa saka samo gitari i {upel~iwa.

Ne pla~ete dami. neka v radost igra svetot! 2 Dosta so ta`alki. krenete glavi gore. gospodaru. ne barajte glas tolku lo{. negoviot grd glas da ne iskobi nekakva nesre}a! Poarno da ~uev kako mi graka nekoj no}en gavran. se kolnat deka ja qubat. dosta so pla~ki ne bidete ta`ni i luti. Ne pla~ete zatoa.) Benedik Ete. pa ako saka{e i ~uma neka donese{e! Don Pedro Da. zatoa ne pla~ete mili duri koga i si odat tie debili ne pla~ete luto. Don Pedro Toj navistina govori po noti. Baltazar [tom za molba govorite.Od vlakno ortoma 333 Baltazar O. la`govci se ma`ite. Don Pedro Najdobar dokaz za odli~nosta e koga sovr{enstvoto sopstveno se kudi. . Benedik (Od strana. neverni ra~ki od koga postoi prolet i taa cuti.) Slu{a{ Baltazar? Te molam najdi ni dobri svira~i za{to utreve~er treba da svirat pod prozorecot na gospo|icata Hera.. dvapati muzikata da ja grdi. ne ostavaj dolgo da te molam. gospodaru. sekako (Na Klaudio. }e pejam: oti mnogu dodvoruva~i tr~kaat po moma {to ne ja cenat. notiraj noti. gospodaru dobar. Klaudio Notirajte go ova pred notite moi. bo`estvena pesna! Sega du{ata mu e von sebe od voshit! Ne e malku ~udno {to edni ov~i creva imaat mo} od teloto ~ove~ko du{ata da ja vadat? Sepak za moi pari sakam da si slu{am samo rog! (Baltazar pee:) 1 Ne. ne! Dobro pee{ ko za vo ihtiza. Te molam. Baltazar Baltazar Ama lo{ e peja~ot. Po~nuvaj. notirawe! (Muzika. ajde! Ili ako u{te saka{ da govori{. kleto ne otkrivajte deka srceto vi cvili tuku pejte. Baltazar Baltazar Najdobrite.) Da be{e pes i vaka da zaviva{e sigurno }e go obesea: samo go molam gospoda. `imi s#. govori na noti.. no sepak ja molat. niedna moja nota za notirawe ne e vredna. pej. bilo na kopno ili negde na more verni ne bile ni na edno pile. Don Pedro ma`ite neverni od sekoga{ bile. Don Pedro Dobra pesna.

Leonato Nitu pak jas. Don Pedro Kako. Zagriza. Benedik (Na strana. i se kolne deka nema nikoga{ ni da mu ka`e. . bev ubeden deka duhot nejzin e otporen na site napadi na strasta. pti~kata zasedna (na strana na Don Pedro. da ne go slu{nev ova od ovoj belobrad gospodin. dajte mu u{te. ve molam? Me za~uduvate. taka. (Izleguva Baltazar so lautata. zbogum. Leonato I jas bev gotov da se zakolnam deka e taka. Klaudio Mo`ebi samo glumi. Benedik Mo`no li e? Zarem ottamu duva vetrot? Leonato Pravo da vi ka`am. pod ovoj dostoinstven lik sigurno ne se krie podlec.) ]e pomislev deka e mestenka. nikoga{ la`nata strast. barem po s# ona {to do sega go poka`uva{e. ovaa riba }e zagrize. gospodaru. idete. zagriza.idete. Leonato Kakvi znaci. ja ~uvte }erka mi ve}e kako. ne znam {to da mislam. Klaudio Vi ka`a. ama naj~udno e {to vaka luduva po gospodinot Benedik kogo. Leonato. kako. se ~ini go ima zamrazeno za navek. Don Pedro Stori taka. osobeno koga Benedik e vo pra{awe. .) Nikoga{ ne bi pomislil deka taa gospo|ica bi zasakala nekoj ma`. navistina vi ka`a.) Dojdete. Leonato Da glumi? Gospode. Don Pedro A kakvi znaci na strast poka`uva? Dali ve}e mu ka`ala na Benedik {to ~uvstvuva za nego? Leonato Ne. gospodaru! Pa taa }e vi sedi. [to be{e ona {to mi go podrekovte deneska deka vnuka vi Beatri~e se zaqubila vo gospodinot Benedik? Klaudio Taka. ne bila tolku sli~na na vistinskata. ako e la`na. Klaudio Don Pedro I toa e mo`no. gospodaru. ama deka go saka od dnoto na du{ata. tuka nema ni najmal somne`. na golema maka e.334 Don Pedro Vilijam [EKSPIR Klaudio (Na strana) Zaka~ete dobra mamka na jadicata.

za{to stanuva po dvaeset pati no}e i sedi taka vo no{nicata dodeka ne ispi{e cel list hartija. Ve molam. Klaudio So kakva cel? Toj samo }e si igra majtap so nea i }e & gi udvoi makite. molela. Don Pedro Dobro bi bilo Benedik da doznae preku drug ako ve}e taa ne saka da mu ka`e. Leonato O! Go napravila pismoto parampar~e. mila gospo|ica a doblesta & e nadvor od sekoj somne`.Koga go ispi{ala. navistina. koga razumot i krvta vojuvaat vo tolku ne`no telo. Don Pedro Vo s# osven vo qubovta kon Benedik. Taa e prekrasna. taka }erka vi veli: Zarem jas. Leonato Mislite deka taka }e bide dobro? Taka postojano pravi. . spored sebe. veli }erka mi. Leonato O! . pa gi na{la Benedik i Beatri~e eden vrz drug ko dve stranici vnatre vo listot?Klaudio Ba{ na taa. pla~ela. kolnela. a zanesot do tolku ja ima sovladano {to pone- . pa se prekoruvala sebesi {to mu pi{ala na tip za kogo znaela deka }e ja ismee. Don Pedro Kamo qubovta da ja naso~e{e kon mene: s# drugo }e ostavev na strana i }e ja storev moja vtora polovina. krvta pobeduva. Ja `alam. a i pri~ina pravedna imam za toa za{to sum & i striko i staratel. kosi kubela. za{to i jas bi go ismejala toj da mi pi{e. Klaudio Potoa padnala na kolena. ofkala. vo devet slu~ai od deset. pa sednala da go pro~ita. Sudam za nego. Leonato O gospodaru. se prisetiv na edna {ega {to ni ja ka`a }erka vi. bi go ismeala iako go sakam. mo`e duri da krene raka na sebe. {to tolku ~esto go sre}avav so prezir. Vaka stojat rabotite. Klaudio koga{ }erka mi stravuva deka vo o~aj.O mil moj Benedik! Samo neka Bog mi dade trpenie! Leonato Toa da go stori. da. rekla taa. da mu pi{am sega deka go sakam? Leonato Ova go veli koga po~nuva da mu pi{uva. Don Pedro Koga ve}e go spomenavte listot hartija. lipala. ka`ete mu na Benedik i videte {to }e re~e toj. Klaudio A i pametna e od merata nadvor. }erka mi s# mi ka`uva. rekla taa.Od vlakno ortoma 335 Klaudio Taka e. }e mu napravi usluga onoj {to }e go obesi.

kako {to znaeme site. gospodaru. za{to ~ovekot. da ja ostavime niz razmisla seto toa vo nejze da oslabi i ispari. ]e bide zabavno koga sekoj od niv }e poveruva vo ludata zaqubenost na drugiot bez. Don Pedro Kako Hektor. Klaudio Toj e mo{ne zabele`itelen ~ovek. ako go uriva mirot. i deka }e umre pred da mu otkrie deka go saka: i deka }e umre ako toj ja pobara za `ena a taa treba da se otka`e od voobi~aenata nequbeznost. Leonato Ako ima strav od Boga. ne e vozmo`no. pove}e nikoga{ nema da mu veruvam na svoite pret~uvstva. poprvo srceto }e & oslabe i pukne. od vreme na vreme. Loenato Ne. . Don Pedro Neka ista vakva mre`a se frli i za nea: ova mora da go storat }erka vi i nejzinata sluginka. sekako. Gospodaru. Dali sakate da odime kaj Benedik i da mu ka`eme za nejzinata qubov? Klaudio Hera e sigurna deka taa }e umre. Ovaa gletka ba{ bi sakal da ja vidam! ]e bide prvoklasna pantomima! Da ja ispratime da go vikne za ru~ek. za{to veli deka }e umre ako toj ne ja saka. mora da go ~uva mirot.336 Klaudio Vilijam [EKSPIR Don Pedro A toa i go pravi. a dotoga{ i rabotava malku }e se oladi. Don Pedro Ni slu~ajno. toga{ da ~ueme pove}e od }erka vi. Ako po ova ne po~ne da luduva po nea. Don Pedro Nadvore{no. e prezriv po priroda. za{to toj ~ovek ima strav od Boga iako toa ne mo`e da se ka`e spored nekoi otka~eni {egi {to gi pravi. Don Pedro Leonato Navistina. vsu{nost. mora da vleze vo raspraviite so strav i trepet. sakate da vlezeme? Ru~ekot e gotov. za{to ako mu ka`e deka go saka. Navistina mi e `al za vnuka vi. Pa. Benedik mi e pri srce i bi sakal malku da se preispita za da sfati kolku e nedostoen za vakva edna dobra gospo|ica. da ima ne{to. mnogu e verojatno deka toj }e ja prezre. Don Pedro Dobro pravi. znae da bide iskri~av. Klaudio A {to e pravo i pameten e. za{to ili mo{ne ve{to gi izbegnuva ili se vpu{ta vo niv so golem risjanski strav. Leonato Klaudio Jas smetam deka e i hrabar. ve uveruvam: a vo sreduvaweto na kavgite mo`e da se ka`e deka e duri i mudar. toj izgleda dopadlivo.

Ako ne se smiluvam nad nea. Ponaporno vi be{e vam da mi se zablagodarite odo{to mene da ja zaslu`am va{ata blagodarnost . Odam da nabavam nejzina slika.. . Benedik Ubava Beatri~e. Koga rekov deka }e umram ergen ne mislev deka }e `iveam do `ena~kata. Benedik izleguva od zad rasjeto. @imi videlcevo densko. Sre}ni se onie {to }e si gi ~ujat manite pa mo`at da se popravat! Velat gospo|icata e ubava. .) Beatri~e Me pratija protiv mojata volja da ve viknam za ru~ek. Benedik Zna~i porakata vi donese zadovolstvo? Beatri~e Da.Ne mislev nikoga{ da se `enam. za{to i jas ludo }e se zatreskam vo nea. ova ba{ i ne potvrduva deka e umna ama ne ni doka`uva deka e glupa.) Benedik Ova ne mo`e da bide ujdurma. vistina e. . ^uv so svoi u{i kako me osuduvaat. i toa tolkavo {to odvaj mo`e da go sobere na vrvot od no`ot i so nego da se zadavi nekakvo si vrap~e. .Raka na srce. velat }e sum se vozgordel ako sum zabele`el deka me saka.Jasno mi e deka ne vi e do jadewe.Od vlakno ortoma 337 Beatri~e (Izleguvaat Don Pedro. zatoa zbogum. No ne mo`am da dozvolam da me smetaat za gordeliv.ova e epten dvosmisleno. Zarem majtaplaci. Klaudio i Leonato. . samiot mo`am da potvrdam: i doblesna .taka e. i u{te velat deka taa poprvo bi umrela odo{to da mi ja otkrie svojata tajna. (Vleguva Beatri~e. . prekori i hartieni kur{umi od mozokot mo`at da go upla{at ma`ot i da go skr{nat od negoviot naum? Ne. se ~ini strasta nejzina zela golem zamav. ama zarem apetitot ne se menuva? Vo mladosta jadete meso {to vo starosta ne mo`ete ni da go pomirisate. sekoj napor {to go pravam za vas mi e lesen kako {to e lesno da se zablagodari{. ako ne ja zasakam. vi blagodaram za naporot. taa e ubava: zabele`uvam kaj nea znaci na zaqubenost.Mo`e }e me {ibnat po ple}i so nekoi bajati {egi i zaka~ki za{to tolku vreme bladav protiv `ena~kata. Izgleda ja `alat gospo|icata. ni ova ne mo`am da go odre~am.Ja doznale vistinata od Hera. Ponaporno vi be{e vam da mi se zablagodarite odo{to mene da ja zaslu`am va{ata blagodarnost. osven {to se zacapala vo mene. (Izleguva. da mi be{e naporno nema{e da dojdam. gospodine.) . zemjata mora da se naseluva.No eve ja ide Beatri~e. toga{ sum gad.ova e isto kako da re~e{e. i umna. Me saka mene! A toa mora da se vozvrati. (Izleguva. toga{ sum beter od Evrein. Razgovaraa seriozno.) Benedik Ha! Me pratija protiv mojata volja da ve viknam za ru~ek .

kaj{to xbunot orlovi nokti. Ursula Prijatno e da lovi{ koga ribata ja gleda{ so zlatni kako vesla srebrenata ja se~e struja za dr~no da ja goltne predavni~kata mamka: taka i nie ja lovime Beatri~e. . (Odnazad vleguva Beatri~e. i re~i & kri{um da dojde vo senicava gusta. izvr{i ja so dikat i ostavi n# sami.Vo gradinata na Leonato. sonceto go brani. taa e polna prezir.) Oti gledaj. Ursula. Ursula. itro ni se prikraduva razgovorot da ni go slu{ne. do odajata trkni. Ursula Dali ve teraat da & go ka`ete ova? . navistina.tamu neka se skrie.) Hera Odi Margaret. ve{tata streli~ka na Kupidon e napravena. Ursula No dali ste sigurni deka Benedik ja qubi Beatri~e od srce? Hera Taka velat princot i mojot verenik. Hera Toga{ da & se dobli`ime. zrel od sonceto. znam deka tabietot & e div i opak ko jastreb zastanat na karpa. i ranuva samo po ~ueno.) Hera Slu{aj. koga Beatri~e }e dojde dodeka niz drvoredov se {etame treba da zboruvame samo za Benedik. }e ja namamam vedna{ da dojde. za s# da ~ue od slatkiot mamec za nea namenet. {epni & na uvo deka jas i Ursula sme vo gradinata i deka celo vreme samo za nea zboruvame.(Prio|aat do senicata. za da ~ue {to imame na um. seta sega skriena zad rasjeto gusto.ko milenik nekoj carski koj po carska volja.^in TRETI Scena 1 . skukulena. (Izleguva. Po~ni sega. Ba{ od ova. Margaret i Ursula. ka`i & deka si n# ~ula. tvoja uloga }e bide da go fali{ do nebesa ko nieden ma` {to ne zaslu`il: jas }e ti govoram kolku Benedik e zacapan vo Beatri~e. ne pla{ete se za mojot del od ulogata.) Ne. Beatri~e. ko pile kalu|er~e. A go spomnam. tamu bratu~etka mi Beatri~e }e ja najde{ kako razgovara so Klaudio i princot. Margaret Bez gajle. Zada~a vakva ima{. stignat do ~esta protiv istata se vozgorduva. (Vleguvaat Hera. .

Toa e podobra smrt odo{to od podbiv da umre{. u{te ne sum videla ma` bez ogled kolku da e umen. Ursula Navistina ste vo pravo. ako e li~en na lice. ako e nizok. se razbira. madam. zatoa.Od vlakno ortoma 339 Ursula Hera Me molea da ja izvestam no gi ubediv deka ako barem malku go sakaat Benedik. ko zapretan ogan. ahat e delnat mnogu grdo. mol~eliv. a duhot nejzin tolku visoko sam se ceni. ako e visok. Hera Vo Italija. pobrgu kaj Benedik bi oti{la i bi mu rekla protiv strasta da se bori. mojot sakan Klaudio. Da. ako e kale{. Talpa. ako e zborliv. nebare nekoj do smrt te skokotkal. Hera Ne vodi ami kako. Hera Ne. {to otvoreno govoram: gospodinot Benedik. neka gasne. klada nepodvi`na. da. ne bi bilo dobro da doznae za{to na ududu }e go zeme. ne lutete mi se. mlad i ubav kogo naopaku ne bi go ~itala. Ursula Sepak ka`ete & . prirodata crtaj}i klovn temna fleka napravila. blagoroden. . niti pak mo`e da zamisli {to e qubov tolku e samozaqubena. Ursula Zo{to taka storivte? Zarem toj gospodin ne zaslu`uva postela polna i sre}na kakva {to Beatri~e mo`e da ja dade? Hera O bo`e quboven! Znam deka zaslu`uva toj s# {to mo`e na eden ma` da mu se dade. Zatoa Benedik. . najdobro e da go pottiknat ~uvstvata da gi skroti i nikoga{ za ova da ne & ka`at na Beatri~e. veli poarno da & e sestra.So tolku sjajni bistrina i pamet ko {to ja falat deka gi ima. perka vrtena od sekoj veter. sigurna sum. Lu|eto ne znaat kolku mo`e da ja zatrujat qubovta zlite jazici. {to za nejze s# drugo e bedno: ne mo`e da saka. Hera Vo pravo ste. velat. }e me izlo`i na te`ok podbiv }e me raspameti. sukalo goltnal. do smrt }e mi bie {egi. vo vozdi{ki neka sogoruva. Ne veruvam deka do tolku zagubila razum. Taka na sekoj ma` mu nao|a mana. potcenuvaj}i s# {to }e vidat. ne pravete & nepravda takva. i ne & dava ~esnost na doblesta {to na ednostavnosta i zaslugata im pripa|a. Ursula Ve molam. videte {to }e re~e. kako mo`elo tolkav prezir nadvor od sekoja mera da vodi kon ne{to? No koj mo`e ova da & go ka`e? Da & ka`am }e me ismee. Ursula O. nikoj ne mu e ramen osven. i u{te bi smislila kleveta ~esna protiv bratu~etka mi. Ama prirodata ne sozdala `ensko srce pogordelivo od ona vo Beatri~e {to ~uka: od o~ite & molskaat opakost i prezir. tolkav prezir ne vodi kon ni{to.nikoga{ taa ne bi odbila gospodin ko {to e Benedik. o.

nekako mi e poseriozen. pa da mi ka`e{ koj od niv utre da go nosam. ko da sum mu poka`al na dete novo palto a ne sum mu dal da go nosi. Leonato I jas go velam istoto.) Gotova e. vi tvrdam.) Beatri~e (Izleguva napred. me korat za prezir? Preziru.) Don Pedro Ostanuvam do va{eto ven~avawe. za{to od glava do petici siot e veselost. Klaudio ]e ve ispratam dotamu. Koga. eden pa|a v zamka. Ursula (Na strana. Benedik. ako e seriozen . ne sum ve}e istiot. Don Pedro Takov pezevenk te{ko se zaqubuva. Klaudio. a potoa odam za Aragon. (Izleguva. }e bidete ven~ani? Hera Sekoj den od utre. qubi! So qubov tebe }e ti vratam. Benedik i Leonato. nasekade e mnogu poznat. sakam da ti poka`am nekoi ukrasi. {to vo sveta vrska }e n# vrze milo. a jazikot mu e mandalo. (Vleguvaat Don Pedro. nema niedna kapka vistinska krv vo nego {to mo`e da se zarazi so qubov. ]e go pobaram dru{tvoto na Benedik. gospodaru. Oti ona {to mu e na srce. Benedik Gospoda. ako mi dozvolite. gospo|ice.340 Vilijam [EKSPIR po izgled.) Scena 2 Soba vo ku}ata na Leonato. drug Kupidon go bodi! (Izleguvaat Hera i Ursula. zbogum! I ti gordost mominska. Don Pedro Ni slu~ajno. toga{ slu~ajot qubovta ja vodi. Klaudio Se nadevam deka se zaqubil. i skroteno srce {to divo kon tebe bilo: Ako me saka{. Srceto mu e yvonlivo ko kambana. zbogum! So takva doblest ne se gordee ve}e nikoj. Ursula Slavata si ja zaslu`i so doblesni dela. Oti drugite velat ti za ova si vreden a jas toa go ~uvstvuvam ko od niv nieden. dva-tri pati go ima prese~eno lakot na Kupidon i maliot ubiec ne smee pove}e da strela vo nego. toa bi bila golema fleka vrz noviot sjaj na va{iot brak. na jazik go ka`uva. Hera Da. bistrina i hrabrost nesporedliv e velat vo cela Italija. madam! Hera Ako e taka. sakawe dvojno od mene }e ima{. }e se fati.) [to mi gorat u{ite? Vistina li e ova? Me korat za gordelivost. Da vlezeme ajde. navistina. odnos.

Don Pedro Ili se ma~kal so pudra? A sum ~ul i {to velat za ova. a [panec od pojas nagore. Klaudio Don Pedro A koga porano si go miel liceto? Ne znam kako gledate zanes kaj nego. deneska vo Holan|anec. navistina. Leonato Don Pedro Navistina. {e{irot. kako {to vi se ~ini. Benedik Me boli zab. Te{ko toj {to ja ima. Don Pedro Ne. a.Od vlakno ortoma 341 Klaudio saka pari. utre vo Francuzin. Ako ne se zanesuva so ovaa ludost. go ~etka. se zanesuva. sekoe sabajle. ama berberot e viden kaj nego. . celiot vo dipli. [to e. {to sega se vovlekol vo tamburata i ~kripi kako skinata `ica? A i se ma~ka so nekakov si miris. Klaudio A {to da se ka`e za negoviot vesel duh. na primer. izgleda pomlad za edna brada. osven ako ne e zanes po preoblekuvawe vo stranec. i nekolku teniski top~iwa ve}e se napolneti so vlaknata od negovata porane{na brada. Don Pedro Ako ne e zaquben vo `ena toga{ treba pove}e da ne veruvame vo proverenite znaci. na primer. Klaudio Najo~igleden znak e negovata neveselost. toga{ ne e lud vo zanesot. Ne vi e ova somnitelno? Don Pedro Izvadi go! Go videl nekoj na barber? Benedik Klaudio Na besilka so nego! Klaudio Prvin na besilka pa posle vadewe. bez gradnik. na primer Germanec od polovina nadolu. Ne mo`e da se namirisa ne{to od ova? Klaudio S# mirisa deka de~kovo e zacapan do u{i. vozdivnuvate od edna zabobolka? Don Pedro Leonato Od nekakva si te~nost i crv~e? Benedik Tu|ata bolka brzo pominuva. Jas sepak velam deka e zaquben. a ponekoga{ vo dvajca odedna{.

a vie sudete za mene po ona {to }e go ~uete sega. Klaudio Se soglasuvam. oti ona {to }e go ka`am se odnesuva i na nego. Don Pedro Znaete deka }e se `eni. Hera i Margaret ja zavr{ija rabotata so Beatri~e.) Don Huan Gospodaru i brate. Don Huan Ne sum ba{ siguren koga }e ~ue {to imam da ka`am. Klaudio More ne samo {to go znae. deka }e mu govori za Beatri~e.toj e zaquben. Bog neka ve ~uva.no mo`e i grofot Klaudio da slu{a. no vi velam. Gospodine. smisliv osum ili devet pametni zborovi i sakam da vi gi ka`am. Klaudio A jas duri i znam koja go saka. mislam deka mnogu ste mu pri srce i zatoa najiskreno vi pomogna brakov da go sklu~ite.) Don Pedro Tvrdam po {to sakate. brate. dojdete so mene. Don Pedro Vo ~etiri o~i? Don Huan Ako taka sakate. Vo me|uvreme. . xabe se ma~el i . tuku i manite mu gi znae a sepak umira za nego. Benedik Ako ste slobodni. ve molam ka`ete ja. ve molam. (Izleguvaat Benedik i Leonato. Don Pedro Za {to stanuva zbor? Don Huan (Na Klaudio) Dali utre }e se `enite? So vakvi baja~ki ne mi se le~i zabobolkata. se oblo`uvam. pa sega koga dvete me~ki }e se sretnat. Don Huan Navistina ova ka`uva mnogu za nego: od koja strana da svrti{ . bi sakal da porazgovarame. Klaudio Ako ima nekakva pre~ka. Don Huan Mo`ebi mislite deka ne ve sakam.342 Don Pedro Vilijam [EKSPIR Don Pedro Dobra ve~er. (Vleguva Don Huan. pove}e nema da se grizat. a koi zadrogazive ne smeat da gi ~ujat. [to se odnesuva do brat mi. neka ova se poka`e podocna. Don Pedro Treba da ja zakopaat so liceto svrteno naopaku. Don Pedro I jas toa bi sakal da go znam. nekoja {to ne go ni znae.

) . za{to predolgo za toa se govori. Don Pedro Don Huan Da. Don Huan Nema ponatamu da ja ocrnuvam duri sami ne se uverite. vo {to e rabotata? Don Huan Toa dojdov da vi ka`am. ne priznavajte {to znaete. Klaudio Mo`no li e ova? Don Pedro Ne mi se veruva. strpete se samo do polno}. se~ijata Hera. Klaudio Ako vidam ne{to ve~erva zaradi koe nema da ja zemam utre za `ena. i da ne dol`am. bi mo`el da ka`am deka e pove}e od toa. Klaudio Koj? Hera? Ako ne smeete da veruvate vo ona {to go gledate. ako i toga{ s# u{te ja sakate. a koga }e vidite pove}e i }e ~uete pove}e. . da.gospo|icata e neverna. }e ja posramotam pred site svatovi na mestoto na koe treba{e da ja zemam. Klaudio Neverna? Don Huan Toj zbor e predobar za da ja zama~ka nejzinata rasipanost. Ako dojdete so mene. taka }e ti se pridru`am zaedno da ja posramotime. toga{ `enete se utre.Od vlakno ortoma 343 Don Huan zaludno vlo`il trud. no podobro bi vi li~elo na ugledot da se premislite. A kako {to ja barav za tebe da ti stane `ena. Hera na Leonato. va{ata Hera. postapete kako {to sakate. smislete ne{to porasipano od rasipana i jas taka }e ja nare~am. dovolno }e vi poka`am. Ne ~udete se dodeka ne dobiete novi dokazi: samo dojdete ve~erva so mene i }e vidite kako nekoj vleguva niz prozorecot na nejzinata soba duri i vo no}ta sproti ven~avkata. Don Pedro Zo{to. Don Pedro O denu {to naopaku trgna! Klaudio O jadu {to tolku ~udno prsna! Don Huan O ~umo navreme spre~ena! Vaka }e ka`ete koga s# }e se svr{i. ba{ Hera. (Izleguvaat. pa neka se vidi za {to se raboti.

Vtoriot stra`ar Da. i treba sekogo da zapirate vo imeto na princot. Dren Dojdi vamu. . Talpa A {to ako nekoj ne saka da zapre? Dren Toga{ pravete se na udren i pu{tete go da si odi. A vie treba da si imate rabota samo so podanici na princot. toa bi bila preblaga kazna za niv. treba da navratite vo sekoja kr~ma i site pijani da gi naterate da Ako ne zastane koga }e mu se ka`e stoj. Vtoriot stra`ar A dvete raboti. ne. gospodine. oti se odredeni da go ~uvaat princot. Talpa Dobro.) Dren Dali ste dobri i verni lu|e? Talpa go ka`e{. oti ne gledam kako mo`e spieweto da pravi nered. inaku bi bilo {teta da ne stignat do spasenie na du{ata i teloto. ka`ete im ja zada~ata.344 Scena 3 Na ulica. samo. znaev. ako imaat barem ronka lojalnost vo sebe.Ponatamu. mi zboruvate kako dobro izvesten i mnogu smiren stra`ar. Bog ti dal ime za merak: da izgleda{ dobro . ova saka{e da Taka be brat. gledajte da gi koristite koga za takvite suetnosti }e nema potreba. Dren [to gi imate vie.toa doa|a od prirodata. . Dren Taka e. oti xagorot i muabeteweto na stra`ata treba najstrogo da se tolerira i nema da se trpi. koj mislite deka e najtikvar od site za da vi bide zapovednik? Prviot stra`ar Hju Erebicata. zna~i ne e podanik na princot. zablagodarete mu se na Boga i nemojte da se falite so nego.. Zada~ata vi e vakva.. Vtoriot stra`ar Poprvo }e spieme odo{to da muabetime. za pi{uvaweto i ~itaweto. vedna{ potoa svikajte gi drugite i zablagodarete mu se na Boga {to ste se ottarasile od gadot. vnimavajte da ne vi gi ukradat baltiite. Dren . zatoa nosete go fenerot. za dobriot izgled. gospodine ili \or|i \erizot. Dren Kako prvo. treba da gi sfa}ate site skitnici. kom{ija Dren. Ovde smetaat deka ste najbezumniot i najprikladniot ~ovek za zapovednik na stra`ata. Vilijam [EKSPIR (Doa|aat Dren i Talpa so stra`a.Potoa ne krevajte vreva niz ulicite. ne? Zna~i.toa e darba na sre}ata no da ~ita{ i pi{uva{ . gospodine narednik. tie znaat da ~itaat i da pi{uvaat. Dren Ne. kom{ija \eriz. znaeme nie {to mu dolikuva na eden stra`ar.

zapovedniku go pretstavuvate princot li~no. da mu dozvolite samiot da vi poka`e koj e i da vi se iskrade od va{eto dru{tvo. stra`arot ne smee nikogo da navredi. Taka mo`e. oti ovcata {to ne mo`e da si go ~ue jagnete {to blee. ostavete gi toga{ neka se otreznat. Vo toj slu~aj zaminete si spokojno pa neka deteto ja razbudi so pla~ do nebo. Talpa Vie sekoga{ ste va`ele za ~ovek so du{a. ortak. ova e ve}e drugo dvajse. a so takvite lu|e {to pomalku si imate rabota i {to pomalku se me{ate. vi velam. }e vi re~e deka mo`e. a da zastanete ~ovek protiv negovata volja e navredlivo. mo`ete. Talpa E. Talpa Ako ~uete bebe da pla~e vo no}ta mora da ja viknete dadilkata da go smiri. Vie. gospodine. oti. Talpa Taka e navistina. sekoj {to barem malku gi znae propisite. zarem ne treba da go fatime? Dren Po slu`bena dol`nost. Dren Ova se va{ite zada~i. So pravo za{to po svoja volja ne bi obesil ni pes. Dren Ako naidete na kradec. ako i toga{ ne vi dadat popameten odgovor. Dren Po kilo krv. ne bez volja na princot. Vtoriot stra`ar Ako ne}at. no greota bi bilo da ne obesam ~ovek koj{to poka`uva i najmali znaci na . Vtoriot stra`ar Dobro. Vtoriot stra`ar Ako znaeme deka e kradec. po slu`bena dol`nost mo`ete da go obvinite deka ne e ~esen ~ovek. no jas mislam deka tie {to baraat belja }e si ja najdat: najmiroqubiviot na~in za vas e ako vi se slu~i da fatite kradec. vsu{nost. `imi bogorojca. Talpa E ne. toa ne mo`e. Ako go sretnete princot no}e mo`e da go zastanete.Od vlakno ortoma 345 odat na spiewe. Dren A {to ako dadilkata spie i ne mo`e da n# slu{ne? Dren Golema rabota. tolku podobro za va{iot dobar glas. ka`ete im deka ne se takvi za kakvi ste gi mislele. ne}at. raka na srce. Vtoriot stra`ar A {to ako ne}at? Dren ~esnost. nikoga{ nema da go slu{ne teleto {to muka.

siroma{nite razbojnici mo`at da pobaraat kakva sakaat cena. ~uvajte ja slu`benata tajna site zaedno i sekoj za sebe i dobra no}. dobra no}. lu|e! Sepak ostanete skrieni. ve molam. za{to koga bogatite razbojnici imaat potreba od siroma{nite. s# podrobno }e ti turam. Konrad Ba{ ~udno. predlagam da podremime ovde na crkovnata klupa do dva po polno} a posle site na spiewe. . Konrad Mo`no li e nekoe razbojni{tvo da ~ini tolku skapo? Bora~io Treba{e da pra{a{ mo`no li e nekoe razbojni{tvo da ~ini tolku bogato. ~uvme {to ni e zada~a.346 Dren Vilijam [EKSPIR Bora~io Zastani poblisku pod streava oti do`decov si kapi. Bora~io ^udno ti e oti si epten zelen. gledate! Zna~i. Vtoriot stra`ar Ete gospoda. Konrad! Stra`arot (Tiho) Sus. a jas. Konradi{te velam! Konrad Ne se deri ~oveku. od Don Huan zarabotiv iljada dukati.Ajde kom{ija. (Izleguvaat Dren i Talpa. Zbogum. a sega ka`uvaj {to ima{! . dremete na {trek. viknete me. gospoda. Bora~io Da be. ako ne{to golemo se slu~i.) (Vleguvaat Bora~io i Konrad. utre tamu }e navalat svatovi. Dren U{te ne{to. Bora~io Eve ti ka`uvam. ne mrdajte! Bora~io Konrad. ve molam. Samiot znae{ deka modata na eden gradnik. pa ve~erva }e vrie ko vo ko{nica.) Bora~io Ej. vnimavajte na ku}ata od gospodinot Leonato. tuka ti sum do laktot. ]e ti vratam za ova. Konrad Da. se raboti za ali{ta. Stra`arot Ete. zatoa laktot me ~e{a! Vedna{ namirisav deka tuka ima ne{to {ugavo! Konrad (Tiho) Nekakvo predavstvo. ~esni kom{ii. ili {e{ir ili palto ne zna~i ni{to za ~ovekot. Bora~io Mislam na modata. ko vistinska pijanica.

kolku gnasen kradec e modava? Kolku luda~ki ja zovriva vrelata krv na site od ~etirinaeset do trieset i pet? Kako ponekoga{ gi doteruva ko onie faraonovi vojnici od po`oltenite sliki. Bora~io Gluposti! Isto mo`am da ka`am budalata si e budala. }e ja izrezili so ona {to no}va go vide i }e ja isprati doma bez ma`. gledam duri deka modata iznosuva pove}e ali{ta od lu|eto. od crvja podjadeni tapeti kaj{to negovata amajlija izgleda ogromna ko negoviot stap? Konrad Gledam kako ne gledam. ti ka`uvam zgora-preku. ponekoga{ ko sve{tenici na bogot Bel na starite crkovni prozorci. poleka! . postaveni. ovde vlegovme vo tragot na najopasniot razvrat {to se slu~il vo zemjava. princot i Klaudio. sedum godini ima. go znam. se kolne{e deka }e ja sretne kako {to e dogovoreno utre vo hramot i tamu pred seta svadbena povorka. a ponekoga{ kako izbri~eniot Herkul na izmastenite. Bora~io Ne slu{na ne{to? Konrad Ne. a mi se {etka ko gospodin. no |avolot. Prviot stra`ar A i Gnasniot e vklu~en. pa delumno zaradi negovite zakletvi. velam.Od vlakno ortoma 347 Konrad Modata si e moda. sigurno e vetrokazot na ku}ata. Bora~io Zarem ne gleda{. frfulot mu visi. no najmnogu zaradi mojata podla ujdurma koja gi potvrdi site kleveti izneseni od Don Huan. duri imeto mu go pomnam. Zarem ne gleda{ kolku gnasen kradec e vakvata moda? Stra`arot |ica Hera.prvin treba da ti ka`am kako princot. Konrad Aman bre lu|e. taa podizleze na prozorecot na nejzinata gospodarka i iljadapati mi posaka dobra no}. Znaj deka no}va & se dodvoruvav na Margaret. . delumno zaradi temnata no}. Konrad I si pomislija deka Margaret e Hera? Onoj Gnasen go znam. znae{e deka e Margaret. oddaleku vo gradinata ja gledaa ovaa qubovna sredba. smesteni i izvesteni od mojot gospodar Don Huan. Klaudio i mojot gospodar.ama ~ekaj. kako da e Hera. na koi najprvo gi v~opi. Prviot stra`ar Vi nareduvame vo imeto na princot: Stoj! Vtoriot stra`ar Viknete go prviot gospodin narednik. . ni malku. Klaudio zamina gneven. krade. Ama ne ti zovre i tebe glavata so modata pa mi ja smeni temata so prikazni za modata? Bora~io Ne. gospodarot moj. sluginkata na gospo- Bora~io Dvajca od niv sigurno. koja mo{ne gi izmami.

Ursula Draga Ursula. Hera Ne. Margaret Ne e tolku dobar.) More }e ni go donesete Gnasniot. ti tvrdam. (Izleguvaat. }e go nosam ovoj. te molam. Odime. a vi tvrdam deka taka }e re~e i bratu~etka vi. Sum go videla fustanot na Vojvotkata od I ka`i & da dojde ovde. samo kosata da be{e malku pozatvorena. navistina. ovoj }e go nosam i to~ka. (Izleguva Ursula. gospo|o.) Dobro. Bora~io Hera Ubavo }e si pomineme {tom lu|evo n# sproveduvaat so sekiri! Konrad Somnitelen pomin. a budala si i ti. Margaret i Ursula.348 Vtoriot stra`ar Vilijam [EKSPIR Scena 4 Soba vo ku}ata na Leonato. (Vleguvaat Hera.) Margaret Navistina. Ursula . Margaret Mnogu mi se dopa|a odvnatre noviot ukras za glava. nema tuka trte-mrte. a fustanot vi e po najnova moda. mislam deka onoj drugiot okoluvratnik vi stoi podobro. Hera Taa e budala. Konrad Hera Lu|ee! Prviot stra`ar Ti{ina! Vi nareduvame: pokorno pred nas napred! Vedna{. Vi stoime na raspolagawe. razbudi ja bratu~etka mi Beatri~e i zamoli ja da stane. draga Meg.

no {to se odnesuva do finosta. Of. Margaret Toga{ udrete ja Lesna qubov.eve ja doa|a. Beatri~e Dobro utro. taa mo`e i so zafaten glas. Beatri~e Re~isi e pet. Dali e navredlivo da se ka`e te`inata na eden ma`? Ni slu~ajno. Hera Ogan da te izgori! Ne ti e sram? Margaret Od {to. Margaret Vi velam. ako se raboti za vistinski ma` i vistinska `ena. ama sum bolna. Margaret Bog neka dade so radost da go nosam za{to na srce mnogu mi e te{ko.) Da. mule ili ma`? Beatri~e Za bukvata so koja site tri po~nuvaat: M. (Vleguva Betari~e. mila Hera. inaku }e se ka`e lesnotijata a ne te`inata.Od vlakno ortoma 349 Hera Milano {to tolku go falat. {to e sega? Ne vi e glasot malku zaripnat? Beatri~e Osven zaripnatosta drugo ni{to ne mi ostana. gospo|o? Od toa {to govoram ~esno? Zarem ne e brakot ~esen i kaj prosjakot? Zarem ne e va{iot gospodin ~esen i bez brak? Vie bi sakale. originalnosta. Hera Dobro utro. rakavi odvnatre i dipli nabrani i postaveni so sin brokat. naskoro }e mu se razmno`i imaweto. te`inata na va{iot ma`. mislam. vo sporedba so va{iot toj li~i na obi~na no{nica. Margaret Ama naopa~ki zaklu~ok! Toa go frlam pod noze. nikogo nema da navredam. Hera Velat nema takov na svetot. da re~am. Materijalot svetlikav. . Lele. Pra{ajte ja Beatri~e ako ne mi veruvate . da. va{iot e desetpati povreden. rakavi odnadvor. bratu~etke. so rabovi i tanteli opto~eni so srma. lesna qubov i nozete vo vis! . bratu~etke. Beatri~e Naskoro pote{ko }e stane koga }e go pritisne te`inata na eden ma`. Hera Opaa. so oprostenie. ako lo{ite misli ne go rasipuvaat otvoreniot zbor. of! Margaret Ofkate za me~ok. elegantnosta i izvonrednosta na krojkata. vreme e da ste podgotveni.I u{te ako ma` vi ima dovolno pondila. naxixan so biseri. vie pejte ja a jas }e igram.

. niti pak mo`am da pomislam pa duri i da crknam od mislewe. nema tuka nikakva pouka. mi se ~ini.) Ursula Gospo|o. no sepak. (Se vra}a Ursula. pra{uvam? Margaret Jas ni{to.zarem ne mi li~i? Beatri~e Ne vi se gleda dovolno. Hera Rakavicive mi gi prati grofot. ne sum tolku mrdnata da mislam {to }e mi padne na pamet. mislev na obi~en bodlikav trn.Vi velam. niti mi pa|a na pamet da mislam {to s# mo`am da pomislam. neka mi e bog na pomo{! O neka mi e bog na pomo{! Od koga stanavte tolku bistri? Margaret Od koga vie se zamativte.) . dobra Ursulo. kaj bivalo vaka da se nastine. Beatri~e O. Mo`ebi mislite deka jas mislam deka mo`ebi ste zaqubeni. Beatri~e Vo koj pravec sega ti talka jazikot? Margaret Sigurno ne vo pogre{en. vi velam. ama bog sekomu neka dade ona {to mu saka srceto. gospodinot Benedik. Ne. bratu~etke. draga Meg. si go jade mesoto bez prigovor: a kako vie }e se preobratite ne znam no. ili deka }e se zaqubite ili deka mo`ete da se zaqubite. toga{ nema pove}e plovewe spored yvezdite. no sega. Beatri~e Ama ako ne ste se potur~ile. `imi bogorojca. Beatri~e [to saka mrdnatava da ka`e. bolna. princot. i pokraj tvrdosta na svoeto srce. ve}e gledate kako {to gledaat drugite `eni. povle~ete se. Hera Pomognete mi da se oble~am. Margaret Zemete si rafinirani oblogi Herbum Benediktus i stavete si gi na srce. . ni{to ne ~uvstvuvam. deka ste zaqubeni. treba da ja nosite na kapa.350 Margaret Vilijam [EKSPIR Hera E. mila bratu~etke. i Benedik be{e takov pa sega stanal ~ovek: se ima{e zakolnato deka nema da se `eni. samo taka }e vi pomine bolkata. sepak. sega ja bocnavte kaj{to ja boli. (Izleguvaat. grofot. namirisani se! Beatri~e Celata sum zatnata. bolna sum. Don Huan i site vidni lu|e od gradov dojdoa da ve odvedat v crkva. Margaret Em devojka em zatnata. Benediktus? Zo{to Benediktus? Ima nekakva pouka vo toj va{ Benediktus! Margaret Pouka? Ne.

) Leonato [to sakate od mene. gospodine. so bo`ja pomo{. ne{to se raboti. da bev deran`iran ko kral. Bog e dobar ~ovek. gospodine. pa duri i da e iljadapati pogolem od mojot. so Dren i Talpa. na{ata stra`a no}eska.Druga soba vo ku}ata na Leonato. navistina. ve molam. pove}e nema vo cela Mesina. kom{ija Talpa. Dren Va{eto gospodstvo taka veli. Dren Znam. Dren Sporedbite bazdat. gospodine. prijateli? Dren Ovoj ~esen Talpa. Dren Da. saka da si muabeti. . Talpa Taka e. so isklu~ok na va{eto prisutno gospodstvo. i iako sum samo siromav ~ovek. Bo`e gospode. kom- Dobar star ~ovek. edniot mora . spolaj mu na gorniot {to sum ~esen ko sekoj `iv ~ovek na moja vozrast {to ne e po~esen od mene. no. i sami gledate kolku sum zafaten.Dobro rekovte. od s# srce siot deran`man }e vi go prefrlev vam! Leonato Siot tvoj deran`man da stane moj! Ha! Samo na kuso. milo mi e {to toa go slu{am. imam ne{to doverlivo vo koe i vie ste sme{ani. vie me deran`irate. ~esen kom{ija? Dren Pa. umot } e si pojde!’. (Vleguvaat Leonato. Leonato 351 {ija Talpa! Leonato Kom{ii. {to velat: ‘A starosta dojde. Talpa Leonato Bi sakal da znam {to imate da mi ka`ete. {to s# nema na svetov! . gospodine. bi sakal da mu bide no. gospodine. zboruva malku pod pat nad pat: star e. vi velam. gospodine. koga dvajca javaat na ist kow. Dren Da.Od vlakno ortoma Scena 5 . Talpa Isto i jas. no nie sme samo na obi~en princ slu`benici. fati dvajca prefrigani huligani kakvi. oti znam deka va{eto gospodstvo u`iva najdobar kako`man vo gradov. {to se odnesuva do mene. kako {to jas. Leonato I {to e toa. e ~esen ko ko`ata {to mu e me|u o~i.videte. Talpa Vsu{nost gospodine. sepak. skrati go lafot. i umot ne mu e tolku zatapen. eve za {to se raboti.

352 Vilijam [EKSPIR da sedi nazad. Leonato Sami ispra{ajte gi i dostavete mi zapisnik. (Izleguvaat. . navistina sfatila dve problemati~ni personi. prijatele. kom{ija. ovde ima (Se ~uka po glava) um od koj nekomu }e mu se zeme umot.) Glasnikot Gospodaru. ka`ete mu da donese mastilo i perodr{ka vo zatvorot. Talpa I toa umno. Dren ]e bide zabrzano prefektirano. Dren Bo`ja rabota. (Vleguva Glasnik. Morame da gi ispra{ame lu|eto. Dren Umot nema da go {tedime. (Izleguvaat Loenato i Glasnikot. sega sum vo golema brzanica kako {to sami mo`ete da vidite. toj mnogu zaostanuva zad vas. Na site lu|e ne im delile isto. ortak. odete po Franc ]umurot. Leonato Eve idam. ve ~ekaat da ja predadete }erka vi na nejziniot soprug. gospodine. Leonato Navistina. samo vie najdete nekoj u~en pisar da ja zapi{e na{ata ekskomunikacija i dojdete v zatvor. gospodine! Na{ata stra`a.^esna du{a.taka si e toa. ti tvrdam. . po~esna zdravje! Ko koja bilo {to vkusila lebec! No Bog treba da se slavi. gospodine.) . Leonato Sega moram da ve ostavam. zbogum.) Dren Odete sega. gospodine. Leonato Napijte se vince pred da odite. i na{ata `elba e u{te utrovo da bidat soslu{ani pred va{eto gospodstvo. Dren U{te ne{to. navistina. gotov sum.

{to s# si dozvoluvaat lu|eto! O. A vie. Sve{tenik.) Leonato Ajde o~e Fransis. sinko. na primer: Ha. dozvolete mi. Benedik. Loenato. ve povikuvam. . (Vleguvaat Don Pedro. zaradi spasot na va{ite du{i.he! Hi. ko Bog {to mi ja dade mene. Sve{tenikot Vie. grofe? Leonato Si dozvoluvam da odgovoram mesto nego: Ne. samo ednostavnata forma na ven~avkata. {to s# lu|eto mo`at da storat! [to s# sekojdnevno pravat! Bez da znaat {to pravat! Benedik Opa. gi ima i za smeewe. Hera? Hera Ne.Vnatre vo crkvata. Trgnete se o~e. Klaudio Sve{tenikot Ako koj bilo od vas znae nekoja skriena pre~ka zaradi koja ne treba da bidete soedineti. Klaudio O. Klaudio. hi! Klaudio Znaete li vie nekoja.ha! He. Beatri~e i drugi. a podrobnostite i raznite dol`nosti mo`ete i posle. {to e sega ova? Izlivi so izvi~nici? Pa da. gospodaru.Tatko. Don Huan. gospo|ice. dali ste spremni da se ven~ate so gospodinot grof? Hera Da. da ja ka`ete sega. Leonato Da ja ven~a. va{ata }erka? Leonato Slobodno. dali slobodno i so ~ista du{a mi ja davate momava. .^in ^ETVRTI Scena 1 . gospodaru. Sve{tenikot Sve{tenikot Vie. o~e? Vie ste tuka da ja ven~ate. bidete kratki. ste spremni da ja ven~ate ovaa dama? Klaudio Ne. Hera.

ili od onie yverovi siti {to vo pohota divja~ka besneat. princu. grofe? Klaudio Da ne se ven~am. ja setila taa strasta na postelata bludna. da ne ja vrzam du{ava so bludnica pusta. mi se podala ko na ma` iden pa taka grevot go ubla`ila od prethodnata naglost: Ne. ako vie. so nieden zbor ne sum ja lostel. vi velam. zo{to mol~ite? Don Pedro [to sakate. Benedik Ova ne li~i na ven~avka. dobro ~uvte. go skr{ivte otporot na nejzinata mladost.O bo`e! . [to da re~am? Obes~esten sum.Gledajte kako ko devstvenica crvenee ovde! O. Leonato. site {to ja gledate.354 Klaudio Vilijam [EKSPIR A {to dar da vi dadam jas. Hera Vistina? . Leonato Ama. Klaudio Na blagodarnost me u~ite. Leonato. ne davajte mu gnila ovo{ka na prijatel.Eve. svedok na doblesta prosta? Zar ne }e se zakolnete site. Leonato nikoga{. i devstvenosta & ja sovladavte. gospodine. ako taa. a ~uenoto e vistina. Klaudio Znam {to sakate da ka`ete. zemete si ja vedna{ nazad. Hera Da ne ne{to ne ste vo red {tom vaka bladate? Klaudio Princu. no vie ste bile poneumerena vo krvta od Venera. vo kolkav privid na vistinata i pokaz mo`e grevot prefrigan da se skrie! Ne nadojde li krvta ko smeren dokaz. Hera A dali poinakva vi sum se pri~inila? Klaudio Dosta! Mi se pri~inila! Rezil }e pukne za toa pri~inuvawe: mi se pri~inuvavte ko Dijana na nebo {to vrti. bi rekle. lostej}i ja nejze. taa samo znak e i privid na ~esta svoja. deka devstvenica e sveta po ona {to se gleda? Ama ne e. ~estita ko pupka pred da rascuti divno. tuku. Leonato Dali dobro ~uv? Ili mo`e sonuvam samo? Don Huan Gospodine. ~ija vrednost mo`e po bogatstvo i bescenetost so va{iot da se ramni? Don Pedro Ni{to osven ako ne mi ja vratite nazad. ko brat na sestra. & otkrivav srame`liva naklonost i qubov ~ista. crveniloto ne zna~i smernost tuku vina. {to sakav da go vrzam prijatelot moj so najobi~na bludnica.

i so seta tatkovska vlast {to nad nea ja imate. odgovori mu ako si mi }erka. stojam li ovde? Princot li e ova? Brat mu li e ovoj? Ova li e liceto na Hera? Dali o~ite se ova na{i? Leonato S# si e ova taka. navistina. duhot & go zatemnija. ~istoto gre{na! Zaradi tebe }e ja zaklu~am qubovnata porta. ja vidovme. Samo Hera mo`e da ja valka Herinata doblest. grofe? Klaudio Dajte samo edno pra{awe na }erka vi da & postavam. Don Huan Podobro princu da ne gi imenuvate. Leonato Zarem nema nekoj ovde da mi zarie no`? (Hera se onesvestuva. Koj be{e toj {to razgovara{e so vas sno{ti na prozorecot va{ pome|u dvanaeset i eden? Ako ste devstvena odgovorete na ova. Don Pedro Toga{ devstvena ne ste. Klaudio O bo`e. da se ka`at. naterajte ja da mi odgovori pravo. Zatoa. Hera Ne razgovarav so nikogo vo toa vreme. ko razvratni~ki bandit gi prizna bludnite sredbi {to gi imale tie mnogupati vo tajnost. rabotite izneseni na videlo. Leonato Ti nareduvam. . `al mi e za va{eto ne~esno odnesuvawe. najubava! Zbogum. vardi me! Lele {to me snajde! Zo{to vaka me ispra{uvate? Klaudio Za niz odgovor da vi go doznaeme pravoto ime. ja ~uvme vo toa vreme sno{ti kako zboruva so eden gad na prozorecot nejzin koj{to. Hera Zarem ne se vikam Hera? Koj mo`e imeto da mi go valka so pravi~en nekoj prekor? Klaudio Se znae koj mo`e: Mo`e samo Hera. da ne govorite za niv. `imi ~esta. O Hera! Kakva li Hera ti bi bila ako polovina od tvoite nadvore{ni ~ari na slu`ba bi bile na porivot od srceto tvoe! Zbogum najgre{na.Od vlakno ortoma 355 Klauido Leonato. jas.Leonato. . i na klepki ve~en somne` }e mi visi da ja pretvora ubavinata vo misli lo{i za nikoga{ pove}e da nema lixba. `al mi e {to ova mora da go slu{ate. gre{nice ~ista. no {to so toa. Hera grofe. nema dovolno devstvenost vo ovoj na{ jazik bez navreda. brat mi i ovoj stradalni~ki grof.) Beatri~e [to ti stana sestro? Zo{to padna? Don Huan Da odime. ubava damo.

so milozliva raka. nekoj na du{a ja zel! Smirete se. . sramov poteknuva od koleno tu|o? No moeto. Hera? Zo{to. Benedik Leonato Gospo|ice. Leonato Eve potvrda. obvinuvaj}i ja. moeto so koe se gordeev. @alev li {to si mi edna? Ja prekoruvav li za ova prirodata-titiz? O. premnogu za edna! Zo{to ostanav so edna? Zo{to niz o~ive bo`ica vo tebe gledav? Ne. samo se zasili ona {to pred malku vrie{e zad `elezni {ipki! Zarem princovite da la`at? La`e li Klaudio koj ja qube{e tolku {to. no tvrdam deka do sno{ti cela godina ista delime soba. sigurna sum.356 Vilijam [EKSPIR (Izleguvaat Don Pedro. `ivotot bi ti go odzel. gospo|o. deka duhot tvoj poslab }e bide od sramot. dali so nea spievte sno{ti? Zarem ti u{te gleda{? Beatri~e Sve{tenikot Gleda. ne trgaj ja tvojata te{ka raka! Smrtta najdobro }e go pokrie sramot nejzin samo taa treba da se posakuva. gospodine.Gospodine Benedik! O~e! Leonato Sudbino. moe tolku mnogu {to pove}e od samiot sebe be{e moe vo sporedba so mene. se gu{e{e vo solzi? Trgajte se od nea! Neka umre! Sve{tenikot Slu{nete me malku. eve potvrda! O. Don Huan i Klaudio. Beatri~e Sve{tenikot O. za~uden sum mnogu i ne znam {to da re~am. ne otvoraj o~i. da ne veruvam deka mnogu brgu }e umre{. moeto {to go sakav.Striko! . {to go falev. Hera! Hera! . prokolnuvaj}i se sebesi za navek. samiot. ne spiev. ne posvoiv {tedro prosja~ko ~edo od pred moite porti za koe.pomagajte striko. ili tolku sol mesoto da & go nasoli i da & go so~uva od gnieweto {to sledi! Benedik Gospodine. zo{to ba{ taa . Hero. trpenie. zo{to ne bi gledala? Leonato Zo{to? Zarem ne istura sekoja zemna tvorba sram vrz nejze? Mo`e{e li bludot da go porekne vo krvta nejzina vgnezden? Ne `ivej.) Benedik Kako e damata? Beatri~e Mrtva.ba{ taa da padne vo jama od blato. mislam. veruvajte.O. . Beatri~e Kako si. koga bi se vovleklo vo kal i rezil bi mo`el da ka`am. ve molam: duri i samiot. So nego nemam vrska. pa ni {irokoto more nema tolku voda pak da ja is~isti sega.

tuku po makive baram porod mnogu golem. ~ij duh postojano sonuva podlost. nitu pak vozrasta do tolku ne mi go zatapi umot. i ako ne{to umovite im gi smatilo toa do{lo od ona kopile Huan. zo{to sakate toga{ da go pokriete ona ~ija golotija se gleda i so golo oko? Sve{tenikot Gospo|ice. Leonato O~e. Nare~ete me {utrak. Leonato A {to e celta? Sve{tenikot Se izvede li s# ova dobro.O. kolku sum silen na snaga i bistar na um. neka nieden grev ne mi se prosti! . koj e toj za kogo ve obvinuvaat? Hera Samo obvinitelite znaat. kolku sum bogat so prijateli i imot i kako za kleveti se vra}a. tatko. a po niv v o~i plamen & se javi navredite da gi izgorat {to site trojca gi bea frlile protiv nejzinata ~ednost. no ne za ova ja smisluvam postapkava ~udna. ne veruvajte mi na vozrasta. iljadnici sramovi ~edni vo angelsko belo {to niv gi teraa. Neka nejze za nekoe vreme ja sokrijat negde a vie objavete deka navistina e mrtva. svetosta moja. ne veruvajte na mojot ugled. pred svetot poka`ete deka ste vo `alost. mora na ova da ostaneme. no & zgre{ija li i najgordiot od niv kaznata }e go stigne. ili deka sno{ti sum muabetila so koe bilo `ivo ti}e. razgneven na ovoj na~in. Leonato Ne znam za toa. ma~ete me do smrt! Sve{tenikot Ne{to ~udno gi izla`alo princovite. ]erka vi ovde ja ostavija ko mrtva. so~uvstvuva i pravda . na dostoinstvoto. ja gledav gospo|icava i sekako vidov iljadnici aveti crvenilo kako & idat na lice. ne mo`e da bide. a na va{ata stara semejna grobnica zaka~ete u`aleni epitafi i site redovi napravete gi {to odat so sekoj pogreb. klevetite brgu }e se pretvorat vo `alost. ako se doka`e deka so ma` sum razgovarala vo nepristojno vreme. a ova }e go `ali. Deka umrela. nitu kobta imotot mi go skusi ni bludniot `ivot od prijateli me li{i. Ako vistinata za nea ja ka`aa so ovie race }e ja rastrgnam. Sve{tenikot Strpete se malku. na znaeweto moe {to so pe~at ja potvrduva sodr`inata na u~enosta moja. ako damava ne le`i nevina ovde kutnata od zabluda kobna. otfrlete me. i za ovaa rabota poslu{ajte go mojot sovet. zvaweto. mrazete me.Od vlakno ortoma 357 Benedik za{to predolgo samo stoev i mol~ev. Dvajca od niv nesomneno se ~esni. Vremeto u{te ne ja iscicalo krvta od mene. Sami gledate deka seta doblest {to & ostana e vo toa {to nema da dodade na prokletvoto i grev na kleveta. i pu{tav rabotite da si te~at po svoe. na iskustvoto. za da ne vidat. toa e ve}e ne{to. jas ne znam nikoj. vo migot koga oklevetena bila. taa ne poreknuva. ako znam pove}e za nekoj `iv ~ovek od ona {to devstvenosta moja dopu{ta.

. pobo`en `ivot daleku od lo{i o~i. i }e posakuva nikoga{ da ne ja obvinil taka. Benedik Gospodine Leonato. sepak. skrit. Leonato Davej}i se vo maki. i u{te dolgo }e pla~am. }e postapuvam vo ova najskri{no i najpravi~no ko du{ata va{a kon teloto {to vi postapuva. navredi i misli. veruvam deka na va{ata ubava bratu~etka & e nanesena nepravda. No duri i s# drugo da ne ispadne na arno. Hera i Leonato. slikata na `ivotot nejzin }e se mu{ne milno vo rabotilnicata na voobrazbata negova. poslu{ajte go ovoj sovet. zli jazici. popoln so `ivot vo okoto i vidot na negovata du{a odo{to koga bila `iva. svadbava mo`e e samo odlo`ena. Beatri~e Nema zo{to da posakuvate. vo nekoj samoten. i za najmalata slamka }e se fatam. Benedik Ne posakuvam da e taka. toga{ vrednosta mu ja krevame. da. sokrijte ja. koga }e ~ue deka od zborovite negovi taa umre. dobro e {to prifativte za{to samo ~uden lek. gospo|ice. no koga }e go zagubime i }e go nema. Sve{tenikot Odime. treba samo da se izdr`i. Ajde. Beatri~e Bo`e kolku bi me zadol`il ~ovekot {to bi & donel pravda. samata vest za smrta na gospo|icava }e go zbri{e sramot za nejzinata bludnost: a ako i toa propadne. pla~am po svoja volja. bidej}i ispa|a vaka deka ona {to go imame ne go cenime mnogu dodeka e na{e. . i iako gi znaete moite posvetenost i qubov kon Klaudio i kon princot. kolku i da veruval deka ja naklevetil verno. Benedik Postoi li na~in da se poka`e takvo prijatelstvo? Beatri~e Ima mnogu prost na~in no nema takov prijatel. ~udnite rani gi le~i.) Benedik Gospo|ice Beatri~e. celo vreme pla~evte? Beatri~e Da. ja otkrivame toga{ doblesta {to duri sme ja imale v race ne se gledala. vo ~esta vi se kolnam.toga{ }e ja `ali. veruvam idninata }e skroi ishod podobar mnogu otkolku {to jas mo`am da go smislam sega. Taka i so Klaudio }e bide. umrete za da `iveete. i sekoj ubav del od nejzinata snaga }e se pojavi promenet vo porasko{na ruba poprivle~en i podrag.358 Vilijam [EKSPIR sekoj {to }e ~ue. (Izleguvaat Sve{tenikot. {to najdobro }e & li~i na ranetiot glas. Ako bide vaka. ako voop{to nekoga{ qubov mo}na setil. Benedik Sekako.

Beatri~e E. Benedik Najmnogu od s# na svetot ve sakam vas. Benedik . Taman sakav da vi izjavam deka ve sakam. Benedik Ajde. mila Beatri~e? Beatri~e [to me presekovte vo ubav ~as. ni{to ne priznavam. a sepak ne la`am. Benedik Da mi izjavi{ so seto tvoe srce? Beatri~e Ve sakam so seto srce i nemam so {to drugo da vi izjavam. Benedik [to? Ne mi pa|a na pamet. toga{. Beatri~e. vo vas nema qubov. no ne veruvajte mi. ni{to ne poreknuvam . mo`e da go goltnete. ti me saka{. Benedik @imi me~ov.ne. Beatri~e Benedik ^ekaj malku. mila Beatri~e. Smetajte deka sum zaminala iako sum tuka.Od vlakno ortoma 359 Benedik Benedik Mo`e li ~ovek da go izvr{i? Beatri~e Toa e rabota za ~ovek no ne i za vas. Beatri~e Nemojte da se kolnete vo nego. Benedik [to da ti prosti. ve molam. a }e go nateram da go goltne onoj {to veli deka jas ne te sakam. naredi mi ne{to da storam za tebe. Isto bi mo`ela i jas da re~am deka najmnogu od s# ve sakam vas. Zbogum! Se kolnam vo nego deka me saka{. . pu{tete me da odam. Ne e ova ~udno? Beatri~e ^udno e ko {to mi e ~udno nepoznatoto. Beatri~e Odbivaj}i me ubivate mene.samo mi e `al za bratu~etka mi. Beatri~e. Beatri~e Ubijte go Klaudio. Beatri~e I nema da si go goltnete zborot? Benedik Duri ni so najvkusniot za~in {to odi so nego: ti izjavuvam deka te sakam. bog neka mi prosti.

Beatri~e Upotrebete ja za moja qubov na drug na~in a ne vo nea da se kolnete.O bo`e. koj deneska samo izla`e a potoa se zakolne vo toa. grof~eto . mila Beatri~e.so javni kleveti. uverena sum ko {to znam deka imam um i du{a. te sakam. uni{tena. vi ja baknuvam rakata i ve ostavam. Benedik Dali Klaudio ti e neprijatel? Beatri~e Zarem toj ne se poka`a kako najgolem podlec {to ja nakleveti. zbogum..Beatri~e Zboruvala so ma` od prozorec! . svedo~ewe na princ. kamo da sum ma`! Srceto }e mu go iskornam i }e mu go izedam nasred plo{tad! Benedik Slu{aj. Beatri~e Princovi i grofovi! Da. Beatri~e Vilijam [EKSPIR Benedik Beatr. . i toa qubezni.) . so nevidena svirepost. Beatri~e Milata Hera! . naklevetena e. vedna{ e hrabar kako Herkul. Benedik Dali v du{a ste uvereni deka grofot Klaudio & nanese nepravda na Hera? Beatri~e Da. kamo da sum ma`! Tipot ja nose{e na race do tamu kaj{to treba{e racete da im se spojat vo svet brak. navredi i posramoti mojata rodnina? . @imi rakava. Sudete za mene po ona {to za mene }e ~uete. zatoa sakam da umram ko `ena seta vo jad i ~emer. a tamu . nema {to! O kamo da sum ma` zaradi nego! Ili barem da imam prijatel {to }e bide ma` zaradi mene! No ma{kosta se istopila vo klawawe. (Izleguvaat. gurabija od grof~e. zna~i. ^ekaj..Ama najde izgovor! Benedik Ama. Odete. se obvrzuvam deka }e go predizvikam na dvoboj.konte.360 Beatri~e Navistina sakam da si odam. hrabrosta vo u~tivost i ma`ite stanale obi~ni alapa~i. Benedik Polesno se drznavte da mi bidete prijatel odo{to da se borite protiv mojot neprijatel. Jas moram da velam deka e mrtva. da. ute{ete ja bratu~etka vi. Beatri~e.Ne mo`am da stanam ma` po svoja `elba. . Benedik Toa mi e dovolno. la`ni obvinenija.zlo & e naneseno. Klaudio skapo }e mi plati. Benedik Prvin da staneme prijateli. @imi rakava. Beatri~e.O. konte i pol.

(Vleguvaat Dren. i Pisar vo sve~eni ali{ta. Bora~io Dobro. [to imate da ka`ete vo svoja odbrana? [to e pravo. . vi velam. Bora~io. Dren Taka e. gospodine i se vikam Konrad.@imi boga. .Bora~io. Dren Zapi{ete . postoi somnevawe deka ste podli gadovi.A va{eto. i naskoro }e se povede istra`na postapka deka ste takvi. Talpa. Neka zastanat pred gospodinot narednik. se nadevame. ama mnogu brgu }e mu go smenam umot.i zapi{ete go prvin bog. Pisarot Ama vi velam koi se vinovnicite {to treba da se ispitaat. stol~e i perni~e za perodr{karot! Pisarot Koi se prestapnicite? Dren Jas i kolegata. na{e e da go ispitame prestapot.Dojdi vamu.Kako se vikate.Gospoda. Talpa Konrad Taka e. Dren Zapi{ete . Dren Neverojatno prefrigan fraer. Dren Dren Ve molam zapi{ete . gospodine. .Od vlakno ortoma Scena 2 Zatvor. .Gospoda. . gospodine. deka ne sme.se nadevaat deka mu slu`at na boga. da vi {epnam ne{to na uvo. neka zastanat pred mene. dali mu slu`ite na gospoda? Bora~io/Konrad Da. za{to ne daj bo`e bog da ne e pred vakvi edni razbojnici! . gledam se dogovorile. pravo e gospodine: nie velime deka ne sme. mom~e.) Dren Dali site prisutni ne se otsutni? Talpa O. zastanete na strana. velam. . mom~e? 361 Konrad Gospodine. Stra`ari. Dali zapi{avte deka ne se? .gospodin gospodin Konrad. Konrad i Bora~io. ve}e e doka`ano deka ste bez malku isto {to i lo{i gadovi. prijatele? Bora~io Vi velam.

Dren Podlec neviden! Za ova }e te osudat na ve~no spasenie! Pisarot I {to drugo? Gospodine naredni~e. ba{ na vakov na~in otfrlena i od golema `al i maka nenadejno umrela. Dren Navistina. . ~oveku? Prviot stra`ar I deka grofot Klaudio re{il. Dren Vtoriot stra`ar Zapi{ete .) Ni{to drugo.Gospoda stra`ari. treba da gi povikate stra`arite {to gi obvinuvaat. (Izleguva. da ja uni`i Hera pred site svadbari i da ne ja zeme za `ena. Dren Sus. Hera bila na ovoj na~in naklevetena. e podlec. vo imeto na princot vi nareduvam: Obvinete gi. Bora~io Gospodine naredni~e. Pisarot . ne mi se dopa|a{. na takvoto negovo obvinenie. . toa bi bil praviot na~in.Gospodine narednik. vrzete gi lu|evo i odvedete gi kaj Leonato. Stavete im lisici! Konrad Trgaj gi racete. re~e deka Don Huan. glup~o! Talpa A i ova e pove}e gospodo od ona {to bi mo`ele da go poreknete. Jas odam pred vas da im go poka`am zapisnikot od soslu{uvaweto.Neka vlezat stra`arite. .362 Pisarot Vilijam [EKSPIR Pisarot I {to drugo. Princot Huan utrovo kidnal bez traga. Prviot stra`ar Ovoj ~ovek ovde. zapameti. pa toa e otvoreno krivokletstvo da se nare~e bratot na princot podlec.Opa. Toa e s#.princot Huan e podlec. da `imi sveti Ilija. . okovajte gi vo prangi! Re~e deka primil iljada dukati od Don Huan za la`no da ja obvini gospo|icata Hera. gadu koga ti velam. ne gi ispra{uvate kako {to treba. bratot na princot. gospodine. Dren O~igledno razbojni{tvo bez presedan! Talpa Da. mora da e toa. Pisarot Dali re~e u{te ne{to? Dren Vtoriot stra`ar Ajde.

Iako nema da bide zapi{ano sepak zapomnete deka sum magare.O. ami {to? I ~ovek sum mo{ne bogat. Vodete go! O. . poln si pieteti a toa i }e go doka`am so svedoci. i u{te ~ovek sum {to go znae zakonot.]e vidi{ ti. vie ste magare. ami {to si misli{? I ~ovek {to imal gubitoci. tuku sum ~inovnik i u{te doma}in i u{te ubavo par~e meso kako koj bilo drug vo Mesina.Od vlakno ortoma 363 Dren Mene mi veli{? Kade e pisarot? Neka zapi{e deka ~inovnikot na princot e glup~o. .Hoh{tapler eden nikakov! Konrad Trgajte se od mene! Vie ste magare. zapomnete deka sum magare. ne sum jas glup. vrzete gi. i ~ovek sum so dva kostuma i s# na mene e pedantno i ~isto. Dren Zarem ne mi go kopituva{ zvaweto? Zarem ne mi ja kopituva{ vozrasta? .) . kamo da be{e zapi{ano deka sum magare! (Izleguva. gadu. {to ne e tuka pisarot pa da zapi{e deka sum magare! Ama vie lu|e. Ajde.

i so pogovorki jadot go krpi. neka go znae i princot i site drugi {to ~esta & ja obes~estuvaat. {to pred toa tolku le~beno i stru~no go skrotuvala gnevot ludiloto go so{ivala so svilen konec. del~e. na sekoja bolka da odgovara so bolka. ako takviot se smee i bradata si ja mazni. A ova neka go znae Klaudio. nema da slu{am. Za{to s# u{te ne se rodil filosof na svetot {to mo`e zabobolkata mirno da ja trpi. lesno e za trpenie da im se blada na tie {to ofkaat pod tovarot na bolot. Leonato Ve molam. sovetnici i te{iteli se dobri samo pri bolka {to sami ne ja ~uvstvuvaat.) Antonio Ako prodol`ite vaka. ne e pametno da ja pothranuvate tagata protiv sebe. mudrosta nivna vo strast se pretvora. ne. dosta. bolot izmeri mu go po dol`ina i {irina so mojov. bolot so zdiv go terala. dosta so soveti. na sekoja maka so druga maka i toa to~no vo sekoja crtka. ~emerot so sve}i go opiva. Leonato Ve molam. i tagata ja tera od sebe so mrmkawe i {epot toga{ koga treba do nebo da ofka. oti lu|eto. Najdi tatko {to tolku deteto si go sakal. (Vleguvaat Leonato i Antonio. Du{ava mi veli deka Hera e naklevetena. Leonato Sega govori{ umno. i tie {to ve navredija neka stradaat malku. brate. zatoa. Antonio Eve gi idat Klaudio i princot. . so zborovi jadot.^in PETTI Scena 1 Pred ku}ata na Leonato. no ne postoi ~ove~ka doblest {to tolku revnosna }e bide koga nekoj samiot na maka }e se najde. i ne}am te{itel u{ite da mi gi polni osven ako bolot ne mu e ramen na mojot. oblik ili forma. . Antonio Vo toa lu|eto ne se razlikuvaat od deca. a ~ija qubov tatkovska zgaznata e tolku i re~i mu da bide strpliv. ako ja vkusat. Antonio Sepak nemojte seta bolka na srce da vi te`i. no. toa sekako }e go storam. ne te{ete me so mudrost: Tagata posilno mi vri{ti od sekoj sovet. I jas sum od krv i meso. bez ogled kolku pi{uvale na bo`ji na~in i se inaetele na slu~ajot i te{kite maki. ne. Ama takov nema. }e ve snema.takviot donesi mi go i od nego sigurno na strplivost }e se nau~am. koi niz u{i mi vrvat bespolezno ko voda niz re{eto.

Klaudio Trgnete se. koj drug ako ne ti? Nemoj. zbogum. Znaj. Klaudio A koj mu ~ini krivda? Leonato Ti. so vas nema da bijam megdan. dobro. gospoda. Klaudio Leonato Antonio Tvojata. starecu. Leonato. dobar den. gospodaru. Don Pedro Podlosta moja? Ne karajte se so nas. Klaudio. ti mi go nakleveti nevinoto dete.Toga{. O! Vo grobnicata kaj{to nikoga{ ne spiel sramot osven ovoj nejzin. od podlosta tvoja smislen. ~oveku. ne pu{taj ja rakata po me~ot ne ti se pla{am. Klaudio Neka mi se isu{i ovaa raka ako nekoga{ ja zagrozi va{ata starost. velam.) Don Pedro Dobar den. Leonato Brzate.Zo{to naedna{ brzate? . ti tolku n# navredi mene i moeto nevino dete {to sum prisilen od dostoinstvoto da se otka`am svoe i siot sed. ~oveku dobar. za. podlecu. }e doka`am na nego ako smee da se drzne i pokraj ve{tinata negova i aktivnite ve`bi. klevetata tvoja go raspara nejzinoto srce i sega le`i zakopana so svoite pretci. ne ti govoram ko izvetrean starec ili {utrak.Od vlakno ortoma 365 Leonato (Vleguvaat Don Pedro i Klaudio.toga{. cutot na mladosta i bludnata sila. Zamol~i. gospodaru. da se falam {to sum storil kako mlad ili {to }e storam da ne sum star. v lice ti velam. Leonato ^ujte me. Loenato Gospodaru. rakata ni{to ne mi saka{e od me~ot. . Klaudio Dobar den na objacata. Don Pedro Gre{ite mnogu. Da mo`e pravinata da ja dobie so kavga nekoj od nas }e si go dobie. Velam. Klaudio. gospodaru? . bez kle{tewe i {egi. tvojata. pod zakrila na starosta. Don Pedro Brzame. drt od modricite na godinite da te predizvikam na dvoboj kako ~ovek.

mom~e. . kolku im ~ini alot.Sakam da me ~ujat. ako me ubie{ mene. Antonio Nema ama. {to smeat na ma` da mu izlezat na megdan kolku {to jas smeam zmija da fatam za jazik. }e ubie{ barem ma`. ne me{ajte se. so kam{ik }e vi go isteram toj drzok me~ od race. prvin neka ubie eden. {to e novo? Benedik Dobar den. Antonio Don Pedro Smirete se. I }e ve ~ujat ili nekoj }e mora skapo da plati. Antonio Don Pedro Mol~ete. gospodine mom~e. no da po~ekame. v du{a gi znam. podleci. klevetat i pcujat. {to la`at. gospodaru. majmuni. A taa e mrtva. s# e toa glupost.366 Leonato Vilijam [EKSPIR Leonato Ama. gospodo. gospodine. Ma`i{ta! Gi znam jas takvite dobro. po mene. Antonio . mom~e. Leonato Odbivate? Ajde brate. gospodaru. se kolnam! Leonato Brate.) Klaudio No. prvin mene. od podleci naklevetena smrtno. bezobrazni pr~lovci.Ajde. . doa|a ~ovekot kogo trgnavme da go barame. vi se kolnam so ni{to ne be{e obvineta osven so ~ista vistina potvrdena i doka`ana so fakti. da odime.) Odbivam da ve slu{am. trpenieto va{e da go stavame na proba. znam kolku te`at. - Gospodaru. potcenuvaat. Gledaj. pili{tarci. Bog znae kolku vnuka mi ja sakav. (Izleguvaat Leonato i Antonio. Od srce `alam za smrtta na }erka vi. mamat. (Vleguva Benedik. gnidi! Leonato Brate Antonio. no. ajde. Don Pedro Nemame namera. jas so ova }e se spravam.neka mene mi izleze na dvoboj. Antonio ]e ubie dvajca i toa vistinski ma`i. brate Antonio. po mene. drski. povtoruvaj}i edni te isti luti zborovi {to }e mu storat na du{manot ako se drzne i tolku. }e se nakinxurat pa samo nadvore{no vlevaat uplav. falbaxii. Voobrazeni. Leonato Zarem vaka saka{ od mene da se spasi{? Deteto mi go ubi.

Benedik Mo`e ne{to da vi {epnam na uvo? V kanija mi e.[to ti e? Da ne si bolen ili lut? Dobro. }e dojdam za da ne ispu{tam vakva gozba. Vie ste podlec. so {to sakate i koga sakate. druga e temata.Ne se {eguvam. mislam deka navistina e lut. . daj si kura`. ]e go izvle~e{ malku duhot? Benedik Ako e. Benedik Klaudio Barem mu e zaka~en a ne otka~en kako kaj nekoi drugi.Od vlakno ortoma 367 Klaudio Don Pedro Dobro ni dojdovte. ne? Benedik Toga{ da mu dademe drug me~. ~oveku! Ako sekiracijata ja ubi ma~kata. Klaudio I nie nasekade te baravme. za malku }e stignevte da razdvoite dve luti strani podgotveni za borba. Don Pedro Ej. Izvestete me {to ste re{ile.]e vi doka`am kako sakate. . [to misli{? Da se obidevme ne }e bevme dovolno mladi za niv. gospodine. Klaudio Za malku nosevite }e ni gi odgrizea dvajca {trbi starci.Zadovolete me ili }e razglasam deka ste kukavica. da go vadam? Klaudio Don Pedro Ne daj bo`e da me vikne na dvoboj! Ne znaev deka duhot ti e zaka~en za pojas. Don Pedro Vo neramna borba ni hrabrosta ne e ramna. . . Vie ubivte edna prekrasna dama a nejzinata smrt pa|a na va{a du{a. tebe dovolno ti stiska da ja ubie{ sekiracijata! Benedik Gospodine. Ve molam. ovoj mu se skr{i na dve. . Dojdov da ve pobaram i obajcata. toga{ to~no znae kako da se odluti. za{to crni ni se du{ite od taga i sakame nekoj da ni gi razvedri. Don Pedro Klaudio Bled e ko krpa. Klaudio Toj pobleduva s# pove}e. .Baram da povle~e{ ko guslarot {to go vle~e gudaloto za da ne razveseli. Klaudio Leonato i brat mu. }e se sudram so va{ite duhoviti naleti ako gi naso~ite kon mene.

