Druk nr 401

Warszawa, 4 kwietnia 2008 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-44-08 Pan Bronis!aw Komorowski Marsza!ek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. przedstawiam Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej projekt ustawy

-

o komercjalizacji pa!stwowego przedsi"biorstwa u#yteczno$ci publicznej „Poczta Polska".
dotycz"c" zgodno%ci

W za!"czeniu przedstawiam tak#e opini$ proponowanych regulacji z prawem Unii Europejskiej.

Ponadto uprzejmie informuj$, #e do prezentowania stanowiska Rz"du w tej sprawie w toku prac parlamentarnych zosta! upowa#niony Minister Infrastruktury.

(-) Donald Tusk

Projekt

USTAWA z dnia

o komercjalizacji pa!stwowego przedsi"biorstwa u#yteczno$ci publicznej „Poczta Polska”

Rozdzia! 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa reguluje zasady i tryb komercjalizacji pa&stwowego przedsi$biorstwa u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska” dzia!aj"cego na podstawie ustawy z dnia 30 lipca 1997 r. o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska” (Dz. U. Nr 106, poz. 675, z pó'n. zm.1)), zwanego dalej „Poczt" Polsk"”.

Art. 2. 1. Komercjalizacja Poczty Polskiej, w rozumieniu ustawy, polega na przekszta!ceniu Poczty Polskiej w spó!k$ akcyjn" o nazwie „Poczta Polska Spó!ka Akcyjna”, zwan" dalej „Spó!k"”, w której Skarb Pa&stwa jest jedynym akcjonariuszem. 2. Spó!ka wst$puje we wszystkie stosunki prawne, których podmiotem by!a Poczta Polska, bez wzgl$du na charakter prawny tych stosunków, je#eli przepisy ustawy nie stanowi" inaczej.

Art. 3. Spó!ce przys!uguje wy!"czne prawo u#ywania wyrazu „poczta” w nazwie spó!ki, w ró#nych przypadkach, oraz zastrze#onego znaku towarowego. Art. 4. Spó!ka ma prawo u#ywania w dzia!alno%ci zwi"zanej z wykonywaniem obowi"zku %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych oznak z god!em Rzeczypospolitej Polskiej oraz piecz$ci urz$dowych z wizerunkiem or!a, ustalonym dla god!a, i napisem w otoku.

Art. 5. Do Spó!ki nie ma zastosowania art. 6 pkt 4 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upad!o%ciowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535, z pó'n. zm.2)).

Rozdzia! 2 Komercjalizacja Poczty Polskiej Art. 6. Do komercjalizacji Poczty Polskiej stosuje si$ przepisy dzia!u II ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (Dz. U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1397, z pó'n. zm.3)), chyba #e niniejsza ustawa stanowi inaczej.

Art. 7. 1. Minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci w imieniu Skarbu Pa&stwa, bez zb$dnej zw!oki, nie pó'niej jednak ni# w terminie 12 miesi$cy od dnia wej%cia w #ycie ustawy, dokona komercjalizacji Poczty Polskiej. 2. Dyrektor Generalny Poczty Polskiej jest obowi"zany do przed!o#enia ministrowi w!a%ciwemu do spraw !"czno%ci, w terminie 3 miesi$cy od dnia wej%cia w #ycie ustawy, kwestionariusza przedsi$biorstwa oraz innych dokumentów, niezb$dnych do sporz"dzenia aktu komercjalizacji Poczty Polskiej, okre%lonych w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji.

Art. 8. 1. Minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci sporz"dza za Skarb Pa&stwa akt komercjalizacji Poczty Polskiej. 2. W akcie komercjalizacji Poczty Polskiej ustala si$: 1) 2) 3) 4) statut Spó!ki; wysoko%( kapita!u zak!adowego Spó!ki; imiona i nazwiska cz!onków organów pierwszej kadencji; osob$ upowa#nion" do zg!oszenia wniosku o wpisanie Spó!ki do rejestru przedsi$biorców, je#eli jest to osoba inna ni# zarz"d.

2

3. Akt komercjalizacji Poczty Polskiej zast$puje czynno%ci okre%lone w przepisach Kodeksu spó!ek handlowych, poprzedzaj"ce z!o#enie wniosku o wpis spó!ki do rejestru przedsi$biorców. 4. Minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci reprezentuje Skarb Pa&stwa w odniesieniu do Spó!ki.

Art. 9. 1. Niezw!ocznie po sporz"dzeniu aktu komercjalizacji zarz"d Spó!ki lub osoba upowa#niona w tym zakresie przez ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci zg!asza do s"du rejestrowego w!a%ciwego dla siedziby Spó!ki wniosek o wpisanie Spó!ki do rejestru przedsi$biorców. 2. Wykre%lenie Poczty Polskiej z rejestru przedsi$biorców nast$puje z urz$du z dniem wpisu Spó!ki do rejestru przedsi$biorców. 3. Wpis Spó!ki do rejestru przedsi$biorców oraz zwi"zane z tym wykre%lenie Poczty Polskiej z rejestru przedsi$biorców staj" si$ skuteczne pierwszego dnia miesi"ca przypadaj"cego po dniu wydania postanowienia o wpisie.

Art. 10. 1. W czasie, w którym Skarb Pa&stwa pozostaje jedynym akcjonariuszem Spó!ki, cz!onków rady nadzorczej, o których mowa w ust. 2, powo!uje i odwo!uje walne zgromadzenie. 2. W Spó!ce dzia!a rada nadzorcza, która liczy pi$( osób. W sk!ad rady nadzorczej wchodz": 1) jeden przedstawiciel ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci; 2) jeden przedstawiciel ministra w!a%ciwego do spraw Skarbu Pa&stwa; 3) jeden przedstawiciel ministra w!a%ciwego do spraw finansów publicznych; 4) dwóch przedstawicieli pracowników Spó!ki. 3. Tryb wyboru przedstawicieli pracowników do rady nadzorczej okre%la statut Spó!ki, z zastrze#eniem ust. 4-8. 4. Przedstawiciele pracowników do pierwszej rady nadzorczej s" wybierani w wyborach po%rednich, przy zachowaniu zasady powszechno%ci i tajno%ci.

3

5. Wybory, o których mowa w ust. 4, zarz"dza Dyrektor Generalny Poczty Polskiej i ustala ich szczegó!owe zasady. 6. Za przedstawicieli wybranych przez pracowników uznaje si$ osoby, które w wyborach uzyska!y najwi$cej wa#nie oddanych g!osów. Wynik g!osowania jest wi"#"cy pod warunkiem wzi$cia w nim udzia!u co najmniej 50 % wszystkich pracowników zatrudnionych w chwili wydania zarz"dzenia, o którym mowa w ust. 5. 7. Dyrektor Generalny Poczty Polskiej jest obowi"zany dostarczy( ministrowi w!a%ciwemu do spraw !"czno%ci list$ przedstawicieli pracowników do pierwszej rady nadzorczej, wybranych w sposób okre%lony w ust. 4-6, wraz z dokumentami, o których mowa w art. 7 ust. 2. 8. W przypadku niedokonania wyboru przedstawicieli pracowników do pierwszej rady nadzorczej zak!adowe organizacje zwi"zkowe dzia!aj"ce w Poczcie Polskiej, posiadaj"ce reprezentatywno%( w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy, wska#" przedstawicieli pracowników w terminie 30 dni od dnia otrzymania w tej sprawie pisma ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci. 9. W przypadku og!oszenia upad!o%ci Spó!ki walne zgromadzenie mo#e podj"( uchwa!$ o zaprzestaniu dzia!ania rady nadzorczej i odwo!aniu jej cz!onków. Art. 11. zycznej. Art. 12. 1. Spó!ka dla realizacji wspólnych celów gospodarczych za zgod" walnego zgromadzenia mo#e tworzy( spó!ki akcyjne lub spó!ki z ograniczon" odpowiedzialno%ci". 2. Zgody walnego zgromadzenia w Spó!ce wymaga: 1) 2) obj$cie albo nabycie akcji lub udzia!ów innej spó!ki; zbycie nabytych albo obj$tych akcji lub udzia!ów innej spó!ki. 3. W przypadkach, o których mowa w ust. 2 pkt 2, uchwa!a walnego zgromadzenia okre%la warunki i tryb zbycia akcji lub udzia!ów. 4. Statut mo#e okre%li( warunki, w jakich dokonywanie czynno%ci, o których mowa w ust. 2, nie wymaga zgody walnego zgromadzenia. Sprawowanie zarz"du w Spó!ce nie mo#e by( zlecone osobie fi-

4

Rozdzia! 3 Dzia!alno%( Spó!ki Art. 13. 1. Przedmiotem dzia!alno%ci gospodarczej Spó!ki jest: 1) prowadzenie dzia!alno%ci polegaj"cej na %wiadczeniu us!ug pocztowych, w tym us!ug o charakterze powszechnym; 2) emisja, wprowadzanie i wycofywanie z obiegu znaczków pocztowych, kartek pocztowych oraz kopert z nadrukowanym znakiem op!aty pocztowej; 3) wykonywanie innych us!ug przy wykorzystaniu potencja!u technicznego i kadrowego Spó!ki, w tym w zakresie prenumeraty prasy, kolporta#u prasy i wydawnictw, filatelistyki; 4) %wiadczenie us!ug finansowych i wykonywanie czynno%ci z nimi zwi"zanych; 5) po%rednictwo w wykonywaniu us!ug finansowych, w tym czynno%ci bankowych. 2. Dzia!alno%( wymieniona w ust. 1 pkt 1 i 2 jest wykonywana w zakresie i na warunkach okre%lonych w ustawie z dnia 12 czerwca 2003 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188, z pó'n. zm.4)) oraz w przepisach wydanych na jej podstawie. 3. Spó!ka mo#e wykonywa( inn" dzia!alno%( gospodarcz", je#eli nie ogranicza ona dzia!alno%ci okre%lonej w ust. 1. 4. Szczegó!owy zakres dzia!alno%ci gospodarczej Spó!ki, o której mowa w ust. 1 i 3, okre%la statut Spó!ki. 5. Dzia!alno%(, o której mowa w ust. 1 pkt 1, Spó!ka prowadzi z uwzgl$dnieniem zada& na rzecz obronno%ci i bezpiecze&stwa pa&stwa.

Art. 14. 1. W ramach %wiadczenia us!ug i wykonywania czynno%ci, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 4, Spó!ka mo#e w szczególno%ci: 1) %wiadczy( us!ugi zwi"zane z transferem %rodków pieni$#nych w obrocie krajowym i z zagranic";
5

2) wydawa( karty p!atnicze i wykonywa( operacje przy ich u#yciu; 3) wykonywa( operacje czekowe i wekslowe; 4) nabywa( i zbywa( wierzytelno%ci oraz %wiadczy( us!ugi w tym zakresie; 5) udziela( po#yczek ze %rodków w!asnych, w tym kredytów konsumenckich; 6) udziela( por$cze& i gwarancji oraz zaci"ga( inne zobowi"zania nieujmowane w bilansie; 7) prowadzi( sprzeda# skarbowych papierów warto%ciowych

oraz obligacji jednostek samorz"du terytorialnego i wykonywa( inne zlecone czynno%ci z tym zwi"zane, zgodnie z zasadami i na warunkach okre%lonych w odr$bnych przepisach reguluj"cych dzia!alno%( w tym zakresie; 8) wykonywa( us!ugi w zakresie przeliczania, sortowania i przechowywania znaków pieni$#nych; 9) przechowywa( przedmioty i papiery warto%ciowe oraz udost$pnia( skrytki sejfowe; 10) transportowa( warto%ci pieni$#ne, w tym papiery warto%ciowe i dokumenty bankowe; 11) %wiadczy( us!ugi teleinformatyczne i przetwarzania danych, w tym na rzecz instytucji finansowych i banków. 2. Spó!ka mo#e w regulaminach podawanych do publicznej wiadomo%ci okre%la( warunki %wiadczenia us!ug, o których mowa w ust. 1. Postanowienia tych regulaminów s" wi"#"ce dla stron, je#eli w umowie o %wiadczenie us!ug strony nie ustal" odmiennie swych praw i obowi"zków.

