You are on page 1of 29

Inleiding

Voor je ligt de leerwerkwijzer van JOB. Deze door te lezen, je kunt de informatie die je nodig hebt
leerwerkwijzer is speciaal ontwikkeld voor mbo’ers gewoon opzoeken. Wanneer je de leerwerkwijzer
die de beroepsbegeleidende leerweg (BBL) volgen. uitprint en thuis of op je leerwerkplek neerlegt, heb
Dan werk je het grootste gedeelte van je opleiding, je alle informatie altijd bij de hand en kun je er direct
60% of meer, en je gaat daarnaast naar school. Er is gebruik van maken.
ook een stagewijzer voor mbo’ers die een opleiding
volgen aan de beroepsopleidende leerweg (BOL). Je Heb je de leerwerkwijzer helemaal gelezen en heb
opleiding bestaat dan voor minimaal 20% en je nog steeds vragen? Of heb jij te maken met een
maximaal 60% uit stage. Je kunt de stagewijzer gratis probleem op je werk dat je niet in de leerwerkwijzer
downloaden van www.job-site.nl. terug kunt vinden? De mbo-consulenten van JOB
In deze leerwerkwijzer vind je in de verschillende beantwoorden al jouw vragen. Heb je een klacht over
hoofdstukken informatie over zaken waar je aan moet je leerbedrijf? Ook dan kun je bij de mbo-consulenten
denken wanneer je gaat werken. Waar vind ik een terecht. Ze zijn van maandag tot en met donderdag
leerwerkplek? Hoe ziet een C.V. er uit? Heb ik eigen- van 10.00 tot 17.00 bereikbaar op 020-3302614 of via
lijk recht op salaris? Het antwoord op al deze vragen consulenten@job-site.nl.
vind je hier. Je hoeft de leerwerkwijzer niet helemaal

1
Inhoud
Inleiding 1 3.18.3.WAO of WIA 17
1 Op zoek naar de juiste leerwerkplek 3 3.19. Aansprakelijkheid 18
1.1. Wat zoek je eigenlijk? 3 3.19.1.Afzien van aansprakelijkheid 18
1.2. Wat zijn de mogelijkheden? 3 3.19.2.WA-verzekering 18
1.2.1. Je moet zelf op zoek 3 3.20. Eerder beëindigen van de
1.2.2. De school helpt je met zoeken 4 praktijkovereenkomst 18
1.3. Geen leerwerkplek 4 3.21. Ontslag 19
1.4. Van school omdat je geen leerwerkplek 3.2.2. De praktijk blijkt anders te zijn 19
hebt?! 4 4 De eindbeoordeling 19
1.5. Werkend leren in het buitenland 4 4.1. Door wie word je beoordeeld? 19
2 Solliciteren 5 4.2. Tussentijdse beoordeling 19
2.1. Bel het leerbedrijf op 5 4.3. Eindbeoordeling onvoldoende? 20
2.2. Het schrijven van een brief 6 4.4. Herkansing 20
2.2.1. De inhoud van een sollicitatiebrief 6 4.5. Bezwaar indienen 20
2.2.2. Waar moet je nog meer op letten? 7 5 Problemen op je leerwerkplek 21
2.3.1. Het C.V. 7 5.1. Problemen met je begeleiders 21
2.3.2. De vorm van je C.V. 7 5.2. De werkzaamheden hebben niets met je
2.4. Uitgenodigd voor een gesprek 7 opleiding te maken 22
2.5. Voorbeeld sollicitatiebrief 9 5.3. Gevaarlijk werk of te lange werktijden 22
2.6. Voorbeeld Curriculum Vitae 10 5.4. Langdurige afwezigheid door ziekte 22
3 Rechten en plichten tijdens je stage 11 5.5. Het valt gewoon tegen 23
3.1. Wat staat er in een arbeidsovereenkomst? 11 5.6. Seksuele intimidatie 23
3.2. De duur van de arbeidsovereenkomst en de 5.7. Discriminatie 23
proeftijd 12 5.8. JOB voor jou 24
3.3. Het salaris 12 6 Ontslag 24
3.4. De CAO 12 6.1. Je neemt zelf ontslag 24
3.5. Vakantiedagen 13 6.1.1. Weet je zeker dat je ontslag wilt nemen? 25
3.6. Concurrentiebeding 13 6.1.2. Je besluit te stoppen 25
3.7. Het leerbedrijf betaalt jouw cursusgeld 13 6.1.3. Je stopt met school maar je blijft wel
3.8. Geen arbeidsovereenkomst? 13 werken 25
3.9. Stagefonds of schoolfonds 14 6.2. Je wordt ontslagen 25
3.10. De praktijkovereenkomst 15 6.2.1. Ontslag in je proeftijd of daarna… 26
3.11. De begeleiding 15 6.2.2. Ontslag op staande voet 26
3.12. De eindtermen die je tijdens je leerperiode 6.3. Einde van de praktijkovereenkomst 26
moet halen 15 6.4. De school besluit dat je moet stoppen met je
3.13. De beoordeling van je leerperiode 15 leerperiode 26
3.14. Arbeidstijden 15 6.5. Een bezwaar indienen 27
3.15. Veilig werken 16 7 Wat kan JOB voor jou doen? 27
3.16. Kledingvoorschriften 16 7.1. JOB adviseert jou 27
3.17. Geheimhoudingsplicht 16 7.2. JOB informeert jou 27
3.18. Verzekeringen 16 7.3. JOB komt naar je toe 27
3.18.1. Zorgverzekering 16 7.4. JOB vertegenwoordigt jou 28
3.18.2. Ziektewet 17 7.5. Jij & JOB? 28
1 Op zoek naar de
juiste leerwerkplek
1.1. Wat zoek je eigenlijk?
Voordat je begint met zoeken, is het goed om te
bedenken wat je van een leerbedrijf verwacht en wat
Je gaat werkend leren! Dat betekent dat je nu
je tijdens je leerperiode wilt leren. Het kan daarbij
praktijkervaring kunt gaan opdoen en op school de
handig zijn, om voor jezelf een “wensenlijstje” te
belangrijke theorie leert. Je leert hoe het er in een
maken. Schrijf eens op waar jouw ideale leerbedrijf
bedrijf aan toe gaat en hoe je om moet gaan met
aan moet voldoen. Zoek je een leerwerkplek bij een
verschillende situaties. Bij het zoeken naar een
groot of een klein bedrijf? Wil je graag zelfstandig
leerwerkplek moet je over een heleboel dingen
werken of werk je liever met andere mensen samen?
nadenken. Hoe pak ik het aan? Waar ben ik goed in?
Wat moet ik nog leren? Dit zijn een aantal belangrijke
Daarnaast is het belangrijk dat je duidelijk weet wat
vragen die je jezelf moet stellen voordat je op zoek
jij een bedrijf te bieden hebt. Wat zijn je goede en je
gaat naar een leerwerkplek. Waarmee je nog meer
slechte punten? Welke taken vind je leuk en minder
rekening moet houden als je een leerbedrijf zoekt,
leuk om te doen? Bedenk in ieder geval goed wat jij
lees je in dit hoofdstuk.
voor het leerbedrijf zou kunnen betekenen, maar ook
wat het bedrijf voor jou kan betekenen. Zo krijg je een
duidelijk beeld van de leerwerkplekken die bij jou

passen en waarvoor jij geschikt bent. worden aangeboden. Je vindt een overzicht van alle
stagesites op www.stageinfopunt.nl. Daarnaast kun je
1.2. Wat zijn de mogelijkheden? je bij het Centrum voor Werk en Inkomen inschrijven.
Als je alles goed op een rijtje hebt gezet, kun je Ook daar worden leerwerkplekken aangeboden. Laat
beginnen met zoeken. Let op: iedere school heeft in ieder geval aan iedereen weten dat je een
een ander beleid voor werkend leren. Vraag voordat leerwerkplek zoekt. Misschien kent iemand een goed
je begint met zoeken na welke taken de school doet bedrijf. Let er altijd op of het bedrijf een erkend leer-
en wat jij zelf moet doen. Zorg er voor dat je duidelijk bedrijf is! Wanneer je een plek hebt gevonden bij een
weet wat jij zelf moet doen! Hieronder vind je de bedrijf dat nog geen erkend leerbedrijf is, dan kan het
meest voorkomende manieren waarop scholen met bedrijf bij het Kenniscentrum Beroepsonderwijs
werkend leren omgaan. Bedrijfsleven van jouw opleidingssector navragen hoe
het bedrijf erkend kan worden als leerbedrijf.
1.2.1. Je moet zelf op zoek
Op de meeste scholen moet je zelf op zoek naar een
leerwerkplek. Vraag of de school een lijst heeft met
erkende leerbedrijven. Kijk ook eens op internet,
want er zijn veel websites waarop leerwerkplekken

3
welke manier de school je kan helpen bij het zoeken
naar een leerwerkplek. Waarschijnlijk heeft de school
Erkend leerbedrijf! al contact met verschillende bedrijven in de regio.
Wanneer je op zoek gaat naar een leer-
werkplek, let er dan op dat het bedrijf een Misschien krijg je op school ook informatie waar je
erkend leerbedrijf is. Ieder bedrijf dat een een leerwerkplek kunt vinden en hoe je moet
leerwerkplek aan mbo’ers aanbiedt, moet
solliciteren. Of de school heeft al geregeld dat je bij
aan bepaalde kwaliteitseisen voldoen. Het
Kenniscentrum Beroepsonderwijs een paar bedrijven op gesprek gaat. Zorg in ieder
Bedrijfsleven van jouw opleidingssector geval dat duidelijk is wat de school voor jou doet en
bepaalt of het bedrijf aan al die wat je zelf moet doen om een leerwerkplek te vinden.
kwaliteitseisen voldoet, en of het bedrijf
leerbedrijf mag zijn. Dat heet accreditatie.
Je vindt de erkende leerbedrijven op
www.stagemarkt.nl.