Samo. ama mal. Ve ostavam sega vo va{iot ozboruva~ki zanes. {to nikogo ne povreduva. . zaedno so nego ubivte edna blagorodna i nevina dama. da. rekov jas. s# ova ni go ka`a }erkata na starecot. Ne. i pokraj s# koga tolku stra{no ne bi go mrazela. deka poprivle~en ma` od tebe nema vo cela Italija. Veruvam. Don Pedro Don Pedro Da. gospodinot e umen. mom~e. Zbogum. (Izleguva Benedik. duhot dobro vi kaska. No koga }e gi stavime rogovite od diviot bik vrz setenata glava na Benedik? Klaudio Da. so nego doprva }e se sretneme. s#. blagodaren sum mu. a do toga{ mir neka ima vo nego. i toa so tekst pod niv: ovde le`i Benedik. od sega natamu ne }e mo`am da bidam so vas. Klaudio Klaudio Na {to po~na da pla~e i re~e deka isto & se fa}a. umen i rumen gospodin. koi.Gospodaru. taka e. rekov jas. strasno bi go sakala. Vladee toj so dvoen jazik. vi blagodaram za mnogute dobrini {to mi gi imate napraveno. rekov deka ima{ fin duh. ka`ete deka no`ot mi e za nikade. kopileto. a zgora na s# Bog go vide koga se sokri vo gradinata. pobegna od Mesina. so dva jazika. A nema da ima i edna vetru{ka? Benedik Gospodine. to~no. zaklu~i so vozdi{ka. mi se zakolna na ne{to ponedelnikot nave~er a vtornikot sabajle vedna{ go porekna. re~e taa. duhot mu e golem. nikogo ne povreduvaat. re~e taa. vie znaete {to mislam. vie pravite {egi ko falbaxiite {to gi kr{at svoite me~evi. ba{ taka stori. Sekako. I te predizvika? Klaudio Mnogu jasno. rekov jas. lesen vi e. golem ama nesolen. [to se odnesuva do gospodinot Pili{tarec ovde. no sepak. va{iot brat. . Poseriozno zdravje. me pokani na tele{ka glava i petle bez kure. a i vi tvrdam deka e od qubov kon Beatri~e.368 Don Pedro [to? Gozba? Pir? Klaudio Vilijam [EKSPIR Klaudio S# ni ka`a. Ne. Don Pedro O. i ako ne gi ise~am kako {to treba. rekov. a vie. re~e taa. spolaj mu na gorniot. re~e taa. na krajot. sepak. Ne. o`enet ~ovek? Benedik Don Pedro ]e ti ka`am kako onoj den Betari~e ti go fale{e duhot. dobar duh. re~e taa.) Don Pedro Seriozno misli. ne. Taka taa cel eden ~as ja izvrtuva{e sekoja tvoja doblest. toj vladee so jazici.

[to zgre{ivte? Bora~io Mil princu. kako treto. ili na kratko. gospodaru. kako vie bevte navedeni da dojdete vo gradinata za da me vidite mene kako & se dodvoruvam na Margaret oble~ena vo ali{tata na Hera. kako {esto i posledno. te pra{uvam {to napravile. niedno opravduvawe ne }e mo`e pove}e da izmeri na svojata terezija. no potoa majmunot e doktor na nauki vo sporedba so nego. govorea nevistini. . zgora na toa. gospodine. kako {esto i posledno za {to se obvineti. me slu{naa kako mu priznavam na ovoj ~ovek kako Don Huan. Don Pedro [to e ova? Dvajca od lu|eto na brat mi vrzani! Edniot Bora~io! Klaudio Raspra{ajte se {to zgre{ile. te pra{uvam {to zgre{ile. Damata e mrtva zaradi la`noto obvinuvawe moe i na mojot gospodar. dozvolete pred vas da zavr{i s#. Don Pedro Ne vi te~e li ovoj govor ko `elezo niz va{ata krv? Klaudio Otrov piev duri govore{e.Od vlakno ortoma 369 Don Pedro Don Pedro Navistina e ubavo koga ~ovek izleguva po maica i po yivri a umot go ostava doma! Klaudio Toga{ e xin vo sporedba so majmunot. Kako prvo. zastanete. optu`ija la`no edna dama. go otkrija ovie plitki tikvari ovde. Ve izla`av duri i vas li~no. `imi boga. da. no}e. kako treto. edna misla dobro promeneta. koi. tie se la`govci i podleci. {to zgre{ile ovie dvajca? Dren Videte gospodine. ~ekajte malku. soslu{ajte me a ovoj grof ovde neka me ubie. me navle~e da ja naklevetam gospo|icata Hera. seto moe razbojni{tvo tie go piknaa vo zapisnik koj{to poprvo bi go zape~atil so mojata smrt odo{to da go povtoram na moj rezil. treba ve~no da se vnimava na vas. va{iot brat. Talpa. ona {to vie so seta va{a mudrost ne go vidovte. ne baram ni{to pove}e otkolku nagradata {to mu sledi na eden podlec. gospoda. Don Pedro Komu zgre{ivte. overija neto~ni sostojbi: i da zaklu~am. Don Pedro Ama. vie. Don Pedro Gospoda ~inovnici. ra{irija la`na vest.) Dren Ajde. da. klevetnici se. Stra`ata so Bora~io i Konrad. ako pravdata ne mo`e da ve skroti. i kako posledno za {to se pritvoreni? Klaudio Eve vi pravilno rezonirawe i po negov terk. i. priberi se srce i bidi seriozno! Neli re~e brat mi pobegnal? (Vleguvaat Dren. kako vtoro. pa treba vrzani da odgovarate? Ovoj u~en narednik e preinteligenten da go razberam. a edna{ se poka`ete kako gaden dvoli~nik. kako ja osramotivte na denot na ven~avkata.

(Se vra}aat Leonato i Antonio so Pisarot. brat mi ima }erka re~isi ista ko moeto mrtvo ~edo. no sepak. i na pepelta pejte & . Klaudio Da.koi se vme{ani vo toa. sepak grevot vo zabluda go storiv. Dren Ajde. jas sum. i pobegna tokmu zaradi ovaa podlost. gospoda. ne zaboravajte da specificirate vo svoe vreme i na svoe mesto. . nejze dajte & go dolgot {to na bratu~etka & & go dolguvavte pa odmazdata }e ja snema. zapi{ete ja ko edno od va{ite slavni dela. koj od ovie e toj? Bora~io Ako sakate da znaete koj vi zgre{il gledajte vo mene. Odmazdata izberete ja sami. podlecu. no mora da zboruvam. osudete me na kazna {to fantazijata va{a }e ja smisli za grevot moj. Don Pedro Toj e sozdaden i izdelkan od predavstvo.370 Don Pedro Dali brat mi te navle~e na ova? Bora~io Vilijam [EKSPIR Bora~io Da . no i dvajcata ve molam objavete im na lu|eto vo Mesina ovde deka nevina umre. a i pisarot. za smrtta na }erka mi. Do sega na{iot pisar go ima reformirano gospodinot Loenato za rabotava. i debelo me plati za izvedbata. }e se podvednam pod koja bilo te{ka maka koja toj }e mi ja nametne. za da se zadovoli dobriov starec. Talpa Eve go ide gospodarot Leonato. isto i jas. sam sebesi se la`e{. vodete gi tu`itelive. I samo taa e nasledni~ka na obajcata nas. i lu|e. Leonato Ne. samo jas. Leonato Ti si robot {to so svojot zdiv go ubi nevinoto moe dete? Ne znam kako da ve izmolam za blagost. ovde stojat i dvajca mnogu ~esni ma`i tretiot ja zbri{a . i bidej}i ne mo`ete da mi stanete zet. Klaudio Mila Hero! Likot tvoj pred sebe go gledam vo ubavinata zaradi koja vo tebe se vqubiv. Vi blagodaram. navistina majstorski go izvr{ivte. i ako qubovta va{a tvore~ki e raspolo`ena vo vremiwa ta`ni stavete napis na grobot nejzin. Don Pedro Vo boga vi se kolnam. Leonato Ne mo`am da vi naredam }erkata da mi ja o`ivite toa e nevozmo`no.) Leonato Koj e podlecot? O~ite da mu gi vidam za koga }e zabele`am sli~en na nego da go izbegnam. pejte & no}va a utre nautro dojdete kaj mene doma. deka sum magare. bidete mi vnuk.

kom{ija. Antonio Zbogum. velat nosel klu~e v uvo a na nego visel katanec. veruvam. A isto taka. Dren I zgora na s#. navistina me nare~e magare. stra`ata gi ~u kako govorat za nekoj Gnasen. ve molam raspra{ajte go i za ova.) Leonato Va{eto blagorodstvo govori kako mnogu blagodaren i smeren mlad ~ovek. iako. Dren Odi. gospodine. ve o~ekuvam kaj mene. . zna~i. vme{ana bila vo ova od brat vi potkupena. }e ja ispitam Margaret kako se zbli`ila so ovoj bluden tokmak. ovoj tu`itel ovde. Ve o~ekuvame utre. neka se zeme i ova vo predvid pri odmeruvaweto na kaznata.Ovoj podlec ovde treba so Margaret da se soo~i koja. ve molam. pa od denes so kutriot Klaudio upravuvajte. (Izleguvaat. te osloboduvam od zatvorenikot i ti se zablagodaruvam. gospodo.Od vlakno ortoma 371 Leonato Klaudio O gospodine blagoroden. Leonato Ti blagodaram za ~esniot trud i gri`a.) . marifetluk {to tolku dolgo go primenuva {to lu|eto ve}e otvrdnaa na srce pa nikoj ne pozajmuva ni{to vo ime na boga. sekoga{ bila doblesna i ~esna vo ona {to od nea nesakaj}i go doznav. Leonato Eve ti za trudot. optu`eniot. zbogum. Bora~io Ne. (Izleguvaat Don Pedro i Klaudio. go molam boga da go zabrani. Don Pedro ]e bideme tamu. Neka bog go po`ivee va{eto blagorodstvo! Mu posakuvam na va{eto blagorodstvo samo arno! Neka Bog brgu vi go vrati zdravjeto! Pokorno vi davam dozvola da zaminete. . za toa na Boga mu blagodaram. i ako povtorno mo`e da se posaka novo viduvawe. velam. (Izleguvaat Dren i Talpa so stra`arite. Dren Bog neka go ~uva Socijalnoto! Leonato Utre. ne e ba{ taka crno-belo. za deneska.Ajde. se kolnam. qubeznosta pregolema solzi od mene vle~e! Ponudata ja primam. gospodo.) Leonato Do utre nautro. Klaudio No}eska }e taguvam za Hera. zbogum. Dren Vi go ostavam prefriganiov razbojnik i ve molam da se popravite kako primer za drugite. toj pozajmuva pari vo ime na boga i nikoga{ ne gi vra}a. Vodete gi apa{ive. ne znae{e taa {to govori koga zboruva{e so mene.

Bogot na qubovta od visini {to povta i me znae. }e me zadol`i{ ako mi pomogne{ da zboruvam so Beatri~e. pogoduva ama ne povreduva. Margaret Cel `ivot da ne vidam ma` nad mene? Pa ve~no da ostanam pod skali? Benedik Duhot ti e iter ko mucka na zagar. Margaret A dali potoa }e mi napi{ete sonet so pofalbi za mojata ubavina? Benedik Na tolku visok stil }e te vozvi{am. Margaret.) Benedik Te molam. ti toa i go zaslu`uva{. Margaret A va{iot e tap ko me~ot za ve`bawe na me~uvalecot. mila gospo|ice Margaret.372 Scena 2 Vilijam [EKSPIR Benedik Ako gi upotrebite. Toga{ ostani do toga{! . Da ti se pluknam. e bebe . zatoa te molam. za{to. za mala. ne sum roden pod poetsko nebo nitu pak znam da se dodvoruvam na sve~en na~in. (Vleguvaat Benedik i Margaret. (Vleguva Betari~e.) Benedik Spored toa }e dojde Pee.dobriot pliva~ Leander. no {to se odnesuva do qubovta . kaj mo`am jas seto ova da go piknam vo rima? Probav. mora da vglavite zapci na vrtewe. Benedik Vo gradinata na Leonato. vikni ja Beatri~e. i }e si odam toga{ koga }e mi re~ete. ne povreduva `ena. ne velam ne. Benedik Tipi~no ma{ki duh. {titovi i samite si imame. }e vi ja viknam Beatri~e koja mislam deka ima noze. rog . ti go predavam {titot. s# nekoi ~udni zavr{etoci. {to e pravo. ne bile vaka vrteni i prevrtuvani vo qubovta kako {to sum kutriot jas. Ne. nieden od niv. velam.mnogu nevina rima. fa}a vo let. Margaret {to nikoj `iv ma` ne }e mo`e da bide nad tebe. Mislam za peewe. gospodine. Margaret More dajte ni gi nam me~evite. za bog.) Mila Beatri~e. zarem se oyviva{ na mojot povik? Beatri~e Da. a tie se opasno oru`je za devojki. (Izleguva Margaret. ~ii imiwa i sega mazno se lizgaat po ramnite drumovi na beliot stih.mnogu ostra rima. i me znae kolku ma~no zaslu`uvam. na primer. ama edinstvena rima {to mi teknuva za tebe. Troil. budala mnogu xagorliva rima. prviot vrabotuva~ na spletkari i cela edna kniga od izvikani kavalieri od spalnite sobi. Margaret. Margaret Dobro.

I jas sum mnogu bolna.no sepak. ko jas {to si gi falam svoite. tolku ti e `estok duhot. Beatri~e. Mi se slu~i qubov? . od dvaeset umni lu|e nema nieden {to sam }e se fali. u{te od vremeto koga ima{e koj da n# fali. da znam {to si ka`avte vie i Klaudio.Dobro ka`ano! Navistina mi se slu~uva qubov za{to te sakam protiv svoja volja.najpametno e sam da si gi fali dobrite osobini. ima i {to da falam. koi napravija tolku cvrst sojuz na lo{otiloci {to ne dozvoluvaat niedna dobra osobina da se mu{ne me|u niv. daj mi da te baknam. A sega te molam. a vo dene{no vreme. eve samiot svedo~am. lo{iot veter e samo lo{ zdiv. Beatri~e Lo{ite zborovi se samo lo{ veter. Tolku za toa zo{to sam si se falam za{to. ne? Kutro srce! Ako mu se inaetite zaradi mene.eden ~as biewe i ~etvrt ~as {mrkawe i solzi: zatoa za umen ~ovek . . }e go pametat samo duri bijat kambanite i duri pla~e vdovicata. staro pravilo. jas }e mu inaetam zaradi vas. zatoa. go predizvikav Klaudio na dvoboj. pred da odam. ve molam. si odam sega. ka`i mi.ako gospodinot Crv. . {to mislite? Benedik U{te pra{uva{: . Benedik Samo lo{i zborovi. kako e bratu~etka vi? Beatri~e Mnogu bolna. zatoa si odam nebaknata. sakam da zaminam so ona po koe dojdov. ako ~ovek sam ne si podigne spomenik pred da umre. No zaradi koi moi dobri osobini najnapred vi se slu~i qubov kon mene? Benedik A kolku e toa. a toa e. No ti ka`uvam prosto. Beatri~e Ti ovoj zbor go prepla{i i istera od vistinskata smisla. negovata sovest ne se sprotivstavi .Od vlakno ortoma 373 Benedik Beatri~e Ve}e rekovte toga{. Benedik Staro. zaradi koi moi lo{i osobini prvpat se zaqubi vo mene? Beatri~e Zaradi site niv zaedno. pa. Benedik Prepametni sme za da si se dodvoruvame mirno. Beatri~e Toa ne se gleda od ova priznanie. A vie? Beatri~e Benedik Beatri~e A za srceto i da ne zboruvame. ili brgu }e mi odgovori ili }e go proglasam za kukavica. a lo{iot zdiv lo{o bazdi. no ka`ete mi. za{to nikoga{ nema da go sakam ona {to mojot prijatel go mrazi.

slava najde. (Izleguvaat. morate vedna{ kaj striko vi. da me zakopaat vo va{ite o~i. pomogni vo vozdivot. princot i grofot Klaudio podlo izmameni a klu~ot za s# e Don Huan koj{to pobegna i go nema. ta`no e. za koja ta`nata im lipa muza pa okolu grobot nejzin kru`at. . (Vleguva Ursula. nejze da ja slavi.) Do smrt oklevetena od jazici lo{i be{e Hera {to ovde le`i. i u{te sakam.) Klaudio Dali e ova grobnicata na Leonato? Pridru`nikot Taa e. ]e dojdete vedna{? Beatri~e Sakate da dojdete i vie. da gi ~uete novostite? Benedik Sakam da vi `iveam v srce.374 Benedik Vilijam [EKSPIR Scena 3 Vo crkovniot dvor. gospodaru. da dojdam so vas kaj striko vi. Klaudio Sega leka no}. Klaudio Po~ituvajte go boga. mrtvilo gori duri za smrtta se govori. vo la~ot. ta`no. Klaudio. pridru`ba. grobovi zinete.) (^ita od svitokot. Vo ku}ata e haos: s# doka`a deka gospo|icata Hera bila la`no obvineta. ova doa|awe sveto }e se povtoruva sekoe leto. smrtta sega ovde & nosi slava {to na makite & protivte`i. Neka ova na grobot sega se stavi za koga }e me nema. Sega zasvirete i ta`no zapejte. Tuka ve ostavam za{to nekoj doa|a {to mnogu brza. da vi umram v skut. PESNA Prosti im. Polno}. gospodine. ta`no e. (Vleguvaat Don Pedro. Taka `ivotot {to vo sramota zajde vo smrtta `ivee.) Ursula Madam. pomogni vo pla~ot. sakajte me mene i zakrepnete. bo`ice na no}ta na tie {to devstvenicata ja ubija tvoja. ta`no.

Antonio Milo mi e {to na krajot s# dobro se svr{i. Sekoj patot neka si go gleda. i gledajte so denot. ajde. princot i Klaudio vetija vo ova vreme da me posetat. bidej}i ve}e ne sum vrzan od mladiot Klaudio da baram smetka. Benedik I jas. Benedik. no Margaret ima mala vina vo ova. Benedik O~e. lu|e. dojdete pod maski. brate. koi ja nabedija vo zabludata za koja sega ovde ~uvte. i predajte mu ja na Klaudio. grivi od ko~iite na Febo koi niz predelite go {arat pospaniot istok so damki sivi. A sega so zdravje! Klaudio Dobro vi utro. (Izleguvaat damite. Sve{tenikot i Hera. druga da oble~eme ruba a potoa odime kaj Leonato na vreme. }e mora malku da ve izma~am. Don Pedro Odime. volcite se siti. gasnete gi fakelite.) (Vleguvaat Leonato. 375 Don Pedro Dobro utro. }erko i vie blagorodni~ki site. Antonio. povle~ete se sega vo odajata sami. Blagodaram na site.) Sve{tenikot Neli vi rekov deka e nevina? Leonato Isto kako i princot i Klaudio. a koga }e ve viknam. . Klaudio Neka Himen ne ni dade pove}e tolku gruba taga ko ovaa {to ja oplakavme. Leonato Pa. Betari~e. kako {to se gleda otkako rabotite si dojdoa na svoe mesto. Margaret. Ursula.Znaete i vie {to treba. iako ne po svoja volja. mislam.) Antonio ]e go izvedam jas toa bez i najmal problem. . so tolku te{ko breme! (Izleguvaat. mora da ste tatko na bratovata }erka.Od vlakno ortoma Scena 4 Soba vo ku}ata na Leonato.

(Izleguva Antonio. {to od mene go dobivte. (Se vra}a Antonio so maskiranite dami. (Vleguvaat Don Pedro i Klaudio so pridru`ba.376 Sve{tenikot A {to treba da storam? Benedik Vilijam [EKSPIR Leonato Dobro utro. ~oveku. od vas pomo{ baram. ama. Benedik. Leonato Srcevo moe e so vas. Tokmu taka. gospodine. gospodine. Leonato Da me ven~ate ili da me zakopate. od Klaudio i od princot. Gospodine Leonato. siwak i luwi? Klaudio Mi se ~ini. Sve{tenikot I mojata pomo{. vi e odgovorot: a {to se odnesuva do voljata. dobro utro. no sega druga smetka imam. so zlato rogovite }e ti gi pozlatime i cela Evropa na tebe }e se raduva. na diviot bik misli. ~inam. brate. ne pla{i se. ko edna{ Evropa so bludniot Jupiter koga se pretvori vo zaquben bik. princu. Benedik Bikot Jupiter.Eve gi idat Klaudio i Princot. dobar o~e. i nekoj takov ~uden bik so tatkovata vi krava za~nal tele a vie mnogu li~ite na nego i vo mukaweto a bi rekol i vo likot. a za {to. No {to vi e po volja? Benedik Nejasen. Leonato Toa oko od }erka mi go pozajmi. gospodine dobar deka vnuka vi so milno oko na mene gleda. od dvete edno. mukal milno. Klaudio. Leonato Pogled. Benedik A i jas so vqubeno oko & vozvra}am.) Klaudio Za ova }e vi vratam. [to e? [to ve ma~i pa liceto vi e tolku fevruarsko prepolno oblaci. Koja e damata za koja treba da se ven~am? . Dali s# u{te ste re{eni deneska da se o`enite so }erkata na brat mi? Klaudio Od Afrika da e na zborot }e si stojam. Povelete. Vikni ja.) Don Pedro Dobro utro. sve{tenikot e spremen.) Don Pedro Dobro utro na ovoj sobir ubav. vistina e. moja volja e va{ata dobra volja so na{ite da se slo`i pa u{te deneska da se spoime vo ~esen brak.

Koja od vas e Beatri~e? Toga{ e moja. toga{ striko vi. E. Klaudio i princot se vo zabluda za{to se kolnea deka ste do u{i zacapani vo mene. Beatri~e Toga{ bratu~etka mi. (Ja vadi maskata. . Sve{tenikot Seto ~udewe }e vi go objasnam koga. Hera Benedik Duri bev `iva vi bev `ena. . (Ja vadi maskata. Don Pedro Porane{nata Hera! Mrtvata Hera! Leonato Taa umre. ne smeete. dozvoli liceto da ti go vidam. }e vi bidam ma` ako vi e po volja. nevina sum i ~edna. Klaudio [to? U{te edna Hera? Hera Ba{ taka. Benedik Se kolnea deka ste padnale bolni za mene. Du{o.) [to sakate? Benedik Zarem ne me sakate? Beatri~e Ne pove}e od {to e razumno. Benedik Klaudio Poleka. Margaret i Ursula se vo zabluda za{to se kolnea deka ste do u{i zacapani vo mene. Beatri~e Se kolnea deka umirate bavno za mene. Beatri~e A zarem vie ne me sakate? Benedik Ne pove}e od {to e razumno. po zavr{uvaweto na svetiot obred. No dotoga{ ~udoto mislete go stvarno pa da trgneme kon kapelata vedna{. no jas sum `iva i `imi `ivotot. Leonato Ne.Od vlakno ortoma 377 Antonio Ovaa ovde a jas vam vi ja davam. Klaudio Dajte mi raka pred svetiov otec. o~e. gospodaru duri klevetata be{e `iva. ne pred da se zakolnete pred popot deka }e vi stane `ena.) Duri sakavte mi bevte ma`. Beatri~e Mene taka me vikaat. za smrtta }e vi raska`am na ubavata Hera. edna Hera umre vo rezil.

navistina. samo prijatelstvoto go vra}am. Misli{ deka mi e gajle za nekakva satira ili epigram? Ne. . nie sme prijateli. Klaudio A jas se nadevav deka }e ja odbie{ Beatri~e. `imi denov ubav. `imi videlcevo. Hera A eve u{te eden napi{an so nejzina raka. te zemam od {to mi e `al. princu. zatoa udrete svirki. brat vi Huan e faten vo begstvo doveden e pod stra`a nazad vo Mesina. ukraden od xebot prepoln qubov za Benedik. ta`en si. Nema da ve odbijam. no toa sigurno }e stane{ ako mojata rodnina strogo ne vnimava na tebe. no bidej}i }e bideme rodnini. Cel fakultet diplomirani filosofi ne mo`at da me isfrlat od takt. pa da dobijam mo`nost so stap da te isteram od tvojot ergenski sefalok i da napravam od tebe nekakvo dvojno su{testvo. ~ist proizvod na negovata glava. ama. `ivej bez modrinki i sakaj ja mojata rodnina. nemojte. Benedik ^udo nevideno! So sopstveni race protiv sopstvenite srca! . namenet za Beatri~e. o`enet ~oveku? Benedik Porano. Zna~i ne me sakate? Beatri~e Ne. najdi si `ena. popu{tam pred golemiot pritisok. ne postoi stap dostoen za pogolema po~it od onoj so rog~e na ra~kata. Benedik Ne e ba{ taka. (Vleguva Glasnik.Ajde. imav namera da te pretepam. velam. ~ovek {to samo se majtapi nikoga{ ni{to ubavo nema da si privie do sebe. [to se odnesuva do tebe Klaudio. da gi olesnime na{ite srca i peticite na na{ite `eni. Princu. ajde. . }e te zemam. bidej}i ~ovekot e nepostojano su{testvo i ova objasnuva s#. Zatoa ne mi se potsmevaj za s# {to sum rekol protiv brakot. Na kuso.) Don Pedro Pa kako ti e Benedik.) Glasnikot Gospodaru. Beatri~e Gluposti. Leonato Vnuko. a delumno i za da vi go spasam `ivotot oti slu{am ste zabolele od oftika! Benedik Zamol~i! Ustata }e ti ja zatnam! (Ja baknuva. `ena ti treba. bidej}i }e se `enam ne sakam ni zbor da guknam za ona {to svetot mo`e da go ka`e protiv. Leonato ]e igrame podocna. Klaudio A i jas bi se zakolnal deka i toj ja saka.ama.da zaigrame pred da se o`enime. za{to eve {to napi{al so svoja raka mnogu lo{ sonet. . Znam deka go sakate.378 Benedik Vilijam [EKSPIR Benedik ]e ti ka`am ne{to.

Od vlakno ortoma 379 Benedik Ne misli na nego do utre: jas }e ti smislam dostojni kazni za nego. .) . Muzika.Svirete koga vi velam! (Igra.

.

.

.

Naslov na originalot: All’s Well That Ends Well .

sira~ka. brat na prethodniot Tolkuva~. grofot od Rusion. francuski vojnik Lakej Vojvodata od Firenca Vdovica od Firenca Dijana. {titeni~ka na groficata Lava{. nejzina }erka Marijana. pridru`nici. nejzin sin Helena. sluga na groficata Rejnaldo. pridru`nik na Bertram Francuskiot kral Lafe. upravnik na imotot na groficata Parol.LICA: Groficata od Rusion. postar velmo`a Prviot velmo`a Dimen Vtoriot velmo`a Dimen. arlekin. prijatelka na vdovicata Velmo`i. majka na Bertram Bertram. gra|ani . vojnici.

.

se temeli vrz devettata novela od tretiot den vo Boka~oviot Dekameron. Duri i stihovite se mo{ne neramnomerni iako zrelosta na stilot voop{to ne e sporna. prikaznata za Bertram i Helena. neizbe`no navestuvaat tragi~na razvrska. Sli~no na nea. podzapletot so Parol. No sepak. komedijata vo mnogu nalikuva na edna druga komedija od [ekspir Tante za kukurigu(Measure for Measure). Komedijava mo`e da prestavuva eden neuspe{en obid na [ekspir da se vklu~i vo ‘novata moda’ na pi{uvawe dramski tekstovi {to se razvila po privatnite teatri od negovoto vreme a ~ij osnoven beleg bil vmetnuvawe vo dramskiot zaplet mnogu seks i satira.n. Ottuka. Iako integralno vrzan. Ova e prv prevod na Sekoe zlo za arno na makedonski jazik. na primer. Helena vo podocne`niot del od dramata. Spored satiri~niot ton. e izmislen od [ekspir. deloto spa|a vo takanare~enite crni ili gor~livi komedii. Znaeme deka ovaa komedija prvpat e pe~atena vo 1623 godina a glavnoto dejstvo. se ~ini. Otelo. nedovolno ubedlivo e prika~en za glavnoto dejstvo. Makbet i Kral Lir. Bertram. ‘trik so krevetot’ (dramsko sredstvo koe.Sekoe zlo za arno e komedija napi{ana vo periodot pome|u 1601-1604 godina. Podzapletot. komedijava ne bila dobro so~ineta i nikoga{ ne bila popularna kaj teatarxiite i kriti~arite. prikaznata za Parol. no sepak. izleguva kako sosem neprijaten lik. {armantna mlada dama od prviot del. poradi razvojot na nastanite koi. Sekoe zlo za arno e problemsko i obrazovno delo za{to na krajot Bertram sfa}a deka ne bil vo pravo a Parol e razobli~en i izlekuvan. odo{to na onaa prijatna. poradi mra~niot ton i tegobnata atmosfera a. iako mo{ne nasilno. iako ne bilo prijatno za podocne`nata publika. pred s#. pove}e nalikuva na manipulator so ~ove~ki sudbini. . sre}no zavr{uvaat. bilo sovr{eno prifatlivo za lu|eto od elizabetanskiot period). scenite {to se zanimavaat so seks i upotrebata na t. koga [ekspir gi napi{al golemite tragedii Hamlet. po site svoi karakteristiki.

.

grofot od Rusion. Bertram Ne sum ~ul porano za takvo ne{to. vo svojata fela. gospo|o. toa }e zna~e{e smrt za negovata bolest. da be{e sega `iv. Lafe Vo kralot }e najdete soprug. gospodine. bogami. Bertram A jas. gospodine? Toj krena race od lekarite. tatko. gospo|o. gospo|o? Groficata Be{e mnogu poznat. groficata. sosem zaslu`eno: @erar de Narbon. }e ja naprave{e prirodata besmrtna a smrtta }e ostane{e bez rabota. . Toj {to tolku sevkupno i za site vremiwa e dobar. gospo|o a vie. Be{e do tolku izve{ten {to sigurno }e be{e u{te `iv dokolku naukata & mo`e{e ne{to na smrtta.O. negovata majka. Zaradi kralot. zaminuvaj}i. pod ~ij nadzor go ubiva{e vremeto so nade` i smeta deka nema drugo ~are osven postepeno gubewe na nade`ta.~ija ve{tina be{e golema re~isi ko negovata ~estitost. velam. i toa.^in PRVI Scena 1 (Vleguvaat mladiot Bertram. Helena i Lafe oble~eni vo crnina. no mora da ja po~ituvam zapovedta na negovoto veli~estvo koe sega e moj staratel i ve~en gospodar. mora da se dr`i do svojata doblest kon vas za{to va{ata vrednost sigurno }e ja pottiknuva negovata dobrina kaj{to treba iako taa sama po sebe nema da e skudna {tom ve}e ja ima vo izobilstvo. Lafe Od `iva rana. gospodine. Lafe Kako rekovte se vika ~ovekot za kogo govorite. Lafe Navistina be{e genijalen. gospodine. Bertram Lafe Od {to strada kralot. Kralot neodamna govore{e za nego so voshit i so `alewe. povtorno ja oplakuvam smrtta na tatko mi. gospo|o.) Groficata Pu{taj}i go sin mi od mene. go zakopuvam i vtoriot ma`. Groficata Ovaa mlada velmo{ka ima{e tatko . da ja dostigne{e. Groficata Kakvi se nade`ite da zakrepne Kralot? kolku tagi vo zborov ‘ima{e’! .

nikomu ne ~ini zlo. toj ne e ba{ dvorjanin pe~en. Se nadevam deka }e ima sre}a kolku {to vetuva nejzinoto obrazovanie. preteranata `al du{man na `ivite. Zbogum. . Groficata Ako `ivite ne se du{mani na `alta. veruvaj na malcina. Lafe Va{ite pofalbi. blagoslov od vas baram.No dosta za ova. osven ako ne sakate ~ovek da pomisli deka pove}e iska`uvate taga odo{to ja ~uvstvuvate Helena Navistina ja iska`uvam tagata no i silno ja ~uvstvuvam. (Na Lafe) Gospodine dobar. tie se i doblesti i predavnici. Taa samata e izvor na sopstvenata ~esnost koja se usovr{uva so vrodenata dobrina. Na du{manot ramen bidi mu po mo} a ne po zli dela. Lafe Umereniot pla~ e pravo na mrtvite. Sakaj sekogo. izmamija od nejze solzi. gospo|o. Bertram (Kle~ej}i). Doblesta i krvta za vlast vo tebe neka se borat. tamu pofalbite odat so so`alba. Gospo|o. Bertram (Stanuva) Najdobrite `elbi {to iskovani mo`e da bidat . a dobrinata tvoja ramna da ti e na potekloto. gospodine koe raste i se razviva pod moj nadzor. posovetuvajte go.za{to kaj{to ne~istata du{a nosi doblesni osobini. Pomenot na tatko & ne mo`e da & stigne do srce bez tiranijata na nejzinite tagi da & ja odzeme `ivosta od obrazite. Dosta.Dali gospo|icava ovde e }erka na @erar de Narbon? Groficata ranosta vo nea brgu }e gi kutne. Helena. vi se molam.Sekoe zlo za arno 389 Lafe Kamo nikoga{ i da ne se ~ue{e. Lafe Negovoto dete edin~e.Zbogum Bertram. i na tatka si sli~en vo odnesuvaweto ko {to si mu vo likot. a prijatelot dr`i go pod klu~ot na tvojot `ivot. Gospodine moj dobar. . prete- Kako da go sfatime ova? Groficata Bidi blagosloven. Ona {to Bog smislil zgora da ti dade i {to molitvite moi }e go berat na glava neka ti padne. Neka te korat {to mol~i{ no nikoga{ {to si zborliv. Kaj nejze se u{te podobri bidej}i gi krasi ednostavnost. Groficata Bog neka go blagoslovi! . Ima nasledeno tabiet {to ubavite darovi u{te pove}e gi razubavuva . Lafe Najdobar sovet }e mu dadam {to qubovta negova }e ja kotka. Bertram. Groficata Tie se najdobrata sol so koja devojkata mo`e da gi so~uva falbite.

Srnata {to povti so lav da se zeme od qubov mora da umre. Nema `ivot za mene. ako go nema Bertram. pa da ve pra{am ne{to. ~uknat od merata nedvor. Parol Ne postoi takva. ve minira i ve kreva vo vozduh.) Onoj {to so nego patuva. Prepopra~ajte ni nekakva vojni~ka odbrana.) (Na Helena) Bidete & uteha na majka mi. . Taka ambicijata qubovna sama mi se ni{ti. (Izleguva groficata. ~esto prefrigan um mu ja slu`i nevidenata ludost. nema. iako smela vo odbranata. a na{ata devstvenost. dvig. tolku e toj nad mene. Helena I ne. kralu. Parol Dali razmisluvate za devstvenosta? Helena Da. Voobrazbata moja za sekogo priodot go zatna osven za Bertram.) Helena Zdrava da mi ste. (Izleguvaat Bertram i Lafe. Gotova sum. Zaradi toa i go sakam iako znam deka e neviden la`ov. No sega go nema. ubava damo. iako ma~no. Helena Ama toj navaluva. a solzive krupni pomenot pove}e mu go krasat od onie {to porano gi leev. Parol Zbogum. a mojot razbujaten zanes mora mo{tite da mu gi osveti. koga }e klekne pred vas. okoto mu sokolovo. Be{e ubavo. sepak popu{ta. Ma{koto.srceto meko mnogu za sekoja negova crta. gr~ na miloto lice. Ma{koto e du{man na devstvenosta: kako da ja zabarikadirame od nego? Parol Ne pu{tajte go da vleze. Vo svetliot & bolskot i svetlinata zra~na moram da se te{am no ne so nea da se vrtam. da sedi{ i da gi crta{ lakot negov na ve|ite. No toa ti e isto ko da si se zaqubila vo nekoja svetla yvezda so koja saka{ da se ma`i{. Sepak manive trajni tolku mnogu mu li~at Parol Ne. No koj ide? (Vleguva Parol. ubava kralice! Helena Zdravje da ima{. O kamo da e samo toa! Na tatko mi ne mislam. Lafe {to ostanuvaat silni i koga ~eli~nite koski na doblesta bledneat pred studeniot veter. gospodarkata va{a. Bidete dostojni na glasot na tatko vi.390 Vilijam [EKSPIR vo mislite va{i neka vi bidat slugi. negovite kadri na tablata od srceto . sekoj mig da go gleda{. pa i kukavica bi rekla. Vo vas ima mala fleka od vojnik. Kako izgleda{e tatko? Go zaboraviv. i vardete ja ko zenica v oko. No.

porano be{e povkusna. jazesta skladnost i neskladnost ne`na. devstvenosta sama se ubiva i treba da se zakopa po drumi{tata i xadiwata nadvor od site sveti obredi ko o~ajnica {to mu zgre{ila na prirodata. samata crvosuva do korka i umira nasituvaj}i go samo sopstveniot mev. More toj }e Ne znam {to }e stori toj. Helena A kako. [to mo`ete da storite so nea? Helena Mnogu malku mo`e da se ka`e vo prilog na toa. Protivprirodno e. mrzliva. dobiena e ruda za pravewe devici. mo`e desetpati povtorno da se najde. treba ~ovek da postapi. Spasete se od nea! Za samo edna godina dvojno }e se umno`i. seta napravena od samoqubie . pa da ja zagubi po svoe? Parol [tom }e eksplodira devstvenosta. Od druga strana.. Dvorot e mesto kaj{to se u~i. {to e soli- No ne i mojata devstvenost. isto kako sireweto. navistina. pa makar i da umram kako devica.Sekoe zlo za arno 391 Helena Bog neka ja vardi na{ata sirota devstvenost od mineri i kreva~i vo vozduh. vi e kako skapana francuska kru{ka: grda e na vi|a. go gubite gradot. ]e ima gospodarot va{ mnogu qubovi tamu. ko sekoja sogniena kru{a . Ottarasete se. devstvenosta e nam}ora. Parol Da vidime: zna~i. so edno ~udo ubavi. Toa vi e stoka {to so le`eweto go gubi sjajot: {to podolgo ja ~uvate. preubavi prekari i nazivi blagi {to slepiot Kupidon gi {epti. Pa ako povtorno gi eksplodirate. da mu se dopadne ona {to nikoga{ ne mo`e da mu se dopadne. Ne ~uvajte ja. Devstvenosta kotka crvja. ma{kite brzo-brzo sami se krevaat. neprijatna v usta. zagubena e za sekoga{. Devstvenosta ko nekoj star dvorjanin nosi {apka {to izlegla od moda. tolku pove}e & pa|a cenata. so dupkata {to sami ste si ja napravile. Bog neka go vardi.. Nema nekoja vojni~ka taktika so koja devicite }e gi krenat vo vozduh ma{kite? Parol den prirast a samata glavnina nema kojznae kolku da se oskverne. navistina. gospodine. Vremenski gledano. Gubeweto na devstvenosta zna~i namno`uvawe na umnite a dosega nikoj ne dobil devica a da ne nastrada devstvenosta. Da se bide na stranata na devstvenosta zna~i da se obvinat majkite. Devstvenosta edna{ zagubena. Studen drugar e taa. gorda poniznost. Helena U{te malku }e ja potrpam. i svojata vera. {to e bezgre{na neposlu{nost. slatkata propast. i majka i qubovnica i prijatel najmil. Niedna normalna politika ne se stremi da ja za~uva devstvenosta. nemate izbor osven da ja za~uvate na va{a {teta.Toj {to sam }e se obesi e ist kako devica. pogolema preporaka ima va{eto jadewe i piewe odo{to va{iot obraz. va{ata drta devstvenost. i sovetnik i predavni~ka i ubavo libe smerno slavoqubie. ottarasete se. i feniks i kapetan i du{manin surov. i voda~ i bo`ica i svoj vladar.ova e eden od najzabranetite grevovi spored Svetoto pismo. gordeliva. bogato e nakitena ama e nesoodvetna. a va{ata devstvenost. a toj e takov - . So samoto toa {to ste sozdadeni. Ispora~ajte ja dodeka se bara. sepak. a sega samo obi~na skapana kru{a. ba{ kako bro{ot i ~epkalkata za zabi {to pove}e nikoj ne gi nosi kako znak za otmenost. Dajte ja dodeka vredi na pazar. ako ve~no se ~uva.

Ako mi uspee da se setam na tebe. [teta. Parol Helena~e. Helena Ba{ pod Mars i jas velam. Helena Parol Gospodine Parol. `ivi gospod? Helena Vilijam [EKSPIR Parol Zo{to ba{ pod Mars? Helena Vojnite tolku ve zgazile {to ne e vozmo`no da ne ste se rodile pod Mars. No me{avinata od hrabrost i strav kaj vas pravi doblest so dobri krila. so nivna pomo{. (Vleguva pa`ot. koga bil vo povlekuvawe. Parol Pod Mars sum roden. Helena Helena [to posakuvaweto sre}a nema vo sebe telo {to mo`e da se po~uvstvuva. koga }e nema{ seti se na Naprotiv. pa nie. . }e mislam na tebe vo dvorot. a takvata va{a ode`da li~no mnogu mi se dopa|a. Parol Taka se dobiva prednost.) Pa`ot Gospodine Parol. Parol Zo{to mislite taka? Helena Epten mi odite nanazad kako za voin. Zbogum. inaku }e umre{ vo svojata neblagodarnost. zbogum. Helena Takvo e i begaweto koga stravot predlaga da se izvle~e `iva glava.392 Parol Kakov e. Parol ^ovek na kogo mu posakuvam sre}a. gospodarot moj ve vika. ]e se vratam kako sovr{en dvorjanin i toga{ moite napatstvija } e poslu`at da te vratam kon prirodata pa taka }e stane{ sposobna da prima{ soveti od dvorjanin i }e sfati{ kako treba niv vo sebe da gi vsadi{. Koga }e ima{ vreme moli se. Parol [to e {teta? Ama koga bil vo poln nalet. siroma{ki rodenite ~ii poniski yvezdi ne zatvoraat samo vo `elbi. a neznaeweto }e te zbri{e od liceto na zemjata. po sakanite na{i za da im go poka`eme ona {to go mislime za niv a koe nikoga{ so blagodarnost ne ni se vra}a. da trgneme. Od rabota ne znam kaj mi e glavata inaku ubavo bi ti ka`al. ste se rodile pod milozliva yvezda.

Zarem la`e vo qubovta toj {to doblestite saka da gi ka`e? Bolesta na kralot . Prviot Dimen Negovata qubov i mudrost tolkupati kon vas potvrdeni. dvajcata velmo`i Dimen i mnogu pridru`nici. Vleguvaat kralot na Francija so pismo. vo bakne` da se spojat. Prviot Dimen Taka glasi izve{tajot. (Izleguva. U{te edna{. gospodaru. Kralot Toj odgovorot ni go naoru`a i Firen~anite se odbieni u{te pred da dojdat.plan {to mo`e od race mi bega.) Kralot Lekot na{ ~esto vo nas samite le`i a nie na neboto mu go pripi{uvame. . Nevozmo`ni se ~udata. onie velat {to bolot so setila go merat i melat toa {to ne bilo ne mo`e ni da bide. Koja sila tolku visoko qubovta mi ja kreva pa gledam a okoto mi se hrani so kukol i pleva? Prirodnite sili ~udna sudbina krojat neednakvite da gi zdru`i. od zastaenost bolno da se razmrda malku i da si go pro~isti zdivot. dokolku se so niet na Toskancite da im slu`at. bitkata u{te ne e re{ena i prodol`uva surova i tu~na.) Helena (Zvuk na trubi. Kralot Najverojatno e i taka: za ova ni pi{uva ovde i rodninata na{. slobodno mo`at na koja sakaat strana da se pridru`at. Sepak. kralot na Avstrija.Sekoe zlo za arno Scena 2 393 prijatelite. (Izleguva. Gospod te`i no slobodni ni ostava race i nema da ni gi kupi naumite bavni koga samite sme glupi. zbogum. so predupreda deka Firenca }e nastojuva itna pomo{ od nas da izdejstvuva .pri {to prijatelot na{ saka rabotava da ja spre~i i nie da gi odbieme.) Firenca i Siena boj neviden bijat. Vtoriot Dimen Dobro }e im dojde ova na plemstvoto na{e. Najdi si dobar ma` i poslu`i se so nego ko {to toj }e se poslu`i so tebe. velat deka nemu treba da mu veruvate. velmo`ite na{i. no namerite mi se cvrsti i ne se otka`uvam sega.

. Tie {to posledni mestovo bi vi go dale nim prvi najmnogu }e im nedostasuvate. ako go sledat. ne nabrzina tuku so dikat te sozdala.’ Vakva ima{e `elba. na krajot . Kralot Kralot Kamo i sega da go imam ona zdravo telo ko toga{ koga so tatko ti ko drugari verni prvpat se u~evme za vojna. Du{ata mi se vra}a koga govoram za va{iot dobar tatko. Bertram Gospodaru. Uspea da izdr`i dolgo. Na mladost duhot mu be{e ist ko onoj {to sega go gledam kaj mladoto plemstvo. gospodaru. spomenot za nego pobogato po~iva vo va{ite misli odo{to na grobot negov. a samo hrabri u~iteli go u~ea. no tie teraat {egi duri sopstveniot prezir tihum vrz niv ne se urne pred da stignat lekoumnosta vo ~est da ja skrijat.go znae{e migot visKamo da sum so nego! Vele{e vezden Ko i sega mi se ~ini go slu{am. Dobre dojde vo Pariz. tinski koga nesoglasuvaweto bara da zeme zbor i toga{ jazikot skazalkata ja slu{a{e. veli~estvo. ni gor~ina ni prezir nema{e vo negovata gordost ili duh. pa ja sviva{e svojata vozvi{ena glava do nizinite na nivniot nizok red. ~ii ~ula plahi s# staro preziraat. Napisot na mogilkata ne e tolku poln voshit ko vo va{iot kralski govor. zborovite fini ne gi sipa{e v u{i. I doblestite na tvojot tatko daj bo`e da gi nasledi{. Tie pod nego {to bea gi tretira{e ko su{testva od drugo mesto. Ko prav dvorjanin. Dalekuvid be{e vo procenkata na uslugite na vremeto. mladiot Bertram. Lafe i Parol. Takov ~ovek na vremevo na{e novo mo`e da mu e urnek.) Prviot Dimen Grofot od Rusion.394 Kralot Vilijam [EKSPIR Koj e tamu? (Vleguvaat Bertram. koj. no obajcata vremeto-ve{ter poleka n# goltna i od rabotata n# oddale~i. Kralot (Na Bertram) Mom~e. za{to ni vosok ni med ne nosam pove}e doma pa sakam od uli{teto {to pobrgu da me snema za da dadam na nekoi rabotni~ki mesto. Vtoriot Dimen Vas ve sakaat. tuku gi zakopuva{e taka za da niknat i vrzat plod. Dobrata priroda. a ako gi ima{e od ramen na nego bea predizvikani. I jas posle nego istata `elba ja imam. ‘Koga na fitilot moj gazijata }e mu sekne i stane mirizba za duhovive mladi. ~ija ve~nost ne trae ni kolku nivnata moda. vele{e toj. a ~esta sopstven budilnik . ~ii sudovi se samo tatko na novi be~vi. go ima{ likot na svojot tatko. Bertram Mojata blagodarnost i poslu{nost se va{i. na novive }e im poka`e deka nanazad odat. ‘Kamo da me snema’ vaka tagata negova zapo~nuva{e ~esto koga }e zgasne{e i svr{e{e zabavata na{a. pa tie mnogu se gordeeja {to taka smerno falbite nivni gi prima.‘Kamo da me snema’.

Ne sakam da veruvam vo site poplaki {to gi ~uv za tebe. No ako va{eto gospodstvo mi dozvoli da zaminam vo svetot. mom~e. Bertram (Vleguvaat Groficata. Lava{ Mislam deka vi e poznato. Groficata Blagodaram veli~estvo. gospo|o.Le`eweto me umori a i mnogute lekarstva.) [to pravi ovde apa{ov? (Na Lava{) Da te nema. grofe. za{to znam deka si dovolno lud da gi stori{ i dovolno sposoben site ovie apa{laci da gi izvede{. Dobredojde. gospodaru. bidej}i ~ovek ja povreduva svojata skromnost i ja mati bistrinata na svoite zaslugi koga samiot za sebe gi obelodenuva. Prirodata i bolesta neka samite sega re{at. ne e vo red {to sum sirot.) Groficata Da slu{nam sega. Kralot Da be{e `iv }e go isprobav u{te nego. Ne sakam za{to mi e maka. Izleguvaat. onaa `enska Izabela i jas dobro }e se snajdeme. grofe. . (Trubi. gri`ata {to ja vodev za da go zadovolam va{eto blagovolie. Groficata Vo red gospodine? Lava{ Ne. Bertram Okolu {est meseci. Ni sin mi ne mi e podrag. Groficata Zarem mora da stane{ prosjak? . upravnikot Rejnaldo i nejziniot arlekin Lava{. gospo|o. znam. iako mnozina bogati se prokolnati. Kolku vreme ima. deka jas sum vi eden sirot |avol.Sekoe zlo za arno Scena 3 395 Kralot Dr`am mesto. od koga lekarot na tatko ti e umren? Be{e mnogu slaven. bi sakal da se naredi vo spisokot na moite porane{ni usilbi. Podajte mi raka. [to velite za gospo|icava? Rejnaldo Gospo|o.

a onoj na kogo |avolot mu e vlezen. mora da odi. Lava{ Plitka ste.vo ocenuvaweto na golemite prijateli. a vistinata vaka ja objavuvam: Pee Vistina e ova ~ista {to vi ja ka`uvam od ridot po bo`ja volja doa|a brakot Takvite prijateli ti se du{mani. toj {to ja baknuva `ena mi mi e prijatel. toa go bara. gospo|o. toj {to mi gi saka krvta i mesoto mi e prijatel. Koga lu|eto bi bile zadovolni so ona {to se. Groficata Ova ti se pri~inite? Lava{ Da vi ka`am pravo. Groficata Ka`i mi gi pri~inite zaradi koi }e se `eni{. Toj {to mi ja ora nivata. toj {to mi gi mazni krvta i mesoto mi gi saka krvta i mesoto. Lava{ Moeto siroto telo. Bidej}i mladiot puritanec Karbon i stariot papist Pojzem. takvi kakvi {to si se. Mesoto me tera. Toj {to ja ute{uva `ena mi. a jas mislam deka nikoga{ nema da go dobijam bo`jiot blagoslov s# duri ne dobijam fidanki od teloto. toj i gi mazni moite krv i meso. kako i sekoj od krv i meso pa sakam da se `enam za da se pokajam. {to zna~i. gadu. Sluguvaweto ne e nasledno. gospo|o. rasipan. Zarem ve~no }e ostane{ gad so pis usta i zevzek? Lava{ Ne. tuku prorok. pa se nadevam so `enidbata da steknam novi. gospo|o. Vo slu~ajov samo ja prosam va{ata dobra volja. Groficata . za{to velat decata se blagoslov. ima i drugi sveti pri~ini. so glavite se soedinuvaat. toj za mene e argat. bez ogled kolku im se srcata verski podeleni. za{to podlecite }e idat da go svr{uvaat mesto mene ona od koe ve}e mi e preku glava. Groficata Vo koj slu~aj? Lava{ Groficata Vo slu~ajot na Izabela i li~no mojot. mi go {tedi yevgarot i u{te `etvata e moja. Ako jas za nego sum rogonosec. gospo|o. Groficata Mo`e svetot da gi znae? Lava{ Bev.396 Lava{ Vilijam [EKSPIR Groficata Poprvo zaradi tvojata `enidba a ne zaradi rasipanosta. gospo|o. Mo`at da navaluvaat so rogovite eden na drug ba{ kako i sekoj elen vo stadoto. gospo|o . nikoj ne bi se pla{el od brakot. Lava{ Ostanav bez prijateli. kako i vie.

’ Groficata [to? ‘Edna od deset e dobra’? Ja uni{ti pesnata. za ova se kolnam vo nejzino ime. nejzinite zborovi bea upateni do nejzinite u{i. `imi majka. Trgnuvam. Nejze ne & se pla}a onolku kolku {to & se dol`i a }e & se plati pove}e odo{to bara.Sekoe zlo za arno 397 a rogovite spored vidot. ja sakam. gospo|o. taa ja natnuva belata mantija na poni`uvaweto vrz crnata ode`da na velikoto srce. Groficata Vo pravo ste. bez kamata. neodamna & prijdov poblisku odo{to taa saka{e. Na ma{kite polesno }e im bide da si go iskornat srceto odo{to da dobijat bingo. gospodine gadu i storete kako {to vi zapovedav. da sum paroh. ne? Pa bi imale ra|awe na edna dobra `ena so sekoja pojava na svetla kometa. Kupidon ne e bog {tom svojata mo} ja prostira samo kaj{to postoi ednakvost vo . gospo|o. Lava{ Na ma`ot `ena da mu zapoveda a sepak site da ostanat `ivi i zdravi!Iako ~esnosta ne e puritanec. taka bi se podobrile i {ansite na lotarija. toa e pro~istuvawe na pesnata. Rejnaldo Gospo|o. si misle{e. Radosna za Prijam boja. Podocna }e razgovarame pove}e. deka beskrajno ja sakate va{ata gospo|ica. Groficata Bri{ete. sepak edna od deset e dobra. Kamo bog vaka da mu slu`i na svetot cela godina! Ne bi se lutele na vakva edna `enska desetinka. Lava{ Edna dobra `ena od deset. Vozdivnuva{e taa i stoe{e taka. Vozdivnuva{e taa i stoe{e taka. ka`ete & na gospo|icata deka sakam da zboruvam so nea. Edna od deset. Mislam na Helena. gospodine. deka nikoj drug ne mo`e da ja ~ue. od devet lo{i samo edna e arna. ne e boginka {tom otvorila tolkav jaz od razlika vo bogatstvoto pome|u niv dvajca.) Groficata I? Rejnaldo Znam. (Izleguva. Groficata Da ve nema. ili so sekoj zemjotres. Sudbinata. Groficata (Na Lava{) Apa{. re~e Noja ‘{to Grcite ja urnaa Troja? Ludo delo. Rejnaldo Dali }e vi pre~i gospo|o. Demek trebalo Helena da ja viknam vamu. Tatko & mene mi ja zaveti a taa samata. Be{e sama i samata so sebesi razgovara{e. vele{e taa. Lava{ (Pee) ‘Ovoj li ubav lik pri~ina be{e’. ‘Od devet lo{i samo edna e arna. A govore{e deka go qubi va{iot sin. Pa ovoj zaklu~ok go odbra. apa{. sepak ne nanesuva {teta. delo ludo.bi se vikalo. mo`e da polaga polno pravo na onolku qubov kolku {to ja dobiva. ako ja vikne Helena kaj vas? Treba so nea da razgovaram.

donekade. gospo|o? Groficata Znaete Helena jas vi sum majka. smetaj}i deka mi e dol`nost. Zarem zborot ‘majka’ tolku ve prepla{uva? Velam. e od va`nost za vas da znaete vo slu~aj ne{to nepredvideno da se slu~i. a jas vi sum mnogu blagodarna za gri`ata. Toa ne vi sum. a ova e na krvta zrno. tuku majka. U{te od poodamna go nasetuvav ova no terezijata mi ode{e de navamu de natamu pa ne znaev dali da veruvam ili ne.) (Vleguva Helena.398 Vilijam [EKSPIR potekloto. Helena [to zapovedate. (Izleguva upravnikot. negovoto ceneto mnogu. madam. Nikoga{ ne ste mi vozvratile so vozdiv na }erka iako sum vi iska`uvala maj~inska gri`a. roditelite mi se nikoj i ni{to. negovite klasa. ostavete me. pobrzav da ve izvestam za s#. I taa bolna e sega od toa. gospodar mi e toj. U~itel moj. Helena Po~ituvana moja gospo|a. vo pokazot i `igot od vistinata daden qubovniot `ar od mladosta e vgraden. Bo`e. Zo{to ne majka? Koga rekov ‘majka’ mi se stori ko da vidovte zmija. eve {to e na{e: trnov na ru`ata od mladosta pripa|a so pravo krvta na{a nam. Groficata ^esno si ja olesnivte du{ata. ^estopati e slu~aj posvojuvaweto so prirodata da se borat pa izborot da iznajde priroden pat koj{to pri srce ni ja stava tu|ata semka. ^uvajte go ova v du{a. a jas sluga negov i poslu{nik duri sum `iva. Ve molam.) Groficata Grofica Ne. grofot Rusilion ne mo`e brat da mi bide. Groficata Niti jas va{a majka? . bidej}i. jas vi sum majka i vo redot ve stavam na site tie {to pod srce sum gi nosela. Dijana ne e kralica na devicite {tom dozvoluva nekoja sirota nejzina podani~ka da bide fatena vo tesno bez {ansi za spas pri prviot napad ili za osloboduvawe potoa. okolu o~i vi se vie? Zo{to? Deka ste mi }erka? Helena (Na strana) I so mene be{e isto koga bev su{testvo mlado ako sme od boga. No sega koga }e se setam na dnite damni i jas istite grevovi gi ~inev . dete! Zarem ti se zgrut~uva krvta ako se ka`e deka sum ti majka? [to ima tuka {to toj omacuren predvesnik na do`dot. na {to. Podocna }e zboruvame za ova pove}e. gospode. Ja gledam seta. Helena Prostete. Groficata Velam jas vi sum majka. imeto mi e bezna~ajno. No ne ka`uvajte na drug. raznobojnata daga. Ova go ka`a niz naj~emerniot izliv taga {to sum go ~ul od devojka. Toj ne smee da mi e brat.no mislev so nula se ramni.

obrazite va{i eden na drug si priznavaat. a vedna{ po boga go qubam sin vi. Gospo|o mnogu mila. za{to ova ne go povreduva toj {to go sakam. I kamo da mi ste pa gospodarot moj. Taka. niti pak bi go zela pred da go zaslu`am. Sega sosem mi e jasno deka vo sin mi ste vqubeni. Ne navreduvajte se. Samo grevot i pekolnata tvrdoglavost jazikot vi go vrzuvaat pa somne` ima vo vistinata. prostete mi. Zatoa ka`ete mi pravo. a ne sestra. re~ete deka toa ve ma~i . sepak baram. No. a tvoite o~i go gledaat toa tolku iska`ano vo va{iot odnos {to ne mo`at da go skrijat. Dali go sakate sin mi? Helena Pro{ka. Govori. na sonceto mu se klawam koe gleda dolu vo svojot obo`uva~ no ni{to drugo za nego ne znae. Ne daj bo`e da ne ste mislele na ova! ‘]erka’ i ‘majka’ tolku vi se grdi. a bog v srce }e mi se vgnezdi za tvoe dobro vistinata da mi ja ka`e{. na kolena. porekni. bi mo`ela da mi bide{ mila snaa. Znam deka zaludno qubam. pred vas i pred vi{noto nebo. ako ne e. Helena Gospo|o dobra. Mo`e ne{to drugo da mu bidam. ajde da slu{nam kako stojat rabotite so va{eto srce. dali e taka? Ako e taka toga{ priznaj i stori si dobro. vernik vo zabludata. Prijatelite mi bea siroma{ki no ~esni. Groficata Go sakate sin mi? Helena A zarem vie ne go sakate. Helena Priznavam toga{. Crveniloto vo laga bi te vterala ako protiv strasta {to vi se gleda re~ete deka ne e taka. Sepak vo ova la`no i nerazumno sito u{te gi turam vodite na mojata qubov pa taa istekuva no ne seknuva. koga bi vi bila }erka? Groficata Da. blagorodna madam. Helena. ko Indus. [to. madam. Ajde. va{iot sin da ne mi e brat navistina majka! Ili da ni ste dve majki ni{to drugo ne bi molela od boga oti toga{ sestra ne bi mu bila. pak ste bledi? Stravot moj go razbra zanesot va{. za{to voznemirenosta i premnogu ve ni{ti. Sega ja sfa}am tainstvenosta na osamata va{a i izvorot na solenite vi solzi. Ne trgam po nego oti vidov znak deka mo`ebi }e me zeme. Mojata qubov e dol`nost poznata na siot svet.Sekoe zlo za arno 399 Groficata Helena Vie ste mi majka. iako ne ni znam kako da go zaslu`am.za{to poglednete. ne udirajte vrz qubovta so omrazata svoja . madam? Groficata Ne izvrtuvajte. deka pove}e od vas. a takva mi e i qubovta. protiv nade`ta se boram.

me natera da mislam na ova inaku ni Pariz ni lekot ni kralot ne bi mi padnale ni slu~ajno na pamet. ne{to nad ve{tinata tatkova koja najgolema be{e vo rabotata negova. znaete. deka ovoj dobar recept bidej}i mene mi e zaveten. Groficata Veruva{ deka mo`e{? . Tatko mi. Groficata Ka`ete mi iskreno. `imi milosta bo`ja. so vakov `ar na dopa|aweto svoe veren ste kopneele i ste sakale od srce taka {to Dijana ste bile kolku i Venera. Groficata Dali mislite. a ako milosta va{a dozvola mi dade sre}ata da si ja probam. toga{ imajte milost za onaa koja izbor nema vo pravoto da qubi tuku mora da zajmi i da dava kaj{to sigurno gubi koja bara da go najde ne ona po koe potragata peka tuku zagado~no `ivee vo strasti kaj{to smrtta ja ~eka. Ne{to mi veli. blagosloven }e bide od najsre}nite yvezdi na nebo. tie deka za nego nemaat lek. no ako i sami. sin vi.400 Vilijam [EKSPIR za{to i taa istoto go saka. Groficata Groficata Ova ve natera za Pariz Neli? Govorete. mi ostavi recepti retki So provereno dejstvo koi na~itanosta negova i dolgoto iskustvo gi sobraa kup~e za posebna upotreba i mi pora~a strogo vo amanetot posleden da gi ~uvam ko bele{ki koi mnogu pove}e se vredni odo{to svetot znae. Kako da imaat verba vo edna neuka siroma{na moma koga site {koli iscrpuvaj}i ja doktrinata do kraj. deka ako mu ja ponudite pretpostavenata pomo{ toj }e ja prifati? Toj i negovite lekari mislat vaka: toj deka od niv nema pomo{. Helena. a ~esnosta va{a dolga za neporo~na govori mladost. so mo}no dejstvo protiv o~ajnata bolka {to go legnala kralot na smrtna postela. o. gospo|o. Me|u drugite. go prepu{tija bolniot sam na sebe? Helena Zo{to? Ka`ete mi pravo. postoi lek. Helena ]e ka`am pravo. Helena Mojot gospodar. }e go stavam zagubeniov moj `ivot vo slu`ba kralot na{ velik da go iscelam. proveren. nemavte li namera naskoro da odite vo Pariz? Helena Imav.

) .Sekoe zlo za arno 401 Helena Da. dozvola ti davam i qubov sredstva. svita i pozdravi mnogu topli do moite na dvorot. ]e ostanam doma i }e molam gospod na pomo{ da ti bide. Zamini utre. Groficata Pa Helena. a eve ti i zbor od velmo`a: }e ti pomagam {tedro so s# {to mo`am! (Izleguvaat. gospo|o. znam {to pravam.

takva mo`nost nema – a sepak moevo srce nema da priznae deka vo nego ima bolest {to `ivotot mi go zagrozuva. I vam gospodo. kotkame nade` po polo`eniot vojni~ki ispit. gospodo mlada. Koga najsmelite barateli zbri{at. Prviot Dimen Zdravjeto po va{a zapoved neka ve slu`i. zbogum. {to ne doa|ate so nas. da se vratime i da ve najdeme vo dobro zdravje. baranoto najdete go.) Prviot Dimen (Na Bertram) [teta.) Kralot Zbogum. bidete sinovi na vrednite Francuzi. pili{tar~e! Vtoriot Dimen O ima da bide vojna. Kralot Zbogum. Dvajcata Dimeni Od srce gi prifa}ame predupreduvawata va{i. Kralot Ne. A sega zbogum. Zbogum. vojna i pol! Parol Ama vojna! Site sum gi videl! . mnozina mladi velmo`i {to do{le kaj kralot pred da pojdat vo Firentiskata vojna.^in VTORI Scena 1 (Trubi. Parol Ne e negova vina. za slavata da vikne i da ve proslavi. Vleguva kralot vo koli~ka so dvajcata Dimeni. ^uvajte se da ne ve zarobat pred da stapnete vo slu`ba. neka Italija gorna – zemja smalena {to go nasledi samo padot na poslednoto carstvo – vidi deka ne ste do{le da prosite ~est tuku da ja ven~ate. @iveel jas ili ne. ako dvete strani go primat darot }e se zgolemi do veli~inata koga bil primen i dovolen }e bide za site. Sovetov spodelete go. – Pridr`ete me! (Zaminuva vo pridru`ba od nekolku velmo`i. Prviot Dimen Gospodaru. Kralot Vardete se od italijanskite momi. Bertram i Parol. gospodo mlada. Do ovie voeni na~ela pridr`uvajte se. Velat francuskiot nema zborovi za nivnite barawa da gi odbiete. gospodine mil.

blagoroden kapetane. Ka`ete mu deka u{te sum `iv i obrnete vnimanie na ona {to }e vi go re~e za mene. spomen od vojnata. Bertram Parol ]e ostanam ovde ko najobi~na bri{ka. Se ograni~ivte na prestudenite propisi pri zemaweto zbogum. govorat i se dvi`at pod vlijanieto na najomilenite yvezdi – pa duri i |avolot da go diktira tempoto. na leviot obraz. da ~kripam so ~izmite po podot mazen. Vtoriot Dimen So vas sum. Prviot Dimen Ako te vle~e.) (Vleguvaat Lafe so kralot. pa razdelbata te{ko mi pa|a. go ve`baat propisniot ~ekor. Zbogum.Sekoe zlo za arno 403 Bertram Naredeno mi e da dojdam ovde a pusul~eto veli ‘premlad’. Od niv prskaat iskri i bolskotat. velam i zboguvajte se malku porazraboteno. ‘rano mu e’. Ko rodeni bra}a. duri i me~ot ne }e go nosam osven za igra. Prviot Dimen Taka }e storam. jadat. velam. kapetane. Bertram Privrzani sme mnogu. tie }e go sledat. Bertram Mars neka se zacapa vo vas. me~ov moj so va{iot e bli`en. mom~e. od dobar se Odli~ni se a izgleda }e se poka`at i kako `ilavi megdanxii. kidni mu ja smelo. Parol Vtoriot Dimen Mil moj gospodine Parol. Parol Blagorodni junaci. so eden zbor. negovite novonajmeni voini. Tokmu ovoj me~ ovde mu ja izbrazdi. Sekako }e mu re~eme.) Lafe (Kleknat pred kralot) Pro{ka baram gosBidete malku po{tedri vo u~tivosta kon ovie plemeniti velmo`i.) (Na Bertram) [to }e storite? Bertram . A sega zbogum. Sledete gi. Parol Parol Izvr{ete ja. ‘slednata godina’. (Izleguvaat prviot i vtoriot Dimen. Parol kov. so luzna. Bidete malku poopu{teni kon niv za{to tie se prisposobeni na krojkata od vremeto. (Izleguvaat Bertram i Parol. ]e mu ja kidnam. duri ~esta drugi ne ja razgrabat. Prviot Dimen Mol~i! Kralot! Toa e ~esna kra`ba. Vo polkot vo Spinija }e najdete nekoj kapetan po ime Spurio. grofe.

lek ~ij dopir mo`e kralot Pipin da go voskresne. Lafe Ama tersene ispadna! No eve za {to se raboti.) Kralot Vaka sekoga{ go najavuva svoeto ve~no ni{to. Lafe Ne. zanimawe. Lafe (Stanuvaj}i) Zna~i pred vas stoi ~ovek {to pro{kata si ja otkupil. A sega `imi verata i ~esta.404 Vilijam [EKSPIR podaru za sebe i za vestite {to gi nosam. vlezete. Lafe O. i da baravte milost pa na moja zapoved da stanevte ko jas {to stanav. lisico kralska? Bi. i ko magioni~ar da ve zbodne da zaigrate so ogan i plamen. (Vleguva Helena. Sum videl lek {to mo`e `ivot na kamenot da mu vdahne. Kamo vie da kle~evte. kako ne bi. . Pristigna. ili na velikot Karlo Veliki moliv v raka da mu tutne za nekoe qubovno ret~e da & ~krtne. ve molam. zboruvav velam so edna ~ij pol. gospodaru. a posle smejte mi se do besvest. Kralot Pa dobar Lafe. }e ve uslu`am kako {to treba oti sekoj den ne e veligden. ako bi sakale da ja vidite. mudrost i postojanost me za~udija pove}e od {to mo`am slabosta da si ja koram. dajte go vamu toa ~udo za da mo`eme so tebe i nie da se izna~udime ili na tvoeto da stavime kraj ~udej}i se {to taka si go primil. a dali bi zobnale malku grozjence. kralskiot liec od blagorodnoto grozje koga samo bi go dofatil. (Odi kaj vratata. Kralot Te zadol`uvam da stane{. karpata da ja mrdne. gospodaru. gospodaru: dali vi e po }ef od bolesta da se izle~ite? Kralot Ne. edna.) Kralot Brzinata navistina ima krila. Kralot Kamo taka da be{e pa glavata da ti ja skr{ev pa da te zamiolev da mi prosti{. Kralot Za koja ‘& ‘ govori{? Lafe Za doktor Taa. godini. ako seriozno mo`am da gi piknam moite misli vo sme{niov moj izve{taj. ]e ja vidite – oti taa taka bara – da ~uete {to saka? Doznajte. Lafe (Na Helena) Ajde.

gospodaru dobar. pa koga ~uv deka va{eto veli~estvo tokmu od taa opaka bolest obole ~ie le~ewe na mojot mil tatko mu donese priznanie. go poznavavte i toa e dovolno. osobeno eden koj{to. Helena Toga{ nema zo{to pred vas da go falam. no od predavnici takvi kralot retko se pla{i. mome. mi nalo`i da go ~uvam kako svoe treto oko pomilo duri i od moite dve. no deka }e n# izle~i ne veruvame mnogu. a }e mi bide milo za{to i taka se li{ivte od lekuvawe kakvo bilo. a bliknuva ~esto . No ona {to celosno go znam ti samo malku go znae{ jas seta bolka si ja znam. koga na{ite najdobri lekari od mene krenaa race i koga stru~niot konzilium zaklu~i to~no Trudot toga{ }e mi se plati so dol`nosta {to si ja vr{am.) Kralot deka ~ove~kata ve{tina ne e kadra prirodata da ja spasi koga ovaa e vo bespomo{na sostojba. Jas sum strikoto na Kresida {to se drznuva sami da ve ostavi. Kralot Vi blagodarime. i samo negoviot recept protiv nea e mo}en. Ova e kralot. ubavice. Koga ~udata velikanite svetski gi ru{at ~esto nade`ta se gubi i toa naj~esto tamu kaj{to najgolema se ~ini. Velime ne treba taka da se valka na{iot sud ili nade`ta da se crni i bolkata neizle~iva na nadrilekarstvo da ja poverime ili pak da se poni`ime tolku pa na{eto dostoinstvo i ugled da gi precenime so besmislena pomo{. Pove}e nema svojata pomo{ da vi ja nudam. Pred da umre mi dade mnogu recepti. golemi moriwa se su{at. Li~ite navistina na predavnik. (Izleguvaat site osven kralot i Helena. Kralot Ne mo`am pomalku da ti dadam a blagodarnost da se vika. golemi vodi te~at od izvori {turi. Zbogum. Vo svetoto pismo razum gledame kaj deca ko deca koga se sudiite. dojdov da ja izle~am so seta svoja po~it i dol`na smernost. Samo pokorno molam vo mislite da ostanam kralski i da mi dadete dozvola nazad da se vratam. Kralot Go poznavav. kako vrv na negovoto iskustvo. vlezete. Helena Nema da vi na{teti ako probam. Ti saka{e da mi pomogne{ a takva blagodarnost blika od ~ovek blizu smrtta do tie {to sakaat `iv da e. Vo svojata rabota toj be{e mnogu ve{t.Sekoe zlo za arno 405 Lafe (Na Helena) Ajde. Ka`ete mu {to imate. Helena Pa. dali zaradi nas ste do{le? Helena Da. ti lek za nea nema{. @erar de Narbon mi be{e tatko. i kako najdrag plod od dolgogodi{nata praksa. Storiv taka. Onoj pak {to i najgolemi dela vr{i ~esto so pomo{ na najnemo}niot }e gi svr{i. koga pomo{ta e ~ista glupost.

smelost. po zasluga svoja. mudrost. ili dvaeset i ~etiri pati ~asovnikot zemen go ozna~i minuvaweto na kradlivoto vreme. kaj nas soznanieto pretpostaveno e celo koga pomo{ta od neboto ja smetame ~ove~ko delo. veli~estvo. Za trudot svoj nevlo`en ko platena da si bila. Ne pomognam li. pred dvapati vo temnata. vo tebe klokoti i vrie: mladost. mo}niot govor negov vo telo krevko gori. bolesta slobodno }e umre. za besramnosta podla. smrtta plata neka mi bide. No onoj {to s# na svetot znae ne pravi taka ne soznava povr{no. zapadna vlaga vla`niot Hesper so fenerot pospan go vidite da pa|a. Helena Ako go pre~ekoram rokot ili prevara mi tekne za ona {to go vetiv. niz nea da zbori. imeto neka mi se sotre. @ivotot ti e skap za{to s# {to `ivotot go krie ko doblest za da e `ivot. me|a {to mladosta i sre}ata ja vikaat sre}a. Za ova da go rizikuva{. pred dvapati kowite na sonceto svojata luta ko~ija ognena niz dnevnata ja pominat ruta. stanuva mo`no ama nazadgazum. zdravoto vo vas }e se kurtuli od bolnoto |ubre zdravjeto slobodno }e `ivee. volen sum da ti go probam lekot umram li i tebe ti se skusuva vekot. ko {to znam {to ve kolka deka ume{na sum vo ova i deka izle~iva e va{ata bolka. Ne sum izmamni~ka koja nedovetno vi nudi iscelenie {to samo la`ni nade`i budi. Zbogum. Kralot Za ubedenosta tvoja i za sigurnosta stava{ li ne{to na kocka? Helena Neka za drskosta. i ona {to bi se odbilo po zdrav razum ko nevozmo`nost. `ivotot neka vedna{ mi sekne. tuku znam. mi ide? . veruvajte. ~inam. ne ~epka so nesigurna raka. od ni{to da nemam fajde neka xelat – {to ne e i najlo{o – seta me skr{i vo najte{ki maki pa `ivotot da mi svr{i! Kralot Ko duhot bo`ji. No ako pomognam. Kralot Zarem tolku si sigurna? Vo koj rok smeta{ da me izle~i{? Helena Ako e volja na onoj {to s# gleda. Helena Zaslugata gorna ~ove~kiot zbor neblagodarno ja vra}a. devojko mila. mora sigurno da ima{ ve{tina neograni~ena ili o~ajni~ka sila. sram najdolen me najde. Neprifatenata ponuda sekade so blagodarnost se pla}a. kakva nagrada. Gospodaru mil. Doktorke mila. ubavina. za naporite moi soglasnost dajte mo}ta gospodova tuka }e se isproba znajte.406 Vilijam [EKSPIR kaj{to nade`ta propadnala i o~ajot fatil mesto. Kralot Ne sakam da te slu{am.

Kralot Eve ti raka. ne sum guska da izberam ma` vo srodstvo so krunata francuska pa taka so nekoj {to e velik. oti jas jaden u{te samo vo tebe ja gledam poslednata nade`. Pomognete mi vie tamu! Go ispolni{ li vetuvaweto celo ko so zbor {to go ka`a. blagoslovena bidi. . [tom vetenoto na vreme go sredi{ ispolnuvawe na baranoto od mene vedna{ ti sledi. i nedopra{ana dobro mi dojde. sama izberi go vremeto. `imi `ezlovo i nade`ta {to v nebo ja klade. da znam u{te ne{to iako znaeweto pogolemo ne zna~i veruvawe slepo: od kade dojde. ovoj {to go baram podanik e tvoj i polna nade` slobodno mo`am da go baram a ti da mi go dade{. na primer no ne e va`no. ne podolu }e bide i kralskoto delo. Mo`e treba u{te da te pra{uvam. Helena Toga{ baram da mi se dade od kralskata tvoja raka ma`ot {to srcevo moe izbralo da go saka. Zna~i. so kogo. vidi. Ja odbivam od sebe bezo~nata misla. na ramni{te tvoe da go vrzam niskoto i skromno ime svoe.Sekoe zlo za arno 407 Kralot [to bara{? Helena Dali baranoto }e se dade? Kralot Da.

dali ste dvorjanin? . ni {apka i navistina takviot brat. i ne e za dvorot. [to se odnesuva do mene. rogonosec na rogovite. a do najnizok u~en. Groficata (Vleguvaat groficata i Lava{. odgovor soodveten za sekoe pra{awe? Lava{ Za sekoe pra{awe velam. ko usna od kalu|erka na usta od kalu|er. ko kola~e na svojata korka. od nego mo`e mnogu lesno da se ottarasi samo na dvorot.408 Scena 2 Vilijam [EKSPIR Groficata Dali tvojot odgovor odgovara na sekoe pra{awe? Lava{ Ko deset gro{a na rakata od advokatot. Znam deka sum kako stvoren samo za rabota na dvorot. gospo|o. Groficata Sigurno e odgovor so xinovski razmeri {tom gi zadovoluva site pra{awa. ve pra{uvam. ko drdorliva uli~arka na opak ebiveter. da ja vadi {apkata. Nema zijan od pra{awe a i ne{to }e nau~ite. gospodine. toj nema ni noze. Imate li. Onoj {to ne mo`e da kle~i na kolena. ko francuska kruna na nekoja gnila orospija. Pra{ajte me dali sum dvorjanin. ko brut na svojata dupka. Ve molam. debelko. trkalezno. selsko oro na Prvi maj. ako e mo`no! ]e se napravam na udrena i }e pra{am so nade` deka }e stanam poumna po tvojot odgovor. Groficata Samo za rabota na dvorot? Zo{to mislite deka ste tolku poseben za takvo edno mesto koga ova go otfrlate so prezir? Samo za rabota na dvorot! Lava{ Vi velam. slabi~ko. sekakvo. rakata da si ja bacuva i ni{to da ne govori. Sega }e vidime do koj stepen vi e vospitanieto. Groficata Navistina {tedar odgovor {to odgovara na sekoe pra{awe. ni race. Lava{ ]e vidite deka sum do najvisok stepen goen. ne. da ka`am poprecizno.) Groficata Samo napred. imam odgovor na koj nikoj ne bi mi fatil kusur. ako u~enite govorat po pravo za nego. Lava{ Ama i xuxe. pravo da vi ka`am. ko pala~inka na velipetok. Eve vi go so s# {to odi so nego. od vojvodata nadolu do pod xandarot. ko prsten~eto od slama na Tib na pokazalezot od Tom. Groficata Za povtorno da bideme mladi. Lava{ Kako berberski stol {to odgovara za sekoe gaze: {ilesto. gospodine. ako bog podaril nekomu kakvo takvo ubavo odnesuvawe.

u{te stopati po tolku! Groficata Gospodine. u{te.) . gospo|o!’ i ‘ne {tedete me’? Vsu{nost. tuku malku ima rabota za tebe.Sekoe zlo za arno 409 Groficata Lava{ Gospode bo`e. Lava{ Nikoga{ ne me biel polo{ baksuz so moeto ‘Gospode bo`e. Stigam tamu pred nozeve. gospo|o! – Ama vie mi govorite odokolu. mi se ~ini. gospodine! Sega na rabota: dajte mu go ova na Helena. Razbra? Lava{ Neodamna bevte kam{ikuvani. jas sum va{ sirot prijatel {to ve saka. (Mu dava pismo. gospo|o! – Ete. gospo|o! – Ne {tedete me! Groficata Dali i koga ve kam{ikuvaa vikavte ‘Gospode bo`e. gospodine. ne {tedete me! Groficata Mislam. Lava{ Gospode bo`e. gospodine. Ova ne e mnogu. Lava{ Gospode bo`e. deka vie ne gi jadete ovie doma{ni jadewa. navalete. Groficata Ba{ doma}inski go koristam vremeto budalej}i se so edna budala. gospo|o! – Ne. (Izleguvaat na razli~ni strani. Lava{ Ve razbrav beri}etno. gospo|o!’ odli~no vi odgovara so kam{ikot: bi odgovarale mo{ne soodvetno na kam{ikuvaweto koga bi bile prisileni na toa.) i ka`ete & vedna{ odgovor da prati. gospo|o!’ Gledam rabotite mo`at dolgo da slu`at ama ne i ve~no! Pobrzajte nazad. Pozdravete mi gi rodninite i sinot. va{eto ‘Gospode bo`e. U{te. Lava{ Zna~i malku da gi pozdravam? Groficata Ne. pak dobro mi trgna. Lava{ Gospode bo`e. Groficata Gospode bo`e. samo vie dajte mi mo`nost pa }e vidite. Groficata Zavr{ivme. gospo|o! – Navalete.

