You are on page 1of 5

Bagaimana kanak-kanak Belajar Matematik?

SINOPSIS Artikel ini menerangkan secara ringkas mengenai perkembangan pembelajaran matematik di kalangan kanak-kanak menerusi beberapa teori yang diketengahkan oleh pakar-pakar pembelajaran antaranya ialah Teori Piaget, Bruner, Gagne dan Dienes. Seterusnya, para pembaca akan diperkenalkan dengan satu teori yang dikenali sebagai teori Konstruktisvisme teori mengenai pengetahuan dan pembelajaran yang menarik minat, memotivasikan serta memudahkan pemahaman pelajar. Artikel ini amat baik untuk diteliti oleh para guru dan sesiapa juga yang berminat untuk mengetahui sedikit sebanyak mengenai psikologi kanak-kanak dalam pembelajaran matematik. Adalah diharapkan, artikel ini memberi anda idea bagaimana untuk menjadikan pembelajaran matematik itu seronok, mencabar, bermakna dan berguna! PENGENALAN Manusia mula belajar sejak dari peringkat bayi lagi. Bayi yang baru lahir mewarisi berbagaibagai bentuk gerakan pantulan. Contohnya apabila sesuatu objek menyentuh bibirnya, bayi terus menghisap objek tersebut tanpa perlu diajar kepadanya. Ini bererti wujud satu atur cara genetis semula jadi dalam diri bayi untuk menyerapkan kewujudan sesuatu objek. Hari demi hari, maklumat dalam ingatan bayi semakin bertambah selaras dengan peningkatan fizikalnya daripada seorang bayi ke dunia kanak-kanak seterusnya menjadi dewasa. Maklumat-maklumat yang diterima akan dipecah-pecahkan menjadi pengetahuan dan memperkembangkan keupayaan kognitifnya. Menurut Mohd Daud Hamzah (1996), kanak-kanak mempelajari matematik melalui kegiatan seharian tertentu. Ada beberapa aktiviti yang membantu kanak-kanak memperolehi konsepkonsep awal matematik iaitu aktiviti padanan (matching), penjenisan (sorting), reguan (pairing), dan susunan aturan (ordering). Walau bagaimanapun, terdapat beberapa teori daripada pakar-pakar pembelajaran bagaimana kanak-kanak mempelajari matematik dan jenis matematik yang boleh dipelajari pada peringkat yang berbeza dalam perkembangan kognitifnya. Antaranya ialah Teori Piaget, Bruner, Gagne

dan Dienes.” "Guru sekolah rendah harus memberi tumpuan terhadap perkembangan murid-murid pada peringkat operasi konkrit. Dari kajian dan pemerhatiannya. Menurut kajian dan pemerhatian yang telah dibuat oleh Bruner dan pembantunya. alat bantuan mengajar dapat membantu murid-murid memahami konsep matematik. Menurut Jere Confrey (1999). berasal daripada Switzerland. praoperasi (2 – 7 tahun). seorang ahli psikologi yang terkenal telah banyak menyumbang dalam penulisan teori pembelajaran. Bruner bersetuju dengan Piaget bahawa perkembangan kognitif kanak-kanak adalah melalui peringkat-peringkat tertentu. merupakan ahli psikologi yang banyak menyumbang kepada pemahaman bagaimana kanak-kanak belajar. Oleh itu. iaitu ketika berumur 7 hingga 11 tahun. Bruner lebih menegaskan pembelajaran secara penemuan iaitu mengolah apa yang diketahui pelajar itu kepada satu corak dalam keadaan baru (lebih kepada prinsip konstruktivisme). TEORI PIAGET Teori ini diperkenalkan oleh Jean Piaget. “ Piagetian theory kindled my intense enjoyment of children and deep respect for their capabilities. Piaget mendapati bahawa perkembangan kognitif kanak-kanak berbeza dan berubah melalui empat peringkat iaitu peringkat deria motor (0 – 2 tahun). Ketika usia sebegini kanak-kanak hanya boleh memahami konsep matematik melalui pengalaman konkrit. usia ini tidak tetap kerana ia mengikut kemampuan pelajar itu sendiri. Kenney. Walau bagaimanapun. kita harus memberi tumpuan terhadap perkembangan kanak-kanak pada peringkat operasi konkrit. 1996) iaitu: 1: Teorem Pembinaan . pada tahun 1963 mereka berjaya membina empat teorem pembelajaran matematik ( Mok Soon Sang. Walau bagaimanapun.. Paiget berpendapat bahawa asas pada semua pembelajaran ialah aktiviti kanak-kanak itu sendiri. Beliau juga menegaskan kepentingan interaksi idea-idea antara kanak-kanak tersebut dengan kawankawan sejawatannya penting untuk perkembangan mental.Piaget" Sebagai seorang guru matematik sekolah rendah. proses pengajaran dan falsafah pendidikan.. operasi konkrit (7 – 11 tahun) dan operasi formal (11 tahun ke dewasa). TEORI BRUNER Jerome Bruner.