Vraag op school of er informatie is over


werkend leren. Het is de taak van school
1.2.2. De school helpt je om jou op tijd te informeren over wat je te
met zoeken wachten staat. Het is jouw taak om hier
Vaak helpt de school je bij het vinden van een op tijd naar te vragen!

leerbedrijf. Vraag eerst aan je leerwerkbegeleider op

1.3. Geen leerwerkplek? 1.4. Van school omdat je geen


Het kan natuurlijk gebeuren dat je heel veel moeite leerwerkplek hebt?!
doet, maar toch geen leerwerkplek kunt vinden. Geef Sommige scholen hebben in de onderwijsovereen-
het niet op, maar onderneem direct actie! Kijk eens op komst (OOK) een ontbindende voorwaarde bij gebrek
www.stageinfopunt.nl. Het Stage Info Punt is speciaal aan leerwerkplekken opgenomen. Dat betekent dat
door JOB in het leven geroepen om jongeren die je van school wordt gestuurd als je niet op tijd een
moeite hebben met het vinden van een leerwerkplek, leerwerkplek hebt gevonden. Het is dus belangrijk
te adviseren over hun mogelijkheden. Op dat je op tijd begint met zoeken. Dreig jij van school
www.stageinfopunt.nl vind je links naar alle websites te worden gestuurd omdat je nog geen leerwerkplek
die leerwerkplekken aanbieden. Maar ook de school hebt? Neem dan direct contact op met de mbo-con-
hoort jou te helpen bij het vinden van een leerwerkplek. sulenten van JOB!
Misschien kan je begeleider bij jou op school nog
wat extra hulp bieden om voor jou een leerwerkplek 1.5. Werkend leren in
te vinden. Als je er niet uitkomt, kun je altijd contact het buitenland…
opnemen met de mbo-consulenten van JOB. Wil jij een tijdje in het buitenland werken? Informeer
dan eerst op school wat binnen jouw opleiding de

mogelijkheden zijn. Op het internet zijn diverse sites te

4
2
vinden die informatie geven over werkend leren in het

buitenland. Als je besluit in het buitenland te gaan werken

en je hebt een leerwerkplek gevonden, begin dan op tijd Solliciteren


met de voorbereidingen. Zorg dat je goed weet wat je Je hebt een bedrijf gevonden waar je graag wilt gaan
moet regelen voordat je vertrekt. Dat is voor ieder land werken. Maar je kunt niet zomaar bij het leerbedrijf
weer anders. Misschien kun je er via je school of het binnenlopen en beginnen met je leerperiode. Meestal
leerbedrijf achter komen wat je allemaal moet doen. Denk moet je eerst, net als bij een echte baan, naar een
in ieder geval aan een woonruimte, verzekeringen, visum leerwerkplek solliciteren.
of vergunningen, geld en eventuele inentingen. Meer

informatie over werkend leren in het buitenland vind je 2.1. Bel het leerbedrijf op
op www.internationalebpv.nl en www.leonardodavinci. Zodra je een bedrijf hebt gevonden waar je graag wilt
nl. Via www.leonardodavinci.nl kun je ook nagaan of je in werken, begin je met solliciteren. Je kunt het beste
aanmerking komt voor een beurs. In een aantal gevallen het bedrijf eerst opbellen. Bedenk voordat je gaat
kunnen BBL-studenten een aanvullende beurs aanvragen bellen een aantal vragen die je wilt stellen. Als je bang
voor extra begeleiding vanuit de onderwijsinstelling. bent dat je die vragen vergeet, schrijf ze dan gewoon
op. Vragen die je kunt stellen zijn bijvoorbeeld:
• Is er op dit moment een leerwerkplek beschikbaar?

Liselotte Dijkstra
Opleiding: Multimedia Vormgeving op
het Grafisch Lyceum Utrecht.
Mijn tip: “vertel duidelijk waarom jij nou op die plek
zou willen werken en wat je kwaliteiten zijn. Als je
laat zien dat je gemotiveerd bent dan maak je een
goede indruk op de mensen die op de leerwerkplek
rondlopen. Ook helpt het als je een goed
portfolio hebt als je bijvoorbeeld in de digitale
industrie stage gaat lopen.”

5
• Wat is de sollicitatieprocedure voor een noteert van de medewerker die je hebt gesproken en
leerwerkplek? laat in ieder geval duidelijk merken dat je heel graag
• Aan wie kan ik mijn sollicitatiebrief richten? bij dit bedrijf wilt werken. Misschien gaat het zo goed
• Kan ik per post wat meer informatie over het dat je direct mag langskomen. Maar meestal moet je
bedrijf ontvangen? eerst een sollicitatiebrief en C.V. opsturen. Krijg je
niemand aan telefoon? Stuur het bedrijf dan een
Wanneer je het bedrijf opbelt, krijg je niet overal mailtje met daarin je vragen.
automatisch degene aan de telefoon die weet of er
een leerwerkplek beschikbaar is. Misschien heb je al
een naam van iemand naar wie je kunt vragen. Anders
kun je vragen of je een medewerker mag spreken die
mbo-leerlingen aanneemt of begeleidt. Wanneer je de Pluis de website van het bedrijf goed uit.
Zo kom je meer te weten over wat het
juiste persoon aan de lijn hebt, vertel je hem kort wie
bedrijf precies doet. Dan kun je in de brief
je bent, dat je graag bij dit bedrijf wilt werken en je of tijdens het sollicitatiegesprek beter
vraagt of hij tijd heeft om een aantal duidelijk maken waarom je juist bij dit
vragen te beantwoorden. Je kunt tijdens het gesprek bedrijf een leerwerktraject wilt volgen.

wat aantekeningen maken. Zorg dat je de naam

2.2. Het schrijven van een brief • Waarom je hebt gekozen voor het beroep waar je
Als je een sollicitatiebrief schrijft, moet je in ongeveer een opleiding voor volgt.
één A4’tje vertellen waarom je bij dit bedrijf wilt • Waarom jij nu juist bij dit bedrijf wilt werken.
werken. Ook moet je in je brief het bedrijf overtui- • Waarom jij voor dit bedrijf de meest geschikte
gen dat jij de meest geschikte kandidaat voor de kandidaat bent.
leerwerkplek bent. Maar wat zet je nu precies in een • Wat voor soort stage zoek je (BOL of BBL, hoe lang
sollicitatiebrief? en hoeveel dagen per week).
• Een afsluiting waarin je vertelt dat je graag langs
2.2.1. De inhoud van een wilt komen voor een gesprek om een toelichting te
sollicitatiebrief geven op je brief en je C.V.
In je sollicitatiebrief moet alle informatie staan die • Vergeet niet te vermelden dat je je C.V. als bijlage
het leerbedrijf nodig heeft om een keuze te maken. hebt bijgevoegd.
En jij wilt natuurlijk dat het bedrijf voor jou kiest! Zorg
daarom in ieder geval dat je in je brief de volgende Zorg ervoor dat je de brief zakelijk houdt. Je kunt bij
punten bespreekt: het schrijven van je brief natuurlijk hulp of
advies vragen aan je leerwerkbegeleider. Laat je brief
• Dat je solliciteert naar een leerwerkplek. sowieso altijd door iemand anders lezen. Zo weet je

6
tenminste zeker dat je niets bent vergeten. Verderop • Gebruik een duidelijk lettertype in de kleur zwart.
in dit hoofdstuk vind je een voorbeeldbrief die je kunt • Zet onderaan de brief je handtekening met
bekijken. Maar neem de brief niet zomaar over, het is pen neer.
altijd beter om je eigen brief te schrijven!
In je sollicitatiebrief heb je al vermeld dat je je C.V.
2.2.2. Waar moet je nog meer hebt bijgevoegd. Maar wat is een C.V. nu precies en
op letten? hoe maak je een C.V.?
Je sollicitatiebrief is je visitekaartje. Daarmee
presenteer jij je aan het bedrijf. Het is daarom 2.3.1. Het C.V.
belangrijk dat je brief er netjes en verzorgd uitziet. Let De letters C.V. staan voor Curriculum Vitae. Dat
in ieder geval op de volgende punten: betekent de loop van je leven. Je C.V. is eigenlijk een
overzicht van de dingen die je tot nu toe hebt gedaan.
• Zorg dat er geen type- of taalfouten in de Normaalgesproken is je C.V. één of twee A4’tjes
brief staan. lang. Je schrijft er dus niet alles in op dat je ooit hebt
• Print de brief uit op A4 papier. meegemaakt. Je moet in je C.V. alles vermelden wat
• Print de brief nooit dubbelzijdig af. voor het bedrijf belangrijk kan zijn bij de beslissing om
• Gebruik wit papier zonder lijntjes of ruitjes. jou een leerwerkplek aan te bieden.