Ottuka ispa|a deka stravotiite ni se gledaat kako neva`ni. I jas taka bi rekol. Vakvo ~udo ne pametam koga ni se slu~ilo. treba da pro~itate za toa vo onaa. Parol Parol Taka e. Lafe i Parol. `imi krstov. Lafe Bertram Ama se slu~i. Parol Ba{ taka. go velam so polna po~it. Lafe Koi go proglasija za neizle~iv slu~aj. mnogu ~udno. Parol Tokmu taka. {to se sveduva na toa deka na ~ovekot mu turija v glava deka mu sledi – Lafe Neizvesen `ivot i izvesna smrt. kako se vika{e de? . pravo velite. Parol (Vleguvaat Bertram. samo ova mo`e da se ka`e i na kratko i so dave`. a samo nekoj te`ok ebiveter ne bi priznal deka tuka se vme{ala ‘Prikazot na bo`joto deluvawe vo zemskiot izveduva~. pa taka se predavme na nekakvo bo`emsko znaewe koga treba da mislime na stravot od nepoznatoto. Ako sakate jasno da vi se predo~i.’ Parol Taka de. Lafe Ve}e imaa krenato race od nego stru~wacite. Lafe Site u~eni i kompetentni lu|e. Lafe Duri ni delfinot ne e tolku `iv. obi~ni i sekojdnevni. Parol Taka. Parol Lafe Istoto go velam. ^udno. istoto go velam. istoto i jas go velam. Ova.410 Scena 3 Vilijam [EKSPIR Lafe I rekoa deka spas mu nema. I jas istoto }e go ka`ev. a nie imame svoi filosofi koi gi pravat natprirodnite raboti li{eni od posledi~nost. Navistina mo`e da govorime za ne{to nevideno i ne~ueno.) Lafe Velat ~uda pove}e nema. Parol I e. duri i Galen i Paracelzus.

(Kralot i Helena sednuvaat.Sekoe zlo za arno 411 Lafe Bo`jata raka. (Vleguvaat kralot. Lafe Vo mnogu krevko Parol I nejako poslu{ni~e golema mo}. (Vleguvaat ~etvorica velmo`i.) Gledaj. pokraj spaseniot od tebe. Parol Mort du vinaigre. Lafe Samo veselo {to bi rekle Holan|anite. Sakaj gi devojkite duri ima{ barem eden zab v usta. I jas istoto go velam. {to dava nade` i za drugi. .) Parol Tokmu na toa mislev pred da ka`ete. Helena Gospoda. `imi gospod! Kralot Odete i soberete gi site velmo`i na dvo- rot. Nieden od niv nema a da ne e od blagorodni~ka sorta. spasitelko. Napravi izbor po svoe. Site Vidovme i za vas na boga mu blagodarime. po vtorpat primi ja potvrdata za podarokot {to ti go vetiv koj{to samo na imeto ~eka. Helena Na sekoj od vas po edna sakana. a ne mo`at da te odbijat tie. Ti ima{ mo} da izbira{.) Sedni. No eve go kralot. vi padne koga qubovta }e posaka. sakaniot ti go davam za{to pravo nad niv imam po vlast a i ko tatko niven. li~na i ~esna. Bog niz mene mu go vrati zdravjeto na kralot.) i od ovaa zdrava raka ~ij faten oset ti go povrati. pa toj duri i ja vodi. Parol Taka e. `iti s#. Helena i pridru`nici. pogolemi dostignuvawa a ne samo da ostane na ozdravuvaweto na kralot {to si bara Lafe I soodvetna blagodarnost. (Izleguva eden od pridru`nicite.) Ubava momo. Kralot (Na Helena) Pogledaj gi dobro. Od ovaa mlada kitka blagorodni ergeni. ne e ona Helena? Lafe Taa e. Sekomu osven na eden. ubavo gledaj. golemo nadminuvawe. Lafe (Na strana) Alatot si go davam i opremata seta da imav zabi v usta ko ovie momci i brada tolku retka. (Kralot i Helena tancuvaat.

a golemiot Amor neka vi ja ispolni. presre}en i predobar mo{ne za sin da si sozdadete od krvta moja. }e ja ~uete mojata molba? Prviot velmo`a Da i }e ja ispolnam. Drugo ni{to nemam. ^etvrtiot velmo`a Jas sum ednostavna moma a so toa i pobogata {to mo`am da ka`am deka sum ednostavna. (Se obra}a na eden od velmo`ite. ako vi e po volja. gospodine. Ve}e te ~itam. Lafe (Na strana) Zarem site ja odbivaat? Da mi bea sinovi }e gi dadev da gi iskam{ikuvaat ili }e gi ispratev kaj Turcite da napravat evnusi od niv. Lafe (Na strana) Mom~iwava se studeni ko mraz. nikoj ja ne}e. Ubavice. nikoga{ lo{o ne bi vi storila zaradi vas samo. Dijana. ama ako ne si magare toga{ jas sum eden od ~etirinaesetminata mladi. Helena (Na drug velmo`a) Premlad ste. Rumeniloto sega na uvo mi {epti: ‘Crveneam {to mora da izbira{. Helena (Na drug velmo`a) ^esta. ve}e zavr{iv. Helena (Na drug velmo`a) Ne pla{ete se deka va{ata raka }e ja zemam. Ako na va{eto veli~estvo mu e milo.’ Kralot Izberi pa vidi. Helena Blagodaram. so zakana odgovor mi dava. Lafe (Na strana) Eve u{te eden grozd. Pa neka qubovta dvaesetpati pogolema sre}a vi dade od onaa {to vi ja posakuvam so skromnata svoja qubov. gospodine. Koj tebe }e te odbie. jas ne mislam taka. no odbiena ako bide{. Siguren sum deka tatko ti lokal vino. Sto posto se kopiliwa angliski izrodeni od Francuzi. me odbiva i mene. bleda smrt v obrazi neka ti se vseli a mene pove}e nema da me vidi{. . od oltarot tvoj jas begam.412 Helena Vilijam [EKSPIR Vtoriot velmo`a Poinakva ne sakam.) Gospodine. {to gori vo va{ite ubavi o~i pred ne{to da ka`am. Lafe (Na strana) Pove}e bi sakal da sum vo izborov otkolku da izvle~am kec na banka. a bogot na qubovta. Bog zavetite neka vi gi blagoslovi a v krevet da vi dade poubava sre}a ako voop{to se o`enite. Helena Primete ja mojata `elba. Tolku. Helena (Stanuva) Sega. bogot najvisok na svetot neka vozdi{kite mi gi primi.

Bertram. za takva rabota da mi dozvolite moite o~i da re{avaat. no se stavam sebesi vo va{a slu`ba i vlast dodeka sum `iva. te`ina i toplina. ~esta ni cveta koga ja `neeme. zemi ja. Doblestite i ovaa mlada od nea se pri}e. taa ti e tvoja `ena. ‘]erka na siromav lekar’. od delata na{i a ne od potekloto. Ova e mojot izbor. no nikako ne mi e jasno zo{to treba da ja zemam. ti doblesta toga{ ja prezira{ zaradi nekakva forma. Taa e mlada. Dobroto samo po sebe e dobro i bez golemo zvawe. moja `ena? Poarno prezrete me za navek. iako pred toa. Bertram Zarem od ova sledi. Kralot Zarem ne ti e jasno. {to stori taa za mene? Bertram Jasno mi e. ~esta i bogatstvoto jas }e gi dadam. i ~esta od niv {ika. Bertram Moja `ena. kralu. [to drugo da se ka`e? Samo zasakaj ja damava kako moma a drugoto ostavi mi go mene. deka jas treba da legnam zatoa {to vie stanavte? Pa jas ja poznavam dobro: taa porasna na lebot i milosta od mojot tatko. Kaj{to pak samo golemite zvawa se falat. a istoto i za zloto va`i. . gospodaru? Ve molam gospodaru. Zborot e samo valkan plenik {to la`gi sostavuva na sekoj grob. Od najniskoto mesto koga doblesni ne{ta niknat mestoto dostoinstvo dobiva od napravenoto delo. Kralot Toga{. A ~esta si ja valka onoj {to so ~esnoto ra|awe se fa}a a ne e dostoen na velikanite ~esni.Sekoe zlo za arno 413 Kralot Helena (Na Bertram) Ne si dozvoluvam da ka`am deka ve zemam. No ne pravi taka. Kralot No jasno ti e deka re~isi od mrtvite taa me krena. koga }e se sme{a razlikata sosema ja gubi. bez doblest. gospodaru dobar. velam. gospodaru. umna. Samo polo`bata op{testvena ja prezira{ kaj nea koja jas mo`am da ja popravam. Bertram. ^udno {to krvta na{a razli~na po boja. doblesti {to nasledni~ka na prirodata ja pravat. li~na. takvata ~est e gnila. Ako taa doblest sekakva ima osven onaa {to kaj tebe budi prezir. na sekoja plo~a zaslugi la`ni a nem ostanuva mnogu ~esto kaj{to pravot i zaboravot grobnica se temna na vistinski ~esnite koski. Svojstvoto po dobroto vo sebe treba da se ceni a ne po nazivot. Zarem }erka na siromav lekar. tolkava va`nost na razlikata se pridavala.

koja do skoro vo mislite blagorodni be{e mnogu nisko. polno prezir pili{tar~e. Bertram (Stanuva) Ja zemam za `ena. Vamu.dva. Kralot Vo pra{awe mi e ~esta. So qubov ne`na. kralu i radosna sum mnogu. otfrli ja naduenosta pa vedna{ poslu{nostta dol`na poka`i ja kon sre}ata svoja {to i dol`nosta tvoja no i voljata na{a od tebe ja baraat. Kralot Dobra sre}a i milost golema od kralot so nasmev neka go ukrasat dogovorov bra~en koj{to vedna{ }e bide sostaven po na{ nalog a ve~erva sve~eno sklu~en. a za da ja branam mora da poka`am sila. gospodine. inaku }e te proteram za navek od staratelstvoto na{e i besprizorno }e te frlam vo nesigurniot nemir i rasipni~kata propast na mladosta i neznaeweto pa na odmazdata i gnevot na{ }e se najde{ prepu{ten spored seta pravda bez nikakva milost. meka sakaj ja i }e te cenam. gospodine? Samo zbor . za{to vedna{ na vlasta }e vi se povinam. nedostojno za vakov dar {tedar. krenata e mnogu gore nebare tamu i bila rodena. vo sprotivno zlo te ~eka. jasno mi e deka taa. Helena Va`no vie ozdravevte. [tom pomislam kolku krupni ostvaruvawa. Ne mo`am da ja sakam. izvori na ~esta na va{a zapoved te~at. ako ne kolku tvojot imot sigurno i pove}e. Drugoto ne e va`no. (Trubi.) Lafe Slu{navte. Sve~enoto slavje me|utoa. Sam se uni{tuva{ ako ne ja saka{. sega kralski pofalena. gospodaru blagoroden. Kralot Zemi ja za raka i re~i & deka e tvoja. u{te malku }e po~eka duri stignat otsutnite prijateli. Govori. nitu za toa da se trudam. zemaj & ja rakata ti nadueno. koga }e se stavime sebesi na tasot nejzin lesen vedna{ }e te otfrlime.414 Bertram Vilijam [EKSPIR vedna{. {to vo pobesnetost glupa qubovta moja ja potcenuva{ i zaslugite nejzini. a duri ni na son ne ti pa|a na um deka nie. Iska`i se ovde . a jas vetuvam ovde dar da & dadam. Otfrli go toj prezir i na voljata na{a pokori se koja za tvoe dobro raboti. Parol Samo povelete. Bertram (Kle~ej}i) Prostete. ti ne si svesen deka na{e e da ti ja zasadime ~esta kaj{to ni e volja da raste. Kralot Gre{i{. Izleguvaat site osven Parol i Lafe koi{to stojat nazad i ja komentiraat bra~nata spogodba.

Daj mi raka. Parol Parol Da ja nema{ prednosta na starite koski – Rekovte ne{to mnogu surovo {to ne mo`e da pomine bez krv. pravo da ti ka`am. Bidete zadovolni {to ste prestar. Do takvo ime nikoga{ nema da te doteraat godinite. mo`e{e da pomine.Sekoe zlo za arno 415 Lafe Lafe Dobro stori va{iot gospodar i gazda {to otstapi. na site grofovi. Parol Gospodine vie mi prilepuvate ne~uena nedostoinstvenost. Da ne rekov ne{to {to ne treba? Po dve jadewa te cenev kako mo{ne bistro mom~e. Lafe Lafe A jas mora da ti re~am. gazda na grof e ve}e ne{to drugo. zna~i }e stanam popameten. nema da mi e `al. deka za sebe velam deka sum ~ovek. na sekoj grof {to e ~ovek. da ne si ja zabrza{ presudata. somnitelno. Sepak epoletite i krpite na tebe mnogustrano me pokolebaa vo veruvaweto deka si nekakva gemija so kojznae kolkav tovar. Oti ti si bil dobar samo za dembelewe a i toa mi e. Lafe Na sekoj {to e ~ovek na grof. Ne mi ti gi otvoram panyurite oti i vaka mi si proyiren. gospodine. i nema i~ fira da ti odbijam. sedi mi so zdravje. dobro moe penxere od re{etki. nema da se drznam. ba{ zatoa. mom~e. Parol Ubavo. Parol Prestar ste. Mojot gazda? Lafe Ne ste vie ~ovek na grofot Rusion? Parol ^ovek na sekoj grof. More si go zaslu`il i toa sekoj gram. a ti na toa i si dostoen. Parol Na {to mo`am vedna{ da se drznam ama. Parol Ama ne sum go zaslu`il. . gospodine. i toa od s# srce. Lafe Ne vletuvaj tolku brgu vo gnev. koga povtorno }e se spasam od tebe. Lafe Da. Ne go odglagoli patuvaweto mnogu lo{o. koja – Bog neka ti se smiluva kako na koko{ka! Pa. Parol Otstapi? Mojot gospodar? Mojot gazda? Lafe Da. A sega te ~itnav.

[to si gi istoporil taka racete? Da ne pravi{ ga}i od rakavite? Dali i drugite slugi pravat taka? Najdobro bi ti bilo gazot da ti e na mestoto od nosot. gospodine. Parol Za tolku surova i neodmerena kazna. mora da bidam trpeliv. Vlasta ne mo`e da se frli vo prangi. Mnogu. Lafe Koj? Gospod? Parol Da. Mislam deka ti si elementarna nepogoda za svetot i sekoj treba da te tepa. Eve novost za tebe: sega ima{ nova gospodarka. }e go sma~kam samo ako u{te edna{ mi izleze pred o~i. drt. Lafe Nemojte vi se molam. (Se vra}a Lafe. gospodine. mnogu ubavo Ama }e go goltneme ova za nekoe vreme. poarno ka`ano. skorbosan velmo`o. mnogu ubavo.) Parol Ubavo. vie ste pozajadlivi so velmo`ite i ~esnite gospoda otkolku {to potekloto i doblestite vi davaat pravo na toa. tvojot gospodar i gazda se o`eni. duri toga{ }e nau~i{ {to zna~i da se gordee{ so krpi.416 Lafe Vilijam [EKSPIR mu slu`am e onoj nad nas. ‘Go znam toj ~ovek. Toj e moj dobar gazda. gospodarot na kogo vistinski . Lafe Bi sakal da te sni`am do ve~nata maka. Imam `elba da go za~uvam poznanstvoto so tebe. Mislam deka te donesle na svet za lu|eto da ve`baat na tebe. ]e go zdrobam. bi te ispotepal. (Izleguva. ako nekade na tesno go na~ekam pa ako saka stopati neka bide velmo`a.) I toa gledaj {to pobrgu. Vo Italija bi vi udrile }otek za edno zrno izvadeno od kalinka. brzo kolku {to godinite }e mi dozvolat. ama ima{ sin {to }e ja ispere lagava od mene. oti mi pomina trudeweto ko {to sega pokraj tebe }e pominam. do sega ne sum ~ul.) Parol Ubavo. Ne vredite ni zbor pove}e da potro{am na vas inaku bi ve narekol apa{. da te znam podobro za. Ubavo. ili.) Lafe Mom~e. vie ne ste nikakov patnik tuku obi~en bagabont. ne~ist. gospodine. oti treba da go iskorne{ od sebe vkusot za sprotivnoto. da sum samo dva ~asa pomlad.’ Parol Gospodine. Nema da mu se smiluvam na godinite. vie me napravivte od s# podolu. da mo`am da ka`am. a bedniov trud ve~no da mi trae. @imi ~esta. Skorbosan. Zatoa si odam. `imi fitilov {to mi sveti. Lafe More |avolot e tvoj gospodar i nemu mu slu`i{. velam. vo slu~aj na nu`da. (Izleguva. (Vleguva Bertram. Parol Jas najseriozno go molam va{eto lordstvo da gi povle~e va{ite navredi. Ako nekoga{ te vrzat so taa tvoja {amija i te iznatepaat.

Parol [to. Kralot te navredi no komu za toa mu e gajle? (Izleguvaat. doma. {to. kukli~kata si ja gu{ka i vo pregratkite nejzini ma{kosta si ja tro{i mesto da mu se najde tamu kaj{to vo besen skok preku jami bodiwaat ognenite kowi na Mars. Utre. me piknaa v tav~e. vo vojna! Bertram Eve pismo od majka mi. ostavi ja hrabro. brgu }e se ~ue. Vo vojna.Sekoe zlo za arno 417 Bertram Bertram Zaguben i osuden na ve~ni maki. Zatoa napred. Zatoa da begame. a na kralot }e mu pi{am za ona {to ne smeam da go ka`am. Begam vojska za da ne legnam so nea. srce? Bertram Iako sve~eno pred popot dadov zavet ne legnuvam so nea. a kqusiwa vo nea nie. Vo drugi zemji! Francija e {tala. U{te posabajle.) . vo vojna! Dali ovie mu{i~ki }e te dr`at? Siguren li si? Bertram Dojdi so mene vo mojata soba i daj mi sovet. majka mi }e ja izvestam za omrazata kon nea. Darot negov }e mi poslu`i da stignam do italijanskite me|i kaj{to blagorodnite se bijat momci. Nejze }e ja ispratam doma. mom~e. Parol Francija e dupka za ku~iwa i ne zaslu`uva so ni{to ~ovek da gazi po nea. Nejze vedna{ ja pra}am doma. Parol Polnoto |ule. Parol Taka i }e bide. srce? Bertram O Parole moj. No {to ima u{te va`no {to treba da go znam? Parol ]e znaeme {to e. Vo vojna. Parol [to te ma~i. vo vojna! ^esta svoja vo kutija skriena ja ~uva onoj {to ovde. bez laga. Naporot voen }e go snema podaleku od domot mra~en i omrazenata `ena. Te`ok e patot: za mlad ~ovek `enata e kamen okolu vratot. i zo{to begam. odam vo vojna a taa vo svojata samotni~ka taga.

Da ne se veli ni{to. Parol Ama jas ne velam ni{to. ama zdravjeto ja slu`i. {to ne e na nebo kaj{to bog treba {to pobrgu da ja prati. gi oterale gospodarite vo propast. Lava{ (Vleguvaat Helena koja ~ita pismo i Lava{. (Vleguva Parol. apa{~e edno moe. gospodine. ti si gad. Vtorata. deka nemate ni{to protiv da bidam sre}na. Ova bi bilo najto~no. od kade gospod {to pobrgu treba da ja ispora~a. Te ~itnav. gospodine. vi velam. gospodine ili ve nau~ija da me ~itnete? . Helena Koi dve raboti? Lava{ Prvata. za{to mnogu glupaci. ‘Pred eden gad. odnosno ‘Pred mene ti si gad’. ti si gad’. s# }e bide kako {to velite. Mnogu e vesela. zna~i vo golem del da se pokriva va{eto zvawe koe re~isi celo izvira od najsitnoto del~e na ni{toto. Parol Bri{i. {to e na zemja. sre}na gospo|o. osven vo dve raboti. Lava{ Treba{e da ka`ete. da ne se pravi ni{to. da ne se znae ni{to i da se nema ni{to.418 Scena 4 Vilijam [EKSPIR Parol Vi gi staviv moite molitvi na raspolagawe da gi vodite i upatuvate. Helena Ako e mnogu arna {to ja ma~i pa ne e mnogu arna? Lava{ Navistina e mnogu arna. Opaa. dr`ete gi postojano. Ama fala mu na gospoda mnogu e arna i s# si ima na svetot. ti si edna itra budala. [to zna~i ne ste mnogu glup. kako mi e starata gospo|a? Lava{ Taka vi e: da gi imate nejzinite br~ki a jas nejzinite pari. Parol Da te nema. Dali me ~itnavte vo sebe. Dali e dobro? Lava{ Ne e dobro. a za da gi zadr`ite. plazej}i si gi jazicite vamu-tamu. ti velam.) Helena Majka mi srde~no me pozdravuva.) Parol Bog da ve blagoslovi. No sepak ne e arna. ama sepak ne e arna. Lava{ Helena Se nadevam gospodine.

no prisilen e da gi odlo`i na neodredeno vreme: A li{uvaweto od niv i docneweto }e rodi novi slasti. Lava{ [tom ova do vas stigne. gi priznava sosem. navistina i plus dobro goen. {to sega vrijat vo kazanot na zauzdenoto vreme za podocna da {iknat so najstrastvena radost i peharot na zadovolstvoto da go preplavat. (Izleguvaat so Parol na razli~ni strani. Parol (Na Helena) Dobar apa{. Mnogu seriozna rabota neizostavno go vika. Helena Ve molam. gadu. Parol Taka }e prenesam. Golemata prednost na qubovta i slatkata slu`ba na koi vie imate pravo. Gospo|o.Sekoe zlo za arno 419 Parol Parol Vo sebe. Helena Potragata. Ajde mom~e. gospodarot moj no}eska zaminuva. Helena [to drugo zapoveda? Vo s# }e gi sledam negovite `elbi. Helena Dali povela u{te ne{to? Parol Bara u{te vedna{ da se zboguvate so kralot i ova brzawe da go pretstavite ko potreba va{a {to }e ja potkrepite so pri~ini koi toj ~ekor najdobro }e go opravdaat. gospodine. vrodila so plod i mnogu budali ste ~itnale vo sebe na zadovolstvo na svetot i vo interes na porastot na smeata. vedna{ da po~ekate na slednite negovi zapovedi.) .

Lafe Toga{ mojot son~ev ~asovnik ne raboti dobro. Da. i no}eska koga treba so nevestata v krevet da spijam }e svr{am pred da po~nam. deka toj e mnogu u~en a i hrabrosta ne mu nedostiga. toj. se razbira. Bertram Gi napi{av pismata. narediv kowite da ni gi spremat. no koga vo nekogo tri tretini se laga i koristi op{topoznata vistina za pokraj nea da provne edno ~udo ni{tosti. Da. (Na Parol) Gospod neka vi e na pomo{. Bertram Ba{ mislam deka e i toa doka`an vo svojata smelost. Bertram I drugi. bogatstvoto go sokriv. Eve go doa|a. gospodaru. {to go videle na delo. takviot treba edna{ da se ~ue a tripati da se tepa. Bertram I }e si zamine ve~erva? (Na strana na Parol) Otide li taa kaj kralot? Parol . (Vleguva Parol. gospodaru. Bertram Parol Ve uveruvam. gospodine. Ve molam sprijatelete n#. Lafe (Na strana) Dobriot patnik svr{uva so lezet pri krajot na obedot. mislev deka ~u~urligava e stra~ka. kapetane. ‘gospodarot’.) Lafe Se nadevam deka ne mislite za nego deka e vojnik. Lafe Gospodaru! Lafe Dobro go poznavam. pa taka polo`bata moja e opasna za{to nikako da najdam pokajuvawe vo moeto srce. ]e se trudam da bideme prijateli. Bertram Sigurno toj samiot ve ubedil. Ba{ kako {to & zapovedavte. koj mu e kroja~? Parol (Vleguvaat Lafe i Bertram.) Parol (Na Bertram) Ona }e bide napraveno. mnogu dobar kroja~.420 Scena 5 Vilijam [EKSPIR Lafe (Na Bertram) Ve molam gospodaru. ‘Gospodarot’ e dobar rabotnik. Lafe Toga{ ispadnav gre{nik vo vrska so negovoto iskustvo a prestapnik vo vrska so negovata hrabrost.

Zboruvav. samo meli. Helena Gospodaru. Ova e za majka mi. Ne treba da se ~udite. pa na umot va{ ve prepu{tam. koja soglasna ne e so okolnostite.Sekoe zlo za arno 421 Parol Bertram (Na Parol) Da ne ima nekakva netrpelivost pome|u velmo`ava ovde i vas. so kralot i od nego dozvola dobiv vedna{ da zaminam. musje. pa makar da go najdam kako se moli na boga. na postapkata moja. sose mamuzi i sose s# kako onoj {to skokna vo pala~inka. a postapkite moi sodr`at vo sebe nu`da pogolema otkolku vi izgleda na prv pogled vam {to ne ja znaete. No eve prangite mi idat. gospodine i zapomnete {to }e vi re~am: nema leb vo ovaa tolku lesna korupka. Toa me tera da pobaram od vas da zaminete doma u{te vedna{ bez da me pra{ate. bidej}i podobri se mnogu pri~inite odo{to navidum tie se ~inat. mislite za nego deka e nekoj drug. edinstveno toj saka na samo so vas da porazgovara. (Izleguva. . Vakvi ko nego na kila sum gi skrotuval i dobro im ja znam prirodata. Helena. gospodaru. Lafe Taka i sekoga{ }e mislam. kako {to mi naredivte vie. Ama bi trebalo na lo{oto so dobro da vra}ame. i odi protiv ispolnuvaweto i izvr{uvaweto na mojata dol`nost zakonska. Bertram Ne e taka.) ]e se vidime po dva dena. (Toj & dava pismo. Lafe Zarem ne go poznavate? Bertram Mnogu dobro. tuku da pogodite sami zo{to ova go baram. Bertram Mo`ebi. Bertram ]e ja po~ituvam negovata volja.) Helena Sami izmarifetisavte da padnete vo nea. gospodine. nemam {to da ka`am osven deka sum va{ najpokoren sluga. gospodine? Parol Ne znam kako sum padnal vo nemilost kaj negovoto lordsvo. Du{ata na ovoj ~ovek mu e samo vo ali{tata. (Vleguva Helena. a i op{toto mislewe veli deka e mnogu cenet ~ovek. sose ~izmi. Nemojte da mu veruvate tamu kaj{to stanuva zbor za pote{ki posledici. Zbogum. No ne bev podgotven ni malku za takva rabota. i pove}e bi sakale da se izvle~ete ottamu za pak da skoknete odo{to nekoj da ve pra{a zo{to voop{to ste skokale. Zbogum.) Parol Izgleda nema {to drugo da pravi gospodinot. zatoa vo nebrano sum faten i mo{ne nepribran. jas govorev mnogu podobro za vas odo{to vie ste me zadol`ile ili }e me zadol`ite.

iako e moe. gospodaru najmil. Bertram [to sakate u{te? Helena Ne{to.) Bertram Odi si doma kaj{to nikoga{ nema da dojdam dodeka raceve mi dr`at me~ a barabanot voen vika. prostete mi. Helena Vilijam [EKSPIR Helena ]e ja ispolnam zapovedta va{a. Bertram Za {to da vi prostam? Helena Ne sum dostojna na bogatstvoto {to go imam. gospodaru. Mnogu mi se brza. Pobrzajte doma. dosta za toa. Helena Ve molam.) . Kade mi se lu|eto? – Gospodine. Bertram Dosta za toa. ne zadr`uvajte me. Samo hrabro! Napred! (Izleguvaat na druga strana. No sepak: samo tu|inci i neprijateli se razdeluvaat bez bakne`. Zbogum. ka~ete se na kowot. i ne smeam da ka`am deka e moe. pa sega ko upla{en kradec bi sakala da go kradam ona {to zakonski e moe.422 Bertram Dobro. Ne bi vi ka`ala {to e. Bertram Ve molam. vo begstvo! Parol I deka vezden od s# srce }e se trudam da go zaslu`am ona koe mojata priprosta sudbina mi go uskrati i da stanam dostojna na svojata golema sre}a. zbogum. koe i ne e mnogu. dobro. vsu{nost ni{to. Napred. gospodaru. (Izleguva Helena so pridru`bata na edna strana.

zatoa nema da se drznam da ka`am {to mislam za toa.^in TRETI Scena 1 (Trubi. Vtoriot Dimen Gospodaru dobar. I dobredojdeni }e bidat i site po~esti {to od nas mo`at da letnat vrz nivnite gradi }e padnat. Utre odime vo bitka! (Trubi. Vie si gi znaete dobro va{ite mesta. koga pretpostaveniot pa|a. za ~ie golemo re{avawe. nadvor od vlasta koj{to ja zamisluva golemata slika na sovetot so {turite svoi mo}i. Vleguvaat vojvodata od Firenca i dvajcata velmo`i Dimen so grupa vojnici. pri~inite na dr`avata na{a ne mo`am da gi cenam osven kako obi~en ~ovek. vo tolku pravi~na kauza.) . za{to nejasnite moi pretpostavki sekoga{ mi izleguvale gre{ni bez ogled kolku da mi se ~inele to~ni. nema razbirawe za molbite na{i za pomo{. Vojvodata Zatoa ni e ~udno {to rodninata na{. sekojdnevno }e idat vo potraga po lek. edna po edna. Vojvodata Sveta izgleda ovaa borba od strana na va{ata milost. kralot na Francija. mnogu krv se proli i u{te }e se prolie za{to e `edna.) Vojvodata Taka podrobno sega. Izleguvaat. gi ~uvte najva`nite pri~ini za ovaa vojna. Prviot Dimen Prviot Dimen No siguren sum deka mladite od na{iot narod koi mirot odamna gi gu{i. Vojvodata Negovo e da pravi kako saka. toj pa|a za vam mesto da vi otstapi. crna i stra{na od strana na neprijatelot.

’ Ova ne e dobro. postavuva pra{awa i pee. i negovata lutina da ja navle~e{ na svojata glava otfrlaj}i edna devojka doblesna tolku {to nieden kral ne bi ja prezrel.) Lava{ O gospo|o. ima i ne{to ute{no vo vestite. si ja doteruva jakata i pee. Sin vi nema da go ubijat tolku brgu kako {to si mislev. Groficata (Vleguvaat groficata so pismo i Lava{. Opasnosta doa|a od izleguvaweto na megdan. Lava{ @imi s#. So seta dol`na po~it. zabite si gi ~epka i pee. ]e slu{nete deka sum pobegnal.) Groficata S# ispadna onaka kako {to posakuvav. Podobro od mene da doznaete odo{to od drugi. jas samo ~uv deka . gospo|o. a slu{am ba{ taka storil. Groficata Da vidam {to pi{uva i koga misli da dojde. Za {to se raboti? Lava{ Dobro. Se zakolnav nespieweto da bide za navek. Groficata A zo{to bi go ubile? Lava{ Ova go velam. Groficata A vrz osnova na {to. (Go otvora pismoto i ~ita. S# dodeka svetot e dovolno {irok mene }e me nema. vi se molam? Lava{ Pa toj gleda vo svoite ~izmi i pee. Se o`eniv so nea no ne spievme zaedno. Groficata [to imame ovde? Lava{ Ona {to go ima tamu. Na mojot Kupidon mu se smati umot i sega zapnav da sakam ko {to zapnuva da gi saka parite nekoj izvetrean starec kogo stomakot odamna go izdal. da pobegne{ od milosta na eden tolku dobar kral. mislam deka mojot mlad gospodar e mo{ne melanholi~en ~ovek. [to se odnesuva do mene. (Vleguva Lava{. No eve gi idat pa doznajte pove}e od niv. Na{ite stari ribi i na{ite selski Izabeli ne mo`at da se sporedat so ribite i Izabelite od dvorot.424 Scena 2 Vilijam [EKSPIR Groficata (Go ~ita pismoto glasno) ‘Vi isprativ snaa. nadvor vi stignale ma~ni vesti od dvajca vojnici i mladata gospodarka me|u niv. Poznavam eden tip so takov melanholi~en navik koj{to si go prodade imotot za pesna. Taa go spasi kralot no me zakopa mene. vo slu~aj da mu ja zbri{al. ne{to smiruva~ko. osven {to toj ne doa|a so nea. sinko moj nezrel i naglit.) Lava{ (Na strana) Pove}e ne mi e Izabela po }ef otkako se vrativ od dvorot. Va{iot nesre}en sin Bertram. tuka ma`ite gi trebat iako se dobivaat i deca.

Sekoe zlo za arno

425
Groficata

sin vi mu ja zduvnal. (Vleguvaat Helena so pismo i dvajcata velmo`i Dimen.) Vtoriot Dimen (Na groficata) Bog da ve vardi i ~uva, gospo|o. Helena Gospo|o, gospodarot moj zamina, zamina za navek. Prviot Dimen Ne velete taka. Groficata (Na Helena) Priberete se. – Ve molam, gospoda, vo `ivotot osetiv tolku naplivi na taga i radost {to nieden od niv koga taka apansas me udri ne mo`e da me natera da reagiram ko `ena. Kade e sin mi, ve molam? Prviot Dimen Zamina gospo|o vo slu`ba na vojvodata od Firenca. Idej}i od tamu go sretnavme popat a otkako }e ja zavr{ime rabotata na dvorot povtorno se vra}ame tamu. Helena Pismoto ~ujte mu go, gospo|o, mojot paso{. (Go ~ita na glas.) ‘Koga }e uspee{ da dojde{ do prstenov na prstot, koj{to nikoga{ nema da go izvadam, i ako mi poka`e{ dete za~nato vo tebe na koe jas mu sum tatko, toga{ mo`e{ da me nare~e{ soprug; no za takvoto ‘koga’ jas dodavam ‘nikoga{‘. Ova e presudata stra{na.

Vie, gospoda, go donesovte pismoto? Prviot Dimen Da, gospo|o, no koga ~uvme {to veli, `alime za trudot. Groficata Te molam, ~edo, obodri se malku. Ako siot strad go prima{ pri srce mojata polovina }e ja sotre{. Sin mi be{e, no imeto }e mu go izmijam od krvta moja i ti }e mi bide{ edinstvenata ro`ba. kon Firenca, rekovte, trgnal? Prviot Dimen Da, gospo|o. Groficata Za da stane vojnik? Prviot Dimen Takva mu e namerata blagorodna, a veruvajte, Vojvodata }e mu gi podari po~estite dol`ni {to redot si gi nosi. Groficata Se vra}ate tamu? Vtoriot Dimen Da, gospo|o, najbrgu {to mo`eme. Helena ‘Dodeka ne sum bez `ena, nemam ni{to vo Francija.’ Ova e `iv pelin. Groficata Ba{ taka pi{uva tamu?

426
Helena Ba{ taka. Vtoriot Dimen

Vilijam [EKSPIR

Ve molam koga sin mi }e go vidite povtor ka`ete mu deka so me~ot ne }e mo`e da ja vrati zagubenata ~est. A ostanatoto ve molam na pismeno da mu go predadete. Prviot Dimen Nie na usluga vi stoime gospo|o, za ova i za {to bilo drugo va`no. Groficata Blagodaram, no usluga so usluga se vra}a. Prijdete, ve molam. (Izleguvaat site osven Helena.) Helena ‘Dodeka ne sum bez `ena nemam ni{to vo Francija.’ Ni{to vo Francija dodeka ne sum bez `ena. ]e nema{ niedna, Rusion, niedna vo Francija; a potoa pak s# }e ima{. Gospodaru moj sirot, zarem jas te proterav od zemjava i storiv krevkoto telo tvoe da se izlo`i na vetrot od bezmilosnata vojna? Zarem jas bev taa {to te protera od veseliot dvor kaj{to be{e ga|an od ubavi o~i, da stane{ meta na za~adenite pu{ki? O vie olovni zrnca {to javate besno na brzata sekavica od ognot po kriv pat trgnete, rasparajte go mo}niot vozduh {to pla~e i pak `ivee, no ne udirajte vo nego. Ako nekoj puka vo nego, nego jas sum go pratil. Ako nekoj jurne kon otvorenite mu gradi jas sum predavnikot {to na toa sum go navel, pa iako ne sum go ubila, jas sum pri~inata {to takva smrt go sna{la. Poarno bi mi bilo krvo`eden lav da sretnam kako bolno rika od luta glad ma~en; poarno bi mi bilo site bedi {to prirodata iskonski gi kotka naedna{ da me strefat. Ne, dojdi doma, Rusion,

Toa e samo bezo~nosta na negovata raka, so koja srceto sigurno ne mu bilo soglasno. Groficata Nemal ni{to vo Francija dodeka ne ostanel bez `ena? Ovde nema ni{to podobro za nego od ovaa negova `ena koja zaslu`uva gospodin nekoj kogo dvaeset vakvi prosti momci go slu`at a nejze ja vikaat gospo|o sekoj ~as. Koj be{e so nego? Vtoriot Dimen Slugata samo i eden gospodin kogo povremeno sum go sretnal. Groficata Mo`ebi Parol, ne? Vtoriot Dimen Tokmu taka, gospo|o, toj. Groficata Mnogu rasipan ~ovek, poln zloba. Sin mi si ja rasipuva prirodno dobrata narav zaveden od nego. Vtoriot Dimen Taka e, gospo|o dobra, toj mangup i premnogu ima od toa zaradi koe misli deka ima mnogu. Groficata Gospoda, dobro mi dojdovte.

Sekoe zlo za arno Scena 3

427

od kaj{to ~esta od opasnosta iskam~uva samo luzni, i kaj{to naj~esto se gubi s#. Odovde si odam; toa {to sum ovde te zadr`uva tebe tamu. Zarem da ostanam ovde? Ne, ne, iako ovde vozduhot rajski ku}ata ja pavka i angeli vo nea slu`at. Zaminuvam od ovde za {epotot na so`albata za begstvoto moe da javi uteha za tvoeto uvo. Svetlino zgasni, temnico slezi stradna za ko kradec sirot, so mrakot da begam jadna.

(Trubi. Vleuvaat vojvodata od Firenca, Bertram, Parol, vojnici. Barabani i trubi.) Vojvodata (Na Bertram) Zapovednik na na{ata kowanica si ti, a nie, polni nade`, ja polo`uvame seta qubov i verba vo tvojot uspeh. Bertram Gospodaru, tovar prete`ok e toa za moite ple}i, no sepak }e se trudime da go doterame zaradi kauzata va{a pravi~na do samiot lizgav rab na ambisot. Vojvodata Toga{ trgni, i sre}ata neka zaigra na {lemot tvoj svetol ko bodra za{titni~ka. Bertram Ba{ deneska, golem Marse, stapuvam cvrsto vo redovite tvoi, soni{tata da gi ostvaram ko golem paza~, qubitel na barabanot, a na qubovta mraza~. (Izleguvaat.)

428 Scena 4

Vilijam [EKSPIR

Rejnaldo Prostete mi, gospo|o, da vi go dadev pismoto u{te sno{ti mo`ebi }e ja dovtasavte iako ovde veli deka goneweto ne bi pomognalo. Groficata I koj angel sega }e bdee nad ovoj nedostoen soprug? Za nego nema uspeh osven ako molitvite nejzini koi neboto qubi da gi slu{a i saka da gi ispolni, ne go spasat od gnevot na pravdata bo`ja. Pi{uvaj, pi{uvaj, Rejnaldo, do ovoj nedostoen ma` na negovata `ena. Neka sekoj zbor te`i kolku nejzinata vrednost, koja nemu prelesna mu se ~ini; mojata luta bolka, iako toj malku ja ~uvstvuva, sro~ete ja mo}no i silno. Najpogodniot glasnik ispratete go tamu. koga glasot do nego }e stigne deka zaminala mo`e }e se vrati, a se nadevam isto i taa koga }e doznae za ova, brgu nazad }e se vrati vodena ovde od ~ista qubov. Koj od niv dvajca mi e pomil srcevo moe ne mo`e da ka`e. Zgri`ete go glasnikot. Godnite mi ste`nale, srcevo me boli bez mera, da pla~am jadot, da govoram tagata me tera. (Izleguvaat.)

(Vleguvaat groficata i Rejnaldo, nejziniot upravnik so pismo.) Groficata Bo`e! Zo{to go primivte pismoto od nea? Zarem ne nasetivte deka }e go stori toa {to go stori ispra}aj}i mi pismo? Pro~itajte go u{te edna{. Rejnaldo (Go ~ita pismoto) ‘Axija stanav vo Sen @ak pojdov, jas na qubovta & zgre{iv pa za pokorenie po golata zemja sega bosonoga gazam so zavet svet za grevot da bidam na isku{enie. Pi{ete, pi{ete, za od tekot na krvavata vojna mojot najmil gospodar, sinot va{ drag, da se vrati. Blagoslovete go doma vo mir, a oddaleku jas imeto }e mu go posvetam so molitvi slatki. Makite podneseni neka mi gi prosti mene, negovata prezrena Junona, {to go isprativ da yemne daleku od dvorot na megdan so du{mani luti kaj{to smrtta nad vrednite postojano demne. Predobar e, preubav za smrtta i za mene za sloboda da mu dadam, poarno mene neka me zeme.’ Groficata Ah kolku ostri osila vo zborovite najblagi nejni! Rejnaldo, golema gre{ka storivte, velam, {to dozvolivte da zamine taka. Da zboruvav so nejze }e ja odvratev od namerata nejzina vakva {to vaka taa ja spre~i.

Sekoe zlo za arno Scena 5
(Nadvor od Firenca. Vleguvaat edna stara vdovica, }erka & Dijana, Marijana i drugi gra|ani na Firenca.) Vdovicata Vamu, vamu, oti ako se dobli`at do gradot ni{to nema da vidime. Dijana Velat francuskiot grof site po~esti gi zaslu`il. Vdovicata Velat deka go zarobil nivniot glaven komandant i deka so svoja raka go sosekol bratot na vojvodata. Ama popusto se trudevme; otidoa na drugiot kraj. Slu{ajte! Po trubite }e znaeme. Marijana Da odime nazad, pa da se zadovolime so ona {to }e ni go preka`at. – Pa, Dijana, pri~uvaj se malku od onoj francuski grof. Imeto na devojkata e nejzinata ~est i niedno nasledstvo ne e tolku bogato kako ~esta. Vdovicata (Na Dijana) Na kom{ivkata & ka`av kako ne te ostava na mir eden gospodin od negovata svita. Dali ova e patot? Marijana Vdovicata Go znam toj apa{, besilka zaslu`uva! Nekojsi Parol. Rasipnik koj{to gi izvr{uva podveduvawata za ovoj mlad velmo`a. ^uvaj se od niv, Dijana; nivnite vetuvawa, zaveduvawa, zakletvi, darovi i site sli~ni marifetluci na pohotata sosema se poinakvi odo{to na prv pogled izgledaat. Mnogu devojki nastradale od niv; a najstra{noto e {to primerot {to gi poka`uva

429

stravotiite na uni{tenata nevinost ne mo`e da gi zastra{i i spre~i drugite, tuku i tie, ko muvi bez glava, se fa}aat na istoto lepilo. Mislam deka ne treba u{te da ti solam pamet, tuku deka samata va{a ~esnost }e ve zadr`i da ostanete na ona na {to ste, pa makar pritoa da nema druga opasnost osven gubewe na sopstvenata pristojnost. Dijana Nemojte, vi se molam, da se gri`ite za mene. (Vleguva Helena oble~ena kako pokajni~ka.) Vdovicata Se nadevam deka e taka. No gledajte, doa|a nekakva pokajnica. Znam deka }e prestojuva kaj mene. Site tie se ispra}aat kaj mene doma. ]e ja pra{am. Bo`e, pomo`i pokajnice. Kade ako ne e tajna? Helena Vo Sen @ak le Gran. No ka`ete mi, ve molam, kade axiite na konak gi primaat? Vdovicata Vo ‘Sveti Francisko’ vedna{ tuka do gradskite porti. Helena

Da, toj e. (Oddaleku se slu{aat zvuci od mar{irawe.) ^ujte gi, navamu idat. Ako pri~ekate malku, sveta axike, dodeka trupite ovde minat, samata }e ve odvedam do va{iot konak u{te pove}e {to ja znam doma}inkata va{a ko samata sebe.

430
Helena Vie ste taa? Vdovicata

Vilijam [EKSPIR

Dijana Ima eden gospodin {to slu`i kaj grofot samo lo{o govori za nea. Helena

Ako vi e milo, axike, toa sum jas. Kako se vika? Helena Dijana Vi blagodaram; }e po~ekam kolku {to treba. Gospodin Parol. Vdovicata Helena Doa|ate, mi se ~ini, od Francija? Helena Tokmu taka. Vdovicata Ovde }e vidite eden va{ zemjak koj{to se poka`a golem junak. Helena Kako se vika, ve molam? Dijana Vdovicata Grofot od Rusion. Ste ~ule za nego? Helena Samo sum ~ula, s# najubavo za nego velat no kako izgleda, ne znam. Dijana Ovde se istakna mnogu, bez ogled koj e. Od Francija pobegnal, kako {to velat, za{to kralot go o`enil protiv negovata volja. Mislite deka e ba{ taka? Helena O, da, ba{ e taka. Ja znam negovata `ena. Sigurno, dobra du{o, kade i da e taa sega srceto & se stega. Ovaa moma mlada mo`e ubavi raboti da & iznaprika`e, ako saka. Helena [to sakate da ka`ete? da ne & frlil oko zaqubeniot grof na nezakonski na~in? Vdovicata Tokmu taka i vo toa ne se snobi da koristi sekakov na~in {to mo`e da ja na~ne ne`nata ~est na edna moma. Kutrata taa, mora da e te{ko ropstvo da bide{ `ena na grof {to te prezira. Pa mislam deka e vo pravo. Vo sporedba so glasot i vrednosta na golemiot grof taa e tolku bezna~ajna {to ni imeto ne treba da & se spomenuva. Samo ~esta i skromnosta & vredat a niv barem ne sum ~ula nekoj da gi crni. Dijana

Sekoe zlo za arno

431
Helena

No taa znae da se brani mnogu ~esno, po~esno ne mo`e da bide. Marijana

Mo`ebi e ranet vo vojnive. Partol Bog da ~uva i da brani od drugo. (Vleguvaat so barabani i znamiwa Bertram i Parol zaedno so grupa vojnici.) Vdovicata Eve gi, idat. Onoj e Antonio, najstariot sin na vojvodata; onoj Eskalo. Helena (Na Parol) Besilka e za tebe! Koj e francuzinot? Marijana Dijana Onoj onde so perceto. Mnogu {armanten junak. Kamo da ja saka svojata `ena. Da be{e po~esen }e be{e i podobar. Zarem ne e ubav gospodin? Helena Mnogu mi se dopa|a. Dijana [teta {to ne e ~esen. Ene go i toj podlec {to go vle~ka po razni mesta. Da sum negova gospo|a, bi go otrula toj podol gad. Helena Koj e toj? Vdovicata i Marijana Dijana Onaa majmunska mucka so epoleti. [to se omacuril taka? Qubezno ponudata ja prifa}ame. (Izleguvaat.) (Na Parol) I za tvojata strojni~ka ve{tina! (Izleguvaat Bertram, Parol i vojnicite.) Vdovicata Vojskata pomina. Ajde axike, odime pravo na konak. Od mirosanite isposnici imam ~etvorica ili petmina doma {to odat za Sen @ak. Helena Pokorno vi blagodaram. Ako na gospo|ava i na ova li~no mome im e po volja da ve~eraat so nas, tro{ocite i seta blagodarnost }e bidat moi. A da se oddol`am sosem na ovaa ~ednica nekoi soveti }e & dadam vredni za pomen. (Na strana) Barabanot da go zagubam? Sjajno! Marijana Ne{to e mnogu zbunet i smeten. Gledajte, n# namirisa. Vdovicata

432 Scena 6

Vilijam [EKSPIR

Prviot Dimen Ve}e ja imate: neka go pronajde i neka go donese svojot baraban za koj{to ~uvte kolku samouvereno se fali deka samiot }e go vrati. Vtoriot Dimen Jas, so edna grupa na{i vojnici, nenadejno }e go napadnam. ]e izberam takvi koi, siguren sum, nema da gi raspoznava od neprijatelskite. ]e go zbunime i }e mu gi vrzeme o~ite taka {to celo vreme }e misli deka se nao|a vo logorot na neprijatelot iako }e go doneseme vo na{iot. Vie prisustvuvajte na soslu{uvaweto: ako toj, faten vo nebrano i obzemen od kukavi~ki strav, koga }e mu se veti `ivotot, ne se ponudi da ve predade i da im go ka`e s# ona {to protiv vas go znae i toa stavaj}i ja so zakletva vo zalog svojata besmrtna du{a, toga{ pove}e nikoga{ ne veruvajte vo mojata mo} za rezonirawe. Prviot Dimen

(Vleguvaat Bertram i dvajcata velmo`i Dimen.) Vtoriot Dimen (Na Bertram) Pa, gospodine moj dobar, neka sam gi vadi kostenite od ognot. Kako znae i umee. Prviot Dimen (Na Bertram) Ako ne otkriete deka e obi~en prostak, zagubete ja seta po~it kon mene. Vtoriot Dimen Meur od sapunica, gospodine. Bertram Mislite do tolku me vle~e za nos? Vtoriot Dimen Veruvajte mi, gospodine. Od moe li~no iskustvo vi velam, bez zloba, kako da mi e rodnina, toj e kukavica nad kukavicite, la`go komu ni Minhauzen ne mu e ramen, ~ovek {to sekoj ~as go prekr{uva vetuvaweto, kreten {to nema niedna osobina {to bi mo`ela da go zaslu`i va{eto vnimanie. Prviot Dimen Bi bilo ubavo da mu go vidite pravoto lice, inaku toj, ako premnogu se potprete na negovata ~esnost koja, za `al, ja nema, mo`e vo daden moment, va`en i doverliv, koga ste vo najgolema opasnost, da ve ostavi na cedilo i da vi go svrti grbot. Bertram Kamo da mi se uka`e pogodna prilika pa da go stavam na proba.

O, pu{tete go, za smea barem, da go vrati svojot baraban. Toj veli deka smislil kako. Pa ako vie, i koga }e mu go spoznaete vistinskoto lice i koga }e vidite vo kakva bezvredna smesa se stopil ovoj la`en grumen zlato, ako vie i toga{ ne go smetate za apa{ so kogo treba apa{ki i da se postapuva, toga{ }e re~am, va{ata naklonost kon nego e nepokolebliva. Eve go ide. (Vleguva Parol.) Vtoriot Dimen (Na strana) O, barem za smea (Na glas) ne spre~uvajte go da si ja zaslu`i ~esta {to po deloto mu sledi; dozvolete mu vo sekoj slu~aj da go vrati barabanot. Bertram (Na Parol) Musje! Toj baraban postojano vi ve vrti v glava i ne vi dava mir.

Sekoe zlo za arno

433

Prviot Dimen \avol da go zeme, krenete race od nego. Se raboti samo za eden baraban i ni{to drugo. Parol

kako {to mu dolikuva na negovata veli~ina i toa dosledno do visinata na va{ata zasluga. Parol @imi vojni~kava desnica, }e go storam toa.

Za eden baraban? Baraban i ni{to drugo? Taka da se zagubi barabanot! Ama komanda padna: na{ata kowanica da udri po na{ite krila i da gi par~osa sopstvenite vojnici! Prviot Dimen Nema tuka {to da se prefrli na komandata. Lo{a voena sre}a be{e {to ni samiot Cezar ne bi ja spre~il da be{e tamu i da komanduva{e. Bertram

Bertram Ama nemojte da odolgovle~uvate. Parol U{te ve~erva po~nuvam; vedna{ }e zapi{am u{te nekoi sitnici za koi ne sum siguren, }e si ja obodram samodoverbata i }e po~nam treskavi~no da rabotam. Okolu polno} o~ekuvajte da ~uete u{te od mene. Bertram

Pa nema ba{ pri~ina da se `alime na voenata sre}a. Malku se izrezilivme so gubeweto na toj baraban ama {to e tuka e. Parol [to e tuka tuka e? Bertram

Mo`e da go izvestam vojvodata deka ste se nafatile na ova? Parol Ne znam dali }e uspeam, gospodaru, ama se kolnam deka }e se obidam. Bertram

Mo`e{e da e poinaku, ama ne e. Parol Ne e ama mo`e da bide. Koga zaslugata vo slu`bata ne bi se davala retko na onoj {to ja zarabotil, bi go vratil toj baraban ili drug, ili poarno da me nema. Bertram Ako vi stiska gospodine, ne gledam koj bi ve spre~il. Ako mislite deka so va{iot plan mo`ete da go vratite ovoj simbol na ~esta tamu kaj{to pripa|a, soberete hrabrost i prezemete go potfatot. Vakviot podvig dostojno }e go nagradam. Ako uspeete vo ova, vojvodata }e ve ceni mnogu i }e ve nagradi Znam deka si hrabar. Na pismeno }e garantiram za tvoite vojni~ki ve{tini. Zbogum. Parol Ne sum za zborovi tuku za dela. (Izleguva.) Vtoriot Dimen Kolku {to ribata saka da e na suvo. (Na Bertram) Zarem ne e ~uden, gospodine, {to so tolkava samouverenost se nafa}a da ja zavr{i rabotata za koja samiot znae deka ne e kadaren da ja zavr{i? Samiot se osuduva na ve~na maka v pekol.

434
Prviot Dimen

Vilijam [EKSPIR

vidite dej~eto za koe vi govorev. Vtoriot Dimen No rekovte deka bila ~edna. Bertram Toa i e makata. Samo edna{ zboruvav so nea a taa be{e studena ko mraz, no & pra}av po ovoj ist {utrak komu mu vlegovme vo traga darovi i pisma koi mi gi vra}a{e nazad; toa be{e s# od moja strana. Prekrasna e, vi velam. ]e sakate da ja vidite? Vtoriot Dimen So golemo zadovolstvo, gospodine. (Izleguvaat.)

(Na Bertram) Ne go poznavate gospodine, kako {to go poznavame nie. To~no e deka znae da se pikne nekomu pod ko`a i za edna nedela da izbegne mnogu raboti {to se doznavaat za nego, no koga edna{ go v~opite, nema kade da vi bega. Bertram Mislite deka nema ni{to da napravi od seto ova {to ovde tolku seriozno go veti? Vtoriot Dimen Ni{to vi tvrdam. Samo }e se vrati so nekakva izmislica i }e se obide da ve vrze so dve tri lagi. Ama ve}e mu postavivme stapica. Ve~erva }e mu se vidi vistinskiot lik; toj navistina ne ja zaslu`uva va{ata po~it. Prviot Dimen Prvin malku }e ve zabavuvame so toj lisec a potoa }e go odereme. Prv go nadu{i stariot gospodin Lafe. Koga }e mu se izvadi maskata, }e mi ka`ete kakvo gomce se krie vo nego, a toa u{te ve~erva }e go vidite. Vtoriot Dimen Treba da go proveram lepiloto. Sigurno }e se fati! Bertram Va{iot brat doa|a so mene. Prviot Dimen Kako saka va{eto gospodstvo. Odam. (Izleguva.) Bertram A sega }e ve odvedam vo onaa ku}a, da go

Sekoe zlo za arno Scena 7
(Vleguvaat Helena i vdovicata.) Helena Ako se somnevate deka ne sum ba{ taa ne znam toga{ kako bi mo`ela da ve ubeduvam u{te za{to go gubam tloto vrz koe gradam. Vdovicata Navistina imotnata sostojba mi e vlo{ena, no rodum sum od bogata ku}a i ne se razbiram vo raboti vakvi pa ne bi sakala ni sega ~esta da si ja valkam so ne~esni dela. Helena Vdovicata Niti pak jas go sakam toa. Pred s# poveruvajte mi deka ma` mi e grofot i deka ona {to vi go ka`av otkako se obvrzavte deka nema da go preka`ete, e vistina ~ista, a posle sfatete deka nema da zgre{ite vo nikoj slu~aj {to }e mi pomognete so pomo{ta {to od vas }e ja pozajmam. Vdovicata ]e vi poveruvam, za{to mi poka`avte na delo deka ste gospo|a so mnogu dobra imotna sostojba. Helena Zemete go ova }ese zlato, neka so nego ja zakupam pomo{ta prijatelska va{a, koja i }e ja preplatam, i povtorno }e ja platam koga }e ja dobijam. Grofot po }erka vi zapSega ja sfa}am su{tinata na planot. Helena

435

nal, ubavinata & ja opkolil so opsada bludna i re{il da ja osvoi. Neka najposle se soglasi taa a kako }e go izvede toa jas najdobro }e & ka`am. Toga{ negovata zabludena krv nema da odbie ni{to {to taa }e go pobara. Prsten grofot na prst ima {to vo semejstvoto negovo se prenesuva gordo od sin na sin pove}e od ~etiri ili pet veka u{te od koga prviot tatko go nosel. Toj prsten grofot bezmerno go ceni; sepak vo strast zdiven, nema preskap da mu se vidi pa }e go dade, makar posle da se kae.

Toga{ gledate deka s# e po zakon. Nema ni{to drugo osven }erka vi pred navidum da mu podlegne na strasta prstenot da mu go pobara; potoa sostanok da zaka`e so nego i najposle, jas da ja prezemam ulogata a taa negibnata da si odi. Potoa, velam, za svadbata nejzina }e dodadam u{te tri iljadi kruni na ona {to ve}e go dadov. Vdovicata Se soglasuvam. Vie pak na }erka mi dajte & napatstvie kako da se dr`i za vremeto i mestoto so ovaa zakonska izmama se sovpadnat sosem. Sekoja no} toj ide so muziki i svirki razni i stokmeni pesni za malenkosta nejzina. Ni{to n# pomaga

436

Vilijam [EKSPIR

{to so prekor od prag go terame, za{to toj zapnal ko `ivotot od toa da mu zavisi. Helena Toga{ u{te no}va da go sprovedeme plan~eto: uspee li celo, zol naum }e bide za zakonsko delo, zakonski naum za zlo delo re{en bez grev, no pat izveden gre{en. No, da prejdeme na rabota. (Izleguvaat.)

^in ^ETVRTI
Scena 1
(Vleguvaat vtoriot Dimen so pet ili {est vojnici vo zaseda.)

Vtoriot Dimen Ne mo`e da dojde po drug pat osven po ovoj sviok. Koga }e se nafrlite na nego, govorete na nekoj grozen jazik; ne pre~i ako i sami ne go razbirate za{to bi trebalo da se pravime deka nikoj ne go razbira osven eden me|u nas koj{to }e go nazna~ime za tolkuva~. Tolkuva~ot Ve molam jas da bidam tolkuva~, gospodine kapetane. Vtoriot Dimen Ne si se zapoznal so nego? Dali glasot ti go znae? Tolkuva~ot Ne, gospodine, ni slu~ajno. Vtoriot Dimen A kakva toga{ cirkuzijada }e koristi{ koga }e razgovara{ so nas? Tolkuva~ot Ista na koja vie }e govorite so mene. Vtoriot Dimen Mora da misli za nas deka sme nekakva stranska edinica vo slu`ba na neprijatelot. Problem e {to toj znae {at-pat od

site okolni jazici, zatoa sekoj od nas treba da treska {to }e mu padne na pamet. Da ne znaeme {to si govorime eden na drug a da se pravime deka znaeme zna~i da ja znaeme celta: da grakame na ~avkinski jazik, {to pove}e tolku podobro. [to se odnesuva do vas, tolkuva~u, vie treba da bidite vistinski politi~ar. No, le`i! Eve go ide, da otspie dva ~asa za potoa da se vrati i da se kolne vo lagite {to sam gi iskoval. (Se krijat. Vleguva Parol. Udira ~asovnikot) Parol Deset ~asot. Po edno tri ~asa taman }e bide vreme da se vratam doma. [to }e re~am deka sum storil? Mora da bide toa ne{to ubedlivo, ne{to kul. Ve}e po~naa da mi du{kaat po tragite, a vo posledno vreme, nevolite mnogu ~esto mi ~ukaat na vrata. Na jazik sum hrabar od merata nadvor, ama srcevo odnapred mi fa}a strav od Mars i negovite voini pa ne smee da se drzne na ona {to jazikov mi go plapoti. Vtoriot Dimen (Na strana) Ova e prva vistina za koja tvojot jazik e vinoven. Parol Koj |avol me dupna da se nafatam da go vratam prokletiot baraban koga od po~etok bev svesen i znaev deka nemam namera ni{to da storam? Mora da se ranam na nekolku mesta i da ka`am deka ranite sum gi dobil

438

Vilijam [EKSPIR

vo borba. Samo so mali ne mo`am da pominam. ]e re~at: ‘Vaka lesno se izvle~e?’ A za golemi nemam srce. Zna~i {to da im plasiram? ]e moram, jaziku, da te stavam vo ustata na nekoja mlekarka a za sebe da si kupam drug od maskata na Bajazit ako ti so svoite melewa me pika{ vo takvi opasnosti. Vtoriot Dimen

Od koja visina? Parol Pedeset metri. Vtoriot Dimen Nikoj `iv nema da poveruva. Parol

Mo`no li e da znae koj e i kakov e, a pak da bide takov? Parol Eh, koga bi bilo dovolno da si gi ise~am ali{tata ili da si go skr{am {panskiov me~. Vtoriot Dimen Taka ne mo`e ni slu~ajno. Parol Ili pak da si ja ise~am bradata i da re~am deka toa bilo del od strategijata. Vtoriot Dimen Nema da projde. Parol Ili da gi potopam ali{atata i da re~am deka me napadnale i me sogolile do ko`a. Vtoriot Dimen

Da imav barem eden neprijatelski baraban. Bi se zakolnal deka so te{ka borba sum go zel. Vtoriot Dimen Sega eden }e ~ue{. Parol Koga sega eden neprijatelski baraban – (Uzbuna. Vojnicite izleguvaat od zasedata.) Vtoriot Dimen Troka, novuozos, kargo, kargo, kargo. Vojnicite Kargo, kargo, kargo, vilianda par korbo, kargo. (Go fa}aat i mu gi vrzuvaat o~ite.) Parol O, milost, milost! Ne vrzuvajte mi gi o~ite. Tolkuva~ot

Nema {ansi. Parol Ili da se zakolnam deka sum skoknal od prozorecot na tvrdinata. Vtoriot Dimen

Boskos tromuldo boskos. Parol Znam dobro deka ste vie od polkot ruski i glavata }e mi letne oti jazikot va{ ne go govoram. No ako me|u vas ima nekoj Germanec, Danec, Holan|anec, Francuz

Sekoe zlo za arno

439

ili Italijanec neka govori so mene a jas }e im ka`am opasnosta od kade ide za Firentincite. Tolkuva~ot Boskos vauvado. jas te razbiram i go govoram tvojot jazik. Kerelibonto. Gospodine, pomoli se na bogot tvoj za{to sedumnaeset sabji nad glava ti visat. Parol O! Tolkuva~ot Moli, moli, moli! Manka revania dulce? Vtoriot Dimen Oskorbidulcos volivorko. Tolkuva~ot Generalot se soglasuva da te ostavi vo `ivot i so vrzani o~i da te odvedeme vo na{iot logor i da te raspra{ame. Mo`ebi }e ni ka`e{ ne{to {to `ivotot }e ti go spasi. Parol O, ostavete me vo `ivot i }e vi gi otkrijam site tajni na na{iot logor brojnata sostojba, celite; raboti }e vi ka`am od koi }e se {eknete. Tolkuva~ot Bez nikakva laga? Bez.

Parol

Tolkuva~ot Akordo linta. Odime. Sega za sega si u{te `iv. (Izleguvaat site osven vtoriot Dimen i eden vojnik.) Vtoriot Dimen Odi i ka`i im na grofot Rusion i na brat mi deka go fativme divoto petle i deka }e go ~uvame zabuleno dodeka ne dojde zapoved od niv. Vojnikot Razbiram, kapetane. Vtoriot Dimen Site }e n# predade na samite nas. Taka ka`i im. Vojnikot ]e im prenesam, gospodine. Vtoriot Dimen Dotoga{ }e bide ~uvan od temnica i klu~. (Izleguvaat.)

440 Scena 2

Vilijam [EKSPIR

Dijana O vie nam ni slu`ite dodeka nie vi slu`ime. No {tom rozite na{i od nas gi skinete, samo trweto nam ni ostanuva za da se bockame duri vie ja stavete na potsmev na{ata golotija. Bertram

(Vleguvaat Bertram i Dijana) Bertram Mi rekoa deka se vikate Fontibel. Dijana Ne, gospodine, tuku Dijana. Bertram

Zarem xabe se kolnev? Ime na bo`ica, i toa zaslu`eno. No devojko li~na, zarem ne e qubovta sostojka na preubavata stava? Ako `iviot ogan na mladosta od du{a ne vi zra~i ne ste devojka tuku spomenik studen. Koga }e umrete treba da ste vakva, ko {to ste sega, studena, mo{ne stroga mesto da bidete ko majka vi {to bila koga vas preubava ve za~nuvala. Dijana Toga{ bila ~esna. Bertram Takvi treba da ste i vie. Dijana Bertram Ne. Samo dol`nosta majka mi si ja vr{ela; takva kakva {to vie kon `ena vi ja imate. Bertram Dosta za toa. Te molam, ne protivi se ve}e na zakletvite moi. Na sila so nea me vrzaa, no tebe te sakam prinuden slatko od samata qubov i ve~no }e ti slu`am so s# {to dol`am. Premisli se, premisli se. Ne bidi tolku asketski surova. Qubovta e sveta a ispravnosta moja nikoga{ za izmami takvi ne znaela so koi ma`ite gi obvinuvate. Popu{ti edna{, i predaj se slatko na strasta moja bolna, koja taka }e ozdravi. Re~i deka si moja, pa qubovta moja }e ostane zasekoga{ ista. Dijana Mnogute zakletvi znam, vistinata ne ja ~inat, tuku ednostavniot prost zavet iskreno daden. So ona {to ne ni e sveto, ne se kolneme nie tuku Gorniot go prizivame za svedok; oti, ka`ete mi, ve molam, koga bi se zakolnala so site bo`ji mo}i deka mnogu ve sakam, dali bi mi veruvale na mojot zavet ako neiskreno ve sakam? Ova ne fa}a mesto, da se kolnam vo nego za kogo velam deka go sakam deka }e rabotam protiv nego. Zatoa zaklet6vite va{i se zborovi samo, obvrski bedni bez pe~at jas barem taka mislam.

Sekoe zlo za arno

441

Dijana Gledam deka ma{kite ja`eto okolu vrat do tolku ni go zategnuvaat {to mora da se predademe. Dajte mi go prstenot. Bertram Mo`am na zaem da ti go dadam, mila, no mo} nemam od sebe da go ottu|am. Dijana Zna~i me odbivate? Bertram

moja, ostanete tamu samo eden ~as, ne govorete ni{to – pri~ini mnogu seriozni imam a }e gi doznaete vie koga povtorno prstenov }e go dobiete nazada na va{iot prst vo no}ta }e vi stavam drug prsten, rabota {to so vreme vrz na{ite ~ela bi padnala ko spomen na porane{nite dela. Do toga{ zbogum; dojdete. Vi daruvam od sebe quba iako svesno nade`ta sopstvena ja gubam. Bertram Mi go daruva{ rajot zemski, daruvaj}i se sama. Dijana

^est e toj {to pripa|a na ku}ata na{a predavana verno od predok na predok i najgolem rezil bi bil na svetot DA go zagubam. Dijana I mojata ~est e takov eden prsten. Nevinosta moja e biljur na ku}ata na{a predavana verno od predok na predok i najgolem rezil bi bil na svetot da ja zagubam. Taka va{ata li~na mudrost go pridobiva borecot ^est na moja strana protiv zaludnite va{i naleti. Bertram Eve, zemi go prstenov. Domot svoj, ~esta svoja, pa duri i `ivotot svoj ti gi davam, nareduvaj da ti slu`am. Dijana Na polno}, zatropajte na prozorecot od mojata soba. ]e sredam majka mi ni{to da ne slu{ne. A sega ve vrzuvam so obvrska edna ~esna, koga }e se dograbite do postelata mominska

Po`ivej pa blagodari im na Boga i mene. A mo`ebi taka i }e bide. (Izleguva Bertram.) Majka mi mi ka`a to~no kako }e me dvori nebare v srce samata mu be{e. Re~e site ma`i vo isti raboti se kolnat. Se zakolna }e me ven~a koga `ena mu }e umre; zna~i so nego }e legman koga }e me zakopaat. Ako Francuzite vaka prosat drugi neka se ma`at; nevinosta jas v grob }e si ja nosam. A grev ne e mislam, vaka da se nasamari toj {to saka so izmama da }ari. (Izleguva.)

se smena vo drug ~ovek. taka i toj {to e predavnik na sopstvenoto blagorodni{tvo. Prviot Dimen Ne daj bo`e ~ovek da zalida vo otpadni{tvo! [to sme nie ostaveni sami na sebe? Ka`ete mi dotoga{ do kade e rabotata so vojnava? Vtoriot Dimen Slu{am ve}e pregovaraat za sklu~uvawe mir. . I kako {to se slu~uva so sekoe predavstvo. Prviot Dimen (Vleguvaat dvajcata kapetani Dimen i dvatrojca vojnici. predavnicite se otkrivaat samite sebesi u{te pred da gi ostvarat svoite grdi celi. Prviot Dimen Ne. Prviot Dimen Zarem ne e prokletstvo skrieno vo nas {to sami si trubime za sopstvenite nezakonski nameri? Zna~i no}eska nema da bide so nas? Vtoriot Dimen Navle~e na sebe mnogu zaslu`eni prekori {to gi otfrli od sebe svojata mnogu dobra `ena i prekrasnata majka.) Prviot Dimen Ne mu go dadovte pismoto od majka mu? Vtoriot Dimen Mu go dadov pred eden ~as. Vtoriot Dimen Ne do posle polno} za{to to~no mu e odreden ~asot na sostanokot. Vtoriot Dimen Posebno ja navle~e na sebe ve~nata nenaklonost na kralot. Odvaj ~ekam da vidi kako mu go raspnuvaat drugarot. koj{to ja ima{e re~isi navieno svojata {tedrost da ra|a niz pesna sre}a za ovega. Prviot Dimen Toa }e projde dodeka trepne{. za da mo`e da si ja izmeri to~nosta na svojot sud so koj tolku rasko{no go vramil ovoj falsifikat. ]e vi ka`am u{te ne{to ama }e treba da go zakopate dlaboko vo sebe. bidej}i negovoto prisustvo treba da bide kam{ik za drugiot. Ima ne{to vnatre {to dobro go `egna za{to ~itaj}i go. tuku mirot ve}e e sklu~en. Vtoriot Dimen Nema ni{to da zapo~neme pred toj da dojde. Ve}e & go dade svojot bescenet prsten i se zamisluva lud od sre}a zaradi ovaa valkana vrska. Prviot Dimen U{te koga rekovte toa e ve}e mrtvo a jas sum pretvoren vo grob.442 Scena 3 Vilijam [EKSPIR Vtoriot Dimen Samo predavnici sami na sebe. Prviot Dimen Toj zavede ovde vo Firenca edna devojka od mnogu ~estito semejstvo a no}eska ja gasni `edta na svojata pohota uni{tuvaj}i ja nejzinata nevinost. }e bide isfrlen na bregot od sopstvenata matica.

gospodine. dodeka samata smrt koja. gopodine. Vtoriot Dimen Kako e ova utvrdeno? Prviot Dimen Najgolemiot del spored nejzinite pisma koi ja potvrduvaat to~nosta na nejzinata prikazna do pred smrtta. Prviot Dimen Gospodine. Kako e gospodine? Da ne pomina polno}? . Vtoriot Dimen I kolku mo}no ponekoga{ gi gu{ime dobivkite vo solzi. posle }e se misli deka jas sum mu solel vakov um. ne mo`ela sama da ja soop{ti. Rekla deka odi na axilak vo Sen @ak le Gran i go izvr{ila ovoj svet potfat so najgolema pobo`nost. Vtoriot Dimen Od srce `alam {to toj }e se raduva na ova. (Vleguva eden sluga. i od lo{o i od dobro. krevkosta na nejzinata priroda stanala plen na tagata. Vojvodata mu ponudi preporaki do kralot. ima ve}e dva meseca otkako `ena mu pobegnata od doma. Vtoriot Dimen Skraja da e. normalno. Prviot Dimen Platnoto na na{ite `ivoti e ispredeno od me{ana pre|a. Golemiot ugled {to negovata hrabrost go stekna ovde. spored vernata potvrda na parohot od taa oblast. Doblestite bi ni bile gordi koga na{ite gre{ki ne bi gi kam{ikuvale a zlodelata bi padnale vo o~aj koga ne bi bile razbla`eni od na{ite doblesti. (Vleguva Bertram. no dodeka prestojuvala tamu. i sve~eno se zboguva so nego. Ne mo`at da bidat preslatki za gor~inata na kralot. No eve go negovoto lordsvo.Sekoe zlo za arno 443 Vtoriot Dimen Vtoriot Dimen [to }e pravi toga{ grofot Rusion? Dali }e zamine na drugo mesto ili }e se vrati vo Francija? Prviot Dimen Gledam po pra{awevo deka ne ste vo negoviot sovet.) Prviot Dimen Dali grofot znae za ova? Prviot Dimen Da. na krajot. doma }e bide do~ekan so u{te pogolem rezil. Negovoto gospodstvo ima namera utre da zamine za Francija. i dobi posebni potvrdi to~ka po to~ka. Prviot Dimen Kolku mo}no ponekoga{ se te{ime so na{ite zagubi.) [to ima? Kade vi e gospodarot? Slugata Go sretna vojvodata na ulica. ja dala du{ata na boga i sega pee na nebo. za potvrduvawe na vistinitosta vo celost. Vtoriot Dimen Tamu }e mu trebaat od merata nadvor pa makar i da go prepora~uvaat pove}e od {to mo`at.

dovedete go onoj falsifikat od su{testvo koe me mame{e kako nekoj dvosmislen prorok. [to }e ka`ete bez toa? Parol ]e ka`am s# {to znam bez prisilba. se pogri`iv za svojata svita. Vtoriot Dimen Ako rabotata ne e lesna. stignav da zadovolam i nekolku positni potrebi. Negovite petici ba{ toa si go baraa zatoa {to tolku vreme bespravno nosea mamuzi. (Vleguva Parol so vrzani o~i i tolkuva~ot. No zarem nema da go slu{name razgovorot pome|u onaa budala i vojnikot? Ajde. Tolkuva~ot (Na Parol) Nareduva ma~ewe. poslednata be{e najgolema.) Cela no} ja pomina vo prangi. a pome|u ovie glavni raboti. I {to mislite deka ka`a? Bertram Ni{to za mene. Mu se ispoveda na Morgan za kogo misli deka e sve{tenik.444 Bertram Vilijam [EKSPIR trofa i pa|aweto vo prangi. Ako me spleskate ko pitulica ne }e mo`am ni{to da guknam. & pi{av na mojata gospo|a majka deka se vra}am. ja oplakav. a utre sabajle zaminuvate. od vremeto koga mu zapo~nuva pomneweto do ovaa najnova negova katas- . Vtoriot Dimen (Na strana na Bertram) Doa|a zakukuleniot.) Bertram ^uma da go sotre! Zakukulen i so zavrzani o~i! Nema toj {to da ka`e za mene! Prviot Dimen (Na strana na Bertram) Tivko. ja zakopav `ena mi. kako {to mislam deka e. Vtoriot Dimen Dovedete go! (Izleguvaat nekolkumina. }e treba da pobrzate. tivko. (Glasno) Porto tartarosa. gad eden nizaeden. prangite go dr`at. Kako se dr`i? Vtoriot Dimen Ve}e vi ka`av. Ili na kratko: se zboguvav so vojvodata. no taa u{te ne sum ja zavr{il. se pozdraviv so site okolu nego. ne? Vtoriot Dimen Ispovedta mu e zapi{ana i }e se pro~ita pred nego. }e mora da imate trpenie da ja islu{ate do kraj. No}eska zavr{iv {esnaeset raboti koja sekoja za sebe bara mesec dena rabota. No da vi odgovaram kako {to o~ekuvate: pla~e ko devoj~e {to go isturilo mlekoto. Bertram Ne e va`no. Ako va{eto lordsvo e vo nea. Vtoriot Dimen Boblibindo hikurmurko. Bertram Sakam da ka`am deka rabotata ne e zavr{ena zatoa {to se pla{am deka }e treba u{te ne{to da ~ujam za nego. Tolkuva~ot Bosko himurho.

’ re~ete ve molam. (Na strana) Nemu mu e seedno. Tolkuva~ot Toa e ve}e vneseno. Tolkuva~ot Dali vaka da zapi{am? Parol Ba{ taka zapi{ete. hrabriot vojnik – toa se negovi zborovi – koj{to ja ima{e cela teorija na vojuvaweto vo maloto prste. Parol Ponizno vi blagodaram. Prviot Dimen (Na strana) Tuka navistina e blizu do vistinata.Sekoe zlo za arno 445 Vtoriot Dimen Tolkuva~ot Vie ste milozliv general. Tolkuva~ot (Na Parol) Ete. Parol ‘Kukavici i bagabonti. Tolkuva~ot Vistinata }e vi ja ka`am `imi nade`ta vo spas. ~udo edno! Tolkuva~ot (^ita) Pra{ajte go kolkava im e pe{adijata. gospodine. Bertram (Na strana) Samo {to ne sum mu blagodaren na prirodata na negoviot iskaz. Trupite se ra{trkani a komandatite se kukavici i bagabonti `imi steknatiot ugled i doverba i `imi nade`ta deka }e `iveam. Parol (^ita) ‘Prvo pra{ajte go kolkava e kowicata na vojvodata. ova go vnesov vo zapisnikot. gospodine. Ova e musje Parol. Vistina si e vistina. a praksata vo bal~akot na svojot me~. Bertram Gad eden bezbo`en! Prviot Dimen Se la`ete. Kukavici i bagabonti nedokvakani.’ [to velite na ova? Parol Pet ili {est iljadi ama mnogu slaba i neupotrbliva. ]e se zakolnam ako treba i pred boga koga i kako sakate.’ [to velite na ova? . Prviot Dimen ‘Pet ili {est iljadi kowi’ rekov – sakam vistinata da ja ka`am – ili tuka nekade. zapi{ete – sakam vistinata da ja ka`am. Parol Nikoga{ pove}e nema da imam doverba vo nekogo samo zatoa {to go svetnal me~ot ili deka ja sobral mudrosta na svetot samo zatoa {to ali{tata mu se ~isti i uredni. Na{iot general bara da odgovorite na pra{awata {to }e vi gi postavam od pra{alnikot.

