Η ΓΙΟΓΚΑ ΤΟΥ ΠΑΝΤΑΤΖΑΛΙ.

ΜΑΘΗΤΕΙΑ
Τι σημαίνει μαθητεία; Μαθητεία σημαίνει δημιουργία εσωτερικής τάξης. Έτσι όπως
είσαι, είσαι ένα χάος. Έτσι όπως είσαι, είσαι απόλυτα αποδιοργανωμένος. Ο
Γεώργιος Γκουρτζίεφ έλεγε -ο Γκουρτζίεφ από πολλές απόψεις μοιάζει με τον
Πατάντζαλι, προσπάθησε και αυτός να μετατρέψει τον πυρήνα της θρησκείας σε
επιστήμη- ο Γκουρτζίεφ λοιπόν λέει ότι δεν είσαι ένας· ότι είσαι ένα πλήθος. Όταν
λες «εγώ», δεν υπάρχει ένα «εγώ». Υπάρχουν πολλά «εγώ» μέσα σου, πάρα πολλά.
Ένα «εγώ» το πρωί, άλλο «εγώ» το απόγευμα, τρίτο «εγώ» το βράδυ. Ποτέ όμως δεν
αντιλαμβάνεσαι τη σύγχυση, γιατί ποιος να την αντιληφθεί; Δεν υπάρχει κέντρο που
να μπορεί να την αντιληφθεί.
Όταν λέμε ότι η Γιόγκα είναι μαθητεία, αυτό σημαίνει ότι η Γιόγκα θέλει να
δημιουργήσει ένα αποκρυσταλλωμένο κέντρο μέσα σου. Έτσι όπως είσαι, είσαι ένα
πλήθος και στο πλήθος εκδηλώνονται πολλά φαινόμενα. Ένα απ' αυτά είναι ότι δεν
μπορείς να εμπιστευτείς το πλήθος.
Χρειάζεται να αποκρυσταλλωθείς, χρειάζεται να κεντραριστείς. Αν δεν αποκτήσεις
κέντρο, όλα όσα κάνεις είναι περιττά. Σπαταλάς τη ζωή σου και το χρόνο σου. Πρώτα
απ' όλα, χρειάζεται ένα κέντρο. Μόνο ένας άνθρωπος που έχει κέντρο μπορεί να είναι
ευτυχισμένος. Όλοι ζητούν την ευδαιμονία. Όμως, την ευδαιμονία δεν μπορείς να τη
ζητάς, πρέπει να την κερδίσεις. Όλοι λαχταρούν να ζήσουν ευτυχισμένοι, αλλά μόνο
αν έχεις κέντρο μπορείς να είσαι ευτυχισμένος. Το πλήθος δεν μπορεί να είναι
ευτυχισμένο. Το πλήθος δεν έχει εαυτό. Ποιος θα είναι ευτυχισμένος;
Ευδαιμονία σημαίνει απόλυτη ησυχία και ησυχία μπορεί να υπάρξει, μόνον αν
υπάρχει αρμονία - όταν όλα τα τμήματα έχουν ενωθεί, όταν δεν υπάρχει πλήθος, αλλά
ενότητα. Όταν είσαι μόνος σου στο σπίτι, χωρίς κανέναν άλλο, είσαι ευτυχισμένος.
Αυτήν τη στιγμή όλοι βρίσκονται στο σπίτι σου, εκτός από εσένα. Υπάρχουν μόνο οι
καλεσμένοι. Ο οικοδεσπότης απουσιάζει πάντοτε - και ο οικοδεσπότης είναι ο μόνος
που μπορεί να είναι ευτυχισμένος.
Αυτό το κεντράρισμα ο Πατάντζαλι το ονομάζει μαθητεία. –ανουσάσαναμ. Η λέξη
μαθητεία είναι πολύ όμορφη. Μαθητεία σημαίνει δυνατότητα μάθησης, δυνατότητα
γνώσης. Αλλά δεν μπορείς να μάθεις, δεν μπορείς να γνωρίσεις, αν δεν έχεις
αποκτήσει την ικανότητα να είσαι, να υπάρχεις.

ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΝΑ ΕΙΣΑΙ
Ικανότητα να είσαι - όλες οι στάσεις της Γιόγκα στην πραγματικότητα δεν αφορούν
στο σώμα, αφορούν στην ικανότητα του να είσαι. Ο Πατάντζαλι λέει ότι αν
μπορέσεις να καθίσεις σιωπηλός χωρίς να κινείς το σώμα σου για μερικές ώρες, αναπτύσσεις την ικανότητα να είσαι. Γιατί κινείσαι; Δεν μπορείς να μείνεις ακίνητος
ούτε για λίγα δευτερόλεπτα. Το σώμα σου αρχίζει να κινείται. Νιώθεις φαγούρα, τα
πόδια σου μουδιάζουν, συμβαίνουν πολλά πράγματα - δεν είναι παρά δικαιολογίες
για να κινηθείς.
Δεν είσαι αφέντης. Δεν μπορείς να πεις στο σώμα σου: «Για μία ώρα δεν θα κινηθώ».
Το σώμα θα επαναστατήσει αμέσως!

Αμέσως θα σε αναγκάσει να κινηθείς, να κάνεις κάτι, και θα βρει δικαιολογίες:
«Πρέπει να κινηθείς, γιατί σε τσιμπάει ένα έντομο». Αν κοιτάξεις ίσως να μη βρεις
κανένα έντομο...
Δεν είσαι, κινείσαι - βρίσκεσαι σε αέναη, αγχώδη κίνηση. Οι ασάνες του Πατάντζαλι,
οι στάσεις, δεν αφορούν πραγματικά στην άσκηση του σώματος, αλλά στην
εσωτερική άσκηση του είναι. Μόνο να είσαι - χωρίς να κάνεις τίποτε, χωρίς καμία
κίνηση, χωρίς καμία δραστηριότητα. Απλώς να παραμένεις. Αυτή η παραμονή βοηθά
το κεντράρισμα. Αν μπορέσεις να παραμείνεις σε μια στάση, το σώμα γίνεται υπηρέτης· σε ακολουθεί. Κι όσο περισσότερο σε ακολουθεί το σώμα σου, τόσο
περισσότερο θα υπάρχεις μέσα σου, τόσο δυνατότερο θα γίνει το είναι σου.
Να θυμάσαι πως αν το σώμα δεν κινείται, ούτε ο νους μπορεί να κινηθεί, γιατί νους
και σώμα δεν είναι δυο διαφορετικά πράγματα. Είναι δυο πόλοι ενός και του αυτού
φαινομένου. Δεν είσαι σώμα και νους, είσαι σώμα-νους. Η προσωπικότητα σου είναι
ψυχοσωματική -τόσο σώμα, όσο και νους. Ο νους είναι το πιο λεπτοφυές μέρος του
σώματος. Ή αντίστροφα, το σώμα είναι το πιο χονδροειδές μέρος του νου. Οπότε, ό,τι
συμβαίνει στο σώμα συμβαίνει και στο νου, και αντίστροφα: ό,τι συμβαίνει στο νου
συμβαίνει και στο σώμα. Αν το σώμα είναι ακίνητο και μπορείς να κατακτήσεις μια
στάση -αν μπορείς να πεις στο σώμα σου: «Μείνε ακίνητο»- τότε κι ο νους παραμένει
σιωπηλός. Ο νους είναι που αρχίζει να κινείται και προσπαθεί να κινήσει και το
σώμα, επειδή, όταν κινείται το σώμα, τότε μπορεί να κινηθεί και ο νους. Σε ένα
ακίνητο σώμα, ο νους δεν μπορεί να κινηθεί. Χρειάζεται ένα σώμα που κινείται.