Art. 15. 1. W ramach po%rednictwa w wykonywaniu us!ug finansowych, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 5, Spó!ka mo#e: 1) %wiadczy( us!ugi po%rednictwa ubezpieczeniowego;

6

2) na podstawie umowy zawartej z bankiem na pi%mie, wykonywa( czynno%ci, o których mowa w art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665, z pó'n. zm.5)); 3) %wiadczy( inne us!ugi. 2. Z zastrze#eniem ust. 1 pkt 2, Spó!ka – pod warunkiem posiadania prawa do wykonywania ponad 50 % g!osów na walnym zgromadzeniu banku – mo#e na podstawie pe!nomocnictwa udzielonego przez ten bank, w zakresie zgodnym z przedmiotem dzia!alno%ci banku okre%lonym w jego statucie, wykonywa( w jego imieniu i na jego rzecz czynno%ci bankowe okre%lone w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe. 3. Bank zawiadamia Komisj$ Nadzoru Finansowego o tre%ci pe!nomocnictwa do wykonywania czynno%ci, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe, w terminie 7 dni od dnia jego udzielenia. 4. Udzielenie przez bank pe!nomocnictwa do wykonywania czynno%ci, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3-7 i ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe, mo#e nast"pi( po uzyskaniu zezwolenia Komisji Nadzoru Finansowego. Zezwolenie jest wydawane na wspólny wniosek banku i Spó!ki i okre%la czynno%ci, które Spó!ka mo#e wykonywa( w jego imieniu i na jego rzecz. 5. Komisja Nadzoru Finansowego udziela zezwolenia, o którym mowa w ust. 4, je#eli: 1) nie zostanie zak!ócone ostro#ne i stabilne zarz"dzanie bankiem; 2) bank i Spó!ka b$d" posiada( wiarygodne plany dzia!ania zapewniaj"ce ci"g!e i niezak!ócone wykonywanie czynno%ci, o których mowa w ust. 2; 3) zostan" zapewnione: a) wykonywanie przez bank skutecznej kontroli wewn$trznej, b) mo#liwo%( wykonywania obowi"zków bieg!ego rewidenta banku oraz

7

c) ochrona tajemnicy prawnie chronionej w zakresie czynno%ci powierzonych przez bank Spó!ce; 4) bank b$dzie móg! kierowa( do Spó!ki wi"#"ce zalecenia dotycz"ce wykonywania umowy obejmuj"cej pe!nomocnictwo do dzia!ania w imieniu banku. 6. W zakresie nieuregulowanym w ustawie do wykonywania przez Spó!k$ dzia!alno%ci okre%lonej w ust. 1 pkt 2 i ust. 2 stosuje si$ przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe. 7. Dzia!alno%( Spó!ki okre%lona w ust. 2 podlega nadzorowi sprawowanemu przez Komisj$ Nadzoru Finansowego na zasadach okre%lonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe i ustawie z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 157, poz. 1119 oraz z 2007 r. Nr 42, poz. 272).

Art. 16. 1. Spó!ka mo#e: 1) posiada( rachunek bankowy w Narodowym Banku Polskim; 2) pobiera( z Narodowego Banku Polskiego oraz odprowadza( do tego Banku znaki pieni$#ne, stosuj"c si$ do zasad obowi"zuj"cych banki w tym zakresie. 2. Spó!ka i osoby w niej zatrudnione wykonuj"ce lub uczestnicz"ce w wykonywaniu czynno%ci bankowych s" obowi"zane zachowa( tajemnic$ bankow", która obejmuje wszystkie wiadomo%ci dotycz"ce tych czynno%ci. Zakres tajemnicy bankowej oraz zasady udzielania informacji stanowi"cych tajemnic$ bankow" okre%laj" przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe.

Art. 17. Potwierdzone przez Spó!k$ dowody przyj$cia wp!aty i dowody wyp!aty, a w zakresie czynno%ci okre%lonych w art. 14 ust. 1 oraz w art. 15 ust. 1 i 2 równie# wystawiane przez Spó!k$ o%wiadczenia zawieraj"ce zobowi"zania, zwolnienie z zobowi"za&, zrzeczenie si$ praw lub pokwitowanie odbioru nale#no%ci oraz stwierdzaj"ce udzielenie kredytu, po#yczki pieni$#nej, wraz z informacj" o ich wysoko%ci, zasadach oprocentowania, warunkach sp!aty – maj" moc prawn" dokumentów urz$dowych.

8

Rozdzia! 4 Gospodarowanie mieniem Spó!ki Art. 18. 1. Mienie Spó!ki, którego zagospodarowanie nie jest mo#liwe, a którego utrzymywania nie uzasadniaj" wzgl$dy ekonomiczne, mo#e zosta( zlikwidowane lub przekazane nieodp!atnie Skarbowi Pa&stwa, jednostkom samorz"du terytorialnego lub pa&stwowym jednostkom organizacyjnym. 2. Spó!ka mo#e pomniejszy( kapita! zapasowy o warto%( ksi$gow" netto mienia w postaci %rodków trwa!ych, przekazywanego zgodnie z ust. 1. Rozdzia! 5 Szczególne uprawnienia pracownicze Art. 19. Listonoszom u#ywaj"cym w!asnych pojazdów do celów s!u#bowych, w jazdach lokalnych, mo#e by( przyznane prawo do zwrotu kosztów zwi"zanych z u#ywaniem tych pojazdów – do wysoko%ci miesi$cznego rycza!tu pieni$#nego lub do wysoko%ci nieprzekraczaj"cej stawek za 1 kilometr przebiegu pojazdu, okre%lonych w przepisach wydanych na podstawie art. 34a ust. 2 ustawy z dnia 6 wrze%nia 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874, z pó'n. zm.6)), je#eli przebieg pojazdu, z wy!"czeniem rycza!tu pieni$#nego, jest udokumentowany w ewidencji przebiegu pojazdu prowadzonej przez pracownika.

Rozdzia! 6 Zmiany w przepisach obowi"zuj"cych

Art. 20. W ustawie z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowi"zku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416, z pó'n. zm.7)) wprowadza si$ nast$puj"ce zmiany: 1) w art. 60 w ust. 5 i 7 wyrazy „jednostki organizacyjne pa&stwowego przedsi$biorstwa u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska” zast$puje si$ wyrazami „jednostki organizacyjne Poczty Polskiej Spó!ki Akcyjnej”;

9

2) w art. 62 wyrazy „Poczty Polskiej” zast$puje si$ u#ytymi w odpowiednim przypadku wyrazami „Poczta Polska Spó!ka Akcyjna”. Art. 21. W ustawie z dnia 25 wrze%nia 1981 r. o przedsi$biorstwach pa&stwowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 112, poz. 981, z pó'n. zm.8)) w art. 4 w ust. 1 uchyla si$ pkt 4. Art. 22. W ustawie z dnia 26 pa'dziernika 1995 r. o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1070, z pó'n. zm.9)) w art. 30 w ust. 2 wyrazy „przedsi$biorstwa u#yteczno%ci publicznej »Poczta Polska«” zast$puje si$ wyrazami „Poczta Polska Spó!ka Akcyjna”. Art. 23. W ustawie z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (Dz. U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1397, z pó'n. zm.3)) w art. 3 w ust. 3 uchyla si$ pkt 10. Art. 24. W ustawie z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 159, poz. 1667, z pó'n. zm.10)) w art. 93 w ust. 1 w pkt 6 wyrazy „pa&stwowe przedsi$biorstwo u#yteczno%ci publicznej »Poczta Polska«” zast$puje si$ wyrazami „Poczta Polska Spó!ka Akcyjna”. Art. 25. W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z pó'n. zm.11)) w art. 54 w § 1 w pkt 5 wyrazy „Poczt$ Polsk"” zast$puje si$ wyrazami „Poczt$ Polsk" Spó!k$ Akcyjn"”. Art. 26. W ustawie z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdzia!aniu wprowadzaniu do obrotu finansowego warto%ci maj"tkowych pochodz"cych z nielegalnych lub nieujawnionych 'róde! oraz o przeciwdzia!aniu finansowaniu terroryzmu (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1505, z pó'n. zm.12)) w art. 2 w pkt 1 wyrazy „pa&stwowe przedsi$biorstwo u#yteczno%ci publicznej »Poczta Polska«” zast$puje si$ wyrazami „Poczta Polska Spó!ka Akcyjna”.

Art. 27. W ustawie z dnia 27 lipca 2002 r. – Prawo dewizowe (Dz. U. Nr 141, poz. 1178, z pó'n. zm.13)) wyrazy „pa&stwowego przedsi$biorstwa u#yteczno%ci publicznej »Poczta Polska«” zast$puje si$ u#ytymi w odpowiednim przypadku wyrazami „Poczta Polska Spó!ka Akcyjna”.

10

Art. 28. W ustawie z dnia 12 czerwca 2003 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188, z pó'n. zm.4)) wprowadza si$ nast$puj"ce zmiany: 1) art. 5 otrzymuje brzmienie: „Art. 5. Zadania z zakresu dzia!alno%ci pocztowej, okre%lone dla zarz"dów pocztowych lub administracji pocztowych w mi$dzynarodowych przepisach pocztowych, wykonuje Poczta Polska Spó!ka Akcyjna, zwana dalej „Poczt" Polsk" S.A.”.”; 2) w art. 31 w ust. 3 wyrazy „Poczta Polska” zast$puje si$ wyrazami „Poczta Polska S.A.”; 3) w art. 32 w ust. 1-6 i 8 u#yte w ró#nych przypadkach wyrazy „Poczta Polska” zast$puje si$ u#ytymi w odpowiednim przypadku wyrazami „Poczta Polska S.A.”; 4) w art. 46 w ust. 2 wyrazy „Poczcie Polskiej” zast$puje si$ wyrazami „Poczcie Polskiej S.A.”; 5) w art. 49 ust. 2 otrzymuje brzmienie: „2. Operator przedk!ada Prezesowi UKE projekt regulaminu %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych, o którym mowa w ust. 1, oraz projekt zmian do obowi"zuj"cego regulaminu, co najmniej na 60 dni przed wprowadzeniem.”; 6) po art. 52 dodaje si$ art. 52a w brzmieniu: „Art. 52a. 1. Operator publiczny obowi"zany do %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych otrzymuje z bud#etu pa&stwa dotacj$ podmiotow" do dzia!alno%ci polegaj"cej na %wiadczeniu powszechnych us!ug pocztowych, je#eli ich %wiadczenie przynosi strat$. 2. Wysoko%( dotacji okre%la ustawa bud#etowa, przy czym kwota dotacji nie mo#e przekroczy( ró#nicy pomi$dzy kosztami %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych a przychodami z tego tytu!u.

11

3. Operator publiczny jest obowi"zany zg!asza( ministrowi w!a%ciwemu do spraw !"czno%ci wysoko%( straty poniesionej na %wiadczeniu powszechnych 15 us!ug kwietnia roku pocztowych nast$puj"cego do po dnia roku,

w którym strata ta zosta!a poniesiona. 4. Dotacja za rok, w którym powsta!a strata, jest przyznawana na podstawie przed!o#onej przez Prezesa UKE ministrowi w!a%ciwemu do spraw !"czno%ci, w terminie do dnia 30 listopada roku nast$puj"cego po roku, którego dotyczy dotacja: 1) kopii zbadanego przez bieg!ego rewidenta sprawozdania finansowego operatora publicznego, o którym mowa w art. 52 ust. 6; 2) informacji o spe!nieniu przez operatora wymogów dotycz"cych %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych, o których mowa w ustawie; 3) informacji o dokonaniu weryfikacji wymaga& w zakresie prowadzenia przez operatora publicznego ksi"g rachunkowych i rachunku kosztów, o których mowa w art. 52 ust. 1 i 2. 5. Do dotacji, o której mowa w ust. 1, stosuje si$ odpowiednio przepisy art. 33a.”.

Rozdzia! 7 Przepisy przej%ciowe i ko&cowe Art. 29. 1. Traci moc ustawa z dnia 30 lipca 1997 r. o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska” (Dz. U. Nr 106, poz. 675, z pó'n. zm.1)), z wyj"tkiem przepisów art. 15a-15c i art. 41, które zachowuj" moc w okresie 36 miesi$cy od dnia wej%cia w #ycie niniejszej ustawy.

12

2. Do dnia wykre%lenia Poczty Polskiej z rejestru przedsi$biorców Poczta Polska dzia!a na podstawie ustawy, o której mowa w ust. 1.

Art. 30. Ustawa wchodzi w #ycie po up!ywie 30 dni od dnia og!oszenia, z wyj"tkiem przepisów art. 20, 22, 24-28, które wchodz" w #ycie w terminie, o którym mowa w art. 9 ust. 3.