Vomon. Ba{ pred nekoj den mi pi{a da go proteram od ~etata. Ovde e. Tolkuva~ot @imi gospod. Ili mi e v xeb ili pak vo fasciklata v {ator zaedno so drugite pisma na vojvodata. od koi polovinata ne smee ni snegot od {inelite da si go istrese za da ne se raspadnat. Be{e ~irak kaj eden fu{ar od kade so kam{ik go isteraa zatoa {to napumpal edna maloumnica – nekakva gluvonema devica koja ne mo`ela da mu ka`e ne. Taka {to spisokot na regruti. Bencio po dveste pedeset. Kitofer. ako treba }e umram ama vistinata }e ja ka`am. Edno po edno. (Na tolkuva~ot) Tolkuva~ot I ova e zapi{ano. vo{kar eden vo{kosan. }e prebarame. Bertram (Na strana) [to da se pravi so nego? Prviot Dimen (Na strana) Ni{to osven da mu se zablagodarime. Da vi ja pro~itam? . vozdr`ete se! I taka prvata tula {to }e padne od pokriviot }e mu go sma~ka ~erepot. Tolkuva~ot Fino. sitno du{i~e. dozvolete. Korambo isto tolku. ne dostiga.446 Parol Vilijam [EKSPIR Bertram (Na strana na Prviot Dimen) Nemojte ve molam. ni petnaeset iljadi du{i. vi se molam. eve nekakva hartija. Francuzin. gospodine. `imi o~ive. ne sum siguren. Tolkuva~ot Dali go poznavate ovoj kapetan Dimen? Parol Go poznavam. Parol Da bidam iskren. Tolkuva~ot Vo kakvi odnosi e so vojvodata? Parol Vojvodata go znae samo kako moe sitno oficer~e. Da vidime. mojata ~eta. @ak isto tolku. Mislam deka pismoto mi e tuka v xeb. kolku {to znam. i {to misli dali e mo`no so dobra suma zlato istiov da se potkupi i da se natera na bunt. Giltijan. Spurio sto i pedeset. Kozmo i Gratil po dvestepedeset sekoj. kolku e hrabar.’ [to }e ka`ete na ova? [to znaete za ova? Parol Ve molam da odgovoram poedine~no na sekoe od postavenite pra{awa. bolni i zdravi. ~esen i kolku se razbira vo voenata ve{tina. Sebastijan isto tolku. Prviot Dimen (Na strana) Ne gledajte me taka. Tolkuva~ot Dali kapetanov e vo logorot na vojvodata od Firenca? Parol E. (^ita) ‘Pra{ajte go dali vo logorot nivni e nekojsi kapetan Dimen. kako se kotira kaj vojvodata. I va{eto gospodstvo }e dojde na red.

Zatoa povtorno da Gledam. gospodine. edna Dijana.Sekoe zlo za arno 447 Parol Ne znam dali e ba{ toa. Tolkuva~ot Ne. grofot e {utrak poln zlato. Bertram (Na strana) Dobro si ja vr{i rabotata na{iot tolkuva~. Tvojot na tvoeto uvo zakolnat Parol. gospodine. ]e vidime {to mo`e da se stori. prvin }e go pro~itam. ama sepak gori od pohota. tuku deka grevovite mi se tolku mnogubrojni {to bi sakal da gi otkupuvam vo preostanatiot del od `ivotot. vo prangi. Vtoriot Dimen (Na strana) Ova e va{iot veren prijatel.’ Bertram (Na strana) Ima da bide kam{ikuvan niz cela vojska i toa so stihovive na ~elo. kade bilo samo da sum `iv. Bertram Edinstveno {to epten ne sum mo`el da go podnesam vo `ivotot bila ma~kata. ne dremi. zlato baraj. barem ostavete mi go! Ne deka se pla{am da umram. edno priglupo pili{tar~e koe ne znae {to da pravi so sebe. Ova e predupreduvawe do edna fina devojka od Firenca. Bertram (Na strana) Rasipano edno kopile. za{to znaev deka mladiot grof e opasno i bludno ti}e. Tolkuva~ot (^ita) ‘[tom pred tebe klekne. Parol Samo `ivotot. Ostavete me vo `ivot. Ve molam gospodine. Prviot Dimen Odli~no. gospodine. za nego veresija nema. gospodine. odnapred misli. I slu{ni go vojnikot.’ Parol Toa ne e pismoto od vojvodata. Tolkuva~ot . vratete go kaj{to go najdovte. da se vardi od navaluvawata na eden grof Rusion. a sega toj e za mene ma~ka. gospodine. imav mnogu ~esna namera vo polza na devojkata. ako navistina s# ~esno priznaete. ako mi dozvolite. poznava~ot na mnogu jazici i univerzalen vojnik. pa makar bil vo zandana. Tolkuva~ot (Go ~ita pismoto) Dijana. grofot e {utrak {to samo zema naplati mu zatoa vedna{. Tolkuva~ot pari zemi oti ako svr{i za svr{enoto toj ne pla}a dobro pazari. za{to dolgot otposle toj ne go vra}a. Parol Tuka znaete. po izgledot na generalot. Dijana. koj vaka veli: so ma`i a ne so deca postelata se deli i da grofnam vaka. prevrtlivo i podlo. vistinski kit za devstvenosta koj{to golta s# {to }e mu dojde do usta. deka so u`ivawe }e ve obesime.

pa duri i pravata na svoite naslednici na nego. Koga la`e. Ponatamu nema da go falam za{to drugo ni{to ne znam za negovata vojni~ka kariera osven deka imal ~est da bide nekakvo sitno oficer~e na eden plo{tad kaj{to gi u~el gu{terite na stroev mar{. Parol Dajte mu. Mo`ebi ne tolku golem vo dobroto kako prviot. Pogolem kukavica e od brat mu. Tolkuva~ot A {to }e ka`ete za negoviot brat. gospodine. Na boga mu e zakolnat deka nema da dr`i zakletvi. tuka e podobar duri i od samiot Herkul. Prviot Dimen (Na strana) Po~nuvam da go sakam zaradi ova. gospodine. no sekako pogolem mnogu vo zloto. pet pari~ki i toj }e vi go prodade pravoto za spas na negovata du{a. gospodine. Bertram (Na strana) Za opisot na va{ata ~esnost? ^uma da go udri! Za mene s# pove}e li~i na ma~ka! Tolkuva~ot [to velite za negovite voeni sposobnosti? Parol Vistina e. }e go poni{ti duri i na u~esnicite vo toa pravo. za `al. jajce od manastir. postojano go ma~at gr~evi. gospodine. Za aramilok i bes~estija kentaurot Nes ne mu e ramen. (Na strana) More ~uma da go sotre! Ma~ka si e ma~ka! Tolkuva~ot Bidej}i kvalitetite mu se tolku skudni. sekoe pravo na pobaruvawe i toa za site vremiwa i za site naslednici. la`e tolku otrakano i lesno {to vistinata }e vi izgleda kako najgolema glupost. Koga se bega. koga se napa|a.448 Vilijam [EKSPIR se vratime na onoj kapetan Dimen. a brat mu go bie glas na najgolem `iv kukavica na svetot. deka ima udirano na baraban pred angliskite komedijanti. Drugo i nemam {to da dodadam na negovata ~esnost. drugiot kapetan Dimen? Vtoriot Dimen (Na strana) Zo{to go pra{uva za mene? Tolkuva~ot Kakov e toj? Parol Stra~ka od istoto gnezdo. a s# {to ~esniot treba da go ima. ne e ni potrebno da ve pra{uvam dali mo`e da se potkupi so zlato. najgolema doblest mu e pijanstvoto oti }e vi se napie kako sviwa no {tom zaspie ne ~ini nikomu kojznae kakov zijan osven na postelata pod sebe. Bertram ]e vi ukrade. Toj ima s# {to eden ~esen ~ovek ne treba da go ima. no tie {to se okolu nego znaat kolku e ~asot pa go frlaat da dro~i v seno. nikoj ne mo`e da go stigne. za toa nemam nikakvi dokazi. . A kolku e ~esen? Parol Prviot Dimen (Na strana) Tolku go nadapa{i apa{lukot {to isklu~itelnosta go otkupuva. Bi sakal na ~ovekot da mu oddadam ~est i priznanie ama. Ka`avte kako stoi kaj vojvodata i kolku e hrabar. toj voop{to go nema.

Sekako. {to nikoj `iv ne mo`e da ima ~esna korist od ona {to go ka`avte. }e mi dadete li kopija od sonetot {to go napi{avte za Dijana vo polza na grofot Rusion? Da ne sum vistinska kukavica. Vtoriot Dimen Bog neka ve blagoslovi. ^uma da gi sotre site barabani na svetot. Zatoa mora da umrete. blagoroden kapetane.Sekoe zlo za arno 449 Bertram Tolkuva~ot Ako vi go po{tedime `ivotot dali }e ja predadete Firenca? Parol Dobro utro. blagoroden kapetane. mora da umrete. (Si odi. grofot Rusion. Zbogum! (Izleguvaat site osven Parol i tolkuva~ot. Otse~ete mu ja glavata! Parol O. Tolkuva~ot ]e porazgovaram tivko so generalot pa }e vidime {to }e re~e. gospodine. navidum. kapetane Parol. Da imav golemo srce sega bi mi puknalo. Zbogum. gospodine! Ostavete me vo `ivot ili dozvolete mi smrtta da si ja vidam! Tolkuva~ot Toa mo`ete i u{te da se zboguvate od site svoi prijateli. Tamu }e vidime {to }e stane so vas. gospode bo`e. Vtoriot Dimen Kapetane. Parol Koj ne bi bil gotov pred vakov eden zagovor? Tolkuva~ot Koga bi mo`ele da pronajdete nekoja zemja vo koja `iveat u{te samo `eni tolku besramni kako vas. Koj mo`e{e da pretpostavi deka }e me v~opat vo zaseda? Tolkuva~ot Prviot Dimen Bog neka ve spasi. Prviot Dimen Dobar kapetane. Parol Pove}e ne mi treba baraban. Kapetan pove}e nema da . gospodine. bi mo`ele da stanete pratatko na nekoja nova nacija na besramnici.) Pogledajte naokolu. I jas odam za Francija. bi vi ja zel na sila.) Parol Sepak sum blagodaren. Prijdete xelatu. Poznavate nekogo ovde? Gotovi ste. da si pridobijam zaslugi i da gi zala`am pretpostavkite na ona bludno pili{tar~e. vi ostana u{te maramata. {to mu pora~uvate na blagorodniot Lafe? Trgnuvam za Francija. Samo za. kapetane. Generalot veli deka tolku predavni~ki gi otkrivte tajnite na va{ata vojska i tolku nisko gi naklevetivte lu|eto {to nasekade gi bie dobar glas.) Tolkuva~ot Vi nema spas. (Mu gi odvrzuva o~ite na Parol. grofot. vletav vo vakva opasnost. a i komandatot na kowicata.

kralot }e stigneme neo~ekuvano nie. ‘R|osuvaj sabjo! Blednej crvenilo! Ku}arka mala vo sramot Parol }e najde! Me nasamarija! Bev budala od budala{tilok }e `iveam sega. a za nea blagodarnosta bi morala i niz kamen yid od gradi tatarski da se probie.) . Vojskata se raspu{ti pa sega ma` mi brgu ita doma kaj{to. taka strasta se nasladuva so ona {to go mrazi. golema re~isi ko negoviot `ivot. Veruvajte deka samo bog mo`e{e da sredi na }erka vi miraz da & stvoram. a nejze da ja izberi za moj pomo{nik vo naporite ma`ot da si go pridobijam. mesto so ona {to ne e bidam. Ednostavno }e `iveam od ona {to navistina sum.) Helena Za da vidite jasno deka ne ve izla`av eden od najgolemite vo svetot risjanski }e mi bide garant. Na toj {to za sebe znae deka e falbaxija. a za tamu imame soodvetna svita. Za svetot znajte deka sum mrtva. No ~uden e svetot ma{ki! [tom mo`e polza slatka da izvle~e od toa {to go mrazi. so bo`ja pomo{ i so dozvola na mojot dobar gospodar. Vo svoe vreme. pred ~ij prestol potrebno e pred namerite da gi ispolnam. (Izleguva. Vdovicata Gospo|o dobra. }e pijam i }e spijam ko sekoj kapetan.450 Vilijam [EKSPIR Scena 4 (Vleguvaat Helena. nemu strav neka mu ide za{to na krajot. vdovicata i Dijana. da kleknam. falbaxijata magare }e bide. Ostanal li nekoj na zemjava bez pokriv nad glava? Odam po niv. usluga edna mu napraviv nemu. Helena Niti gospo|o vie prijatelka ~ii misli poiskreno se trudat qubovta da vi ja vozvratat. no }e jadam. ne ste imale sluginka so pogolema verba vo rabotata va{a. koga drskata verba vo zabludenite misli no}ta crna ja valka. Sigurno razbrav deka vo Marsej e negovata milost.

u{te podobro. sepak krajot deloto go krasi. Snaa vi i sega bi bila `iva. Na pat sega. so arno toj go pokriva ona {to prethodno go gnasi. be{e najmilata marulka me|u salatite ili. Groficata Kamo da ne go ni videv. doma. No za ova pove}e koga }e dojde vreme. ne bi ja sakal so posilna qubov. velikiot Navuhodonosor pa da bidam cve}e za mirisawe. more tikvar. gospodine. (Izleguvaat. samo molam. Lava{ Jas ne sum. be{e gospo|ica na mesto. unapreden od kralot a ne od onoj crvenogaz bumbar za koj vi govorev. gospodine. Toa ja otera vo smrt najdoblesnata devojka koja prirodata za svoja falba ja sozdala.) Lafe Ne. a vremeto prebrzo ni bega.Sekoe zlo za arno Scena 5 451 tuka. – So zborot va{ vremeto da donese i leto koga so trweto. Sekoe zlo za arno. kolata n# ~eka. Dijana Neka smrtta i ~esta so va{ite nalozi odat. Lafe A {to si. va{iot sin be{e turnat na stranpatica od eden svilen neranimajko ~ij podmolen {afran mo`e{e da go oboi vo negova boja site nedostasani i nedoispe~eni mladi lu|e od zemjava. groficata i Lafe. Lava{ Navistina. Lafe Be{e gospo|ica na mesto. Helena Sepak. ne. podlec ili budala? . `iti majka. Lafe Krinovite ne se emi{. Vie Dijana po moite upatstva skudni }e morate u{te da istrpite zaradi mene. a sin vi ovde. More salati }e treba da isplevime. ne. sepak so vas }e bidam da pretrpam s# {to }e naredite. tie se cve}iwa. pred da najdeme na u{te eden takov emi{.) (Vleguvaat Lava{. krin za mirisawe. ru`ite }e imaat i lisje pa nema samo da dupat tuku i }e mirisaat. Duri da izleze{e od moe meso i da me ~ine{e najdlaboki maj~inski ofkawa.

budala a koga slu`am na ma`i. . alijas |avolot. No bidej}i toj e knez na svetot. eve ti go }eseto. ~edo na {umata. gospodine. gospodine. Lafe A koja e razlikata? Lava{ Na ma`ot }e mu gi zama~kam o~ite vo pogled na negovata `ena. neka negovite velmo`i `iveat na negoviot dvor. gospodine ako ne mo`am vam da vi slu`am bi mo`el da mu slu`am na knez isto taka golem kako vas. no najmnogubrojni se onie smrznatite i mlitavite. Lava{ Jas sum gospodine. a potoa }e ja vr{am negovata rabota. bespogovorno im pripa|aat. jas sum za ku}are so tesno porte. Lafe A sega da te nema. a tie se za cvetnata pateka {to vodi niz {irokite porti vo golemiot ogan. a tie spored prirodniot zakon. Malku si mi dojden do nos a ova odnapred ti go velam oti ne sakam posle da se karame. Lafe Toga{ navistina bi bile podlec vo negova slu`ba. ne. koe otsekoga{ sakalo golem ogan a gospodarot za kogo vi govoram sekoga{ odr`uva golem ogan. gospodine. Crniot Knez. Ne ti go davam za da se trgne{ od svojot gospodar. gospodine.452 Lava{ Vilijam [EKSPIR Lava{ Da vi ka`am pravo. koe mislam deka e pretesno za niz nego da se provne rasko{ot. Lava{ Pa. Nekoj {to }e se poni`i mo`e. ne. Lafe Potpi{uvam za tebe deka si i podlec i budala. Gledaj kowite dobro da mi gi ~uvaat. Da te nema. Lafe Koj e toj? Nekoj Francuzin? Na. ima pove}e anglisko ime ama fizionomijata mu e nekako poza`arena vo Francija otkolku tamu. Lafe Za koj knez govori{? Lava{ Za knezot na temnicata. toga{ toa }e bidat kobili. Lafe Koga slu`am na `eni. Lava{ Toa samo vo va{a slu`ba. Lava{ Ako ne{to im podmetnam. Lafe Ne. samo bez mangupluci i podmetnuvawa. Lava{ A na `ena mu. bi & ja dal mojata palka za da & slu`i. podlec. gospodine. prodol`i da go slu`i{.

Lava{ Vsu{nost. mojot gospodar. samoto veli~estvo. pase kaj }e mu tekne. da go pre~ekame sin vi. a nema podobar na~in da se spre~i zlata volja {to toj ja ima protiv sin vi. deka go pottiknav kralot. pa misli deka sega mo`e da pravi {to saka. Odvaj ~ekam da porazgovaram so toj mlad. navistina ne znae za merka i ~estopati e ko nezauzden kow. meki {apki i mnogu qubezni perduv~iwa koi se klawaat i kimaat so glavite na sekogo po red. Negovoto veli~evstvo mi veti deka }e pomogne. va{iot sin. pristigna mojot gospodar. a toj predlog. da ka`e nekoj zbor vo prilog na }erka mi. Izvestena sum deka sin mi pristiga ve~erva. vo sekoj slu~aj. Groficata Mnogu se raduvam {to u{te edna{ }e go vidam pred da umram. go dade. toa samo somotot go znae. Lafe Mene mi se dopa|a.) Lafe Podlec eden prefrigan i nepopravliv. u{te koga dvajcata bea maloletni. Go molam va{eto gospodstvo da ostane so mene dodeka tie ne se sretnat ovde. blagoroden vojnik. (Izleguvaat. gi ima dvanaesetina. Gospo|o. Ovde pristiga utre ako dobro mi ka`a izvestuva~ot koj{to za vakvi raboti re~isi nikoga{ ne gre{i. Groficata Groficata Ba{ taka. Lafe Luzna blagorodno dobiena. bez nikoj ni{to da mu ka`e. ba{ razmisluvav kako pristojno da go izdejstvuvam toa. zaradi negova ~est ostana ovde. Pokojniot moj ma` mnogu go saka{e. (Vleguva Lava{. dosega tolkupati sum ja iskoristil {to ne bev siguren deka s# u{te va`i. no somotniot zavoj e dosta golemi~ok. so fini. e ubava ruba za ~esta. ili blagorodna luzna. ne e na gospod beljata. Dovolno e da se koristite so privilegijata na va{eto ime. Dali pod nego ima rana od sabja ili ne{to drugo. Lafe Gospo|o. Lafe (Na groficata) Ve molam. Kako vi se dopa|a seto ova? Groficata Mnogu sum zadovolna. so somoten zavoj na liceto. Taa. a desniot mu e ~ist. Leviot obraz mu e za celi tri ~etvrti nababren. e takva. Lafe Negovoto veli~estvo doa|a pravo od Marsej so krepko telo ko povtorno da ima trieset. Lava{ Ama toa vi e }umurosano lice.Sekoe zlo za arno 453 Lafe (Izleguva.) . A ba{ sakav da vi ka`am otkako slu{nav za smrtta na dobrata mlada gospodarka i za vra}aweto na sin vi doma.) Lava{ O gospo|o. gospodine i bi sakala sre}no da se zavr{i.

Velmo`ata Neka. Bog da ni e na pomo{ gospodine. ni e. a za toa ve~no }e vi bidam blagodarna. mo`e pomo{ da mi pru`i za kralot da me ~ue. ako saka.) Helena Ovoj te`ok. Velmo`ata [to sakate da storam? Helena Da bidete qubezni i da mu ja dostavite smernava molba na kralot i da mi pomognete so vlijanieto golemo va{e da izlezam pred nego. deka s# u{te ve bie dobriot glas {to sekoga{ ve krasel. Helena Ne e ovde.) Vo pravo vreme! ^ovekov. A kade trgnal. navistina. no {tom ve}e gi spoivte denot i no}ta i ne`nite noze gi izmorivte vo moja polza. bez ogled kolku vremeto ni e nenakloneto a sredstvata neprikladni. gospo|o. Helena Gospodine. ama se izma~ivme xabe! Pretpostavuvam. vodena od te{kata maka koja pristojnosta ja prenebregnuva. ve molam? . Helena Sepak krajot deloto go krasi. Rabotite se takvi. (Vleguva eden velmo`a. sokolar. trgna u{te sno{ti i toa so itnost nesvojstvena za nego. sum ve videl vo dvorot na Francija. Velmo`ata Sum bil nekolkupati tamu. znajte dolgot moj kaj vas pu{ti takov koren {to ni{to ve}e ne }e go iskoreni. sakam ve{tinata da ja upotrebite va{a. iscrpuva~ki pat i dewe i no}e sigurno ve izmori do kraj. gospodine? Velmo`ata Ne e. vdovicata i Dijana so dvajca pridru`nici.^in PETTI Scena 1 (Vleguvaat Helena. Velmo`ata Kralot ne e ovde. Vdovicata Helena Bo`e. gospodine. pa zatoa.

dajte mu go pismovo na gospodinot Lafe.Sekoe zlo za arno Scena 2 455 Velmo`ata Kolku {to sfativ. bidej}i. gospodine. Sedlata. nagrada soodvetna vi sledi.) (Vleguvaat Lava{ i Parol so pismo. Lava{ Navistina. gospodine. ama sega. Fortuna. gospodine. koga bev vo pobliski odnosi so ponovi ali{ta. korni ako reata & e tolku neprijatna kako {to veli{. tuku nagrada zaslu`ena za va{ata maka. Od sega natamu nema da kasnam niedno rip~e od tav~eto na Fortuna. vi govorev metafori~ki. i malku posilno bazdam na nejzinata nemilost. A nie morame na kowi povtorno. predajte go pismovo. Te molam. (Vleguva Lafe. celata se kalosana . za Rusion kaj{to odam i sam. odime! (Izleguvaat. gospodine. Parol Ve molam. predajte go pismovo vo negovite blagorodni race a znam toa nema da vi donese nikakov prekor. fa}aj magla. gospodine. eve go toj samiot ide. Helena Ve molam. gospodine. Fortuna. Lava{ Trgaj mi se.) Ovde ni prede. a bi si go zatnal i pred sekoja druga ~ove~ka metafora. Parol ^ekajte. }e vidite. zacapan sum vo kalta na nejzinoto veli~estvo. vrvi. ako metaforata vi smrdi }e si go zatnam nosot. ili poto~no ma~kata na Fortuna. podobro me poznavavte porano. pred mene }e go vidite kralot. se ~ini. Jas }e dojdam po vas najbrgu {to mo`am vo zavisnost od dopustot na na{ite sredstva. Te molam. gospodine. bez ogled {to }e se slu~i. samo {to ne mirisa na mo{us tuku na ma~ka {to padnala vo gnasnoto mrestili{te na nejzinata nemilost i kako {to veli. Velmo`ata (Zemaj}i go pismoto) Ova za vas }e go storam. Vie gospodine. Lava{ Toga{ nemilosta na Fortuna navistina smrdi. Helena A za toa.) Parol Musje Lava{. Zarem pismo od kalta na Fortuna da mu go dadam na eden gospodin? No. ne mora da go zatnuvate nosot. molam.

(Se slu{aat trubi. Mom~e. vie da me vratite vo nekakva milost za{to vie i me izbrkavte. e Parol. Dojdete po mene. Ja so`aluvam negovata beda vo ute{nite moi komparaci i go prepu{tam na va{eto lordsvo. Lafe Toga{ molite. Lafe I {to sakate sega jas da storam? Predocna e da & gi potse~am noktite. vtoriot te istera. vidi! Dajte raka. Zborot zadr`ete si go. Parol Imeto moe. [to e so va{iot baraban? Parol O. jas sum vi ~ovek kogo Fortuna surovo go xarna.456 Vilijam [EKSPIR od glava do petici. Vidi. Kakva podlost napravivte kon Fortuna pa ve xarnala koga znaeme deka taa e dobra gospo|a i ne saka dolgo podlecite da zbiraat med pod nejzina zakrila? Eve vi pet gro{a. gospodine. pravete {to sakate so ovoj {aran.) Doa|a kralot. za{to izgleda kako beden. za pove}e od eden zbor. Ve molam. Lafe. Parol Gospod da ve blagoslovi. propadnat. Parol Redno e gospodaru. Iako ste budala i nikakvec. dobar gospodaru. Lafe Navistina? Ama jas bev i prviot {to me otru va{iot miris pa ve zagubiv. Jas imam druga rabota. rasipan nikakvec. (Izleguva.) Parol Gospodaru. otka~en.) . (Izleguvaat. Parol Ja molam va{ata milost da mi ~ue samo eden zbor. poznavam po trubite. sepak treba da jadete. Neka sudiite ve smirat so Fortuna. zna~i. Zna~i molite za u{te eden gro{. Eve vi go. Sno{ti govorev za vas. vie bevte prviot {to me namirisavte i me najdovte. ~uknat. gadu! Zarem vo isto vreme saka{ da mu slu`am i na boga i na |avolot? Prviot te pikna vo milost. raspra{ajte se u{te za mene. dobar gospodaru. Lafe Mavni mi se.

Sekoe zlo za arno Scena 3 (Trubi. Vleguvaat kralot. No pred najsvetlite zraci oblacite tmurni sega se povlekuvaat. Neka ne ja bara na{ata pro{ka. s# sum zaboravil i sum prostil. Kralot Lafe Gospo|o ~esna. Bertram Neka grevovite moi. `ena koja so sovr{enstvoto tera{e gospo|a da ja vika duri i onoj komu mu e nisko nekomu da slu`i. Neka dojde. ama va{iot sin zaluden vo gluposta. groficata. Velmo`ata Vedna{.) Lafe Dobro mu li~i. I ka`ete mu deka vaka treba da postapi. Zagubi `ena ~ija ubavina gi plene{e o~ite i na mnogu poiskusni znalci. Kralot (Na Bertram) Jas ne sum den na sezona edna. Kralot (Na Lafe) [to ka`a za }erka vi? Zboruvavte so nego? Toga{ }e ima svadba. iako odmazdata moja be{e nadvisnala gnevno vrz nego ~ekaj}i da go sotre. Neka prijde kako stranec. pa go molam va{eto veli~estvo da go smeta toa za priroden bunt storen vo mlade{ka ludost koga `arta i ognot. Zatoa prijdi. majka si i gospo|ata svoja iako najgolemata navreda od site si ja nanese samiot sebesi. Se pokoruva sosem na va{ata volja. Kralot 457 Kralot Koga zagubeniot se fali spomenot na nego stanuva u{te pomil. gospodaru. za{to od mene i grad bie i sonce gree vo isto vreme.) Kralot So nejze zagubivme bescenet kamen. Vremeto povtorno e ubavo. . Negovata krupna navreda e mrtva i podlaboko od zaboravot gi zakopuvame mo{tite {to na navreda mirisaat. presilni za nezrel razum. (Vleguva Bertram i kleknuva pred kralot. Groficata Toa e minato. Dobiv pisma vo koi visoko go falat. Smireni sme i prvata sredba neka go zbri{e minatoto. Lafe Moram da ka`am – No prvin prostete mi – deka mladiot gospodar mnogu gi navredi kralot. ~ij zbor za sekogo magija be{e. Lafe i pridru`nici. go sovladuvaat i go gorat. nema{e ~uvstvo vistinski da ja vrednuva. a ne ko prestapnik. pa i na{ata vrednost sega e mnogu pomala. veli~estvo.

) Prstenov be{e moj. a sega darovi svr{eni~ki na Modlin neka nekoj & nosi. [to ja saka{. so voshit. Kralot I pove}e sre}a so nea da ima. ili zemi me na nebo. so dvogledot na prezirot. ubavata boja ja kudev. ja tegnev duri ne stane{e opdvratna i grda. na prstot nejzin vidov koga na dvorot od nea za posleden pat se prostiv. ako nekoga{ na maka se najde . a koga na Helena & go dadov. ~esto vo nego be{e vperen. ja zamoliv. iskriveno gledav na sekoja ubavina druga. a do na{ite najbrzi odluki ne~ujnite i bes{umni stapki na vremeto itro }e se prikradat i }e gi spre~at. Groficata Da. ko pokajni~ko pomiluvawe doneseno po smrtta. bo`e mili! Lafe (Na Bertram) Ajde sinko. vo moite o~i da bide prav {to vidot go navreduva. Kralot Ve molam da go vidam. gospodaru. Ova neka se kambani za milata Helena i bog neka ja prosti. do nekade ti go smaluva dolgot kon nea. so taa slika vtisnata vo pogledot. (Bertram mu dava prsten na Lafe. Site merodavni soglasnost dadoa. ^estopati koga prijatelot go goltne gnevot vo nas. [to drugo da storam osven da ja po~ekam i vidam va{ata `ena vtora. seta simetri~nost ja stesnuvav. Prvin na nejze izborot moj padna pred so srceto da se drznam za predrzok glasnik da go nazna~am svojot jazik. Bertram Dobro opravduvawe. lavot. pokajni~ki potoa lelekame po nego. za ukradena ja smetav. Tuka sega da go zgrap~ime migot za per~in. Helena koja e mrtva be{e su{testvo milo. dar podari eden {to vo duhot na }erka mi silno }e bolsne za taa pobrgu da dojde. Kralot S# e dobro. kralot mi gi prosti. vo gor~liva navreda za ispra}a~ot se pretvora koja do nebo vika: ‘Dobra edna du{a ja snema. Qubovta ni se budi i za pla~ewe bara ramo duri omrazata spie vo lulkata na sramot. go `alime pravot.458 Vilijam [EKSPIR za koi bezmerno se kajam. Ja pomnite dobro }erkata na velmo`ava? Bertram na koe cenata mu ja doznavame duri po smrtta. pozajmen od gordelivosta moja. za{to sme stari. za{to mojot pogled dodeka razgovaravme. ti koj{to imeto na domot moj treba vo sebe da go spoi{. (Lafe mu go dava prstenot. Ottuka i dojde taa {to site ja falea a koja i samiot sega otkako ja zagubiv. vo koe. Pove}e ni zbor neka nema za minatoto vreme.’ Gre{kite na{i cenata ja spu{taat na ona na{e Ne be{e nejzin.) @imi bradava bela i sekoe vlakno vo nea. ja zasakav. te molam. No qubovta {to doa|a docna. Prsten kako ovoj.

Bertram Ako doka`ete deka prstenov bil nejzin. ili mene da mi go prati vo ihtiza golema. Bertram Taa nikoga{ ne go vide. Vodete go vedna{. – Vodete go vedna{. priznajte deka bil nejzin. be{e moj. be{e na Helena bez ogled koj vi go dade. a za nejze vreden be{e kolku i `ivotot.) (Vleguva Velmo`ata. i na koj nasilen na~in od nejze ste go zele. i & objasniv s# do detaq deka ne mo`am da & vratam na toj ~esen na~in kakov od svoja strana navesti. Kralot Ko ~esta {to si ja sakam.Sekoe zlo za arno 459 i pomo{ & treba. velam. deka tokmu na znakov }e & pomognam. Vo Firenca od prozorec mi be{e frlen zavitkan vo hartija na koja imeto be{e na taa {to go frli. Kralot Ni na samiot Pluton koj{to gi znae tajnite na rudite i me{aweto nivno ne mu e popoznat prstenov odo{to mi e mene. (Izleguva pod stra`a. sokolar so pismo. gospodine. Moite prethodni proverki. iako vie smetate deka e taka. Ja imavte li taa mo} ona da & go zemete koe tolku mnogu & zna~e{e? Bertram Gospodaru velikodu{en. sum ja videl kako go nosi. se kolnam. ako s# u{te mislite deka vladeete so sebe. Groficata Sine. i somni~avi stravuvawa vo mene budi{ koi sakam rado da gi spre~am. No koga & ka`av kakva mi e situacijata. Lafe Siguren sum deka sum ja videl da go nosi. ovoj prsten nikoga{ ne bil nejzin. Blagorodna be{e taa i misle{e deka ne sum svr{en. Sepak ne znam. Ako izleze deka do tolku si ne~ovek – ama nema da e taka.) Kralot Obzemen sum od crni misli. taa so te{ko srce rabotata ja prese~e iako prstenot vo nikoj slu~aj ne saka{e nazad da go primi. . taa nikoga{ ne go vide. ti la`e{. Ti nejze ja mraze{e smrtno. stravuvawata }e mi gi prekorat {to premalku bile prazni za{to i premalku sum stravuval za xabe. toga{ mnogu lesno }e doka`ete deka so nea vo Firenca spiev kaj{to taa nikoga{ ne bila. Bertram Se la`ete. ]e prodol`ime so ispituvaweto. Se zakolna taa vo site svetci deka nikoga{ nema da go izvadi od prstot osven ako vam ne vi go dade vo postelata bra~na vo koja vie nikoga{ ne ste bile. vo koe ni{to osven samiot o~ite da & gi sklopev ne bi me nateralo da poveruvam pove}e od prstenov {to go gledam. a taa e mrtva. bez ogled kako s# }e se svr{i. Pa.

sirota edna Firenti~anka koja poteknuva od drevnoto koleno na Kapilet. grofe. Ne mi treba ovoj. pa obete }e svr{at ako lek ne najdete vie. se crveneam da ka`am. za ova na videlo da izleze. pa {tom im se zakolnete na brak. {to s# u{te sakate da se ven~ate. (Vleguva Bertram pod stra`a. Kralot Gospod bog dobroto ti go mislel.460 Velmo`ata Vilijam [EKSPIR Groficata Toga{ pravda izvr{itelite neka gi stigne! Kralot (Na Bertram) Bidej}i `enite se monstrumi za vas. me ~udi. Dijana Kapilet Lafe ]e si kupam zet na pana|ur a ovoj so kambani }e go proglasam za mrtov. ~ii ~est i vozrast mnogu se pogodeni od podnesenata tu`ba. o kralu! Taa e vo va{ite race! Inaku na zaveduva~ot }e mu cvetaat ru`i. na Helena na gaden na~in bil grabnat. Vdovicata (Na kralot) Jas & sum majka. Gi znaete ovie `eni? Bertram Gospodaru. Pobrzajte i vratete go grofot nazad. ne mo`am i ne sakam da re~am deka ne gi poznavam. a jas trgnav po nego vo negovata zemja baraj}i pravda. deka i na vas taa se odnesuva kolku i na nea. kratki zborovi. Lafe. Sega grofot Rusion e vdovec i dojde vreme da gi ispolni svoite zakletvi {to mene mi gi dade. Kralot Prijdete. a edna sirota devojka }e bide uni{tena. koja. Donesov molba od edna Firenti~anka koja edno ~etiri ili pet konaka e nazad pa ne mo`e{e sama da ja donese. ovde ja o~ekuvaat.) Koja e ovaa `ena? Dijana Jas sum. (Izleguvaat pove}emina. Po liceto & vidov deka rabotava e mnogu va`na. toj spie{e so mene. a u{te mi ka`a so mili. (Vleguvaat Vdovicata i Dijana. Dajte mi ja. Se nafativ na ova osvoen od ubavinata divna i zborot na kutrata molitelka. gospodine. gospo|o. ve}e ja znaete pa zatoa jasno vi e kolku nekoj treba da me `ali. bez da se zboguva. So {to me tovarat mene? Dijana [to gledate tolku ~udno vrz va{ata `ena? Gospodaru velik. Molbata moja. begate od niv.) . gospodaru. ne znam dali prekor zaslu`uvam ili ne. kako {to gledam. – Najdete gi molitelive.) Se pla{am deka `ivotot. Toj pobegna od Firenca. ko {to mi ka`a. gospodaru. Kralot (Go ~ita pismoto) ‘Po mnogubrojnite sve~eni vetuvawa deka }e se o`eni so mene po smrtta na negovata `ena. a plateno mu e so mojata ~est.

poblagorodni kotka misli za ~esta moja za{to jas nikoga{ ne bi ja turnal tolku nisko. Dijana Besramnica e. mislite moi. na ~ij visok ugled i rasko{na vrednost retko koj drug mu e ramen. [est generacii od na{ite pretci toj nakit vo nasledstvo go ostavale so testament na svojot potomok za da go nosi ko negov stopan. ne smetajte gi do vas bliski za{to niv treba so dela da gi osvoite. gospodaru. no mrazam so oru`je tolku ‘r|osano da se poslu`am. deka vidovte nekogo ovde {to mo`e da bide svedok. Ovaa mu e `ena. (Nekoj izleguva. Ne veruvajte mu. so koja ponekoga{ se zabavuvav. zacapana o~ajnica e taa. Kralot (Na Dijana) Rekovte. O videte go ovoj prsten. Prstenov e najdobar dokaz. mo`no li e toj sepak na edna obi~na zabavuva~ka na siot logor da & go dal? Groficata Toj crvenee {to zna~i ne mu e lesno. gospodaru. Kralot Gospodine. zakletvite sveti gi davate. Da bev takva mo`e{e da me kupi po voobi~aena cena. neka se zakolne deka nevinosta moja toj ne mi ja odzede. Neka visosta va{a. Lafe (Na Bertram) Glasot va{ e prekus za }erka mi. me ma`i i mene ili so dvajcata ili so nieden. Dijana Ako se o`enite ovaa raka ja davate. a rakata e moja. Se vika Parol. me davate mene. Dijana Vidov.) .Sekoe zlo za arno 461 Bertram Bertram (Na kralot) Ne mi e `ena. be{e obi~na zabavuva~ka vo na{iot logor. ako toj voop{to e ~ovek. za{to so zakletva del od teloto va{e stanav pa taa {to so vas }e se ma`i. Lafe Gospodaru dobar. vie ne ste ma` za nea. ^esta va{a neka izleze podobra od mislite moi za nea. gospodaru. Kralot [to veli{ na ova? Go vidov deneska ~ovekot. Kralot Najdete go i dovedete go ovde. a tie se moi. gospodaru. Bertram (Na kralot) Gospodaru. Dijana (Na kralot) Me navreduva. a jas sum isto taka svoja. mi se ~ini.

vie {to ja otfrlivte svojata prva. Kralot [to }e vi e toj? Site znaat deka poprefrigan rasipnik od nego izvalkan i prema~kan so seta kal na svetot. priznavam deka prstenot be{e nejzin. Dijana Go znete prstenov? Do pred malku be{e negov. ve molam? Dijana Gospodaru. nema. jas doma }e go vratam. Dijana Tokmu toj v postela mu go dadov.462 Bertram Vilijam [EKSPIR Bertram Go nemam. a nazad mojot vratete mi go. Se sepnuvate itro. Kralot Zna~i la`no ni ka`a deka mu bil frlen niz prozorec? Dijana Vistinata ja ka`av. (Vleguva Parol. . Zarem da bidam ova ili ona {to toj gad }e go re~e a }e re~e s# {to sakate? Kralot Taa va{iot prsten go ima. gospodaru. Kralot (Na Dijana) Kakov prsten be{e va{iot. – Ova li e ~ovekot za kogo govorevte? Dijana Da.) Bertram (Na kralot) Gospodaru. Go dobi toj prsten a jas ona {to i nekoj ponizok od mene po cena pazarna mo`e{e da go dobie. sekoe pero ve e`i. mnogu sli~en na onoj {to go nosite vie. Na rastojanie me dr`e{e i me love{e doveduvaj}i ja da ludilo mojata strast so vozdr`anosta svoja ko {to sekoja pre~ka vo tekot na strasta na taa strast pottik & dava. tolku blagorodna `ena so pravo od mene se sramite. po nea zbesnav. i vo mlade{ki zanes. Bertram Mislam deka go ima. Kralot Trpeliva mora da bidam. velam. Pa toj pa|a bolen koga treba vistinata da ja ka`e. od raskala{enost. i na krajot itrinata nejzina beskrajna i ubavinata bolna me zavedoa cenata da ja platam. Sepak ve molam – bidej}i od doblest ste li{eni od ma` i jas }e se li{am – ispratete nekogo po prstenot va{. Mi se dopadna.

Ama si ti nekakvo matkalo! S# }e ka`am. vi se molam? Parol Ja saka{e gospodaru. osven {to ne re~e deka se ven~ani. Si ima{e svoi mu{i~ki kakvi {to obi~no si imaat velmo`ite. ako zboruvam }e si navle~am gnev i zlo. ako vo izlagaweto bidete to~ni. a i u{te mnogu drugo. dobro. oti navistina polude po nea i zboruva{e za Satana. dr`ete se do temata. Kralot Dobro. Dijana (Na Parol) Dali znaete deka mi vetuva{e brak? Parol Znam gospo|ice duri i pove}e od {to }e ka`am. bratko. Kralot Kako {to ti i si i ne si razbojnik. ama kako? Jas sum siromav ~ovek. a {to e pova`no toj nejze ja saka{e. gospodarot moj be{e mnogu ~esen velmo`a. No vo toa vreme jas ja u`ivav nivnata celosna doverba. jas }e go sotram – {to znaete za nego i za ovaa moma? Parol Dozvolete mi veli~estvo. za{to.Sekoe zlo za arno 463 Parol Kralot Ka`ete. Prstenov rekovte deka e va{. Kralot Zarem nema da go ka`e{ s# ona {to go znae{? Parol Kralot Pa kako. Lafe (Na kralot) Toj e dobar barabanxija. Dijana Da. kako na primer deka & veti brak i drugi raboti za koi. gospodaru i na zapoved na va{eto veli~estvo. zatoa trgni se. Jas im bev posrednik. kako {to rekov. ako toa vi e po volja. za furiite i za {to u{te ne. Samo ti si mnogu prefrigan vo svedo~eweto. Kralot Ve}e istrese s#. ama vi nareduvam. . pa znam deka spieja eden so drug. Kralot A kako e toa? Parol Ja saka{e gospodaru i ne ja saka{e. gospodaru. za rajot na budalite. kako xentlemen {to saka `ena. zatoa nema da ka`uvam {to znam. Ja saka{e li nea? Parol Ja saka{e. bez strav deka }e go navle~ete od gospodarot gnevot. gospodaru ama lo{ govornik. gospodaru moj dobar. ka`ete mi pravo.

Dijana Mo`ebi e va{. Kralu golem. Kralot Dijana Ako ne stanal va{ na eden od ovie na~ini kako ste mo`ele da mu go dadete nemu? Dijana Nikoga{ ne sum mu go dala. Sega navistina mislam deka si obi~na pa~avra {to se frcka so sekogo. Kralot Nema nikoga{ da vi ka`am. . Kade toga{ go najdovte? Kralot Dijana Ne go ni najdov. ne znam jas ni{to. ustava mi fati pena. Kolku so vas {to sum bila tolku so drugi ma`i sum bila. ako ne sum devojka na starecov toga{ mu sum `ena. bludnica ne sum. A trgnete go i nego. Znae deka devojka ne sum. Dijana Kade go kupivte? Ili koj vi go dade? Dijana Ni nekoj mi go dade. Lafe (Na kralot) Devojkava e. Ako ne mi ka`e{ od kade ti e prstenot ima vedna{ da umre{. Koj vi go pozajmi? Kralot Dijana Vodete ja. i gotov e da se zakolne vo toa. Ne mi be{e ni pozajmen. Kralot (Na Dijana) Prstenov be{e moj. Jupiter mi e svedok! Kralot Zo{to toga{ celo vreme nego go obvinuva{? Dijana Bidej}i e vinoven a i vinoven ne e. kako }e & se prisaka. niti go kupiv. no se kolnam deka sum devojka a toj toa ne go znae. nekakva uslu`na rakavica. Jas na prvata negova `ena & go dadov. kralu. de se navlekuva. pove}e ne mi se dopa|a taa. mo`ebi nejzin. de se vadi.464 Kralot Vilijam [EKSPIR Kralot Odvedete ja. V zatvor so nea. Dijana Kralot Nekoj }e garantira za mene. gospodaru.

vistinata cela niz zadovolstvo da se razvie. (Na Parol) Pozajmi mi {amiv~e. sega e `iva. Ova e gatankata.Sekoe zlo za arno 465 Kralot Taa sluhot ni go navreduva. Eve vi go va{iot prsten. koga ko ovaa bev moma ve mislev ~udesno ne`ni. Postelata moja ja izvalka. dete taa ~uvstvuva vo nea kako pliva. za s# da se u~i.) Epilog Kralot pak e prosjak {tom dojde na igrava krajot .’ i taka natamu. }e ispadne poslatko arno. (Na Dijana) Ako ti si s# u{te cvet od nikogo ne zbiran odberi si ma` a jas }e ti dadam miraz. prosti! Helena O. ovde. i dvete. dobar gospodaru moj. i za mene }e garantira. samiot znae. (Trubi. iako li~no ne mi na{teti. Za{to gledam. ]e bidete li moj sega koga dvapati ve dobiv? Bertram Majko dobra. – O. o. stopanot na prstenot. Tie vedna{ pravat od tebe podlizurko. pogledajte. (Vleguvaat Helena i Vdovicata. Dojdi mi doma kaj mene. Toa go storiv. koj{to me obes~esti i toa dobro go znae. Sakam da isteram nekoja {ega so tebe. (Izleguva vdovicata.) Po~ekajte. barabanxio. Samo nemoj da mi pravi{ metanii. veli~estvo.) Kralot Zarem magioni~ar nekoj vidot mi go zede pa ne gledam pravo? Dali e vistina toa {to go gledam? Helena Ne. dali ste u{te `iva? Lafe O~ite mi gi skokotka. Ovoj pak. se za~uva moma sebesi. majko mila. mrtvata ete. zagatkava mi ja objasni cela do vek }e ja sakam mojata nevesta bela. i krajot e takov stvarno gor~livoto zlo. Zlatarot. A. miris na kromid. go osloboduvam od grevot. Vo slobodno vreme. eve go i va{eto pismo. Kralot (Na Helena) Ajde vo detali prikaznata da ja ~ueme nie. Iako mrtva. so pomo{ta ~esna ti n# plena. no ba{ toga{ `enata svoja ja daruva so dete. gospodaru moj dobar. dovedete go garantot. brgu }e dojde. Taka. Bertram I dvete. ova {to go gledate e samo senka od edna `ena. samo ime a ne i predmet. A sega re{enieto pogledajte go. Sega s# izgleda dobro. }e ~ueme s# po red kako se slu~i. gospodin. ti blagodaram. Dijana ‘Koga od prstov }e go simnete ovoj prsten i od mene za~nete dete. Helena Ako ispadnat protivre~ni iskazite moi raskin do`ivoten me|u nas neka stoi. a nejze `ena. samo {to ne zaplakav. Vaka veli: (Na kralot) Ako. gospodaru. V zatvor so nea.

dajte ni go rajot iska`uvaj}i zadovolstvo.466 Vilijam [EKSPIR i moli od vas. . ko {to vi gi davame srcata na{i. a }e platime nie so trud te`ok za poubavo da se ~uvstvuvate vie. a ulogite na{i va{i. na pro{tevawe. Neka na{e bide trpenieto va{e. dajte ni gi blagorodnite race.

.

.

Naslov na originalot: Measure for Measure .

sluga na gospo|a Azdisana Temni~ar Lakt. pridru`nik na Marijana Petar. priglup gospodin Gospo|a Azdisana. star velmo`a i pomo{nik na Anxelo Klaudio. negov opolnomo{ten zamenik Eskalo. vetrogon Dvajca sli~ni na nego Sapunot. mlad velmo`a Xuliet.LICA: Vin~encio. vojvodata od Viena Anxelo. velmo`a. podveduva~ka Pompej. . sestra na Klaudio. Lu~io. svr{enica na Anxelo Dete. xelat Bernardin. prijatel na vojvodata Velmo`i. sve{tenik Fran~eska. kalu|erka Varij. slu`benici. gra|ani. svr{enica na Klaudio Izabela. priprost xandar Sudija Mraza~. slugi. robija{ Marijana.

.

Mesto toa. nekoi kako problemska drama a nekoi duri kako satira. Vo toj pogled ovaa e najmra~nata od site mra~ni komedii na [ekspir. Na krajot. podocna dramatizirana od ^intio pod naslovot Epitia (1583) a prerabotena vo drama so dva ~ina od Xorx Vetstoun kako Slavnata istorija na Promos i Kasandra (1578). Osnovno me|u niv sekako deka e edna prikazna od Xiraldi ^intio (1565). proizvedoa drasti~no poinakvi tolkuvawa. vo osnova. se razbira. Seksot ne se koristi ni za vozbuduvawe na publikata ni. Sepak. kako i vo drugite komedii od periodot 1601-04. namerni. sekoj od klu~nite likovi ja dobiva svojata pouka i nau~uva deka umerenosta. Postavenite problemi se seriozni. Strukturno. Ova e prv prevod na Tante za kukurigu na makedonski jazik. za komi~ni efekti. . Nekoi ja gledaat kako religiozna alegorija. edno od zna~ewata na ‘merka’ vo sedumnaesettiot vek. mra~en. Dramata se sosredoto~uva na seksot dvi`ej}i se od raskala{enosta na bordelite do ekstremnata ~esnost na kalu|erstvoto. deloto e komedija vo klasi~na smisla na zborot. koi ja podlo`ija dramata na poblisko preispituvawe.Komedijata Tante za kukurigu prvpat e igrana na dvorot na 26 dekemvri 1604 godina. Ponovite kriti~ari nao|aat paraleli. Sovremenite kriti~ari. slu`i za ispituvawe na bazata za vospostavuvawe na zdravo op{testvo poka`ano niz odnosot pome|u zakonot i moralnosta i za isku{uvawe na ~ove~koto povedenie vo uslovi na emocionalen stres. Tante za kukurigu e me{avina od elementi: Tragedija vo prviot del so Anxelo staven na isku{enie koj{to se pojavuva kako potencijalno tragi~en junak i komedija na intrigi vo vtoriot. a prvpat pe~atena vo folio izdanieto od 1623 godina. mahinaciite na s#prisutniot vojvoda i koristeweto na ‘trikot so krevetot’ na razli~ni stepeni. tonot. Kako izvor poslu`ile pove}e kni`evni i istoriski dela. so vekovi gi odvra}a{e publikata i kriti~arite od ova delo. pome|u [ekspiroviot portret na vojvodata Vin~encio i `ivotot na kralot Xejms Prvi. e najdobriot kurs za zdravjeto na op{testvoto. Ostrata podelba vo strukturata.

.

) Ova e na{iot nalog. sakam da znaete.^in PRVI Scena 1 (Vleguvaat vojvodata. i namesnik go napravivme na site organi od na{ata sopstvena vlast. i drugi velmo`i.) Vojvodata No eve go ide. na{ite strav i trepet nemu mu gi pozajmivme. [to mislite za ova? Eskalo Ako nekoj vo Viena ja ima taa vrednost da bide staven na tolkava ~est so tolkava milost toga{ toa e gospodarot Anxelo.) Viknete go ovde. velam viknete go Anxelo da dojde. Vojvodata Anxelo. od koj ne sakame da otstapite ni peda. (Mu predava nalog. (Izleguva eden velmo`a. (Na eden velmo`a. (Vleguva Anxelo. za{to ako dobles- . da ne gorime samo za nas. instituciite na gradot i propisite pravni za op{to dobro. Neboto go bara od nas ona {to od fakelite go barame nie. vo qubovta go oblekovme na{a.) (Na Eskalo) Kako. Zna~i ne ostanuva drugo osven da gi zdru`ite odli~nosta va{a so sposobnosta i da gi stavite vo pogon. a tie da se tro{at vo tebe. vi se bliski i nema drug nikoj kogo ume{nosta i iskustvoto vaka {tedro go zbogatile.) Vojvodata Eskalo! Eskalo Gospodaru! Vojvodata Na upravuvaweto da gi obrazlo`uvam svojstvata bi bilo kako da se rasfrlam so tekst i govor bidej}i dobro znam deka znaeweto va{e vo toj pogled gi nadminuva site mo`ni soveti {to mo`am da vi gi dadam. so posebna gri`a go izbravme da n# zamenuva ovde za vreme na na{eto otsustvo. ima ne{to posebno vo tvojot `ivot {to na nabquduva~ot cela tvoja povest jasno mu ja otkriva. Ni ti ni darovite tvoi ne se do tolku tvoi za samiot sebesi da se tro{i{ vo doblestite. po va{e mislewe. Anxelo Sekoga{ pokoren na voljata na va{ata milost dojdov da ~ujam {to zapovedate. Eskalo. toj nas }e n# igra? Za{to nie. Na{ite lu|e.

Anxelo Isto i mene. Va{ata cel so mojata e ista. Gi sakam lu|eto no ne sakam da im defiliram pred o~i. bidi vo s# olicetvorenie na ona {to sme nie. Anxelo. Iako toa godi. {to ostava mnogu krupni i va`ni pra{awa nerazgledani. da ne ja ostavi za sebe slavata na zaemodavecot {to baboti od polza no i od blagodarnost. Zatoa zaedno da se povle~eme. Vojvodata Brzaweto moe toa ne mi go dozvoluva. a ne e neophodno. Anxelo Sepak. Smrtta i milosta vo Viena neka ti cutat i na jazik i v srce.) Brzinata so koja treba da zamineme od ovde tolku mnogu izbiva vo prv plan. Anxelo Neka neboto vo celta va{a ve sledi! A sega gospodaru moj dobar. Vi blagodaram. da se odnesuvate so tolkav obyir. ko bo`ica stegnata. iako prv doa|a{e predvid. Zbogum. ]e se iskradam sam. Se nadevam dobro }e ja vr{ite va{ata dol`nost. zatoa prifatete ja ~esta! (Anxelo go zema opolnomo{tuvaweto. dozvola da mi dadete otvoreno so vas da pozboruvam. Blagorodnosta dopira do duhot samo za blagorodni ne{ta. pomo{nik }e ti bide. so sre}a neka ve vrati! Vojvodata Povlekuvawe nema. sproveduvajte go zakonot silum ili milum onaka kako {to srceto ve u~i. So golema vnimatelnost i gri`liv prebir do vas dojdovme. zbogum. Za vreme na otsustvoto na{e. neka dobro se preispita kovinata moja pred tolku blagoroden i ugleden lik vrz nea da se vtisne. ama kolkava i kakva toa nikoj ne mi go ka`al. U{te edna{. dozvolete gospodaru barem do negde da ve ispratime. Dajte mi raka. Trudi se da bide taka. Vlast imam. ]e vi pi{am koga vremeto i okolnostite }e ni dadat mo`nost kako ni e i {to pravime. vie pak trudete se da ni javuvate {to se slu~uva ovde. .) Eskalo Ve molam. (Izleguva. Vojvodata Eskalo So sre}a neka ve isprati. vo moja ~est. gospodaru. Stariot Eskalo.Tante za kukurigu 475 Anxelo tite na{i ne svetat i za drugi. nitu pak mislam deka na ~ovek {to umot mu e v glava toa na du{a mu godi. prirodata nikoga{ ne zajmi ni tro{ka od svoeto sovr{enstvo divno a pritoa. toga{ toa e isto ko da gi nemame. ne se ~uvstvuvam ba{ najdobro koga silno mi rakopleskaat i me pozdravuvaat javno. za{to sakam svojata pozicija da ja sogledam do dnoto. Ova ti e polnomo{tvoto. No sega mu govoram na onoj {to mo`e da me pou~i vo rabotata {to mu ja ostavam. Zbogum.

) . Vtoriot velmo`a ‘Ne kradi’? Lu~io Da. pa mo`eme mnogu brgu. na vzaemno zadovolstvo. Vtoriot velmo`a Ne sum ~ul nikoga{ deka nekoj vojnik imal mnogu protiv takva edna molitva. samo ne mirot na ungarskiot kral! Vtoriot velmo`a Amin! Lu~io Ti zaklu~uva{ kako onoj pobo`en gusar {to oti{ol na more so desette bo`ji zapovedi. taa rabota da ja re{ime. ba{ taa ja izbri{al.476 Vilijam [EKSPIR Scena 2 (Vleguvaat Lu~io i dvajca drugi velmo`i. Nema nieden vojnik me|u nas koj{to kojznae kolku u`iva koga.) Lu~io Ako vojvodata so drugite vojvodi ne najdat zaedni~ki jazik so kralot na Ungarija. Eskalo Vi stojam na usluga. ama edna istru`il od tablicata. Prviot velmo`a Pa taa zapoved bi im zapovedala na kapetanot i negovata posada da ne ja zavr{at rabotata po koja po{le: da kradat. (Izleguvaat. treba da se moli za mir. Prviot velmo`a Neboto neka ni podari mir. toga{ site vojvodi }e go napadnat kralot. vo molitvite pred jadewe.

samo posle tebe. ne? Lu~io Vtoriot velmo`a Vo site dol`ini. Prviot velmo`a Ti zboruvam li sega so ~uvstva? Lu~io Mi se ~ini deka mi zboruva{ i toa ~uvstvitelno do bolka. Prviot velmo`a Ili. Lu~io Pa da. ama }e pijam. da. Vtoriot velmo`a Ne sum bil? Najmalku duzina pati. `iti majka? Lu~io . doa|a gospo|a Olesnenie! Znaete deka brojot na bolestite {to sum gi kupil pod nejziniot pokriv se iska~i na – Vtoriot velmo`a Na kolku. dodeka sum `iv. Ti garantiram! Navistina pove}e bi sakal da bidam fira od nekoj angliski {tof otkolku da me potstri`at ko tebe {to te postri`ile za da stane{ francusko kadife. zo{to da ne? Bo`jata milost si e bo`ja milost bez ogled za koja religija se raboti. vo site religii. Prviot velmo`a Sekoga{ mi gi broi{ bolestite ama mnogu Pogodi. za{to mislam deka nikoga{ ne si bil tamu kaj{to takva se ~itala. gledajte. bi rekol. Vtoriot velmo`a Na tri iljadi maleri godi{no? Prviot velmo`a Tri iljadi i kusur. Prviot velmo`a Na kakva? Vo stih? Izgleda sam si go spopikav. Si go spopika i toa bez ogled dali pritoa si nalepi ne{to ili samo se nasamari. Vrz osnova na tvojata li~na ispoved }e nau~am da dr`am zdravici vo tvoe zdravje. Kusurot e edna francuska kruna. debelini i {irini i toa na site jazici. Dobroto kadife. Prviot velmo`a Gluposti! Ko da ne znae{ deka n# razdvoile samo ~iftot no`ici {to pominale me|u nas! Lu~io Da. sigurno! Ko {to minale me|u firata i kadifeto! Ti si firata! Prviot velmo`a Lu~io A ti kadifeto. ona {to se dobiva koga tripati }e se potstri`e.Tante za kukurigu 477 Lu~io Ti veruvam. kako na primer. ti samiot si eden rasipan nikakvec iako postojano mu se moli{ na boga ko netokmu. (Vleguva gospo|a Azdisana) Lu~io Gledajte.

e vo soglasnost so proklamacijata. Lu~io Ama znae{. Prviot velmo`a Puka{ ama ne od zdravost tuku od {uplost – koskite ti se {uplivi. kako {to znaete. ne{to od ~umata. Lu~io Da odime i da ja doznaeme vistinata. ve molam. ne{to od besilkata. ne mo`am da sfatam deka ba{ nego go apsat. (Vleguva Pompej. kako ne. Prviot velmo`a Klaudio v zatvor? Ne mo`e da bide. vidov kako go vodat a {to e najstra{no vo rok od tri dena }e mu ja se~at glavata. ne{to od vojnite. Mi veti da se najdeme pred dva ~asa a toj sekoga{ si stoe{e na zborot. Gospo|a Azdisana Ete {to me snajde. posigurna ne mo`e da bide. Gospo|a Azdisana Koja proklamacija.pukam od zdravje! Lu~io Vilijam [EKSPIR Lu~io Toga{ veruvam deka e taka. ne{to od siroma{tijata. koj kolk najmnogu ve kluka? Gospo|a Azdisana Ne sega. Vidov koga go li{ija od sloboda. Vtoriot velmo`a Koj e toj. Dali si sigurna deka e taka? Gospo|a Azdisana A {to }e stane so tie vo gradot? Sigurna. taa rabota ne e taka daleku od ona za koe po toj povod sme govorele. `iti s#? Pompej Site ku}i za zabava vo predgradijata na Viena mora da se sramnat so zemjata. te molam? No najmnogu od s#. Ene onde go li{ile od sloboda i go vodat v zatvor ~ovekot {to vredi kolku pet iljadi kako vas. mi se skusija mu{teriite. po tolku zafrkancija. Pompej Gospo|a Azdisana Ne ste ~ule za proklamacijata? More biduva. gospodin Klaudio.478 gre{i{ . {to ima novo? .) [to ti e. Vtoriot velmo`a Osven toa. gospodine. a pri~inata e {to & napravil dete na gospo|ica Xulieta.) Gospo|a Azdisana Gospo|a Azdisana Klaudio. (Izleguvaat Lu~io i dvajcata velmo`i. bogohulieto se gosti vo tebe! Prviot velmo`a (Na gospo|a Azdisana) Zna~i.

Za kakov prestap stanuva zbor. Klaudio Taka mo`e polubogot.Tante za kukurigu 479 Pompej Tie ostanuvaat za priplod. A sepak. raka na srce. pove}e sakam da mlatam prazna slama na sloboda odo{to da dr`am lekcii v zatvor. A eve ja i gospo|ica Xulieta. arno. pak arno.) Klaudio (Na temni~arot) Zo{to. Temni~arot Ne go pravam ova od zloba. vas }e ve imaat vo predvid. tuku gospodarot Anxelo striktno vaka zapoveda. Klaudio.) Pompej Eve go gospodin Klaudio. I toa do temel. ko {to po prenasitenosta dolg post sledi taka i po sekoja sloboda. Koj ja gasne. Sepak si go barav. Gospo|a Azdisana Ama zarem ba{ site na{i ku}i za zabava vo predgradieto da se sramnat so zemjata? Pompej Ba{ site. Jas ostanuvam kaj vas kako prislu`nik. Lu~io. }e se so`alat nad vas. Klaudio? Lu~io Ako ka`am bi prestapil po vtorpat. Xulieta i sudskite slu`benici. I da go promenite mestoto. ko staorec {to dr~no go lapa svojot otrov. Samo hrabro. (Izleguvaat gospo|a Azdisana i Pompej. temni~arot go nosi v zatvor. koga se koristi bez usul. A {to }e stane so mene? Pompej Ne pla{ete se. ako ne te kaznam. Gospo|a Azdisana Nosi me v zatvor kaj{to mi e odredeno. bi pratil po nekoj od moite zaemodavci. od sloboda. da fa}ame xade! (Vleguvaat Temni~arot. Po zakonot bo`ji: ako te kaznam. ne zna~i deka treba da go promenite zanaetot. Prirodata po nas tr~a so `ed poro~na. (Se slu{a bu~ava od vnatre. Vie {to o~ite vi istekoa od rabota. umira. spored grevot. Lu~io i dvajcata velmo`i. me poka`uva{ vaka na svetot? [to e Klaudio? Kako stigna do zatvor? Klaudio Od mnogu sloboda. brat. ako nemame druga rabota. ne ostanuva bez klienti. toa e navistina ne{to novo vo dr`avava. za deloto storeno da n# kazni. Lu~io Koga bi mo`el tolku mudro da zboruvam li{en od sloboda. Lu~io E. Lu~io Da ne e ubistvo? .) Gospo|a Azdisana Tom~e. sledi zatvor. vlasta. Koj dobro do{epnuva. I tie }e otidea po petlite ama se na{ol nekoj seten gra|anin da gi spasi.

No se slu~i kra`bata na na{ite vzaemni strasti ne~ove~no da ja obele`i Xulieta. sestra mi v manastir }e stapi za tamu da bide rakopolo`ena. Vo moe ime moli ja prijatelite da gi prati kaj namesnikot strog. mora da odime! Klaudio Eden zbor samo. Lu~io So dete ili {to? Mora da e zaradi toa. ili poradi toa {to misli deka javnoto telo e kow na koj guvernerot mo`e da java pa. so dete. kako za’r|ano oru`je.) Zbor so tebe. Isprati nekogo kaj vojvodata i baraj kaj nego za{tita. Lu~io Blud? Klaudio Taka nekako. mislam. mo`e so vozdi{ki da ti ja duvne. pa sega. Klaudio Storiv taka. Ama ovoj upravuva~ nov gi voskresnuva sega site zakopani kazni koi. Deneska. ama nego ne mo`at da go najdat. prijatele dobar! (Temni~arot odobruva. Ako treba neka odi i sama. Lu~io Vilijam [EKSPIR Klaudio Za `al. Temni~arot Odime gospodine.) Zarem bludot stana tolku va`en? Klaudio Vakvi se rabotite so mene. (Klaudio i Lu~io zboruvaat na strana. usluga napravi mi mala. A pak sega. ili dali poradi toa {to misli deka so vlasta i nasilni{tvoto odi. visea na yid celi ~etirinaeset godini bez niedna do sega da se primeni. noviot namesnik na vojvodata – dali poradi sjajot i neiskustvoto na samata novost.480 Klaudio Ne. Zapoznaj ja so opasnosta {to nad glava mi visi. ne znae ve{to da go vodi pa so mamuzite postojano go dupi. ili dali odli~nosta so koja toj ja ispolnuva polo`bata svoja vinovna e za ova – jas so sigurnost ne znam. za slava i ime da si stvori. ako se za tvoe dobro. Lu~io Mo`e i sto. Ja znae{ damata i znae{ deka mi e `ena. Lu~io. Te molam. ako e zaqubena. Sigurno za da stekne ime. go primenuva na mene toj zapostaven i mrtov zakon jovo na novo. Se svr{iv so Xulieta i vrz osnova na toa stignav do nejziniot krevet. Imam nade` samo vo nea. Lu~io. nov vo sedloto. osven {to na toa ne mu dadovme oblik na javna objava. Ne go storivme ova samo za da porasne nejziniot miraz {to ostana pod klu~ot na nejzinite rodnini pred koi qubovta na{a ja za~uvavme tajna do denot koga }e gi pridobieme. nejzinata mladost i bez zborovi krasnore~iva e mnogu . pa glavata sega tolku ti se klati na ramewa {to nekoja mlekarka.

gospodine bo`ji.) Vojvodata Ne. o~e svet. }e me pra{ate zo{to ova go storiv? Sve{tenokot Da. pa toj sega misli deka sum otpatuval za Polska za{to takov pu{tiv glas me|u siot narod.na drugata Klaudio. nikoj podobro od vas ne znae kolku povle~eniot `ivot sum go sakal i pet pari ne sum daval da bidam vo dru{tva kaj{to mlade`ot bez duh i rasko{ot oroto go vodat.) (Vleguvaat vojvodata i sve{tenikot. Sega. koi ~etirinaeset godini gi ostavivme da ~maat ko prestaren lav v pe{tera {to prestanal ve}e da odi vo lov. osven toa. va{ata milost. Otfrlete ja taa misla. cel ima mnogu poseriozna i potemelna od celta na bujnata mladost. pa taka toj i se prifati.Tante za kukurigu Scena 3 481 pa lu|eto gi plenuva. Klaudio Vi blagodaram. Lu~io. Temni~arot i slu`benicite. Lu~io Daj bo`e da znae – kolku za ohrabruvawe na onie {to se vo sli~na situacija i koi bi se na{le vo takva edna grozna zamka. Vodete me! (Izleguvaat na edna strana Lu~io i dvajcata velmo`i. Mu gi predadov na gospodarot Anxelo. Odam kaj nea. da ja ka`e? Vojvodata Gospodine svet. Klaudio Temni~aru ajde. Lu~io Vo rok od dva ~asa. razumna i znae da ubedi. tolku i za tebe li~no za da mu se iznau`iva{ na `ivotot za koj bi mi bilo `al taka glupavo da go zagubi{ vo samo edna igra do cuf-muf. apsolutnata vlast i mestoto moe vo Viena. Ne veruvajte deka ligavata qubovna strela mo`e da probodi iskusni gradi. ko roditelite so . Xulieta. prijatelu moj dobar. gospodaru. mnogu e ve{ta na zbor. Pa sega. [to baram od tebe da mi dade{ tajno skrovi{te. ~ovek na strogosta i vozdr`anosta vrvna. Vojvodata Imame zakoni strogi i propisi mnogu cvrsti neophodno |ubre za tvrdokorniot plevel. Sve{tenikot Mo`e.

za da mo`e. svet moj o~e. No sega }e se vidi. {to brezovite pra~ki gi vrzale za decata samo da gi pla{at. od zasedata na moeto ime da udri doma. no ne sega. i mnogu pogolem strav }e im vleevte sami ova da go sprovedevte a ne gospodarot Anxelo.482 Vilijam [EKSPIR meko srce. A za rabotata pod nadzor da mu ja imam. U{te samo ova: Gospodarot Anxelo e tvrd ko kale. zaradi koi ova go pravam. od zlobata ve{to se ~uva. te molam. Zatoa. Vojvodata Strav nad stravovite. pa bludot i raspojasenosta pravdata za nos ja vle~at. sakam ko brat od va{iot red narodot i knezot da gi posetam. taka i zakonite na{i. na Anxelo mu ja prefrliv vlasta. nezame{an. pa so vreme decata na pra~kite im se potsmevaat mesto da im se pla{at. odvaj mo`e da se vidi deka krv niz nego te~e ili deka poal~en e od kamen.) . se pla{am. Bidej}i narodot zbesna po moja vina }e be{e toa tiranija da udram i da gi se~am za ona na {to samiot gi navedov. Sve{tenikot Vo racete na va{ata milost be{e da ja odvrzete vrzanata Pravda koga }e treba. a ova se slu~i koga zlite dela pominuvaa ko od {ega bez nikakva kazna. i da me podu~i{ brzo kako vo svetot najdobro da se odnesuvam ko vistinski monah. kakov e navistina onoj {to vo migov nas n# glumi. so mantija da me snabdi{. a jas. a ne za da gi upotrebat. od glasovi lo{i da se spasam. (Izleguvaat. Zatoa. i samite umrele i ve}e se mrtvi. koga vlasta drugi nosi dumi. bebeto doilkata ja tepa a pristojnosta sosem naopaku e prevrtena. bidej}i neprimenuvani dolgo. ]e vi ka`am i drugi pri~ini.

Mila Izabela. liceto pokrieno treba da ti bide ili. a obrazive rumeni tokmu toa mi go velat. novodojdena vo mestovo i ubava sestra na nesre}niot & brat klaudio? Izabela Zo{to nesre}niot & brat? Go pra{uvam ova. toj e v zatvor. vozneseno vo ve~nosta so vozdr`uvawe strogo. sepak so vas epten sum iskren. so koe najiskreno da govoram treba ko so svetec. Ne govoram za{to pogolemi sakam. Koj vika? (Ja otvora vratata. So sakanata svoja za~na dete. jas ne smeam. Ve smetam za su{testvo nebesno i sveto.) Izabela Mir i sekoe dobro. osven vo prisustvo na igumanija. Ti smee{. kaznata vo blagodarnost treba da ja primi. (Se trga na strana. {egata na strana. No da ne dol`am mnogu. Lu~io Bo`e gospode! A zo{to? (Od nadvor) Ej! Mir na mestovo! Lu~io Izabela (Na Fran~eska) Koj vika? Fran~eska Izabela Toa e ma{ki glas. za{to na znaewe sakam da vi stavam deka jas sum izabela. da me odvedete pred o~ite na izabela. .) Izabela Zarem vie.Tante za kukurigu Scena 4 (Vleguvaat Izabela i kalu|erkata Fran~eska. Odgovori mu. Vistina e. Ubavice mila.) Povtorno vika. {tom zakletva dade{. ve molam. kalu|erkite.) Gospodine. Lu~io 483 Lu~io Devstvenice. ako jas treba da mu sudam. Iako vo krvta mi e grevot so devojkite da teram {egi i jazikot da mi lae neskladno so srceto. te molam. mora da mol~i{. ti ne si zakolnata u{te. ako vie ste toa. drugi privilegii nemate? Fran~eska Zarem sega{nive ne se dovolno golemi? Izabela Lu~io Tokmu taka. tuku zatoa {to u{te postrog red baram za sestrite posveteni na sveta Klara. (Lu~io vika od nadvor. a i toga{. ne smee{ da zboruva{ so ma{ki. Izabela Za ona za koe. odi otvori mu i vidi {to saka. ako ti e otkrieno. brat vi ve pozdravuva mnogu. mo`ete li. Vleguva Lu~io. negovata sestra.

Na negovo mesto. Go uapsi zaradi grevot. koi dolgo mu begaa na stra{niot zakon ko glu{ec na lav. od onie koi dobro gi znaat dr`avnite ni{ki. so site prinadle`nosti {to so vlasta Isprobajte ja mo}ta {to ja imate. a kako mo`am jas tuka da mu se najdam? Lu~io Lu~io Tuka le`i zajakot. vladee gospodarot Anxelo. no doznavame sega. taa e. studiraweto i postot. No ba{ ko {to hranetiot se debeli. so promena na imeto ko u~eni~kite {to pravat od ~ista sueta. deka najavuvanoto beskrajno daleku bilo od negovite vistinski namisli. toj mnogu velmo`i. Lu~io Ne e taka. Izabela Pa neka ja zeme! Bo`e. potsmevaj}i mi se mene. Toj sega. koj{to prirodnata ostrica svoja ubistveno ja tapi so korisnosti od umot. is~epka nekakov propis pod ~ija ostrica. Izabela Zna~i. ~ovek niz ~ii veni lapavica te~e mesto krv. Toa e ona {to treba{e da go zavr{am me|u vas i sirotiot vi brat. osven ako vie. ~ovek koj nema ~uvstvo za osilo bludno ili za ~ulen nemir. so milosta bo`ja i so krotka molba srceto na Anxelo ne go smeknete. glavata na va{iot brat treba da padne. Izabela Kakva mo}? Se somnevam deka voop{to ja imam. ko {to vremeto na cutewe po seidbata golata ledina ja plodi so bogat rod.484 Izabela Vilijam [EKSPIR Go hulite dobroto. Izabela Po posestrimstvo. i nastojuva rigrozno spored aktot da se kazni ko primer za drugite. . taka utrobata nejzina plodna negoviot trud i zalog gi poka`a. rabotata e vakva. vklu~uvaj}i me i mene. za da im vlee strav na raskala{enosta i bludot. Brat vi i sakanata negova `iveeja zaedno. Nade` ve}e nema. Lu~io Da. vo akcija n# turna. Izabela Dete so nego? Da ne e bratu~etka mi Xulieta? Lu~io Taa vi e bratu~etka? Izabela negova odat. `ivotot negov go bara? Lu~io Ve}e go osudi i slu{am. Vojvodata mnogu ~udno si zamina od ovde. temni~arot ve}e ima nalog da go pogubi. Kratko i jasno.

Pozdravete go brat mi.Tante za kukurigu 485 Lu~io Somne`ot predavnik e na{. i n# tera dobroto da go zagubime {to mo`elo da bide na{e ako ne sme se pla{ele da se obideme. Lu~io Ama pobrzajte. U{te ve~erva }e znae dali sum uspeala. Izabela Zbogum. Izabela ]e vidam {to mo`am da storam. i dajte mu da vidi deka koga devojkite molat ma`ite ko bogovi davaat. (Izleguvaat na edna strana Izabela i Fran~eska. Lu~io Zaminuvam vedna{. samo mi treba igumanijata da ja izvestam za rabotava itna. Izabela ]e po~nam so ova vedna{. site nivni molbi se ispolnuvaat vedna{ ko od sekoga{ baranoto i da bilo nivno. Odete kaj Anxelo.) . Vi blagodaram od srce. gospodine dobar. na druga Lu~io. a koga tie pla~at i kle~at.