Zet in ieder geval de volgende informatie in je C.V.: kopje ‘opleiding’ en daar noemen welke opleiding je
• Voor- en achternaam, geboorteplaats en -datum, op dit moment volgt of welke opleiding je wilt gaan
adres, telefoonnummer en e-mail. volgen. Verderop in dit hoofdstuk vind je een
• Opleidingen /cursussen. voorbeeld C.V., bekijk die voordat je je eigen C.V.
• Werkervaring / bijbaantjes / vakantiewerk / maakt. Op internet zijn nog meer voorbeeld C.V.’s te
vrijwilligerswerk. vinden, bijvoorbeeld op www.cv.startpagina.nl.
• Kennis van computerprogramma’s en de talen die
je beheerst. 2.4. Uitgenodigd voor een
gesprek
2.3.2. De vorm van je C.V. Je brief is geselecteerd en je bent uitgenodigd voor
Je kunt je C.V. op verschillende manieren indelen. een sollicitatiegesprek. Je krijgt dan de kans om het
Je kunt beginnen met opleidingen, maar ook met bedrijf ervan te overtuigen dat jij de meest geschikte
werkervaring. Het gaat erom dat de werkgever er snel kandidaat bent voor de leerwerkplek. Nog geen
achter komt dat jij geschikt bent voor die leerwerk- moment om tevreden achterover te leunen! Het bedrijf
plek. Zorg er in ieder geval voor dat je C.V. duidelijk heeft misschien wel meerdere kandidaten uitgenodigd
en overzichtelijk is. Wanneer je solliciteert naar een van wie er één wordt uitgekozen. Hoe zorg je ervoor
leerwerkplek, dan kun je het beste beginnen met het dat je het gesprek zo goed mogelijk doet?

7
tekeningen hebt gemaakt tijdens het telefoongesprek,
kun je die doornemen. Pak het lijstje erbij waar jouw
Vergeet niet je C.V. en je sollicitatiebrief
mee te nemen naar het gesprek. De kans ideale leerwerkplek aan moet voldoen. Denk na over
is groot dat je daar een vraag over krijgt. vragen die je zelf wilt stellen en bereid je voor op de
Heb je een portfolio? Neem dat ook mee
vragen die jij tijdens het gesprek moet beantwoorden.
naar het gesprek.
Ieder sollicitatiegesprek is anders, maar de volgende
vragen worden vaak gesteld:

Wat kun je doen? • Waarom wil je bij dit bedrijf werken?


Ook voor het sollicitatiegesprek geldt dat je het bedrijf • Waarom zouden wij jou een leerwerkplek moeten
ervan moet overtuigen dat je daar graag wilt werken aanbieden?
en dat jij de meest geschikte kandidaat bent. Tijdens • Wat wil je tijdens je leerperiode doen?
het gesprek is presentatie en voorbereiding • Heb je in een soortgelijk bedrijf gewerkt?
belangrijk. Het maakt altijd een goede indruk als jij • Wat zijn je goede en je slechte eigenschappen?
je goed hebt voorbereid op het gesprek. Het is heel
belangrijk om op de website van het leerbedrijf te Aan het eind van het gesprek krijg je vaak de kans om
kijken. Lees ook de informatie goed door. Als je aan- zelf wat vragen te stellen. Voorbeelden van vragen die

je kunt stellen zijn: laat bent, bel dan de persoon met wie je een afspraak
hebt op, vertel dat je later bent en wat de reden
• Hoe ziet de gemiddelde werkdag eruit? daarvan is. Neem altijd een telefoonnummer mee! Als
• Hoeveel leerlingen en stagiaires zijn er op dit je later bent, dan kun je ook onderweg bellen.
moment?
• Zijn er nog andere mbo’ers geïnteresseerd in deze
leerwerkplek?
• Wanneer krijg ik te horen of ik hier aan de slag kan
gaan?
Onderhandelen
Als het goed is, kun je aan de hand van je lijstje al
over salaris en
heel veel vragen beantwoorden. Neem dat daarom
arbeidsvoorwaarden
Begin niet direct over je salaris of het
nog eens door! Let ook op je presentatie. Doe iets aantal vrije dagen. Dat doe je pas als je
aan dat er verzorgd uitziet en lekker zit. Als jij je goed bent aangenomen!
voelt, kom je zelfverzekerder over. Tot slot vindt een
werkgever het altijd belangrijk dat iemand zich aan de
afspraken houdt. Zorg dus dat je op tijd bent. Als je te

8
2.5. Voorbeeld sollicitatiebrief

Joris Jansen
Westermarkt 2 V
1016 DK Amsterdam
020-3302614

(hier zet je de plaats), (hier de datum waarop je de brief verstuurt)


Jongerenorganisatie Beroepsonderwijs (JOB)
t.a.v. Dhr. ……..
Postbus 1706
1001 JB Amsterdam
Betreft: sollicitatie leerwerkplek

Geachte heer …….,


Met veel belangstelling wil ik graag solliciteren naar een leerwerkplek bij JOB. Ik heb al meerdere keren aan ac-
tiviteiten van JOB deelgenomen en ben sindsdien erg enthousiast. Ik vind het heel goed dat er een organisatie
is die opkomt voor de rechten van mbo’ers.

In 2006 heb ik mijn vmbo-t diploma gehaald om aankomend schooljaar te beginnen aan de BBL-opleiding Ad-
ministratief Juridisch Medewerker aan het Regionaal Opleidingscentrum. Per 1 september is het de bedoeling
dat ik ga werken, vier dagen in de week.

De reden dat ik graag bij JOB mijn leerwerktraject zou willen volgen, is omdat het me leuk lijkt om mbo’ers te
helpen met hun klachten. Ik kan goed luisteren en ben erg gemotiveerd om anderen zo goed mogelijk te hel-
pen. Ik heb op het vmbo in de leerlingenraad gezeten en ik heb regelmatig activiteiten voor alle deelnemers van
mijn opleiding georganiseerd. Ik vind het namelijk belangrijk om mee te denken en mee te praten over onderw-
erpen die op school besproken worden.

Voor meer informatie over mijn ervaringen verwijs ik naar mijn CV. Graag zou ik, in een gesprek, een en ander
toelichten.

Met vriendelijke groet,


(hier zet met pen je handtekening neer)
Joris Jansen

Bijlage: C.V.

9
2.6. Voorbeeld Curriculum Vitae

Personalia
Naam: Jansen
Voornaam: Joris
Adres: Westermarkt 2V
Postcode/woonplaats: 1016 DK Amsterdam
Telefoon: 020-3302614
GSM: 06-14422367
E-mail: Joris@job-site.nl
Geboortedatum: 08-11-1989
Burgerlijke staat: ongehuwd
Nationaliteit: De Nederlandse

Opleidingen
1-09-2006 Administratief Juridisch Medewerker (richting Openbaar Bestuur)
Mbo-College, locatie Amsterdam, afdeling economie (beroepsbegeleidende leerweg)
2002-2006 vmbo-t Voortgezet Onderwijs, Amsterdam
Vakkenpakket: Nederlands D, Engels D, Biologie D, Scheikunde D, Economie D, Geschiedenis C.

Werkervaring
2004-2006 Administratief medewerker Fysiotherapiepraktijk Amsterdam
2002-2004 Bediening Carpe Diem Amsterdam
2002-2002 bediening Hotel Amsterdam Amsterdam

Kennis & vaardigheden


Kennis van ICT programma’s: Microsoft Word, Microsoft Excel, e-mail en internet.
Goede beheersing van de Nederlandse en Engelse taal in woord en geschrift.

Hobby’s/activiteiten
Actief in de leerlingenraad
Lezen
Basketballen

10
Esther Doornewaard
Opleiding: Directiesecretaresse
ROC Nijmegen.
“Ik heb 3 maanden in Italië stage gelopen op een
camping en werk nu als secretaresse in de
stadsschouwburg te Nijmegen. Stage is vallen
en opstaan. Fouten zijn leerpunten. Wees daar
niet bang voor. Alleen zo kun je leren! En voor de
studenten die kans krijgen om naar het buitenland
te gaan! Echte aanrader! Meteen doen! Je leert
je flexibel op te stellen en verschillende talen te
spreken!”

Rechten en

3
wordt verwacht tijdens je leerperiode en waar je recht
plichten tijdens op hebt. Bijvoorbeeld de leerwerkgids of de onder-
je leerperiode wijs- en examenregeling (OER). Hieronder vind je de
Je hebt de sollicitatieprocedure goed doorlopen en je belangrijkste informatie op een rijtje.
bent aangenomen. In veel gevallen word je
uitgenodigd voor een gesprek om de arbeidsvoor-
waarden te bespreken. Tijdens dat gesprek maak je
verschillende afspraken en je bespreekt de rechten
Heb ik recht op een
en de plichten van jou en van het bedrijf waar je gaat
arbeidsovereenkomst?
De meeste BBL-studenten krijgen tijdens
werken. De meeste rechten en plichten staan de leerperiode een arbeidsovereenkomst.
beschreven in de arbeidsovereenkomst; een contract Maar het bedrijf is niet verplicht om jou
een arbeidscontract aan te bieden.
tussen jou en het leerbedrijf. Zorg ervoor dat je de
arbeidsovereenkomst op papier krijgt, zodat je de
afspraken goed kunt nagaan. Je krijgt ook een 3.1. Wat staat er in een
praktijkovereenkomst (POK), een contract tussen arbeidsovereenkomst?
jou, de school en het leerbedrijf. Daarnaast zijn er
Als je gaat werken op basis van een
nog andere documenten waarin staat wat er van jou
arbeidsovereenkomst, dan ontvang je salaris en sta