1)

Zmiany wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2000 r. Nr 120, poz. 1268, z 2002 r. Nr 25, poz. 253, z 2003 r. Nr 130, poz. 1188, z 2004 r. Nr 93, poz. 894, z 2005 r. Nr 172, poz. 1442 i Nr 267, poz. 2258, z 2006 r. Nr 157, poz. 1119 oraz z 2007 r. Nr 176, poz. 1238. Zmiany wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2003 r. Nr 217, poz. 2125, z 2004 r. Nr 91, poz. 870 i 871, Nr 96, poz. 959, Nr 121, poz. 1264, Nr 146, poz. 1546, Nr 173, poz. 1808 i Nr 210, poz. 2135, z 2005 r. Nr 94, poz. 785, Nr 183, poz. 1538 i Nr 184, poz. 1539, z 2006 r. Nr 47, poz. 347, Nr 133, poz. 935 i Nr 157, poz. 1119 oraz z 2007 r. Nr 179, poz. 1279 i Nr 123, poz. 850. Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 240, poz. 2055, z 2003 r. Nr 60, poz. 535 i Nr 90, poz. 844, z 2004 r. Nr 6, poz. 39, Nr 116, poz. 1207, Nr 123, poz. 1291 i Nr 273, poz. 2703 i 2722, z 2005 r. Nr 167, poz. 1400, Nr 169, poz. 1418, Nr 178, poz. 1479 i Nr 184, poz. 1539 oraz z 2006 r. Nr 107, poz. 721 i Nr 208, poz. 1532. Zmiany wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 69, poz. 627, Nr 96, poz. 959, Nr 171, poz. 1800 i Nr 173, poz. 1808, z 2005 r. Nr 267, poz. 2258, z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i Nr 191, poz. 1413 oraz z 2007 r. Nr 176, poz. 1238. Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 126, poz. 1070, Nr 141, poz. 1178, Nr 144, poz. 1208, Nr 153, poz. 1271, Nr 169, poz. 1385 i 1387 i Nr 241, poz. 2074, z 2003 r. Nr 50, poz. 424, Nr 60, poz. 535, Nr 65, poz. 594, Nr 228, poz. 2260 i Nr 229, poz. 2276, z 2004 r. Nr 64, poz. 594, Nr 68, poz. 623, Nr 91, poz. 870, Nr 96, poz. 959, Nr 121, poz. 1264, Nr 146, poz. 1546 i Nr 173, poz. 1808, z 2005 r. Nr 83, poz. 719, Nr 85, poz. 727, Nr 167, poz. 1398 i Nr 183, poz. 1538, z 2006 r. Nr 104, poz. 708, Nr 157, poz. 1119, Nr 190, poz. 1401, Nr 245, poz. 1775 oraz z 2007 r. Nr 42, poz. 272 i Nr 112, poz. 769. Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2007 r. Nr 99, poz. 661, Nr 176, poz. 1238 i Nr 192, poz. 1381. Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 277, poz. 2742, z 2005 r. Nr 180, poz. 1496, z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i 711 i Nr 220, poz. 1600 oraz z 2007 r. Nr 107, poz. 732 i Nr 176, poz. 1242.

2)

3)

4)

5)

6)

7)

13

8)

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 240, poz. 2055, z 2004 r. Nr 273, poz. 2703, z 2005 r. Nr 167, poz. 1399 oraz z 2006 r. Nr 107, poz. 721 i Nr 220, poz. 1600. Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 4, poz. 27, Nr 16, poz. 167 i Nr 154, poz. 1800, z 2002 r. Nr 25, poz. 253, Nr 153, poz. 1271, Nr 216, poz. 1824 i Nr 240, poz. 2058, z 2003 r. Nr 65, poz. 594, z 2004 r. Nr 146, poz. 1546, Nr 213, poz. 2157 i Nr 281, poz. 2783 oraz z 2006 r. Nr 220, poz. 1600, Nr 251, poz. 1844 i Nr 157, poz. 1119. Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2003 r. Nr 170, poz. 1651, z 2005 r. Nr 143, poz. 1202 i Nr 183, poz. 1538, z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i 711 i Nr 157, poz. 1119 oraz z 2007 r. Nr 17, poz. 95. Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 85, poz. 727, Nr 86, poz. 732 i Nr 143, poz. 1199, z 2006 r. Nr 66, poz. 470, Nr 104, poz. 708, Nr 217, poz. 1590 i Nr 225, poz. 1635 oraz z 2007 r. Nr 112, poz. 769, Nr 120, poz. 818, Nr 195, poz. 1414 i Nr 225, poz. 1671. Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 62, poz. 577, Nr 96, poz. 959 i Nr 116, poz. 1203, z 2005 r. Nr 183, poz. 1538 oraz z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i 711 i Nr 157, poz. 1119. Zmiany wymienionej ustawy zosta!y og!oszone w Dz. U. z 2003 r. Nr 228, poz. 2260, z 2004 r. Nr 91, poz. 870 i Nr 173, poz. 1808, z 2006 r. Nr 157, poz. 1119 oraz z 2007 r. Nr 61, poz. 410.

9)

10)

11)

12)

13)

14

UZASADNIENIE

Przedmiotem projektu ustawy jest komercjalizacja pa&stwowego przedsi$biorstwa u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. Poczta Polska jest przedsi$biorstwem powo!anym na mocy ustawy z dnia 30 lipca 1997 r. o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska” (Dz. U. Nr 106, poz. 675, z pó'n. zm.) do %wiadczenia us!ug pocztowych, w tym przede wszystkim powszechnych us!ug pocztowych. Poczta Polska jest du#ym przedsi$biorstwem sieciowym zatrudniaj"cym oko!o 100 tysi$cy pracowników. Jest ona obecnie najwi$kszym operatorem pocztowym spo%ród ok. 140 operatorów dzia!aj"cych na polskim rynku pocztowym (stan na dzie& 8 wrze%nia 2006 r.). Wst"pienie Polski w struktury europejskie spowodowa!o zmiany na rynku us!ug pocztowych, który jest stopniowo uwalniany dla konkurencji, a# do pe!nej jego liberalizacji planowanej w 2011 r. Gdy to nast"pi, Poczta Polska b$dzie musia!a sprosta( konkurencji ze strony najwi$kszych i najlepszych operatorów pocztowych, jak np. poczta niemiecka. Dlatego te# bardzo wa#ne jest, aby dobrze wykorzysta( ten czas na przygotowanie Poczty Polskiej do wymaga& wolnego rynku i przekszta!ci( j" w pr$#nie dzia!aj"c" konkurencyjn" i stabiln" finansowo firm$. Inspiracj" i propozycj" nowych bardziej efektywnych rozwi"za& dla Poczty Polskiej, które pozwol" jej utrzyma( pozycj$ na polskim rynku us!ug pocztowych, s" rozwi"zania przyj$te w poszczególnych pa&stwach Unii Europejskiej. Analiza tych rozwi"za& wskazuje, #e najbardziej rozpowszechnion" i najlepiej odpowiadaj"c" potrzebom gospodarki rynkowej form" prowadzenia dzia!alno%ci gospodarczej jest spó!ka prawa handlowego. Obecnie w tej formie prawnej dzia!a wi$kszo%( obecnych na rynku zagranicznym operatorów pocztowych. Równie# w Polsce generaln" polityk" Skarbu Pa&stwa jest odchodzenie od formy prawnej przedsi$biorstwa pa&stwowego. Celem komercjalizacji Poczty Polskiej, czyli przekszta!cenia formy prawnej przedsi$biorstwa pa&stwowego w form$ jednoosobowej spó!ki akcyjnej Skarbu Pa&stwa, jest umo#liwienie temu podmiotowi gospodarczemu funkcjonowania na rynku w takiej samej formie, w jakiej funkcjonuj" dzia!aj"cy na nim inni krajowi i zagraniczni operatorzy pocztowi, czyli w formie bardziej dostosowanej do warunków konkurencyjnych ni# forma przedsi$biorstwa pa&stwowego. Dzia!aj"c jako spó!ka prawa handlowego, Poczta Polska b$dzie mog!a skutecznie przygotowa( si$ do wzmo#onej konkurencji, po pe!nym uwolnieniu rynku us!ug pocztowych, projektowanym w 2009 r. Ponadto b$dzie mia!a

szersze mo#liwo%ci pozyskania ze 'róde! zewn$trznych %rodków na finansowanie nak!adów inwestycyjnych, tj. komercyjnych kredytów bankowych i emisji obligacji. Zmiana formy prawnej wp!ynie te# na usprawnienie procesu decyzyjnego. Obecnie niektóre decyzje zwi"zane z dzia!alno%ci" gospodarcz" nie mog" by( podejmowane przez kadr$ zarz"dzaj"c" bez konsultacji z organem nadzoruj"cym, co spowalnia zdolno%ci Poczty Polskiej do szybkiego reagowania na dzia!ania konkurencji. Zgodnie z przyj$t" przez Rad$ Ministrów w dniu 11 kwietnia 2006 r. koncepcj" przekszta!cenia w!asno%ciowego Poczty Polskiej komercjalizacja b$dzie pierwszym etapem tego przekszta!cenia. Je#eli Poczta Polska, dzia!aj"c jako spó!ka akcyjna Skarbu Pa&stwa, wykorzysta dane jej szanse rozwoju i jej sytuacja ekonomiczna i finansowa utrzyma lub poprawi si$, wp!ynie to na warto%( Spó!ki w drugim etapie przekszta!cenia w!asno%ciowego, które zgodnie z ww. koncepcj" powinno nast"pi( do 2011 r., o ile nie wyst"pi" przeciwwskazania natury gospodarczej. Aktualny stan prawny wyklucza komercjalizacj$ Poczty Polskiej. Ustawa z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (Dz. U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1397, z pó'n. zm.) w art. 3 w ust. 3 pkt 7 stanowi, #e komercjalizacji nie podlegaj" przedsi$biorstwa pa&stwowe dzia!aj"ce na podstawie ustaw innych ni# ustawa o przedsi$biorstwach pa&stwowych, chyba #e przedsi$biorstwa te podlegaj" komercjalizacji na podstawie innych ustaw, ponadto w art. 3 w ust. 3 w pkt 10 w sposób imienny wskazuje si$, #e pa&stwowe przedsi$biorstwo u#yteczno%ci publicznej (p.p.u.p.) „Poczta Polska” nie podlega komercjalizacji. Konieczne zatem jest stworzenie podstawy prawnej do dokonania komercjalizacji p.p.u.p. „Poczta Polska”. Podstaw" prawn" do przeprowadzenia komercjalizacji Poczty Polskiej jest projektowana ustawa o komercjalizacji pa&stwowego przedsi$biorstwa u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”, która w art. 23 uchyla pkt 10 w ust. 3 w art. 3 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji. Projektowana ustawa reguluje proces komercjalizacji Poczty Polskiej przez odes!anie do ogólnych zasad komercjalizacji zawartych w dziale II ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji, z uwzgl$dnieniem jednak#e specyfiki p.p.u.p. „Poczta Polska”. Tekst projektu ustawy zosta! podzielony na nast$puj"ce rozdzia!y: 1. Przepisy ogólne. 2. Komercjalizacja Poczty Polskiej.

2

3. Dzia!alno%( Spó!ki. 4. Gospodarowanie mieniem Spó!ki. 5. Szczególne uprawnienia pracownicze. 6. Zmiany w przepisach obowi"zuj"cych. 7. Przepisy przej%ciowe i ko&cowe. Rozdzia! 1 projektowanej ustawy w art. od 1 do 5 zawiera przepisy ogólne. W art. 1 okre%lono zakres przedmiotowy i podmiotowy ustawy. Zakresem podmiotowym ustawy jest obj$te pa&stwowe przedsi$biorstwo u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”, natomiast zakres przedmiotowy ustawy obejmuje zasady i tryb komercjalizacji. Art. 2 ust. 1 projektu ustawy definiuje poj$cie komercjalizacji Poczty Polskiej. Zgodnie z tym przepisem komercjalizacja Poczty Polskiej polega na przekszta!ceniu Poczty Polskiej w spó!k$ akcyjn", w której Skarb Pa&stwa jest jedynym akcjonariuszem. Istot" procesu komercjalizacji jest zast"pienie dotychczasowej formy przedsi$biorstwa pa&stwowego form" spó!ki prawa handlowego, z zastrze#eniem na rzecz Skarbu Pa&stwa wy!"cznych uprawnie& w!a%cicielskich. Zdecydowano o przekszta!ceniu Poczty Polskiej w spó!k$ akcyjn", gdy#, porównuj"c form$ prawn" przedsi$biorstwa pa&stwowego i form$ spó!ki akcyjnej, nale#a!o uzna( przewag$ tej drugiej jako formy bardziej nowoczesnej, efektywniejszej ekonomicznie i dostosowanej do funkcjonowania w warunkach konkurencyjnych. Ponadto przekszta!cenie Poczty Polskiej w spó!k$ prawa handlowego jest zgodne z generaln" polityk" Skarbu Pa&stwa odchodzenia od formy prawnej przedsi$biorstwa pa&stwowego. Art. 2 ust. 2 stanowi, #e Poczta Polska S.A. (zwana dalej „Spó!k"”) wst$puje we wszystkie stosunki prawne, których podmiotem by!a Poczta Polska, bez wzgl$du na charakter prawny tych stosunków, je#eli przepisy projektowanej ustawy nie stanowi" inaczej. Uzasadnieniem zamieszczenia takiego uregulowania jest fakt, #e cel komercjalizacji, jakim jest zwi$kszenie efektywno%ci gospodarczej nowo powsta!ej spó!ki, mo#e by( osi"gni$ty tylko wtedy, gdy nowo powsta!y podmiot przejmie wszystkie prawa i obowi"zki by!ego przedsi$biorstwa pa&stwowego. Taka sukcesja uniwersalna umo#liwia kontynuowanie dzia!alno%ci gospodarczej przez nowo powsta!" spó!k$ i skutkuje zachowaniem ci"g!o%ci stosunków prawnych, w których wyst$powa! przekszta!cany