Αν το σώμα είναι ακίνητο και ο νους είναι ακίνητος, είσαι κεντραρισμένος. Αυτή η
στάση ακινησίας δεν είναι απλώς μια σωματική άσκηση. Είναι η δημιουργία μιας
κατάστασης που ευνοεί το κεντράρισμα, στην οποία μπορείς να μαθητεύσεις. Όταν
είσαι, όταν έχεις κεντραριστεί, όταν γνωρίζεις τι σημαίνει το είναι, τότε μπορείς να
μάθεις. Επειδή τότε είσαι ταπεινός, τότε μπορείς να παραδοθείς. Τότε δεν έχεις
κανένα ψεύτικο εγώ, γιατί, όταν κεντραριστείς, γνωρίζεις πως όλα τα εγώ είναι
ψεύτικα. Τότε μπορείς να υποκλιθείς. Τότε γεννιέται ένας μαθητής.
Μαθητής σημαίνει αναζητητής που δεν είναι πλήθος, που προσπαθεί να είναι
κεντραρισμένος και αποκρυσταλλωμένος,
που τουλάχιστον προσπαθεί, καταβάλλει προσπάθειες, ειλικρινείς προσπάθειες, να
γίνει άτομο, να νιώσει το είναι του, να γίνει αφέντης του εαυτού του. Όλη η μαθητεία
της Γιόγκα είναι μια προσπάθεια να σε κάνει αφέντη του εαυτού σου. Έτσι όπως
είσαι, είσαι σκλάβος πάρα πολλών επιθυμιών. Υπάρχουν πάρα πολλοί αφεντάδες κι
εσύ δεν είσαι παρά ένας σκλάβος - και σε σέρνουν σε διάφορες κατευθύνσεις.
Η ΓΙΟΓΚΑ ΚΑΙ Η ΥΓΕΙΑ.
Η Γιόγκα δεν είναι θεραπεία. Στη Δύση αυτήν τη στιγμή ανθούν πολλές μορφές
ψυχοθεραπείας και πολλοί Δυτικοί ψυχολόγοι νομίζουν ότι και η Γιόγκα είναι
θεραπεία. Δεν είναι! Είναι μαθητεία. Και ποια είναι η διαφορά; Ιδού η διαφορά: η
θεραπεία χρειάζεται όταν είσαι άρρωστος, η θεραπεία χρειάζεται όταν είσαι ασθενής.
Η μαθητεία χρειάζεται ακόμη κι όταν είσαι υγιής. Μάλιστα η μαθητεία μπορεί να σε
ωφελήσει μόνον όταν είσαι υγιής. Δεν προορίζεται για παθολογικές καταστάσεις. Η
Γιόγκα προορίζεται για όσους είναι απόλυτα υγιείς από ιατρική άποψη, για όσους
είναι φυσιολογικοί. Δεν είναι σχιζοφρενείς, δεν είναι τρελοί, δεν είναι νευρωτικοί.
Είναι κανονικοί άνθρωποι, υγιείς άνθρωποι, χωρίς παθολογικά συμπτώματα. Παρ'
όλα αυτά, συνειδητοποιούν πως αυτό που ονομάζουμε «κανονικό» είναι μάταιο, πως

αυτό που ονομάζουμε «υγεία» είναι ανεπαρκές. Χρειάζεται κάτι περισσότερο, κάτι
μεγαλύτερο. Χρειάζεται κάτι πιο ολοκληρωμένο.
Οι θεραπείες είναι για τους αρρώστους. Οι θεραπείες σε βοηθούν να φτάσεις στη
Γιόγκα, αλλά η Γιόγκα δεν είναι θεραπεία. Η Γιόγκα σε οδηγεί σε μια ανώτερη
κατάσταση υγείας, μια διαφορετική κατάσταση υγείας - μια διαφορετική κατάσταση
ύπαρξης και ολότητας. Η θεραπεία, στην καλύτερη περίπτωση, μπορεί να βοηθήσει
στην κοινωνική σου ένταξη. Ο Φρόιντ λέει ότι δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτε
περισσότερο. Μπορούμε να σε κάνουμε ένα ενταγμένο, κανονικό μέλος της
κοινωνίας - τι γίνεται όμως, αν η ίδια η κοινωνία είναι άρρωστη; Και όντως είναι! Η
ίδια η κοινωνία είναι άρρωστη. Η θεραπεία μπορεί να σε κάνει φυσιολογικό με την
έννοια της ένταξης στην κοινωνία, όμως η ίδια η κοινωνία είναι άρρωστη. Συμβαίνει
καμιά φορά σε μια άρρωστη κοινωνία ένας υγιής άνθρωπος να θεωρηθεί άρρωστος.