) Temni~arot Tuka sum. Eskalo. zapirame i go zemame.^in VTORI Scena 1 (Vleguvaat Anxelo. mestoto so `elbata. no sepak. Eskalo Neka bide kako {to saka va{ata mudrost. Edna rabota e isku{enieto. mora da umre. ne mo`ete da ja smalite negovata vina zatoa {to i jas isto sum gre{el. a vam vi veruvam deka vo doblesta ste mnogu strogi. pa taka sme fita – fit. gospodinot ovoj {to sakam da go spasam ima{e blagoroden tatko. vo vakva situacija `e{ka ne bi zgre{ile vo istoto ona za koe sega go osuduvate navlekuvaj}i si go zakonot na glava? Anxelo i po nekoj kradec povinoven od onoj komu mu se sudi. Anxelo Kade e temni~arot? (Vleguva temni~arot. Ona {to pred sudot se otkriva.) Anxelo Ne smeeme od zakonot stra{ilo da pravime. Eskalo Da. I neka va{ata milost ka`e. a da go dr`ime ist duri navikot ne napravi od nego svra}ali{te mesto da im vleva strav. a sosema druga zgre{enieto. Ne poreknuvam deka vo porotata {to na obvinetiot mu sudi me|u dvanaesette pod zakletva mo`e da sedi Anxelo Gledajte Klaudio . ureduvaj}i go pticite grablivki da gi pla{i. Ne e lesno velam: biserot {to go nao|ame. stignata najposle do posakuvanata cel. no ona {to ne go gledame go gazime bez oset i nikoga{ ne mislime na nego. podobro re~ete. slu`benici i eden sudija. pod dejstvo na sopstvenite strasti. gospodaru. Zakonot ne znae deka kradci mu sudat na kradci. ako jas koj mu sudam vo ista padnam gre{ka presudata i za mene neka bide smrt bez milost. ili koga krvta va{a bi zovrela ko v kotel. zatoa {to sme go videle. Gospodine. da bideme posmeli pa da go potkastrime malku mesto da padne i da se sma~ka na mrtvo. dali i vie samite. dali i vie. Eskalo. toa pravdata go se~e. koga vremeto bi se pogodilo so mestoto.

eve ni najposle eden umen xandar. be{e. gospodaru. vi tvrdam. gospodine? Lakt Ajde. na drugi doblesta im gi krati dnite. (Vleguvaat Lakt. Pompej i slu`benici. gi ~eka krvav pi{tol. jas sum sirot xandar na vojvodata.) Eskalo Neboto neka mu prosti. Se izlakta! Anxelo [to ste vie. Edni vo zla se davat. neka ni prosti na site! Edni grevot gi kreva. Se potpiram na pravdata. dvajca zloglasni zloubiteli. koja ja rezilam pred boga i pred va{ata milost – Eskalo [to? Va{ata `ena? Lakt Da. toga{ ne znam {to e zakon. spolaj mu na gospoda. gospodaru. makro {to raboti na par~e. sramneta so zemja vo predgradieto. Sapunot. ama sigurno se pluknati nikakveci.Tante za kukurigu 487 Eskalo Do utre vo devet ~asot poguben da bide. kako {to velat. i priveduvam ovde pred va{ata dobra milost. donesete gi ovde. bez tro{ka ereti~nost {to sekoj dobar risjanin na ovoj svet treba da ja ima. gospodaru. gospodaru. begaat i nikomu ni{to. Ako ova se lu|e na mesto. Anxelo Zloubiteli? Koe zlo go ubivaat? Da ne se dobroubiteli? Lakt Ako e po volja na va{ata milost. koja. gospodaru? Toj e kelner. Ova mu e posledniot axilak. drugi za grev samo eden. koi se ovie i {to se? Lakt re~e se vika{? Zo{to ne zboruva{ Lakte? Pompej Ne mo`e. (Izleguva temni~arot. a druga rabota nemaat osven da teraat besovi po javnite ku}i. Lakt @ena mi. Anxelo Prodol`i. Donesete gi! Anxelo [to e gospodine? Kako se vikate? Vo {to e problemot? Lakt Toj.) Lakt (Na Anxelo) Dobro ka`ano. Neka se ispoveda i podgotven neka bide. e ~esna `ena – Eskalo Zarem zaradi toa ja rezili{? . a sega dr`i nekakov amam za koj mislam deka povtorno e nekakvo mesto za gadotii i rezil. gospodaru. ne znam to~no {to se. a se vikam Lakt. Eskalo Od kade znaete? Ako & e po volja na va{ata milost. Raboti kaj edna izvikana `ena ~ija ku}a.

ako dobro se se}avate. ne se porcelanski tuku obi~ni. samo dve vo pajncata oti majstorov ovde. kako {to rekov. Sapunot Taka e. kako {to velam. Eskalo So posredstvo na onaa `ena? Lakt Da. stoeja vo edna pajnca. gospodine. pa toga{ vi rekov. {to se veli. nema zbor. a bidej}i vie toga{. doka`i go! Eskalo Ete gledate.488 Lakt Vilijam [EKSPIR Velam. deka na onaa i na onaa im nema lek vo vrska so ona. ako mu e po volja na va{ata milost. mo`e{e da ja obvinat za kurvawe. ama sepak vr{at rabota. }e ja rezilam i }e se rezilam. i. gi kr{evte koskite od napred re~enite slivi – Sapunot Gi kr{ev. Eskalo Od kade znae{. Eskalo Dobro de. ~esen ~oveku. ne mo`ev da vi go vratam kusurot. Sapunot. ako ovaa ku}a ne e `iv ebarnik. mnogu trudna bidej}i. ete. kako {to rekov. za{to. a imavme. xandaru? Lakt Pa. gledate. kako {to ve}e vi rekov – . prequba i site drugi ne~isti lajnarii. kako {to znaete. vie ve}e znaete {to. ni malku. imavme samo dve vo celata ku}a. No taa mu plukna v lice i mu dade dvojka. prodol`ete. ako dobro se se}avate. Pompej (Na Anxelo) Slu{ate li kako obratno govori? Pompej Gospodine. Pompej znae koga{no vreme. ako drasti~no ne gi smali obrocite. taa vleze kaj nas so stomakot do gu{a i pobara – va{ata milost neka mi prosti – suvi slivi. tuka sosem ste vo pravo. gospodine. koja. Pa kako {to rekov. umrena za suvi slivi. od `ena mi. Va{ata milost ima sigurno videni takvi. Zna~i. gospodine. ~esno pla}aj}i za niv. Lakt Doka`i go ti ova pred ovie muvaxii ovde. kako {to rekov. Pompej (Na Eskalo) Gospodine. a i zijan za nejze. ne mo`evte. ne odokolu tuku pravo v rebra. bog da ja dade{e nepohotna. koi vo toa koj- Pa da. so posredstvo na gospo|a Azdisana. ovaa gospo|a Lakt. obi~na pajnca od pet pari. majstore Sapun. so stomakot do usta. gospodine. za{to ku}ata e poro~ili{te edno dolno. ne zapnuvajte za pajncata. gi potamani drugite. ~ingeni. rabotite ne stojat taka. prodol`ete! Pompej Ne gospodine. Nie.

gospodine. Eskalo Ve~erta sproti Duovden. gospodine. Eskalo Ne. gospodine. {to & napravi gospodinov? Pompej Ve molam. Dobro. Eskalo Se nadevam deka taka }e bide. ovde. Lakt Ama. gledajte vo negovata milost. majstore Sapun? Sapunot Ve molam. ba{ taka be{e. So pri~ina ova go velam. da me pra{a. }e svr{ite. vo ‘Kaj grozdot’ kaj{to vie u`ivavte da sedite. gledate. A jas ve molam. ovde samo vistina se zboruva. u{te edna{ ve pra{uvam {to stana so `enata na Lakt? Pompej Edna{.na Duovden umre. gospodine. gospodine. a rabotava cela do kraj razgledajte ja vie i najdete na~in da si go dobijat site. ~ovek koj vle~e osumdeset funti godi{no a tatko mu umre na Duovden. va{ata milost ne mo`e tukutaka da svr{i. [to & storivte na `enata od Lakt pa toj sega se `ali? Vedna{ sakam odgovor i da svr{am so ova. ne. Ovde. Dali va{ata milost dobro go pogledna? . poarno zdravje. gospodine? Ni{to nejze ne & se napravi edna{. Mnogu uspeh utre. pogledajte mu ja facata na ~ovekov. ne? Sapunot U`ivav navistina zatoa {to tamu e otvoreno za sekogo i pogodno za zima. Anxelo ]e trae ova kolku edna no} vo Rusija koga no}ite se najdolgi. Pompej Ete. Pompej Zna~i. Pompej E pa da. Toj. gledam se govori samo vistina. Ka`ete go glavnoto. (Izleguva Anxelo. so va{a dozvola. gospodine. gospodine. ne ni mislev. Pompej Ja molam va{ata visost. gospodine.Tante za kukurigu 489 Pompej Sapunot Taka e. pra{ajte go ~ovekov {to & napravi na `ena mi. (Na Eskalo) Zaminuvam sega. poglednete go ovoj majstor Sapun. sede{e na edno nisko stol~e. Pompej Gospodine. gospodine. ete gledate – Eskalo Ama ste zdodevna budala. Dobar gospodine Sapun.) Sega prodol`ete.

gospodaru. Pompej Vilijam [EKSPIR Lakt Gadu. Eskalo Dobro. neka va{ata milost ne me smeta za kutar xandar na vojvodata. {to velite vie na ova? Lakt Kako prvo. gospodine. pravdata ili ugursuzlukot? (Na Lakt) Dali e ova vistina? Lakt (Na Pompej) O. gospodine xandar. ako vi e po volja. Lakt E. ve molam. Eskalo A da ve svirne{e po uvceto. (Na Pompej) Doka`i go toa. gospodaru. gospodaru. ako negovata `ena ne e najrespektirana persona od site nas ovde. o gaden Hanibale! Sum se respektiral so nejze pred da se zememe? (Na Eskalo) Ako nekoga{ sum se respektiral so nejze ili taa so mene. Pompej Dali va{ata milost gleda nekakvo zlo na negoviot surat? Eskalo Ne ba{. o apa{u. rasipan kanibale. kako mo`el toga{ majstor Sapun da nanese nekakvo zlo na `enata od ovoj xandar? Toa bi sakal va{ata milost da mi go ka`e. Pompej Na evangelieto bi se zakolnal deka tokmu liceto e najlo{oto ne{to kaj nego. Pompej Rakava da mi se isu{i. Eskalo Ne. la`e{! La`e{ apa{u eden rasipan! U{te ne do{lo vreme koga nejze }e ja respektiraat i ma`i i `eni i deca. Zna~i. Lakt Taka e. pogledajte go u{te edna{. [to saka va{ata milost da napravam so ovoj podol razbojnik? Eskalo Pa. go gledam. kako vtoro. ku}ata e mnogu respektirana ku}a. rasipniku. ba{ vi blagodaram za ova. mo`evte isto taka da go tu`ite za kleveta. mnogu dobro. ili }e te nosam na sud za tepa~ka. Eskalo Vo pravo e xandaru. pu{tete go neka si go tera svoeto dodeka ne soznaete vo {to se sostojat tie negovi lo{otilaci. Vi blagodaram mnogu za ova.490 Eskalo Da. ovoj ~ovek ovde e mnogu respektiran i kako treto. negovata gazdarica mnogu respektirana `ena. bidej}i ima vo sebe razni lo{otilaci {to bi mo`ele da gi otkriete koga bi mo`ele. Koj e popameten ovde. . ako liceto e najlo{oto ne{to kaj nego. Pompej Gospodaru taa se respektira{e so nego u{te pred da se zemat.

majstor Sapune.Tante za kukurigu 491 Eskalo Sega gleda{. gospodine. nikoga{ ne bi stapnal v kr~ma. . Eskalo Navistina vle~ete osumdeset funti godi{no? Sapunot Da. Eskalo (Na Sapun) Kade ste rodeni. svoeto. Eskalo Samo tolku? Kelner. Sapunot Vi blagodaram. ako vi e po volja. polovina mo`e }e vi se prosti. da si go tera{. a vie }e gi nasapunite. Kako se vikate majstore kelner? Pompej Pompej.) A sega vie. Zbogum. Eskalo Gotovo e. honorarno vie ste i makro Pompej. Eskalo Odli~no. vo `ivotinska smisla. Pompej Gazlo. Pompej Gazlo. bi sakal da ne se pletkate so kelneri. (Izleguva Sapunot. Majstor Sapune. Eskalo Kolku ma`i imala do sega? Pompej Devet. majstore Sapun. gospodine? Pompej Devet? Dojdete ovde. gospodaru. ne? Ajde. gospodine – Posledniot be{e Azdisan. za{to gazot i e najgolemoto kaj vas. gospodine? Sapunot Ovde vo Viena. [to se odnesuva do mene. bez ogled kolku toa da go ma~kate so nekakvo kelnerstvo. Pompej Iskreno. vie ste Pompej Veliki. ama {to da pravam koga drugi me vle~kaat tamu. kelner kaj edna sirota vdovica. gospodine. Eskalo Kako vi se vika gazdaricata? Pompej Gospo|a Azdisana. priznajte. gospodine. gospodine. apa{u. majstor Sapune. jas sum siroma{en ~ovek {to mora da `ivee od ne{to. gospodine. gospodine. apa{u eden rasipan. Da ve nema od ovde i pove}e da ne slu{nam za vas. majstore kelner. Taka. Pompej. Eskalo Zna~i taka. (Na Pompej) [to ste po zanaet. ]e ve kelnerosaat. {to te ~eka: ima da si go tera{ svoeto.

gospodine. navistina. Eskalo Eskalo Se sreduva ve}e i toa na golemo. Eskalo Ama zakonot ne go dozvoluva. (Na strana) ama }e go sledam spored ujot na mesoto i mojata sre}a. }e naredam da ve kam{ikuvaat. Da me kam{ikuvaat? Ne. Mora da `iveete od ne{to. Sedum i pol. re~ete samo deka toa Pompej vi go ka`al. Ako va{ata milost gi sredi orospiite i ~apkunite. Ako zakonov se primenuva deset godini vo Viena. gospodine. Pompej. niti nekoga{ }e go dozvoli vo Viena. Ako do`iveete da go vidite ova ispolneto. Ili prosto re~eno. gospodine. zbogum. deka ste podolgo. ima da ve tepam i gonam s# do va{iot {ator pa }e si go vidite praviot Cezar vo mene. Velite vkupno sedum godini. . Taka. Pompej? Dali e zakonski? Pompej Ako zakonot go dozvoluva. Samo {to glavi se se~at i se besi. Eskalo Te`ok napor za vas. a za ovoj pat. majstore xandar.) Eskalo A sega vie. Pompej. spored moeto {turo mislewe. no zanaetot na hrabrite. Kolku vreme ste xandar? Lakt Sedum i pol godini. }e ja izdavam jas najubavata ku}a vo Viena za nepoln gro{ po no}. prijdete. a za vozvrat na va{eto proro{tvo. toga{ }e go falite boga ako mo`ete da izdadete u{te nekoj nalog.492 Eskalo Vilijam [EKSPIR Eskalo Vi blagodaram. ko~ixijata neka udira so kam{ik po kowot {to ne slu{a. slu{nete me. oti. Pompej. Vi pravat nepravda {to postojano ve tovarat so toa. Pompej Iskreno. Zarem vo va{iot kvart nema dovolno lu|e pogodni za ovaa slu`ba? Mislev. Pompej Lakt Ako gi besite i kolite site onie {to vaka gre{at edno deset godini po red. Molete se da ne ve donese |avolot povtorno pred mene za kakva gode optu`ba pa duri ni za onaa ku}a vo koja sega se matkate. Pompej Se zablagodaruvam na va{ata milost za dobriot sovet. Pompej. da. ne? Da bidete makro? [to mislite za toj zanaet. toga{ nema zo{to da se pla{i od makroata. }e prodol`i toa da go tera. majstore Lakt. gospodine. Pompej. ako ve donese. so kam{ik ne se vadi od du{a! (Izleguva. spored ve{tinata vo slu`bata. Pompej Dali va{ata milost misli seta mladina vo Viena da ja skopi i is~isti? Eskalo Ne.

Ne e sekoga{ milost ona {to ni izgleda taka. gospodine. Eskalo Gledajte da mi gi donesete imiwata na {estemina najsposobni ma`i od va{ata parohija.) . Koga }e gi izberat. Jas ova go pravam za sitni pari a izleguvam na kraj so s# i se{to. gospodine. {to mislite? Sudijata Edinaeset. gospodine.) Kolku e ~asot. Eskalo Ve molam dojdete kaj mene na ru~ek. Da odime. Pro{tevaweto sekoga{ kotka drugo zlo. kutriot Klaudio! Nema lek. (Izleguvaat. Zbogum. doma kaj mene. Eskalo @al mi e {to }e umre Klaudio ama lek nema. No sepak.Tante za kukurigu 493 Lakt Da vi ka`am pravo. mnogu malku ima takvi {to trezveno }e ja vr{at vakvata slu`ba. Eskalo Potrebna ni e strogost. Lakt Doma kaj vas. sre}ni se da me izberat mene da gi zamenam. (Izleguvaat Lakt so slu`benicite. gospodine? Eskalo Da. Sudijata Ponizno vi se zablagodaruvam. Sudijata Gospodarot Anxelo e mnogu strog.

gospodaru dobar. (Vleguvaat Lu~io i Izabela.) Temni~arot (Vleguvaat temni~arot i eden sluga.) Slugata Go vr{i isleduvaweto. {to da pravime so trudnata Xulieta? Samo ofka. ]e dadam naredba. mnogu doblesna moma. [to sakate? Izabela Bolna molba do va{eto gospodstvo imam.) Slugata Ovde e setrata na osudenikot i bara da ja primite. ^asot & se bli`i. Dajte & {to e potrebno. mo`ebi omeknal.) ]e vidam {to re{il. toa ostavete mi go mene. Anxelo Ostanete u{te malku. (Vleguva slugata. Anxelo Ima sestra? Temni~arot Da. ama so merka. Nema `iv ma` od ovoj porok {to ne li`nal. ko na son vinata da ja storil. Ako gre{am ispravete me. pu{tete ja vnatre. temni~aru? Temni~arot Dali navistina Klaudio }e umre utre? Anxelo Zarem ne ti rekov da? Zarem naredba nema{? Zo{to pra{uva{ pak? Temni~arot Za da ne se zatr~am. (Vleguva Anxelo. ama sum videl po egzekucijata kako sudot `ali za donesenata odluka. koja treba kalu|erka naskoro da stane ako ve}e ne stanala. (Na Izabela) Dobrodojdovte.) Anxelo [to e rabotata. (Izleguva slugata. Vr{ete si ja rabotata ili dajte otkaz pa taka }e bidete na mir so sebe. Temni~arot Ve molam. Anxelo Dobro.494 Scena 2 Vilijam [EKSPIR Temni~arot Neka mi prosti va{ata milost. a samo toj treba da umre. (Izleguva slugata.) Bludnicata gledajte da ja premestite. . Anxelo Ajde. ]e mu ka`am za vas. Bo`e. vedna{ }e dojde. Bog neka ve vardi i ~uva. Anxelo Odnesete ja vedna{ na nekoe posoodvetno mesto i toa brzo.

Kamo `alosta da vi ja para va{ata du{a ko mojata {to se kine za nego. Anxelo Ubavo. Navalete. toa i ne mo`am. mojata rabota bi se svela ako gi kaznuvam grevovite {to storeni se ve}e a izvr{itelite gi osloboduvam od vina? Izabela O. Izabela No mo`ete bez da mu napakostite na svetot. zamislete. Navalete. a mislam deka va{ata milost mo`e da mu prosti i ni neboto. velam! Izabela (Na Anxelo) Mora li da umre? Anxelo Devojko. Izabela (Na strana) Bog neka ti dade sila da go pleni{! Anxelo Da go osudam ~inot a ne izvr{itelot? No sekoj grev e osuden u{te pred da se stori. molete. So tolku pitom jazik nema da izmolite ni{to. Ve molam. (Na strana na Izabela) Ne otka`uvajte se . Na {to. da ne se vodi vojna vo mene me|u sakam i ne}am. Lu~io (Na strana na Izabela) Premnogu ste ladni. Izabela Ima. i posakuvam pod udarot na pravdata da se najde pa ne bi molela za nego da ne moram i ne bi molela navistina. Gospod neka vi e na pomo{! Lu~io No bi mo`ele ako sakate? Anxelo [to ne sakam. nema pomo{. {to e rabotata? Izabela Brat mi e osuden da umre. ni lu|eto nema da pla~at zaradi toa. za poli obesete mu se. Anxelo Toa ne sakam da go storam.Tante za kukurigu 495 Ja molam va{ata milost da me soslu{a. predocna e. grevot osudete go negov no ne i brat mi. Anxelo Toj e osuden. {to molite? Izabela Postoi eden porok koj{to od srce go mrazam. Premnogu ste ladni. Ne molite za igla. Anxelo Dobro. Temni~arot tolku lesno. praveden ama surov zakon! Brat mi toga{ pove}e go nema. kleknete pred nego.

Anxelo Zakonot ne e mrtov iako dolgo le`i zaspan. V koren treba tie da se sose~at za da gi snema pred da za`iveat. Mora da umre u{te utre. devojko li~na. dobar. ni pompata koja so golemcite odi. gleda {to se slu~ilo i kako prorok vo ogledalo gleda kakvi s# zlodela novi bilo sega za~nati ili so prostuvawe obnoveni vo idnina }e se kotat i }e se ra|aat bezbroj. ni krunata na kralot. Da be{e toj na va{e mesto. ni polovina ne gi veli~at niti krasat ko {to gi krasi milosta. ka`ano na mesto. ni togata na sudijata. i vie }e potkleknevte kako nego. roden brat ili sin. na ova pomislete i milost toga{ niz usta }e vi {ikne i }e bidete ko preporoden. bi vi otkrila toga{ {to zna~i sudija da se bide. Duri da mi e rodnina. toa e praviot na~in. brat vi go osudi. Anxelo Ve molam. Zarem so pomala gri`a da mu slu`ime na neboto odo{to na valkanite ni tela? O. odete si! Izabela Kamo bog da mi ja podari mo}ta va{a a vie da ste Izabela! Dali s# vaka bi bilo? Ne.496 Izabela Vilijam [EKSPIR Predocna? Ne e taka. Lu~io (Na strana) Da. trognete go. a na negovo vie. No sega toj e buden. Anxelo Smirete se. Izabela U{te utre? Zarem tolku brgu? Po{tedete go! Milost! Toj ne e podgotven da umre. primer. Ovie mnogumina ne bi se drznale tolku da gre{at dokolku prviot {to valkanovo go storil delo odgovaral za ~inot. Izabela Sepak poka`ete malku so`alba. Lu~io (Na strana na Izabela) Taka. . a ne jas. veruvajte vo ova. duri i zborot ovoj mo`e da se povle~e. [to bi bilo so vas. Duri i za v kujna imaweto go kolime koga mu e vreme. na va{e mesto ne }e be{e tolku strog. O. koj e toj {to za vakov grev umrel? Kolkumina samo go storile. a {to zatvorenik. Zakonot. Anxelo Brat vi e otpi{an od samiot zakon i badijala zborovite si gi tro{ite. pomislete. koga Toj {to sudija e nad site sudii na svetot re{i da vi sudi za toa {to ste vakvi? O. Izabela Lele bo`e! Pa site nekoga{ni du{i otpi{ani edna{ bile no Toj {to nadmo}ta znael da ja koristi umno na{ol lek. ni od namesnikot me~ot. dobar gospodaru. za nego nema milost. no toj. ni `ezloto na vojvodata.

Lu~io (Na strana na Izabela) Ima{ pravo. Priznae li grev od boga daden. Anxelo Zo{to seto ova mi go velite? Izabela Zatoa {to vlasta. vinoven za nekoj zlostor. prestapot progledan niz prsti. gordite lu|e. Temni~arot (Na strana) Na boga mu se molam da go pobedi! Izabela Ne mo`eme nie so bratot svoj da se merime. mnogu e dobro da imate snaga na xin. (Na strana na Izabela) Go znete i toa? Prodol`ete. siten ~inovnik bi go koristel neboto samo za grmewe. za{to milost izlivam toga{ vrz mnozina nepoznati koi.Tante za kukurigu 497 Lu~io Anxelo Najgolema iska`uvam koga pravdata ja vr{am. a pravda delam koga onoj. Bidete zadovolni. Lu~io (Na strana) Mnogu dobro re~eno. Brat vi }e umre utre. devojko. od `ivot go li{uvam za pove}e zlo da ne pravi. . O sozdatelu milozliv. No lu|eto. iako gre{i kako i site. tie. neznajkovci stra{ni ba{ tamu kaj{to seznajkovci se mislat. i od smea bi ispukale da se zlobni kako nas. potoa bi gi ma~el. nabapkani so kusove~na. za grmewe samo. mome! Gotov e! Samo napred! Popu{ta. no nasilstvo e velam ko xin da ja koristite. so duhot svoj staklest. sepak nekakov lek vo sebe ima {to na porokot do vrv nova ko`a mu navlekuva. Pra{ajte si go srceto. no bogohulie. ~uknete tamu i videte dali znae ne{to nalik na grevot od brat mi. sitna vlast. Samo napred. za{to sekoj mal. koga malite toa go pravat. Lu~io Koga mo}nicite bi grmele ko {to grmi samiot Jupiter. Izabela Ona {to za komandantot e samo gneven zbor. gledam. Golemcite so svetcite teraat {egi. porado ti so ostrata sulfurna strela go rascepuva{ dabot ~atalest i glu`dest odo{to mirta nekoja pitoma. za vojnikot e ~isto svetogrdie. ko majmuni besni tolku gluposti izveduvaat pred o~ite na boga {to na angelite od toa solzi im idat. Izabela Zna~i vie }e ste prviot {to izrekol vakva kazna a toj prviot {to }e ja plati. Izabela (Na strana na Izabela) Ne mu davaj da di{e. Jupiter bi poludel vo nemir. duhovitost e toa. ko negoviot {to e prestap. O.

Lu~io i Temni~arot. (Na strana na Izabela) Inaku s# bi bilo rasipano. vratete se. taa ne ni isku{uva. Dojdete utre. Bog neka ve brani i ~uva. Anxelo (Na strana) Govori tolku umno {to i umot moj vo zaseda pa|a. (Izleguvaat Izabela. dojdete utre kaj mene. gospodaru. Izabela Ne so suetni pari od iskovano zlato ili so kamewa besceneti ~ija vrednost de pa|a de se kreva vo zavisnost od ujot na procenitelot. Mo`no li e neviVo kolku ~asot utre da dojdam kaj va{eto gospodstvo? Anxelo Koga sakate pred pladne. Izabela na ve~nosta.498 Vilijam [EKSPIR toga{ nikakva misla vrz jazik neka ne vi padne {to brat mi od `ivotot }e go li{i. Anxelo [to? Da me potkupite? Izabela Da. tuku so molitvi iskreni {to do nebo }e se krenat pred zajdisonce. Lu~io Bog neka ja ~uva va{ata milost. a? Ne taa. (Na Izabela) Zbogum. Izabela ^ujte kako }e ve potkupam. za{to vaka trgnuvam po patot na isku{enieto {to so molitvite se sudira. Lu~io (Na strana na Izabela) Dobro e: da odime sega. vratete se.) [to e ova? [to e ova? Nejzina gre{ka ili moja? Isku{uva~ot ili isku{itelot. legnat kraj temjanu{kata na sonce. Anxelo Ubavo. koj{to. Izabela . molitvi od nevinite du{i. tuku toa sum jas. Izabela Gospodaru dobar. Izabela (Na strana) Amin. koj gre{i pove}e. so takvi darovi {to bi bile i bo`ji i va{i. Anxelo Anxelo ]e razmislam. od devicite {to postat ~ii misli posveteni se samo Anxelo (Na strana) Od tebe. ko ~ove~ki le{ a ne ko cve}e. pa duri i od tvojata doblest. se raspa|am od prekrasnoto vreme.

(Vleguva Xulieta. a toj {to go za~na. [to. (Izleguva. .) Eve.Tante za kukurigu Scena 3 499 nosta skromna pozavodliva da bide od lesna `ena? Dali polni pusto{. za da fati{ svetec. Dajte mi go voobi~aeniot dopust niv da gi vidam za da gi uznaam dobro delata nivni gre{ni pa spored redot soodvetno da postapam. Dete taa nosi. doa|a ba{ sega. osuden e na smrt iako e ~ovek mnogu mlad i popogoden za u{te eden takov prestap odo{to za istiot da umre. monahu dobar? Vojvodata Povikan od somilosta i duhot na redot moj svet dojdov da gi posetam gre{nite du{i ovde vo zatvorov. zarem ja qubam {tom posakuvam povtorno mene da mi zbori i na o~ite da & se nasladuvam? Da ne bladam? O du{manine lukav. Anxelo? Dali ja posakuva{ na dolen na~in zaradi ona {to doblesna ja pravi? O. koja. svetci na jadica stava{! Najopasno isku{enie e ona {to postojano n# {ilka da gre{ime qubej}i ja doblesta. ne gi sfa}av i im se smeev. {to pravi{. Ostanete malku. koj{to.) (Vleguvaat. Temni~arot ]e storam i pove}e od toa ako treba. Nikoga{ bludnica ne mogla so seta dvojna mo} – ume{nosta i su{testvoto svoe – Vaka da me vozbudi. (Na Xulieta) S# podgotviv za vas. ne? Temni~arot Jas sum. [to sakate. ni doa|a `elba svetili{teto da go urneme. gre{nica edna moja. {to si ti. ostavi go brat & v `ivot! I kradcite se ovlasteni kra`bi da vr{at {tom sudiite i samite kradat. Temni~aru! – Vie ste toj.) Vojvodata Gospod na pomo{. padnata vo kanxite na sopstvenata mladost obrazot si go ispri{ti. ludost. ludost. tuku ovaa doblesna moma me pokori sosem. Vojvodata Koga treba da umre? Temni~arot Mislam utre. od edna strana Vojvodata prepraven vo monah a od drugata strana Temni~arot. S# do deneska prezir seev kon ma`ite zaqubeni. za tamu na{eto zlo da go vneseme? O.

Vojvodata Toga{ grevot va{ e pote`ok od negoviot. }erko. pa sega odam kaj nego sovet da mu dadam. i da doznaete dali se kaete zdravo ili samo bo`emski.) . No samo ako kaeweto @alno za nego. ubavice. Va{iot drugar. Xulieta Go priznavam o~e i za nego se kaam. Xulieta So radost }e u~am. Vojvodata Taka i treba. sramot so radost go nosam. kako {to slu{am. Vojvodata Dali go sakate ~ovekot {to vi zgre{i? Xulieta Ostanete na toa.500 pa drugi upatstva }e dobiete. Vojvodata Izgleda deka gre{niot ~in e delo zaedni~ki izvr{eno? Xulieta Zaedni~ki. mora utre da umre. ko {to ja sakam `enata {to mu zgre{i. Vojvodata va{e proizleguva od grevot {to sram vi nanel. za grevot storen? Xulieta Se kaam i sramot najtrpelivo go nosam. Vojvodata Vilijam [EKSPIR Dali se kaete. a tuka nie sebesi se `alime. Bo`jata milost neka e so vas. (Izleguvaat. Vojvodata ]e ve podu~am kako sovesta da si ja ispitate. Benedicite! Xulieta Mora da umre utre? O zakon bezdu{en {to `ivotot mi go prodol`uva so uteha bedna od smrten u`as! Temni~arot Da. ne ova nebo i poka`uvame deka od strav samo obzir kon neboto imame a ne od vistinska qubov. Xulieta Se kaam za ~inot kako za zlo no.

dodeka umot i duhot. ode`data svoja. Izabela 501 Vaka igra glupavata orda so nekoj padnat vo nesvest: mu pritr~uvaat na pomo{ i vozduhot mu go prigu{uvaat koj mu e potreben da se osvesti – a isto pravat i podanicite verni na nekoj mnogupo~ituvan monarh koi. bi mo`el so }ar da go trampam za obi~en perduv {to od bes veterot go bie. dali }e stane |avolska kruna? (Vleguva Izabela. pa duri kolku i nas. Izabela Taka neka bide. no nebare tamu samo imeto mu go xvakam. Bog neka ve brani i ~uva. {to mi se sobra taka krvta v srce. mora da umre. a muskulite moi drugi ostanaa bez neophodnata `ivost? Da. ne slu{aj}i {to govoram. O mesto visoko. saka da ve vidi. Dr`avata {to ja prou~uvav dolgo sega mi se ~ini ko ne{to ~itano ~esto {to vleva strav i stanuva zdodevno.) Anxelo Koga sakam da se molam i da mislam. Anxelo Dovedete ja. kaj Izabela se zakotvuvaat. na krajot. ubavice? Izabela Dojdov da ja slu{nam va{ata volja. za{to v srce nezadr`livo i mo}no bui mojot naum. strav korne{ od budalite.) O bo`e. (Vleguva Izabela. gordost be{e moja. rabotata si ja ostavaat.) [to e? Koj e tamu? Slugata Nekoja Izabela. za so ponizna qubov pred nego da kleknat. a mudrite gi vrzuva{ du{i za tvojot ~ist privid! Krvta. No sepak. pa se zatna seta.) [to ima. krv si e. koe. . kalu|erka. Izabela Vie na toa go osuduvate? Anxelo A koga. (Izleguva slugata. Anxelo No nekoe vreme mo`e da po`ivee. (Na Izabela) Brat vi ne mo`e da ostane vo `ivot. pretvoraj}i ja taka nepromislena qubov vo navreda. kolkupati ti so ramkata tvoja. mislam i se molam na nekolku strani: neboto mi gi prima zborovite prazni. Da ispi{eme ‘dobar angel’ vrz rogot od |avolot. vi se molam? Za vo ova pomestuvawe na rokot. da ne ~ue nikoj. Gospodstvoto moe. Anxelo (Na strana) Da ja znaete mnogu pove}e bi mi bilo po volja odo{to za nea da pra{uvate.Tante za kukurigu Scena 4 (Vleguva Anxelo. tronu. na usnive mi e gospod.

ne garantiram. }e vidime vedna{. Izabela [to rekovte? Toa {to za `ivotot negov molam. no ne i na zemja. da se podgotvi dobro i so mirna du{a na nebo da otide. Ili ste naivni ili naivnosta ve{to ja glumite. ako e grev na du{a neka go nosam. slu{nete me. primete go na du{a. ili. bo`e. Anxelo O. za koe znam deka ne sum podobra. mu izrekuvam na va{iot brat smrtna kazna. Zarem ne bi govorele za grev od milost ako se stori bratot da se spasi? Izabela Ve molam storete go toa. Jas.502 Vilijam [EKSPIR podolgo ili pokuso. Izgleda ne me razbirate. A toa {to vie taa molba mi ja ispolnuvate. {to bi izbrale vie: zakonot. na nedozvolen na~in. se izvalkala? Izabela Ve uveruvam. za spas negov. Anxelo Vaka mudrosta saka vo najsvetli da se prika`e boi . odo{to na du{a se nosat. teloto svoe da go predadete na slasta valkana so koja i taa. Anxelo Ne. Toa ne e dobro. za{to i re~enoto. sekoe utro }e se molam za da mi se dopi{e na site grevovi moi. Izabela Neka sum i naivna. jas }e go sfatam ko grev storen na moja du{a. deka porado bi go dala teloto od du{ata. podavaj}i & se. la`en `ivot da se sozdava. Anxelo Ne zboruvam za va{ata du{a. Odgovorete na ova. za{to toa voop{to grev ne e. ako e grev. Izabela Taka e na nebo. lesno mo`am da go pobijam. gospodine. Anxelo Ne. pravi~en mnogu `ivotot na brat vi da go skrati. ludost. Anxelo Ve molam storete go toa. vas sosem osloboduvaj}i ve. Iznudenite grevovi pove}e na kup se brojat. i neka sum dobra za ni{to osven vo ona. tuku milost. Izabela Anxelo Velite taka? Eve. ovie poroci valkani! Dali pravi~no bi bilo da mu se prosti na onoj koj{to od prirodata ve}e sozdadeniot obraz go ukral ko {to treba da mu se prostat bludnite strasti na onoj {to likot bo`ji go vtisnuva vo zabraneti pari? Da se istrebi na sramen na~in pristojno sozdadeniot `ivot isto e tolku lesno ko. {tom isto kaj vas te`at milosta i grevot. vo ime na zakonot {to sega e vo sila.

. prostete mi. zna~i. Podobro bratot samo edna{ da umre odo{to sestrata. No slu{nete me. Izabela Taka. Izabela O. Anxelo Toga{ brat vi }e mora da umre. Anxelo A negoviot prestap. spored na{iot zakon. zakonskata milost nema ni{to zaedni~ko so valkaniot otkup. Besramniot otkup i pro{tevaweto po svoja volja ne se od ista sorta. spasuvaj}i go nego. Odnosno. negovata sestra. Za jasno da me sfatite. Ponekoga{ i na omrazenoto niz prsti mu gledam vo polza na nekoj kogo go sakam. ona {to ne go mislime da go govorime. ama teloto svoe nikoga{ na sram ne bi go izlo`ila.Tante za kukurigu 503 koga sama se ocrnuva. Izabela Taka e. ko {to niz crnite maski skrienata ubavina desetpati podobro bolska odo{to koga e neskriena. Izabela Barem pomalata cena }e se plati. ^estopati se slu~uva za da go dobieme sakanoto. ili visoko mesto dr`i. Anxelo tragite od kam{ikot lut bi gi nosela ko nakit bi se soblekla i v smrt bi trgnala ko vo meka postela dolgo prisakuvana. pa brat vi mo`e od te{kite da go izvle~e prangi na mnoguznajniot zakon. }e zboruvam mo{ne grubo. Anxelo Zarem ne bi bile vo toj slu~aj surovi isto ko presudata na koja & se potsmevate? Izabela Da re~eme. gospodaru. Brat vi }e umre. ako smrtta nad glava mi visi. ni za ne{to drugo. tokmu vaka se kaznuva. cel `ivot da umira. velam samo kako pretpostavka – osven vie. a deka drug na~in zemski nema za negoviot spas osven bogatstvoto na toa telo va{e pred nego da go raspostelete za bratot da ne strada – [to toga{ bi napravile? Izabela Bi storila s# za brat mi jaden ko za mene {to bi storila. deka nema drug na~in da go spasite – Za ova ne garantiram. Anxelo Site sme slabi. gledaj}i deka ve posakuva takva edna li~nost koja dobro stoi so sudiite. Anxelo Do pred malku zakonot go smetavte za tiran a pa|aweto na brat vi pove}e za {ega odo{to za porok.

ne rumeni od nepotreben sram. Anxelo @ivotot zemete go na brat mi ako nema drugar i ako toj samo e slab kako tebe i patot tvoj go sledi. Ostavi ja finosta. Anxelo Veruvaj mi. Za zbor ve fa}am. Gospodaru moj dobar. desetpati nare~ete n# slabi za{to nie sme ne`ni ko licata {to se na{i. Ve}e po~nav pa uzdite sega na strasta zovriena gi prepu{tam. a bidej}i za polot sopstven svedo~ewe vakvo dadovte. Ne. a nasokata & e |avolska! Privid! Privid! ]e te rasklinkam Anxelo. zborovite go ka`uvaat ona {to go mislam. Nema. Ako ste `ena. Izabela Ne znam da vrtam vo zborot. Ili potpi{i pomiluvawe za brat mi vedna{ ili na cel glas vikaj}i }e razglasam na svetot kakov ~ovek si ti. i `enite se isto taka slabi. koja povalkana izgleda odo{to e koga drugi isku{uvate. Ako ste ne{to pove}e. bidete `ena. svedo~eweto moe protiv vas i visokoto moe mesto do tolku }e prete`nat nad obvinenieto va{e {to sopstvenata prijava }e ve zagu{i i na kleveta }e zamirisa. poka`ete mi sega stavaj}i go na sebe ruvoto dadeno od boga. ko ogledalata vo koi si go gledaat likot. sitna ~est {to golema verba bara. Pokori se velam na gladta moja pohotna. ako qubovta mi ja vozvratite. Bidete ona {to ste. Anxelo Slu{nete otvoreno. }e vidi{. ve molam govorete ko porano {to govorevte. Izabela Znam deka doblesta va{a povlastena e vo toa.504 Izabela Vilijam [EKSPIR Izabela Brat mi ja qube{e Xulieta a vie mi velite deka za toa treba da umre. `imi ~esta. koi lesno se kr{at ko lesno sliki {to sozdavaat. Anxelo Jas isto mislam. i vpe~atokot lesno n# zaveduva. Anxelo Koj }e ti veruva. a pretpostavuvam stvoreni sme nadmo} da nemame nad grevovite koi mo`at da n# stresat. so koj se tera ba{ ona . Izabela Da. @eni? Gospode bo`e! Ma`ite su{testvata nivni gi rasipuvaat }arej}i od niv. ve sakam. a po s# na vas se gleda deka ste. Izabela Ha. Anxelo Ne. a toa zna~i. Izabela? Imeto moe ~isto. ne ste `ena. dozvolete mi da bidam drzok. Izabela. strogosta na mojot `ivot.

(Izleguva. i po va{a volja pravdata i krivdata da gi lovi. Odgovori mi utre. site bi gi dal do edna pred da dozvoli sestra mu teloto svoe so bluden pri{t da go zgnasi. tuku nequbeznosta tvoja }e mu ja prodol`i smrtta so te{ki. ili. Ti mo`e{ svoja da si pee{ pesna: no so laga }e ja pobedam vistinata tvoja. a brat ti na nebo neka se ka~i. mir na du{a da si obezbedi. koj }e mi poveruva? O.Tante za kukurigu 505 {to so nego se bara. Pa Izabelo. so jadicata svoja! Kaj brat mi odam. }e postapam ko tiran so nego. inaku ne samo {to sigurno }e umre. ist jazik. `ivej ~esno. nevideni maki. opasnonosni usti. za smrt }e go podgotvam. sepak vo sebe ima takvo ~uvstvo za ~esnost {to dvaeset glavi za se~ewe da ima na dvaeset grozni kladi. `imi strasta {to sega me dr`i i me vodi. Izabela Komu da se `alam? Ako nekade go ka`am ova.) . bilo za osuda bilo za priznanie. ]e mu ka`am kolku baraweto na Anxelo vredi. koj pravdata ja tera pred }efot va{ da se klawa. Spasi go brat ti prepu{taj}i mi go mene tvoeto telo. pove}e od bratot ~esta mene mi zna~i. {to vo sebe go imate toj eden. Iako padna od lesno zovrivawe na krvta.

i ti naj~esto go bara{. Sakaj}i da `iveam. oti toa {to go nema{. Klaudio i Temni~arot. ni `ar. gubam ne{to {to samo budalite go ~uvaat. Ne si stamen. smrtta ja baram. `ol~no go bara{. go zaborava{. tuku ko vo nekoj popladneven son obete gi sonuva{. re~i mu: ‘Ako te zagubam. So nade` da `iveam. Ni slu~ajno ne si hrabar. a toa {to go ima{. a koga si star i bogat nema{ ni strast. ni ubavina vo bogatstava da u`iva{. za{to se pla{i{ od mekiot. kaj{to prebiva{. Ti nema{ ni mladost ni starost. . Na `ivotot. jad vrz jad see{. ~ist odlivok na slabinite tvoi. gi kolne nastinkata. siroma{en si. Ako si bogat. Blagoroden ne si. a sepak najmnogu od smrtta se pla{i{. za{to site prinadle`nosti {to gi dava{ zadoeni se so niskost. Klaudio Ponizno vi blagodaram. Prijatel nieden nema{.^in TRETI Scena 1 (Vleguvaat Vojvodata prepraven kako monah. [to se krie vo ona {to go nosi imeto ‘`ivot’? Tokmu vo toj `ivot le`at skrieni iljadnici smrtti. mislam. Najdobriot odmor ti e sonot.) Vojvodata Vie zna~i se nadevate na pomiluvawe od gospodarot Anxelo? Klaudio Za nesre}nite edinstveniot lek e nade`ta. za{to ko nekoe magare pod te`ok tovar podvednato. za{to ujot go menuva{ na ~uden na~in so menuvaweto na mese~inata. Ti ne si sre}en. ni krepkost. kostobolot i ~irot {to pobrgu da te zemat. Vojvodata Bidi ubeden deka }e umre{. I `ivotot i smrtta toga{ pomili }e ti bidat. pokoren na site nebesni lunki. koja pove}e ne e ni{to. a se pla{ime od smrtta koja razlikive gi izramnuva. za{to postoi{ vrz iljadnicite zrnca za~nati od prav. Ti ne si ti. oti seta tvoja blagoslovena mladost ti minuva vo stare~ka treska. pa moli milostina od drtata starost. Za smrtta ti si samo obi~na {utka {to & ‘rmba begaj}i da se skrie a postojano v pregrat & tr~a. oti i utrobata tvoja. podgotven sum da umram. koja ‘gospodaru’ te vika. ne`en jazik na edna bedna zmija. Ti si samo zdiv. gi nosi{ aznata do krajot na patot a smrtta samo te rastovaruva.

) Izabela Samo sakam da razmenam zbor-dva so Klaudio.) Vojvodata Sakam da gi ~ujam ama da ne me vidat. Klaudio Od kakov vid? Izabela Od takov {to ako go prifatite ~esta }e ja sogolite od stebloto va{e i ugul goli }e ostanete. Temni~arot Kako pora~ano. gospodine.Tante za kukurigu 507 Izabela a baraj}i ja smrtta. Zarem nema lek? Vojvodata Uteha ko uteha. Zatoa pod itno podgotvete se oti trgnuvate utre. (Vojvodata i temni~arot se povlekuvaat na strana. `ivot nao|am. Ima vo toj sudija sotonska milost ako polelekate. Vojvodata Temni~aru. pa makar siot svetski prostor da vi e prebivali{te. kakva uteha mi nosi{? Temnica ve~na? Izabela Ba{ taka. sestro. . mnogu dobra. milost od boga. Klaudio Izabela (Na Klaudio) Gospodine. (Vleguva Izabela. sekoga{ e dobra. mir i dobro dru{tvo! Temni~arot Koj e tamu? Vlezi! @elbata zaslu`uva dobar do~ek. Klaudio Nema nikakov osven za glavata da se spasi srceto da se raspara.) Klaudio Pa. Pa neka dojde. Gospodarot Anxelo. ne morate da umrete. ve ispra}a vedna{ tamu za da mu bidete ambasador ve~en. samo zbor so vas. bidej}i ima davawe zemawe so neboto. za kuso pak }e ve posetam. temnica ve~na. vi blagodaram. (Obajcata se prikrivaat. Temni~arot Vi stojam na raspolagawe. Sestra vi e. ropstvo. Izabela (Od nadvor) Ej. Klaudio Klaudio Presvet gospodine. Zna~i sepak ima? Izabela Da brate. }e ostanete v `ivot no sinxiri }e nosite do smrtta. tuka.

Klaudio . za smrtta utre. toa e ode`da lukava na adot smislena da go skrie najsotonskoto telo za da izgleda ko dostoinstvenik. pa i kutrata buba~ka. Izabela Izabela Mo`no e. Klaudio Ne pravi go toa. se pla{am za tebe. ko igla bi go frlila mirno za da ve oslobodam. Vilijam [EKSPIR jas nemu nevinosta moja da mu ja dadam a toj da te oslobodi! Klaudio Izabela O bo`e. zo{to bi se soglasil da nosi ve~na kazna Izabela O. po ~inov gnasen. Klaudio Dobro. ili ako e. ti mora da umre{.508 Klaudio Ka`i za {to stanuva zbor. I koga seta gnasa du{evna bi mu se videla. Izabela Taka brat mi govori. Klaudio i se tresam da ne ovoj treskavi~en `ivot go zgrabi{ i pove}e za {est-sedum zimi da ima{ po~it odo{to za ve~nata ~est. da be{e vo pra{awe samo mojot `ivot. Da. koj{to so zbor izbran i izgled stalo`en. No preblagoroden si `ivotot da go tera{ so niski sredstva. Izabela Podgotven bidi. od sedumte smrtni e najmal. onaka mudar. na gnil bunar podlabok od adot. zarem e mo`no? O. Klaudio. No}va treba da go storam toa {to mrazam da go ka`am inaku utre ti si mrtov. Zo{to me izlo`uvate na sramov? Mislite deka na ne{to bi se re{il otade razumot i ~esta? Ako mora da umram. potoa. toj. go kluka mlade`ot v teme i gre{kite gi dere ko jastrebot pilci. Klaudio Ti blagodaram. velam. ovoj namesnik e sotona. Zamisli Klaudio: Kako najmal? Klaudio Da be{e smrtno stra{en. bi li~el. na temnicata ko nevesta v presret }e & pojdam i so race }e ja pregrnam. Smee{ li da umre{? Vo pretstavata najmnogu se ~uvstvuva smrtta. Ovoj bo`emski svetec od namesnik. mila Izabela. od telesni se gr~i maki od kakvi i xinot se vitka koga umira. Klaudio Velmo`ata Anxelo? Izabela O. bi te pu{til grevot ist i natamu da go pravi{. koga }e ja zgazime. No dali strasta vo nego go {ilna {lakanica na zakonot da mu vlepi i bez usul da go prekr{i? Toa ne e grev. od grobot na tatko glasov dojde.

yveru! Ne. ropstvoto. za eden zbor samo ve molam. Izabela Bo`e! Bo`e! Klaudio Sestro mila. Izabela O. ili polo{ od najlo{ite da bide{ koi. so lelek. ~uvstvitelniov topol izvor da ti stane piftiesta grutka. ne. mlada sestro. nikoga{ od krvta negova ne niknal. no da umre{ i da zamine{ kojznae kade. Izabela Ne. da bide{ plenik na vetri{tata nevidlivi i duvan so `estoka sila okolu svetot trkalezen. niz glavite vrtat temni misli polni somne` . Grevot {to }e go storite za da go spasite bratot. Iljada molitvi }e ka`am za da umre{. kukavico bezverna. o bedniku dolen! Zarem ~ovek da stane{ preku mojot porok? Zarem ne e rodoskverie da zema{ `ivot od sestriniot rezil? [to treba da mislam? Daj bo`e majka mi na tatko mi da mu bila verna za{to vakov trn. ostavete me vo `ivot. Klaudio Da. a ni zbor za da te spasam. a duhot zdiven da ti se bawa vo ogneni vodi. Najdobro e vedna{ da umre{! (Se trga od Klaudio. Vojvodata (Koj{to izleguva pred Izabela) Za eden zbor. slu{nete me.Tante za kukurigu 509 za kratkotrajno zadovolstvo? O. da le`i{ na ledeni maki i da gnie{. divo nakalemen. Samo u{te nekoja podveduva~ka mo`e milost da ima za tebe.toa e i premnogu stra{no! Najte{kiot i najma~niot svetoven `ivot {to starosta. siroma{tijata i bolot mo`at vrz ~ovekot da go svalat e raj vo sporedba so ona so koe n# pla{i smrtta. pa neka si te~e. Klaudio O. . ne! Grevot ti e zanaet a ne slu~ajnost ~ista. bi imal podocna ne{to so vas da porazgovaram. prirodata do tolku }e vi go prosti {to toj doblest }e stane. Izabela. Izabela! Izabela [to saka brat mi? Klaudio Smrtta e stra{na rabota.) Klaudio O slu{nete me Izabela. Zadovoluvaweto na mojata molba po s# izgleda bi odelo vo va{a polza. Izabela A sramniot `ivot odvraten. Izabela [to sakate? Vojvodata Koga bi mo`ele da mi stavite na raspolagawe del od va{eto slobodno vreme. ili da ree vo rastreperenite predeli na ve~niot mraz. Od tebe se otka`uvam! Umri. crkni! Koga dovolno bi bilo da kleknam i od kobot da te spasam.

Taa. Tolku mi pomina qubovta za `ivotot {to duri }e molam da me spasat od nego.) Vojvodata Rakata koja vi podarila ubavina. (Izleguva zaedno so Klaudio. Vojvodata Toa nema da bide neupatno. eden zbor so vas.) Temni~aru. o. Vojvodata (Na strana na Klaudio) Sinko. Temni~arot (Istapuva napred) [to mo`am za vas da storam. go odbi so krotkost koja mu be{e mnogu po volja. kolku dobriot vojvoda se prela`a vo Anxelo! Ako nekoga{ se vrati i ako mi se dade mo`nost da govoram so nego. iako porokov ima primeri na koi mo`e{e da se u~i pri padot jas sepak mu se ~udam na Anxelo. (Klaudio odi kaj Izabela. ako vo ovaa ne e dovolno ubava dobrinata. Zatoa podgotvete se za smrt. Ubeden sum deka so mirna sovest. vi podarila i dobrina. a ~istotata na srceto. Kratkotrajna e dobrinata na ubavinata. Pove}e sakam brat mi od zakonot da umre odo{to sinot da mi se rodi nezakonski. se dobar zalog deka vo moe dru{tvo nema da ja snajde nikakvo zlo. o~e? Vojvodata Ova: kako {to dojdovte taka da si odite. Vojvodata Na toa i ostanete. bidej}i ~esna. a i mojata ode`da. Navalata na Anxelo na vas slu~ajno stigna do moite u{i.510 Izabela Vilijam [EKSPIR Temni~arot Tokmu na vreme. Ostavete me malku na samo so devojkava. toj }e mu se izmolkne na va{eto obvinenie: toj samo vas ve isku{uval. pa. vremeto pominato ovde moram da go ukradam od svoite drugi zada~i. Jas nemam mnogu slobodno vreme. Klaudio Dozvolete mi da ja zamolam sestra mi za pro{ka. mo`ete da ja zadol`ite so zaslu`enata dobrodetel edna sirota devojka na koja & e nanesena nepravda. da ne si nanesete nikakva fleka vrz svojata blagorodna li~nost i mnogu da go zadovolite otsutniot vojvoda ako nekoga{ se vrati i slu{ne za slu~ajov. Zatoa ubavo slu{nete me {to }e vi re~am. toj samo ja stavi na isku{enie nejzinata doblest za da gi ispituva prirodnite ~ove~ki odnesuvawa. No. sam lekot mu se dava. . Kako }e postapite za da go zadovolite ovoj zamenik i da go spasite bratot? Izabela Bev trgnata da mu ja soop{tam odlukata. ~uv {to se slu~i me|u vas i sestra vi. Zbogum. Sepak. Anxelo nikoga{ nemal namera da ja zloupotrebi. Na mojata iskrena `elba da pomognam. Jas sum ispovednikot na Anxelo i znam deka ova {to go velam e vistina. Kleknete i podgotvete se. Utre mora da umrete. I jas kako ~ovek. sekoga{ }e ja ~uva ubavinata na teloto. da go spasite brat vi od pobesnetiot zakon. no za kuso vi stojam na raspolagawe. kako {to sega stojat rabotite. bidej}i e du{a na ~ovekot. jas ili }e zboruvam vo veter ili }e go razotkrijam negovoto vladeewe. Ne zala`uvajte ja va{ata re{enost so la`ni nade`i.

dvojnata korist }e ja brani izmamava od sekakov prekor. iako iskapen vo nejzinite solzi kon koi e studen kako mermer.Negovata nepravi~na surovost koja vrz osnova na site pri~ini treba{e da ja zagu{i nejzinata qubov. a so niv. Spomenatava devojka s# u{te ja dr`i prvobitnata strast. deka kaj nego nema da ostanete dolgo. Ako mislite deka ste kadri ova da go zemete na sebe. a vo taa gemija mu be{e i mirazot za negovata sestra. Imam sili da storam s# {to ne se kosi so vistinata {to ja nosam v du{a. ne izbri{uvaj}i & niedna so svojata uteha. pritoa brat vi }e bide spasen. sestrata na Frederik. na krajot. ni tro{ka sovest ne poka`uva. Vojvodata Kolku mila bi bila smrtta koga ovaa sirota devojka bi ja zela od svetov! Kolku rasipan e `ivotot {tom ostava vakov eden ~ovek da `ivee! No kako mo`e taa od ova da izvle~e korist? Vojvodata Toj raskin vie lesno mo`ete da go iscelite a zale~uvaj}i go. a vie sekako ste. ne samo {to }e si go spasite bratot. odgovorete na negovoto barawe povinuvaj}i mu se navidum iskreno. soglasete se na ona {to vo toj pogled. pod izgovor deka do{ol do otkritie za nejzinata ne~esnost. I videte kolku te{ko ja pogodi ova nesre}nata gospo|a. va{ata ~est neizvalkana. Vojvodata So nejze treba{e da se o`eni ovoj Anxelo. Prvin go zagubi blagorodniot i slaven brat koj{to neizmerno i iskreno ja saka{e. potoa obrokot i temelot na svojot imot. toj go bara. Vo me|uvreme. toa mo`e da go natera da & se oddol`i. samo trudete se da gi ostavite za sebe ovie prednosti: prvo. a dobrinata nikoga{ ne se pla{i. se svr{ija i razmenija prsteni a i svadbata se zaka`a. Izabela Poka`ete mi kako. napravi. Ako ova se obezbedi i garantira. Odete vie kaj Anxelo. se razbira mora da bide soodvetno. na kratko. dobar o~e. drugoto e lesno. velikiot voin {to nastrada na more? Izabela Sum slu{ala za ovaa gospo|a a imeto & se spomenuva{e so najgolema po~it. Devojkata jas }e ja podgotvam za negovata navala.Tante za kukurigu 511 Izabela Izabela Dozvolete mi da slu{nam {to }e re~ete ponatamu. a toj. svadbeniot miraz. i svojot svr{enik. brat & Frederik do`ivea brodolom na more. Izabela Zarem e mo`no? Zarem Anxelo taka nejze ja ostavi? Vojvodata Ja ostavi vo solzi. [to velite na ova? . sli~no na nekakva brana koja se ispre~uva pred buicata. zna~i me|u svr{uva~kata i denot na ven~avkata. ovoj navidum dobar Anxelo. Dali ~uvte ne{to da se govori za Marijana. ovaa da stane u{te posilna i poneskrotliva. plukna na site svoi zakletvi. Ako potoa go priznae sostanokot. kutrata Marijana vo }ar a rasipaniot zamenik razobli~en. Vojvodata Doblesta e smela. deka za vreme na sostanokot mora da bide mra~no i deka ne smee da se zboruva a mestoto. ]e & pora~ame na onepravdanata devojka da otide na sostanokot mesto vas. tuku nema voop{to ~esta da si ja izvalkate. ja ostavi da leleka i `ali po nego s# do sega.

gospodine. gospodine. mu stavija katanec na vrata. Pompej i slu`benicite. o~e dobar. vetete mu deka }e storite po negovata volja. Vojvodata Bo`e. jadam. Re~i si barem edna{. {to e sega ova? Pompej I vie. tuku na zakonot. Potrebna e tuka i pouka i kazna za i yverov grub da ima fajde. da nosi postavena bunda za da go gree. na eden imot opkolen so dlaboki endeci. za{to najdovme kaj nego. a so Anxelo gledajte s# brzo da se zavr{i. Deka rabotava. gospodine? Lakt Mene ni{to. Ako pobara u{te ve~erva da mu legnete v postela. Brzo pojdete kaj Anxelo. gospodine. mi smrdi. gospodine. otkako na edniot.Nosete go v zatvor. Izabela Vi blagodaram za utehata. tamu. xandaru. ‘od nivniot odvraten. mi smrdi. ako |avolot dokazi ti dal za grevot.) Lakt Ama ako tuka nema lek a vie si ja terate rabotata prodavj}i `eni i ma`i kako da se stoka. nekakva ~udna naprava za razbivawe bravi koja ja isprativme kaj zamenikot na vojvodata. Vojvodata (Na Pompej) Sram da ti e. polo{iot. . Mo`e{ li da poveruva{ deka `ivee{ `ivot koga zavisi{ od tolku smrdea i blud? Popravi se! Popravi se. toga{ svetot }e stane lulka na apa{i i pijanici. gospodine deka e i kradec. a i smetame. (Izleguva. Vojvodata Mnogu zavisi od va{eto odnesuvawe. . [to vi zgre{il ~ovekov. podveduva~ dolen! Od zloto koe so tvoja pomo{ se pravi lebot go vadi{. mom~e. Zbogum. Vojvodata Samo zamislata kako seto }e izgleda. Ama sepak. A jas vedna{ odam do Sveti Luka. gospodine. i toa postavena so lisi~ja i so jagne{ka ko`a za da se poka`e deka lukavstvoto {to podmetnuva. dobar o~e. `iveam carski’. poveseliot lihvar. dobar brate o~e. `ivotinski dopir pijam. se oblekuvam. mu dozvolija po naredba na zakonot. bidej}i pobogato od ~ednosta. a na drugiot. `ivee ovaa otfrlena Marijana. Pomisli samo {to zna~i da si go polni{ ~kembeto i da si go oblekuva{ grbot od tolku valkan porok. podveduva~. na nekoj na~in.) (Vleguvaat Lakt. . Tamu pobarajte me. me polni so zadovolstvo a veruvam deka sovr{eno dobro s# }e se izvede.Blagosloven da ste. mo`e da se kiti.512 Izabela Vilijam [EKSPIR Lakt Samo vie gledajte si go patot pred vas. mo`am da doka`am Vojvodata Ne. velam! Pompej Dali mo`e{e svetot voop{to da bide vesel. toga{ }e doka`e{ deka si negov.

gospodine. Zbogum. zatvorete go. posledicite se jasni. Odi{ v zatvor. Sekoga{ taze kurva i azdisana podveduva~ka. mora taka da bide. Ako zatvorot mu li~i na eden makro. (Vleguva Lu~io. ~oveku? Kade trgnal? Dali e zdodeven i d’tkav? Kakov e? Na koj dur udira? Vojvodata Na ist pa ist. ovoj predmet. ]e se molam Pompej. Pompej? Pompej Taka e. ka`i jas tamu sum te pratil. gospodine. Lakt Vratot }e mu sleze do va{iot remen. pa s# pofal{! Lu~io [to pravi moeto milo zal~e. zarem nema ve}e nekoj kip na Pigmalion da se pretvori vo taze `ensko pa da ti pikne raka v xeb i da ti izvle~e stisnata {aka? [to vozvra}a{. ~isti od grev. toga{. a? [to veli{ za ovoj napev.roden makro. deka va{ata milost }e me oslobodi so kaucija. Zbogum. a? [to veli{ ti. navistina nema. Pompej. Pompej. zatoa {to e makro. ovaa postapka? Zarem ne gi progolta posledniot poroj. Deka e makro tuka nema somne`. Pompej. o~e. ovoj go predupredi. gospodine. zad dvokolkata na Cezar? Te vodat vo triumf? [to. Vojvodata Kamo site da sme ona vo {to sme navidum isti. . ne? Da vi ka`am pravo. Sega }e stanete dobar doma}in. Ako ne poka`e{ trpenie. vikam spasitel. veren Pompej.) Pompej Nadu{iv uteha. go obra bostanot i sega se pari i se poti v kada. Lu~io Nema tuka ni{to stra{no. tvojata gazdarica? U{te podveduva. gospodine. Blagosloven da ste. taka treba i nikako poinaku. do ja`eto. ganyalo? Dali svetot e ona {to be{e. dobar Pompeju. Lu~io Kako e blagoroden Pompeju? [to. Eve eden gospodin i moj prijatel. Prepora~aj me na zatvorot. ne e pove}e vo moda. Zbogum. i toa makro so pedigre . ili gre{ni a navidum ~isti. poarno bi mu bilo da mu e glasnik i toa odjavan edno dva kilometri od nego. Pompej Se nadevam. Lu~io Ne. Lu~io Toga{. Pompej. gospodine. toga{. Dolgovi Pompej ili {to? Lakt Zatoa {to e makro. prangite }e ti ste`nat a so toa i slavata }e ti porasne. toa si e negovo pravo. }e ja ~uvate ku}ata. Lu~io E pa toa e dobro. Zamenikot ne mo`e da mu go pravi }efot na nekakov si ekspert za kurvi. Ako e nekakov ispora~uva~ na kurvi i mu izleze pred o~i. Odi.Tante za kukurigu 513 Pompej Lakt Mora pred zamenikot. da ti se prodol`i apsot.

odi. gospodine. To~no li e ova. gospodine? Lu~io Ni potoa Pompeju ni sega. {to mislite? . no kade i da e mu posakuvam s# najdobro. Nekoi velat deka morska samovila go donela na svet. Toa e isto taka sigurno kako {to sum siguren deka eden i eden se dva.[to ima novo po svetot. Nema da mu se sroni biserot ako malku na bludni~eweto mu progleda niz prsti. No edno e sigurno: koga mo~a mo~ta mu se pravi mraz. Lu~io Odi pod senka. neverojaten poteg od negova strana da zbri{e od zemjava i da ja prezeme ulogata na prosjak za koja nikoga{ ne bil roden. Vaka nekako s# mi e ne{to mnogu nam}oresto. Gospodarot Anxelo dobro si vojvoduva vo negovo otsustvo. Dobro pravi. o~e? Vojvodata Vojvodata Ne sum ~ul ni{to. mnogu sojuznici i pomaga~i. Pompej i slu`benicite. . Vojvodata Dali Brixit u{te se aka. I deka e kukla {to se plodi. drugi deka e vo Rim. A vie? A kako e sozdaden. Velat ovoj Anxelo ne go sozdale ma` i `ena. s# dodeka ne se skrati jadeweto i pieweto. (Izleguvaat Lakt. {to se govori? Lakt (Na Pompej) Gledajte si go patot.) Se slu{a ne{to za vojvodata. Lu~io Vilijam [EKSPIR Lu~io Be{e lud. nekoi pak deka e ro`ba na dva soma.514 Vojvodata I vie. Vojvodata Toj porok mnogu se ra{iri i mora strogo da se le~i. Lu~io Navistina. {to mislite? Vojvodata Ne znam kade e. gi stavi prestapite na zort. porokov ima mnogu rodnini. Pompej Lu~io (Na Lu~io) Zna~i nema da mi platite kaucija. o~e. a Pompej? Lakt (Na Pompej) Gledajte si go patot. toga{? Lu~io Lu~io Nekoi velat deka bil kaj ruskiot car. spored voobi~aeniot na~in. za ova sum siguren. Ama nevozmo`no e da se sotre sosem. gospodine. o~e. Pompej. No kade e navistina. o~e.

a poznavaweto so posrde~na qubov. zamislete za kolkava bezdu{nost stanuva zbor koga toj e vo sostojba zaradi buntot na dolniot da gi pra}a lu|eto kaj gorniot! Dali otsutniot vojvoda bi storil takvo ne{to? Ne bi obesil toj ~ovek zatoa {to napravil sto kopiliwa. ili lud ili ste vo golema zabluda. Vie ili zboruvate kuturica ili. Lu~io Gospodine. Lu~io Koj. dr`avnik i vojnik. Lu~io A toj e plitok. Vojvodata Ne e vozmo`no. mislam deka ne be{e takov. Pove}eto od negovite go smetaa za umen ~ovek. Da se sudi samo po ona {to go napravi. Lu~io {mugna. tuku pobrgu bi platil iljada da rastat i da se vospituvaat. da vi ka`am ako ne ste znaele. izvestenosta vi e pomra~ena so zloba. ne mo`at. ni{to ne znae i prazen e ko lejka. toa e tajna i mora da se ~uva zaklu~ena me|u zabite i usnite. Vojvodata Vie ili ste zloben. Lu~io O. i golem govorxija. A i pijanica si be{e. Toj ima{e ~uvstvo za ovaa rabota. i s# {to na kormiloto na dr`avata stori. mene mi ka`uvate? Jas bev gaz i ga}i so nego! Vojvodata si be{e dosta srame`liv a jas mislam deka znam i zo{to mu ja Aa. siguren sum. Ama ova samo mo`am da vi go ka`am. a nu`no i bez pogovor. Lu~io Ama vi se molam gospodine. ako ste podobro izvesteni. toj duri i za zavidlivcite bi bil dobar znalec. gospodine. zatoa nau~i da bide du{even. da ne go prika`at vo podobro svetlo. mu ja {mugnal? Lu~io Ama vi se molam. . Vojvodata Qubovta govori so pove}e poznavawe. ti se molam. znae{e kakva polza ima od nea. Celiot tek na negoviot `ivot. Lu~io Gospodine. Vojvodata Umen? Sigurno deka be{e umen ~ovek. kolku se la`ete. vojvodata ne bil? @imi takvooto ne bil! Prosjak na pedeset? Obi~no pu{ta{e po dukat~e vo nejzinoto sandu~e! More si mrda{e toj po malku. jas znam {to znam. Vojvodata Golema nepravda mu pravite.Tante za kukurigu 515 Vojvodata Mi li~ite na zadrogaz. Vojvodata A zo{to. gospodine. go poznavam i go sakam. Vojvodata Nikoga{ ne sum ~ul deka otsutniot vojvoda bil mnogu po `enite.

Ama jas navistina mo`am malku i da vi na{tetam. Bi sakal vojvodata za kogo govorime da se vrati. nosete ja v zatvor. {to lesno }e go skastri bludot podlo ispilen? (Vleguvaat Eskalo. U{te ne se otka`al od toa. vi se molam? Lu~io Gospodine. Obvrzan sum ova da go pobaram od vas. gospodine? Lu~io Zo{to? Zatoa {to bez um si go omrsil. Zbogum. Vojvodata pak. ovoj Klaudio e osuden na smrt zatoa {to se razga{til. ova povtorno }e go poreknete. Ima li kral tolku silen. klevetite podmolni najdobrata ja napa|aat doblest. Ako govorevte po du{a. Vie barem va`ite za milozliv ~ovek. Vojvodata. }e go li{i ovoj kraj od `iteli so svojata vozdr`anost. ovoj upravitel koj{to ne e ni ma{ko ni `ensko. a kako se vikate. ako po`iveam da go izvestam za vas. Lu~io Poprvo }e se obesam. Zbogum. Azdisana Dobar gospodaru.) No koj ide? Eskalo (Na temni~arot) Ajde. i. vie se nadevate deka vojvodata nema nikoga{ da se vrati. Temni~arot Podveduva~ka celi edinaeset godini. ni slu~ajno ne bi gi iznesuval na videlo. (Izleguva. dobar o~e. ne e tip {to ne bi go omrsil mustakot vo petok.516 Vojvodata Vilijam [EKSPIR Te{ko da vi poveruvam bidej}i ne znaete {to zboruvate. dobar bidete so mene. dobro poznat na vojvodata. ti velam. }e imate smelost toa i da go potvrdite. mra~no bi gi sredil. Te molam moli se za mene. Se la`ete za mene. Temni~arot i gospo|a Azdisana. gospodine.) Vojvodata Ni mo}ta ni goleminata kaj smrtnite ne ja izbegnuvaat pokudata. Ni vrap~iwata ne smeat da pravat sedela pod negovoto penxere oti se razvratni. Vojvodata ]e ve zapoznae toj u{te podobro. va{e gospodstvo. Mo`e{ da mi ka`e{ dali Klaudio }e umre utre? Vojvodata Zo{to bi umrel. Ama ako nekoga{ se vrati vojvodata. dozvolete da iska`am `elba pred nego da polo`ite smetka. bi se cmokal i so prosja~ka pa makar od usta da & bazdat rei od crn leb i kromid. kako {to se molime da bide. . Re~i deka jas ova sum ti go ka`al. Lu~io Ne se pla{am od vas. ili smetate deka sum bezopasen protivnik. mra~nite dela. Ama dosta za ova. o~e. Navistina. pak ti velam. Kamo da se vrati. se vikam Lu~io. Vojvodata O. Eskalo Dva-tri pati ukorena i povtorno istiot prestap? Ova i milozlivosta }e ja natera da pcue i da se odnesuva kako tiranin.

ja kolnat. ne saka da se premisli. nad site borbi. se prepu{ta{e na nekoi la`ni nade`i za `ivot. a i garancijata e tolkava {to duri i tie od nea {to zavisat. a mene dozvolete mi da ve pra{am dali i kolku Klaudio e podgotven. Ovaa vest e dovolno stara no barem sekoj den e vest. molej}i go boga da mu pojdat od raka. Jas samata mu go gledav a videte kako so navredi mi vra}a. Okolu ovaa zagatka mudruva svetot. Vedna{. Eskalo Od kade ste? [to ima novo po svetot? Vojvodata Ni{to. Eskalo Golema sloboda si zema toj ~ovek. se bara ne{to novo. Temni~aru. mojot sobrat vo vlasta. Odvaj da ima sigurni garanti za da bidat op{testvata bezbedni. Vojvodata Bog neka ve blagoslovi i sekoe dobro. s# }e be{e poinaku.Tante za kukurigu 517 Eskalo Azdisana Gospodaru. Jas sum eden od milosrdnite bra}a. Iznesete go pred mene. Anxelo. So`albata da deluva{e na mojot sobrat kako na mene. Opasno e da se bide star vo koj i da e pravec kako {to e doblest da se bide nepostojan vo koj bilo potfat. Temni~arot Ako dozvolite. (Izleguvaat Temni~arot i gospo|a Azdisana. Gospo|ata Maca Prevrtuva~kata ostana trudna od nego u{te vo vremeto na vojvodata. Toj smeta deka ~inot na svojot sudija ne go smeta za zol i sosema dobrovolno se povinuva na re{enieto na zakonot. osven {to tolku golema treska ja trese ~esnosta {to }e mora da se raspadne za da se izle~i. ama sre}ata dade ovde vekot da go minuvam. ovoj monah be{e so nego i go upati kako da se podgotvi za smrt. imaj}i dovolno slobodno vreme. Ve molam. No da go ostavime nego na negovite raboti. gospodine. Nejze nosete ja v zatvor. neodamna dojdov od dvorot na biskupot so posebna zada~a za negovata svetost. najmnogu ja vode{e borbata za sebespoznavawe. pove}e ni zbor. & veti deka }e ja zeme. Vojvodata Kakvi zadovolstva saka{e? Eskalo Pove}e se raduva{e da gi vidi drugite radosni odo{to da se raduva na ne{to {to nego bi go razveselilo. ova e po prijava na nekojsi Lu~io. kakov ~ovek be{e vojvodata? Eskalo Be{e ~ovek koj{to. Pogri`ete se da go posetat sve{tenici za bogougodno da se podgotvi. No vo svojata fantazija. zaveden od slabosta na svojata priroda. koi jas. Me izvestija deka ste go posetile.) Eskalo Dobra ve~er. Vojvodata Vojvodata Ne od ovaa zemja. dobar o~e. mu gi razbiv i toj sega e . Sovr{en gospodin na vozdr`anosta i umerenosta. Deteto na po~etokot na maj }e mu ima godina i tri meseci. Klaudio mora utre da umre.

}e ima so {to da se gordee. svetost treba da & pridru`i. so izmama izmamata da se plati a vo snaga starata obvrska da se vrati. no naidov vo svojot sobrat vo vlasta na tolku stroga pravi~nost {to morav da mu priznaam deka toj samiot e olicetvorenie na pravdata. od nadvor angel. Aram da mu e na toj {to surovo se~e glavi za grevovite {to samiot nepre~eno gi pravi. (Izleguva. toga{ samiot na sebe si izrekol presuda. Eskalo Vilijam [EKSPIR kazni. kako mo`e strasta sklona kon zlostor koga raspalena }e ti zaigra vo dvor da gi spletka vo pajakovata mre`a rabotite veliki. a na zatvorenikot svojot dolg sprema svojata profesija. Vojvodata Mir so vas. Anxelo treba sto pati da se srami {to mojot porok go trebi. Se borev za toj sirot mlad gospodin do granicite na svoite skromni mo}i. Eskalo Odam da go posetam zatvorenikot. to~no taka drugite da gi kaznuva ko grevovite svoi {to gi odmeruva. Zbogum. no ako i toj padne vo grev. doblesta da ja vodi. na strogosta. urnek vo du{ata sopstvena da plodi. najmnogu {to te`at! So itrina mora porokot da se stegne. (Izleguva Eskalo.) Toj {to so me~ot bo`ji saka da se slu`i.) Mu go plativte na neboto ona na {to ste mu dol`ni.518 re{en da umre. a svojot go hrani! O. Taka prepredeniot so prepredenost }e se . Vojvodata Ako negoviot sopstven `ivot odgovara na ostrinata na negovite postapki. {to s# mo`e ~ovek vo sebe da krie. du{evnosta da ja bodri. So Anxelo no}eska v postela }e legne svr{enicata negova po osnovi razni. a vnatre crn |avol vie! O.

. o trgni. (Vleguva Vojvodata prepraven kako monah. zalog daden no zaluden. i tie o~i. pogolemiot klu~. Tokmu tamu nemu mu vetiv to~no srede gluvata polno} da mu dadam znak. gospodine. (Izleguva. prati gi. Vojvodata No dali }e znaete da go najdete patot? Izabela Dobro i vnimatelno zapametiv {to mi ka`a.) Marijana Prekini ja pesnata.) Ve molam za pro{ka.) Deteto (Pee) Trgni gi. vodi~i slepi za utroto vla`no. se otvora. (Izleguva deteto.) Vojvodata Vo dobar ~as i dobro mi dojdovte. se kolnea la`no. Marijana Ostanuvam so verba vo vas. a od zapadnata strana i edno lozje do koe se minuva niz drvena vrata koja so ovoj. osuni vkusni. Eve ide te{itelot moj. Marijana Ne ve pobara nikoj. (Vleguva Izabela. [to vesti nosite od zamenikot dobar? Izabela Ogradena so yid. cel den sum ovde. ka`ete mi dali nekoj deneska ovde pra{uval za mene? Vetiv deka pribli`no vo ova vreme }e me najde ovde.) Vojvodata Sosema vi veruvam. Tokmu sega e dojdeno vremeto. Prostete mi i veruvajte ovde vo ladot radosta mi e temna no dobredojdena e za jadot.^in ^ETVRTI Scena 1 (Vleguva Marijana so edno dete. prati. tie usni {to tolku slatki. Niz {epot. toj gradina ima. so revnost na golem krivec. Vojvodata Dobro e. pa {to pobrgu begaj. za{to sakam da ne me najdevte ovde vo tolkava radost. No bakne`ite vrati mi gi. ]e ve molam za kratko da se povle~ete. a dobroto lo{o da prima. nazad vrati. Ve molam. Mo`ebi naskoro pak }e ve viknam zaradi ne{to {to i vam }e vi koristi. ~ij sovet ~estopati go smiruval bolniot moj ~emer. Ovoj drugiot e od pomaloto vrate niz koe od lozjeto v gradina se odi. iako muzikata ~esto takov ~ar ima lo{oto dobro da go pravi.

) Ne pla{ete se. (Se vra}aat Marijana i Izabela. ]e pri~ekam da zavr{ite. Tuka e za va{e dobro. tivko i so {epot: ‘Sega na brat mi setete se. o~e dobar.’ . Vojvodata Dali dogovorivte i drugi znaci na koi taa treba da vnimava? Izabela Vilijam [EKSPIR Vojvodata O vlast! O golemino! Milioni zlobni o~i vo tebe se vpereni. koja ima ne{to mnogu va`no da vi ka`e. Bez gajle. Dobro s# ste smislile. Vojvodata Ne e toa sovet. samo brzo za{to no}ta vla`na nabli`uva. Toj e va{ ma` po dogovorot prven. Vojvodata Ne.520 ne edna{ tuku dvapati toj patot mi go poka`a. od ni{to. Da odime! ^asot se kr{i! ]e ima `etva. no prvin seidbata treba da se svr{i.) Izabela (Na Marijana) Treba samo da ka`ete na zaminuvawe od nego. . tefteri celi kru`at so la`ni i najprotivre~ni vesti za tvoite postapki. mila }erko. (Izleguvaat.Ajde! Dojdete! (Vleguva Marijana. Izabela Marijana I jas istoto go sakam. Vojvodata Toga{ zemete ja dru{kava va{a pod raka. more mudruvawa glupi te pravat tatko na soni{tata nivni pusti i so lagi te ~ere~at. Na Marijana u{te ni{to ne sum & rekol. ako vie taka ja posovetuvate.) Ve molam zapoznajte se so ovaa dama. Ne e grev na ovoj na~in da se spoite za{to pravdata koja e na va{a strana izmamata }e ja blagoslovi. za{to mu rekov sluginka edna }e me sledi i }e me ~eka ubedena deka zaradi brat mi doa|am. tuku samo povlekuvawe vo mrakot. Marijana (Na Izabela) Da odime. i deka siot moj tamo{en prestoj mora da bide mnogu kratok.) Dobro se vrativte! Dali se dogovorivte? Izabela ]e se nafati taa na zada~ata. ako vi e po volja? (Izleguvaat Marijana i Izabela. nieden. tolkupati ve}e vidov. o~e. Vojvodata Vojvodata (Na Marijana) Vie sigurno znaete deka ve po~ituvam? Marijana Znam. tuku barawe moe.