3

podmiot. Na nowo powsta!" spó!k$ przechodz" wszystkie prawa i obowi"zki, które zosta!y na!o#one na przedsi$biorstwo pa&stwowe, w tym: 1) obowi"zki i prawa na!o#one na Poczt$ Polsk" w drodze odr$bnych ustaw, w tym przede wszystkim: a) obowi"zek przewidziany w art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188, z pó'n. zm.), który nak!ada na Poczt$ Polsk" realizacj$ zada& operatora publicznego okre%lonych w ww. ustawie, b) obowi"zek prowadzenia dzia!alno%ci gospodarczej, z uwzgl$dnieniem zasad dotycz"cych bezpiecze&stwa i obronno%ci pa&stwa. Ustawa z dnia 12 czerwca 2003 r. – Prawo pocztowe w art. 41 ust. 1 stanowi, #e „operatorzy s" obowi"zani do wykonywania zada& na rzecz obronno%ci, bezpiecze&stwa pa&stwa lub bezpiecze&stwa i porz"dku publicznego w zakresie i na warunkach okre%lonych w ustawie oraz w przepisach odr$bnych”, c) programy pomocowe wydane na podstawie ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. – Prawo pocztowe oraz ustawy z dnia 7 listopada 1996 r. o obowi"zkowych egzemplarzach bibliotecznych (Dz. U. Nr 152, poz. 722, z pó'n. zm.), 2) w zakresie szeroko rozumianych stosunków cywilnoprawnych nowo powsta!a spó!ka jest nast$pc" prawnym przedsi$biorstwa pa&stwowego; oznacza to m.in., #e: a) na nowo powsta!" Spó!k$ przechodz" wszystkie prawa o charakterze rzeczowym, w tym tak#e prawo wieczystego u#ytkowania oraz ograniczone prawo rzeczowe (u#ytkowania) przewidziane w aktach przekazania maj"tku pa&stwowej jednostki organizacyjnej Polska Poczta Telegraf i Telefon, b) na Spó!k$ przejd" zobowi"zania wynikaj"ce z zawartych przez Poczt$ Polsk" umów dotycz"cych wspó!pracy, jak i rodz"cych zobowi"zania finansowe zarówno w obrocie krajowym, jak i zagranicznym. Np. umowa dotycz"ca cz!onkostwa Poczty Polskiej w PostEurope czy np. umowa zawarta z International Post Corporation dotycz"ca %wiadczenia specjalistycznych us!ug, podpisana w dniu 11 kwietnia 2005 r.,

4

3) potencja! maj"tkowy Spó!ki z chwil" przekszta!cenia nie zmieni si$ w stosunku do by!ego przedsi$biorstwa pa&stwowego. W zwi"zku z tym nie istnieje mo#liwo%( zarówno tzw. dokapitalizowania Spó!ki przez przekazanie jej dodatkowego maj"tku, którego Poczta Polska nie posiada!a w chwili przekszta!cenia, ani te# mo#liwo%( jego uszczuplenia przez wy!"czenie z procedury komercjalizacji okre%lonych cz$%ci tego maj"tku, 4) stosunki administracyjnoprawne równie# b$d" kontynuowane przez nast$pc$ prawnego. Przyk!adem stosunków administracyjnoprawnych, które przechodz" na nast$pc$ prawnego, s" np.: a) koncesje – przyk!adem dzia!alno%ci koncesjonowanej wykonywanej przez Poczt$ Polsk" jest dzia!alno%( gospodarcza w zakresie us!ug ochrony osób i mienia wykonywana na podstawie koncesji udzielonej przez Ministra Spraw Wewn$trznych i Administracji, b) uprawnienia do wykonywania dzia!alno%ci pocztowej na podstawie wpisu do rejestru operatorów pocztowych pod nr A-00001 i B-00106, c) obowi"zki identyfikacyjne. W art. 12 ustawy z dnia 13 pa'dziernika 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i p!atników (Dz. U. z 2004 r. Nr 269, poz. 2681, z pó'n. zm.) od generalnej zasady, zgodnie z któr" NIP nadany podatnikowi nie przechodzi na nast$pc$ prawnego, s" przewidziane dwa wyj"tki; jednym z nich jest sytuacja przekszta!cenia przedsi$biorstwa pa&stwowego w jednoosobow" spó!k$ Skarbu Pa&stwa. Podobnie jest w przypadku numeru REGON. W %wietle przepisów ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439, z pó'n. zm.) numer REGON ma charakter niepowtarzalny i zgodnie z generaln" zasad" nie przechodzi na nast$pc$ prawnego, jednak#e w rozporz"dzeniu z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów gospodarki narodowej, w tym wzorów wniosków, ankiet i za%wiadcze&, oraz szczegó!owych warunków i trybu wspó!dzia!ania s!u#b statystyki publicznej z innymi organami prowadz"cymi urz$dowe rejestry i systemy informacyjne administracji publicznej przewidziany jest wyj"tek, zgodnie z którym nie powoduje nadania nowego numeru REGON przekszta!cenie przedsi$biorstwa pa&stwowego w jednoosobow" spó!k$ Skarbu Pa&stwa.

5

Art. 3 projektu ustawy przyznaje Spó!ce wy!"czne prawo u#ywania wyrazu „poczta” w nazwie spó!ki, w ró#nych przypadkach, oraz zastrze#onego znaku towarowego. Nale#y tu wyja%ni(, #e intencj" ustawodawcy jest przeniesienie na Spó!k$ wy!"cznego prawa do u#ywania w nazwie podmiotu wyrazu „poczta”, które obecnie przys!uguje przedsi$biorstwu na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 lipca 1997 r. o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”, a które nie przesz!oby na Spó!k$ na podstawie art. 2 ust. 2 projektowanej ustawy. Na mocy bowiem art. 2 ust. 2 przechodzi jedynie prawo do u#ywania dotychczasowej nazwy „Poczta Polska”. Nazwa identyfikuje przedsi$biorstwo w obrocie prawnym i gospodarczym. Stanowi ona samoistne dobro o charakterze niematerialnym i posiada warto%( maj"tkow". Nazwa przedsi$biorstwa pozostaje pod ochron" prawa cywilnego. Zgodnie z art. 43 K.c. „w razie przekszta!cenia osoby prawnej mo#na zachowa( jej dotychczasow" firm$ z wyj"tkiem okre%lenia wskazuj"cego na form$ prawn" osoby prawnej, je#eli uleg!a ona zmianie”. Zatem przekszta!cenie przedsi$biorstwa pa&stwowego w jednoosobow" spó!k$ Skarbu Pa&stwa b$dzie prowadzi!o do tego, #e nowo powsta!a spó!ka b$dzie mog!a korzysta( z firmy przedsi$biorstwa pa&stwowego (firm" przedsi$biorstwa jest jego nazwa) z okre%leniem wskazuj"cym na dany typ kapita!owej spó!ki handlowej. Znak towarowy Poczty Polskiej zosta! zg!oszony do Urz$du Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej i od dnia 4 czerwca 1998 r. jest chroniony %wiadectwem ochronnym wydanym przez ten urz"d w dniu 5 marca 2003 r.; zosta! tak#e zg!oszony do Urz$du Europejskiego i aktualnie oczekuje na rejestracj$. Nale#y jednocze%nie podkre%li(, #e uprawnienia przyznane Spó!ce w powy#szym artykule nie s" regulacj" now". Prawo takie jest kontynuacj" uprawnie& przyznanych Poczcie Polskiej na mocy ustawy z dnia 30 lipca 1997 r. o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. Art. 4 projektowanej ustawy przyznaje Spó!ce prawo u#ywania w dzia!alno%ci dotycz"cej obowi"zku %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych oznak z god!em Rzeczypospolitej Polskiej oraz piecz$ci urz$dowych z wizerunkiem or!a, ustalonym dla god!a i napisem w otoku. W dotychczasowej dzia!alno%ci prawo takie przys!ugiwa!o przedsi$biorstwu pa&stwowemu na podstawie art. 5 ustawy o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. Aktualnie art. 2a pkt 13 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o piecz$ciach pa&stwowych

6

(Dz. U. z 2005 r. Nr 235, poz. 2000), zgodnie z którym wizerunku or!a mog" u#ywa( te podmioty, którym przepisy szczególne daj" prawo do u#ywania wizerunku or!a, stwarza mo#liwo%( utrzymania tego uprawnienia równie# dla Spó!ki. Nale#y jednak zauwa#y(, #e prawo to jest ograniczone, bowiem Spó!ka b$dzie mog!a u#ywa( wizerunku or!a tylko w dzia!alno%ci polegaj"cej na obowi"zku %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych przez operatora publicznego, zatem dzia!alno%( komercyjna Poczty Polskiej S.A. jest wy!"czona spod tego uprawnienia. Art. 5 projektu ustawy stanowi, #e do Spó!ki nie ma zastosowania art. 6 pkt 4 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upad!o%ciowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535, z pó'n. zm.). Zgodnie z aktualnym brzmieniem ustawy – Prawo upad!o%ciowe i naprawcze, p.p.u.p. „Poczta Polska”, jako podmiot utworzony na podstawie odr$bnej ustawy, nie mo#e upa%(. Uregulowanie takie stanowi w ocenie Komisji Europejskiej nieograniczon" pomoc pa&stwa, która jest niezgodna z przepisami dotycz"cymi pomocy publicznej i narusza zasady konkurencji na wspólnym rynku. Komisja Europejska wszcz$!a post$powanie wyja%niaj"ce w tej sprawie, które zosta!o zawieszone, jako #e strona polska zobowi"za!a si$ do rozwi"zania tego problemu przy komercjalizacji Poczty Polskiej. Rozdzia! 2 projektowanej ustawy (art. 6-12) zawiera przepisy reguluj"ce proces komercjalizacji Poczty Polskiej. Art. 6 projektu ustawy stanowi, #e do komercjalizacji Poczty Polskiej stosuje si$ przepisy dzia!u II ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (Dz. U. Nr 171, poz. 1379, z pó'n. zm.), o ile ustawa nie stanowi inaczej. Odes!anie do przepisów ustawy oznacza, #e do Spó!ki b$d" mia!y zastosowanie wszystkie przepisy dzia!u II ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, z wyj"tkiem tych, które w sposób odmienny zostan" uregulowane w projektowanej ustawie. Poni#ej wskazano te przepisy ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, które b$d" mia!y bezpo%rednie zastosowanie do komercjalizacji Poczty Polskiej, z uwzgl$dnieniem zmian wprowadzonych ustaw" z dnia 12 maja 2006 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji oraz o zmianie innych ustaw. S" to: 1) art. 5 ustawy, zgodnie z którym dzia!alno%( Spó!ki zostanie oparta na przepisach Kodeksu spó!ek handlowych. Artyku! ten wy!"cza stosowanie niektórych przepisów K.s.h. do spó!ki powsta!ej w wyniku komercjalizacji. S" to: art. 359, w zakresie do-