11
je onder het gezag van een werkgever. Belangrijke eenkomst goed door voordat je een handtekening
zaken die in de arbeidsovereenkomst staan, zijn: neerzet. Wanneer je de arbeidsovereenkomst hebt
• Een functieomschrijving. ondertekend, is het contract echt rechtsgeldig!
• De duur van het contract.
• De duur van de proeftijd (in de meeste gevallen 3.2. De duur van de
een maand). arbeidsovereenkomst en de
• De werktijden. proeftijd
• Het salaris. Wanneer je een BBL-opleiding volgt, heb je meestal
• Collectieve arbeidsvoorwaarden (CAO). een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd. In het
• Vakantiedagen. contract staat dan een begin- en een einddatum
• Verzekeringen. vermeld. Je proeftijd staat ook in je contract, in de
• De opzegtermijn. meeste gevallen is dit een maand. De proeftijd kan
ook twee maanden duren, maar is nooit langer dan
Daarnaast kunnen er nog andere dingen in de twee maanden. Tijdens de proeftijd kunnen jij en het
arbeidsovereenkomst staan, zoals een eventuele leerbedrijf besluiten om het contract te verbreken. Dit
reiskostenvergoeding of onkostenvergoeding, of kan zonder dat daarvoor een reden wordt opgegeven.
regelingen voor kinderopvang. Lees de arbeidsover- Wanneer je proeftijd voorbij is, heb je te maken

met een opzegtermijn. In je arbeidsovereenkomst 3.4. De CAO


is afgesproken hoe lang de opzegtermijn is. Bij een De arbeidsvoorwaarden worden in veel
jaarcontract is dat meestal vier weken. Je moet dan bedrijfstakken geregeld in de Collectieve
wanneer je ontslag neemt of krijgt, nog vier weken Arbeidsovereenkomst (CAO). Er zijn verschillende
doorwerken. CAO’s, bijvoorbeeld voor het bank- en verzeker-
ingswezen of voor de bouw. Een CAO is een aantal
3.3. Het salaris afspraken tussen de vakbonden en het bedrijfsleven
Wanneer je een arbeidsovereenkomst hebt afgesloten over (onder meer) salaris, werktijden en bijvoorbeeld
met het leerbedrijf, krijg je salaris. In de de reiskostenvergoeding. Heb je vragen of zijn er
arbeidsovereenkomst staat hoeveel je gaat verdienen. In dingen onduidelijk over je arbeidsomstandigheden
de meeste gevallen wordt het salaris geregeld volgens of je arbeidsvoorwaarden? Kijk dan eerst goed in de
de CAO van de bedrijfstak waarin jij werkt. Het salaris CAO, daar vind je op de meeste vragen een
is nooit minder dan het minimum (jeugd-) loon. Meer antwoord. De CAO van de bedrijfstak waarin jij werkt,
informatie vind je bijvoorbeeld op www.jeugdloon- kun je opvragen bij de afdeling personeelszaken van
wijzer.nl of www.loonwijzer.nl. Over het salaris betaal je het leerbedrijf. Veel CAO’s kun je ook downloaden
automatisch belasting en sociale premies. Hoe hoog dat van www.sdu.nl/staatscourant/cao/caonederland.html
bedrag precies is, vind je terug op je loonstrookje.

12
linge afspraken zijn gemaakt, in welke periode je je
vakantiedagen kunt opnemen. Vraag hier van tevoren
Betaald naar school?
naar zodat je daar alvast rekening mee kunt houden
In de CAO van jouw bedrijfstak kun je ook
vinden of je tijdens schooldagen wordt en geef ruim van tevoren aan dat je vakantie op wilt
doorbetaald. Informeer hiernaar! nemen. Wanneer je vakantiedagen opneemt, word je
gewoon doorbetaald. Je krijgt zelfs extra
vakantietoeslag! Hoe hoog dit bedrag is, kun je
3.5. Vakantiedagen terugvinden op je loonstrookje.
Wanneer je werkt, heb je recht op vakantiedagen.
Over het algemeen heb je op jaarbasis recht op
vier maal het aantal dagen dat je per week werkt.
Het hangt daarnaast van de CAO af of je nog extra
Schoolvakanties
Hou er rekening mee dat wanneer je
vakantiedagen krijgt. Om je vakantiedagen op te schoolvakantie hebt, dit niet automatisch
nemen, heb je toestemming van het bedrijf nodig. betekent dat je ook vrij hebt voor je werk!
Je moet die vrije dagen dus altijd in overleg met het
leerbedrijf opnemen. Het hangt af van het werk dat je
doet, hoe druk bepaalde periodes zijn en of er onder-

3.6. Concurrentiebeding moet dan al het lesgeld in een keer aan het leerbedrijf
In je arbeidsovereenkomst kan een concurrentie terugbetalen.
beding staan. Dat kan betekenen dat je, wanneer je
arbeidsovereenkomst afloopt, binnen een in het 3.8. Geen
contract bepaalde periode (meestal een jaar) niet bij arbeidsovereenkomst?
een concurrerend bedrijf mag gaan werken. Lees Hoewel het niet gebruikelijk is wanneer je een
daarom voordat je tekent, de arbeids overeenkomst BBL-opleiding volgt, kan het toch voorkomen dat
goed door. En bedenk of jij je in het concurrentie- je geen arbeidsovereenkomst met het leerbedrijf
beding kunt vinden. hebt afgesloten. Dat betekent dat je geen salaris
krijgt tijdens je leerperiode. Je hebt ook geen recht
3.7. Het leerbedrijf betaalt op vakantiedagen, vakantiegeld en je betaalt geen
jouw cursusgeld sociale premies. Je kunt natuurlijk altijd vragen of het
Er zijn leerbedrijven die voor jou het lesgeld aan leerbedrijf je wel een stagevergoeding of een
school betalen. Zo’n afspraak staat dan in de reiskostenvergoeding wil betalen. Ook dat is niet
arbeidsovereenkomst. Maar let daarbij goed op! Het verplicht, maar je kunt bij het leerbedrijf natuurlijk
komt regelmatig voor dat het leerbedrijf jou een boete altijd naar de mogelijkheden informeren. Daarnaast
oplegt wanneer jij voortijdig met je opleiding stopt. Je kun je ook afspraken maken over het aantal vrije

13
dagen dat je tijdens je leerperiode kunt opnemen.
3.9. Stagefonds of schoolfonds
Afspraken, bijvoorbeeld over een stagevergoeding,
Let op: een aantal scholen vraagt een vergoeding
kun je vastleggen in een apart (stage-) contract. Heb
voor het stagefonds aan het leerbedrijf. Soms
jij geen arbeidsovereenkomst? Kijk dan in de
betekent dit dat je van school alleen bij leerbedrijven
stagewijzer. Je vindt de stagewijzer op www.job-site.nl.
mag werken die een vergoeding willen betalen aan
het schoolfonds. Maar de school kan een bedrijf niet
verplichten om een vergoeding aan het schoolfonds
te betalen. Ook kan de school jou niet verbieden om
Als je een stagevergoeding krijgt, dan je leerperiode bij een bepaald leerbedrijf te volgen
moet je daar belasting over betalen.
(zolang het bedrijf erkend is). Als er een schoolfonds
Wanneer je te veel belasting hebt
betaald, kun je dat met een Tj-biljet bij de is, dan is de school verplicht om duidelijk te maken
belastingdienst terugvragen. Je kunt een waar het geld uit het fonds aan wordt besteed. Als de
Tj-biljet downloaden van www.belasting-
school dat niet doet, vraag er dan zelf naar of neem
dienst.nl. Bij de belastingdienst kun je
ook navragen of je te veel belasting hebt contact op met JOB.
betaald.

Marlo Shepherd
Opleiding: Commercieel medewerker
Bank en verzekeren ROC ASA.
“Ik heb op het vmbo alleen snuffelstages gedaan. Ik
weet wel dat ik volgend jaar vroeg ga beginnen met
zoeken. Verder is het vragen naar stagemogelijkheden
bij familie en vrienden ook een optie.”

14
3.10. De praktijkovereenkomst 3.11. De begeleiding
Naast de arbeidsovereenkomst heb je ook te maken Je hebt tijdens je leerperiode recht op goede begelei-
met een praktijkovereenkomst. De praktijkovereen- ding, zowel door de school en de leerwerkbegeleider
komst is het contract tussen jou, de school en als door het leerbedrijf en de praktijkbegeleider. Op
het leerbedrijf. Het kenniscentrum van jouw oplei- welke begeleiding je recht hebt, kun je terugvinden
dingssector moet de praktijkovereenkomst ook in de praktijkovereenkomst. Hier wordt vaak weer
ondertekenen om daarmee aan te geven dat het verwezen naar de onderwijs- en examenregeling of de
bedrijf waar jij je leerperiode doorloopt, een erkend opleidingsgids. Spreek in ieder geval af hoe vaak de
leerbedrijf is. In de praktijkovereenkomst staan onder begeleider vanuit school langskomt bij het leerbedrijf
andere afspraken over: en wanneer hij bereikbaar is voor vragen.

• De begin- en einddatum van je leerperiode en het 3.12. De eindtermen die je


aantal klokuren. tijdens je leerperiode moet
• Begeleiding tijdens de leerperiode. halen
• De eindtermen die je in je leerperiode moet halen. In de praktijkovereenkomst staat wat je tijdens je
• De beoordeling van je leerperiode. werk moet leren. Vaak wordt er verwezen naar de
• Het einde van de leerperiode. onderwijs- en examenregeling (OER). Daarin vind

je meer informatie over wat je tijdens je werk moet


leren. Wanneer dat voor jou niet duidelijk is, vraag
De praktijkovereenkomst is een contract
dan voordat je de praktijkovereenkomst ondertekent, tussen jou, de school en het leerbedrijf.
of je de onderwijs- en examenregeling mag inzien. Je Als je jonger dan achttien jaar bent, ben
je minderjarig. Dan moeten je ouders of je
kunt de OER altijd bij de administratie van je school
voogd voor je tekenen. Het kenniscentrum
opvragen. En je hebt altijd het recht om de OER in beroepsonderwijs bedrijfsleven van jouw
te zien! Veel scholen hebben daarnaast een leer- opleidingssector moet de praktijkover-
werkgids. Daar vind je allerlei andere informatie die eenkomst ook ondertekenen. Zet nooit je
handtekening wanneer je iets niet begre-
met werkend leren te maken heeft. Bijvoorbeeld over
pen hebt! Vraag altijd eerst om uitleg!
de opdrachten die je moet maken en de inleverdata
van je opdrachten. Lees de leerwerkgids goed door,
de praktijkovereenkomst. Meer over de beoordeling
want ook hier staat belangrijke informatie in!
van je leerperiode, lees je in hoofdstuk vier.