Utre nautro treba da umrat Klaudio i Bernardin. Bi sakal mojot ortak malku da me podu~i. Temni~arot Ajde. }e si odle`ite kolku {to vi sledi a pri otpu{taweto }e bidete bezmilosno iskam{ikuvani. Ako vi e prifatlivo. Ajde.) Mraza~ E. gospodine? Pompej Temni~arot Doka`ete. Ovde vo zatvorov imame xelat na kogo mu treba pomo{nik. ne gledam koj e pote`ok. ~ovekov ovde utre }e ti pomaga pri izvr{uvaweto na kaznata. Toj ne mo`e da bara da go cenat kako vas. (Izleguva. umetnost ami {to. zatoa {to ste bile zloglasen makro. za{to toa e blagorodno. ama ako e `enet. gospodine. e umetnost. toga{ e glava na `enata. sum ~ul go vikaat umetnost. Mraza~ . bidej}i se zanimavaat so istiot zanaet kako i jas. Makro. gospodine.) Pompej Ve molam gospodine. Mo`ete nekomu da otse~ete glava? Pompej Temni~arot Ako e ergen. bez somnenie.) Temni~arot Mraza~ Dojdete vamu. neka vi se najde sega. dogovorete se za edna godina pa Mraza~ 521 neka prestojuva ovde so vas. a potoa otpu{tete go. `ivi liceto blagorodno. samo {to pogledot vi e krvni~ki. isto se ma~kaat {to doka`uva deka i mojot zanaet e umetnost. ne mi prodavajte basma na kilo tuku odgovorete mi direktno. gospodine. brat. a kurvite. ako ne. a nikoga{ ne bi mo`el da otse~am glava na `ena. ako ne. ajde. jas si bev nezakonski makro od kojznae koga. gospodine. Pompej Pompej Gospodine. dali navistina profesijata si ja smetate za umetnost? Mraza~ Da. gospodine. }e se spasite od prangi. Mraza~! Kade e toj Mraza~? (Vleguva Mraza~. Slikarskoto ma~kawe. Temni~arot Ej. gospodine? Nema tuka leb za nego! ]e ni ja zasrami umetnosta. Me baravte. Ako se nafatite da mu pomagate. be{e makro. Brat~e.Tante za kukurigu Scena 2 (Vleguvaat Temni~arot i Pompej. ama sepak }e se zadovolam so toa da bidam zakonski besa~. mo`am. dovolen e eden perduv za da prevagne vagata. gospodine. gospodine. No kakva umetnost mo`e da bide beseweto ne mo`am da zamislam pa duri i da me obesite.

}e mu slu`am. pa taka nema ali{ta na koj bilo ~esen ~ovek koi ne bi mu ujdisuvale na koj bilo tamu nekoj kradec. (Vleguva Temni~arot. treba po~esto da se kae od makroto koj{to go raboti svojot. Nikoj od koga bieja kambanite za ve~erna. Sega e polno} gluva a utre vo osum ve}e }e si besmrten.) (Povtorno se slu{a tropawe. brat~e. (Vleguva Vojvodata oble~en kako monah. Kade e Bernardin? Klaudio Potonat dlaboko vo cvrst son ko napor nevin ste`nat vrz koskite na umoren patnik. tolku me zadol`ivte so va{ata qubeznost {to redno e da vi se oddol`am kako {to treba. Temni~arot Pompej Gospodine. Pompej Temni~arot Sakam da u~am. temni~aru dobar! Dali nekoj neodamna za mene pra{uva{e? Koj mo`e da mu go najde krajot? Dobro. Temni~arot Ni taa. Mraza~ (Na Pompej) Ajde.) Poleka! Se nadevam deka pomiluvawe e ili odlagawe za blagorodniot Klaudio. bidej}i gledam deka va{iot xelat. podgotvete si gi pewu{kata i sekirata za utre sabajle vo ~etiri. za{to e ubiec.) Nekoj tropa! Koj mo`e da bide? Bog neka vi dade uteha! (Izleguva Klaudio.) Dobrodojdovte. Vojvodta Ni Izabela? Temni~arot Najdobrite i najblagotvorni duhovi no}ni nad glava vi bdeat. (Vleguva Klaudio. Vojvodata . Za{to navistina. ]e te podu~am vo zanaetot. ~esniot ~ovek misli deka se dovolno {iroki. podgotvete se. Temni~arot (Na Mraza~) Vie.522 Vilijam [EKSPIR Pa nema ali{ta na koj bilo ~esen ~ovek {to ne mu ujdisuvaat na tamu nekoj kradec. gospodine makro. Ako se pre{iroki za tamu nekoj kradec. o~e. odete. Pompej Ako ali{tata se pretesni za tamu nekoj kradec.) Za edniot mi e `al. se nadevam. Klaudio.) Eve go nalogot. za smrtta tvoja. rabotej}i go svojot zanaet. gospodine. toj tamu nekoj kradec misli deka se dovolno tesni.) Temni~arot Se razbravte? Viknete mi gi ovde Bernardin i Klaudio. a oko nema da mi trepne za drugiot koga smrtta po tikva }e go repne. ako edna{ vi se uka`e prilika da me upotrebite koga vam }e vi dojde redot. (Izleguvaat Mraza~ i Pompej. prviot po~esto moli za pro{ka. Po mene. gospodine. }e bidam podgotven ko pi{tol na gotovs. (Se slu{a troapawe od nadvor. Ne saka da se razbudi.

kupena so grevot {to na istiot toj pro{teva~ mu prebiva vo mevot. tiranin bi bil toga{. Takov slu~aj do sega sme nemale. ni {to se odnesuva do predmetot. no vaka e pravi~en. gospodine. Vojvodata Ne e. Vojvodata Nosi pro{ka za Klaudio. Temni~arot Ne e bez nade`. Temni~arot Mnogu surov zamenik.) Idat. Vojvodata Iako mugrite bli`at. (Tropawe od nadvor. Golema e retkost klu~ar eden zatapen. lu|eto da gi saka. (Temni~arot odi kaj vratata. sepak mislam deka otpovikuvawe nema da stigne. bodiwaj}i ja vlasta. Prativ po nego. Zna~i prestapot e brz i bez merka ]e mu se povinam. gospodarot Anxelo & go veti na javnosta tokmu sprotivnoto. Glasnikot (Mu dava ne{to napi{ano na Temni~arot) Gospodarov vi go pra}a ova napismeno a po mene i nalogot da ne otstapite ni najmalku od nekoja negova odredba. (Vleguva glasnik. Da e od isto testo kako ona {to go le~i. ne e. temni~aru.) (Na Temni~arot) Ama vreva! Nekomu mnogu mu se brza {tom kutrava vrata ja ranuva so tresok. ni {to se odnesuva do rokot. nema ni{to. Temni~arot .) Vojvodata Mo`ebi ne{to pove}e znaete. kaj drugite saka da go zauzdi. sepak }e slu{nete pove}e pred da razdeni denot. Toj so sveta vozdr`anost go kroti ona vo sebe {to. Temni~arot Ima ne{to ute{no za Klaudio? Vojvodata Temni~arot Ne. se slo`uva negoviot `ivot so vlasta negova i pravecot na negovata pravda.) Temni~arov e ~ovek.) Ova e ~ovek na negovoto gospodstvo. (Izleguva glasnikot. Neka dobro ve osuni oti kako {to gledam. (Tropawe na vrata. Vojvodata Zarem ne pristigna otpovik za Klaudio ili mora da umre utre? (Na strana) Ova e negovata pro{ka. osven toa od samiot prestol na pravdata.Tante za kukurigu 523 Vojvodata Zna~i nabrgu }e se pojavi. se razdenuva. ni {to se odnesuva do drugi okolnosti. Temni~arot Neka ~eka dodeka slu`benikot ne dojde da go odvede.

naredete Klaudio da se pogubi vo ~etiri a popladne Bernardin. [to ima. ve}e devet godini le`i v zatvor. Vojvodata Vi ka`av. Vojvodata Podocna }e govorime pove}e za nego. temni~aru. Vojvodata Dali sega go ima? Temni~arot Da. gospodine? Temni~arot Temni~arot Negovite prijateli postojano uspevaa da mu izdejstvuvaat odlagawe.524 Vilijam [EKSPIR koga go pravi mnogu krupna yverka. Koga porokot prostuva. Vojvodata Ve molam. no ovde e izrasnat i odgledan. Toj duri i samiot prizna. ^estopati sme go budele nebare }e go nosime na pogubuvawe. prostuvaweto do tamu odi {to grevot i gre{nikot vo prijatelstvo gi vodi. Vojvodata Kako se slu~ilo otsutniot vojvoda da ne go oslobodi ili da go pogubi? Sum ~ul deka taka sekoga{ pravel. i~ ne mu e gajle. do pet sakam da ja imam glavata na Klaudio kaj mene. ne se ni najde. a i vistinski dokaz s# do doa|aweto na vlast na gospodarot Anxelo. mi ja ostri budnosta so ovoj nevoobi~aen pottik. Pijan e po vezden i toa po nekolku dena. Vojvodata Mu treba pouka. ama toa za nego be{e ko da tropnalo tene}e. Zna~i izvr{ete si ja dol`nosta. Otvorete mu ja vratata. ni od minatoto. Za podobro da se uveram. a za besmrtnosta mu e gajle kolku za lanskiot sneg. Temni~arot Ne saka ni da ~ue. vi se ~ita ~estitost i postojanost. inaku }e vi letne glavata. nema ~uvstvo za smrtta. Ako lo{o ~itam. }e mu poka`evme la`en nalog za toa. Pogri`ete se ova da se izvr{i kako {to treba imaj}i na um deka od ova zavisat mnogu raboti {to ne mo`am da vi gi doveram.’ [to velite na ova. ne se pla{i od ni{to. smetaj}i verojatno deka }e bidam le`eren vo slu`bata. Dali poka`uva{e kaewe vo zatvorot? Dali rabotata ja primi pri srce? Temni~arot Toa e ~ovek {to smrtta ne ja sfa}a postra{no od pijan son. Temni~arot ‘Bez ogled dali ne{to sprotivno ste ~ule. gospodarot Anxelo. toga{ mojata . mi se ~ini ~udno za{to porano nema{e takov obi~aj. gospodine? Vojvodata [to e toj Bernardin {to treba da go pogubite popladnevo? Temni~arot Roden e ^eh. da ~ueme. ba{ go boli za s#. ni od sega{nosta ni od idninata. Na liceto. no toj nema da izbega. Vo zatvorot ima{e celosna sloboda.

pa ni mojata obleka. Ako so ova. Vie. Neka utrovo Bernardin bide poguben a negovata glava ispratena pred Anxelo. No.Tante za kukurigu 525 stara ume{nost me mami. ne e ni malku pove}e vinoven pred zakonot odo{to Anxelo koj{to kaznata mu ja izre~e. `imi svetecot komu mu slu`am. osven blagodarnost i nagrada. }e se potpram drsko na svojata ume{nost pa {to }e bide neka bide. (Poka`uva pismo) Pogledajte gospodine. }e se zalo`am protiv toa so mojot `ivot. navle~ete na Gi prepoznavam i toa i toa. pa ka`ete deka posledna `elba na osudenikot bila pred smrt da go istri`at. Vojvodata Temni~arot O. ni moeto uveruvawe ne mo`at lesno da ve omeknat. Istri`ete mu ja glavata i podvrzete mu ja bradata. Vojvodata Dali mu se zakolnavte na vojvodata ili na zamenikot? Temni~arot Vojvodata Nemu i na negovite zamenici. a dotoga{ vedna{ treba da mi napravite edna opasna usluga. dobar o~e. rokot mi e utvrden. ni mojata besprekornost. . gi znaete i negovata raka i negoviot pe~at. gospodine. Vojvodata Ovde se najavuva vra}aweto na vojvodata: pro~itajte go toa podocna koga }e imate Dali bi smetale deka ne ste napravile prestap ako vojvodata ja odobri va{ata postapka kako pravi~na? Temni~arot Samo kolku e toa verojatno? Vojvodata Ne deka e verojatno tuku e sigurno. Temni~arot Anxelo gi ima videno i obajcata. Klaudio. ve molam postapete kako {to vi velam. Temni~arot A kako. pa }e ja otkrie izmamata. ve molam da mi ostavite samo ~etiri dena rok. vi se molam? sebe i ne{to drugo. mrtovecot mnogu go menuva likot. Vojvodata @imi zakletvata {to sum ja dal na mojot red. }e otidam podaleku od {to planirav. No bidej}i gledam deka se pla{ite. ovde se rakopisot i pe~atot na vojvodata. ama ova e protiv mojata zakletva. Odlo`ete go pogubuvaweto. a imam jasen nalog pod zakana so smrt glavata da ja ispora~am pred o~ite na Anxelo? Ako otstapam makar i malku }e me snajde sudbinata na Klaudio. Za da vi dadam mo`nost ova da go sfatite kako {to treba. za da go otstranam sekoj va{ somne`. Vojvodata Temni~arot Kako mo`am da go storam toa koga vremeto istekuva. za ~ie pogubuvawe dobivte nalog. vie znaete deka ova obi~no se pravi. a vie mo`ete i da pripomognete. Temni~arot Prostete. ne se somnevam vo toa.

Ova Anxelo ne go znae bidej}i tokmu deneska dobiva pisma so ~udna sodr`ina. od {to izvlekol }ar pet marki. pa mladiot majstor Bog-da~uva. s# na s# 197 funti. pa diviot Polu-bure {to go probode Kazan i mislam u{te ~etiriesettina drugi. silexija na me~ i kama. (Vleguva Mraza~. na tu`ba od majstor Trino`ici. pa majstor Za-vlakno-zlato i majstor Umrev-od-glad. dovedi go ovde Bernardin.) Mraza~ Bratko. zaradi nekoi ~etiri topovi svila vo boja na praska koi sega go raspraskaa do pita~ki stap. a sega stanati ‘Podajte za boga’. ]e go ispovedam i }e go razre{am od grevovite vedna{. (Izleguvaat. se pojavi yvezda i mu dade znak na ov~arot. bidej}i ovde se nao|aat mnogu od nejzinite stari mu{terii. pa hrabriot majstor Vrvka-od-~evli. Vo niv de se veli deka vojvodata umrel. S# u{te ste v~udovideni. pa majstor Se~i-begaj. Potoa tuka e eden majstor Fiasko. no ova }e vi vnese apsolutna re{enost. Pompej Majstore Bernardin! Razbudete se da ve obesat! Majstore Bernardin! Mraza~ Ej! Bernardin! slobodno vreme i }e vidite deka toj vo rok od dva dena }e bide ovde. Pogledajte. toga{ |umbirot ne se baral mnogu za{to site stari babi izumrele. no za sre}a.) Pompej Taka se odoma}iniv ovde {to se ~uvstvuvam ko da sum vo onaa na{a esnafska ku}a. Potoa tuka ni e i mladiot Kec-na-banka . od toa nema ni{to. Odime. tuka e mladiot majstor Brzo{ilo. ^ovek bi rekol deka e vo ku}ata na samata gospo|a Azdisana. megdanxijata.) . Raka na srce. pa upatete go na podobro mesto. Povikajte go xelatot i neka mu se se~e glavata na Bernardin. Prvin. site golemi ala{verxii vo na{iot zanaet. de deka negde se zamona{il. trgovec so tkaenina. Site te{kotii lesno se re{avaat koga se znaat. pa tuka vi e i mladiot Lezet-me{e {to go ubi pohotniot Treseno-blago. Ne ~udete se mnogu kako ova e mo`no. zatvoren e poradi nakusuruvawe na mu{teriite so temno`olta hartija i star |umbir. ve}e se razdeni.526 Vilijam [EKSPIR Scena 3 (Vleguva Pompej. ve~niot patnik.

Tante za kukurigu

527
Mraza~

Bernardin (Od nadvor) Grlata da vi se krastosaat, da dade bog! Koj se dere taka! Koj ste vie? Pompej

Navistina gospodine, bi sakal {to pobrgu da se nurnete vo molitva za{to, gledajte, nalogot stigna. Bernardin

Va{i prijateli, gospodine; xelati. Treba da bidete dobri gospodine, da stanete i da odite na nebo! Bernardin Mar{ da ve nema, gadovi, sikter! Mi se spie. Mraza~ Re~ete mu deka mora da se rasoni i toa vedna{. Pompej Ve molam, majstore Bernardin, bidete buden dodeka ve obesime a potoa spijte kolku {to sakate. Mraza~ Odi kaj nego i izvle~i go!

Gadu, piev cela no}; ne sum podgotven za toa. Pompej U{te podobro, gospodine; za{to toj {to piel cela no}, pa go obesat rano na sabajle, posle mo`e da spie ko zaklan cel den. (Vleguva vojvodata prepraven na monah.) Mraza~ Eve, gospodine, vi doa|a duhovniot tatko. U{te misli{ deka ni e do {ega? Vojvodata Gospodine, podbodnat od milosrdie, a na vesta kolku brzo treba da go napu{tite svetov, dojdov da ve posovetuvam, da ve ute{am i da se pomolam so vas. Bernardin

Pompej Doa|a, gospodine, doa|a. Slu{am kako {u{ti slamata pod nego. Mraza~ Dali sekirata e na pewu{ka, brat? Pompej Naostrena e gospodine, samo treba da se zamavne. (Vleguva Bernardin.) Bernardin Pa Mraza~, {to sakate od mene? E taka pop~e, ama nema. Piev cela no} ko netokmu i mi treba pove}e vreme da se podgotvam. Ako ne, }e treba mozokot da mi go isturat so cepenica. Deneska ne mi se umira, pa crknete ako sakate. Vojvodata O, gospodine, morate; zatoa, ve molam, naso~ete go pogledot kon patot {to vi pretstoi. Bernardin Se kolnam deka nema da umram deneska, pa ako sakate ubeduvajte me do utre sabajle.

528
Vojvodata Ama vi se molam Bernardin

Vilijam [EKSPIR

nalo`en od Anxelo. Gledajte ova da se stori i da se isprati spored zapovedta, a jas }e probam da go nagovoram jadnikov dobrovolno da umre. Temni~arot Ova, dobar o~e, }e se izvr{i vedna{. No Bernardin mora popladnevo da umre; no {to da pravime so Klaudio za da se spasam od opasnosta {to mo`e da me snajde ako se doznae deka e `iv? Vojvodata Napravete vaka: skrijte gi tajno i Bernardin i Klaudio. Pred dvapati sonceto da ugree jasno nad svetot dolu, }e se najdete vo bezbednost. Temni~arot

Nema {to da mi se molite. Ako imate ne{to da mi ka`ete, dojdete vo mojata }elija, za{to deneska ottamu ne mrdam. (Si zaminuva.) Vojvodata Nepodgotven ni za `ivot ni za smrt. O, du{o so kameno srce! Po nego; donesete go da umre. (Izleguvaat Mraza~ i Pompej.) (Vleguva Temni~arot.) Temni~arot Pa kako vi izgleda zatvorenikot? Vojvodata

Vi se pokoruvam po svoja volja. Su{testvo nepodgotveno, neprikladno za smrt; da se isprati na onoj svet so vakva du{a bi bilo grev. Temni~arot Ovde vo zatvorov, o~e, utrovo umre od smrtonosna treska eden Dubrov~anec, mnogu zloglasen pirat, ~ovek na ista vozrast so Klaudio, so brada i glava sli~ni na negovite. Kako bi bilo da go ostavime nesre}nikov dodeka ne se re{i samiot a zamenikovata volja da ja zadovolime so likot na Dubrov~anecot na Klaudio sli~en? Vojvodata Eve ja glavata; samiot }e ja odnesam. O, neboto tuka vme{alo prsti. Nalog dajte vedna{; istekuva rokot Vojvodata Brgu, dajte nalog i glavata ispratete ja kaj Anxelo. (Izleguva Temni~arot.) Sega }e napi{am do Anxelo pisma temni~arot }e mu gi odnese - od niv }e doznae deka nabli`uvam kon doma, i deka moram so nalozi mnogu krupni javno da vlezam v grad. Od nego }e baram da me do~eka kaj posvetenata ~e{ma kilometar i pol pod gradot, a od tamu ladnokrvno i na dobro odmeren na~in so Anxelo }e postapime. (Vleguva temni~arot so glavata na Dubrov~anecot.) Temni~arot

Tante za kukurigu

529
Vojvodata

Vojvodata Taka e dobro. Vratete se vedna{, bidej}i imam da vi soop{tam ne{ta koi, osven vas, nikoj ne smee da gi slu{ne. Temni~arot

Mo`no e i ba{ e taka. Bidete mudra, }erko, vo trpenieto. Izabela O, odam kaj nego o~ite da mu gi iskopam!

Letam. Vojvodata Izabela Nema da ve primi. (Od nadvor) Ej! Javete se! Izabela Vojvodata Glasot na Izabela. Dojdena e da ~ue dali pomiluvaweto za brat & stigna; no nema da & ka`am zaradi nejzino dobro, za koga najmalku o~ekuva, po te{kiot o~aj ko uteha bo`ja da & dojde. Izabela (Od nadvor) O, so va{ dopust! (Vleguva Izabela.) Vojvodata Dobro utro, ubava i blagorodna }erko. Izabela Poubav e blagoslovot {to od svet ~ovek kako vas doa|a. Dali zamenikot go prati pomiluvaweto za brat mi? Vojvodata Toj go oslobodi, Izabela, od svetot. Glavata mu e otse~ena i ispratena kaj Anxelo. Izabela O, zarem e mo`no? (Pla~e) Jaden Klaudio! Prokleta Izabela! Svetu nepraveden! Proklet da si za na vek Anxelo! Vojvodata Ova ne go boli, nitu vie imate korist. Zatoa, nemojte taka; vo bo`ji race va{ata rabota predajte ja. Vnimavajte {to }e vi re~am, a vo sekoe zbor~e ~ista vistina }e ima. Vojvodata utre si doa|a doma - nemojte, izbri{ete gi solzite - eden sobrat moj i ispovednik negov ova mi go ka`a. Ve}e im javi za istoto na Eskalo i Anxelo koi se podgotvuvaat na porti da go sretnat, za tamu da mu ja predadat vlasta. Ako mo`ete mudrosta da ja naso~ite va{a vo pravecot po koj sakam rabotite da te~at, }e imate mo`nost da go razobli~ite gadot, da go ispolnite vojvodata so voshit, srceto so odmazda da go zadovolite i so op{ta po~it da se zdobiete. Izabela ]e pravam kako {to velite vie. Vojvodata Pismovo, toga{, dajte mu go na monahot Petar, onoj {to me izvesti za doa|aweto na vojvodata.

530

Vilijam [EKSPIR

Ka`ete mu deka ve~erva sakam da dojde vo ku}ata na Marijana. ]e go zapoznaam dobro so va{ata i nejzinata rabota a toj pred vojvodata }e ve izvede, a vie Anxelo toga{ bespo{tedno optu`ete go. [to se odnesuva do mene, edna zakletva me vrzuva sveta pa }e bidam otsuten. (& go dava pismoto) So ova pismo pojdete. Soprete gi ovie {tiplivi vodi so mirno srce. Vo redot moj ne veruvajte ako od patot va{ skr{nam. (Vleguva Lu~io.) Koj e ovde? Lu~io Dobra ve~er. O~e, kade e temni~arot? Vojvodata Ne e tuka, gospodine. Lu~io O ubava Izabela, srceto mi blednee koga gledam deka o~ite ti se crveni. Mora da si trpeliva. Prinuden sum da ru~am i ve~eram voda i trici; ni za `iva glava ne smeam mevot da go polnam; edno hranlivo jadewe pa i jas }e doteram do tamu. No velat vojvodata se vra}a utre. @imi vera, Izabela, go sakav brat ti. Da be{e stariot, nastran liljak, vojvodata, doma, a ne vo nekoi mra~ni sokaci, toj }e be{e `iv. (Izleguva Izabela.) Vojvodata Gospodine, vojvodata ni pet pari ne dava za ona {to go govorite; no dobroto e {to toj voop{to ne `ivee tamu. Lu~io O~e, ti ne go zne{ vojvodata tolku dobro kako jas. Toj e pogolem `enkar od {to

misli{. Vojvodata Za ova eden den }e odgovarate. Zbogum. Lu~io ^ekaj, ~ekaj! ]e dojdam so tebe. ]e ti ka`uvam ubavi bajki za vojvodata. Vojvodata Ve}e za nego mi iznaprika`avte edno ~udo raboti, gospodine, ako se taka kako {to velite; ako ne se, toga{ milion u{te da mi ka`ete nema da bidat dosta. Lu~io Edna{ izlegov pred nego zatoa {to na edna devojka & napraviv dete. Vojvodata Takvo ne{to ste storile? Lu~io Da, navistina storiv; ama morav da odre~am. Inaku }e me o`enea so taa skapanica. Vojvodata Gospodine, va{eto dru{tvo pove}e go zasmejuva ~oveka odo{to mu pri~inuva ~est. Ostanete so zdravje. Lu~io @imi vera, odam so tebe do krajot na ulicata. Ako muabetot za bludot ne ti odgovara, }e nastojuvam da zboruvame {to pomalku za toa. Ne, o~e, jas sum ti ne{to kako krle`: a se zaka~am, ne se otka~uvam. (Izleguvaat.)

Tante za kukurigu Scena 4
(Vleguvaat Eskalo i Anxelo.) Eskalo Sekoe pismo {to go napi{a go pobiva{e prethodnoto. Anxelo I toa na sovr{eno nesoodveten i smeten na~in. Negovite postapki mnogu li~at na nastap na ludilo. Da se molime na boga razumot da ne mu e pomaten. I zo{to na porti da go ~ekame i tamu da mu ja primopredademe vlasta? Eskalo Ne znam. Anxelo I zo{to toa da go objavime na eden ~as pred negovoto pristignuvawe pa da mo`e sekoj, ako bara da se ispravi nekakva nepravda, da podnese molba na ulica? Eskalo Toj iznesuva svoi pri~ini za toa - da mo`e site `albi da gi razgleda pa da n# oslobodi od podocne`nite optu`bi koi posle toa, }e nemaat zakonska sila protiv nas. Anxelo Pa ubavo, toga{ dajte, ve molam, proglas. Utre izutrina }e dojdam kaj vas da ve viknam. Izvestete gi site lu|e po red i ~in {to treba da go do~ekaat. Eskalo Dobro, gospodine. A sega zbogum.

531
Anxelo

Dobra no}. (Izleguva Eskalo.) ^inov me izrezili do kraj, me napravi jalov i tap za sekoj potfat. Od nevinosta li{ena moma i toa od visok golemec {to sproveduva zakon tokmu protiv toa! Sramot nejzin ne`en da ne ja spre~uva za gubitokot devstven da trubi, bi mo`ela epten da me iskamfuzi! Razumot ja dr`i, sepak, bidej}i steknav takva doverba i tolkav ugled {to niedna poedine~na hula ne mi mo`e ni{to ami samo hula~ot go valka. Treba{e da go ostavam vo `ivot, samo da ne mislev deka divata negova mladost, opasno nastrvena, mo`e edna{ po odmazda da dojde {to so tolku sramotna cena, sramoten `ivot taa otkupi. Pa sepak, kamo `iv da be{e. Bo`e, {tom edna{ du{ata si ja ogre{il ve}e, kolata nadolu ti trgnuva, sakal ti ili ne}el. Izleguva.

532 Scena 5

Vilijam [EKSPIR Scena 6
(Vleguvaat Izabela i Marijana.) Izabela Vojvodata

(Vleguvaat vojvodata, vo svojata obleka i monahot Petar.)

Vra~ete gi pismata koga }e dojde vreme. Temni~arot namerata na{a i planot gi znae koga }e trgne rabotata, dr`ete se do upatstvata {to vi gi dadov, imaj}i go vo vid na{iot naum, iako ponekoga{ }e mora ovde onde da skr{nite vo zavisnost od tekot na ne{tata. Odete do domot na Flavij, i ka`ete mu kade sum. Prenesete isto i do Valentin, Roland i Kras. Neka trubite do portite gi donesat no prvin Flavij neka dojde vamu. Monahot S# }e se sredi najbrzo {to mo`e. (Izleguva.) (Vleguva Varij.) Vojvodata

Mrazam od okolu da zboruvam vistinata ~ista bi ja ka`ala, no, vsu{nost, vie bi trebalo da go obvinite, no sovet primiv vaka da postapam za, kako {to veli, vistinskata namera da se skrie. Marijana Pravete {to toj }e vi ka`e. Izabela Osven toa, veli ne trebalo da se ~udam ako me napadne na smetka na drugata strana, lek bil toj gor~liv za ishodot sladok. (Vleguva monahot Petar.) Marijana Kamo monahot Petar Izabela

Ti blagodaram, Varij; mnogu brzo dojde. Dojdi da pro{etame. U{te prijateli na{i }e n# pozdravat podocna. Blagoroden moj Varij! (Izleguvaat.)

^ekajte, ve molam; monahot eve ide. Monahot Petar Ajde; vi najdov najpogodno mesto na koe tolku }e mu pa|ate na vojvodata v o~i {to ne }e mo`e da ne ve zabele`i. Dvapati ve}e trubite se oglasija. Site blagorodni gra|ani od ugled ve}e stojat na porti a samo {to ne pristignal i vojvodata; zatoa, ajde da odime, ajde.

^in PETTI
Scena 1
(Vleguvaat od edna strana Vojvodata, Varij so pridru`ba, a na druga Anxelo, Eskalo, Lu~io, gra|ani i slu`benici.)

Vojvodata (Na Anxelo) Dobar moj rodnino, dobro ve najdovme. (Na Eskalo) Star moj i veren prijatelu, milo ni e {to ve gledame. Anxelo i Eskalo Sre}no ni do{le, va{e veli~estvo. Vojvodata Na obajcata edno golemo i srde~no fala. Za vas se raspra{uvavme i slu{avme tolku dobro za va{ata pravi~nost {to srceto na{e ne mo`e da se vozdr`i pa blagodarnost javno vi oddava, kapar za nagradata {to sledi. Anxelo

morate kraj nas da odite od drugata strana, dva stolba ste mi vie. (Odat napred.) (Vleguvaat monahot Petar i Izabela.) Monahot Petar Sega vi e vreme. Kleknete i govorete glasno. Izabela (Kleknuva) Pravda, o vojvodo kralski! Pogledot vtren~ete go vo edna obespravena - sepak bi rekla, devojka. Blagoroden knezu, ne obes~estvuvajte si go vidot gledaj}i vo ne{to drugo, duri `albata moja pravi~na ne ja slu{nete i dodeka mene ne mi dadete pravda, pravda, pravda, pravda! Vojvodata

Vie s# posilno me obvrzuvate. Vojvodata O, zaslugata va{a nasekade e~i i grev bi storil da ja zaklu~am vo tajnite agli na moeto srce, koga zaslu`uva izlivawe vo bukvi od bronza, utvrden kastel protiv zabot na vremeto i mrakot na zaboravot. Dajte mi raka, za podanicite da vidat i za navek da znaat deka nadvore{nite znaci na qubeznost seta vnatre{na naklonost ja objavuvaat. Prijdete, Eskalo, Vo {to e nepravdata? Koj vi zgre{il? So {to? Bidete kratki. Gospodarot Anxelo }e vi dade pravda. Nemu slu~ajot iznesete mu go. Izabela O knezu mo}en, me terate od sotonata pravda da baram. Slu{nete me li~no oti ona {to }e go ka`am ili na glava }e mi padne ako verba ne mu se dade ili }e ve prinudi seta krivda napravena vrz mene, da ja le~ite. Slu{nete

534
me, o, slu{nete me, slu{nete me! Anxelo

Vilijam [EKSPIR

Gospodaru, se pla{am deka taa ne e so site. Me mole{e mene za `ivotot na brat & poguben po sudot na pravdata. Izabela (Stanuva) Po sudot na pravdata! Anxelo I }e govori sega ~udno i polna pelin. Izabela Mnogu ~udno }e govoram, no i vistinoto mnogu. No ne e li ~udno {to ovoj Anxelo go gazi zborot? Ne e li ~udno {to ubiec e toj? Ne e li ~udno, mnogu ~udno {to ovoj Anxelo e prequbni~ki kradec, dvoli~nik i silexija na mominskata ~ednost? Vojvodata ^udno e, iljadapati ~udno! Izabela I ko {to e vistinoto deka Anxelo e toj s# {to govoram e vistinito no i ~udno. Ne, iljadapati e vistinito, vistinata oti }e si ostane vistina s# do denot suden. Vojvodata Trgnete ja od ovde. Kutrata taa, go govori ova za{to se mrdnala od umot. Izabela

deka od umot sum se mrdnala. Ne go smetaj za nevozmo`no ona {to neverojatno samo izgleda. Ne e nevozmo`no, podlec nekoj najlo{ na svetot, da izgleda krotko, seriozno, pravi~no i besprekorno kako Anxelo; taka i Anxelo mo`e, pokraj site ode`di, tituli, maniri i nakit, da bide arhi-apa{. Veruvaj vo ova, knezu kralski, pomalku, toj toa i ne e; no pove}e e koga bi imala pove}e imiwa za lo{oto i zloto. Vojvodata Vo ~esta se kolnam, ako e luda, a luda e velam, deka ludiloto nejzino e sredeno ~udno, pa takva smisla vrzana pravi kakva {to dosega kaj ludak nikoga{ ne sum ~ul. Izabela O vojvodo blagoroden, ne udirajte na toa, ne brkajte go razumot za qubov na nepravdata; tuku razumot neka vi slu`i vistinata da se pojavi kaj{to skriena se ~ini, a nevistinata da se sokrie kaj{to izgleda to~na. Vojvodata Na mnozina {to ne se ludi, pove}e razum im nedostiga. Ka`ete {to imate! Ve slu{am! Izabela Jas sum sestra na eden Klaudio, osuden zaradi blud na smrt pod sekira. Anxelo kaznata mu ja izre~e. Jas, ba{ koga bev na isku{eni~ki ispit za priem me|u kalu|erkite, bev izvestena od brat mi preku eden Lu~io. Lu~io

O knezu, te prokolnuvam, ako verba ima{ deka i druga ima sre}a osven na{ava zemska, ne me otfrlaj tuku - taka so izgovor lesen

Toa sum jas, ako dozvoluvate, knezu. Od Klaudio otidov kaj nea i ja molev

Tante za kukurigu

535
Izabela

sre}ata da si ja proba kaj gospodarot Anxelo belkim taka za jadnikot }e izmoli pro{ka. Izabela Toa e toj, navistina. Vojvodata (Na Lu~io) Nikoj vas ne ve pra{a. Lu~io To~no, gospodaru, no ne me ni povika da mol~am. Vojvodata Toga{, sega ve povikuvam. Zapomnete go ova, molam; a ako nekoga{ imate rabota nekoja svoja toga{ molete se na boga da bidete bez gre{ka. Lu~io Vi garantiram, gospodaru. Vojvodta Garantirajte si sam na sebe; vnimavajte, velam. Izabela Gospodinov ka`a del~e od prikaznata moja Lu~io To~no. Vojvodata Mo`ebi e to~no, no sigurno gre{ite {to zboruvate preku red. (Na Izabela) I, ve molam?

Otidov kaj ovoj gad bluden, zamenikot Vojvodata Ova malku luda~ki zvu~i. Izabela Prostete, ama prikladno e na rabotata. Vojvodata Da, na rabotata! Prodol`ete! Izabela Na kratko, a neva`noto go ostavam na strana, kako go prekolnuvav, kako go molev, mu kle~ev, kako me odbi i kako mu odgovoriv toga{ za{to mnogu dolgo trae{e - za sega so bolka i sram, sramniot kraj da go ka`am. Ne saka{e brat mi da go pomiluva, osven pod uslov telovo negibnato da mu go dadam na negovata neumerena pohota bludna; po borba dolgotrajna, sestrinskoto vo mene ~esta mi ja skr{i, pa mu se dadov. No utroto u{te, strasta zadovolena, toj isprati nalog glavata na brat mi da mu ja se~at. Vojvodata U{te da e taka! Izabela Ne samo {to e taka, tuku epten e taka! Vojvodata Ti ne znae{ {to zboruva{, jadni~ke luda, ili si podbodnata so smislen omraz protiv ~esta negova. Kako prvo, toj vo ispravnosta e bez gre{ka. Kako vtoro, besmisleno e toj so tolkava `estina

536

Vilijam [EKSPIR

da gi goni grevovite {to samiot gi ima. Da zgre{il taka, toj brat ti so sebesi bi go sporedil i od besilka bi go spasil. Nekoj ve namestil. Vistinata priznaj ja i ka`i po ~ij nagovor si do{la da se `ali{. Izabela Ova e s#? Toga{, o, vie blagosloveni slugi nebesni, trpenie podarete mi, za so vreme zloto da se otkrie {to zavitkano e ovde vo drei na ~esta! Bog da ja ~uva va{ata milost od zlo, a jas si odam obes~estena, bez verba vo nikoj! Vojvodata Znam, bi oti{le sega tuku-taka. Stra`a! Odnesete ja v zatvor. (Eden stra`ar zastanuva zad Izabela.) Zarem da dozvolime tolku besramen vior od navredi da se urne vrz onoj {to ni e tolku blizok? Spletki. Koj znae{e za va{iot naum i za ideweto ovde? Izabela Nekoj koj bi sakala da e ovde: otec Ludovik. (Izleguva pod stra`a.) Vojvodata Otec - duh, verojatno. Go znae li nekoj toj Ludovik? Lu~io Gospodaru, jas go znam. Monah {to segde si go pika nosot. Ne mi se dopa|a. Da ne be{e duhovnik, knezu, za nekoi zborovi {to protiv vas gi ka`a, dodeka ne bevte ovde, }e go yviznev da sviri. Vojvodata Zboruval protiv mene? Ama dobar monah! Pa u{te sirotava devojka zlobno ja {ilkal

protiv zamenikot na{! Najdete go vedna{! (Izleguvaat eden ili nekolkumina.) Lu~io Tokmu no}eska, gospodaru, nea i toj monah vo zatvorot gi vidov. Bezo~en monah, nizok monah. Monahot Petar Blagosloveni da ste knezu! Stoev tuka blisku, gospodaru, i slu{av kako u{ite vi gi polnat so nevistini. Kako prvo, `enava, bez tro{ka sram zamenikot vi go napa|a koj{to ja doprel ili damka nekakva & storil kolku nekoj neroden {to ja doprel ili flekosal. Vojvodata I nie isto tolku veruvame. Go znaete li toj Ludovik za kogo taa govori? Monahot Petar Go znam kako svet, pobo`en ~ovek, ne e nizok, nitu pak nosot sekade go pika kako {to za nego re~e gospodinov ovde; i, `imi verava, toj ~ovek nikoga{ ne rekol kako {to se tvrdi lo{ zbor za va{ata milost. Lu~io Rekol gospodaru, i toa najpodlo. Veruvajte mi! Monahot Petar Ubavo, edna{ }e dojde i }e se opravda; no vo migov toj e bolen, gospodaru, od ~udna treska. Samo po negov nalog bidej}i slu{na deka se podgotvuva tu`ba protiv gospodarot Anxelo, dojdov jas ovde da ka`am, nebare toj zboruva, {to vo seto e laga a {to vistina, za {to mo`e

Tante za kukurigu

537
Vojvodata

da se zakolne, za {to na ispit da se stavi koga i da go viknat. Prvo, za ovaa `ena: za da se opravda ovoj blagorodnik vreden, tolku prosta~ki i javno obvinet, taa }e bide pred vas pobiena i toa otvoreno v lice taka {to, na krajot, sama }e priznae. Vojvodata

Vdovica? Marijana Ni toa, gospodaru. Vojvodata

O~e dobar, da slu{neme. (Izleguva monahot Petar.) Zarem ne se smeete na ova, gospodaru Anxelo? O bo`e, kolkava e suetata na {utracite jadni! Stolovi dajte ni. (Nosat stolovi.) Dojdete, rodnino Anxelo, vo ova }e bidam nepristrasen; bidete sami sudija vo rabotata va{a. (Vojvodata i Anxelo sednuvaat.) (Vleguvaat monahot Petar i Marijana pokriena so prevez.) Ova li e svedokot, o~e? Prvin liceto neka go poka`e, a potoa neka zboruva. Marijana Prostete, gospodaru, liceto ne go poka`uvam duri ma`ot mi ne mi ka`e. Vojvodata [to, vie ste ma`ena? Marijana Ne, gospodaru.

Toga{ ne ste ni{to; ni devojka, ni vdovica ni `ena! Lu~io Gospodaru, mo`e e uli~arka, za{to mnogu od niv ne se ni devojki, ni vdovici ni `eni. Vojvodata Zamol~ete go onoj brat! Kamo sre}a da ima pri~ina da blaboti za sebe. Lu~io Dobro, gospodaru. Marijana Gospodaru, priznavam deka ma`ena ne sum bila, a priznavam, istovremeno, deka ne sum moma. Go poznav ma` mi, a ma` mi sepak ne znae deka nekoga{ i toj me poznal. Lu~io Sigurno bil pijan, gospodaru, ne znam {to drugo. Vojvodata

Vojvodata Dali ste devojka? Marijana Ne, gospodaru. Dobro, gospodaru. Bi sakal, zaradi blagosta na mirot, i ti da si pijan. Lu~io

538
Vojvodata

Vilijam [EKSPIR

Vojvodata (Na Anxelo) Ja poznavate ovaa `ena? Lu~io Telesno, veli taa. Vojvodata Zamol~i, brat! Pove}e da ne si pisnal! Lu~io Gospodaru, mora da priznaam deka `enava ja znam; pet godini ima od denot koga za bra~en sojuz se govore{e me|u mene i nea, koj{to propadna, delumno poradi nejzniot veten miraz {to naedna{ se skrati, no glavno poradi glasot {to & izleze deka bila za nikade; vo pette godini tie nitu sum zboruval so nea, ni sum ja videl, niti sum ~ul za nea; vo ~esta se kolnam. Marijana (Kleknuva pred vojvodata) Blagoroden knezu, ko svetlinata od nebo {to sleguva, od ustata zborot, i ko {to vistinata polna e so smisla, a sekoja doblest so vistina, jas sum so svr{uva~ka `ena na ovoj ~ovek tolku cvrsto ko zborovite {to zakletva pravat; a vtornikot no}ta, knezu, vo letnata svoja ku}a toj me pozna i ko `ena. Ako govoram pravo, toga{ od kolena mirno da se krenam, ako ne, toga{, ko mermeren spomenik, neka ostanam ovde, smramorena za navek. Anxelo Do sega se potsmevav samo.

Ova svedo~ewe so Anxelo nema vrska. Marijana Sega }e dojdam do toa, gospodaru. Taa {to nego za prequba go optu`uva so samoto toa i mojot ma` go tu`i, i na tovar tokmu ona vreme mu go stava vo koe, pod zakletva tvrdam, v pregrat go dr`ev so site posledici od qubovta {to se ra|aat. Anxelo Dali i drug, osven mene, taa tu`i? Marijana Ne, kolku {to znam. Vojvodata Ne? Rekovte ma` vi. Marijana Pa da, gospodaru, a toa e Anxelo, koj misli deka znae deka nikoga{ ova telo ne go poznal, no znae, misli, deka go poznal teloto na Izabela. Anxelo ^udno obvinenie. Poka`i go tvoeto lice. Marijana (Go otkriva liceto) Ma` mi mi nareduva; maskata ja vadam. Ova e toa lice, Anxelo surov, za koe nekoga{, se kolne{e, deka vredi da se gleda. Ova e rakata koja cvrsto vo svojata ja stegna, so zakletva koga go potvrduva{e dogovorot bra~en. Ova e teloto koe Izabela od obrvrskata ja spasi pa tebe ti se dade vo ku}ata letna a si misle{e deka e nejzino.

Tante za kukurigu

539
Eskalo

Sega, gospodaru, dajte cela pravda da ja vidam, trpenieto mi e pred kraj. Navistina gledam deka ovie slabi, kusoumni `eni se samo orudie na nekoja mnogu pomo}na raka koja na ova gi podbodnala. Mo`nost dajte mi knezu, da go najdam {ilka~ot. Vojvodata (Stanuva) Da, od srce i po va{a volja da gi kaznite. - Ti o~e budalest i ti rasipana `eno zdru`ena so taa {to si zamina, misli{ li deka zakletvite tvoi, pa makar vo sekoj svetec po red da si se kolnela, se dovolen dokaz protiv vrednosta negova i ugledot negov koi ve}e bile isku{uvani? Vie, ~esen Eskalo, sednete so rodninata moj; pomognete mu ve{to na videlo da ja istera zaverava i izvorot nejzin. I nekoj drug monah gi podbodnuval. Vedna{ najdete go. (Eskalo sednuva.) Monahot Petar Kamo da e ovde, gospodaru, za{to toj navistina gi podbodna `enive da se `alat. Temni~arot va{ znae kade prebiva to~no, toj mo`e da go dovede. Vojvodata (Na nekolkumina) Odete, storete go toa vedna{. (Izleguvaat nekolkumina.) (na Anxelo) A vie, blagoroden moj rodnino, i imatelu na doverbata na{a, bidej}i vi e va`no rabotava da ja isterate do kraj, so nanesenite navredi vrz vas, po najdobar naum postapete. Mene, za kratko, }e me nema, a vie ne mrdajte od ovde dodeka so klevetnicite ne se presmetate.

Gospodaru, do kraj rabotata }e ja isterame. (Izleguva vojvodata.) Gospodine Lu~io, neli rekovte deka ovoj otec Ludovik bil ne~esen ~ovek? Lu~io Kamilavkata ne go pravi monahot monah; ~esen samo po dreite; ~ovek koj{to mnogu lo{o govore{e za vojvodata. Eskalo ]e ve zamolime da ostanete ovde dodeka toj ne dojde, za potoa so ova da go naterate vo tesno. ]e izleze deka ovoj monah ti e nekoj fin brat! Lu~io Ni pomalku ni pove}e od koj bilo vo Viena, vi tvrdam. Eskalo Viknete ja taa Izabela povtorno ovde; sakam da zboruvam so nea. (Izleguvaat nekolkumina.) (Na Anxelo) Ve molam, gospodaru, dozvolete mi jas da postavuvam pra{awa. ]e vidite kako }e ja sredam. Lu~io Ne poarno od nego, barem kako {to samata veli. Eskalo Mislite? Lu~io Navistina, gospodine, mislam ako privatno ja sredite, vedna{ }e vi priznae; verojatno javno }e & bide sram.

540
Eskalo

Vilijam [EKSPIR

Vojvodata ^est na va{eto visoko mesto, a ~est ~esto i na sotonata mu se oddava pred tronot negov ognen. Kade e vojvodata? Toj treba da me ~ue. Eskalo Vojvodata sme nie i nie }e ve ~ueme. Govorete po pravo. Vojvodata

Od okolu }e ja napipuvam, da ne znae {to imam na um. Lu~io Taka se pravi toa; za{to `enite se najlesni na polno}. (Vleguva Izabela pod stra`a.) Eskalo Prijdete, ve molam; ovde ima edna dama koja go pobiva s# ona {to go rekovte. (Vleguvaat vojvodata, prepraven na monah, so kamilavka na glava i temni~arot.) Lu~io Gospodaru, eve go nikakvecot za kogo vi govorev, eve go so temni~arot. Eskalo Tokmu na vreme. Ne zboruvajte so nego dodeka ne ve povikame. Lu~io ]e mol~am kako mrtovec. Eskalo (Na vojvodata) Dojdete, gospodine, dali vie gi nateravte `enive da go naklevetat gospodarot Anxelo? Tie priznaa deka ste bile vie. Vojvodata Ne e to~no.

Ili bez strav, barem. (Na Izabela i Marijana) No, o, kutri du{i, zarem od lisica dojdovte da barate jagne? Poarno re~ete dobra no} za va{ata pravda. Vojvodata go nema? I va{ata pravda ja nema. Nepravi~en e vojvodata {to odbil da sudi po javnata va{a tu`ba, a sudeweto pu{til da go vodi podlecot protiv kogo se `alite. Lu~io Ova e podlecot, apa{ot za kogo vi govorev. Eskalo O monahu nepre~esen, monahu nesvet! Malku li ti be{e {to `enive gi natera doblesniov ma` da go rezilat, pa sega u{te so pogana usta i toa pravo nemu v lice podlec go narekuva{ i u{te preku nego i vojvodata go ~epka{, obvinuvaj}i go za nepravi~nost? Vodete go vedna{; na trkalo so nego. Del~e po del~e od vas }e kineme ama }e otkrieme {to ste ponietile. Kako rekovte, ‘nepravi~en’? Vojvodata

Eskalo Kako? Znaete kade ste? Oladete malku. Vojvodata ne smee ni prst da mi otkine kako {to ne smee svoj da si otkorne. Ne sum podanik negov, niti sum od ovde. Rabotata moja e da gledam {to se slu~uva ovde vo Viena, vo koja vidov

Tante za kukurigu

541
Lu~io

kako rasipanosta klokoti i vrie i od umot nadvor pretekuva; zakoni za sekoj prestap ima, no poddr`ani se kolku i propisite strogi {to ko opomenite po berbernicite visat, pove}e za potsmev odo{to za po~it. Eskalo Kleveta kon dr`avata! Vodete go v zatvor!

O, ti prokletio niska! Zarem ne te vle~ev za nos zaradi ona {to go vele{e? Vojvodata Se kolnam deka go sakam vojvodata kako sebesi. Anxelo

Anxelo [to imate vie protiv nego da iznesete, gospodine Lu~io? Neli ova e ~ovekot za kogo govorevte? Lu~io Toj e, gospodaru. - Elate vamu, gospodine ]ela. Me poznavate? Vojvodata Ve pametam, gospodine, po zvukot na va{iot glas.Se sretnavme vo zatvorot za vreme na otsustvoto na vojvodata. Lu~io ^ekajte, gospodine, ~ekajte malku. Aha, taka zna~i? A dali pametite {to govorevte za vojvodata? Vojvodata Kako ne bi pametel, gospodine. Lu~io Zna~i pametite, gospodine, taka? Pa dali vojvodata e `enkar, {utrak i kukavica, kako {to toga{ velevte za nego? Vojvodata Vie bi morale, gospodine, da me zamenite so sebe pred zborovive da mi gi piknete v usta. Vie navistina taka rekovte za nego a i u{te pove}e i u{te polo{o. Anxelo [to, dava otpor? Pomognete mu, Lu~io. Lu~io (Na vojvodata) Ajde, gospodine; ajde, gospodine; gospodine! Poleka malku, gospodine! [to, }elav eden, la`liv apa{, morate da nosite kamilavka, a? Poka`ete go toa va{e podle~ko lice, ~uma da ve sotre! Poka`ete go toa va{e ovco-lapa~ko lice, pa toga{ neka malku ve obesat! [to, ne saka da se izvadi? (Toj ja istrgnuva kamilavkata na monahot pa se otkriva liceto na vojvodata. Anxelo i Eskalo stanuvaat.) So takvi ne treba ni da se razgovara. Vodete go v zatvor. Kade e temni~arot? Nosete go v zatvor. Okovajte go vo prangi. I neka mol~i. Vodete gi i ovie `eni{ta a i site drugi {to {uruvale so ova dru{tvo. (Marijana ja stanuvaat i ja vodat pod stra`a.) (Temni~arot go fa}a vojvodata za ramo.) Vojvodata Sega podlecov poleka se potpiknuva, da ja zata{ka rabotata, otkako predavni~ki se iznalaja. Eskalo

542
Vojvodata

Vilijam [EKSPIR

ovaa `ena? Anxelo Bev, gospodaru. Vojvodata Zemi ja i ven~aj ja vedna{. Monahu, vie ceremonijata napravete ja; a potoa ovde vratete se. Vie, temni~aru, pojdete so nego. (Izleguvaat Anxelo, Marijana, monahot Petar i Temni~arot.) Eskalo

Ti si prviot apa{ na svetot {to proizvede vojvoda. Temni~aru, kako prvo, za ovie blagorodni trojca garancija davam. (Na Lu~io) Ne begajte, gospodine, monahot ima u{te ne{to so vas da razgovara. Dr`ete go! Lu~io Ova }e ispadne malku polo{o od besewe. Vojvodata (Na Eskalo) Ona {to go rekovte, vi go prostuvam. Sednete. Mestoto }e mu go zememe nemu. (Eskalo sednuva.) (Na Anxelo) Gospodine, so va{a dozvola. (Go zema stolot na Anxelo.) Ima li vo tebe zborovi, duh, drskost da ti se najdat pri raka? Ako ima{, na toa potpri se duri mojot iskaz se slu{a ama nemoj podolgo od toa. Anxelo

Gospodaru, pove}e me ~udi {to toj ~esta si ja urna od {to sum voshiten od ~udava. Vojvodata Dojdete ovde, Izabela. Va{iot monah sega e knez. Ko {to bev toga{ veren i posveten na rabotata va{a, taka i sega, za{to oblekata srceto ne go menuva, s# u{te na usluga vi stojam. Izabela

O gospodaru moj stra{en, treba da bidam zlostornik pogolem od mojot zlostor koga bi smetal deka e mo`no da bidam neotkrien, bidej}i gledam, deka ko bo`ja sila, va{ata milost nadgleduvala s# {to pravam. Zatoa, dobar knezu, neka dolgo ne mu se sudi na mojot sram, tuku priznanieto moe neka bide seta istraga moja. Edinstvenata milost za koja ve molam e presuda brza i ko posledica od nea - smrt. Vojvodata Dojdete ovde, Marijana. (Na Anxelo) Ka`i, dali be{e svr{en so

O prostete mi, {to jas, podanik va{, ne poznavaj}i go va{eto veli~estvo, vi zadadov tolku maki. Vojvodata Prosteno vi e, Izabela. A sega, devojko mila, i vie milost nam dajte ni. Smrtta na brat vi, znam, ukma na srce vi pravi i mo`e se ~udite zo{to tolku tainstven bev nastojuvaj}i `ivotot da mu go spasam a ne ja poka`av vedna{ svojata prikriena vlast tuku go pu{tiv da strada. O devojko najmila, mojot naum negovata brza smrt go spre~i za koja mislev deka pobavno }e odi.

Tante za kukurigu

543

Ama v mir neka po~iva! Poaren e `ivotot koga stravot od smrtta }e se pregrmi, od `ivotot poln strav i trepet. Ute{ete se {to na brat vi vakva sre}a mu e dadena. Izabela Dobro, gospodaru. (Vleguvaat Anxelo, Marijana, monahot Petar i Temni~arot.) Vojvodata

toj brak go smetav za soodveten; inaku obvinuvaweto za onoj blizok odnos, mo`e `ivotot va{ da go oskverni i lesno da ja goltne idninata {to vi doa|a. Za{to imotot negov, iako po zaplenuvaweto stanuva na{ samo, vam, na ime na vdovi~ka izdr{ka, vi go otstapuvame za podobar da si kupite ma`. Marijana O gospodaru mil, niti drug, niti podobar ma` sakam. Vojvodata

Na ovoj novo`enet ~ovek {to prio|a ovde, ~ii me~ti valkani ~esta va{a, hrabro braneta, ja navredija, mora da mu prostite zaradi Marijana; no bidej}i brat vi go osudi - vr{ej}i na toj na~in dvoen zlostor vrz svetata nevinost i vrz vetuvaweto svoe povrzano so ova, `ivotot na va{iot brat zakonskata pravda na cel glas vika sekade da se ~ue, a vika duri i samiot toj: ‘Anxelo za Klaudio, smrt za smrt’. Izbrzanosta so izbrzanost se vra}a, samovolieto samovolie si bara; za ova tenxer~e, vakvo kapa~e, za tante - kukurigu. Oti, vinata tvoja, Anxelo, tolku na videlo dojde, {to odrekuvaj ja kolku saka{, taa sekoja olesnitelnost, ti ja odrekuva. Te osuduvame na smrt pod sekirata ista pod koja Klaudio pojde i so ista takva itnost. Vodete go. Marijana O, gospodaru moj milozliv, zarem ma` mi dadovte samo za potsmev? Vojvodata Va{iot ma`, ma` za potsmev vi dade. Soglasuvaj}i se ~esta va{a da se spasi,

Ovoj popusto go barate; tuka sme na ~isto. Marijana Gospodaru blagoroden Vojvodata Ne ma~ete se xabe. Pod sekira nosete go. (Na Lu~io) A sega vie, gospodine. Marijana (Kleknuva na kolena) O gospodaru dobar! Izabelo slatka, pridru`ete mi se; kolenata pozajmete mi gi va{i pa vo idninata {to ide, cel preostanat `ivot samo vam }e vi slu`am. Vojvodata Ja nagovarate protiv sekakva smisla. Ako klekne i pobara milost, duhot na brat & od mermerniot grob }e stane i so u`as }e ja odvle~ka. Marijana Izabela, slatka Izabela, kleknete samo so mene.

ja zaslu`iv kaznata i sega samo za nea molam. gospodaru. ostavete go vo `ivot. ako vi e po volja. Predajte gi klu~evite. Bidej}i e taka. a namerata e samo misla. {to ni izgledavte vezden.544 Vilijam [EKSPIR Racete krenete gi. velam. Odete i dovedete go.) Prostete. Velat najdobrite lu|e od grev se sozdadeni a najdobriot mora i malku zlo vo sebe da ima. kako se slu~i Klaudio da umre vo nevoobi~aen ~as? Temni~arot Zapoved takva primiv. Vojvodata Od dol`nosta zatoa ve razre{uvam. Klaudio. gledajte. vo maska i Xuliet. Vojvodata Kamo i so Klaudio da postapevte taka. S# jas } e ka`am. (Marijana i Izabela stanuvaat.) . inaku. Stanete. po~nav da se kaam. ne ja postigna opakata namera svoja. O.) Sega se setiv na u{te eden prestap. Temni~aru. samo poraka po glasnik. Eskalo Vojvodata Molbite va{i ne vredat. ^inot na Anxelo pak. Vojvodata Imavte li poseben nalog za ~inot? @alam {to ~ovek tolku u~en i umen kako vie. Temni~arot. Mislata ne e delo. gospodaru {tedar. i jas mislev deka e gre{ka. gospodaru golem. po nalog nezvani~en treba{e da umre. Izabela. na osudeniov ~ovek ko brat mi da e `iv. Anxelo @alam {to tolkava predizvikav taga. i treba da se zakopa ko namera samo {to na polpat nastradala. (Izleguva tmeni~arot. (Vleguvaat Bernardin. Brat mi so pravo be{e kaznet za deloto {to go stori. Izabela (Kleknuva) O. gospodaru. zarem nema so mene da kleknete? Vojvodata Temni~arot Ne. no ne znaev. ne velete ni{to. a koga podrazmisliv. Temni~arot So smrt }e ja plati smrtta na Klaudio. Sakam da go vidam. Mo`ebi i ma` mi e takov. Delumno mislam so dol`na iskrenost toj ja vr{e{e vlasta duri mene ne me zdogleda. Anxelo. dokaz za toa e {to v zatvor eden ~ovek go ostaviv v `ivot koj{to. Vojvodata Koj e toj? Temni~arot Se vika Bernardin. tolku nisko padna. Tolku dlaboko toa mi gi kine pokajni~kive gradi {to pove}e molam za smrt odo{to za milost. Marijana Samo misla. prvo od krvta vrela zaveden a potoa li{en od zdrav razum.

Sakajte ja `ena vi. Klevetite ti gi prostuvam. neka dojde ovde za so nego da ja ven~ame. brat. . a po lik e re~isi ist kako nego. gospodaru. Pred malku va{ata visost re~e deka jas ve proizvedov vo vojvoda. Vojvodata Prvin sto kam{ici. ama sepak pove}e bi sakal da mi udrite sto kam{ici. . So ova i gospodarot Anxelo gleda deka e spasen. gospodaru. vi e isto kako i stavawe na smrtni maki. za negova qubov mu prostuvam. toa go govorev oti takov govor sega e vo moda. }e ja ven~a{. {to me znaete ko kukavica. ako ima `ena na koja bludnikov & zgre{il.O~e. (Na Bernardin) Za tebe velat.Tante za kukurigu 545 Vojvodata Koj od niv e Bernardin? Temni~arot {utrak. a potoa besewe. (Na Lu~io) Vie. Vo va{i race go predavam. bratko. deka ima{ tvrda du{a. Lu~io . kam{ikuvawe i besewe. Vojvodata Vo ~esta se kolnam. nasekade niz gradot. temni~aru. grevovite zemski. pou~ete go. dobar moj gospodaru. {to ni{to ne priznava osven ovoj svet zemen po koj `ivotot si go tokmi{. [tom zavr{i ~inot udrete mu go kam{ikot pa obesete go. @ivi gospod. i gledajte bukvalno da ispolnite s# {to rekov! Lu~io Brakot so orospija. Objavete. zloto od vas poleka si odi. Mislam deka vidov kako pogledot mu `ivna.Vodete go v zatvor. Ako zaradi toa sakate da me obesite. Pa. magare i ludak ka`ete mi. gospodaru. (Izleguva Lu~io pod stra`a. ne ven~avajte me so kurva. a go ~uv samiot kako se kolne deka ima edna {to ja zbogatil so dete. Vojvodata Toa go zaslu`uva toj {to go kleveti knezot. koj treba{e da umre zaedno so Klaudio. Du{ava sega mi e spremna na site da im prosti ama ovde ima eden {to ne }e dobie pro{ka. ti gi prostuvam site i te molam da ja koristi{ ovaa milost za podobrata tvoja idnina.) @imi o~ive. raka dajte mi i re~ete deka }e ste moja. ne vra}ajte mi go dolgot so toa {to }e me proizvedete vo rogonosec. (Go odbuluva Klaudio. a i s# drugo {to ima{ za pla}awe. ve molam. no. a zaradi qubovta va{a {tedra.) Vojvodata (Na Izabela) Ako e nalik na bratot va{. ko raskala{en ~ovek. No za toa posle. Anxelo. gospodine. Taka i toj brat }e mi stane. Osuden si na smrt. kolku vas i taa vredi. gospodaru. obesete me. so {to zaslu`iv tolku visoko da me voskrevate? Lu~io Ovoj. Vojvodata Eden monah mi govore{e za nego. (Na Temni~arot) Koj vi e ovoj zabulen vaka? Temni~arot U{te eden zatvorenik {to go spasiv.

Izabela mila. Prostete mu. ti blagodaram temni~aru. Ima{e i mnogu drugi ne{ta za blagodarnost vredni. (Izleguvaat. Raduvajte se. tebe }e te unapredime na povisoko i poubavo mesto. ako u{te go priklonite kon nego srceto svoe s# moe }e stane va{e. s# va{e }e stane moe. ugledot vratete & go na taa {to ja izrezilivte. {to vi ja donese doma glavata na Dubrov~anecot mesto taa na Klaudio.) . dobar Eskalo. imam predlog {to se odnesuva na va{ata sre}a. za dobrinata tvoja. tamu }e vi ka`eme na site kako po red s# se slu~i i kako ni vrvea dnite. Ti blagodaram. Bev nejzin ispovednik i doblesta & ja znam. Anxelo. (Na site) A sega odime na dvorot.546 Vilijam [EKSPIR Vie Klaudio. Za trudot i mol~eweto. Sakaj ja Anxelo. Marijana. Grevot tuka sam si se opravduva.

.

.

Naslov na originalot: Romeo and Juliet .

L I C A: Hor Romeo Montagi. negova sopruga Tibalt. nejzin vnuk Pa` na Tibalt Petru~io Bratu~etka na Kapuleti Neguvatelka na Julija Petar Samson Gregori. nejzin tatko Kapuleti. negoviot tatko Montagi. blagorodnici Pa`. blagorodni~ki. . ~ovek na Romeo Julija Kapuleti. negovata sopruga Benvolio. grof. na Pariz Otec Lorenco Otec Jovan Apotekar Komandir na stra`a Drugi stra`ari Gosti. sledbenici na Montagi i na Kapuleti. knez na Verona Merkucio Pariz. drugi Muzi~ari Eskalo. vnuk na Montagi Avram. sluga na Montagi Baltazar. slugi na Kapuleti Slugi.

.

ja sozdavaat. ponekoga{. mi se ~ini.Tragedijata Romeo i Julija e od prviot period na tvore{tvoto na Vilijam [ekspir. iskonstruirana priroda koja. banalna prikazna. ovde za prvpat donesuvame prevod na makedonski jazik praven neposredno od angliskiot original. . poetski pametnik na qubovta a preku nego da go obezbedi ve~niot opstanok na ~istata qubov onakva kakva {to verojatno devstveno bila do`iveana vo dvorot i sobata na Julija Kapuleti od Verona. pozajmena od drugi avtori. S# {to se vika italijanska renesansa. Vakvata dvojbenost vo piesava: od edna strana mlade{kata. zapnuva ili zapnuvala vo o~ite na dobrite ~ita~i. Inaku. samo vo eden poprizemjen prevod. dokaz deka e sozdadeno vo periodot koga vo angliskata poezija dominira zaludenosta po preciznata. onaa iznasilenost na tragi~noto. na primer. tuku prikaznata sekoga{ e obratna. so site nejzini specifiki i osobenosti. ponekoga{ idili~na atmosfera. spokojna. No deneska nikoj ne go spomenuva [ekspir zaradi Bruk. optimisti~ka. radosno samoobnovuvawe. Re~isi s# e podgotveno preku likovite koi di{at vo bezopasna. velelepen. negovata vidliva. Osven {to postojat nadvore{ni podatoci deka verojatno e napi{ana okolu 1592 godina. ja potvrduva i nejzinata klasifikacija. legendata za dvajcata nesre}nici najneposredno mu ja dobli`il na [ekspir i toa na angliski jazik (toj. sonetna forma. tragi~niot kraj kako da ne se sovpa|a so dolgo gradenata atmosfera na optimizam. preku ve{to protkaenata visoka romantika i estetski verbalizam. Ne osporuvaj}i gi visokite poetski vrednosti na ovoj prevod. osven malku latinski i u{te pomalku gr~ki ne govorel drugi jazici) Artur Bruk (Arthur Brooke) so poemata Tragi~nata istorija na Romeo i Julija (The Tragical History of Romeus and Juliet) objavena vo 1592 godina. mo`e da se najde i vo renesansna Anglija. ne bilo te{ko legendata za tragi~nite qubovnici od Verona. preku polnonade`nite govori. {okantnosta i tragi~nosta na izvornata prikazna. ~isto qubovna. Ottuka. vo ovoj slu~aj. vo edna postudena varijanta. se razbira. bez mnogu op~ekoruvawe i so ~esti rimi. me|u drugite. besmrtna strast na samiot pisatel obzemen od ludiloto da ja izgrize temata nare~ena qubov a od druga morni~avosta. vdahnuvaj}i du{a vo {turata. samiot na~in na koj e pi{uvana dramata (vnatre{nite podatoci). No takva bila `elbata na avtorot ili taka go vodela prikaznata. Tragedijata Romeo i Julija kaj nas e odamna prevedena od poetot Georgi Stalev. da stigne do isklu~itelno nadareniot iako ne mnogu obrazovaniot [ekspir. Deloto e pi{uvano vo fin jampski deseterec. Taka. verba vo `ivotot i opstanokot na ubavoto vo svetot. se spomenuva tokmu zatoa {to imal sre}a eden genijalen avtor da mu ja ukrade poemata i da izgradi. romanti~na i sre}na komedija vo koja svetot e vo sostojba na postojano. Bruk opstanuva. da go spomeneme grofot Tolstoj. za eden sre}en kraj i za edna vesela. prvpat postavena na scena okolu 1595 godina a prvpat pe~atena vo prvoto kvarto izdanie od 1597 godina.

.

) . ona {to nedostiga. (Izleguva. nikoj nema da ve davi. a ni{to ne menuva drugo dva ~asa sega pred vas. Ve molime za trpenie. Delot stra{en za so smrt bele`anata qubov i prodol`uvaweto na kavgata od nivnite stari {to samo decata nivni gi ubiva. na scenava }e cari.PROLOG (Vleguva Horot. nemaat tri ~isti za gu{a se fa}aat. Kobnata pazuva na ovie dva du{mani luti dve yvezdi zaqubeni na neboto densko xitka ~ij pad nesre}en i tragi~ni ruti so smrt ja pogrebuvaat roditelskata bitka. po dostoinstvo sosem isti vo ubavata Verona. kaj{to dejstvoto se vodi od pamtivek raskarani pak se karaat. sekoj sekogo bodi.) Horot Dve semejstva. trudot na{ }e go popravi.

znam brzo da udram. vadime da ne ni ja izvadat du{ata niz nos. Samson Toa poka`uva deka si meku{ za{to samo meku{ite se lepat za yid. Gregorie Nikako. Samson Gregorie Dosta mi e eden pes od domot na Montagi pa da se stemnam. Samson Gregorie Samo {to ne se stemnuva{ brzo za da udri{. Seedno. pak ja vadime kolata od kalta. Sekoja devojka i sekoe mom~e od domot na Montagi }e naide na yid. da mu se snevidi. Samson Velam. nivnite slugi. a `enskite }e gi pritisnam. zatoa ako se stemni{. . a da bide{ hrabar zna~i da ostane{ na mesto. ne sme yevgar volovi.^in PRVI Scena 1 (Vleguvaat Samson i Gregorie od domot na Kapuleti so me~evi i {titovi) Samson Gregorie. Zatoa `enite kako pomeki i poslabi. Gregorie Kavgata e me|u na{ite gospodari i nas. ]e bidam tiran: koga }e im izlezam na kar{ilak na ma{kite. Samson Koga }e mi se stemni. sekoga{ se pritisnati za yid. Gregorie Samson Nekoj pes od toj dom }e me natera da ne mrdnam. Gregorie Velam. Taka e. duri si `iv ne }e ja izvadi{ glavata od oglav. glavite na devojkite ili ona {to kaj niv e glavno. zatoa ma{kite na Montagi }e gi izbrkam od yidot. re~i zbogum na umot. brate. Gregorie Da se stemne{ zna~i da zabega{. Glavite }e im gi se~e{ na devojkite? Samson Da. }e se nafr~am na `enskite . sfati me kako saka{.}e im gi se~am glavite.

Samson Go izvadiv i sakam da mavnam na golo. gospodine. (Go poka`uva od trite podolgiot. Avram Dali nam ni go poka`uvate od trite podolgiot.556 Gregorie Vilijam [EKSPIR Tie }e te sfatat onaka kako {to }e po~uvstvuvaat. Gregorie Pa da mi go svrti{ grbot i da zbri{e{. ako premol~at golem sram }e bide toa za niv. gospodine? Samson Samo go poka`uvam od trite podolgiot. Gregorie Abe }e brkam ama so tebe }e n# izbrkaat. (Vleguvaat Avram i drugi slugi od domot na Montagi. Samson Ne. Samson ]e im se iskle{tam na razminuvawe pa neka me sfatat kako sakaat. Jas pak }e im go poka`am Ama ako barate. tuku samo go poka`uvam od trite podolgiot. vi stojam na raspolagawe. Neka po~nat tie. gospodine. gospodine.) Vadi go alatot. a jas }e ti go {titam grbot.) Avram Nam ni go poka`uvate od trite podolgiot. gospodine. Gregorie Dobro e {to ne si som. tuku kako smeat. Samson ]e me ~uvstvuvaat mene duri stojam na noze a dobro se znae deka ne sum od ma~e ka{li~e. gospodine? Samson (Na Gregorie) Dali zakonot e na na{a strana ako ka`am ‘Da’? Gregorie Ne. Samson Gledaj zakonot da bide na na{a strana. Gregorie (Na Avram) Da ne barate kavga. . gospodine. Ti po~ni ja kavgata. I jas mu slu`am na isto tolku dobar gospodar kako i vie. Eve gi apa{ive od domot na Montagi. ne vi go poka`uvam od trite podolgiot vam gospodine. gospodine? Avram Kavga gospodine? Ne. Da be{e nikoj nema{e da te ferma. Gregorie od trite podolgiot. Samson Brkaj rabota koga ti velam. Samson Ne.

Paterica. brzni! G-|a Kapuleti La`e{.) Tibalt G-|a Montagi (Go vadi me~ot) [to. (Se borat. Benvolio Samo gi smiruvam.) Kapuleti [to e ovaa vikotnica? Me~ot dolg daj mi go. osteni. Stariot Montagi e ovde. ne go zaboravaj udarot od nekni. (Vleguva Benvolio. Bori se. lu|e. (Vleguva Tibalt. Vleguvaat trojca ili ~etvorica gra|ani. gospodine. Gregorie. Tibalt [to. stra`ari so stapovi i lastagarki. hula~i na ~elikov sosedski vkrven Zarem ne sakaat da me slu{nat? Ej. Samson Dobro. ne dr`i me. Dolu Montagi.) Benvoliot (Go vadi me~ot) Razdvojte se. podobar. Samson (Na Avram) Da. budali.) (Vleguva Vojvodata Eskalo so pridru`bata. vadi{ me~ na ovie bezdu{ni ‘rtki? Zavrti se.Romeo i Julija 557 Avram Ne podobar..) Kapuleti Me~ot. site Montagi i tebe. paterica . (Gi vadat me~evite i se borat. kopja dajte! Udrete! Neka crknat! Dolu Kapuleti. Vratete gi me~evite. Avram mrazam zborot ko adot {to go mrazam. so me~ v raka govori{ za mir? Go Ni peda nema da mrdne{ za da se tepa{. Montagi Podlec eden Kapuleti! (@ena mu go dr`i. Eve doa|a eden rodnina na gospodarot. Vrati go me~ot ili pomogni lu|evo da gi razdvoime. rekov. kukavico. Ne znaete {to pravite.) Vojvodata Rajo buntovna.) Gra|anite Stapovi. du{mani na mirot. (Stra`arite se obiduvaat da gi razdvojat dvete strni. Samson Vadete gi me~evite. (Vleguvaat Kapuleti i `ena mu.[to }e ti e me~? (Vleguvaat Montagi so izvaden me~ i `ena mu. gleda{ se ~epam! .) Pu{ti me. i so me~ izvaden me pravi majmun. Pogledni & v lice na sopstvenata smrt. gospodine. yverovi.) Gregorie Re~i podobar. ako ste ma`i. Benvolio.

Dodeka si razmenuvavme udari i xvr~ki se priklu~uvaa lu|e od obete strani duri ne dojde Vojvodata. `ena mu i Benvolio. No vedna{ {tom s#veseloto sonce od najdale~niot istok po~ne da gi vle~e temnite zavesi od zoriniot krevet. pa vo svojata samotna se povlekuva soba. ja znaete pri~inata? . a tebe Montagi popladnevo ~ekam da te vidam za da ja doznae{ voljata na{a za ova vo starata Vilafranka kaj{to zasedava javniot sud. pod zakana so kazna. ne{to voznemiren izlegov malku v pole. Benvolio Striko dobar. pod eden ~estak sikamori {to raste zapadno od na{iot grad. rano izlezen. od svetlinata bega doma mojot sin ta`en. svetlinata ja tera bo`ja i ve{ta~ka no} za sebe pravi. odete si! (Izleguvaat site osven Montagi. G-|a Montagi A kade e Romeo. a samiot na sebe si bev tovar i breme. Ti. pojdov po svoite a ne po negovite ~uvstva. Toga{ dojde besniot Tibalt so isukana sabja pa zaglu{uvaj}i mi go so yveckawa sluhot. i rado go izbegnav onoj {to rado od mene se sokri. nepovreden. U{te edna{. Mra~no i kobno raspolo`enievo mo`e da e kaj ~ovek ako pri~inata ne se otstrani so dobar sovet. Benvolio Gospo|o. so `ivotot }e go platite ru{eweto na mirot. so mene vedna{ doa|aj. kaj{to. po~na da mi mavta so me~ot nad glava i da go se~e vozduhot koj{to. no toj od mene se sokri. Go izvadiv me~ot da gi razdvojam. so prezir mu se ruga{e. (Montagi.) Tri gra|anski tepa~ki po~nati na veter od tebe Kapuleti i od tebe Montagi. i {mugna vo ~estakot koga me vide. koj{to n# razdvoi. tripati go voznemirija spokojot na ulicite na{i i napravija drevnite `iteli na Verona nametkite od ple}i da gi frlat pa gi zaigraat so racete starite jatagani ~irosani od vremeto za da ve razdvojat vo ~irosanata omraza va{a. Kapuleti. A sega site drugi neka si odat. od krvavite race vedna{ da ste go frlile toa oru`je grdo za da ~uete {to ima da vi ka`e raspameteniot va{ Vojvoda. eden ~as pred obo`uvanoto sonce da yirne niz pozlateniot prozorec na istok.558 Vilijam [EKSPIR {to go gasnete ognot od otrovniot bes so vrutokot zovrien od venite {to vi {ika. merej}i gi ~uvstvata negovi po moite {to me teraa kaj{to nikoj nema da me najde. Kapuleti i nivnite sledbenici go frlaat oru`jeto. panyurite gi spu{ta. Jas. so solzi kako ja zgolemuva utrinskata rosa. Mu prijdov. pod zakana so smrt.) Montagi Koj povtorno ja na~na ovaa stara kavga? Govori. be{e tuka koga po~na? Benvolio Slugite na va{iot du{man i va{ite ve}e se borea koga stignav.dali deneska go vide? Se raduvam {to vo bojot voop{to ne prijde. vnu~ko. Ako samo u{te edna{ spokojot go urnete na ulicite na{i. dodavaj}i na oblacite novi oblaci od vozdi{ki te{ki. go vidov va{iot sin. Montagi Mnogu utra toj tamu e viden.

Da mo`e da doznaeme od kade tagata mu ide. rodnino. Ve molam skrijte se molkum.) Benvolio Dobro utro. i tolku e taen i tolku zatvoren vo sebe i tolku nepristapen na isku{enijata mnogu ko nekoja pupka grizena od zavidliv crv pred da mo`e da rascuti so lisjata slatki i ubavinata da mu ja predade na svetoto sonce. dodu{a ne znam so kolkava iskrenost. dolgi se ~asovite na taga. (Vleguva Romeo) Benvolio Eve go ide. Omraza rabotela ovde no pove}e pusta qubov. Te{ko so takva qubov. [to taga gi dol`i ~asovite na Romeo? Montagi Romeo I jas samiot a i mnozina drugi. Kade }e ru~ame?(Gleda krv) Bo`e. Tatko mi be{e onoj {to zamina tolku brzo? Benvolio A dali mu go ispipavte pulsot? Da.Romeo i Julija 559 Romeo Montagi Nitu ja znam nitu saka da mi ja ka`e. Srcevo mi ~uka. . Benvolio Te{ko mene. omrazo qubena o ne{to od ni{to iskonski za~nato! O svetlino hmurna. Benvolio Od qubov? Romeo Li{en od taa vo koja sum zaquben. jas najdobro }e doznaam {to taguva tolku. (Izleguvaat Montagi i `ena mu. toga{ i lekot lesno }e go bide. Odime. gi krati. o. kakov megdan se vodel ovde? Sepak ne ka`uvaj mi za{to za s# ova slu{nav. na lik ne`na A bezmilosna i gruba koga }e se vkusi. Romeo Zarem tolku mlad e denot? Benvolio Odvaj e devet. Romeo Da go nema{ ona {to koga go ima{. Zo{to o. sueto trezna. Haose bezobli~en od navidum oblici skladni. no toj. Te{ko na taa qubov {to navidum mila Bez o~i go nao|a patot svoj bez sila. qubov borbena. Montagi Benvolio Kamo da ima{ sre}a pa ostanuvaj}i tuka vistinata ja doznae{. Benvolio Zaquben? Romeo Li{en. sam sovetnik si e za ~uvstvata svoi.

ne sum ni onde. Ti se smee{. ne brzaj da me ko{ne{. Da ofka{? Ne. Romeo Proma{i tuka. Dijanin um ima taa i zbor i za{titena silno so devstvenost skapa Od lakot tenok na deteto si nema maka. ne? Benvolio Benvolio Ka`i mi bez {ega. {tom brzgne. Ako zamine{ bez mene. ~adu sjaen. pobrgu se godi. Zbogum. . ni skutot go {iri pred sveto-zavodlivoto zlato. rodnino. Benvolio ^ekaj. a i ubava e taa {to ja sakam. Benvolio Romeo Zlostorot quboven e takov. rodnino. taa vrie od ubavina. edinstveno siroma{na }e stane koga so smrtta i seta ubavina }e & umre. {to si i ne si! Vakva ~uvstvuvam qubov {to qubovno ~uvstvo ne e. No jadovite moi i sami na srce mi te`at a pote{ki stanuvaat ako i kaj tebe le`at pa me pritiskaat dvojno. xvaka~ka bolka i sladok pelin. Romeo Dobar si strelec. O. ogan plamnuva vo zaqubenite o~i.560 Vilijam [EKSPIR Perduve oloven. za {to? Benvolio Za toa {to dobro edno srce strada. Qubovta e ~ad od bazde`ot na vozdi{ki bez po~in. Ne ja godat nejze od Amor strelite. samo stvarno ka`i koja e. Na bolen re~i mu stvarno amanet da sro~i takviot zbor u{te pove}e }e go stol~i. Deka si zaquben zna~i. No stvarno. tuku pla~am. koja e taa {to ja qubi{? Romeo [to. Benvolio Ubava meta. rodnino. Opsada taa ne dozvoluva od zborovi {to lostat ni prifa}a sredbi so pogledi bludni. me navreduva{ mo{ne. Qubovta {to kaj tebe ja vidov pogolem vo mene go pravi od ~emerot ridot. Ova ne e Romeo. rodnino. Romeo Jas? Pa jas sum zaguben. I {to u{te? Ludilo umno {to meli. saka{ da ofkam i da ti ka`am? Benvolio Ne. sakam edna `ena. ognu studen. ti si na klada. pogodiv u{te vedna{. more se polni od qubovni~ki solzi. Romeo Romeo Dobro srce. zdravje bolno. Jas ne sum ovde. ne sum tuka. sonu v jave. {tom se stu{i.