7

tycz"cym przymusowego umorzenia, i art. 418, który dotyczy przymusowego wykupu akcji akcjonariuszy mniejszo%ciowych (reprezentuj"cych nie wi$cej ni# 5 % kapita!u zak!adowego) przez akcjonariuszy wi$kszo%ciowych (posiadaj"cych !"cznie nie mniej ni# 95 % kapita!u zak!adowego). Artyku! ten nie b$dzie mia! zastosowania do Spó!ki, bowiem b$dzie ona spó!k" z jednoosobowym udzia!em Skarbu Pa&stwa. Do Spó!ki nie b$dzie mia! te# zastosowania art. 303 § 2 K.s.h., 2) art. 6 ustawy, w którym zosta!y uregulowane kwestie pracownicze. Zgodnie z ust. 1 tego artyku!u pracownicy komercjalizowanego przedsi$biorstwa staj" si$ z mocy prawa pracownikami Spó!ki. Oznacza to, #e warunki pracy i p!acy pracowników Spó!ki pozostaj" takie same, jakie obowi"zywa!y w przedsi$biorstwie. Ewentualne rozwi"zanie stosunku pracy albo zmiana zasad wynagradzania mo#e nast"pi( tylko na zasadach ogólnych, okre%lonych w Kodeksie pracy. Równie# dotychczas dzia!aj"ce w przedsi$biorstwie zwi"zki zawodowe mog" funkcjonowa( bez potrzeby ponownego ich zawi"zywania i rejestracji. Regulaminy wynagradzania, regulaminy pracy, a tak#e zak!adowe uk!ady zbiorowe pracy obowi"zuj"ce w przedsi$biorstwie, obowi"zuj" nadal w spó!ce. Zgodnie z ust. 2 art. 6 do pe!nienia funkcji prezesa pierwszego zarz"du spó!ki powo!uje si$ dyrektora komercjalizowanego przedsi$biorstwa, chyba #e nie wyrazi on zgody na pe!nienie tej funkcji. Za utrzymaniem takiego uregulowania przemawia znajomo%( dzia!alno%ci Poczty Polskiej niezb$dna do kontynuowania dzia!alno%ci. Zgodnie z ust. 3 art. 6 stosunek pracy dyrektora przedsi$biorstwa oraz pracowników zatrudnionych na podstawie powo!ania wygasa z dniem wykre%lenia przedsi$biorstwa pa&stwowego z rejestru przedsi$biorców. Pracownikami Poczty Polskiej zatrudnionymi na podstawie powo!ania s" Dyrektor Generalny Poczty Polskiej, jego zast$pcy oraz cz!onkowie Rady Poczty Polskiej. Oznacza to, #e stosunek pracy zatrudnionych na podstawie powo!ania Dyrektora Generalnego Poczty Polskiej, jego zast$pców a tak#e cz!onków Rady Poczty Polskiej, wyga%nie. Uzasadnienie zastosowania tego ust$pu jest takie, #e organizacja przedsi$biorstwa pa&stwowego ró#ni si$ w zasadniczy sposób od organizacji spó!ki prawa handlowego. Organy, które wyst$powa!y w przedsi$biorstwie pa&stwowym, musz" zosta( rozwi"zane, a w ich miejsce zostan" utworzone organy odpowiednie dla spó!ki prawa handlowego (zarz"d, rada nadzorcza, walne zgromadzenie). Nie mo#na bowiem dopu%ci( do sytuacji, w której w ramach jednego organizmu b$d" funkcjonowa!y organy w!a%ciwe zarówno dla przedsi$biorstwa pa&stwowego, jak i dla spó!ki prawa handlowego. Zgodnie z ust. 4 pracownikom, których stosunek pra8

cy wyga%nie w trybie ust. 3, przys!uguje odprawa w wysoko%ci 3-miesi$cznego wynagrodzenia, 3) art. 7 ustawy stanowi, #e bilans zamkni$cia przedsi$biorstwa pa&stwowego staje si$ bilansem otwarcia spó!ki, przy czym suma kapita!ów w!asnych jest równa sumie funduszu za!o#ycielskiego, funduszu przedsi$biorstwa i niepodzielnego wyniku finansowego za okres dzia!alno%ci przedsi$biorstwa przed komercjalizacj". Uregulowanie takie wydaje si$ uzasadnione, poniewa# sporz"dzanie dwóch bilansów na dwa nast$puj"ce po sobie dni bilansowe (jako dzie& bilansowy przyjmuje si$ dzie& wpisania spó!ki do rejestru) nie wydaje si$ mie( #adnego racjonalnego uzasadnienia i spowodowa!oby jedynie zwi$kszenie kosztów, 4) art. 8 ustawy reguluj"cy sytuacj$ niezatwierdzenia sprawozdania finansowego za okres poprzedzaj"cy komercjalizacj$ lub niepodj$cia decyzji w sprawie podzia!u zysku netto albo okre%lenia sposobu pokrycia straty netto stanowi, #e czynno%ci tych w takim przypadku dokona walne zgromadzenie spó!ki, 5) w art. 12 ust. 2 okre%laj"cy, kto mo#e by( powo!any na cz!onka rady nadzorczej, ust. 5 reguluj"cy tryb odwo!ywania przedstawiciela pracowników z rady nadzorczej oraz ust. 6 stanowi"cy, #e niedokonanie wyboru przedstawicieli pracowników nie stanowi przeszkody do wpisania Spó!ki do rejestru ani do podejmowania wa#nych uchwa! przez rad$ nadzorcz", 6) art. 13 oraz art. 14 ustawy reguluj"ce sprawy zwi"zane z powo!ywaniem rady nadzorczej spó!ki, z tym #e do Poczty Polskiej jako jednoosobowej spó!ki Skarbu Pa&stwa b$dzie mia! zastosowanie tylko art. 13, który stanowi, #e do czasu, gdy Skarb Pa&stwa pozostaje jedynym akcjonariuszem spó!ki, cz!onkowie rady nadzorczej tej spó!ki nie mog" pozostawa( w stosunku pracy ze spó!k" ani %wiadczy( pracy lub us!ug na jej rzecz na podstawie innego tytu!u prawnego. Zakaz pozostawania w stosunku pracy w jednoosobowej spó!ce Skarbu Pa&stwa nie dotyczy osób wybranych do rady nadzorczej przez pracowników. Natomiast art. 14, który stanowi, #e w momencie, w którym Skarb Pa&stwa przestanie by( jedynym akcjonariuszem spó!ki, postanowienia statutu dotycz"ce powo!ywania i odwo!ywania cz!onków rady nadzorczej mog" by( zmienione, jednak#e z zastrze#eniem, #e pracownicy nadal zachowaj" prawo wyboru okre%lonej liczby swoich przedstawicieli (liczba ta uzale#niona jest od liczebno%ci rady nadzorczej), ma w przypadku ustanowienia Skarbu Pa&stwa jedynym akcjonariuszem wy!"cznie charakter informacyjny. B$dzie on

9

mia! zastosowanie dopiero w drugim etapie przekszta!cenia Poczty Polskiej, tj. po podj$ciu przez Rad$ Ministrów decyzji o prywatyzacji Spó!ki. Nie zostaje on obecnie wy!"czony, poniewa# bez wzgl$du na to, czy Poczta Polska b$dzie prywatyzowana w oparciu o przepisy dzia!u IV ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji czy w trybie odr$bnej ustawy, przepis ten b$dzie gwarantowa! pracownikom prawo wyboru okre%lonej liczby swoich przedstawicieli, 7) art. 15 ustawy okre%laj"cy status pracownika b$d"cego cz!onkiem rady nadzorczej. Gwarantuje on pracownikowi spó!ki b$d"cemu cz!onkiem rady nadzorczej gwarancj$ zatrudnienia. Zgodnie z tym zapisem spó!ka nie mo#e w okresie trwania kadencji rady ani w okresie roku po jej zako&czeniu wypowiedzie( stosunku pracy ani zmieni( na niekorzy%( warunków pracy lub p!acy takiemu pracownikowi. Z uwagi na rol$, jak" pe!ni rada nadzorcza w spó!ce akcyjnej, przyznanie takich gwarancji jest konieczne, aby mog!a ona swobodnie wykonywa( swoje uprawnienia i spe!nia( rol$, do jakiej zosta!a powo!ana, bez obaw, #e jej niekorzystne rozstrzygni$cia mog" zako&czy( si$ odwo!aniem jej cz!onków. Ochrona przyznana w tym artykule ma charakter bezwzgl$dny, gdy# polega na zakazie wypowiedzenia stosunku pracy. Ochrona ta nie obejmuje przypadków rozwi"zania stosunku pracy; oznacza to, #e w przypadku zaistnienia przyczyn okre%lonych w art. 52 lub 53 Kodeksu pracy (rozwi"zanie umowy o prac$ bez wypowiedzenia z winy pracownika) mo#liwe jest rozwi"zanie stosunku pracy bez wypowiedzenia z cz!onkiem rady nadzorczej, 8) art. 15a okre%laj"cy wymagania, jakie musi spe!nia( osoba wskazana przez Skarb Pa&stwa do pe!nienia funkcji cz!onka rady nadzorczej. S" to wymagania dotycz"ce apolityczno%ci tych osób. Zgodnie z nimi cz!onkiem rady nadzorczej nie mo#e by( osoba, która jest zatrudniona w biurze poselskim, senatorskim lub biurze pos!a do Parlamentu Europejskiego na podstawie umowy o prac$, umowy o dzie!o lub innej umowy o podobnym charakterze, a tak#e osoby wchodz"ce w sk!ad organów partii politycznych reprezentuj"cych partie polityczne na zewn"trz, uprawnione do zaci"gania zobowi"za& oraz osoby zatrudnione przez partie polityczne na podstawie umowy o prac$, 9) art. 16 reguluj"cy tryb i zasady wyboru przez pracowników Spó!ki jednego cz!onka zarz"du, 10) art. 19a reguluj"cy tryb powo!ywania cz!onków zarz"du przez rad$ nadzorcz",

10

11) art. 19 i 19b ustawy reguluj"ce sprawy zwi"zane z gospodarowaniem mieniem spó!ki. Zgodnie z art. 19 spó!ka sprzedaje sk!adniki aktywów trwa!ych, których warto%( przekracza równowarto%( w z!otych kwoty 5 000 euro w drodze przetargu. Ust. 2 tego artyku!u przewiduje mo#liwo%( odst"pienia od obowi"zku przeprowadzania przetargu, w sytuacji gdy na uprzednio og!oszony przetarg nie wp!yn$!a #adna oferta i gdy sprzeda# nieruchomo%ci nast$puje za cen$ nie ni#sz" ni# 2/3 ceny wywo!awczej, a w przypadku pozosta!ych sk!adników aktywów trwa!ych – gdy sprzeda# ich nast$puje za cen$ nie ni#sz" od ceny wywo!awczej. Zgodnie z ust. 3 na obni#enie ceny sprzeda#y sk!adników aktywów trwa!ych, których cena wywo!awcza przekracza równowarto%( w z!otych kwoty 30 000 euro, jest wymagana zgoda walnego zgromadzenia. Natomiast zgodnie z art. 19b zawarcie przez spó!k$ umowy, której zamiarem jest darowizna lub zwolnienie z d!ugu, albo innej umowy niezwi"zanej z przedmiotem dzia!alno%ci gospodarczej spó!ki, który okre%lony jest w statucie, wymaga pod rygorem niewa#no%ci zgody rady nadzorczej. Zgoda rady nadzorczej nie jest wymagana, gdy warto%( tych umów nie przekracza równowarto%ci w z!otych kwoty 5 000 euro. Powy#ej zosta!y przedstawione przepisy ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, które b$d" mia!y zastosowanie do Spó!ki. Te, które nie zosta!y wymienione, zosta!y w sposób odmienny uregulowane w ni#ej wymienionych artyku!ach projektowanej ustawy. Art. 7 ust. 1 okre%la organ zobowi"zany do przekszta!cenia Poczty Polskiej w spó!k$ akcyjn" Skarbu Pa&stwa. W projektowanym artykule jest przewidziane, #e komercjalizacji Poczty Polskiej dokona minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci. Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji w art. 4 przewiduje trzy mo#liwe tryby uruchomienia procesu komercjalizacji przedsi$biorstwa pa&stwowego: na wniosek organu za!o#ycielskiego, na wniosek dyrektora i rady pracowniczej oraz z w!asnej inicjatywy ministra w!a%ciwego do spraw Skarbu Pa&stwa. W projektowanej ustawie w odniesieniu do p.p.u.p. „Poczta Polska” kwestie te uregulowano odmiennie. Rada Ministrów na posiedzeniu w dniu 11 kwietnia 2006 r. przyj$!a za!o#enia, zgodnie z którymi komercjalizacji Poczty Polskiej dokona minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci. Obowi"zek ten zostaje na!o#ony na ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci w art. 6 ust. 1 projektowanej ustawy. Zaproponowany w ust. 1 termin 12 miesi$cy na przeprowadzenie procesu komercjalizacji jest niezb$dny na przygotowanie przez przedsi$biorc$ stosownych dokumentów oraz