TEORI DIENES Professor Zolton P. prinsip atau hukum matematik ialah membina perwakilan dan menjalankan aktiviti yang konkrit.Cara yang paling berkesan bagi kanak-kanak mempelajari konsep. Selain daripada kajian tersebut. Dienes. pernah memberi banyak sumbangan dalam teori pembelajaran. Menurut Gagne. Antaranya ialah pembelajaran melalui isyarat. Gagne mempunyai hierarki pembelajaran. Beliau telah merancang satu sistem yang berkesan untuk pengajaran matematik untuk menjadikan matematik lebih mudah dan . Bruner percaya bahawa kanak-kanak lebih dimotivasikan oleh masalah yang menarik yang tidak mampu diselesaikan oleh mereka dengan mudah seandainya tidak menguasai isi kandungan mata pelajaran dan kemahiran Robert M. Pada peringkat ini. pelajar menggunakan konsep dan prinsipprinsip matematik yang telah dipelajari untuk menyelesaikan masalah yang belum pernah dialami. Teori pembelajaran Gagne berbeza dengan Teori Piaget dan Bruner. seorang professor dan ahli psikologi yang telah banyak membuat penyelidikan mengenai fasa dalam rangkaian pembelajaran dan jenis pembelajaran matematik. ahli psikologi dan pendidik. Gagne. konsep dan prinsip. seorang ahli matematik. prinsip dan kemahiran matematik hendaklah dikaitkan dengan konsep. pembelajaran melalui rantaian. peringkat yang tertinggi dalam pembelajaran ialah penyelesaian masalah. 3: Teorem Kontras dan Variasi Konsep yang diterangkan kepada murid harus berbeza dan pelbagai supaya murid dapat membezakan konsep-konsep matematik tersebut. pembelajaran melalui pembezaan dan sebagainya. Menurut Gagne. prinsip dan kemahiran matematik yang lain. terdapat empat kategori yang harus dipelajari oleh kanak-kanak dalam matematik iaitu fakta. kemahiran. pembelajaran tindak balas rangsangan. 2: Teorem Tatatanda Tatatanda matematik yang diperkenalkan harus mengikut perkembangan kognitif murid tersebut. 4: Teorem Perhubungan Setiap konsep.

Konstruktisvisme merupakan satu teori mengenai pengetahuan dan pembelajaran yang menarik minat.berminat untuk mempelajari. 3: Prinsip Dinamik Kanak-kanak mempelajari sesuatu melalui pendedahan dan eksperimen untuk membentuk satu konsep. mencari ciri-ciri. kanak-kanak biasanya akan diajar dengan menggunakan benda-benda konkrit supaya mereka memperolehi pengalaman yang akan digunakan untuk dikaitkan dengan pembelajaran matematik yang dipelajari akan datang. . Pembinaan pengetahuan tersebut boleh dihasilkan melalui permainan dan eksperimentasi di samping pembelajaran koperatif. Secara tidak langsung. Dalam pendekatan konstruktivisme ini. Gagne dan Dienes kita dapat melihat ia ada kaitan dengan konsep konstruktivisme. kanak-kanak tersebut dapat membina pengetahuan baru hasil daripada pembelajaran secara kendiri. mereka berkongsi dalam proses pembinaan idea. perwakilan gambar. 2: Prinsip Perubahan Perspeptual Kanak-kanak didedahkan pelbagai keadaan supaya dapat memaksimakan konsep Matematik. Di samping itu. Dalam pendidikan matematik. Apabila kanak-kanak bekerjasama. Mengikut Dienes konsep matematik boleh dipelajari melalui enam peringkat iaitu permainan bebas. Kanak-kanak juga didorong untuk mengemukakan idea dan teori bagi menyelesaikan masalah. perwakilan simbol dan akhirnya formalisasi. Teori Dienes mengariskan beberapa prinsip bagaimana kanak-kanak mempelajari matematik iaitu: 1: Prinsip Konstruktiviti Pelajar haruslah memahami konsep sebelum memahaminya dengan analisa yang logik. memotivasikan serta memudahkan pemahaman pelajar. permainan berstruktur. persekitaran pembelajaran berpusatkan kanak-kanak menjadi asas yang penting dan guru bertindak sebagai fasilitator. Bruner. konstruktivisme menyarankan kanak-kanak membina pengetahuan secara aktif berdasarkan pengetahuan sedia ada kanak-kanak tersebut. KANAK-KANAK BELAJAR MATEMATIK Setelah melihat teori-teori yang digariskan oleh Piaget.

Melalui konsep konstruktivisme ianya mungkin akan sedikit sebanyak membantu menyelesaikan masalah yang dihadapi dalam pendidikan matematik masa kini. Guru juga berperanan untuk membimbing kanak-kanak untuk menghadapi cabaran pada masa hadapan. Ini bermakna pengetahuan boleh dianggap sebagai koleksi konsepkonsep dan tindakan-tindakan berguna berpandukan kepada keadaan dan masa yang diperlukan. kanak-kanak membina pengetahuan barunya dengan sendiri dengan menyesuaikan pengetahuan sedia ada. Sesungguhnya. kanak-kanak perlu didedahkan dengan pembelajaran secara konstruktivisme dan koperatif. Selain daripada itu. Seharusnya kanak-kanak belajar melalui pengalaman dan membentuk ilmu pengetahuan berdasarkan permainan dan eksperimen dan tidak bergantung sepenuhnya dengan guru. kanak-kanak juga dapat meningkatkan pemikiran dengan menghasilkan konsep baru. Selain daripada itu. Matlamat pendidikan matematik adalah untuk melahirkan warga yang bukan sahaja berupaya untuk mengaplikasikan apa yang mereka telah pelajari dalam situasi dunia sebenar tetapi juga berupaya menyelesaikan masalah yang belum pernah mereka temui sebelum ini. PENUTUP Kanak-kanak itu ibarat bekas yang kosong dan guru berperanan untuk memenuhkan bekas tersebut dengan ilmu pengetahuan. Guru hanyalah seorang fasilitator yang akan memantau perkembangan kanak-kanak dalam mempelajari sesuatu konsep. guru juga harus bersedia dengan pelbagai kaedah pengajaran supaya dapat membuka minda kanak-kanak tentang keindahan dan kepentingan pendidikan matematik dalam kehidupan seharian . kanak-kanak belajar matematik melalui pengalaman dan pengamatan sesuatu perkara. Menurut pandangan konstruktivime.Secara kesimpulannya.