3.13. De beoordeling van je


leerperiode 3.14. Arbeidstijden
Tijdens je leerperiode is de arbeidstijdenwet van
Afspraken over de onderwerpen waarop je wordt
toepassing. Het maakt daarvoor niet uit of je wel of
beoordeeld en door wie je wordt beoordeeld, staan in

15
geen arbeidsovereenkomst met het leerbedrijf hebt 3.15. Veilig werken
afgesloten. In de arbeidstijdenwet kun je nakijken
Het leerbedrijf is verplicht om te zorgen voor een
hoeveel uur je op een dag mag werken. En of het
veilige werkplek. Dit is geregeld in de Arbo-wet. Het
leerbedrijf van je mag vragen dat je langer werkt of
maakt niet uit of je wel of geen arbeidsovereenkomst
dat je bijvoorbeeld nachtdiensten moet draaien. Alle
hebt afgesloten met het leerbedrijf. In de Arbo-wet
uren tellen mee voor het aantal klokuren dat door
staat bijvoorbeeld dat je een helm moet dragen als je
school is vastgesteld. Als je veel overwerkt, dan ben
in de bouw werkt. Maar je kunt ook denken aan
je eerder klaar met je leerperiode of je kunt die tijd
andere veiligheidsregels, zoals het dragen van
compenseren. Maak hier voordat je begint duidelijke
oordoppen of hoe te werken met gevaarlijke stoffen.
afspraken over met het leerbedrijf. Het is namelijk niet
Het leerbedrijf is verplicht om, voordat je aan je
zo dat wanneer jij het aantal klokuren voor je leer-
leerperiode begint, informatie te geven over de
periode hebt behaald, de arbeidsovereenkomst ook
veiligheid tijdens je werk. Je moet in ieder geval weten
automatisch stopt. Meer informatie over de arbeids-
hoe gevaarlijk het werk is dat je gaat doen, wat de
tijdenwet vind je op www.job-site.nl.
risico’s zijn en welke beschermingsmiddelen jij moet
gebruiken. De werkgever is verplicht om hiervoor te
zorgen, en jij bent verplicht om je aan die regels te
houden. Meer informatie vind je op www.job-site.nl.

3.16. Kledingvoorschriften algemene afspraak over gemaakt in de


Het kan voorkomen dat het leerbedrijf je vraagt om praktijkovereenkomst. Wanneer jou niet duidelijk is
je op een bepaalde manier te kleden. Soms stelt het welke informatie je vertrouwelijk moet behandelen,
bedrijf eisen aan de kleding vanwege de veiligheid. vraag dan voor je aan je werk begint, of je een lijst
In andere gevallen omdat de bedrijfscultuur bepaalde kunt krijgen met onderwerpen waar je niet met
kleding voorschrijft. Het bedrijf mag eisen aan je anderen over mag spreken, of die je niet mag
kleding stellen. Maar wanneer je om religieuze verwerken in je eindverslag.
redenen een hoofddoek draagt, mag het bedrijf niet
van jou vragen om die af te doen. Vraag voordat je 3.18. Verzekeringen
aan je werk begint wat de regels zijn en maak hier Het is belangrijk dat je goed verzekerd bent als je
duidelijke afspraken over! aan je leerperiode begint. Een ongeluk zit in een klein
hoekje. Check daarom voordat je aan je werk begint,
3.17. Geheimhoudingsplicht hoe je bent verzekerd en of je zelf nog iets moet
Soms kom je tijdens je leerperiode met informatie in regelen.
aanraking, die niet iedereen mag weten. Het
leerbedrijf kan dan van jou vragen om die informatie 3.18.1. Zorgverzekering
geheim te houden. Vaak wordt daar dan een Wanneer je ouder bent dan achttien, moet je er zelf

16
zorgen dat je verzekerd bent voor ziektekosten. Je hoogte daarvan is afhankelijk van je situatie. Meer
bent verplicht om tenminste een basisverzekering af informatie vind je op www.uwv.nl.
te sluiten. Wanneer je jonger bent dan achttien jaar,
check dan of je met je ouders bent meeverzekerd 3.18.3. WAO of WIA
voor ziektekosten. Kijk in ieder geval goed na of je Als je een arbeidsovereenkomst hebt afgesloten met
verzekerd bent en zorg er voor dat dit goed in orde is! het leerbedrijf, dan draag je automatisch je sociale
Wanneer je een arbeidsovereenkomst hebt afgesloten premies af. Je bent dus automatisch verzekerd voor
met het leerbedrijf of een stagevergoeding ontvangt, de gevolgen van een bedrijfsongeval. Maar ook het
dan moet het bedrijf de inkomensafhankelijke bijdrage leerbedrijf heeft een verantwoordelijkheid. Wanneer je
van de premie zorgverzekering vergoeden. Je vindt arbeidsgehandicapt raakt, is het bedrijf
de hoogte van het bedrag terug op je loonstrookje. verantwoordelijk. Het bedrijf moet je bijvoorbeeld na
zes weken passend werk aanbieden. Ook moet het
3.18.2. Ziektewet leerbedrijf een reïntegratieplan opstellen. Dit plan
Wanneer het leerbedrijf jou een salaris of een sta- duurt net zolang als je arbeidsovereenkomst met een
gevergoeding uitbetaalt, ben je ook verzekerd voor maximum tijd van twee jaar. Het is dus van invloed of
de ziektewet. Wanneer je tijdens je leerperiode ziek je een jaarcontract of een contract voor onbepaalde
wordt, dan kom je in aanmerking voor ziektegeld. De tijd met het leerbedrijf hebt afgesloten.

Martine Vermeulen
Opleiding: SPW onderwijsassistent
ROC Zadkine.
“Door stage te lopen doe je praktijkervaring op die
je weer mee kunt nemen naar je toekomstige baan.
Daarnaast kun je gelijk de theorie die je leert op
school verwerken in je praktijk en dat is een prettige
manier van reflecteren, je ziet op die manier waar je
goed in bent en waar je nog aan moet werken.”

17
Wanneer je na twee jaar nog steeds niet in staat bent tijdens de leerperiode tenzij de schade het gevolg
om te werken, kom je in aanmerking voor een WAO is van opzet of bewuste roekeloosheid van de
of WIA uitkering. Hierover vind je meer informatie op leerling-werknemer zelf. Deze regel is ook van
www.uwv.nl. Heb je geen arbeidsovereenkomst met toepassing voor stagiaires
het leerbedrijf afgesloten? Dan kom je alleen in
aanmerking voor de Wajong. Je kunt na 52 weken
ziekte een Wajong-uitkering aanvragen. Meer
Staat er iets anders in
informatie over en het aanvragen van een Wajong-uit-
de praktijkovereenkomst
kering kan via www.uwv.nl.
over aansprakelijkheid?
Het leerbedrijf is verantwoordelijk voor
3.19. Aansprakelijkheid schade die jij tijdens je leerperiode oploopt
Voor schade die niet of niet volledig door de hiervoor tenzij jij die schade expres hebt
veroorzaakt. Deze regel uit de Nederlandse
besproken verzekeringen wordt vergoed, kan iemand
wet is dwingend recht. Dat betekent dat
aansprakelijk worden gesteld. Het is daarbij belangrijk iedereen zich hier altijd aan moet houden.
door wie de schade is veroorzaakt. De Nederlandse Afspraken die in de praktijkovereenkomst
staan en iets anders zeggen, zijn niet
wet bepaalt dat het leerbedrijf aansprakelijk is voor
rechtsgeldig.
alle schade die de leerling-werknemer mocht lijden

3.19.1. Afzien van 3.19.2. WA-verzekering


aansprakelijkheid Het kan ook zo zijn dat jij tijdens je leerperiode
iemand anders schade toebrengt. De persoon die
Soms kan er in de praktijkovereenkomst of de
schade heeft geleden, kan jou of jouw leerbedrijf
arbeidsovereenkomst iets staan over het afzien
aansprakelijk stellen. Het gaat vaak om heel grote
van aansprakelijkheid. Dit is alleen van toepassing
bedragen. Omdat je die zelf niet kunt betalen, wordt
wanneer het gaat om schade die je zelf per ongeluk
dit door de WA-verzekering vergoed. Zorg dus dat je
veroorzaakt en die door jouw WA-verzekering wordt
voordat je aan je leerperiode begint zelf, via je ouders
vergoed. Denk bijvoorbeeld aan schade die je hebt
of via school WA-verzekerd bent.
veroorzaakt omdat je koffie over een laptop hebt laten
vallen. In eerste instantie moet jouw
verzekering dat betalen. Wanneer jouw eigen
3.20. Eerder beëindigen
WA-verzekering die schade niet vergoedt, dan is
van de praktijkovereenkomst
Wanneer er iets ergs tijdens je werk is gebeurd, heb
het leerbedrijf nog steeds aansprakelijk, ondanks de
je het recht om eerder te stoppen met je leerperiode.
bepaling in je arbeidscontract of in de praktijkover-
Wat daar allemaal bij komt kijken, lees je in hoofdstuk
eenkomst!
vijf.