11

przygotowanie przez ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci aktu komercjalizacji. W akcie komercjalizacji nale#y ustali( statut przedsi$biorstwa, który b$dzie wymaga( przeprowadzenia uzgodnie&, wysoko%( kapita!u zak!adowego przedsi$biorstwa oraz imiona i nazwiska cz!onków organów pierwszej kadencji, a tak#e osob$ upowa#nion" do zg!oszenia wniosku o wpisanie spó!ki do rejestru przedsi$biorców, je#eli jest to osoba inna ni# zarz"d. W art. 7 ust. 2 na!o#ono na Dyrektora Generalnego Poczty Polskiej obowi"zek przed!o#enia ministrowi w!a%ciwemu do spraw !"czno%ci kwestionariusza przedsi$biorstwa oraz innych dokumentów niezb$dnych do sporz"dzenia aktu komercjalizacji. Kwestionariusz przedsi$biorstwa pa&stwowego przeznaczonego do komercjalizacji zawiera: 1) proponowane dane do statutu spó!ki, 2) wybrane informacje o przedsi$biorstwie (m.in. nazwa przedsi$biorstwa, siedziba, numer REGON), 3) sytuacj$ prawno-organizacyjn" przedsi$biorstwa, 4) sytuacj$ ekonomiczno-finansow" przedsi$biorstwa. Dokumentami, które dyrektor jest obowi"zany przygotowa(, s": 1) zarz"dzenie o utworzeniu przedsi$biorstwa pa&stwowego, 2) za%wiadczenie o nadaniu numeru identyfikacyjnego REGON, 3) aktualny wyci"g z rejestru przedsi$biorstw pa&stwowych, 4) wykaz dokumentów, na podstawie których przedsi$biorstwo naby!o okre%lone prawo do nieruchomo%ci, oraz kopie tych dokumentów, 5) bilans oraz rachunek zysków i strat za ostatnie dwa lata obrotowe, wraz z opini" bieg!ego rewidenta, je#eli sprawozdania finansowe za te lata by!y badane przez bieg!ych rewidentów, 6) sprawozdanie F-O1 na ostatni dzie& miesi"ca poprzedzaj"cego wej%cie w #ycie ustawy, 7) sprawozdanie z przep!ywu %rodków pieni$#nych (cash-flow) za ostatnie dwa lata obrotowe oraz na ostatni dzie& miesi"ca poprzedzaj"cego wej%cie w #ycie ustawy, 8) kwestionariusz osobowy dyrektora przedsi$biorstwa pa&stwowego oraz o%wiadczanie dyrektora o nieuczestniczeniu we w!adzach spó!ek konkurencyjnych,

12

9) propozycja sk!adu zarz"du spó!ki, przedstawiona przez dyrektora przedsi$biorstwa pa&stwowego, wraz z o%wiadczeniami o nieuczestniczeniu we w!adzach spó!ek, 10) lista przedstawicieli pracowników do rady nadzorczej spó!ki, wraz z uchwa!" ogólnego zebrania pracowników w sprawie wyboru przedstawicieli pracowników do rady nadzorczej. Ponadto okre%lono, #e Dyrektor Generalny Poczty Polskiej jest obowi"zany przed!o#y( kwestionariusz przedsi$biorstwa i dokumenty, o których mowa powy#ej, w terminie 3 miesi$cy od dnia wej%cia w #ycie ustawy. Zaproponowany termin jest zgodny z ogólnymi zasadami przyj$tymi w ustawie o komercjalizacji i prywatyzacji. Art. 8 projektu ustawy powierza obowi"zek sporz"dzenia aktu komercjalizacji ministrowi w!a%ciwemu do spraw !"czno%ci. Regulacje art. 8 projektowanej ustawy generalnie nie odbiegaj" od regulacji art. 9 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, z tym #e czynno%ci przewidziane w ustawie o komercjalizacji i prywatyzacji dla ministra w!a%ciwego do spraw Skarbu Pa&stwa w projektowanej ustawie zosta!y powierzone ministrowi w!a%ciwemu do spraw !"czno%ci zgodnie z decyzj" podj$t" przez Rad$ Ministrów na posiedzeniu w dniu 11 kwietnia 2006 r. W akcie komercjalizacji nale#y ustali( statut spó!ki, który w sposób szczegó!owy powinien okre%la( m.in. przedmiot dzia!alno%ci spó!ki, sposób i tryb wybierania organów spó!ki oraz ich kompetencje. W statucie okre%la si$ równie# wysoko%( kapita!u zak!adowego spó!ki (kapita! zak!adowy spó!ki to oznaczona cyfrowo warto%( odzwierciedlaj"ca sum$ wniesionych do spó!ki wk!adów; w zamian za wk!ady wniesione do spó!ki wspólnicy otrzymuj" akcje w kapitale zak!adowym; kapita! zak!adowy zapisuje si$ po stronie biernej bilansu spó!ki, czyli stanowi warto%( formaln" b$d"c" sum" akcji spó!ki; kapita!owi zak!adowemu odpowiada substrat maj"tkowy wpisywany po stronie aktywów; maj"tek spó!ki mo#e by( wi$kszy lub mniejszy od kapita!u zak!adowego). Kodeks spó!ek handlowych okre%la minimaln" warto%( kapita!u zak!adowego spó!ki akcyjnej, która nie mo#e by( mniejsza ni# 500 000 tys. z!, za% minimalna warto%( jednej akcji nie mo#e by( mniejsza ni# 1 grosz. W akcie komercjalizacji mo#na wskaza( inn" osob$ upowa#nion" do z!o#enia wniosku o wpis spó!ki do rejestru przedsi$biorców. Powodem zamieszczenia takiej regulacji s" przypadki uchylania si$ przez dyrektorów przedsi$biorstw pa&stwowych, niezgadzaj"cych si$ z komercjalizacj" przedsi$biorstwa i

13

wykorzystuj"cych fakt powo!ania ich do pierwszego zarz"du spó!ki, od z!o#enia wniosku o wpis spó!ki, do rejestru przedsi$biorców KRS. W akcie komercjalizacji minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci ustala równie# imiona i nazwiska osób wchodz"cych w sk!ad organów pierwszej kadencji. Pierwsz" rad$ nadzorcz" minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci powo!a zgodnie z zasadami okre%lonymi w art. 10 projektu ustawy. W akcie komercjalizacji zostanie ustalony równie# sk!ad osobowy pierwszego zarz"du Spó!ki. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji do pe!nienia funkcji prezesa pierwszego zarz"du Spó!ki minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci „powo!uje Dyrektora Generalnego Poczty Polskiej, chyba #e nie wyrazi on zgody na pe!nienie tej funkcji”. W art. 8 w ust. 4 projektu ustawy zawarto przepis, zgodnie z którym Skarb Pa&stwa w Poczcie Polskiej S.A. b$dzie reprezentowa! minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci. Przepis taki jest uzasadniony tym, #e na Rz"dzie RP spoczywa obowi"zek zapewnienia spo!ecze&stwu dost$pu do powszechnych us!ug pocztowych i obowi"zek ten zgodnie z kompetencjami zosta! powierzony ministrowi w!a%ciwemu do spraw !"czno%ci. W wykonaniu tego obowi"zku minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci ustawowo zobowi"za! Poczt$ Polsk" jako operatora publicznego do jego realizacji. Poniewa# Spó!ka przejmuje obowi"zki operatora publicznego zobowi"zanego do %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych na okre%lonych przepisami warunkach, których realizacj$ nadzoruje Prezes Urz$du Komunikacji Elektronicznej, to jednak z uwagi na fakt, #e realizacja tego obowi"zku b$dzie uzale#niona równie# od sytuacji ekonomiczno-finansowej Spó!ki, wskazane jest, aby nadzór nad ni" sprawowa! minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci reprezentuj"cy Skarb Pa&stwa. Art. 9 projektu ustawy reguluje kwestie zwi"zane z wpisaniem Spó!ki do rejestru przedsi$biorców. Przepis zawarty w tym artykule uwzgl$dnia zmiany wprowadzone ustaw" z dnia 12 maja 2006 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji oraz o zmianie innych ustaw i przewiduje mo#liwo%( z!o#enia wniosku o wpisanie Spó!ki do rejestru przez osob$ wyznaczon" w tym zakresie w akcie komercjalizacji. Ró#ni si$ on od przepisu ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji tym, #e osoba ta jest wyznaczana przez ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci. Art. 10 projektu ustawy reguluje kwestie zwi"zane z powo!ywaniem rady nadzorczej w Poczcie Polskiej S.A. Przepis ten odbiega od postanowie& ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji. Przewiduje on, #e rada nadzorcza spó!ki sk!ada

14

si$ z 5 cz!onków, powo!ywanych przez walne zgromadzenie spo%ród osób wskazanych przez ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci (1 przedstawiciel), ministra w!a%ciwego do spraw Skarbu Pa&stwa (1 przedstawiciel), ministra w!a%ciwego do spraw finansów publicznych (1 przedstawiciel) oraz przez pracowników Spó!ki (2 przedstawicieli). Za takim brzmieniem art. 10 przemawia mi$dzy innymi to, #e minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci pe!ni funkcje regulacyjne w zakresie stanowienia prawa i wytyczania kierunków polityki pa&stwa w zakresie funkcjonowania i rozwoju rynku us!ug pocztowych i okre%la warunki %wiadczenia us!ug powszechnych, których obowi"zek %wiadczenia w ustawie – Prawo pocztowe zosta! na!o#ony na Poczt$ Polsk" jako operatora publicznego. Po przekszta!ceniu Poczty Polskiej w spó!k$ akcyjn" Skarbu Pa&stwa obowi"zek ten nadal b$dzie spoczywa! na Spó!ce, a odpowiedzialno%( za nale#yte wykonanie tego obowi"zku przez Spó!k$ b$dzie spoczywa!a na ministrze w!a%ciwym do spraw !"czno%ci. Dlatego te# wskazane by!oby, aby w radzie nadzorczej Spó!ki zasiada! przedstawiciel ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci w liczbie odpowiadaj"cej liczbie przedstawicieli ministra w!a%ciwego do spraw Skarbu Pa&stwa. Ponadto, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o op!atach abonamentowych, minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci jako organ nadzorczy nad Poczt" Polsk" sprawuje nadzór nad wykonywaniem przez Poczt$ Polsk" kontroli obowi"zku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowi"zku pobierania op!aty abonamentowej. Mimo przekszta!cenia Poczty Polskiej w spó!k$ akcyjn", minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci nadal b$dzie zobowi"zany do wykonywania zada& na!o#onych na niego na podstawie ww. ustawy. Dodatkowym argumentem przemawiaj"cym za powo!aniem w sk!ad rady nadzorczej Spó!ki przedstawiciela ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci jest fakt, #e od czasu utworzenia p.p.u.p. „Poczta Polska”, czyli od 1992 r., do czasu skomercjalizowania Poczty Polskiej nadzór nad ni" sprawuje minister w!a%ciwy do spraw !"czno%ci. W zwi"zku z tym wskazane by!oby wykorzystanie tej wiedzy i do%wiadczenia w zakresie funkcjonowania Poczty Polskiej. Z uwagi na zakres dzia!alno%ci Poczty Polskiej polegaj"cy m.in. na %wiadczeniu us!ug finansowych i po%rednictwie w wykonywaniu us!ug finansowych, w tym czynno%ci bankowych, uznano za uzasadnione, aby w radzie nadzorczej zasiada! przedstawiciel ministra w!a%ciwego do spraw finansów publicznych. Kolejnych dwóch cz!onków rady nadzorczej b$dzie powo!ywanych spo%ród osób wskazanych przez pracowników Spó!ki. Uprawnienie takie przys!uguje pracownikom ko-

15

mercjalizowanych spó!ek na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji, dlatego te# zdecydowano si$ przyzna( je równie# pracownikom Poczty Polskiej S.A. Zgodnie z postanowieniami art. 11 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji liczb$ cz!onków rady nadzorczej okre%la statut, z tym #e pierwsza rada nadzorcza liczy 5 osób, w tym 2 przedstawicieli pracowników, co zapewnia im 40 % g!osów. Przy zaproponowanym 5-osobowym sk!adzie rady nadzorczej proporcja ta zostaje zachowana. Przedstawiciele pracowników b$d" posiadali 40 % g!osów. W projekcie ustawy w sposób ogólny uregulowano tryb wyboru przedstawicieli pracowników do pierwszej rady nadzorczej, pozostawiaj"c Dyrektorowi Generalnemu Poczty Polskiej, który zarz"dzi wybory pracowników do rady nadzorczej, prawo okre%lenia szczegó!owych zasad tego wyboru. Przyznanie Dyrektorowi Generalnemu kompetencji do okre%lenia szczegó!owych zasad wyboru przedstawicieli pracowników do rady nadzorczej wynika z konieczno%ci powierzenia tego uprawnienia organowi, który jest najlepiej zorientowany w strukturze organizacyjnej tak du#ego przedsi$biorstwa, jakim jest Poczta Polska. Natomiast zasady wyboru przedstawicieli pracowników do drugiej i kolejnych rad nadzorczych Spó!ki zostan" okre%lone w statucie. W art. 11 ustawy wniesiono zastrze#enie, #e sprawowanie zarz"du w Spó!ce nie mo#e by( powierzone osobie fizycznej; tym samym zostaje wy!"czony ze stosowania art. 17 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, który tak" mo#liwo%( przewiduje. Powierzenie zarz"du tak du#ego przedsi$biorstwa o z!o#onej strukturze organizacyjnej i szerokim wachlarzu dzia!alno%ci osobie fizycznej nie znajduje uzasadnienia. Art. 12 projektu ustawy zawiera rozwi"zania umo#liwiaj"ce Spó!ce tworzenie innych spó!ek akcyjnych lub z ograniczon" odpowiedzialno%ci". Prawo to jest jednak ograniczone tym, #e zgodnie z ust. 1 tego artyku!u Spó!ka mo#e tworzy( inne spó!ki tylko dla realizacji wspólnych celów gospodarczych. Zatem nie b$dzie mo#liwe tworzenie przez Poczt$ Polsk" S.A. spó!ek niezwi"zanych w ogóle z prowadzon" przez ni" dzia!alno%ci". Ponadto prawo to jest ograniczone, podobnie jak w art. 18 ust. 2 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, tak#e obowi"zkiem uzyskania przez Spó!k$ zgody walnego zgromadzenia na tworzenie spó!ek, o których mowa powy#ej. Regulacja zawarta w art. 12 ust. 1 w porównaniu do art. 18 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji ró#ni si$ tym, #e art. 18 ust. 1 stanowi, #e spó!ka mo#e by( jedynym za!o#ycielem spó!ki akcyjnej i spó!ki z o.o., podczas gdy projektowany