Zbogum. no taka gubi za{to titizlukot mnogu ja gnasi. Romeo Toa e na~in u{te pove}e nejzinite v spomen da mi se vratat. Poka`i mi `ena poli~na od site drugi za mene ubavinata nejzina }e mi slu`i ko potsetnik samo na onaa {to od ovaa najubavata poubava e u{te. . Po~ni da gleda{ i vo ubavini drugi. Romeo O.Romeo i Julija 561 Benvolio Benvolio Zna~i se zakolnala devstvenosta ve~no da ja krasi? Romeo Da. prepametna. pametno preubava za pokaj Blagoslov da zaslu`i {to me frla v o~aj. Oslepeniot ni na sone da zaboravi nema kolku e besceneto bogatstvoto na vidot. prestani na nea da misli{. nau~i me kako da prestanam da mislam! Benvolio Daj im sloboda na sopstvenite o~i. Benvolio Slu{aj me mene. te{ko na zaborav da me nau~i{ mo`e{. Preubava e. ubavinata izgladneta od cicilukot vo koj di{e potomstvoto sigurno od ubavina }e go li{e. Od qubovta se otka`a i vo taa zavetna sprega `iveam umiraj}i i `iv sum za toa da go ka`uvam sega. ]e te nau~am da zaborava{ ili }e si umram dol`en. Presre}nite maski licata {to gi qubat na ubavite dami onaka grdi n# potsetuvaat na ubavinata {to ja krijat.

na koj sum pokanil gosti mnogu. neka ne ti e u|e. vo izborot nejzin le`i blagoslovot moj ko pe~at na siot toj ~in. Paris Obajcata ste ~esni. Ve~erva vo domot moj pir starinski se pravi. Da gi najdam ovie ~ii imiwa se ovde zapi{ani? Zapi{ano e deka ~evlarot treba da se matka so svojata utija. poradosen da stanam. Kapuleti No pobrgu i precvetuvale. edna bolka so drug ~emer se le~i. slikarot so svoeto sertme. pa svesta se zavrtuva prviot jad o~aen vtoriot na arno go vle~i. Benvolio Ajde begaj! Od eden ogan drug se potpaluva. (Izleguvaat Kapuleti i Paris. blagoroden Paris. no ispraten sum da gi najdam onie ~ii imiwa se ovde zapi{ani a nikoga{ ne mo`am da najdam {to imiwa napi{al pisarot. {to velite za baraweto moe? Kapuleti Go velam istoto {to go rekov i pred toa. viorot vrati go. U{te dvapati barem krajot na letoto neka e viden pred da mislime deka e zrela nevesta da bide. u{te ni ~etirinaeset ne napolnila leta. videte gi site.zadovolstvo zna~i takvo me|u sve`ite `enski pupki na gosteweto vakvo vo domot moj }e setite. (Mu dava pismo na Petar) Tr~aj mom~e. ribarot so svojata ~etka. Paris Vo domot moj skromen. pa eve i vas ovde ve kanam pirot da mi go udostoite. Paris i slugata Petar) Kapuleti Pa i Montagi obvrzan e ko mene pod zakana so ista kazna. No probajte. Da odime sega. yvezdenata svita seta ve~erva }e ja vidite od koja temnite neba svetat. I ~ari {to gi ~uvstvuvaat mom~iwata prazni koga ubavo promenetiot april na peticata }e zgazne od babuwosanata zima . terzijata so svojot kalap.562 Scena 2 Vilijam [EKSPIR (Vleguvaaat Kapuleti. ma`eni tolku rano. srceto osvojte & go milo. niz ubavata Verona najdi gi ovie lu|e zapi{ani ovde i ka`i im koga zabrzan }e te vidat deka sakam ve~erva gosti moi da mi bidat. najvrednata izberete ja so vas da gi minuva dnite. ~ujte gi site. mislam. ugledni lu|e. Detoto moe s# u{te e tu|inka na svetov.) Petar I pobrgu od nea stanale majki sre}ni. i {tom taa se soglasi. gospodine. . i {teta e {to tolkava kavga me|u vas izbi. Moram da najdam nekoj u~en. (Vleguvaat Benvolio i Romeo) Eve mi dvajca ko pora~ani. Nova zaraza na o~i neka ti se fati pa stariot lut otrov brgu }e se trati. No. da go ~uvame mirot {to ne e te{ko za starci kako nas. voljata moja od soglasnosta nejzina e samo krilo. vo taa brojka i }erka mi }e bide sred site edna {to ne zna~i deka na krajot }e ispadne i najvredna. velmo{ki glavi mene mnogu mili.

(Go ~ita pismoto. bogat Kapuleti a ako ne ste od rodot na Montagi. Benvolio Za {to. ti se molam? Romeo Za tvojata skr{ena piska. Kade gore? Petar Na ve~era kaj nas doma. Romeo Vsu{nost prvin ova treba{e da te pra{am. znam da ~itam.) ^ija doma? Petar Domata na mojot gospodar. ve molam. Ve molam. Petar Verojatno ste samouk. gospodinot Pla~encio i prekrasnite negovi vnuki. zatvoren v zatvor. na pehar vino kaj nas. Petar Dobro ve~er. gospo|ata vdovica od Vitruvio. sopstvenata kob vo sopstvenata beda. Ostanete so zdravje! (Izleguva.Romeo i Julija 563 Romeo Tvojot le~ben list odli~en e za toa. A kade treba da dojdat? Petar [to ti e Romeo. striko mi Kapuleti. znaete da ~itate? Romeo Da. povelete. Merkucio i negoviot brat Valentin. gospodin Valencio i negoviot rodnina Tibalt.’ Ubavo dru{tvo. No ve molam. `ena mu i }erkite. Ostanete so zdravje.) ‘Gospodin Martino i negovata `ena i } Na ovaa ista ve~erna gozba kaj Kapuleti }e ve~era ubavata Rozalina. grofot Anselme i negovite ubavi sestri. ako gi znam bukvite i jazikot. dali go ~itate s# ona {to go gledate? Romeo Petar Da. Petar ^esno re~eno. kam{ikuvan i ma~en i (Na Petar) Dobro ve~er. Romeo . Romeo Romeo Ne sum lud. da ne si lud? Gore. koja tolku ja A sega }e vi odgovoram bez da pra{ate. Benvolio erki. Romeo Benvolio ^ekaj. ubavata vnuka Rozalina i Livija. Moj gospodar e velikiot. dr`an bez mojata hrana. mom~e. Lucio i nemirnata Helena. tuku vrzan polo{o od ludak. mom~e.

pilence. ej. }e bilo poinaku vo drugi da si yverel. Benvolio Gluposti! Ubavinata nejzina samo so nea si ja merel. do minuta znam kolku e stara. izlezi za kratko. solzite ogan neka se storat pa tie. kaj e devoj~eto? Ej.) Julija [to e. – Doilko. so site bo`estveni ubavici od Verona. Bog da ~uva. pa so nepristrasno oko sporedi ja nejze so sekoja ubavica druga tivka pa }e vidi{ deka gulabicata tvoja obi~na e mivka. no ne za pred takvi ubavici da stojam tuku za da u`ivam vo sjajot na ubavicata moja. Julija! (Vleguva Julija.564 Vilijam [EKSPIR saka{. Jasno ti e deka }erka mi e ve}e stasana vo godinite Doilkata Taka e. Julija Eve me. gospo|o. koj me vika? Doilkata Majka vi. Da odime tamu. Ej. Mora na samo da zboruvame. [to zapovedate? Gospo|a Kapuleti Eve {to. – Doilko. Gospo|a Kapuleti Ne napolnila ~etirinaeset.) @imi nevinosta {to na dvanaeset ja imav ve}e ja viknav. neudaveni do sega i od celo more ko eretici i la`govci neka gorat. kade e }erka mi? Vikni mi ja vedna{. Doilkata Koga pravoverieto na o~ite moi takva ka`e eres. Nema {to tuka od tebe da se krie. Poubava imalo od sakanata moja! Sonceto {to s# gleda od iskona ne videlo ni kopija nejzina bleda. na kristalnata vaga izmeri ja ti sama ubavicata svoja so nekoja druga dama {to jas }e ti ja poka`am na gozbata kako sveti pa kolku tvojata e najubava vedna{ }e seti{. Dadilakata Vo ~etirinaeset zabi se kladam –a s# na s# nemam ni ~etiri. deka nema ~etirinaeset. sepak ne odi. Romeo Scena 3 (Vleguvaat gospo|a Kapuleti i doilkata) Gospo|a Kapuleti Doilko. U{te kolku ima do . jagnence. Romeo ]e dojdam. (Izleguvat.

}erko. predobra za mene be{e. A edinaeset od toga{ pominaa leta. normalno. ubavoto crv~e prestana da pla~e i re~e “Da!” A {egata sega. Julijo. `imi krstot. & be{e niknala na ~elo edna xumka. da. ko jajce od gajgur. Xuli?” ja pra{a a ubavoto budal~e prestana da pla~e i re~e “Da!” G-|a Kapuleti Dosta so toa. ludoto beble go trgna glav~eto i celo se smurti! “Tras!” tresna golubarnikot! A jas ko poparena. Julija Prestani i ti. vrsni~ki bea. ne. vistina stana! Vi velam sto godini da `iveam ova ne }e go zaboravam. eve mol~am. te molam. velam. Doilkata Zgora. gospo|o. {to misli{ ti za ma`a~kata? Julija Toa e ~est za koja u{te ne sum sonuvala. {to bladam. Doilkata Dobro de. “Neli. “Opaa!” re~e. ne. Xuli?” Crv~eto prestana da pla~e i re~e “Da”. ti mi be{e najubavoto bebe {to sum go doela. zdola od site denovi vo godinata ve~erta sproti Ivanden }e napolni ~etirinaeset. dobro pomneweto me slu`i. }e re~ev deka od cicka ja iscica i seta mudrost! . koga go vkusi pelinot na bradavicata od cickata i seti deka gor~i. “sega na nos pa|a{? Koga }e porasne{ ima na ple}i da pa|a{. Taa i Suzana – Bog du{ite risjanski da gi vardi.Romeo i Julija 565 Ivanden? Gospo|a Kapuleti Dve nedeli i zgora. G-|a Kapuleti Tuka te ~ekav. more tr~ka{e i se klate{e niz soba za{to den pred toa ~elceto si go udri a ma` mi. No. detenceto go krena. Zamol~i te molam. bog da go prosti. a koga pozrela }e stane{. naa. Doilkata ]e zamol~am. dado. Gospod neka te vardi. A. zamol~i. skoknav. ba{ imam akal! No. ba{ taka. Ka`i mi. “sega na nos pa|a{. Da. Gospodarot i vie toga{ vo Mantova bevte. Ama mi se puka od smea koga }e mi tekne deka prestana da pla~e i re~e “Da”. To~no pominaa edinaeset od zemjotresot a jas ja odbiv od cicawe – toa ne se zaborava lesno – Od site denovi vo godinata tokmu na toj den za{to ba{ toga{ cickata si ja nama~kav so pelin sednata na sonce pod golubarnikot. ko {to rekov. Ne. U{te da do~ekam ma`ena da te vidam drugo ni{to ne}am. za{to toga{ na noxiwa stoe{e. Se bapna bogami i pla~e{e gorko. tokmu za toa sakav da porazgovarame. Xuli?” A. tokmu no}ta sproti Ivanden ~etirinaeset polni. ko {to rekov. veselo ma`i{te edno. tvrdam. So bog sega e Suzana. “Da” re~e ma` mi. gledaj. Doilkata “^est” ami kako! Da ne ti bev edinstvena doilka. na ple}i }e pa|a{.

Pro~itaj ja knigata na likot od mladiot Paris i najdi gi slastite {to peroto na ubavinata tamu gi napi{a. ugledni gospo|i. madam. ma` i pol mu nema ramen na svetot. po dnite sre}ni. da go zeme{ i da bega{. ako gledaweto kon takvo ra|awe vodi. No sigurno sloboda pregolema nema da si dadam. . pa.566 G-|a Kapuleti Vilijam [EKSPIR Doilkata Pomala? Nikako. Spored presmetkata moja tebe te rodiv tuka negde na tvoi godini. @enite so ma`ite rastat. Gospo|o. G-|a Kapuelti (Na Julija.Na kuso: dali kon Paris qubov mo`e da ti se rodi? Julija E. G-|a Kapuleti Letoto na Verona nema takov cvet.) Petar Doilkata Taka e. na nepovrzanive ~ari. razmisli za ma`a~ka sega. Doilkata Brzni mome. tamu toa skrieno te`i. Ispitaj ja sekoja crta. Ve molam idete vedna{. G-|a Kapuleti Eve idime. gospo|o. ni{to pomala nema da bide{. grofot te ~eka so svoite mo}i. Jas mora da odam da poslu`uvam. posre}ni ~ekaj no}i. (Izleguva Petar) Julija. Za s# nejasno {to vo knigava preubava le`i vo o~ite pobaraj go. gospo|ice. vas ve vikaat. samo pogolema. doilkata ja pcujat v kujna. i jas velam. G-|a Kapuleti (Na Julija). mladata gospo|ica ja baraat. Na skapocenava qubovna kniga. Pomladi od tebe ovde vo Verona. ]e gledam. pa va{ata dozvola da ja zloupotrebam. eve. Doilkata Ma`. Nema oko {to pred knigata ne se divi takva {to so zlatno kop~e vrzuva prikazna zlatna s# negovo so ma`ov }e go spodeli{ viden a imaj}i go. toj e cvet. Zna~i na kuso: doblesniot Paris te saka za `ena. gostite dojdoa. s# e naopaku i vo haos. za razubavuvawe u{te samo korica im fali. vistinski cvet.) [to veli{? Mo`e{ velmo`ava da go saka{? Ve~erva }e go vidi{ na gozbata na{a. ve}e se stanati majki. (Vleguva Petar.pruga i vidi kako se soglasuvaat edna so druga. ve~erata e servirana. Ribata moreto si go ima i dostoinstvo se zbiva koga ubavinata ubavina vo sebe skriva.

Merkucio A ne. Romeo Daj mi fakel. . pod te{koto breme na qubovta sega pa|am. pogodni za igrawe. taka }e ja skroti{. pa fa}ame xade. od nea brgu }e te izvadime.) Merkucio Gledam umot te stega. Bidej}i mra~en. Romeo. svetlina barem da nosam. pa s# ti e preku nosot. pozajmi gi Kupidonovite krila pa vivni se so niv nad visinive niski.) Romeo Pa dali ko opravduvawe da odr`ime govor ili da buvneme bez izvinuvawe? Benvolio Re~itosta od toj tip ne e pove}e vo moda. Benvolio pod maski so u{te nekolkumina maskirani. ako bocka. da tropneme pa vnatre i {tom sme tamu nozete vedna{ neka po~nat da rabotat.) Benvolio Ajde. Neka za nas sudat kako im e drago. A sega napred! Da ne ja tro{ime svetlinata denski! Romeo Ne e taka. [tom igrata `ivne. grub bidi ti so nea. Romeo [to? Qubovta ne`na? Taa e pregruba. Ne ni treba ni Kupidon so vrzani o~i {to nosi la`en tatarski lak {aren i damite ko stra{ilo na bostan gi pla{i ni na pamet nabuban prolog od suflerot nejasno d’tkan za vlez ovde. Ne sum ba{ za ripawe. Romeo Dajte mi fakel. Neka vetrogonite lesni podot bes~uvstvitelen so peticite go stru`at. Daj mi maska licevo vo nea da go stavam. 567 Merkucio Padni nad nea pa qubovta }e stane trudnaPregolem pritisok za rabota tolku ne`na. Romeo Strelata negova predlaboko mi e vnatre za da se vivnam na lekite mu krila. na{e e da izigrame. a mene du{ava mi e tu~na kon zemjata me vle~e i ne mi dava da mrdnam. pa vrzan ne mo`am da se krenam nad jadot moj ta`en. presurova. Merkucio Ti si zaquben. Obuvkite va{i se lesni. }e pobudalam i }e begam. nad maskata maska. (Zema fakel. Merkucio Ako so tebe e gruba. Ako nosot ti se piknal vo kalta a kalta e qubov vo koja do u{i si zacapal. Romeo Ne doa|a predvid. bockaj ja i ti. ]e bidam dr`a~ za sve}i i s# }e gledam. Ba{ mi e gajle ako qubopitno nekoe oko grdosta mi ja vidi! Neka vomjazov toga{ mesto mene pocrveni! (Stavaat vomjazi (maski). Merkucio. prenaduena i bocka kako trn. a jas do od iskona ka`anoto }e se dr`am. mora so nas da igra{.Romeo i Julija Scena 4 (Vleguvaat Romeo.

pusii fa}a. Romeo Na sone. ~estopati. pokriv~eto. Ponekoga{ taa lunya po usnite na nekoj advokat a toj sonuva zarabotuva~ka od merata nadvor. A spicite na ~ezata se od dolgi pajakovi noze. kam{i~eto. is~epkano od prsteto na mrzlivo mome. pa ~esto lutata Mab so plikovi gi {ari za{to zdivot si go rasipuvaat so mnogu slatki. pa tie za qubov sonuvaat. poslu{aj me. Romeo [to sonuva{e? Merkucio Deka sonuva~ite ~esto la`at. Ova vi e taa ista Mab {to grivite na kowite gi zapletkuva no}e na kepcite pletenkite vo samovilski im gi plete . Romeo Be{e dobra misla na maskaradava da se pojde ama sepak e glupo da se odi. pehari polni pie. opcuva dve-tri molitvi I pak legnuva da spie. pa samo celuvki sonuvaat. od skakul~evi krilca uzdite od vodni mese~inski zraci. Merkucio A zo{to ako smeam da pra{am? Romeo No}eska son soniv. od kov~e na {tur~e. pa skoka i se budi. Benvolio Babica e taa na samovilite i vo oblik se javuva ne pogolem od ahat-kamen na pokazalezot od nekoj odbornik gradski vle~ena od yevgar atom~iwa sitni preku nosevite na lu|eto legnati da spijat. amovite. dvoumej}i se vaka bo`emski. xabe svetlinata ja tro{ime. od najsitni pajakovi ni{ki. muv~e edno sitno oble~eno vo sivo. `il~iwata od prav. dimiskii pleni. ko sve}a da gori denski. Merkucio Pa isto i jas. a potoa. pa sonuvaat za klawawe samo. ili po usnite damini. Ponekoga{ minuva preku vratot na nekoj vojnik pa toj sonuva kako tu|inski se~e grla. Barabani v u{i mu bijat. Kabin~eto & e prazno korup~e od le{nik napraveno od ververi~ka-stolar ili od striko crv~e od iskona praja~i na samovilskite ~ezi.568 Merkucio Vilijam [EKSPIR Mislev gospodine. javeto ni izgleda stvarno Merkucio Gledam no}eska kralicata Mab te posetila arno. pa toga{ toj sonuva nekoja nova prebenda. ispala{en od sonot. i. I ba{ vaka katano} taa samo juri niz umot na zaqubenite. dvapati positno od zmiulesto crv~e. forsira reki. kolesnikot nejzin. a ponekoga{ so opa{kata od nekoe vakavsko prase nosot }e mu go ~e{ne na nekoe zaspano pop~e. gledaj ~udo. za{to mislata dobra vo zborot bila pet pati porano odo{to vo site setila. ili po kolenata na dvorjanite.

Tenxer~ijo! Vtoriot sluga I nas }e n# zbri{e vetrot za koj govori{. Prviot sluga Ne mo`eme odedna{ da bideme na site strani. vo gradive piknat. `ena mu. da mu se snevidi. molkni! Tuku bambori{ bez vrska. Tibalt. poleka. pazete so ~iniite. Za sonovi govoram. ve vikaat. na na~in nekoj lukav so predvremena smrt. gospoda! So vas }e . Petar Ve baraat. im trebate. dosta.Romeo i Julija Scena 5 569 kok. Anton. im ste neohodni vo golemata odaja. pobratimi moi bodri! Benvolio ‘Rzni so barabanot. Petru~io i site gosti a od drugata maskiranite Romeo. de. a ti. pa koj }e pre`ivee neka }ari! Izleguvaat i vleguvaat mestej}i masi i stolovi. taka! (Izleguvaat. du{i~ke. de~ki!Na rabota. ponepostojani od samiot veter. gi pritiska i prva gi u~i ma{kiot tovar da go krepat koga }e stanat `eni. Petar Nadvor so tie stol~iwa na preklop. Romeo Se pla{am pred vreme. ova e taa ve{terka koja koga momite na ple}i le`at. koj }e servira. Kapuleti (Na maskiranite) Dobro mi dojdovte.Vleguva muzikata a potoa od ednata strana Kapuleti. ka`i mu na vratarot da gi pu{ti Suzi Alapa~ata i Nela. golema nesre} a nosi. Benvolio i Merkucio. Merkucio. de. no od me~ti pusti. za~nati od ni{to. a racete ne se ~isti. naluten.) Eve sme. Merkucio Taka e. Ova e taa – Romeo Dosta. Doilkata. odedna{ se premisluva pa likot go vrti kon jugot rosen. No toj {to go dr`i kormiloto od mojot `ivot i brodot neka mi go vodi! Napred. za ro`bite na bezrabotniot mozok. Gledaj mori da mi skrie{ edno par~e marcipan. Ve~erata zavr{i a nie ne stignavme na vreme. nevistinski i prazni ko jalov vozduh. trgnete mi go i ova kreden~e. a? Tuku samo ne{to menuva. koj{to de smrznatite gi qubi gradi na sever. za{to umov koben ishod mi navestuva {to s# u{te vo yvezdite visi no {to gorko }e zazbifta po tekot stra{en so urnebesov no}e{en i rokot }e mu go skrati na `ivotov prezren.) Petar Kade e toj Tenxer~ija. Benvolio (Vleguvaat petar i drugite slugi so krpi. koj{to edna{ odvrzan. Da `ivneme malku. Ej. tuku samo ne{to potskusuva! Prviot sluga Ne ~ini rabotata koga dobroto odnesuvawe pa|a vo racete na eden ili dvajca. Julija.

Kapuleti i negoviot rodnina sednuvaat. skrien pod grda maska da ja prezira i pluka sve~enosta na{a? @imi ~esta semejna. da go ubijam ko ku~e bez grev na du{a }e sednam utre na ru~ek. vakva ne sum videl ubavina do ovaa ve~er. Mesto. gospodine. }e ja dopram da mi se blagoslovi grubava raka. Tibalt Striko.570 Vilijam [EKSPIR igraat dami bez pluskavici na noze. Romeo O. ne? Samo sedi. srceto na svetot po nea tupka. Tibalt Po glasot mislam. taka be{e. sedi koga ti velam. Ima trieset. Zasvirete muzi~ari. Romeo (Na slugata) Koja e onaa dama {to rakata ja krasi na onoj vitez? Slugata Ne znam. kolku vreme ima od koga ti i jas Sme bile vo maski? Rodninata Kapuelti @imi bogorojca. lega~i i sklopete gi masite! Ugasnete go ognot! Stanuva pretoplo ovde. Me~ot mom~e donesi mi go. (Na rodninata) Mom~e. {to si se vozbudil gnevno? Pove}e. a? Taka? Dobrodojdovte. damava {to igra me|u druga~kite zbrani. Kolku i da e blisku Duovden. Romeo stoi na strana. koja od vas site }e se drzne da ne igra? Prebirlivite. rodnino. pove}e. Dali srcevo qubelo do sega? Odreknete o~i. }e & prijdam kaj{to sedi taka. taa gi u~i faklite da gorat sjajno! Na obrazot od no}ta ~inam visi tajno ko bescenet alem na uvoto od E|upka ubavina {to ne se tro{i. edno trieset godini. Kapuleti Zarem tolku? ^ekaj. ete. Taka be{e. ne. Dobro mi dojdovte gospoda. zarem robov se drznal ovde da dojde. Ve upla{aiv. od svadbata na Lu~enco nema ni dvaeset i pet godini a toga{ bevme pod maski. Rodninata Kapuleti Kapuleti [to zboruva{? Pred dve godini be{e pili{tarec. (Izleguva slugata) [to. I jas nekoga{ ko vas sum nosel maska i mo`ev na uvo da im {eptam na ubavicite predivni skazni {to mnogu im godea. pluskavici }e dobijat. [tom zaprat. Muzikata sviri a maskiranite. nema tolku. mesto! Napravete mesto i zaigrajte momi! (Na slugite) U{te svetlo. du{mani{te na{e . Montagi e ovoj. Sin mu gospodine. Ka`i mi. gostite i damite igraat. Ko gulabica e sne`na me|u jato vrani. ama samo be{e. Odamna ni pomina vremeto za igrawe. ovaa nenadejna zabava dobro ispadna. Kapuleti [to e. rodnino Kapuleti. gospoda. gospo|i moi. ovoj }e da e Montagi. Ha. velam.

. da n# srami tokmu na ve~era. podlec {to do{ol ovde inaet da ni tera da n# rezili. Nema da go podnesuvam. podlecot Romeo. dvajca axii vcrveni.Romeo i Julija 571 Kapuleti revno. deca! (Muzika povtorno sviri. Se odnesuva toj kako gospodin vistinski. rodnino stroen. {to e pravo. Tibalt Li~i {tom podlec takov na gosti ni do{ol. ne? Tibalt Tokmu toj. {to pobo`nost {irat so ~inot niven. jas ili ti? ]e me slu{a{Nema da go podnesuval! Bog neka ni e na pomo{. Mene najde inaet da mi tera{. Kapuleti Mladiot Romeo. Zatoa strpi se. veselo. ima da slu{a{. I toa tokmu ovde i sega (Igrata zavr{uva. ostavi go na mira. }e te nau~am jas na red. pravi se ko da ne e tuka. Ova go baram i ako po~it kon mene ima{. Saka gostite da mi gi rastrevo`i. od srce! (Na Tibalt) Crvja ima{ ti vo gazot. koj bi rekol? ]e mi plati{ za ova. bitki stra{ni vo mene se bijat. ne ti li~i odnesuvaweto za vakva gozba. Ne se axio. Kapuleti ]e go podnesuva{ koga ti velam. deca. ne huli po racete {tedro.) (Na gostite) Taka. Smiri se ili . siot se tresam. Julija se vra}a na svoeto mesto kaj{to ja ~eka Romeo.(Na slugite) u{te sve}i. Da ne si gluv? Koj e ovde gazda. Kapuleti Vozdr`i se. vo mojata ku}a! Tibalt [to? Ti }e mi ka`e{? Ama si bil drzok! Vidi. axiski zdiven. (Na gostite) Veselo. stojat ovde taka da go zbri{at svetogrdieto so celuvka luda. no nametnatovo {to se veli koga toga{ }e brzgne vo jad i pelin. ama tie im se za molitva da storat.) Tibalt [tom spokoj nametnat so gnev svesen vnatre mi vrijat. Romeo (Na Julija dopiraj}i ja po raka) Ako go skvernavam so bezvrednava raka svetovo mesto. Vidi go ti nego. cela Verona go fali kako doblesen i u~tiv mlad ~ovek. i. ti velam. gostite igraat. sramota e. axiite sveti? Julija Ama striko. Ne bi sakal za seto bogatstvo na gradov nekoj so ne{to vo mojata da go navredi ku}a. Svetcite so axiite se rakuvaat vedro toa e bakne` svete~ki. ]e si odam. u{te sve}i! (Na Tibalt) Sram da ti e. vidi. silexija pred site da izigruva! I toa ovde. bidi qubezen i prestani da se murti{. poblagoroden grev nudam: usnive. Julija Axio dobar. Romeo A zarem svetcite se bez usni.

Kapuleti ^ekajte.) A. naslednik na stariot Tiberij. (Julija odi kaj majka & . Romeo (Za sebe) Kapuleti zna~i! Stra{na smetka! Se zalo`iv du{manot da me ma~i! Benvolio Ajde. iako za molitvi ne e nema. Vi blagodaram. dadilko. ama e sladok devo! Vrati mi go vedna{. Dobra no}. odli~na gospo|a.572 Romeo Vilijam [EKSPIR treba da le`i na pari.) Julija Dojdi vamu. ~esni lu|e. vidovme {to ima{e da se vidi. taka zna~i? Toga{.) Romeo A onoj {to sega izleguva niz vrata? Koja e majka & ? Doilkata Doilkata Toj e. za spas od o~ajov te molat. (Mu {epotat na uvo. Koj e onoj gospodin? Doilkata Sinot. mislam. toj {to nejze }e ja zeme Julija A onoj zad nego {to ne saka{e da igra? Da ama doprva nemir na srce }e mi idi. brat~e. doblesna i umna. O svetice. Ima u{te ne{to za potkasnuvawe. docna. vi blagodaram na site. (Izleguva Kapuleti a po nego i gostite. toga{ usnive ko racete neka ~inat slu{ni gi. Romeo Romeo Toga{ ne mrdaj. Ama ste zelen mom~e. (Ja baknuva. majka vi saka so vas da zboruva. tvoite mi go zedoa grevot. Julija Zna~i na usnive mi e grevot od tebe zemen. mladiot Petru~io. plodot molitven da go zemam. majka & e gospodarka na ovaa ku}a. docna e.) Vaka od usnive. Romeo Grev od usnive moi zemen? O. Dajte u{te fakli vamu! Na spiewe sega. Julija Sveticata ne mrda.) Julija Ama baknuva{! Da padne ~ovek na teme! Doilkata Gospo|ice. Si legnuvam. ne odete si taka brzo. odime. (Na bratu~edot) Uf. ]erkata so koja govorevte sega jas ja doev. Julija . gospoda. Vi velam. (Ja baknuva.

pristap takov toj nema zakletvata qubovni~ka kaj nea da ja vmetne a i taa. (Nekoj od vnatre vika ‘Julija’.) Doilkata Eve n#. toga{ grobot }e mi bide postela bra~na. (Doilkata odi. toj bo`em du{mankata ne saka da ja gubi a taa se losti po qubovnata mamka. No za sredba. predocna pri sebe me vikna! ^udovi{na qubov kobno sega mi se ra|a {tom du{manot prezren da go qubam mi se pa|a. Da odime. Dr`an za du{man.Romeo i Julija 573 Doilkata Ne znam. Posledniot gostin ve}e bega. ve}e ne cveta ~arta na taa {to kon smrt te`i. vremeto sredstva. Doilkata (Se vra}a) Se vika Romeo i e Montagi. stravot sotiraj}i go so strastvena lava. od o~i ma|epsan. zanesen amka.) Vleguva Horot Starata strast na umirawe sega le`i. iako vqubena. sin edinec na va{iot golem du{man. ide. sega. strasta mo} im dava. Julija (Na strana) Qubov edinstvena od edinstvenata omraza mi nikna! Prerano te spoznav.) Ako `ena ima. Julija Odi i pra{aj kako se vika. (Izleguvaat.eve. ne`nata Julija poubava. . Doilkata [to ka`uva{? [to ka`uva{? Julija Stih eden {to od eden igra~ pred malku go nau~iv. a mladata brza nasledni~ka da & bide. Sega Romeo go qubat i toj qubi. ne mo`e vo {ema pa novo sakaniot zgodno da go sretne.

Vo ime na negovata sakana go prizivam samo da voskresne. Merkucio Ova nema da go zbesne.^in VTORI Scena 1 (Vleguva Romeo. Merkucio Ne. (Vleguvaat Benvolio i Merkucio. pa tamu da mu stoi duri taa ne go legne i sosem da go sotre. Majmunot e mrtov i mora magija da mu storam. Qubovta mu e slepa pa najprijatno mu e vo temno. – Niti slu{a. koj{to ve{to go pogodi so strela kralot Kofetua koga ovoj vo bedno se zacapa mome. se skri toj me|u drvjata samo za da se dru`i so no}ta vla`na. Prizivawevo moe ~esno e i fino. Vikni ‘Lele!’ Rimuvaj gi barem ‘krila’ so ‘mila’. kolkovite cvrsti i vo ime na siot kom{iluk blizok cel pred nas vedna{ da se stvori{. niti se javuva. na visokoto & ~elo i rumenite usni. Benvolio Ako te slu{ne.) Benvolio (Vika) Romeo. Te prizivam vo ime na sjajnite o~i na Rozalina. rodnino Romeo.) Romeo Kade da begam koga srcevo mi e ovde? Vrti se zemjo glupa. Se vrti i se povlekuva. Merkucio Da mu e slepa nema celta taka da ja godi. sin nejzin mladiot Adam Kupidon. Benvolio Da odime. niti pak preta. Benvolio Navamu istr~a i onde skokna preku yidot. so magija }e go mamam. Pod nekoja mu{mula legnat si e taka pa me~tae sakanata da mu e plodot nejzin {to momite otvoreno-gaze go vikaat koga na samo . Vikaj Merkucio. Romeo! Merkucio Mudar e. `imi krstov. Toa zlobno bi bilo. Romeo! Ej netokmu! Mrdnat! Zaquben! Copnat! Pojavi se vo prisen na vozdi{ka barem. Na mojata Venera ka`i & nekoj zbor ubav prekar smisli za slepiot naslednik. se iskral doma v krevet. oskata najdi ja svoja. Eden stih samo ka`i i }e bidam sre}en. na noxiwata tenki. Bi zbesnal da domamam nekoj duh vo krugot na negovata mila duh na nekoj ~udak. }e pobudali od bes.

Ne sluguvaj & nejze. nejzinite o~i na nebo niz vilaetite vozdu{ni tolku }e svetat {to pticite }e propeat mislej}i deka e dewe. jasno sonce. [to e va`no? Pogledot nejzin zboruva.Romeo i Julija Scena 2 (Romeo istapuva napred) Romeo 575 se kikotat. Ne mi se obra}a mene. neka e. Ogrej. vidi kako obrazot na raka go spu{ta. O kamo da znae deka mi e ova! Govori.) Koj ranet ne bil. No tivko. Drzok sum premnogu. zboruvaj samo. bleda i polna taga a ti. za{to ti bolska{ vo ovaa no} nad mene . a ne veli ni{to. zavidlivka e taa. O Romeo. {to ve}e e bolna. Vestalka ~ie ruvo bole`livo i bledo samo glupa~ki go nosat. angelu svetol. [to ako o~ite & se na nebo. stopati od nea poubava. kamo da bev rakavica na taa raka. Romeo! Vo svojot asli-krevet odam. pa obrazot da & go dopram! Julija Te{ko mene. (Vleguva Julija gore) Eve mi ja gospodarkata. Romeo (Na strana) Taa zboruva. umri ja zavidlivata luna. (Izleguvaat Benvolio i Merkucio. Odime? Benvolio Odime! Popusto e da go barame onoj {to ne saka da bide najden. O. otfrli go. O. eve ja qubovta moja. Ovoj pole-krevet prestuden e za mene. a yvezdite na lice? Sjajot na liceto nejzino yvezdite }e gi zasrami ko videloto densko sve}ata. Dve najli~ni yvezdi na svodot nebesen poradi ne{to. sledbeni~ka nejzina. a ti kru{ka {ilesta. {to svetlina niz onoj prozorec bleska? Tamu e istok a sonceto e Julija. o~ite & gi molat vo sferite da svetat do vra}aweto nivno. }e govoram so nego. na luznite im se smee. o neka e taa otvoreno-gaze. O. Dobra no}.

Julija Koj si ti {to vaka nametnat so no}ta mi buvna vo mislite moi? Ako te vidat. Gledaj me milo. svetice mila. ni noga. zo{to drugo nema{ ime! I {to ima vo edno ime? Trendafilot i pod drugo ime isto taka ubavo }e mirisa. da ne se vika Romeo. vo nego se xarat koga vo mrzlivite oblaci se vgnezduva i edri na gradite od vozdu{nite dalgi. ako nekoj rodnina moj ovde te vidi. . Zarem ne si ti Romeo i Montagi? Romeo Ne sum ni edno ni drugo. Romeo (Za sebe) Da slu{am u{te ili da & vratam? Julija Samo imeto tvoe mi e du{man. ka`i mi i zo{to? Yidot od gradinava e visok.koe ne e del od tebe zemi me mene. Romeo. otfrli go imeto a mesto imeto . Zatoa rodninite tvoi ne mo`at da me soprat. O. Julija (Na Julija) Te fa}am za zbor. i omrazata nivna ne mi mo`e ni{to. zakolni se deka me saka{ i jas pove}e nema da sum Kapuleti. a ako ne}e{. mome li~no. Julija Kako dojde ovde. so ogled koj si. sepak zvukot im go znam. za{to kamenava brana za qubovta ne e pre~ka. ni dlanka ni lice nitu koj bilo drug del od eden ~ovek. otfrli go imeto. a mestovo smrt za tebe. voshiteni o~i na smrtnicite {to. Julija (Ne znae deka ja slu{a Romeo) O Romeo. Romeo. samiot go mrazam za{to neprijatel za tebe e toa. parampar~e }e go storam. Ti si toa {to si i da ne si Montagi. }e go zadr`i ona milo sovr{enstvo {to go ima i bez imeto svoe. Imeto moe. [to e toa Montagi? Ne e ni raka. Romeo V u{i od ustata tvoja ni sto zborovi ne sum primila. Taka i Romeo. Romeo Nema. Romeo Na lekite krila od qubovta preku yid skoknav. ako obete ne ti se po }ef.576 Vilijam [EKSPIR ko krilest glasnik nebesen {to sveti nad okokorenite. pogolema opasnost demne od o~ite tvoi odo{to od dvaeset nivni me~a. svrteni nazad. Vikaj me sakan pa drugo ime }e zemam i pove}e nema da se vikam Romeo. za ka~uvawe te`ok. a qubovta go mo`e ona na {to }e se drzne. Julija Romeo So kakvo ime ne znam ni sam da ti se pretstavam. {to si ti Romeo? Otka`i se od tatko ti. Da e napi{ano. }e te ubijat vedna{.

Jupiter se smee. No veruvaj mi. Dali me saka{? Znam }e re~e{ ‘Da’. nevernata luna {to mese~no se menuva na patekata kru`na. inaku za ni{to drugo na svetot. a jas }e poveruvam. idolot {to beskrajno go obo`uvam. ka`i navistina deka e taka. gospodine. a jas nejze o~i. ko povik na lesna qubov ona {to no}ta crna tebe ti go otkri. O Romeo ne`en. nalik na molwa {to is~eznuva brgu u{te pred da ka`e{ ‘svetka’. no}ta }e me {titi. Taa sovet mi dade. zakolni se vo sebe. priznavam. ne kolni se. Povozdr`ana. Mir neka ti se vsadi . iskrenata strast moja. ne go sfa}aj. Romeo Vo {to da ti se zakolnam? Julija Ne kolni se vo ni{to. dobra no}. da ne ispadne neverna i qubovta tvoja. Poarno da umram od omrazata nivna otkolku. ili ako ve}e se kolne{. }e re~am “ne” ako me pobara{. dobra no}. Julija Koj ti go poka`a patot do ovde? od onie {to ve{to vozdr`anost glumat. Jas ne sum krmar. Pristojna bi sakala da bidam. ako me saka{. vo blagoslovenata mese~ina ti se kolnam {to ovo{nite vrvovi gi poleva so srebroJulija Romeo Qubovta {to prva mi dade pottik. zacapana sum do u{i. pa sepak daleku da be{e ko bregot {irok mien od najdale~no more }e zaplovev kon tebe po takvo besceneto blago. Ili ako misli{ deka prebrzo me osvoi }e po~nam da se murtam. Romeo Ako qubovta na srce {to mi le`iJulija Nemoj. Julija Znae{ deka likot mi go krie vomjazot no}en inaku }e vide{e kako krvta v obrazi mi ita za ona {to go ~u vo mrakot {to go rekov.Romeo i Julija 577 Julija Ne bi sakala ni slu~ajno da te vidat ovde. Zatoa prosti. pristojna. Ako se zakolne{ sepak mo`e da izneveri{. Romeo Gospo|ice. neka tuka me najdat. }e bidam opaka. poverna }e bidam O ne kolni se vo mese~inata. pa mo`e{ da pomisli{ deka sum mnogu lesna. Romeo Od pogledite nivni. no ako ne me saka{. nenadeen epten. te molam. pa }e ti veruvam. velat. Vsu{nost. nequben od tebe. ona {to go rekov da go odre~am. li~en Montagi. Prebrz e. Ovaa pupka qubovna zree~kiot zdiv leten vo ubav cvet mo`e da ja rascuti na slednata sredba. ama obziri zbogum. da ja odlagam smrtta. nerazmislen. sigurno treba{e da bidam no ti ja slu{na pred da stanam svesna. Mil moj. Na qubovni~ka iznevera. Iako radost bezmerna mi nosi{ dogovorov no}e{en ne me raduva mnogu. Dobra no}.

zarem }e me ostavi{ bez uteha vaka? Julija Kakva uteha ve~erva od mene bara{? Romeo Zavet deka qubovta so qubov mi ja vra}a{. idam. Julija Nepobaran u{te pobrzav da ti go dadam a sega bi sakala pak vo mene da e. Romeo ~esni. Utre liceto go pra}am. A sepak go sakam ona {to ve}e go imam.578 Vilijam [EKSPIR na srce ko spokojot {to go imam v gradi. a celta brak. [to pove}e davam pove}e ja imam. za{to neiscrpni se i dvete. Ko u~eni~e kon sakanata odi{ na krila ka~en a od nejze se vra}a{ poti{ten i smra~en.) Julija Tri zbora u{te. javi mi utre po liceto {to }e go ispratam da te sretne. Ako namerite qubovni navistina ti se Idam. Romeo @imi du{avaJulija Iljadapati dobra no}. Sakan moj.Montagi mil. Doilkata (Od nadvor) Gospo|ice! Julija Idam vedna{. no} blagoslovena! Se pla{am vo no}ta skrien.) . Romeo O. Po mene ne idi i na bolkata ostavi me svoja. Dare`livosta moja bez dno e kako more. (Izleguva.) Romeo Iljadapati pocrna bez tebe }e mi bide.Idam. i qubovta isto. mil Romeo.) (Se vra}a povtorno Julija.) Romeo O no}.) Slu{am {um od ku}ata. (Izleguva. pa dobra no} stvarno. kade i vo koe vreme ceremonijata da se svr{i pa seta sudbina svoja vo tvoi }e ja stavam race. prebla`en za da bide jave. zbogum. Po~ekaj malku. (Se vra}a Julija. da ne e ova samo son. }e se vratam. (Na Romeo) No ako ne si iskren te molamDoilkata Saka{ da si go vrati{? Zo{to. dado dobra! . (Doilkata vika odnadvor. son preubav. veren bidi. i }e te sledam ko ma` moj do krajot na svetot. mila? (Od nadvor) Gospo|ice! Julija Julija Za od srce povtorno da ti go dadam. (Trgnuva da si odi.

(Izleguva Julija. Sakam da be{e ve}e otiden ama sepak ne podaleku od pti~ka na palavo dete {to ja pu{ta da prvne malku od negovata dlanka ko plenik kutar a potoa so svilen konec nazad ja vra}a slobodata kratej}i & ja za{to ja saka.) Kamo da sum ti son i spokoj na gradite mladi. dobra no}. Dobra no}. Romeo Neka son na klepki ti padne. Julija Razdenuva. No ropstvoto e zaripnato a glasot ne e grlen. inaku pe{terata bi ja dupnala Ehoto kaj{to spie za glasot negov vozdu{est pozaripnat od mojov po Romeo bez prestan da vika. Zaboraviv zo{to nazad te viknav. Razdelbata e tolku slatka taga {to do utre bi ti velela dobra no} bez dostaga. spokoj na gradi. Kolku srebreno-slatko yvoni govorot na zaqubenite no}e ko najne`na muzika za izostren sluh! Julija Romeo! Romeo Mila? Julija Vo kolku ~asot utre ~ovekot da go pratam? Romeo Vo devet. Romeo A da ostanam dodeka ne se seti{? Nema da se setam samo za da sedi{ tuka za da ne zaboravam kolku sakam da sum so tebe. Romeo! Psst! O glas na sokolar da imam pa sokolot moj li~en da go domamam nazad. Romeo! Romeo Du{ata moja imeto glasno mi go vika. Sovet da mi dade za ubavinata {to mi se slu~i. Dvaeset godini ima do toga{. Julija I jas isto. Romeo A za da ne se seti{ }e stojam ovde i }e zaboravam deka drug dom nekade ima. Romeo Bi sakal da ti sum tvoja pti~ka.Romeo i Julija 579 Julija Julija Psst. Kaj duhovnikot svoj odam da me pou~i. Sepak bi te ubila od galewa mnogu. Julija ]e bidam to~na. .

da ne si bil so Rozalina? Romeo So Rozalina nikako o~e. . a kaj{to gri`ata grize. pred sonceto da grejne so sjajnata kosa denot da go pozdravi. i ni{to tolku dobro {to zloupotrebeno se izopa~uva stra{no. jasno mi e deka Romeo voop{to ne se pribral doma. O blagoslovena e divnata lixba {to le`i vo rasjeto. Zemjata. trgne li po lo{i dela a porokot nekoga{ so delo. a od grobnicata od sekakvi sorti mladi se dojat. Ottuka ranosta tvoja so sigurnost mi veli te krenale od postela nemiri te{ki. tamu son~ec zlaten caruva so pesna. cicaat od prirodnite gradi. osvetluvaj}i go istokot po obla~estata ple{ka. v `ivot te vra}a. dva zakrveni krala ko v bilka i vo ~ovekot se krijat dobriot i lo{iot `estoka bitka bijat. Otec Lavrentij @iv da si mi ~edo. a tamu odnenade` nekoj dlaboka mi otvori (Vleguva otec Lavrentij. so misla lesna teloto go spru`i. te opiva. no vo kakva si. koga verno te`i. a razli~ni se sosem sepak. samo glavata vo koja nemiri se rojat tolku rano se prostuva od postelata svoja: gri`ata bdee vo o~ite na starcite ~esto. toga{ nema zo{to da se lomam. toga{. grobnica e nivna. Otec Lavrentij Bog neka ti prosti. vreli: a ako ne e taka. (Vleguva Romeo. za{to ni{to pod nebo ne raste tolku podlo {to na zemjata mo`e da mu dade tolku dobro. sonot ne fa}a mesto: no kaj{to mladosta ~ista. do doblest se kreva. Doblesta stanuva porok. bilkite.580 Scena 3 Vilijam [EKSPIR Romeo Zdravo `ivo. stanuva zlo~leno. po~inkata takva mi e mila. neka mi prosti adot. tamu vedna{ crvot na smrtta bilkata ja jadi. no grobov ovoj i utroba e divna. majka na prirodata. kamewata. blagorodno cve}e. vo smrt sigurna te pra}a. Otec Lavrentij Takov te sakam sinko.) Pod ne`nata kora na cvetov no}en i otrov se krie no i lek mo}en. no {tom go vkusi{. da ja isu{i no}nata rosa. mnogu doblesti sekoj za sebe si tepa odli~ni duri. kaj{to lo{iot nad dobriot pobeda vadi. Romeo Vtorovo e to~no. ka{a? Romeo ]e ti ka`am o~e pred povtorno da me pra{a{: kaj du{manot moj bev na pija~ka i hrana. moram do ram da ja napolnam ko{nicava ve}e so zambaci. go mirisne{ li. o~e. so ko{nica) Otec Lavrentij Sivookoto utro na no}ta murtava & se sme{ka. ko pijanica teteravi temnicata sura po patot kaj{to vrvi Titanovata tura. crkalo. Koj jazik ran me pozdravuva tolku milo? Sinko. go zaboraviv toa ime i od toa ime jadot. Sega.

da ti bidam. kolkava reka solena ti mina niz obrazot bled samo za taa pusta Rozalina! Kolku voda solena potro{ena za xabe za na krajot qubovta blantava da stane. ne~istata ispoved. stoumniku mlad. Otec Lavrentij Gospode bo`e. taka i taa me qubi se e sploteno. Ako navistina si smenet. a sega molbive ~uj gi moi sakam u{te deneska vo svet brak da n# spoi{. tuku od o~ite im ~adi. more duri i beter. toga{ mislava va`i: i `enite smeat da gre{at {tom slabaci se site ma`i. na nekoj na~in tvoj pomo{nik. a makive tvoi od sevte toga{ i ti i makite za Rozalinda bevte. ne~ist oprost nosi.Romeo i Julija 581 rana ko {to mu otvoriv i jas: spasuva~kata i nejzina i moja sega od pomo{ta zavisi i od bilkata sveta tvoja. mnogu i se brza na mojata la|a. Sonceto u{te od neboto vozdi{kite ti gi ~isti pla~ot tvoj star u{te vo u{ive mi se bistri: gledaj. Romeo Te molam. Otec Lavrentij Bidi jasen sinko. Otec Lavrentij No ne edna da umre za druga da se krene. za razlika od drugata. Mario sveta. koga. ne sakam da ja gubam. bez zadr{ka te molam ~esno. Ako ti be{e ti. Otec Lavrentij [to se gubi{ a ne {to qubi{. Romeo Ti ~esto me kore{e zaradi Rozalina. za{to na krajot. zarem tolku brgu umot si go smeni? Zarem Rozalina kolku do v~era srceto {to ti go pleni sega odedna{ ja nema? Zna~i qubovta kaj site mladi ne od srceto. Otec Lavrentij Prvata znae{e. Romeo Toga{ najjasno znaj qubovta naj~ista mi se veti na ubavata }erka od bogatiot Kapuleti: ko jas {to ja qubam. . Romeo od solzata stara {to u{te isu{ena ne e. kako i kade se sretnavme. jasnost od du{a neka ti rosi. ne kori me. pobaravme i zbor se dade }e ti ka`am popat. mo`e brakov da prerasne vo ubost omrazata me|u domovite vo naj~ista qubov! Romeo Da odime. deka qubovta ti e prikazna sro~ena vo veter: ama ajde. osven ona {to ti treba da go sploti{ so brak svet. o~e: srcevo mi e lesno za{to i za du{manot. na obrazot u{te damka ti se lee Saka{e v grob taa qubov da mi svene. Vo sebe omraza nemam. Isuse. po milost i qubov vo soodvetna e ruba i. budaletinko fina. nejze sega ja qubam. eve so tebe idam.

pa toj ve}e e mrtov. Merkucio Sekoj ~ovek {to znae da pi{uva mo`e da mu odgovori. Merkucio Go vika na dvoboj. so predizvik }e mu odgovori. Merkucio More te{ko na Romeo. isprati pismo do domot na negoviot tatko. pogoden srede v srce so strelata na onoj Poleka. da mu se snevidi? Ne si dojde doma no}eska? Benvolio Doma kaj tatko mu . Benvolio Tibalt.) . Benvolio Romeo sigurno }e mu odgovori. (Izleguvaat. na predizvikot od pi{uva~ot na pismoto. go ma~i. tvrda na srce devojka.582 Otec Lavrentij Vilijam [EKSPIR Scena 4 (Vleguvaat Benvolio i Merkucio) Merkucio Kade e ovoj Romeo. zastrelan so qubovna pesna vo uvoto. Sigurno }e se {ekne. rodnina na stariot Kapuleti. Brzata ku~ka slepi ku~iwa ra|a. ama toj. onaa Rozalina. Razgovarav so negoviot sluga.ne. {to drugo. proboden od crnoto oko na belata devojka. Benvolio Da. ne mu dava da zdivne. Merkucio Onaa ista bleda-krpa.

Vistinski kasap e so svileni petlici. (Vleguva Romeo. Merkucio Jas sum cvetot na u~tivosta. megdanxija nad megdanxiite. vistinski vitez. {to e toj Tibalt? tra |upka. ete kako ni go spopika. ovie svileni majmun~iwa koi tolku se dr`at do modata {to ne mo`at madro da sednat na starite klupi. O meso. gospodine. Pauzite kaj nego se mnogu kusi. pa na punto riverso. Pobegna od nas. blagorodnik prva liga. Romeo Misli{ zaradi poklonot? Merkucio Mnogu qubezno pogodi. KleopaToa e isto kako da se ka`e. intervalite. voobrazeni pr~lovci. Gospodine Romeo. pa na hai! Benvolio Na {to? Merkucio Merkucio More neka se nosat site tie ~uknati. O koskite nivni. kosko moja stara. deka koga nekoj e zafaten kako tebe. koskite.) Benvolio Eve go Romeo. mora da se vitka. izvonredno dobra kurva!<< Zarem ne e za `alewe. a Tizba sivooka ili taka ne{to. Romeo Mnogu u~tivo objasnuvawe. mnogu si mi oribeno! Sega e za pesnite {to Petrarka gi vade{e od rakav: Laura vo sporedba so negovata sakana e obi~na sadopera~ka. iako ima{e podobar qubovnik da ja opee. meso. {to tolku ni letkaat pred nos ovie tu|inski mu{i~ki. Romeo Merkucio Pa ne e ba{ od ma~e ka{li~e. Elena i Hera prosta~ki i bludnici. Merkucio Bez svojata ikra. imav mnogu rabota. Romeo Koj cvet? Dobro utro na dvajcata. Se me~uva kako {to ti pee{ po noti. Romeo Prosti mi. Didona gnasa. ovie peder~iwa. ritamot. bon `ur. lesno se zaborava na u~tivosta.Romeo i Julija 583 slep pili{tarec. dobar Merkucio. Vnimava na taktot. izvonreden me~. Zarem takov ma` mo`e da mu izleze na Tiblat na kar{ilak? Benvolio Zo{to pak da ne. . izvonredno visok ~ovek. kako vi go spopikav? Merkuico Ne se pravi na udren. kako isu{ena haringa. dva a na tri me~ot ti go nurnuva v gradi. znalec na besmrtnoto pasado. a koga si zafaten. ama ni{to posebno. site tie majstori na naglasokot! >>@imi Isus. da te pozdravam francuski za tvoite francuski krpi: dobro ni go spopika sno{ti. eve go Romeo. eden. Smel ma` e.

ako prodol`i{ da si vaka bister. . }e mi crkne duhovitosta! Romeo [ibaj ja i podbodnuvaj ja. nema {to. nema {to. toga{ sum gotov: oti vo tvojot um ima pet pati pove}e divi guski otkolku vo mojot. prosto re~eno. Merkucio Bistar si. sega si ona {to si i po odnesuvawe i po priroda. Romeo Vilijam [EKSPIR Romeo Ne. Romeo Prosta {ega. }e si ja iznosi{ sandalata. Romeo Bi sakal da ja rastegnam do zborot koj{to zaka~en na gusanot }e doka`e deka ti si nepristoen gusan. {ibaj ja i podbodnuvaj ja ili }e objavam deka si gotov! Merkucio Ako treba dvata na{i uma da se trkaat ko vo potera po divi guski. poprosta zdravje! Merkucio Zastani me|u nas. bos. dobar Benvolio. gusane dobar! Merkucio Dosetlivosta ti e gor~liva kako kiselo jabolko. dosta e! Merkucio Saka{ da prestanam so prikaznata protiv svoja volja? Benvolio Inaku }e ja izdol`i{ do Rim i nazad. |onot }e ti se izli`e. ne kasaj. Dali nekoga{ sum bil so tebe po guski? Romeo A za {to drugo si bil so mene ako ne za guski? Merkucio Za ova bi te griznal za uvo. Benvolio Tolku e dosta. i }e si ostane{. Romeo Zarem sokot od jabolka ne odi so sladok gusan kakov {to si ti? Merkucio Dosetlivosta ti e rastegliva ko jare{ka ko`a.584 Merkucio Rozata. Merkucio Toga{ sandalata mi e zakitena so dobar cvet. sega si Romeo. od eden palec se rastegnuva po cel lakt. bidej}i onaa pla~liva qubov e kako nekoj nagonski divjak {to tr~a gore dolu so patlakot za da ja zatne prvata dupka na koja }e naide. sok {to podzapira v grlo. Pa zarem ne e ova poubavo otkolku da mi leleka{ od qubov? Sega si dru{tven.

vo nedostig na polo{. nema {to! Mudro! Mudro! Doilkata Ako vie ste toj. `imi krstov. (Vleguva Doilkata so svojot pomo{nik Petar. Dobro re~eno. Merkucio Bog da ti dade dobar den. Doilkata Bog da vi dade dobro utro. ubava gospo|o. Mo`e nekoj da mi ka`e kade mo`am da go najdam mladiot Romeo? Romeo Bi mo`el da vi ka`am. podvodnica.) Romeo Vidi. to~no na pladnevniot zarezok. Doilkata . gospoda. Merkucio Najlo{oto dobro. da si go skrie liceto za{to liceto na lepezata e poubavo. sakam na samo da razgovaram so vas. Benvolio Doilkata ]e go vikne na ve~era. {to ~ovek ste vie? Romeo ^ovek. Jas sum najmladiot pod toa ime. Doilkata Petar! Petar Na usluga! Doilkata Lepezata. {to bog go sozdal sam da se rasipuva. rekovte. blagorodna gospo|o.Romeo i Julija 585 Merkucio Se la`e{. Edro. dobra brodska oprema. ama mladiot Romeo }e bide postar koga }e go najdete odo{to bil koga ste po~nale da go barate. gospodine. vi velam. podvodnica! Dr`ete ja! Dobro re~eno. imav namera da ja skusam za{to stignav do samoto dno na prikaznata i navistina ne mislev u{te da ja dlabam. Sam da se rasipuva. dobro sfateno. ne? Gospoda. edro. Merkucio Daj i Petre. Doilkata Kako ne vi e sram. Petar. Doilkata Merkucio Dve. dve: ko{ula i nametka. za{to bludnata kazalka na son~eviot mera~ sega e Podvodnica. Ve}e e den? Merkucio Merkucio U{te malku }e se stemni.

pa zatoa ako bidete dvoli~en so nea. Ona {to mi go naredi da vi go ka`am }e go zadr`am za sebe. Merkucio Zbogum gospo|o stara. dadilko? Pa ti ne me ni slu{a{! Doilkata ]e i ka`am. vo posna pita. ako mislite. Kako {to vi rekov. koja e bajata i muvlosana u{te pred da se jade. toa bi bilo mnogu nepristojno odnesuvawe kon koja i da e mlada gospo|ica. koj{to saka da se slu{a samiot sebesi i pove}e }e vi iznaprika`e za edna minuta otkolku {to }e ~ue od drug za mesec dena. No prvin. kolku {to mi fa}a umot. {to se veli. . gospodine. pa makar da e stopati pojak od mene. a toa. Gad eden krastosan! Ve molam za eden zbor. gospodine. Doilkata @imi gospod. da ja vle~ete za nos toa.586 Romeo Na {to nabasa? Merkucio Vilijam [EKSPIR me dupi kako saka.) Doilkata Ve molam. Petar Ne vidov nikoj da ve dupi kako saka. mojata mlada gospodarka mi naredi da ve najdam. dozvolete da vi ka`am.. tuku na zaja~ica. gospo|o. velat. gospodine. Romeo Eve me vedna{ po vas. deka izjavuvate. zbogum gospo|o. Ka`i i deka izjavuvam. ako ne mo`am jas. vedna{ }e go izvle~ev me~ot.. e blagorodna ponuda. gospodine. koj be{e ovoj so~en bezobraznik poln so ujdurmi? Romeo Gospodin. (Izleguvaat Merkucio i Benvolio. [eta pokraj niv i pee. ne vredi ni para ako e rasipana pred da se jade. Romeo. doa|a{ vo ku}ata na tatko ti? Odime tamu na ru~ek. Doilkata Srcence edno! Navistina }e i ka`am. Bednik nizaeden. ama }e se izraduva. sram neviden. dvaeset takvi apa{i gi nosam so malo prste. prepora~aj me kaj tvojata gospo|ica i gospodarka. A da videv. Zaja~icata stara. }e bide golem rezil za{to gospo|icata e mlada. ne mu sum jas edna od negovite kurvi. Romeo Ne na zajak. zaja~icata stara dobra e vo post {tom ti se dade. }e najdam nekoj koj mo`e. }e mu go doteram umot. gospo|o. Gospode. Tvrdam deka smeam da go izvle~am me~ot brzo kako sekoj drug ma` koga nekoja dobra kavga }e mi dade mo`nost a zakonot e na moja strana. gospodine. dadilko. Doilkata Samo neka gugne ne{to protiv mene. Romeo [to }e i ka`e{. edna od negovite glupi guski (Se vrti kon Petar) a ti stoi{ tuka ko misir i ostava{ sekoj bagabont da Dadilko. {to se veli. Ama zaja~icata stara. tolku sum gnevna {to seta se tresam od lutina.

Zarem rozmarinot i Romeo ne po~nuvaat na ista bukva? Romeo Deneska popladne.Romeo i Julija 587 Romeo Ka`ete i da najde na~in na ispoved popladnevo da dojde a tamu vo }elijata na otec Lavrentij toj }e ja ispoveda i }e n# ven~a. Doilkata vera ko ~elik. za vas i za rozmarinot. Romeo Zemi de. Gospodarkata moja e najslatka gospo|ica. ko najbela krpa stanuva. }e dojde tamu. Romeo Doilkata A ti ~ekaj zad yidot od opatijata. ima vo gradot eden blagorodnik. nekojsi Paris.) Povelete. ne? A taa napi{a prekrasni stihovi za toa. gospode. celata pobleduva.: Petar! Petar E. Ponekoga{ ja lutam. koga }e i re~am taka. brzo! (Izleguvaat. koga }e mi tekne kolku be{e zborliva kako mala. . za vistinki kreka~. bidi verna. gospodine. zemi koga ti velam. Pozdravi ja gospodarkata tvoja. milina da vi e da gi slu{nete. va{eto ime po~nuva so druga bukva. Po~nuvaat pa {to? Na r po~nuvaat. du{i~ka edna mila. koj{to s# bi storil da ja dobie: ama nejze. O. slu{nete gospodine. Eve ti za trudot. koi do vrvot na sre}ata }e me donesat vo no}ta tajna. dobra dado. Zbogum. Doilkata Dobro. Doilkata Ni para gospodine vi ne}am. Zbogum. de~ko. Doilkata Doilkata Gospod na nebo neka ve blagoslovi. i velam Paris pove}e i li~i. iljada pati. Romeo [to saka{ da mi ka`e{. Romeo Ti garantiram deka mojot ~ovek e tvrd na Odime. gospodine.ama znam. u{te vo tekot na ovoj ~as mojot sluga }e dojde i }e ti donese skali napraveni od ja`e. Doilkata Sekako. gajle i e za nego kolku za nekoj kreka~. ku~e{kite imiwa po~nuvaat na r . ama vi velam. dadilko mila? Doilkata Dali ~ovekot va{ e siguren? Za{to velat dvajca ~uvaat tajna ako go trgnat tretiot. a za toa jas }e ti go nagradam trudot. Romeo Pozdravete mi ja va{ata gospo|ica.

(Vleguvaat Doilkata so Petar. no ti garantiram deka e krotok kako jagne. Tr~av ko luda! Gospode. lele grbov. a od devet do dvanaeset tri dolgi ~asa ima. gospode. a racete. a nejze ja nema. A ako se ta`ni. {to ima da mi ka`e{? Go sretna li? Trgni mi go ovoj od pred o~i. ne mo`e{ malku da se strpi{? Zarem ne gleda{ deka odvaj di{am? Julija Kako odvaj di{e{ koga di{ej}i mi veli{ deka odvaj di{e{? Izvinuvaweto tvoe za docneweto podolgo e od prikaznata so koja se izvinuva{. devojko. za toa {to veli? Doilkata Ot~uka devet koga doilkata ja prativ. koga senkite gi teraat preku temnite gori. ama i se brza. o. o dadilke slatka. iako nogata gi nadminuva nozete na drugite ma`i. . [to. Doilkata Petre. ja srami{ muzikata od slatki vesti svirej}i ja so tolku kiselo lice. te{ki. no starite lu|e nebare su{testva mrtvi. dadi~ke moja. [to veli toj za ven~avkata na{a. Doilkata Premorena sum. lele. ne iako liceto mu e poubavo od drugite ma`i. a jas tvoite vesti: ajde. Romeo! Ne ne. Ne e cvet na u~tivosta. A i grbov od ovaa strana. na bavnosta `rtvi. ni slu~ajno. sega sonceto e na vrvot najvisok od dene{niot svoj pat. ne. napravi naiven izbor. dobri se ili lo{i? Doilkata E pa. sekoe kov~e me boli. da ne treba da ja smenam? Kluka nebare na dvaeset par~iwa }e prsne. veselo ka`i mi gi. glasnicite na qubovta se misli {to desetpati se pobrzi od son~evite zraci. ama me boli glavata.588 Scena 5 (Vleguva Julija. slatka. slu`i mu na boga.) Eve ja. i zatoa brzokrilen e Kupidon ko veter. zarem ve}e ru~avte? Julija Ne. Odi po svojot pat. zboruvaj! Doilkata Gospode. iako za niv ne treba da se zboruva. Dobri se vestite ili lo{i? Odgovori mi na ova ka`i da ili ne a za detalite }e po~ekam. mo`e ne go na{la. te molam. mu se nesporedlivi. {to mi si tolku ta`na? Ako se vestite ta`ni. pa taa kuca. ne. Zatoa lekokrili gulabi qubovta ja vozat. Da ima ~uvstva i mlade{ka krv topla ko topka taa bi letala sega. O bo`e. ko olovo se nesmasni. daj mi malku da zdivnam.) Julija Vilijam [EKSPIR Julija Kamo koskive moi da gi ima{. zborovite moi na sakaniot bi mu gi frlala a negoviite mene. Julija Sega dadilko dobra. zastani kaj portata. veti za polovina ~as }e se vrati. stapalata i stasot. Samo ka`i. Ama seto ova i prethodno go znaev. zboruvaj. ne znae{ da izbira{ ma`.

mbam za sre}noto tvoe pladne ama ve~erva tovarot i na tvojot grb }e padne. jas po drug pat moram. i kako qubezen. Kade e majka ti? Julija Kade e majka mi? Taa e doma. Odi v crkva. {to veli mojot sakan? Doilkata Tvojot sakan veli kako ~esen gospodin. Julija Od du{a mi e `al {to ne ti e arno. tamu te ~eka ma`ot {to }e te napravi `ena. (Izleguvaat. ka`i {to veli Romeo! Doilkata Smee{ deneska da odi{ na ispoved? Julija Smeam. Doilkata Toga{ pobrzaj do }elijata na otec Lavrentij.Romeo i Julija 589 Grev }e nosi{ na du{a {to me prati smrtta tr~aj}i vamu-tamu da si ja najdam. Julija Visoka sre}a odbrav. Odam na ru~ek a ti }elijata ja odbra. no na vesta vtora pocrveno }e ti bide.) . Kade drugo mesto bi bila? Kolku ~udno mi odgovara{: tvojot sakan veli kako ~esen gospodin. r. Sega krvta gre{na v lice ti jurna. mila. {to si tolku lo{a? Ova li e melemot za moite bolni koski? Od sega pile sama da si gi nosi{ porakite! Julija Dosta mati{. da ja zemam skalata po koja tvojot sakan }e se ka~i so primrakot vo pti~joto gnezdo. vidi ja ti nea. Zbogum dadilko dobra. Crn~am. i kako pristoen i kako zgoden a ti tvrdam i kako doblesen. mila dadi~ko. Mila. Kade e majka ti? Doilkata O majko mori mila bo`ja.

(Izleguvaat. ne so ukrasot tuku so su{tinata se fali. prebrziot ko bavniot stignuvaat docna. Mene mi e dovolno da si ja nare~am svoja. Julija Dobro ve~er. za dnite idni da ne ne koraat so taga. taka qubovta trae dolgo. toga{ razbla`i go so zdivot vozduhot ovde a bogatata muzika na tvojot glas bla`enstvoto neka go otkrie {to obajcata go primame so ovaa mila sredba. o~e moj duhoven. Ah. no kakva i da dojde taga. Zatoa qubi umereno. (Vleguva Julija zabrzana i go pregrnuva Romeo.) Eve ja gospo|icata. amin. Otec Lavrentij Romeo. a ne so zborovi. za obajcata }e ti se zablagodari. navrapito se gasat vo triumfot svoj umiraat ko barutot i ognot vo bakne` {to ginat. }e pobrzam so ~inot. Julija. Ne smeete sami da ostanete zaedno duri crkvata sveta ne ve spoi vo edno. Otec Lavrentij Sre}ite navrapiti. }erko. i ako so zbor podobro znae{ da ja zakiti{. tolku e lesna suetnosta. zaqubeniot mo`e da vjava na svila {to le`erno ree na letniot vozduh bez da padne. I najblagiot med ni stanuva gaden zaradi slasta svoja i so vkusot ja ni{ti gladta na{a. ako merkata na sre}ata tvoja e preminata kako mojata. pobogato so sodr`ina. Romeo Amin.) Otec Lavrentij Nasmevni se nebo na ovoj svet ~in. Otec Lavrentij Dojdete so mene.) . inaku zo{to da mi blagodari? Romeo (Vleguvaat otecot i Romeo. O tolku lesna noga ne }e go izodi nikoga{ `ivotnoto trwe.590 Scena 6 Vilijam [EKSPIR Julija I nemu dobro ve~er. taa nema da ja nadomesti razmenata na radost od samo mig eden kus pominat so nea: ti samo spoj ni gi racete so zborovi sveti pa smrtta {to qubovta ja jade neka svoeto go pravi. samo pita~ite bogatstvoto da si go izbrojat mo`at a qubovta moja tolku e rasko{na {to ne mo`am ni polovina da soberam od aznoto svoe. Julija Srceto.

na primer. gi sretneme li. Kapuletite nadvor. Benvolio Ti li~am jas na takov? Merkucio E ne. dobar Merkucio. glavata ne }e mi vrede{e ni pet pari. Si se karal so filjan ~ovek samo zatoa {to kutriot se iska{lal na ulica i pritoa ti go razbudil pesot {to spiel optegnat na sonce. ti bi fatil kavga so ~ovek samo zatoa {to toj ima vlakno pove}e ili vlakno pomalku vo bradata. Mapuleti. i drugi. Koi o~i.) Benvolio Te molam. Petru~io. no {tom vtorata ~a{a im udri v glava vedna{ go vadat na prviot pred sebe bez nikakva potreba. I tebe ti vrie krvta ko na sekoj tvoj vrsnik vo Italija.^in TRETI Scena 1 (Vleguvaat Merkucio so pa`ot. vedna{ udiraat so me~ot po masa i velat ‘Ne daj bo`e nekoga{ da mi treba{‘. da si odime. ba{ mi e gajle. Benvolio Gluposti ili ne. Merkucio Kapuleti. Benvolio I toga{? Merkucio I toga{ dovolno e da se najdete dvajca takvi pa dvajcata nabrgu da ve snema za{to me|usebno }e se ispoubiete. tolku ti e {a{ardisana {to od jajce stanala smatok. denot e `e`ok. bi videle vo toa povod za kavga? Glavata ti e polna so kavgi ko jajceto so `ol~ki iako zaradi ujot kavgaxiski. Eve ti. . Merkucio Ti si mi ko onie ~uknatite {to a }e go pre~ekorat pragot od nekoja kr~ma. ne li~i{. eve gi Kapuletite. Benvolio so negovi lu|e. ne ti treba mnogu da ja zagubi{ glavata pa da ne znae{ {to pravi{ i obratno. Merkucio Misli{ sega pove}e ti vredi? Gluposti! Vleguvaat Tibalt. Ti bi se karal so nekogo zatoa {to kr{i le{nici a izgovor }e ti bide toa {to o~ite ti imale le{nikova boja. poludenata krv vrie. malku ti treba da ne znae{ {to pravi{ pa da ja zagubi{ glavata. Ne se ima{ ispokarano so eden terzija samo zatoa {to noviot elek go nosel pred Veligden? A so drug samo zatoa {to gi nosel novite ~evli so stari vrvci? Ti najde da mi popuva{ deka jas sum bil kavgaxija! Benvolio Da bev kavgaxija kako tebe. osven takvite. ne ni gi gine kavga za{to vo `e{ki dni.

Eve go moeto mom~e. pa neka se xarat. Merkucio A da si najdete mo`nost bez da vi bide dadena? Tibalt Merkucio. va{ata milost mo`e da go vika ‘mom~e’. Gledam deka ne me pooznava{. Neka me obesat gospodine ako toj potr~ko e va{. (Vleguva Romeo. qubovta {to kon tebe ja imam ne se iska`uva poinaku osven so zborot: podlec! Romeo Tibalt. da ne misli{ od nas da napravi{ ~ift gajdaxii? Duduk eden gajdaxiski! Ako saka{ toa od nas da napravi{. (Na Montagi) Gospoda. Ili da se povle~eme vo nekoe pomirno mesto. ako mi dadete mo`nost. Tibalt Romeo. ima da zaigra{. Merkucio (Na Petru~io i drugite) Stojte do mene. ti i Romeo duvate vo ista gajda. gospodine.) Tibalt Opa! Od vas ne baram ni{to. Site o~i kon nas se svrteni. pa }e vidite {to e toa megdanxija. podla! . nemturska. gospodine. Vo taa smisla samo. dudu~i{te edno! Benvolio Razgovarame ovde kaj{to vrie od lu|e.. od zvukot negov.. Samo zbor so eden od vas. Merkucio (Go vadi me~ot) O ligavost. boga mi.592 Tibalt Vilijam [EKSPIR Za ni~ij }ef ne otstapuvam ni peda. Merkucio ‘Duvame vo ista gajda’? [to. toga{ od dudukot }e slu{a{ samo zavivawe. Zatoa zbogum. ili sporot re{avajte go smireno i ladno ili da si odime. ova nema navredite da mi gi trgne {to ti mi gi nanese. pri~inata poradi koja moram da te sakam go pravda donekade zauzduvaweto na gnevot pri vakov pozdrav. Jas ne sum podlec. ne~esna. Merkucio Samo zbor so eden od nas? Udvojte go vi se molam so u{te ne{to pa neka bide zbor i eden udar. za{to }e im se obratam. Skokaj sega. dobro ve~er. Tibalt Mom~e. Tibalt I na toa sum podgotven. zadovoli se so ova {to go rekov. (Se fa}a za me~ot) Ova mi e dudukot. Merkucio O~ite se za gledawe. Ama na kar{ilak izlezete mu. tuku te sakam pove}e odo{to si misli{ iako pri~inata ne ja znae{ za mojata qubov. Zatoa dobar Kapuleti. Zatoa zapri i vadi go me~ot! Romeo Nikoga{ ne sum te navredil se kolnam. ime {to ko svoeto go sakam.

]e poslu`i. Rezil ste na svetot. Sramete se. se vme{a me|u nas? Me probode pod tvojata raka. Od mene napravija za crvjata hrana. Tibalt go proboduva Merkucio pod rakata na Romeo. gospoda. Stojte. Si go dobiv i toa zdravo. Romeo Merkucio Merkucio dobar. vrati go me~ot. Ranata ne e tolku stra{na. Merkucio Vnesi me vo nekoja ku}a. Petru~io i nivnite drugari. Merkucio. Romeo Najdobroto go sakav. ^uma da gi sotre dvete va{i ku}i! Gotov sum. Kade mi e pa`ot? Trk po doktor. ili }e padnam.) Ne e dlaboka kako bunar. Tibalt. glu{ec vaka smrtno mo`e da izgrebat ~ovek! Razvratnik.) . nitu {iroka ko crkovni porti. samo eden od tvoite devet `ivoti. dovolna sosem. Tibalt! (Izleguvaat Tibalt. So nego mislam brgu da zavr{am a ako bide potrebno posle toa od ostanatite osum da napravam suva pastrma. Benvolio. da ne ti se najde pobrzo mojot me|u u{i! Tibalt Da ne si ranet? Proboden sum. ajde. ^uma da gi sotre dvete va{i ku}i. Merkucio! Romeo uspeva da im gi svrti me~ovite nadolu i vletuva me|u niv. A toj zamina bez vlakno da mu fali? Benvolio Merkucio Samo grebnatina. Petru~io Da begame. (Se borat. Vojvodata zabrani strogo sekakvi kavgi po ulicite na Verona. Da gi razdvoime. `iti s#.Romeo i Julija 593 Merkucio Samo ala stakato nejze ja pere. no sepak e dovolna. ma~ka. Tibalt. Va{ite ku}i! (Izleguvaat site osven Romeo. Mi go zbiberija na ovoj svet. {to se tepa so smetka! Zo{to. dosta. Plukam na svetot koga pes eden.) Romeo (Go vadi me~ot) Poveli! Dr`i se. ~oveku. ama. Merkucio (Na Tibalt) Da go vidam gospodine tvojot pasado. grebnatina samo. podlec. Pra{aj za mene utre i }e me najde{ na grobi{ta. ^uma vrz va{ite dve ku}i. Benvolio. Vadi go od kanija me~ot za u{i! Brzni velam. Tibalt. staorec. }e igra{? Tibalt [to bara{ pak ti od mene? Merkucio Ni{to caru na ma~kite.) Romeo (Go vadi me~ot) Vadi go me~ot. staorsko stra{ilo. gnaso! (Izleguva Pa`ot. apa{.