18
3.21. Ontslag worden nageleefd, kan de school of het leerbedrijf
daarop worden aangesproken. Heb je een probleem
Wanneer je een arbeidsovereenkomst hebt afgesloten
tijdens je leerperiode, lees dan eerst hoofdstuk zes
met het leerbedrijf, kun je ook door het bedrijf worden
van deze leerwerkwijzer of neem contact op met de
ontslagen. In bepaalde gevallen kom je in aanmerk-
mbo-consulenten van JOB.
ing voor een WW-uitkering. Je moet dan wel aan een
aantal voorwaarden voldoen. Meer informatie over de

4
voorwaarden voor een WW-uitkering vind je op
www.minszw.nl.
De eindbeoordeling
3.22. De praktijk blijkt Aan het eind van je leerperiode krijg je een
anders te zijn beoordeling. Dat betekent dat je, om je leerperiode
Je kunt heel duidelijke afspraken maken als je aan je goed af te ronden, alles moet kennen en kunnen wat
leerperiode begint, maar het kan altijd anders uitpak- van tevoren is afgesproken. Om je leerperiode te
ken. Wanneer je tegen problemen aanloopt, is het halen moet je onder andere:
belangrijk dat je kunt terugvallen op de afspraken die
er in de praktijkovereenkomst of je arbeidscontract • Het aantal klokuren dat in de praktijkovereenkomst
zijn gemaakt. Want wanneer die afspraken niet is afgesproken hebben gewerkt.

• Je (praktijk-) opdrachten hebben gehaald. eindbeoordeling geven, je krijgt dus van de docent
• De werkzaamheden met een voldoende hebben van school te horen of je je leerperiode hebt gehaald.
afgerond.
• De afspraken die in de praktijkovereenkomst zijn 4.2. Tussentijdse beoordeling
gemaakt goed hebben nageleefd. Meestal vindt er tijdens de leerperiode ook een
aantal evaluatiegesprekken plaats. Daarin wordt
De eindtermen die je tijdens je werk moet halen en besproken hoe jij binnen het bedrijf functioneert. Zo
de manier waarop de beoordeling van je leerperiode krijg je een goed beeld van de dingen die je al onder
plaatsvindt, kun je terugvinden in de praktijkovereen- de knie hebt, en van de dingen die je nog beter kunt
komst, de leerwerkgids of de onderwijs- en doen. Misschien moet je iets verbeteren in de manier
examenregeling van jouw opleiding. waarop je je werkzaamheden uitvoert. Vraag dan altijd
aan je praktijkbegeleider op welke manier je dat het
4.1. Door wie word je beste kunt verbeteren. Maak daar duidelijke afspraken
beoordeeld? over. Zo is de kans op een goede eindbeoordeling
In veel gevallen word je beoordeeld door de praktijk- groter. Heb jij geen tussentijdse evaluatiegesprekken?
begeleider van je leerwerkplek en door de bpv-docent Vraag ze dan aan! Zeker wanneer je voor een langere
van school. De school moet jou uiteindelijk je periode werkt!

19
Blijf rustig
Het is natuurlijk even schrikken als je een slechte
Zet de afspraken die er in het beoordeling krijgt. Probeer rustig te blijven. Je mag
tussentijdse gesprek zijn gemaakt op
best laten merken dat je niet blij bent met deze
papier. Zo voorkom je misverstanden bij
de eindbeoordeling. Je kunt dan namelijk beoordeling, sterker nog, dat je het er niet mee eens
opzoeken wat er eerder is afgesproken. bent. Maar blijf altijd beleefd en voorkom een naar
gesprek met harde woorden. Zorg dat je in gesprek
blijft met je begeleiders. Vraag tijdens het gesprek
4.3. Eindbeoordeling
waarom je ineens een slechte beoordeling krijgt terwijl
onvoldoende?
je daar in de eerdere gesprekken niets over hebt
Meestal heb je tijdens je leerperiode al een paar
gehoord.
evaluatiegesprekken gehad waarin eventuele ver-
beterpunten zijn besproken. De kans is dus klein dat
Denk nog eens goed na
je tijdens je eindgesprek op- of aanmerkingen krijgt,
Kijk de aantekeningen van de eerdere gesprekken
die je nog niet eerder hebt gehoord. Maar stel dat dit
nog eens goed na. Welke afspraken heb je toen met
wel gebeurt? Wat dan?
je begeleiders gemaakt? Misschien kun je aantonen
dat het leerwerkbedrijf de afspraken in de praktijk-

overeenkomst niet is nagekomen of misschien heb bezwaar aan te tekenen bij de examencommissie van
jij bepaalde punten uit een eerder evaluatiegesprek jouw school. Dit is op iedere school anders geregeld.
juist wel verbeterd. Dit kan een ondersteuning zijn als Kun je de informatie niet direct vinden? Vraag dan
je besluit verdere stappen te ondernemen tegen een aan je bpv-docent waar je informatie kan vinden over
slechte eindbeoordeling. Als je het niet eens bent met de bezwaarprocedure.
je eindbeoordeling dan kun je een bezwaar indienen.
Je moet een bewaar bij de examencommissie meestal
4.4. Herkansing schriftelijk indienen. Zelfs wanneer dat niet hoeft, zorg
Wanneer je eindbeoordeling onvoldoende is, dan kan er dan toch voor dat je alles op papier zet. Leg in je
in veel gevallen je leerperiode worden verlengd. Vraag brief duidelijk uit waarom je de eindbeoordeling
aan je begeleiders wat de mogelijkheden zijn. onterecht vindt. Je kunt je aantekeningen van de
evaluatiegesprekken gebruiken als argument in de brief
4.5. Bezwaar indienen of als bijlage meesturen. De examencommissie neemt
Kijk in de praktijkovereenkomst, de leerwerkgids, de jouw klacht in behandeling. Wanneer je het niet eens
onderwijs- en examenregeling of de klachtenregeling bent met het oordeel van de examencommissie, kun
na hoe je officieel kunt laten weten dat je het niet je daarna een brief schrijven aan de commissie van
eens bent met de eindbeoordeling. Dat doe je door beroep. Deze commissie oordeelt over de

20
Prince
Opleiding: Bank & Verzekering ROC ASA.
Mijn tip: “Schrijf een perfecte brief en laat die in ieder
geval lezen door verschillende personen, die wel
verstand hebben van Nederlands.”

5 Problemen op je
beslissing van de examencommissie en brengt
daarover een advies uit.
leerwerkplek?
In het vorige hoofdstuk heb je al gelezen wat je kunt
Je hebt maar doen als je een negatieve eindbeoordeling voor je
drie dagen! leerperiode krijgt. Maar er kunnen ook andere dingen
Als je bezwaar wordt afgewezen, heb je
misgaan. Hier lees je wat je kunt doen om de meest
drie werkdagen de tijd om een brief te
schrijven aan de commissie van beroep. voorkomende problemen op te lossen.

5.1. Problemen met je


Neem contact op met JOB begeleiders
Heb je advies nodig bij het maken van een
Ben je niet tevreden over de begeleiding die je krijgt?
bezwaarschrift? Dan kun je altijd contact opnemen
Is je begeleider van school nooit bereikbaar of krijg je
met de mbo-consulenten van JOB. Zij zijn van
geen feedback van je praktijkbegeleider? Zorg dat je
maandag tot en met donderdag tussen 10.00 en
meteen laat weten wat je dwars zit, want het is
17.00 bereikbaar op 020-3302614, of stuur een mail
belangrijk dat je leerperiode zo goed mogelijk
naar consulenten@job-site.nl.
verloopt. Wanneer je te lang wacht, bestaat het risico

21
dat je een slechte eindbeoordeling krijgt of erger, al snel blijkt dat jij alleen maar de vervelende klusjes
dat je moet stoppen met je werk. moet doen die niets met je opleiding te maken heb-
ben. Kortom, je leert tijdens je werk niet wat je er zou
Wat kun jij doen? moeten leren.
Maak je probleem bespreekbaar met je
praktijkbegeleider. Lost dat niets op, neem dan Wat kun jij doen?
contact op met je bpv-docent van school. Wanneer Probeer het probleem bespreekbaar te maken bij je
dat ook niets oplevert, ga dan eens langs bij je praktijkbegeleider. Geef duidelijk aan waar je
mentor of neem contact op met de mbo-consulenten tegenaan loopt en probeer met hem af te spreken dat
van JOB. je ook andere werkzaamheden krijgt die wel iets met
je opleiding te maken hebben. Bedenk bijvoorbeeld
5.2. De werkzaamheden van tevoren wat jij graag zou willen doen en vraag of
hebben niets met je opleiding dat kan. Wanneer dit geen oplossing is, neem dan
te maken contact op met de bpv-docent bij jou op school. Lukt
De bedoeling van werkend leren is dat je er iets van dat ook niet? Stap dan naar je mentor of neem con-
leert. Je hebt daarover met je school en het leerbedrijf tact op met de mbo-consulenten van JOB.
afspraken gemaakt in de praktijkovereenkomst. Maar

5.4. Langdurige
5.3. Gevaarlijk werk of afwezigheid door ziekte
te lange werktijden Stel je voelt je niet zo lekker en besluit een dag in bed
Moet je tijdens je leerperiode allerlei werkzaamheden te blijven. Je wordt maar niet beter en het lijkt erop
doen die een leerling-werknemer niet zonder begelei- dat je een groot deel van je leerperiode moet missen
ding hoort te doen? Is er geen begeleiding aanwezig omdat je ziek wordt. Wat moet je dan doen?
en sta je er alleen voor? Moet je werken met gevaar-
lijke machines en is er geen beschermende kleding? Wat kun jij doen?
Moet jij altijd ’s nachts werken of werk jij altijd over? Kijk eerst in de arbeidsovereenkomst en de
praktijkovereenkomst wat je moet doen in het geval
Wat kun jij doen? van ziekte. Zorg dat je het leerbedrijf en de school op
Wanneer jij het idee hebt dat je niet veilig werkt, geef tijd laat weten dat je niet aanwezig bent omdat je ziek
dit dan aan bij je praktijkbegeleider. Wanneer dit niets bent. Bij langdurige afwezigheid kan de school of het
oplost, laat dan je bpv-docent van school weten wat bedrijf je verplichten om de gemiste tijd in te halen.
er aan de hand is. Lost dit ook niets op? Dan kun je Kijk daarom goed na wat er is afgesproken over het
een klacht indienen bij de arbeidsinspectie. Voor meer opnemen van vakantiedagen of het compenseren van
informatie kun je kijken op www.arbeidsinspectie.nl. langdurige afwezigheid door ziekte. Lees ook
hoofdstuk drie van deze leerwerkwijzer goed door!