16

art. 12 mówi, #e Spó!ka mo#e tworzy( spó!ki akcyjne i spó!ki z o.o. (bez wskazywania, czy ma to robi( sama czy wspólnie z inn" spó!k"). Wskazano jedynie, #e dzia!anie w tym kierunku powinno zosta( podj$te dla realizacji wspólnych celów: Poczty Polskiej S.A., ewentualnie drugiego akcjonariusza oraz nowo utworzonej spó!ki, czyli podobnie jak to mia!o miejsce w przypadku tworzenia obecnie funkcjonuj"cych spó!ek z udzia!em kapita!u Poczty Polskiej np. OFE Pocztylion czy Bank Pocztowy S.A. Intencj" przepisu jest te# to, aby zasadno%( utworzenia nowej spó!ki, czyli ocena, czy zamierzone przedsi$wzi$cie jest uzasadnione z punktu widzenia dzia!alno%ci Spó!ki, a tak#e z punktu widzenia korzy%ci ekonomicznych, nale#a!a do walnego zgromadzenia. Jednocze%nie uregulowanie to mo#e w przysz!o%ci, za zgod" walnego zgromadzenia, umo#liwi( powo!anie do #ycia grupy kapita!owej dla realizacji wspólnych celów gospodarczych. Bior"c pod uwag$, #e zysk pochodz"cy z us!ug powszechnych nie powinien by( przekazywany na pokrycie ewentualnych strat na dzia!alno%ci komercyjnej spó!ek zale#nych, czego w przypadku 100 % partycypacji w!a%cicielskiej nie mo#na wykluczy(, grupa kapita!owa b$dzie mog!a zosta( poddana restrukturyzacji w celu zwi$kszenia jej efektywno%ci i dochodowo%ci (restrukturyzacja organizacyjna, restrukturyzacja kosztów) bez wprowadzania do ustawy przepisów przes"dzaj"cych podejmowanie w przysz!o%ci decyzji w!a%cicielskich wobec podmiotów zale#nych.

Rozdzia! 3 (art. 13-17) reguluje dzia!alno%( Poczty Polskiej S.A. Artyku!y od 13 do 15 okre%laj" zakres podstawowej dzia!alno%ci Spó!ki. Nie odbiegaj" one w znaczny sposób swoim brzmieniem od postanowie& art. 9 i 10 ustawy o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. Ich zamieszczenie w projekcie ustawy, zw!aszcza art. 14 i 15, umo#liwi Spó!ce kontynuowanie dzia!alno%ci gospodarczej wykonywanej dotychczas przez p.p.u.p. „Poczta Polska”, a mianowicie dzia!alno%ci gospodarczej w zakresie czynno%ci bankowych, a tak#e czynno%ci w zakresie po%rednictwa ubezpieczeniowego. Podstaw" prawn" do wykonywania tych czynno%ci przez Poczt$ Polsk" jest obecnie art. 10 ustawy o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. Z chwil" komercjalizacji przedsi$biorstwa pa&stwowego ustawa ta straci jednak moc obowi"zuj"c" zgodnie z art. 31 ust. 1 projektu ustawy. Oznacza to, #e Poczta Polska S.A. nie b$dzie mog!a zawi"zywa( nowych stosunków prawnych w zakresie wykonywania czynno%ci bankowych, poniewa# nie b$dzie mia!a podstawy prawnej do ich wykonywania. Zgodnie bowiem z art. 5

17

ust. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665, z pó'n. zm.) jednostki organizacyjne inne ni# banki mog" wykonywa( czynno%ci bankowe, je#eli przepisy odr$bnych ustaw upowa#niaj" je do tego. Obecnie Poczta Polska mo#e wykonywa( czynno%ci bankowe, na podstawie pe!nomocnictwa wystawionego przez bank, w którym posiada ponad 50 % g!osów na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy banku. Na udzielenie pe!nomocnictwa do wykonywania czynno%ci bankowych okre%lonych w art. 5 ust. 1 pkt 3-7 i ust. 2 ustawy – Prawo bankowe bank musi uzyska( zezwolenie Komisji Nadzoru Finansowego. Ogólna zasada wyra#ona w art. 2 ust. 2 projektu ustawy, zgodnie z któr" Spó!ka wst$puje we wszystkie stosunki prawne, których stron" by!o przedsi$biorstwo pa&stwowe, bez wzgl$du na ich charakter prawny, nie rozwi"zuje kwestii wykonywania przez Spó!k$ czynno%ci bankowych. Pozostawienie Poczcie Polskiej S.A. prawa do wykonywania takich czynno%ci wymaga przeniesienia postanowie& ustawy o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska” reguluj"cych dzia!alno%( Poczty Polskiej do projektowanej ustawy. Natomiast dzia!alno%(, o której mowa w art. 13 pkt 3, pozwoli Spó!ce na pe!ne wykorzystanie potencja!u technicznego, czyli maszyn, urz"dze& i transportu, oraz kadrowego do wykonywania innych us!ug, co pozwoli na zmniejszenie kosztów %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych i kosztów dzia!alno%ci ca!ej Spó!ki. Ponadto okre%lenie podstawowej dzia!alno%ci jest uzasadnione ze wzgl$du na zachowanie numeru REGON, który jest zwi"zany z podstawow" dzia!alno%ci" podmiotu. Art. 16 i 17 zawieraj" szczególne uprawnienia i obowi"zki dotycz"ce dzia!alno%ci Spó!ki, w tym w zakresie czynno%ci okre%lonych w art. 14 i 15. Rozdzia! 4 (art. 18) reguluje sposoby gospodarowania mieniem. Generalnie do gospodarowania mieniem b$d" mia!y zastosowanie ogólnie obowi"zuj"ce przepisy. Art. 18 ust. 1 zawiera szczególn" regulacj$; stanowi ona, #e po wyczerpaniu mo#liwo%ci zagospodarowania mienia na zasadach okre%lonych w ogólnie obowi"zuj"cych przepisach, a wi$c sprzeda#y w drodze przetargu, oddania innym podmiotom do odp!atnego korzystania czy darowizny, Spó!ka b$dzie mog!a zlikwidowa( lub przekaza( nieodp!atnie Skarbowi Pa&stwa, jednostkom samorz"du terytorialnego lub pa&stwowej jednostce organizacyjnej mienie, którego zagospodarowanie nie jest mo#liwe, a którego utrzymanie jest ekonomicznie nieuzasadnione, i z tego tytu!u b$dzie mog!a

18

pomniejszy( kapita! zapasowy o warto%( ksi$gow" przekazanego lub zlikwidowanego mienia. Rozdzia! 5 (art. 19) projektowanej ustawy reguluje szczególne uprawnienia pracownicze. W art. 19 zostaje utrzymane prawo do ulgi polegaj"cej na zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym i sk!adkami ZUS wyp!acanych listonoszom kwot z tytu!u zwrotu kosztów u#ywania w!asnych pojazdów samochodowych do celów s!u#bowych. Uprawnienie przyznane listonoszom w projektowanym art. 19 ustawy nie jest uprawnieniem nowym, stanowi ono kontynuacj$ uprawnienia przyznanego listonoszom w drodze ustawy o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. W zwi"zku z faktem, #e ustawa ta straci moc obowi"zuj"c" w dniu wykre%lenia przedsi$biorstwa pa&stwowego z rejestru przedsi$biorstw pa&stwowych, chc"c utrzyma( ww. przepisy w mocy, przeniesiono je do projektu ustawy. Regulacja ta pozostaje w %cis!ym zwi"zku z przepisami: – art. 21 ust. 1 pkt 23b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, z pó'n. zm.) oraz – § 2 ust. 1 pkt 13 rozporz"dzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegó!owych zasad ustalania podstawy wymiaru sk!adek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (Dz. U. Nr 161, poz. 1106, z pó'n. zm.). Ich zastosowanie do kwot wyp!acanych listonoszom z tytu!u u#ywania w!asnych pojazdów do celów s!u#bowych (zwrot kosztów) bez zamieszczenia art. 19 w projekcie ustawy nie by!oby mo#liwe. Rozdzia! 6 projektowanej ustawy dokonuje zmian w przepisach innych ustaw. W artyku!ach od 20 do 28 dokonano zmian w obecnie obowi"zuj"cych ustawach polegaj"cych przede wszystkim na zmianie u#ytych w tych aktach prawnych wyrazów „pa&stwowe przedsi$biorstwo u#yteczno%ci publicznej »Poczta Polska«” lub „Poczta Polska” w ró#nych przypadkach, zast$puj"c je wyrazami „Poczta Polska Spó!ka Akcyjna”. Art. 23 projektu ustawy uchyla w ustawie z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji w art. 3 w ust. 3 pkt 10.

19

Zmiana taka jest konieczna z uwagi na fakt, #e ww. ustawa we wskazanym artykule w sposób imienny wy!"cza pa&stwowe przedsi$biorstwo u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska” spod prawa do komercjalizacji. Dlatego te#, aby komercjalizacja Poczty Polskiej mog!a by( mo#liwa, jest konieczne uchylenie ww. przepisu. Art. 28 w pkt 1-6 projektu ustawy wprowadza zmiany w ustawie z dnia 12 czerwca 2003 r. – Prawo pocztowe. W punktach 1-4 wprowadza si$ zmiany do art. 5, 31, 32 i art. 46 ust. 2 polegaj"ce na zmianie nazwy „Poczty Polskiej” na „Poczt$ Polsk" S.A.”. Poza tym w pkt 5 dokonano zmiany brzmienia art. 49 ust. 2. W zwi"zku z tym, #e w spó!ce nie b$dzie ju# funkcjonowa!a Rada Poczty Polskiej, zachodzi konieczno%( wyeliminowania z przepisu zawartego w art. 49 ust. 2 zdania: „Ponadto operator publiczny do!"cza opini$ Rady Poczty Polskiej do projektu regulaminu lub projektu jego zmian.”. W pkt 6 natomiast po art. 52 dodano art. 52a, który przyznaje operatorom publicznym zobowi"zanym do %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych prawo do otrzymywania z bud#etu pa&stwa dotacji do dzia!alno%ci polegaj"cej na %wiadczeniu tych us!ug, je#eli ich %wiadczenie przynosi strat$. Prawo do ww. dotacji przys!ugiwa!o Poczcie Polskiej imiennie na podstawie ustawy o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. W zwi"zku z komercjalizacj" Poczty oraz faktem, #e ustawa o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska” straci moc obowi"zuj"c", przepisy te przeniesiono do projektu ustawy. Zasady wyliczenia kwoty dotacji, w tym ustalenia wysoko%ci kosztów %wiadczenia us!ug powszechnych, s" uregulowane, poza tym artyku!em, równie# w przepisach art. 52 ust. 1 ustawy – Prawo pocztowe oraz w rozporz"dzeniu Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2003 r. w sprawie sposobu podzia!u kosztów operatora %wiadcz"cego powszechne us!ugi pocztowe (Dz. U. Nr 232, poz. 2327). Przepisy te (w § 2 ust. 2) gwarantuj" uwzgl$dnienie jedynie uzasadnionych kosztów %wiadczenia us!ug powszechnych. Jednocze%nie w zwi"zku z liberalizacj" rynku us!ug pocztowych przyznano prawo do ww. dotacji wszystkim operatorom publicznym zobowi"zanym do %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych. W obecnym stanie prawnym jedynym operatorem publicznym zobowi"zanym do %wiadczenia takich us!ug jest Poczta Polska, jednak nie mo#na wykluczy( sytuacji, #e w przysz!o%ci obowi"zek taki zostanie na!o#ony na innego operatora. Rozdzia! 8 (art. 29 i 30) zawiera przepisy przej%ciowe i ko&cowe.