Romeo Ovoj gospodin. po ova znam drugo zlo }e dojde. jas sum {utot na sudbinata! Benvolio [to stoi{ u{te? (Romeo zaminuva. gospodine. A sega Tibalt.) Benvolio O Romeo. nazad zemi si go ona tvoe ‘podlec’ {to preeska v lice mi go frli. Pa|a i umira. Vo imeto na vojvodata ti velam. so smrtna se zdobi rana zaradi mene. Gradot e na noze.) (Vleguvaat gra|ani. (Vleguva Benvolio. trgnuvaj po mene. Ili ti ili jas ili obajcata }e trgneme so nego. Kapuleti. – Tibalt. begaj.) Prviot gra|anin Na kade pobegna ubiecot na Merkucio? Kade pobegnaTibalt. (Vleguvaat Vojvodata. Odi. begaj. Prviot gra|anin (Na Tibalt) Stanuvaj. da te nema. da te nema. Tibalt e proboden.) Vojvodata Kade se bezo~nicite megdanov {to go po~naa? Benvolio Ti tikvaru zelen drugar ovde mu be{e pa drugar bidi mu i tamu. {to ~as nepoln mi e rodnina! O Julio slatka. tvojata ubavina od mene napravi `ena i ~elikot na hrabrosta mi go r’|osa sosem. stariot Montagi. za{to du{ata na Merkucio u{te nad glavite ni ree ~ekaj}i ja tvojata da & pravi dru{tvo. ubiecot gnasen? Benvolio Ovoj ovde e Tibalt. . Romeo Crnata kob na denov bez drugi zla nema da projde. napred. cel }e ti go ka`am nesre}en tek na fatalnava kavga. (Vleguva Tibalt. Benvolio Romeo. Se borat. O vojvodo blagoroden. Tibalt mrtov. moj prijatel veren. Tibalt O.594 Romeo Vilijam [EKSPIR Romeo Toa ova }e go re{i. Romeo @iv i pobednik a Merkucio mrtov! Begaj na nebo u~tiva blagost neka sega gnev ognen mene me vodi. Romeo. na vojvodata sojuznik blizok. hrabriot Merkucio e mrtov! Toj {irokograd duh kon oblacite letna. Vojvodata na smrt }e te osudi ako te fatat.) Benvolio Eve go se vra}a razbesnetiot Tibalt. preziraj}i ja zemjata mnogu pred vreme. Ne stoi ko zdrven.nivnite `eni i drugi. navredite na Tibalt mojot go izvalkaa ugled.

so ubavi zborovi go smiruva{e. tuku toj navali so ostriot ~elik vrz gradite na hrabriot Merkucio koj{to. `ivotot na Tibalt. kogo rakata na Romeo go ubi. neka prestanam da di{am. vozdr`anost smerna ne mo`e{e da ja skroti neskrotlivata `ol~nost na Tibalt. ubieniov ovde. toj Merkucio go skrati. No tolku stroga kazna }e ve kolka {to site }e se kaete za mojata bolka. Vojvodata Romeo go ubi nego. `iti gospod. ]e bidam gluv za site pravdawa i molbi pa makar pla~ele i vodele razni borbi. o ~edo na bratot moj! O vojvodo. Seto ova izrazeno so krotka re~. pred me~ot da go izvadam i da gi razdelam stameniot Tibalt be{e mrtov a Romeo se zavrte i zbri{a. gluviot za mir. G-|a Kapuleti Toj e rodnina na Montagi. na mo}niot gnev tvoj mu uka`uva{e.) . vistinata ne e takva.Romeo i Julija 595 ^ovekov legnat ovde ubien e od Romeo koj{to pak rodninata tvoj go ubi. prijateli razdvojte se!’ I pobrzo od jazikot svoj so me~ot me~ovite kobni im gi svrti dolu. Toj prijatel na Merkucuo be{e. dvaesetmina se nafrlile na edna sirota `rtva. vnu~ko! Vojvodata Benvolio. {tom go najdat edna{. Romeo. ne mu ostana dol`en. ma`u! O. za Pravda pred tebe se boram Romeo Tibalta go ubi. Vojvodata A bidej}i za toa se pla}a vedna{ nego vo progonstvo go pra}am. za krvta na{a Montagi krvnina neka dade! O vnu~ko. Romeo toga{ svika: ‘Stojte. Od toa }e nema ni{to. Sigurno dvaesetmina se tepale vo bitkata mrtva. Va{ata omraza {to dolgo ubiva i koli najposle surovo i moja krv proli. a so drugata na Tibalt mu ja vra}a{e ~ija ve{tina na toa vozvra}a{e. prijateli. (Izleguvaat so teloto na Tibalt. go ubeduva{e vo besmislata na sporot. pa pobegna Tibalt i po edno vreme pak se vrati kaj Romeo koj{to obzemen be{e od stra{na strast za odmazda nadojdena vo nego kako molwa. hrabriot Merkucio. i me|u niv vleta. vnu~ko moj. Pravda baram vojvodo. smiren pogled. G-|a Kapuleti Tibalt. vojvodo. Normalno e da la`e. Ako ne be{e vaka. Neka Romeo zamine vedna{ inaku potoa e mrtov. no pod negovata raka so nepravilen udar Tibalt `ivotot go skrati na stameniot Merkucio. Nosete go trupov i ~ujte me bez pcosti: milosta ubiva ako na ubiecot mu se prosti. proleana e krvta na mojot mil vnuk! Vojvodo. koj ja zapo~na kavgata? Benvolio Tibalt. Koj treba sega za smrtta negova da plati? Montagi Ne Romeo. Romeo da umre mora. tuku so vojni~ki prezir so ednata raka smrtta ladna ja odbiva{e. Toj samo dolgot zakonski go zede. O gospodaru. zbesnat i samiot.

propadnavme. o no}. Gotovi sme. ti temno-obrazna gospo|o seta vo crno i nau~i me kako da go zagubam dobieniot me~ {to se igra za ~ift ~isti devstvenosti. so svoi o~i ja vidov. ama u{te ne sum vselena. zaqubena. Jas ne sum jas ako takvo da postoi. Qubovnicite obredot quboven go vr{at na svetlinata od ubavinata svoja. {to e novo? [to ima{ tamu. Dolg mi e denov ko {to e no}ta pred nekoj praznik za nestrplivo dete {to ali{ta ima novi ama ne smee da gi nosi. sama. Doilkata Ranata ja vidov. Kolesni~ar takov ko Faeton bi ve {ibal se do zapad. crnove|a. a ako qubovta e slepa toga{ no}ta najmnogu i prilega. mrtov. o ognono`ni vranci. mi padne. i iako sum prodadena. bled ko krpa. ne Kusoto da ili ne za propasta re{avaat moja ili za spasot. Dali Romeo se ubil? Ka`i da samo i toa {turo da pootrovno }e mi bide od pogledot otrovonosen na stra{niot zmej. za da se sklopat denskite o~i. Dojdi no} li~na. na gradite ma{ki. Sekoj jazik {to samo imeto Romeo go govori. Julija Te{ko mene. ili ako sklopeni se o~ite {to te teraat da da re~e{. nego go nema. a Romeo v pregrad. (Bo`e sokri ja) ovde. O nesre}en den. vo krv zasirena. da. Ka`i dado. u{te ne sum prevzemena. Skalite od ja`e. O Romeo. No eve. Ra{iri go perdeto gusto. nebesna re~itost go krasi. vo krv oblean siot. na qubovta jatak. i no} temna bi se spu{tila vedna{. kon konakot Feba. daj mi go mojot Romeo. pa neka go razubavi likot nebesen za siot svet vo no}ta da se vqubi i da prestane da go slavi presvetloto sonce. sirot trup.) Julija Vilijam [EKSPIR {to Romeo te prati da gi zeme{? Doilkata Da.596 Scena 2 (Vleguva Julija. o. duri plahata qubov ne se drzne vo ~inot na vistinska qubov smernost da vidi. gospo|ice. Toga{ se onesvestiv. neviden i ne~uen. krvav trup sirot. bled. skalite .) i nosi vesti. dojdi. Julija Mo`e li neboto da e tolku lo{o? Doilkata Romeo mo`e. zemi go i iseckaj go vo yvezdi~ki mali. no}. Galopirajte brzo. ide doilkata. dojdi Romeo. (Vleguva Doilkata so skala od ja`e. mrtov. ako neboto ne mo`e. mrtov. {to e novo? Zo{to racete gi kr{i{? Doilkata Ama den crn. Romeo koj bi pomislil deka ova e mo`no Romeo? Julija Koj |avol si {to vaka te{ko me ma~i{? Vakvo ma~ewe ni vo pekolot ognen nema. Obgrli ja krvta nema`ena vo obrazot {to mi blika so pla{tot svoj crn. a koga }e umre. Ako e ubien re~i da ako ne e. ti denu vo no}ta! Za{to }e le`e{ vrz krilata na no}ta pobel od nov sneg na grbot od gavran: dojdi no} ne`na. ubien e. toj e mrtov. O si kupiv qubovna palata. dojdi no}.

Nazad. kade e ~ovekot moj? Voda `ivotna da mi dade. glupavi solzi. za{to koj ostana `iv ako obajcata se mrtvi? Doilkata Tibalt e mrtov a Romeo proteran. Ma` mi e `iv {to Tibalt }e go ubie{e za malku. nuli. ja proli. Ah. skr{i se srce! Skr{i se. Julija [to luwa duva od sprotivnata strana? Dali Romeo e ubien? A Tibalt mrtov? Mojot najmil rodnina. o den nesre}en. Neka ti e sram Romeo! Julija Jazikot da ti se isu{i za vakvata `elba! Za sram toj ne e roden. slobodata nikoga{ pove}e da ne ja vidite. apa{u ~estit.Romeo i Julija 597 Julija O. sigurnost. site se izmamnici. mrtov da te vidam. mojot u{te pomil ma`? Toga{ stra{na trubo zatrubi go denot suden. nazad vo izvorot prven! Na jadot ko danok mu pripa|aat va{ite kapki {to vie. Doilkata O Tibalt. krivokletnici. na ista nosilka so Romeo v grob da pojdam. Tibalt. po gre{ka. koj imeto }e ti go fali koga jas. gospodine ~estit. Romeo nego go ubi. ja proli. kutar moj ma`u. zatoa Romeo e proteran. jagne so vol~ja usta! Gnasna jatko vo bo`enstvena lu{pa! Sprotivnost grda na sopstveniot izgled- Svet bogohulniku. ti go valkam? No zo{to podlecu bratu~edot mi go ubi? Toj podol bratu~ed }e mi go ubie{e ma`ot. najdobriot prijatel {to go imav. Zla zemjo vzemi vrati se. Me ostarija mnogu `alta. siraku. O prirodo. dali rakata na Romeo krvta Tibaltova ja proli? Doilkata Ja proli. Julija O bo`e. {to me snajde. ~esnost vo ma`ite nema. ovaa taga. o qubezen Tibalt. zloto. licemeri. {to yver bev {to go grdev taka! Doilkata Zarem dobro }e govori{ za toj bratu~edot {to ti go ubi? Julija A zarem lo{o da govoram za toj {to mi e ma`? Ah. Sramot se srami na ~elo da mu visi za{to toa e tron kaj{to ~esta mo`e da se krunisa edinstveniot monarh na celata zemja. {to prave{e ti vo adot koga na duhot demonski dom mu dade vo smrtniot raj na tolku milo telo? Postoi li kniga so tolku podla sodr`ina a so tolku krasen povez? O zarem izmama da prebiva vo tolku diven dvorec? Doilkata Verba. po mene neka dojdat. vedna{! V temnica o~i. O. tvojata tri~asovna `ena. Julija O zmisko srce skrieno vo cvetno lice! @iveel li nekoga{ yver vo pe{tera tolku li~na? Monstrume ubav! \avole angelski! Gavranu so gulabovi perja. gi `rtvuvate za radost. .

Dado? Doilkata Pla~at i ta`at nad teloto od Tibalt. Smrtta na Tibalt ko da ne be{e dosta da se zatre zloto. Znam dobro kade se nao|a. Sakav da go zaboravam lesno no o. Ajde. {to me ubi. No ako zlo pogolemo op{testvoto bara koe }e se naredi vo redot zla te{ki zo{to toga{ po ona ‘Tibalt e mrtov’ ne re~e taa ‘Tatko ti umre’ ili majka ti. Zo{to toga{ pla~am? Toj zbor se ras~u. poslednoto zbogum da go zeme.toa gi ubi i tatkoto i majkata i Tibalt i Romeo i Julija site. toj edinstven zbor ‘proteran’ deset iljadi Tibalti ubi. vaka vmetnato ona ‘Romeo proteran’. a Romeo proteran. a ne Romeo. moite }e gi leam koga nivnite }e seknat za progonstvoto na Romeo. i vie i jas. ej. ‘Romeo proteran’Nema kraj. ja`iwa. Kaj nego odam. Ova e uteha.598 Vilijam [EKSPIR a Tibalt mrtov {to }e mi go ubie{e ma`ot. Toj od vas napravi pat do postelata moja naxixena no jas. }e umram devstvenovdovi~ena. Jas Romeo }e go najdam za da te ute{i. ]e odi{ kaj niv? Sega }e te vodam. vo pameteweto toj mi se vgnezdi ko te{ka vina vo du{ata na gre{nik! ‘Tibalt e mrtov. . devstvenica. Julija Neka ranite so solzi mu gi mijat. granica. nevinosta }e mi ja zeme! Doilkata (Gi sobira ja`iwata) Pobrzaj v soba. Slu{ni me. ili obajcata po {to blago `alewe bi do{lo? Tuku po vesta za smrtta na Tibalt.’ Zborot ‘proteran’. vo bra~nata postela mi se dreme. tvojot Romeo ve~erva }e ti dojde. site se mrtvi. Zemi gi ortomive. i ka`i mu da dojde. Kade se majka mi i tatko mi. najdi go! Daj mu go prstenov na verniot moj vitez. pocrn od smrtta na Tibalt. za{to Romeo po tu|ini se krie. Vo }elijata na Lorens e skrien. merki razni vo smrtta na toj zbor. Ja`iwa kutri. me|a. kaj{to smrtta. Zborovite za takvo zlo se prazni. Julija (I dava prsten) O. ajde Dadilko. izmameni ste vie.

Romeo Progon? Imaj milost. Romeo Ne postoi svet bez yidinite na Verona tuku ~istili{te. nebare dopiraj}i se. . Ne veli ‘progon’. Trpeliv bidi. sredstvo nekakvo za brza smrt. Tie mo`at da prvnat na beloto ~udo od rakata na Julija i da kradat besmrten blosov od nejzinite usni koi. Ova se vika milost ama ti ne ja gleda{. ve~na maka. naostrena kama. pa makar grdo. na tvoja strana zastanuvaj}i. Pove}e vrednost. ne smrt za teloto tuku progon. Vikaj}i ja smrtta 599 ‘progon’ mi ja se~e{ glavata so sekira zlatna i mi se smee{ na udarot {to me ubiva. {to e novo? [to presudi vojvodata? Kakva taga poznanstvo so mene bara a jas s# u{te ne ja znam? Otecot Taga poznata. ku~e gluv~e sitno. du{o sveta. a jas sum proteran. sinko. pove}e ~est ima vo muvite leta~ki odo{to vo Romeo. I s# u{te tvrdi{ deka progonstvoto ne e smrt? Zarem nema{ gotov otrov. tuku mora{ da me ubiva{ so ona tvoe ‘proteran’‘Proteran?’ O o~e.Progon’ e pogre{en zbor za smrt. siot si stanal samo tu~na taga. a so nesre}ata nepovratno si mi ven~an.) Otec Lavrentij Ela vamu. o neblagodarnost gruba! Zlostorot tvoj po zakon zaslu`uva smrt. no gorko dru{tvo pravi. pekol. Urlaat so nego. zakonot go zaobikoli i mra~niot zbor ‘smrt’ so progon go zameni. pove}e dostoinstvo. sekoe neva`no stvor~e `ivee ovde i mo`e nejze da ja gleda samo Romeo ne smee. mnogu pou`asen od smrtta. ela pla{livecu eden. razre{uva~u na{ na grevovite i prijatel moj potvrden da me ubiva{ so toj gnasen zbor ‘proteran’? . Romeo. za{to golem e svetot i {irok. Romeo O~e. kolnatite go koristat toj zbor vo adot. vestalska smernost pocrvenuvaat. No Romeo ne smee. Neboto e ovde kaj{to Julija `ivee i sekoe ma~e. Za{to progonot pou`asen e na lik. storile grev.Romeo i Julija Scena 3 (Vleguvaat otec Lavrentij i Romeo. proteran e toj. Vesti ti nosam za sudot na vojvodata. no Vojvodata. Romeo Dali od stra{niot sud negoviot e poblag? Otecot Poblag sud od usnite mu letna. Muvite smeat. duhovniku bo`ji. Kako ima{ srce ti. a jas od ova mora da begam. Proteran ottamu proteran sum od svetot a progonot od svetot zna~i smrt. Otecot Od Verona si proteran. Otecot O grev smrten. Romeo Toa e ma~ewe a ne milost. duri i vo ~edna. Tie se slobodni lu|e. re~i ‘smrt’.

idam..) Otecot Slu{aj.600 Otecot Vilijam [EKSPIR Otecot Stani. Romeo dobar. Tibalt mrtov. ama neodgovornost.) Doilkata O o~e svet. osven ako zdivot na ofkawata od bolnovo srce ko magla ne me sokrie od pogledite na svetot. Doilkata O. Ne zboruvaj mi pove}e. pak }e mi govori{ za progonstvo. filosofijata.) . Romeo Pak ‘proteran’? Mi e trebna filosofijata! Ako filosofijata ne e kadra Julija da mi ja stvori gradov da go premesti.^ekajte malku. ]e te zemat. udaven od sopstvenite solzi. Julija sakana tvoja. {to e ova? (^ukaweto prodol`uva. odi! – Bo`e. (^ukaweto ne prestanuva. kosata da si ja kubi{ i na zemja da se frla{.) Brgu v soba. koj zapnal tolku? Od kade doa|a{? [to saka{? Doilkata (Odnadvor) Pu{tete me vnatre. tropaat! –Koj e? – Romeo. Romeo Ne mo`e{ da govori{ koga ne si mi v ko`a. Otecot Ludacite gledam nemaat u{i. pa }e vi ka`am. (Vleguva doilkata. so gospo|icata moja ist slu~aj. (Povtorno ~ukawe. barem malku slu{ni me! Romeo O. Ludaku mrdnat. za da te te{i pa makar da si proteran.Ajde. stani. (Od nadvor se slu{a tropawe. Romeo Ne}am. ko jas {to pravam sega (Se frla na zemja) merka da zemam za neiskopaniot svoj grob. o ka`i mi svet o~e kade e gospodarot na mojata gospo|a? Kade e Romeo? Otecot Onde na podot. Otecot Dozvoli da progovorime za polo`bata tvoja. zacapan do u{i ko mene i ko mene proteran toga{ bi mo`el da govori{. Romeo Ne e ni ~udno koga mudrecite nemaat o~i. odlukata na vojvodata da ja smeni. nekoj ~uka. Otecot (Ja otvora vratata) Toga{ si dobrodojdena. ne pomaga ni{to. ne vredi ni{to. Otecot Oklop }e ti dadam da te za{titi od zborov – mleko slatko za makite. Da be{e mlad ko mene. o`enet odvaj eden ~as. Idam od gospo|ica Julija.. skrij se.) Idam.Stani. .

ko devojka si se raspekmezil zdurlen pa pluka{ na sre}ata i svojata qubov. zemjata. @imi svetiov poziv mislev deka si od poinakov kov. za{to takvite umiraat vo beda. Go ubi li Tibalt? Pa sega i sebesi }e se ubie{ pa sakanata {to vo tvojot `ivee `ivot omrazata sproveduvaj}i ja vrz samiot sebe? [to gi kolne{ potekloto. (Na Romeo) Stani. qubovta na koja se zakolna krivokletstvo {uplo {to qubovta ja ubiva {to treba da ja kotka{. }e se frli v postela pa }e stane po Tibalt vika. Mo`e{e da bide{ ubien od Tibalt no ti Tibalta go ubi: I tuka ima{ sre}a. ne veli ni{to. bidi ma`! Tvojata Julija e `iva. Dali si ma`? Izgledot tvoj vri{ti deka si. nesposoben e obata niv da gi vodi ko prav od rogot na nekoj neve{t vojnik {to od sopstvenoto neznaewe plamnuva pa te raznesuva mesto od du{manot da te ~uva. ka`i mi. leleka i pla~e. . Blagorodniot tvoj lik e samo voso~en pe~at ako e li{en od ~ove~kata hrabrost. Vnimavaj ti velam.Romeo i Julija 601 Ist sosem! O sovpa|awe bolno. gospodaru. toj ukras na qubovta i likot. vo koj podol agol od telovo moe imeto mi prebiva? Ka`i mi za da go sotram toa odvratno duvlo. brzni kaj sakanata. Romeo Za Julija mi zboruva{? Kako e taa? Dali misli deka sum ubiec prevean sega koga go isprskav detstvoto na na{ata radost so krv tolku bliska do nejzinata? Kade e taa. No pla~e{ ko `ena. umot. a divite postapki tvoi velat deka vo tebe se razgnevila nerazumna yverka. lipa. stani. sostojba ta`na! Isto vaka le`i i taa pla~e i lipa. ko {to e dogovoreno. umot {to ko lihvar vo izobilstvo gi ima{ no ne znae{ da gi upotrebi{ pravo za celta {to gi krasi likot. stani i ma` bidi za ater na Julija. za nejzin ater stani. Neprili~na `ena so izgled na ma` ili izobli~en yver istovremeno i ma` i `ena! Me ~udi{ mnogu. Stanuvaj. qubovta i umot. Romeo Ko toa ime ispaleno od smrtonosnata cevka na nekoj top da ja ubi za{to prokletata raka na toa ime rodninata & go ubi. Zakonot {to ti se zakanuva{e so smrt kon tebe se svrte i smrtta so progonstvo ja smeni. kako e i {to veli tajnata moja dama za otka`anata ni qubov? Doilkata O. samo lipa. So smrtta s# zavr{uva. pa Romeo go bara pa pak v postela se frla. Zo{to vo tolkava si zapadnal taga? Romeo (Stanuva) Dadilko! Doilkata Ah gospodaru. qubovta.) Otecot Zapri ja o~ajnata raka. i tuka ima{ sre}a. More blagoslovi ti se preleva na grbot sre}ata ti se nasmevnuva vo promena sjajna a ti. za ~ij ater do preeska umira{e prostum: tuka ima{ sre}a. O ka`i mi o~e. Odi. (Saka da se probodi no Doilkata mu go zema no`ot. ova nebo koga site tri vo tebe se soedinuvaat vo edno a ti saka{ site tri da gi zagubi{ naedna{? Pih! Likot si go srami{.

s# zavisi od ova. {to zna~i u~en ~ovek! Gospodaru. Odi napred Dadilko. No ne ~ekaj stra`ite da se postavat. za{to ve}e e docna. dobra no}. I pobrzajte. odi da ja te{i{. Romeo vedna{ trga po tebe. Dobra no}. Doilkata (Mu dava prsten) Eve. Romeo Stori taka a sakanata neka se spremi da me kori.602 Vilijam [EKSPIR Izjazi se vo nejzinata soba. (Izleguva doilkata. ne stojte mnogu. Ili odi pred stra`ite da se postavat ili koga }e osuni izmolkni se prepraven. Zbogum. ]e & ka`am na gospo|icata deka doa|ate. pro{ka od vojvodata ne izmolime i nazad ne gi vikneme so iljadapati pogolema radost od tagata so koja zaminuva{ sega. prijatelite ne gi pomirime. oti nema da projde{ na patot za Mantova. Romeo Povtorno so ova mi se obodri duhot. prstenov re~e da vi go dadam. i ka`i & cela ku}a v postela da ja prati vo koja i samite jadot sega gi tera. Smesti se vo Mantova. Zbogum. Jas }e ti najdam sluga i po nego }e ti javuvam od vreme na vreme s# povolno za tebe {to }e se slu~uva ovde. gospo|ata pozdravi ja svoja. .) Otecot Odi vedna{. kaj{to treba da `ivee{ duri vo pogodno vreme brakot ne go objavime . Daj mi raka. Doilkata O gospode. Docna e. Romeo Da ne me ~eka sega radosta nad sekoja radost bolno }e se razdele{e od tebe mojata mladost. gospodine. bi mo`ela cela no} da ostanam ovde poukite da vi gi slu{am! O.

`eno. Odi kaj Julija pred da si legne{. Zna~i ~etvrtok. toga{ odete. }e vikneme dva-trojca prijateli. Vi velam. ~etvrtok da e utre. No}va so tagata svoja e zatvorena. Dobra no}! . gospodine. deka idnata sreda ama ~ekaj. Docna e. Utre }e znam {to misli. za ovoj svadben den. zapoznaj ja so qubovta od zet mi Paris. podgotvi ja.) Kapuleti Rabotite tolku trgnaa. gospodine. ama ova pikni go v glava. neka bide ~etvrtok. Pred mene! Tolku e docna {to naskoro }e ka`eme i rano. no}eska taa nema da sleze. gospodine. Paris trgnuva da si odi no Kapuleti go zadr`uva. da ne sum vo va{e dru{tvo i jas bi bil v krevet u{te pred eden ~as. Gospo|a Kapuleti ]e ja pozdravam. negovata `ena i Paris. grofe. zatoa bez mnogu vreva }e vikneme edno pet-{est prijateli i tolku. i re~i i. Kapuleti Grofe Paris. Ovie vremiwa na bolka ne se vremiwa za svadbi. Kapuleti Dobro. za{to Tibalt neodamna zagina pa lu|eto mo`e }e re~at deka ne go `alime a rodnina ni be{e. @eno. vo ~etvrtok ka`i i }e ja ma`ime za ovoj blagoroden grof. [to velite za ~etvrtok. na lo{o {to nemavme vreme da ja spremime na{ata }erka: taa mnogu go saka{e svojot rodnina Tibalt. Pozdravete ja }erka vi od mene. site edna{ }e umreme. Ej. grofe? Paris Bi sakal. a go sakav i jas. Zbogum. Dobro. sreda mi e nekako prebrgu.Romeo i Julija Scena 4 (Vleguvaat stariot Kapuleti. ]e stignete? Dali brzawevo e vo red? Nema da pravime golem xumbus. si zemam za pravo da vi em~am za qubovta od }erka mi: mislam deka vo sekoj slu~aj mene }e me poslu{a: Za ovaa ne se somnevam ni malku. odi kaj nea pred da si legne{. koj den e deneska? Paris Ponedelnik. Dobra no} gospo|o. ni{to pove}e. a? Mm. sve}a vo odajata moja. Paris 603 Kapuleti Ponedelnik.

Ne mora da brza{. tuku no}niot slavej {to {uplinata ti ja raspara od pla{livoto uvo. slavej toa be{e. Zadovolen sum koga ti saka{ taka. ma`u? Mora sekoj ~as vo denot da znam {to e so tebe. za{to denot ne nosi minutata {to nosi.) Julija Niz prozorec denot neka vleze. Julija Zarem otide. Gledaj. s# deni. mila. Odam za da `iveam. Romeo Pa neka me fatat. a ne slavej. ostanam li }e umram. neka smrtta ja do~ekam ovde. Ja spu{ta skalata od ortomi i se simnuva. . bidete na {trek! (Izleguva. O kamo i glasovite da si gi razmenile oti glasot toga{ nejzin }e go ispla{e{e denot. Julija Onaa svetlina. O. Sega za ostanokot }e se gri`am a ne koga }e se odi. prijatelu. du{o. Julija Den e. den e. odi. begaj. Veruvaj mi. vnimavajte. I eve velam. Velat ~u~urligata razdelbite gi pravi slatki no ne bilo taka za{to sega nas n# deli. Velat ~u~urligata so grdiot kreka~ razmenile o~i. koga ti velam. Samo ~u~urligata tolku neskladno go pee napevot svoj te`ok so zaripnato grlo. odi! Denot zazoruva. i ne e ona ~u~urliga ~ij glas vaka bie nad glavite na{i po nebesniot svod. O.604 Scena 5 Vilijam [EKSPIR (Vleguvaat Romeo i Julija) Julija Zarem ve}e odi{? Denot ne zazoril u{te. se deni! Romeo Se deni. `ivotot neka izleze! Romeo Zbogum! Zbogum! Eden bakne` i se spu{tam. ne e denska. Pobrzaj. se deni no jadot na{ crn se pove}e se no}i! (Vleguva Doilkata. Dojdi smrt. ne e den. Velam. meteor e toa nekoj od sonceto spalen za no}va tebe fakel da ti bide i patot za Mantova da ti go osvetluva. mrdni. Denot obdena. Pa du{o? Da si zboruvame. vaka ako smetam }e bidam stara koga mojot Romeo povtorno }e go vidam. gospodaru. dojdi. Zatoa ostani u{te. Cela no} toj na onaa kalinka pee. Ne be{e ~u~urliga. na Julija koga taka & godi. na mugrite glasnik. Romeo ^u~urliga be{e. sakan moj. zlokobni strii gi opto~ile rascepenite oblaci na istok.) Doilkata Gospo|ice! Julija Dadilko! Doilkata Va{ata gospo|a majka doa|a ovde v soba. sivilovo ne e utrinskoto oko tuku samo odblesok bled od ~eloto na Sintija. Sve}ite na no}ta gasnat i denot vesel gazi na prsti po maglivite vrvovi gorski.

majko? Kapuleti Podlecot Romeo. Kapuleti Zarem u{te pla~e{ po rodninata na{ mrtov? [to. Nemam drug izbor tuku po prijatelot da pla~am. {to ima Julija? Julija Ne sum arna. sakana. Kapuleti Pa devojko. da ne misli{ v grob da go izmie{ so sopstvenite solzi? Pa duri i da mo`e{. ne pla~e{ ti za negovata smrt tuku {to e `iv podlecot {to go ubi.) [to e. Suva taga krvta ni ja ispi. Romeo Veruvaj sakana i ti takva mi li~i{ mnogu. Umerenata taga qubov poka`uva. Zbogum. od mrtvite toj ne se vra}a. majko. misli{ deka povtorno }e se vidime? Romeo Sigurno. Julija O bo`e. i nemoj dolgo da go dr`i{ tuku nazad vrati mi go. ma`ite velat. neverna si. Kapuleti Mo`e za tebe e golem no ne i za prijatelot po kogo vaka pla~e{. kolku mi si vredna. Julija O. a toga{ sive jadovi grozni ko slatko meze }e ni bidat. zatoa dosta.) Kapuleti [to. Ne }e ispu{tam mo`nost niedna da ti doka`am. (Vleguva gospo|ata Kapuleti. zarem? Dali ne zaspa voop{to za da stane rano? So kakva cel neobi~na ovde mi dojde? (Julija sleguva. zbogum! Julija (Ja sobira skalata i pla~e) O sudbo. du{a zlokobna }e da imam! Mi se ~ini vo tebe gledam. a neumerenata umeren nedostig od pamet. Julija Koj podlec. Ako si neverna. . }erko? Julija Koj me vika? Gospo|ata majka. {to }e pravi{ so nego {to poznat e po vernost? Neverna bidi sudbo. zarem ve}e stana.Romeo i Julija 605 Kapuleti Romeo Zbogum. Julija [to za mene e golem. vaka simnat dolu mrtovec studen na dnoto od grobot. sudbo. Julija Sepak dozvolete mi za gubitokot golem da pla~am. Ili vidot mi popu{til ili mnogu bled mi se gleda{.

za sre}a.) Gospo|a Kapuleti Eve go ide tatko ti. ne beri gajle. ka`ete mu na mojot gospodar i tatko deka ne sakam da se ma`am. Vo Mantova kaj{to ovoj proteran rasipiku}a `ivee imam ~ovek {to takov pijalok }e mu smati {to ovoj naskoro dru{tvo na Tibalt }e mu pravi. tolku srcevo po mrtviot rodnina mi lipa. koj{to za tebe. . bi go sme{ala sama za Romeo. [to ima. Kapuleti Zatoa {to predavnikot podol `ivee u{te. mlad. Zamisli }erko. (Na majka & ) Bog neka mu prosti. Kapuleti Najdi ti sredstvo a jas ~ovek takov }e najdam. iako nieden ma` taka ne me ranil v srce. majko. Se ~udam na brzinava. Julija Vo vistinski ~as. podgotvi neo~ekuvan vesel praznik na koj{to ne se nadeva{e. ako mo`ete da najdete takov ~ovek otrovot da go nosi. nikoga{ zadovolna nema da bidam so Romeo dodeka sama ne go vidam – mrtov. Julija Da majko. A sega. Inaku nikoj ko mene na nego ne bi ja naplatil smrtta na Tibalt. da moram da se ven~am pred ma`ot moj iden da me pobara za `ena. Poarno ka`i mu sama pa }e ~ue{ {to }e re~e toj na toa. vo ~etvrtok rano nautro doblesniot. oti ne mi e na dofat od raceve. Julija Navistina. toga{ se nadevam zadovolna }e bide{. Julija @imi crkvata sveti Petar. Kapuleti Ima{ }erko. Kapuleti (Za sebe) Toj i podlec se dva razli~ni sveta. A kakov e toj praznik. }e pojdam odo{to za Paris. Ve molam. slu{ni ne{to poveselo. ka`ete mi ve molam. vnimatelen tatko. od jadot svoj da se trgne{.606 Julija Vilijam [EKSPIR Julija Veselosta e dobredojdena vo olku vremiwa skudni. a koga }e se ma`am se kolnam deka pobrgu za Romeo. koga }e go zeme da zaspie spokojno i cvrsto. devojko. blagoroden velmo`a Grofot Paris vo crkvata sveti Petar sve~eno za nevesta sre}na }e te ven~a. ti velam. Ama vesti! (Vleguvaat Kapuleti i doilkata. od srce mu sakam. a ne se nadevav ni jas. Majko. majko? Kapuleti ]e ja odmazdime. kogo znaete go mrazam. Prestani zatoa da pla~e{. `imi sveti Petar nema toj tamu da me ven~a ko nevesta sre}na. O kolku srcevo mi mrazi imeto da mu go ~ue a da ne mo`am kaj nego pa qubovta {to ja kotkav za rodninata sakan vrz teloto na toj {to go ubi da ja isturam.

[to re~e? ‘Gorda sum’ i ‘fala vi’ i ‘ne fala vi’. No blagodarna i na omraza sum ako rodena e od qubov. @eno. No `eno. [to e sega. muvo edna zelena! Mar{. magodari. ima v ~etvrtok da odi{ v crkva ili pove}e da ne mi se pojavuva{ pred o~i. a. gospo|o Najmudra? Jazikot potkasaj si go trtore{ke! Odi drdori so `eni{tata. Kapuleti [to. oti postojano tvoite o~i. mislevme deka n# kaznil Bog {to samo ova edno dete ni go dade. Da te nema. Teloto tvoe e ~amec {to plovi niz solenive vodi. |ubre edno.Romeo i Julija 607 Kapuleti Koga zao|a sonceto. bri{ko! Doilkata Bog na nebo neka ja blagoslovi! Ne e ubavo gospodaru. {to re~e. (Julija stanuva. & ka`a li ve}e {to zboruvavme? G-|a Kapuleti Da.) Me jade rakava. Mol~i. {to. solzite tvoi drobej}i gi. ako nenadejno ne se smiri. se zablagodari ve}e. Kapuleti Zo{to. ne tuku mi pufkaj. Da te nema. so dalgi od solzi branuvaat. bolvo ~uknata! Ti velam. tolku vreden velmo`a & najdovme da mu bide `ena? Julija Ne gorda no blagodarna na toa. more {to gi vikam. no taa ne saka. a tie nego. strplivo ~ujte me samo ne{to da ka`am. na kolena ve molam. Kako budalava da e ven~ana so grobot. devojko? U{te pla~e{? Ve~en poroj? Vo edno telce malo krivotvori{ i ~amec i more i veter. Kapuleti Stoj. no sega gledam deka i ova edno premnogu bilo i deka e prokletstvo {to go imame. {to. {to ja karate taka. a sepak ‘ne sum gorda’? Slu{aj vamu. Kapuleti Treba da visi{. ne tuku mi blagodari. deti{te edno nedokvakano. poslu{aj me. `eno? Veli{ ne saka? Ne ni e blagodarna? Zarem nema gordost? Zarem ne smeta deka ima sre}a {to. {to – vidi ja pipica. ne veli ni{to. ne ovde! . ni{to`na kakva {to e. }e go zdrobi teloto tvoe od burata bieno. da ne se mrdna od umot? Julija (Na kolena) Tatko dobar. vozdi{kite ti se veter koj{to. zemjata cedi rosa. Nikoga{ gorda ne sum na ona {to go mrazam. tufkaj tuku no`iwata svileni da si gi spremila za ~etvrtok pa da si odi{ so Paris vo crkvata sveti Petar za da ne te odnesam jas na nosilka. no na zajdisonceto od sinot na brat mi istura do`d. gospodaru. {to re~e. sve}o nedogorena! G-|a Kapuleti Poleka. dete.

koga neboto so takvi zamki se slu`i protiv su{testvo tolku slabo kakvo {to sum jas! [to veli{? Zarem nema{ nieden zbor vesel? Uteha nekakva. ~krapjo edna {trba. ^etvrtok se bli`i. . a ako ne mo`e{. Kako taa verba na zemja da se vrati osven ma` mi od nebo da mi ja prati napu{taj}i ja zemjata? Ute{i me. se oblo`uvam vo s# na svetot deka vo nikoj slu~aj ne }e smee kaj vas da dojdi. prostete mi ve molam’! ]e vidi{ ti {to e pro{ka! Ako ne se ma`i{ pasi kaj{to znae{. `imi du{ava. {to velat. {esta{. Ako mi si }erka. za{to zbor nema da ~ue{. dostoinstven ko {to ~ovek samo da posaka mo`e. blagoroden. za mojot prijatel }e te dadam. sam. toga{ ti idi {upelka edna zelenoglava ligaj~arka edna naduena. napravi mi ja postelata bra~na vo temnata dupka kaj{to le`i Tibalt. umuvaj so prosta~kite tvoi na sofra. od tebe krevam race. so site ni{ani. no}e duma{. a ako dojdi. a sega koga si go na{ol velmo`a vistinski po rod i po steblo. Julija O bo`e. Misli. Ako ne mi si. kako ova da se spre~i? Ma` mi e na zemja. lele. ne mo`am da sakam. dadilko. Srceto ispitaj si go. ubav preubav. daj mi sovet. bogat. ~ukni ja glavata. So mene {ega nema. vo dru{tvo. oti. }e te otka`am od }erka i ni{to moe ni na son ne }e dobie{. Kapuleti ]e poludam. verbata moja na nebo. misli. nedela edna. Zna~i. Rekov i ne odrekuvam! Julija Zarem nema milost v oblaci vgnezdena {to dnoto na `alta moja mo`e da go vidi? O mila majko moja. a nas ostavi n# na mir. ne me otfrlaj! Odlo`i go brakov barem mesec. lele. Vnimavaj. mlad deljan. . }e mora da go pravi toa skri{no. premlada sum. Dado.608 Doilkata Ne velam ni{to lo{o.O. prosi. crkni od glad. besi se. Kapuleti Odi koga ti velam! Doilkata Zarem ne smee ni da se gugne? Kapuleti Vilijam [EKSPIR na ulica umri. poln ~esnost. mislam deka e najdobro da se oma`ite za Dosta. eve {to e: Romeo e proteran. Doilkata Imam. ama vo mojata ku}a te ne}am. i na seto toa ti veli ‘Ne se ma`am. G-|a Kapuleti Ne mi govori mene. Pravi kako {to saka{. `imi lep~eto bo`jo. Vaka }e storam. G-|a Kapuleti E sega ja pretera. {tom rabotite stojat kako {to stojat. Dewe. se gri`i{ ma` da & pogodi{.

odi advokatu drven! Od sega natamu ti i srcevo ne ste ve}e edno. gospo|ice. Julija Od srce zboruva{? Doilkata I od du{a. bistro oko ko {to ima Paris. toga{ vo sekoj slu~aj prviot vi e mrtov. ako ne e taka. ^uma da me sotre. Ni sokolot. Julija (Ja gleda kako zaminuva) Ve{terke stara! Pa~avro lo{a. O. Odi i ka`i & na majka mi deka otidov vo }elijata na otec Lorenco da se ispovedam za da mi prosti tatko mi {to go navrediv. toj e gospodin prekrasen! Romeo mo`e voda da mu nosi. nema tolku zeleno. odi. Doilkata Odam. Ako s# propadne. alal da ti e. lo{a! Dali pogolem e grev {to me tera zborot da go zgaznam ili ma`ot {to vaka mi go crni so ist onoj jazik so koj pred toa iljadapati go kova{e vo yvezdi? O. (Izleguva. Julija Amin! Doilkata [to? Julija Me ute{i velam. neka mi se prokleti ako la`am. Odam kaj otecot. mudro postapuvate. barem za umira~ka imam sili. ako ne mislam deka mnogu posre}na }e bidete vo vtoriov brak odo{to vo prviot. vedna{. ostro.Romeo i Julija 609 grofot. velam.) . mo`e lek nekoj }e ispili. ili kako mrtov oti i `iv da e nemate od nego nikakvo fajde.

opasno go smeta pa|aweto nejzino vo tolku tu~na taga. Sega ja znae{ i pri~inata za brzanicata. Otec Lavrentij Velite ne znaete {to misli nevestata? Neramen vi e patot. Otec Lavrentij Kamo da ne znam zo{to treba da se zabavi. Paris Dedo mi Kapuleti taka saka. (Vleguva Julija. gospodine. Gledajte. }e se ispovedam pred tebe. Ne mi e po merak. Paris Julija Toa mo`e da bide. pa zatoa malku i govorev za qubov. za{to Venera ne se smee vo domot o`alosten. Julija Toa {to mora sigurno }e bide. Tatko i pak. za da ja sopre poplavata od nejzini solzi koja premnogu ja gu{i koga e sama a mo`e da se sotre vo soodvetno dru{tvo. Neumereno taa ja `ali smrtta na Tibalt. }e mu re~e{ deka mene me saka{. Paris I nemu. Paris Ne mu odrekuvaj deka me saka{. Otec Lavrentij Tuka nema dilemi. . gospodine. koga }e bidam `ena.) Otec Lavrentij ^etvrtok. Paris Doa|a{ sega na ispoved kaj popov? Julija Ako ti odgovoram. a jas ne mislam brzanicata da mu ja zabavam. Julija ]e ti se ispovedam deka go sakam. vo ~etvrtok. gospo|icata kon }elijava ide. gospodine? Mnogu kus e rokot. gospo|o i `eno moja. od svoja strana. Paris Toa mo`e i mora da bide.^in ^ETVRTI Scena 1 (Vleguvaat otecot Lavrentij i grofot Paris. pa mudro brza so na{ata svadba. mila.) Paris Vo pravo vreme. znam.

Paris Ne daj bo`e na bo`jiot ~in da mu pre~am. za{to ne najde{ li bilka kon smrt srcevo nezadr`livo me {ilka. Ako vaka mudar ne znae{ pomo{ da mi dade{. ti racete. i pred rakava koja so onaa na Romeo ti ja vrza poslu`i za sklopuvawe na nekoj drug brak. Julija Ne veli mi o~e. Julija. Julija Vistinata. }e ve zamolam da ne ostavite sami. sepak nayiram nekakva nade`. ve}e ja znam tvojata maka i samo dumam. vo ~etvrtok da se oma`i{ za ovoj grof. ili gledaj kako krvni~kiov no` zabien v gradi }e ni presudi i na stradawevo i mene re{avaj}i go ona koe ni mudrosta tvoja ni ve{tinata ne mo`at ~esno da go re{at. no`ov }e gi ubie site. v lice sebesi si go ka`av.) Zatvori ja vratata. (Izleguva. za{to toa ne mi pripa|a mene. no o~ajno e i ona {to saka{ da go spre~i{. za{to i pred niv grdo si be{e. Zatoa. Julija Mala pobeda dobivaat so toa. ta`na }erko. nema pomo{. solzite liceto ti go grdat. a ne v lice. izlez da najdam. Slu{am deka mora{. Paris Tvoeto lice e moe. a toa {to go ka`av. Od o~aj e. a ti go nakleveti. od dolgoto iskustvo na tvojot `ivot daj mi nekoj sovet vedna{. gospodine. }e ima pogolema vrednost za{to ka`ano vi e zad grb. Ako mesto da se oma`i{ za grofot Paris ima{ sila i volja da se ubie{ sama. Otec Lavrentij ^ekaj }erko. deka si ~ul za ovaa. Bog srcevo so srceto na Romeo gi spoi. ili pred vernovo srce so predavni~ka buna da se svrti kon drugo.Romeo i Julija 611 Julija Julija Ako storam taka. veruvam. Sloboden ste sega svet o~e ili da dojdam kaj vas za ve~ernata? Otec Lavrentij Tokmu sega sum sloboden. }e saka{ da prevzeme{ ne{to sli~no na smrtta za da go sotre{ . zna~i rano vo ~etvrtok }e te razbudam a dotoga{ zbogum i ~uvaj go svetiov bakne`. Ne dol`i. nikoga{ kleveta ne e. govori. Paris Sirota du{o. Grofe. Julija Mo`ebi e taka. bez odlagawe. Paris Vaka zboruvaj}i u{te pove}e go grdi{. a otkako }e go stori{ toa zapla~i so mene: nema nade`. nema lek. ako ne znae{ da mi ka`e{ kako da go spre~am. Otec Lavrentij O Julija. toga{. toga{ barem samo odlukata moja nare~i ja mudra pa so no`ov vedna{ da si dadam pomo{. {estam.

vo najubava ruba. toj i jas. Zbogum. so pismo za ma` ti straden. a koga }e si legne{ ispij go siot ovoj ~ist napitok. od obrazite }e svenat pepel }e stanat. ne dozvoluvaj ni doilkata da ti legne v soba. me teraa da se stresam. Julija O qubov.) . }e te odnesat vo po~ivali{teto na tvoite pretci. pulsot }e si postoi i natamu no nema da se slu{a. Da akam po drumovite razbojnici kaj{to demnat. poprvo da skoknam od bedemite na koja i da e kula. Odi doma. vo s# }e izgleda{ kako mrtva. bidi vesela. dodeka ti ne se razbudi{. ili no}e sokri me vo mrtove~nica. Julija O podobro re~i mi mesto da se ma`am za Paris. Romeo od moeto pismo }e ja doznae ujdurmata i }e dojde ovde za obajcata. Ni toplinata. da gledame kako se budi{. dobar o~e. davaj. Vo me|uvreme. I bazdlivi koski i ~erepi. }e se sklopat kapacite o~ni ko smrtta koga go zatvora denot na `ivotot. Vedna{ }e ti pote~e niz site tvoi veni studena i prispivliva te~nost. Otec Lavrentij Sekoj del telesen od mo}ta za dvi`ewe li{en }e se vko~ani i stvrdni. ti v postela }e le`e{ ko mrtva: toga{ sproti obi~aite na na{ava zemja. pa }e storam taka bez strav ili dvojba. na nosila. vo onaa zasvodena grobnica stara vo koja le`i siot rod na Kapuleti. Prevzemi go ova i ete ti go mojot lek. Zemi go ova {i{ence. Ova }e te spasi od rezilot {to bi sledel dokolku nepostojanosta ili stravot `enski ne ti ja zemat smelosta pri izveduvaweto na ~inot. pa u{te istata no} da te zeme i da te odnese ottuka vo Mantova. obezdu{eni i `olti ili re~i mi da vlezam vo presno iskopan grob pa da legnam so mrtovecot vo negovata pla{tenica. I vo ovaa pozajmena slika na svenata smrt }e ostane{ ramno ~etirieset i dva ~asa a potoa }e se razbudi{ ko od najsladok son. Itno }e ispratam eden monah vo Mantova. utreve~er gledaj da si legne{ sama. Otec Lavrentij Toga{ dobro. o ne govori mi za strav. Julija O davaj. snaga daj mi. Re~i mi da vlezam vo `iv zmijarnik: vrzi me so me~ki razbesneti. so otkrieno lice.612 Vilijam [EKSPIR sramot. (Izleguvaat. prepolna kosturi {to vezden klopotar~at. ne{ta koi samo od ~ueno. Koga zetot utredenta }e dojde da te budi. Ru`ite od usnite tvoi. fa}aj}i se vo kostec so samata smrt za sopstveniot spas. soglasi se Paris da go zeme{: Utre e sreda. A sega odi i bidi mi silna i cvrsta vo re{enosta. snagata pomo{ }e mi dade. za da ostanam neizvalkanaa `ena na mojot sakan. Dr`i. ni zdivot ne }e ka`uvaat deka si `iva.

Lekoumna e taa e samovolna koketka. taka treba. odi! (Izleguva. gospodaru.) .) Doilkata Kapuleti Gledajte ni doa|a od ispoved so vesel pogled. znam {to be{e: odi i dovedi go vamu. Sakam u{te utre da se zavrze ovoj jazol. otsega vo s# }e te slu{am. }e dojde{ sega so mene v soba. lo{ e onoj gotva~ {to ne mo`e da si gi li`e sopstvenite prsti: ottuka onoj {to ne mo`e da si gi li`e prstite. Kapuleti Dobro. Kapuleti Pobarajte go grofot. Go sretnav mladiot grof vo }elijata na Lavrentij i mu ja uka`av sekoja dol`na qubov bez da gi preminam granicite na nu`nata smernost. utre odime v crkva. Ima vreme. 613 Kapuleti Kaj be{e tvrdoglavke edna. nemojte pred ~etvrtok. za vakva pro{ka: prosti mi. Dadilko. gospodaru.Romeo i Julija Scena 2 (Vleguvaat Kapuleti. na ovoj ~estit svet otec siot grad mnogu. Kapuleti A zo{to taka da gi ispituva{? Julija Slugata Zatoa {to. Slugata Nema da dobiete nieden lo{. Dali }erka mi otide kaj otec Lavrentij? Doilkata Julija Da. mo`e toj dobro da vlijae vrz nea.) Kapuleti Povikaj gi samo ovde zapi{anite gosti. za{to }e ispitam dali mo`at da si gi li`at prstite. Raka na srce. gospo|a Kapuleti. Doilkata i dva-trojca slugi. mnogu mu dol`i. kaj skitna? Julija Tamu kaj{to nau~iv da se pokajam za grevot {to neposlu{no ti se protivev tebe i na naredbite tvoi. Mom~e. da. i kaj{to mi re~e svetiot Lavrentij da padnam na kolena pred tebe i da te zamolam za pro{ka. ka`ete mu za ova. stani! Ba{ vaka treba! [to sakav ona so grofot? Da. Kapuleti Milo mi e. nema da go najmam. odi i najmi dvaeset dobri gotva~i. da mi pomogne{ da si izberam nakit najprikladno {to }e mi stoi utre? Gospo|a Kapuleti Ne. Kapuleti Dobro. (Vleguva Julija.) Nema da se podgotvime za tolku kuso vreme. (Izleguvaat Julijaaa i Doilkata. odi so nea. Odi dadilko.

No}eska za mene nema spiewe. i s# }e bide kako {to treba. ostavete me sam.) Gospo|a Kapuleti So {to ste zafateni? Dali vi trebam? Julija Ne. No te molam sakam no}eska da ostanam sama a doilkata da ja mine no}ta zaedno so tebe za{to sigurna sum }e imate rabota mnogu zaradi brzanicava. pomogni & da se spremi.) Julija Zbogum! Gospod znae koga pak }e se vidime. Ve}e se sno}uva.) Julija Bez gajle.614 Gospo|a Kapuleti Nema dovolno da se snabdime. ti tvrdam. no mila dado. ne~ista sum i gre{na. jas }e se rastr~am. Edna{ i jas mo`am da bidam doma}inka. Odmorot mnogu }e ti treba. dado! Ama {to bi pravela taa tuka? Ulogava mra~na }e si ja odigram sama. Kapuleti Vilijam [EKSPIR Scena 3 (Vleguvaat Julija i Doilkata. Kamen ko da mi padna pod srce. (Izleguvaat gospo|a Kapuleti i Doilkata. Legni si i odmaraj. Ti odi kaj Julija. da go podgotvam nego za utre{niot den. (Vleguva gospo|ata Kapuleti. Koj misle{e deka na neposlu{nicava }e & dojde umot? (Izleguva. ne! Ova toa }e go spre~i! Legnuvaj tuka. ovoj fustan e najdobar. Niz venite mi strui strav morni~av.) Da. A {to ako ova e otrov {to samiot otec podlo go podgotvi za da me otera vo smrt i taka da se spasi od rezilot i sramot . te molam da me ostavi{ no}eska sama za{to molitvi mi se potrebni mnogu da go nateram neboto nasmev da mi frli. `eno. Dojdi {i{ence! A ako napitokov nema dejstvo? Dali toga{ utre nautro }e se ven~am? Ne. Gospo|a Kapuleti Dobra no}. studen {to toplinata `ivotna re~isi mi ja mrzne. Izbravme s# {to ni treba i {to e prikladno za mojot izgled utre. majko. taka? Site otidoa! Toga{ samiot }e odam po grofot Paris. za{to znae{. ]e gi viknam nazad da me smirat.

Romeo. Vleguvaat tri-~etvorica slugi so ra`eni. qubomorna.) Kapuleti Ajde. Doilkata Vi baraat urmi i duwi za blagoto. [to se ova. brznete. mozokot o~aen si go isturam? Gledaj. vo koja stotici godini koskite na site moi zakopani pretci na kup se redat. toa bi bilo stra{no! Zarem nema toga{ vo grobnicata da se zagu{am vo ~ija grda mucka zdrav ne vleguva vozduh i da umram u{te pred mojot Romeo da dojde? Ili ako sum `iva.) Gospo|a Kapuleti Na. vo nekoi saati od no}ta. (Vleguva Kapuleti. no sepak ne veruvam vo toa za{to toj sekoga{ bil prav svet ~ovek. drevna katakomba. oti utre }e ni bide{ bolen {to no}eska ne si spiel. A {to ako. doa|aat du{i. cepenici i ko{nici. so koski{teto od rodnina moj nekoj ko so lastegarka. lele. koga vo grobnicata me legnat se razbudam u{te pred Romeo da dojde da me oslobodi? E. napitokov za tebe go pijam! (Pa|a na postelata zad zavesata. Kapuleti Gluposti. Doilkata More begaj `enski Pejo. vtorite petli propeaja. brznete. Gospo|a Kapuleti Da na vremeto postavuva{e stapici za `eni ama sega ne ti davam da ne spie{ zaradi toa. Romeo. zemi gi klu~evite i donesi u{te za~in. (Izleguvaat gospo|a Kapuleti i Doilkata. nebare go gledam duhot na pokojniot Tibalt vo potraga po Romeo koj{to teloto mu go dupna so vrvot od me~ot: Zapri. ne stiskaj. odi legni si. zarem ne e mo`no sosem da se mrdnam i opkolena od site strani so ovie stravotii grozni luda~ki da se zaigram so koskite na moite pretci razobli~eniot Tibalt od pla{tenica da go trgnam i. Angelika. Gledaj dobro da izlezat pe~enite. pu{ti srce. zaradi gnasniot bazde` i krikovite ko od mandragora koga ja kornat od koi smrtnicite poluduvaat vedna{. kaj{to krvaviot Tibalt u{te sve` v zemja le`i i gnie vo pla{tenicata svoja. tri e ~asot.) (Vleguvaat gospo|ata Kapuleti i Doilkata so bilki. velat. spobudalena. mom~e? . zapri Tibalt! Romeo.Romeo i Julija Scena 4 615 {to prethodno so mojot Romeo me ven~a? Mo`e e taka. za pomali raboti sum bil po cela no} buden pa ne sum se razbolil. lele. zarem ne e mo`no taka pred vreme razbudena. kaj{to. zarem ne e mnogu mo`no pri u`asnata gletka od smrtta i no}ta zaradi stravi~nosta na samata dupka vo taa zasvodena.) Kapuleti Qubomorna e. Kambanata bie za utrena.

slu{a{? Gospo|o.) Kapuleti Vidi go ti nego. Vtoriot sluga Ne sum trup. zetot ve}e ni dojde. toj }e ti poka`e kade ima. {to vika{? Doilkata O den nesre}en! Gospo|a Kapuleti [to e? Doilkata Gledaj. gospodaru. donesi posuvi cepenici. du{o. Vikni go Petar. sakana.616 Prviot sluga Vilijam [EKSPIR Scena 5 (Vleguva doilkata) Doilkata Raboti za gotva~ot. se razdenilo. gledaj! O den te`ok! . Proklet da e denot {to na svet me donese. pomo{. bravo. ej. nevesto! [to? Ni zbor? Ja koristi{ sega mo`nosta da se naspie{ za cela nedela za{to. eve. grofot Paris mirot svoj }e go `rtvuva za mir tebe da ne ti dade. Jas odam so Paris da pomuabetam. a ve}e. gospodaru.) Odi razbudi ja Julija. mom~e. kaj si? (Vleguva Doilkata. lele. Ne stoj. ej. go slu{am. gospo|icata mi e mrtva. vidi. Se izdelkal gadov. Lele. ama {to s# ne znam. gospo|ice. ej! Dadilko velam. gospo|o! (Vleguva gospo|a Kapuleti. vidi ja ti spanka! Ej. gospodaru. Julija! Ama zaspala! Ej jagnence. doteraj ja fino. brzni. taka mi re~e. brzni. slu{a{? [to. pomo{. znam. (Se slu{a muzika. gospo|ice. idnata no}. Bo`e prosti mi! Amin gospodi! Ama spie cvrsto! Sepak moram da ja razbudam: gospo|ice.) Gospo|a Kapuleti [to e. ako grofot te najde vo postela perduvi ima da letaat od tebe. mu fa}a tikvata. brzni.) Grofot sega }e stigne so muzikata. oble~ena? Si se oblekla pa pak si legnala? Mora da te razbudam. gospo|ice. du{i~ke. Kapuleti Brzni. gospo|ice. gospo|ice. rakija malku daj te. `eno. [to ima da go vikam Petar za ova? (Izleguva. mrdni! (Izleguvaat. Dadilko.) Gospo|ice. znam kade ima. koga ti velam. gospo|ice.

nikoga{ nemalo tolku crn den ko ovoj. ta`en.Romeo i Julija 617 Kapuleti Gospo|a Kapuleti Te{ko mene. pogledaj me. od tebe surova. O crn den! Gospo|a Kapuleti Crn. o ta`en denu. Doilkata O tago. Paris Izla`an. odvraten denu. jazikot mi go vrza i ne mi dava ni zbor da ka`am. du{o moja a ne dete moe! Ti si mrtvo. mrtva. lele. umrena.) Kapuleti Sram da vi e. eve ja kaj le`i! Cvet preubav. najjaden denu {to nekoga{ si mi do{ol. S# moe e na smrtta. pomo{. crn. vikaj pomo{! (Vleguva Kapuleti. precvetan od smrtta! Smrtta mi stana zet. omrazen. Kapuleti Da vidam. (Vleguvaat otec Lavrentij i Grofot. smrtta mi e naslednik. no}ta sproti ven~avkata tvoja smrtta legnala so `ena ti. mrtva. ili so tebe }e umram. uni`en. o denu. podgotvena e momata da pojde v crkva? Podgotvena e da odi no ne i da se vrati. ah dete moe. o ta`en denu. Doilkata O denu koben! Gospo|a Kapuleti O migu bolen! Kapuleti Smrtta {to mi ja zede po nea da taguvam. najta`en denu . gotovo! Studena e! Krvta & se smrznala. Paris Zarem tolku dolgo utrovo go ~ekav za vakva gletka najposle da mi pru`i? Gospo|a Kapuleti Proklet. smrtta }erka mi ja ven~a. dotol~en sosem. vo smrtta qubov. {to ni dojde sega da ubiva{. . O sinko. razveden. ta`en. Ah. mrtva e. stol~en. o namrazen denu. deteto mi e mrtvo. ta`en denu. Edinice sirota. svirepa. o `ivot. te{ko mene. siroto dete moe. o dete. Kapuleti Prezren. jaden. ]e umram. od tebe izla`an. ubien! O vreme nemirno. A so nego se zakopuva i radosta moja.) Otec Lavrentij Ajde. mrtva. prezren. ubien! Najodvratna smrt. O qubov. teloto smramorilo.ne`ivot. o denu. `ivotot i usnive se razdelile odamna! Smrtta na nea legnala ko predvremena slana vrz najslatkiot cvet od seto pole. da ja ubie{ sve~enosta na{a? O dete. `ivotu moj. O`ivi. zo{to ne ja dovedete Julija? Ma` & ve}e e tuka. Doilkata Mrtva e. edinstvena radost moja. najbeden ~asu {to vremeto go videla edna{ na ve~niot axilak ispolnet so maki. o ta`en. O denu. uteha moja a surovata smrt od pred o~i mi ja zede. ma~en. Pomo{. i nejze }e & ostavam s#.

velam. Site osven doilkata izleguvaat. srcevo mi e polno: svirete mi. Va{iot del vo nea. Doilkata ^estiti. . Najmnogu {to sakavte be{e napredokot nejzin. i vie gospodine Paris. ugore do samoto nebo. (Vleguva Petar. Svira~ot Zo{to Veselo srce? Petar O svira~i. (Izleguva. site instrumenti kambani ta`ni }e ni stanat sve~enite pesni ta`alenki za zakop.) Petar Svira~i. svira~i. dobri lu|e. ajde gospo|o i vie. Svadbenite venci kov~egot }e go krasat i site stvari sprotivni na sebe }e stanat. za tagata lekot ne e vo tie pla~ki: neboto i vie imavte svoj del vo ubavata moma. Petar Toga{ od mene }e si dobiete ne{to gadno. svirete mi go Veselo srce. odete. O. ako sakate da vi po`iveam. Petar Zna~i ne}ete? Svira~ot Ne. O vo qubovta. slu~ajot sosema se smeni. Svira~ot Ne sme za veselewe. Veselo srce. Lo{o e ma`ena taa {to dolgo `ivee vo brak a dobro ma`ena taa {to mlada umira v brak. Neboto zaradi ne{to mnogu na vas se srdi. ne mo`evte da go spasite od smrtta no neboto svojot del vo ve~nosta go ~uva. Otec Lavrentij Ajde gospodine. ah. zo{to toga{ pla~ete sega. ne lutete go. ne{to veselo da me ute{ite.frlaat ruzmarin vrz nea i ja zatvoraat zavesata. vozdignuvaweto nejzino va{e vi{no nebo. odete za{to sami gledate. Veselo srce. za{to srcevo mi sviri. kako ne vi e sram. Kapuleti Site raboti {to gi podgotvuvavme za slavje sega }e ni poslu`at za crniot pogreb. i ko {to obi~ajot bara vo najdobrata ruba odnesete ja v crkva. ruzmarin isturete vrz trupot ubav. slu~ajov e ta`en. sega neboto ima s# a toa e mnogu podobro za samata moma. Za{to iako prirodata n# turka sega v `alost sepak solzite prirodni za razumot se radost. Smirete se. ej. za neposlu{nost da ne ve grdi. koga gledate napred trgnala nad oblacite.618 Otec Lavrentij Vilijam [EKSPIR Svira~ot Mo`eme navistina da si gi spastrime instrumentite i da fatime xade. Sekoj neka se spremi ubaviov trup da go ispratite do grobot. lo{o go qubite deteto svoe za{to poluduvate iako nejze & e dobro.) Gudaxijata Navistina. Solzite izbri{ete gi. ne e vreme za svirka.

Koj e ovoj iter drkaxija? Vtoriot svira~ Ostavi go. `imi krstov. ]emanxio? Vtoriot svira~ Jas velam srebren zvuk. @ico Skinata? Svira~ot Za{to srebroto. Petar I ova e dobro. A {to veli{ ti. koj go {i{a! Da vlezeme vo salata. za{to na svira~ite ne im se pla}a so zlato za svireweto. a. so gol um ako treba. Ne trpam nikoj da me dupi. Vtoriot svira~ Dobro. na primer. Petar More }e te istepam i bez stap. obi~no guslar~e. da be! ]e odgovoram jas mesto tebe. ]e te re-pnam. mi-fkosuvaj. tuku sfati me ti mene. (Izleguvaat. Tamburo Tvrda? Tretiot svira~ Navistina ne znam {to da ka`am. za mene. sfa}a{? Svira~ot Ne tuku re-pnuvaj. }e te fa-knam. Svira~ot A ti si pak za mene u{te poobi~no izme}ar~e. A ti. a potoa na ve~era. Petar O. Svira~ot A da go spastri{ stapi{teto. Ti si peja~ot. za{to svira~ite zvu~at za srebro. fa-knuvaj. Koga te{ka bolka srceto go zgrap~i toga{ muzikata po srebren zvuk gap~i. zo{to srebren zvuk. i da ja izvadi{ duhovitosta? Toga{ }e te pot{ibam so duhovitosta. Odgovorete mi ko lu|e. ima prijaten zvuk. Srebreniot zvuk na muzikata toga{ so brza uteha ni pomaga. te molam.Romeo i Julija 619 Petar Svira~ot [to }e dobieme? Petar Pari ne. o`alostenite da gi pri~ekame. sol-nam. }e te mi-fkosam. prosti mi. gospodine. tuku eden podbiv. Se veli muzika po srebren zvuk gap~i. Ti si.) . zo{to da gap~i po srebren zvuk? [to }e ka`e{ ti na ova. Petar E toga{ }e te pot{ibam so izme}arsko stapi{te po timbata.

u{te ve~erva so tebe }e legnam. so sobrani ve|i. Sonuvaav deka `ena mi dojde i me najde mrtov. na `iv kostur li~e{e. Samo da vidam kako. gospodaru. suv i svitkan. Bidete trpeliv! Blediot i div pogled. gospodaru dobar. Romeo Gluposti! Se la`e{. vo blizina prebiva. Vo du}anot skuden mu vise{e `elka. ako taa e arna. i drugi ko`i od nekoi izobli~eni ribi. Ah. ama vie toa mi go zapi{avte kako dol`nost. teloto & spie vo grobnicata na Kapuleti a besmrtniot del nejzin so angelite se dru`i. Ja vidov koga ja smestija vo grobnicata na nejzinite pretci i vedna{ trgnav za ova da vi javam. navestuva zlo. Bitno e ti da odi{ i kowite da gi najmi{. (Izleguva. i stori go toa {to ti go narediv. a na raftovite . (Vleguva Valtazar. (^uden son vo koj mrtovecot misli) i so bakne` takva `ivost niz usta mi vdahna {to vedna{ o`ivev i stanav car. mo`ebi. prepariran krokodil. Pomnam. Jas doa|am vedna{. `ivee tuka eden aptekar. Julija. od mojot monah? Kako mi e gospodarkata? Dali tatko mi e dobar? A mojata Julija? Povtorno go pra{uvam ova za{to ni{to ne e lo{o. kolku brzo. a neodamna go vidov iskinat sobira{e bilki. puknete yvezdi! Znae{ kade prestojuvam. kolku li e slatka samata qubov koga senkite nejzini se tolku polni radost. O nesre}o.Romeo i Julija ^in PETTI Scena 1 (Vleguva Romeo. donesi mi hartija i mastilo i najmi brzi kowi! Ve~erva odam! Valtazar Ve prekolnuvam. beda nevidena samo ko`a i koski.) Romeo Ako mo`e da mu veruvam na laskaviot duh na sonot mojot son mi pretska`uva nekakva bliska radost. se pla{am. navleguva{ vo mislite na sekoj o~ajnik. ostavi me.) Romeo Ne e va`no.) Vesti od Verona. [to ima novo Valtazar? Mi nosi{ pismo. Zarem nema pismo od mojot monah za mene? Valtazar Nema. Romeo Zna~i taka? Toga{. Prostete {to vakva crna vest vi nosam. Valtazar Toga{ arna e i ni{to ne mo`e da e lo{o. Gospodarkata na gradite vesela na tronot mi sedi i po cel den nekakvo vdahnovenie ~udno me vozdignuva gore so veseli misli.

Romeo Na siroma{tijata tvoja i & pla}am. Aptekarot Isturi go ova vo koja i da e te~nost a koga }e go ispie{. Taa pomisla nesre}ava brgu mi ja donese pa ovoj siromav bednik mora da mi go prodade.) Aptekarot Koj vika tolku glasno? Romeo Dojdi vamu. a ne na voljata tvoja. meuri i podjadeni semki. se pla{i{ od smrt? Na obraz ti e ispi{ana gladta. pa du}anot prosjakov ne raboti. zbogum. Zatoa ne bidi siromav. prekr{i go i zemi go ova. nu`da i nevolja od o~ite ti polzat. toga{ kaj bednikov sigurno }e go najdam. go ispu{ta zdivot brzo i nasilno ko |ule ispukano naglo {to ita od kobnata utroba na topot. Romeo Zarem ti. ej! (Vleguva aptekarot. ~oveku. ostatoci od konop. Aptekarot Zema siroma{tijata. siromav si. kupi hrana i za{utri se malku. po zakonot na svetot bogat nema da bide{. ne daj bo`e. ako. sepak }e umre{ vedna{. mi zatreba vo `ivotot otrov ~ija proda`ba so smrt vo Mantova se kaznuva.Romeo i Julija 621 prosja~ki kup od kutii prazni zeleni zemjeni tenxeriwa. po nekakov ~uden red. snagata da ja ima{ i od dvaeset ma`i. eve ti ~etirieset dukati. da pojdeme prema grobot na Julija kaj{to mora da te zemam. Ej. za gram eden od onoj otrov tvoj so brzo dejstvo {to za mig se {iri niz site veni a toj komu `ivotot mu do{ol do nos pa|a vedna{ mrtov. Praznik e. . Koga ja vidov bedava. Kolku {to pametam ova e negovata ku}a. ne ti mene. no zakonot vo Mantova propi{uva smrt za sekoj {to nego go prodava. ni svetot ti e prijatel ni zakonot negov. polo{ otrov za ~ove~kata du{a {to vr{i pove}e ubistva vo svetov gnasen od smesava bedna {to ne smee{ da ja prodava{. Aptekarot Takov smrtonosen otrov imam. presovani lisja od ru`a nekako skladno rasfrlani. a ne voljata moja. gol i napu{ten od vekov. aptekaru. gledam. Dojdi leku a ne otrovu. prezir i beda na ple}i ti visat. Romeo Eve ti zlato. Jas tebe ti prodavam otrov. vedna{ si rekov.

(Izleguva. Ama jas povtorno do Mantova }e pi{am. a ne najdov ni glasnik tebe da ti go vratam. Za tri ~asa ubavata Julija }e bide budna i mnogu }e me kolne koga }e razbere deka Romeo ne znae ni{to za ova.) . ej! Otec Lavrentij Ova sigurno e glasot na otec Jovan. tolku upla{eni od zarazata bea tie. Otec Lavrentij Ama nesre}a! @imi svetiot na{ red. Dobredojde od Mantova.622 Scena 2 Vilijam [EKSPIR Otec Lavrentij Sega moram sam v grobnica da odam. Monahot Jovan Trgnav da pobaram eden bosonog brat ovde. sirot `iv trup vo grobnica so kup mrtvi! (Izleguva.) (Vleguvaat monasite Jovan i Lavrentij. No koga go najdov. eve go tuka. vo }elijata moja neka trpi. pa dur Romeo ne dojde. stra`arite gradski. Otec Lavrentij Koj go odnese toga{ pismoto moe na Romeo? Monahot Jovan Ne mo`ev da go pratam. somnevaj}i se deka obajcata sme bile vo ku}a vo koja vladee zarazna ~uma gi zape~atija portite i ne ne pu{tija nadvor pa taka go spre~ija patot moj do Mantova. najdi mi `elezen kopa~ i vo }elijata donesi mi go vedna{. Monah Jovan Odam i }e ti go donesam. nekoj od redot na{ {to dru`ba }e mi pravi a koj{to vo gradov bolnite gi posetuva. odi. brate Jovane. pismoto negovo daj mi go. brate. brate moj. {to veli Romeo? Ili ako mi pi{al. pismoto ne be{e ubavo ama ima{e sodr`ina mnogu va`na i nepristignuvaweto na celta mo`e golema opasnost da predizvika.) Monah Jovan Svet moj o~e.

(Vleguvaat Romeo i Valtazar so fakel. Valtazar Odam gospodaru i nema da vi pre~am. dobro mom~e. Pod onaa tisa onde spru`i se na tloto a uvoto zalepi go do {uplivata zemja rovka. pokrivot ti e pra{ina i stewe. Paris stava cve}e na mogilkata. ako ~ue{ deka nekoj navamu ide. ne sakam da me vidat.) Romeo @eludniku gaden. stoi na strana i ne prekinuvaj me vo ona {to go pravam. Daj mi go fakelot. {to so slatka voda }e go pojam no}e a nejze {tom ja snema. Migov i namerite luda~ki mi se i mnogu divi. `imi gospod }e te rastrgnam par~e po par~e i site del~iwa na gladnite grobja }e gi frlam. trgni se od ovde. 623 mojot tatko. o jadu. Romeo So toa go doka`uva{ prijatelstvoto tvoe. Daj mi gi cve}iwata.sekir~e i `elezen kopa~. Pa`ot Mnogu mi e strav sam na grobi{ta da stojam ama sepak }e priberam hrabrost. . @ivej i bidi sre}en. so cve}a go kitam nevestinskiot odar. utrobo na smrtta. Gospodaru! Mom~eto mi dava znak deka nekoj navamu ide. nosat cve}iwa i slatka voda. rastresena od kopaweto grobje taka {to niedna noga do grobi{ta ne }e dojde bez ti da ja seti{.Romeo i Julija Scena 3 (Vleguvaat grofot Paris so pa`ot.) Paris Daj mi go fakelot. Vo `ivotot te kolnam {to i da vidi{ ili da ~ue{. Valtazar Sepak tuka nekade }e se skrijam! Bog da ~uva. Utre rano potrudi se da mu go predade{ na gospodarot. Pa`ot sviri i vika. namerata zagri`uva! (Romeo ja otvora grobnicata. toga{ svirni mi.) Romeo Daj mi gi sekir~eto i `elezniot kopa~. Sepak izgasni go. zemi go pismovo. mom~e. {to najli~niot zalak zemski go goltna vaka nasilno }e ti ja otvoram rilkata gnila pa za inaet u{te hrana }e ti vteram. ponepopustlivi i pobesni mo{ne od gladnite tigri i spobudalenoto more. pogledot negov me pla{i. Vo ovaa postela na smrtta jas se spu{tam i za da go vidam liceto na sakanata moja no glavno za da go izvadam od mrtviot nejzin prst skapoceniot prsten: prsten {to mnogu mi treba za celta {to mi e na um. Paris Krinu. Odi. Zatoa trgni se! No ako od qubopitnost se vrati{ za nietot da me prekoruva{ {to sakam da go storam. Stori kako {to ti rekov. Eve. so solzi od pla~ov za po~est kon nea postojano }e itam za da ja opla~am i grobot da & go kitam. Koja prokleta noga vamu no}eska lunya ~inot ta`en da mi go oskvernuva i obredot quben? [to? So fakel? Sokrij me no} za kratko. Zemi go ova. Zbogum.

ne mi stavaj na glava u{te eden grev. `imi gospod pove}e te sakam odo{to samiot sebe. Le`i{ tuka Tibalt vo pla{tenicata krvava tvoja? O kakva pogolema usluga da ti storam od ovaa sega koga so rakata mladosta {to ti ja kutna mladosta }e ja prese~am na du{manot tvoj? Prosti rodnino. ne sega deka milosta na ludakot te natera da bega{. Zarem ne re~e taka? Ili sonuvav deka re~e? Ili sum lud. otvori go grobot i legni me do Julija! (Umira. Rodninata na Merkucij. Ne si porazena. Begaj ottuka i ostavi me. ]e go apsam vedna{. `eno moja. se borat! Odam da viknam stra`a! (Izleguva. daj mi raka ti {to so mene vo knigata na nesre}nici si vpi{an! ]e te zakopam vo triumfalniot grob! Grob? O ne. Da go vidam ova lice.) Pa`ot O gospode. kako ova da go vikam veselost? O qubov moja. za{to ovde dojdov naoru`an samo protiv sebe. a du{ata vozbudena moja ne go slu{a{e duri javavme? Mislam mi re~e deka Paris trebalo Julija da ja zeme. `ivej. zaklano mom~e. zatoa ovde sum i dojden. Po~ivaj tuka mrtov od mrtovec zakopan sega. podol Montagi! Zar u{te mu se odmazduva{ i po smrtta? Podlecu osuden. blagorodniot grof Paris! [to mi vele{e mom~eto moe. tie neka te pla{at. Ne stoj. A sega e ovde nekakov podol da im stori rezil na mrtvite tela. mom~e.) . pa go ~uv kako za Julija ne{to re~e ama ne sum siguren deka re~e? O. zaminuvaj. lo{o ti}e Montagi {to rodninata na sakanata go ubi. Zapri so bogohulnoto delo. pred da umrat se javuva veselost! Temni~arite ja vikaat nea veselost pred smrt! O. li~noto su{testvo mi umre. blagorodno mom~e. vo kulata sjajna. Te prekolnuvam. frlaj}i me vo gnev.624 Paris Vilijam [EKSPIR Paris O proboden sum! Ako milost ima{. pokori se i pojdi so mene. neka ti bide. te apsam sega. Paris Gi preziram site ve{terstva tvoi i ko zlostornik sega te apsam! Romeo Ama si navalil! Pa dobro. o~ajnikot ne go losti. O mila Julija zo{to si u{te tolku li~na? Dali da veruvam Ova e ona proterano. za{to ovde po~iva Julija a ubavinata nejzina od grobnicava pravi balska sala polna svetlost. pa od taga velat. Dobro moe. ^estopati kaj lu|eto. O odi. i re~i potoa. Romeo Navistina moram. pomisli na sive ovde mrtvi. bajrakot lixben u{te na tvoite se rumeni usni i na obrazite tvoi i ne se razvealo tamu bledoto zname na smrtta. za{to mora da umre{. smrtta {to medot go iscicala od tvojot zdiv u{te ne ja pobedila ubavinata tvoja.) Romeo Taka }e storam. mom~e! (Se borat.

a i mojot gospodar e tamu onoj {to vie go sakate. Otec Lavrentij Blagosloven da si. kopa~ i lopata. O~i. Otec Lavrentij Dojdi so mene vo grobnicata. so smrt toj mi se zakani deka }e me kazni ako ostanam namerata da mu ja vidam. Taka e. Gospodarot moj ne znae deka u{te sum tuka. te dr`i ovde vo temnicata za qubovnica da mu bide{? Od ovoj strav ve~no }e ostanam pokraj tebe i nikoga{ pove}e od dvorecov na no}ta crna ne }e zaminam. Sam }e odam. a vie usni. pregrnete ja za posleden pat. Valtazar Ne smeam. o~e. gadno. Ka`i mi. prijatelu dobar. O ovde }e go najdam ve~niot svoj spokoj i }e go otfrlam jaremot na nenaklonetite yvezdi od telovo umorno od svetot. Otecot pristapuva i zdogleduva krv i oru`je. . Otec Lavrentij Koj e toj? Valtazar Romeo. u{te edna{ pogledajte ja. vo`du moj besvkusen. pomagaj! Kolkupati no}va starive noze od grobovite mi se sopnaa? Koj e tamu? Valtazar Prijatel {to vas dobro ve poznava. iako strav me fa}a. sveti o~e. so crvjata {to se tvoi dvorjanki. stavete sega so praveden bakne` traen pe~at vrz spogodbata ve~na so nenasitnata smrt! Ajde pelin-vodi~u. race. }e ostanam ovde. otrovot ti e brz. Otec Lavrentij Ostani toga{. porti na zdivot. Otec Lavrentij Kolku vreme e tamu? Valtazar Ima barem polovina ~as. krmaru o~aen.Romeo i Julija 625 Valtazar deka smrtta bestelesna se zaqubila i deka ~udovi{tteo suvo.) Otec Lavrentij Sveti bo`e. ~unot razbolen od morska bolest! Pijam za sakanata. Vaka so bakne` umiram. O ~estit aptekaru. (Pa|a. naso~i go vedna{ kon ostrite spili. Se pla{am da ne ne{to stra{no se ima slu~eno.) (Vleguva Lavrentij so fene