22
Gemiste uren Wat kun jij doen?
In de praktijkovereenkomst heb je afgesproken dat Praat er met je praktijkbegeleider over en geef hem
je leerperiode een bepaald aantal klokuren duurt. De duidelijk aan wat je niet bevalt. Misschien is er een
school of het bedrijf kan jou dus verplichten om de heel praktische oplossing voor jouw probleem. Wel-
gemiste uren in te halen. Maak hier in ieder geval met licht kunnen je werkzaamheden worden aangepast of
het leerbedrijf duidelijke afspraken over. Het hangt er mag je op een andere kamer gaan zitten. Geef het in
natuurlijk ook vanaf hoe jij in het bedrijf functioneert, ieder geval niet direct op. Kijk eerst of er echt geen
of je alle opdrachten af hebt en hoe jouw situatie er mogelijkheid is om er toch nog een leuke tijd van te
op dit moment uitziet. maken.

5.5. Het valt gewoon tegen 5.6. Seksuele intimidatie


Stel je bent al een tijdje bezig met werkend leren, Word je op je leerwerkplek op een ongewenste
maar je komt erachter dat je het gewoon niet leuk manier lastig gevallen? Voel je je niet op je gemak
vindt om te doen. De werkzaamheden liggen je niet, omdat een collega seksueel getinte opmerkingen
je hebt geen leuk contact met je collega’s en je gaat tegen je maakt? Hoe ga je daarmee om en aan wie
eigenlijk iedere dag met tegenzin naar je werk. kun je het vertellen? Wat doe je in het geval van
seksuele intimidatie?

Wat kun jij doen? ondersteunt bij klachten over seksuele intimidatie.
Wanneer leraren, begeleiders of instellingen klachten
Wacht niet met actie ondernemen! Als jij je niet veilig
over seksuele intimidatie signaleren, zijn ze verplicht
voelt op je leerwerkplek, dan moet je dat zo snel
dit te melden bij de Inspectie van het Onderwijs. Je
mogelijk aangeven. Wil jij liever niet bij een van je
mag natuurlijk ook zelf contact opnemen met de
begeleiders aankloppen? Dan kun je altijd terecht bij
Inspectie. De vertrouwensinspecteur behandelt je
de vertrouwenspersoon bij jou op school. De
klacht en kan je helpen verdere stappen te onder-
vertrouwenspersoon heeft een geheimhoudingsplicht.
nemen. Hij of zij heeft geheimhoudingsplicht, dus
Je hoeft geen namen te noemen en alles wat je zegt,
jullie maken samen afspraken over welke stappen er
blijft echt geheim. Wil je liever niet naar de
verder worden ondernomen. Alles gebeurt in overleg
vertrouwenspersoon? Bel dan bijvoorbeeld de onder-
met jou. Het telefoonnummer van het meldpunt van
wijstelefoon. Het nummer is 0800-1608. Hier kun jij je
de vertrouwensinspecteurs is: 0900-111 3 111
problemen kwijt en er wordt, samen met jou, naar een
oplossing gezocht. Je hoeft geen namen te noemen
en alles wat je vertelt, blijft echt geheim.
5.7. Discriminatie
Lukt het jou maar niet om een leerwerkplek te
vinden? Heb je het vermoeden dat de reden daarvan
De Inspectie voor het Onderwijs
is dat je een buitenlandse naam hebt of een hoofd-
De Inspectie voor het Onderwijs adviseert en

23
doek draagt? Of word je op je leerwerkplek door Je kunt ook een klacht indienen bij de Commissie
collega’s gepest omdat je homo bent? Kortom: wat Gelijke Behandeling. Kijk voor meer informatie op
doe je wanneer je gediscrimineerd wordt? www.cgb.nl. Als je een klacht wilt indienen of wilt
weten wat jouw rechten zijn, dan kun je de
Wat kun jij doen? Commissie Gelijke Behandeling van maandag tot
Als jij gediscrimineerd wordt of je niet veilig voelt op je en met vrijdag van 14.00 tot 16.00 bellen op 030-
leerwerkplek, dan moet je dat zo snel mogelijk 8883888. De uitspraak van de Commissie Gelijke
aangeven. Bespreek het eerst met de praktijk- Behandeling is niet bindend. Dit betekent dat mensen
begeleider of de bpv-begeleider bij jou op school. Wil niet verplicht zijn om zich aan die uitspraak te houden.
jij liever niet bij een van je begeleiders aankloppen? Maar bij een rechtzaak volgt de rechter vaak wel de
Dan kun je altijd terecht bij de vertrouwenspersoon bij uitspraak van de Commissie Gelijke Behandeling.
jou op school. Een andere mogelijkheid is om melding
te maken bij het anti-discriminatie bureau bij jou in de 5.8. JOB voor jou
buurt. Zij kunnen je informeren over de stappen die Loop je tegen een van deze problemen aan en kom
je kunt ondernemen. Je vindt een overzicht van alle je er zelf niet uit? Heb je bij het zoeken naar een
anti-discriminatiebureaus op consulenten@job-site.nl. leerwerkplek of tijdens je leerperiode te maken met
een probleem dat niet in deze leerwerkwijzer wordt

besproken? Neem dan gerust contact op met de mbo- niet meer in staat bent om je leerperiode af te maken. In

consulenten van JOB. Zij kunnen je verder helpen bij die gevallen kun je voor de in de praktijkovereenkomst

het oplossen van het probleem. Ze kunnen je adviseren afgesproken einddatum stoppen met je leerperiode. In

wat je mogelijkheden zijn en wat je het beste kunt de praktijkovereenkomst is geregeld in welke gevallen

doen. Ze geven je alle informatie die je nodig hebt. De dat van toepassing is. De praktijkovereenkomst wordt

mbo-consulenten van JOB zijn van maandag tot en dan voortijdig ontbonden. Wanneer je werkend leert,

met donderdag tussen 10.00 en 17.00 bereikbaar op heb je meestal ook te maken met een arbeidsovereen-

020-3302614. Je kunt ook mailen naar komst. Hieronder vind je informatie wat je in de meest

consulenten@job-site.nl. voorkomende gevallen moet doen.

6
6.1. Je neemt zelf ontslag
Wanneer je werkend gaat leren, kun je zelf besluiten
Ontslag om er eerder mee te stoppen. Als je een arbeidsover-
eenkomst hebt afgesloten met het leerbedrijf, dan
Misschien ben je een probleem op je leerwerkplek
neem je ontslag. Daarnaast moet je ook altijd je prak-
tegengekomen dat niet op te lossen is. Het kan ook
tijkovereenkomst voortijdig beëindigen.
gebeuren dat je door persoonlijke omstandigheden

24
6.1.1. Weet je zeker dat je
ontslag wilt nemen?
Denk nog eens goed na voordat je besluit te stoppen.
Bespreek het eerst met je begeleiders en met de mensen Concurrentiebeding
in je directe omgeving. Zet voordat je een beslissing Kijk altijd na of je een concurrentiebeding in
je arbeidsovereenkomst hebt staan. Als dat
neemt, alle voor- en nadelen goed op een rijtje. Zorg ook
het geval is, zorg dat je weet wat de gevol-
dat je goed weet wat de gevolgen zijn wanneer je eerder gen van het concurrentiebeding zijn. Dit kan
ontslag neemt. Wie gaat er op zoek naar een nieuwe namelijk betekenen dat je gedurende een
leerwerkplek? Loop je studievertraging op en zo ja hoe bepaalde periode niet bij een concurrerend
(leer-)bedrijf kunt werken waardoor je je
veel? Moet je het cursusgeld terugbetalen? Zoek ook uit
opleiding niet op tijd kunt afronden! Denk
of je recht op herkansing van je leerperiode houdt of dat hier goed over na voordat je ontslag neemt.
dit vervalt. Wanneer je recht op herkansing vervalt, moet Wil je toch weg bij het leerbedrijf? Probeer
dan of je met het leerbedrijf waar je weg-
je je volgende leerperiode in één keer halen, anders word
gaat, eventueel met hulp van de school,
je misschien van school gestuurd! Pas wanneer je alle afspraken kunt maken waardoor je toch
voor- en nadelen op een rijtje hebt gezet, en je zeker ergens anders kunt gaan werken.

weet dat er geen andere oplossing is voor het probleem,


kun je een goede beslissing nemen.