20

Art. 29 ust. 1 projektowanej ustawy pozbawia mocy prawnej ustaw$ z dnia 30 lipca 1997 r. o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. Ww. ustawa przestanie obowi"zywa( z dniem wykre%lenia Poczty Polskiej z rejestru przedsi$biorstw pa&stwowych, z wyj"tkiem przepisów art. 15a-15c i art. 41, które zachowaj" moc jeszcze przez okres 3 lat od dnia wej%cia w #ycie niniejszej ustawy. Przepisy art. 15a-15c i art. 41 stanowi" podstaw$ uregulowania praw maj"tkowych w odniesieniu do nieruchomo%ci przej$tych przez Poczt$ Polsk" po pa&stwowej jednostce organizacyjnej Polska Poczta, Telegraf i Telefon. Aktualnie na mocy tych przepisów toczy si$ wiele post$powa& i do ich ostatecznego zako&czenia, ze wzgl$du na d!ugotrwa!e procedury, jest konieczne utrzymanie w mocy ww. przepisów przez okres co najmniej 3 lat. Art. 29 ust. 2 okre%la, #e do czasu wykre%lenia Poczty Polskiej w KRS z rejestru przedsi$biorstw pa&stwowych i wpisu do rejestru przedsi$biorców Poczta Polska dzia!a na podstawie dotychczasowych przepisów, tj. ustawy z dnia 30 lipca 1997 r. o pa&stwowym przedsi$biorstwie u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. Art. 30 okre%la termin wej%cia w #ycie ustawy. Przewidziano 30-dniowy termin na wej%cie w #ycie postanowie& ustawy, z wyj"tkiem przepisów art. 20, 22, 24-28, które wejd" w #ycie z dniem wpisania Spó!ki do rejestru przedsi$biorców.

21

OCENA SKUTKÓW REGULACJI

1. Podmioty, na które oddzia!uje ustawa Podmiotem, do którego ustawa b$dzie mia!a wy!"czne zastosowanie, jest pa&stwowe przedsi$biorstwo u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”.

2. Konsultacje spo!eczne W ramach konsultacji spo!ecznych projekt zosta! przekazany organom p.p.u.p. „Poczta Polska”, tj. Dyrektorowi Generalnemu oraz Przewodnicz"cemu Rady Poczty Polskiej. Stosownie do postanowie& art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o zwi"zkach zawodowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 854, z pó'n. zm.) projekt ustawy zosta! skierowany do zaopiniowania przez organizacje zwi"zkowe posiadaj"ce reprezentatywno%( w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Spo!eczno-Gospodarczych (NSZZ „Solidarno%(”, OPZZ i Forum Zwi"zków Zawodowych), a tak#e do organizacji zwi"zkowych posiadaj"cych reprezentatywno%( w rozumieniu Kodeksu pracy oraz do wszystkich pozosta!ych organizacji zwi"zkowych dzia!aj"cych w Poczcie Polskiej. Zgodnie z ustaw" z dnia 7 lipca 2005 r. o dzia!alno%ci lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. Nr 169, poz. 1414) projekt ustawy zosta! udost$pniony na stronach urz$dowego informatora teleinformatycznego – Biuletynu Informacji Publicznej. W ramach konsultacji opini$ wyrazili: Dyrektor Generalny Poczty Polskiej, Rada Poczty Polskiej, OPZZ, Sekretariat )"czno%ci NSZZ „Solidarno%(”, Forum Zwi"zków Zawodowych oraz dzia!aj"ce w Poczcie Polskiej: Federacja NSZZ Pracowników )"czno%ci w Polsce i zrzeszona w niej Federacja NSZZ Pracowników Transportu Samochodowego )"czno%ci w Polsce oraz NSZZ Listonoszy Poczty Polskiej, który to zwi"zek zawodowy nie przedstawi! opinii w zakresie merytorycznym, a jedynie poinformowa!, #e projekt odrzuca, „Poczta Polska”. i ostrzeg!, #e zwróci si$ do pos!ów Rzeczypospolitej Polskiej o zablokowanie w Sejmie ustawy o komercjalizacji p.p.u.p.

22

Opinie przedstawione przez ww. podmioty, dotycz"ce poszczególnych przepisów projektu ustawy, zosta!y przeanalizowane i te, które wskazywa!y na niejasno%( przepisów lub w"tpliwo%ci interpretacyjne, zosta!y uwzgl$dnione przy opracowywaniu projektu ustawy. Cz$%( opinii dotycz"ca propozycji uregulowania w projekcie ustawy sprawy trybu przysz!ej prywatyzacji i zwi"zanego z tym prawa pracowników do nieodp!atnego nabycia do 15 % akcji, a tak#e gwarancji socjalnych, nie mog!a by( wzi$ta pod uwag$, poniewa# materia ta, zgodnie z przyj$t" przez Rad$ Ministrów w dniu 11 kwietnia 2006 r. koncepcj" dwuetapowego przekszta!cenia w!asno%ciowego Poczty Polskiej i za!o#eniami do niniejszej ustawy wykracza poza przedmiot regulowany w niniejszej ustawie, który dotyczy wy!"cznie komercjalizacji Poczty Polskiej. Stanowisko ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci wobec tych opinii zosta!o przekazane zainteresowanym stronom (Dyrektorowi Generalnemu Poczty Polskiej, OPZZ i Sekretariatowi )"czno%ci NSZZ „Solidarno%(” w pismach z dnia 6 pa'dziernika 2006 r., Przewodnicz"cemu Rady Poczty Polskiej w pi%mie z dnia 11 pa'dziernika 2006 r. oraz Forum Zwi"zków Zawodowych w pi%mie z dnia 13 pa'dziernika 2006 r.). Odby!o si$ tak#e (w dniu 31 pa'dziernika 2006 r.) spotkanie ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci z przedstawicielami zwi"zków zawodowych dzia!aj"cych w Poczcie Polskiej, podczas którego zosta!y omówione problemy wyra#one w przed!o#onych opiniach. Do by!ego Ministerstwa Transportu nie wp!yn$!o #adne zg!oszenie ze strony podmiotów zajmuj"cych si$ dzia!alno%ci" lobbingow" w procesie stanowienia prawa, zainteresowanych pracami legislacyjnymi nad projektem ustawy. W zwi"zku ze wznowieniem przez Ministerstwo Infrastruktury procesu legislacyjnego nad projektem ustawy, który uleg! zawieszeniu na skutek samorozwi"zania Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej V Kadencji, w dniach 21 i 24 stycznia 2008 r. odby!y si$ trzy spotkania ministra w!a%ciwego do spraw !"czno%ci z organizacjami zwi"zkowymi dzia!aj"cymi w Poczcie Polskiej, w tym z dwoma posiadaj"cymi reprezentatywno%( w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Spo!eczno-Gospodarczych, podczas których zwi"zki zawodowe poinformowa!y, #e podtrzymuj" swoj" opini$ wyra#on" wcze%niej, dotycz"c" zawarcia w ustawie regulacji dotycz"cych sprawy przysz!ej prywatyzacji, prawa pracowników do nabycia akcji, gwarancji socjalnych dla pracowników, ochrony prawnej dla pracowników przys!uguj"cej funkcjonariuszom publicznym, prawa

23

nieograniczonego u#ywania oznak i piecz$ci z wizerunkiem or!a oraz okre%lenia w!a%ciwo%ci miejscowej s"dów. Ministerstwo Infrastruktury podtrzymuje prezentowane wcze%niej przez by!e Ministerstwo Transportu stanowisko, #e brak jest uzasadnienia merytorycznego i prawnego do uwzgl$dnienia ww. postulatów zwi"zków zawodowych.

3. Wp!yw regulacji na sektor finansów publicznych, w tym na bud#et pa&stwa i bud#et samorz"du terytorialnego Ustawa nie wp!ynie w znacz"cy sposób na finanse publiczne. P.p.u.p. „Poczta Polska” jest od 1998 r. przedsi$biorstwem rentownym, samofinansuj"cym swoj" dzia!alno%(, a celem komercjalizacji jest dostosowanie tego podmiotu do funkcjonowania w warunkach pe!nej konkurencji, czyli stworzenia warunków dalszego rozwoju i poprawy sytuacji ekonomiczno-finansowej Spó!ki. Bior"c jednak#e pod uwag$ ró#nice w czasie pobierania na rzecz Skarbu Pa&stwa wp!at z zysków przedsi$biorstw pa&stwowych (miesi$cznie) w stosunku do pobierania dywidendy spó!ki akcyjnej (raz w roku po zatwierdzeniu podzia!u wyniku finansowego netto) oraz #e suma wp!at miesi$cznych dokonywanych przez Poczt$ Polsk" jest w ostatecznym rozrachunku znacznie wy#sza od kwoty nale#nej i bud#et pa&stwa dokonuje zwrotu nadp!aty, to w efekcie tej zmiany wzrosn" przychody finansowe Spó!ki w zwi"zku z d!u#szym okresem dysponowania pieni"dzem (kwot" ok. 800,0 tys. z!), którym dotychczas dysponowa! bud#et pa&stwa. Relacje te dotycz" wszystkich zyskownych przedsi$biorstw pa&stwowych podlegaj"cych komercjalizacji, które regularnie odprowadzaj" 15 % wyp!at$ z zysku do bud#etu pa&stwa. Z ustaw" wi"#" si$ natomiast koszty po%rednie tj. koszty wprowadzenia regulacji i koszty funkcjonowania regulacji, które poniesie pa&stwowe przedsi$biorstwo u#yteczno%ci publicznej „Poczta Polska”. W pierwszej grupie przewiduje si$ szereg kosztów zwi"zanych z przygotowaniem przedsi$biorstwa do komercjalizacji. S" to m.in.: koszt sporz"dzenia bilansu zamkni$cia i otwarcia, koszty inwentaryzacji maj"tku, koszty zwi"zane z gromadzeniem dokumentów niezb$dnych do przygotowania kwestionariusza przedsi$biorstwa, koszty zmian w KRS i inne koszty administracyjne. Szacuje si$, #e wynios" one ok. 300,0 tys. z!.

24

Do drugiej grupy kosztów wejd" wydatki zwi"zane z przygotowaniem i wys!aniem powiadomie& do kontrahentów Spó!ki, przygotowanie dokumentów kadrowych dla pracowników, wymiana piecz"tek, przeszkolenie pracowników rachunkowo%ci w zakresie sporz"dzania sprawozda& skonsolidowanych i inne. Przewiduje si$, #e wydatki te wynios" ok. 1 200,0 tys. z!. Bior"c pod uwag$, #e koszty te stanowi" ok. 0,025 % ogó!u kosztów ponoszonych przez przedsi$biorstwo, mo#na stwierdzi(, #e regulacja nie ma istotnego wp!ywu na koszty podmiotu, którego dotyczy.

4. Wp!yw regulacji na konkurencyjno%( gospodarki i przedsi$biorczo%(, w tym funkcjonowanie przedsi$biorstw Wp!yw ustawy na konkurencyjno%( gospodarki ma charakter d!ugofalowy. Do momentu faktycznej (a nie tylko prawnej) liberalizacji rynku nie wyst"pi" bezpo%rednie skutki w obszarze konkurencyjno%ci lub b$d" mia!y ograniczony zakres, jako #e Poczta Polska S.A. nadal pozostaje na rynku us!ug pocztowych jedynym operatorem publicznym ustawowo zobowi"zanym do %wiadczenia powszechnych us!ug pocztowych. Obecnie na rynku tym funkcjonuje ok. 140 operatorów, którzy dzia!aj" w formie spó!ki, tote# Poczta Polska po przekszta!ceniu w spó!k$ prawa handlowego b$dzie dzia!a!a na tym rynku w takiej samej formie prawnej. Ponadto przekszta!cenie to poprawi mo#liwo%ci zaci"gania kredytów komercyjnych i emisji obligacji, która jest zak!adana tylko w przypadku, gdyby Spó!ka mia!a trudno%ci z uzyskaniem d!ugoterminowych kredytów w wysoko%ci zapewniaj"cej sfinansowanie nak!adów inwestycyjnych. Usprawni te# proces decyzyjny. W p.p.u.p. „Poczta Polska” niektóre decyzje nie mog" by( podejmowane przez kadr$ zarz"dzaj"c", a s" podejmowane w wyniku konsultacji z organem nadzorczym, co wyd!u#a ten proces i znacz"co spowalnia zdolno%ci Poczty Polskiej do szybkiego reagowania na dzia!ania konkurencji.

5. Wp!yw regulacji na rynek pracy Projektowana ustawa nie b$dzie mia!a wp!ywu na rynek pracy. Wszyscy pracownicy p.p.u.p. „Poczta Polska” stan" si$ pracownikami Spó!ki, a zmniejszenie zatrud-

25

nienia b$dzie ogranicza!o si$ do naturalnych odej%( pracowników na emerytury i renty.

6. Wp!yw regulacji na sytuacj$ i rozwój regionalny Proponowana ustawa nie b$dzie mia!a wp!ywu na sytuacj$ i rozwój regionalny. Projekt ustawy nie podlega notyfikacji zgodnie z trybem przewidzianym w przepisach dotycz"cych sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych. Przedmiotowy projekt jest zgodny z prawem Unii Europejskiej.

26