6.1.2. Je besluit te stoppen 6.1.3. Je stopt met school


Het kan soms natuurlijk beter zijn om van leerwerk- maar je blijft wel werken
plek te veranderen. Wanneer je hebt besloten te stop- Het kan ook gebeuren dat de opleiding die je volgt
pen, moet er eerst een gesprek komen tussen jou, de niet bevalt, maar je leerbedrijf wel. Vraag dan voordat
school en het leerbedrijf. Daarna moet je per brief aan je stopt eerst bij het leerbedrijf na of je er kunt blijven
het leerbedrijf en aan de school officieel laten weten werken. Misschien kun je gewoon hetzelfde werk
dat je ontslag neemt. Als je een arbeidsovereenkomst blijven doen of kun je naar een andere afdeling
hebt met het leerbedrijf, heb je ook te maken met een doorstromen. Want wanneer je praktijkovereenkomst
opzegtermijn. Je kunt dus niet van de ene op de an- voortijdig wordt ontbonden, betekent dit niet automa-
dere dag vertrekken. Vraag je bpv-begeleider op tijd tisch dat je arbeidsovereenkomst ook direct stopt.
wat er verder gebeurt en ga zo snel mogelijk op zoek
naar een vervangende leerwerkplek. 6.2. Je wordt ontslagen
Ook het leerbedrijf kan besluiten dat jij eerder moet

Geen uitkering stoppen met je leerperiode. Wanneer je een ar-


Wanneer je zelf ontslag neemt, heb je beidsovereenkomst hebt afgesloten met het leerbedrijf,
geen recht op een werkeloosheids-
dan word je in dat geval ontslagen. Het leerbedrijf moet
uitkering!
daarnaast de praktijkovereenkomst voortijdig laten

25
ontbinden. Er moet dan eerst een gesprek plaatsvin- ontslagen moet worden. In die brief staat ook wat de
den tussen jou, de school en het leerbedrijf. Daarna reden daarvoor is. Je hebt dan twee weken de tijd om
moet het leerbedrijf jou en de school schriftelijk laten te reageren op de ontslagaanvraag van de werkgever.
weten dat de praktijkovereenkomst Gedurende die twee weken moet je gewoon naar je
voortijdig wordt ontbonden en dat je moet stoppen leerwerkplek. Pas wanneer je officieel bericht krijgt
met je leerperiode. van het CWI dat de ontslagaanvraag is goedgekeurd,
wordt duidelijk wanneer je leerperiode eindigt. Kijk
6.2.1. Ontslag in je proeftijd voor meer informatie ook op www.cwinet.nl.
of daarna…
Het leerbedrijf kan besluiten om jou in je proeftijd te 6.2.2. Ontslag op staande voet
ontslaan. Je wordt dan direct ontslagen. Het Het kan gebeuren dat het leerbedrijf vindt dat het
leerbedrijf hoeft hier geen reden voor op te geven. onmogelijk is dat jij je leerperiode voortzet, bijvoor-
Na je proeftijd kan het leerbedrijf je niet meer zomaar beeld omdat je iets hebt gestolen. Het leerbedrijf kan
ontslaan; het leerbedrijf moet hier een goede reden jou dan op staande voet ontslaan. Als je het hier niet
voor hebben en een ontslagvergunning aanvragen bij mee eens bent, zorg dan dat je schriftelijk aan de
het Centrum voor Werk en Inkomen (CWI). Het CWI werkgever laat weten dat je arbeidsbereid bent, dus
laat jou weten dat het leerbedrijf vindt dat jij dat je daar wilt blijven werken. Zoek in dit geval ook

advies bij het bureau voor rechtshulp om je ontslag bij 6.4. De school besluit dat
de rechter aan te vechten. Op www.bureaurechtshulp. je moet stoppen met je
nl vind je het adres van een bureau voor rechtshulp bij leerperiode
jou in de buurt. Ook de school kan besluiten dat je moet stoppen
met je leerperiode. Daar kan de school verschillende
6.3. Einde van de redenen voor hebben. Bijvoorbeeld wanneer blijkt dat
praktijkovereenkomst het bedrijf waar jij je leerperiode volgt, geen erkend
Behalve een arbeidsovereenkomst, heb je ook een leerbedrijf meer is. Of wanneer je van school wordt
praktijkovereenkomst afgesloten met het leerbedrijf. gestuurd. Wanneer de school besluit de praktijkover-
Het is niet zo dat wanneer jij wordt ontslagen, de prak- eenkomst voortijdig te beëindigen, moet er eerst een
tijkovereenkomst automatisch eindigt. Er moet eerst gesprek plaatsvinden tussen jou, de school en het
een gesprek komen tussen jou, de school en het leer- leerbedrijf. Daarna moet de school jou en het
bedrijf. Daarna moet het leerbedrijf per brief aan jou en leerbedrijf schriftelijk laten weten dat de
aan de school laten weten dat de praktijkovereenkomst praktijkovereenkomst eerder wordt ontbonden.
voortijdig wordt beëindigd. Vraag je bpv-begeleider Wanneer je het idee hebt dat het besluit van de
op tijd wat er verder gebeurt en ga zo snel mogelijk op school niet terecht is, kun je altijd een bezwaar
zoek naar een vervangende leerwerkplek. indienen bij de examencommissie van school.

26
6.5. Een bezwaar indienen
Als je het niet eens bent met het besluit van school
Binnen drie
om de leerperiode eerder te beëindigen, dan kun
dagen in beroep!
je bezwaar indienen bij de examencommissie van Wanneer je in beroep gaat moet je dat
school. Dat moet je schriftelijk doen. Zorg dat je in je binnen drie werkdagen nadat je bezwaar
brief duidelijk maakt waarom jij het niet eens bent met is afgewezen indienen.

de beslissing dat je moet stoppen met je leerperiode.


Wanneer de examencommissie vindt dat jij in je recht
staat, is de kans groot dat je gewoon door kunt gaan Meer informatie over
met je werk of dat de school naar een redelijk alter- bezwaar en beroep
natief zoekt. De examencommissie kan je bezwaar
Vaak staat de informatie over het indienen van een
ook afwijzen. Wanneer je het niet eens bent met het
bezwaar of beroep in de klachtenregeling van de
oordeel van de examencommissie, kun je daarna een
school. Maar dit is niet overal hetzelfde. Soms staat
brief schrijven aan de commissie van beroep. Deze
dat ook in de leerwerkgids of bijvoorbeeld in de
commissie oordeelt over de beslissing van de
onderwijs- en examenregeling. Vraag aan je
examencommissie en brengt daarover een advies uit.
bpv-docent waar je de informatie kunt vinden.

7 Wat kan JOB je informatie kunt vinden over onderwerpen waar je

voor jou doen? mee te maken hebt als je een mbo opleiding volgt.
Je kunt de folders en brochures gratis in pdf down-
JOB (jongerenorganisatie beroepsonderwijs) is dé loaden van www.job-site.nl. Daarnaast heeft JOB een
organisatie die opkomt voor de rechten van alle aantal andere informatieve websites over stage, werk-
mbo’ers in Nederland. JOB is een organisatie voor end leren, inspraak voor mbo-studenten, de kwaliteit
en door mbo’ers. Hier lees je wat JOB voor jou kan van het onderwijs en nog veel meer. Kijk bijvoorbeeld
doen. ook eens op: www.job-odin.nl, www.stageinfopunt.nl,
www.jijbeslistmee.nl, www.seeyourself.nl.
7.1. JOB adviseert jou
JOB kan je adviseren en ondersteunen wanneer je 7.3. JOB komt naar je toe
een klacht hebt over het onderwijs of je leerperiode. JOB geeft regelmatig gastlessen over werkend leren,
Heb je een klacht over het mbo? Neem dan contact rechten en plichten, medezeggenschap voor stu-
op met de mbo-consulenten van JOB. denten of bijvoorbeeld de kwaliteit van het onderwijs.
Ook organiseert JOB regelmatig debatten tussen
7.2. JOB informeert jou docenten en mbo’ers of panelgesprekken tussen
JOB heeft verschillende folders en brochures waarin management en studenten. Wil je dat JOB ook een

27
keer bij jou op school langskomt? Neem dan contact tieve mbo’ers die willen helpen om themadagen op te
op met de mbo-consulenten van JOB. zetten, stukjes willen schrijven voor www.job-site.nl of
die campagne willen voeren voor JOB. Heb je geen
7.4. JOB vertegenwoordigt jou tijd voor een bestuursfunctie of actief lidmaatschap
JOB komt op voor de rechten van alle mbo’ers in van JOB maar wil je je wel bij JOB aansluiten? Ook
Nederland, dus ook voor jouw rechten. Het bestuur dat kan. Via www.job-site.nl kun jij je aanmelden als
van JOB bestaat uit jongeren die zelf een lid van JOB en gebruik maken van alle extra’s voor
mbo-opleiding volgen. Zij onderhouden samen met leden van JOB. Lidmaatschap van JOB is gratis.
de medewerkers van JOB contacten met, onder
andere, het ministerie van OCW, onderwijsinstellingen Heb je een vraag of klacht? Wil je dat JOB bij jou op
en andere organisaties. school komt? Of wil je zelf actief worden bij JOB?
Dat kan. Kijk dan eerst voor meer informatie op
7.5. Jij & JOB? www.job-site.nl. Je kunt JOB van maandag tot en
Lijkt het jou interessant om een bestuursfunctie te met donderdag tussen 10.00 en 17.00 bellen op
vervullen? Kijk dan eens op www.job-site.nl welke 020-3302614, of mail naar consulenten@job-site.nl.
functies er zijn. JOB heeft ook altijd plaats voor ac-

28