Ένας άνθρωπος σαν τον Ιησού θεωρείται άρρωστος και γίνονται προσπάθειες να τον
εντάξουν στην κοινωνία. Κι όταν διαπιστώσουν ότι είναι ανίατη περίπτωση, τότε τον
σταυρώνουν. Όταν διαπιστώσουν ότι δεν γίνεται τίποτε, ότι αυτός ο άνθρωπος είναι
ανίατη περίπτωση, τότε τον σταυρώνουν, Η ίδια η κοινωνία είναι άρρωστη, γιατί η
κοινωνία δεν είναι παρά το σύνολο των μελών της. Αν όλα τα μέλη είναι άρρωστα,
τότε η κοινωνία είναι άρρωστη - και κάθε μέλος οφείλει να προσαρμοστεί.
Η Γιόγκα δεν είναι θεραπεία. Η Γιόγκα δεν επιχειρεί κατά καμία έννοια να σε κάνει
να ενταχθείς στην κοινωνία. Αν θέλεις να ορίσεις τη Γιόγκα από την άποψη της
ένταξης, τότε δεν είναι ένταξη στην κοινωνία, αλλά ένταξη στην ίδια την ύπαρξη.
Είναι ένταξη στο όλον. Έτσι λοιπόν, ένας τέλειος γιόγκι μπορεί να σου φανεί τρελός.
Μπορεί να φαίνεται πως τα 'χει χαμένα, γιατί βρίσκεται σε επαφή με έναν ανώτερο
νου, μια ανώτερη τάξη πραγμάτων. Βρίσκεται σε επαφή με τον παγκόσμιο νου.
Πάντα συνέβαινε αυτό: ο Βούδας, ο Ιησούς, ο Κρίσνα, όλοι τους φαίνονταν κάπως
εκκεντρικοί. Δεν ανήκουν σε εμάς. Φαίνονται περιθωριακοίΓι' αυτό και λέγονται αβατάρ, απεσταλμένοι, «αυτοί που κατήλθαν». Είναι σαν να
ήρθαν από άλλον πλανήτη. Δεν ανήκουν σε εμάς. Μπορεί να είναι ανώτεροι, μπορεί
να είναι καλοί, μπορεί να είναι θεϊκοί, αλλά δεν ανήκουν σε εμάς. Έχουν έρθει από
κάπου αλλού. Δεν είναι κομμάτι της ανθρωπότητας.
Έχουμε έντονη την αίσθηση πως είναι περιθωριακοί - δεν είναι. Αυτοί βρίσκονται
πραγματικά στο κέντρο, γιατί έχουν αγγίξει τον εσώτερο πυρήνα της ύπαρξης. Σε
εμάς όμως φαίνονται περιθωριακοί.
ΓΙΟΓΚΑ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΣΤΑΜΑΤΗΜΑ ΤΟΥ ΝΟΥ.
Γιόγκα είναι η κατάσταση του «μη-νου». Η λέξη νους τα καλύπτει όλα - το εγώ σου,
τις επιθυμίες σου, τις ελπίδες σου, τις φιλοσοφίες σου, τις θρησκείες σου, τις γραφές
σου. Ο «νους» τα καλύπτει όλα. Κάθε τι που σκέφτεσαι είναι νους. Κάθε τι γνωστό,
κάθε τι που μπορεί να γίνει γνωστό, όλα βρίσκονται μέσα στο νου. Σταμάτημα του
νου σημαίνει σταμάτημα του γνωστού, σταμάτημα αυτού που μπορεί να γίνει γνωστό.
Είναι ένα άλμα στο άγνωστο.
Όταν δεν υπάρχει νους, βρίσκεσαι στο άγνωστο. Γιόγκα είναι ένα άλμα στο άγνωστο.
Ή μάλλον καλύτερα, σ' εκείνο που δεν μπορεί να γίνει γνωστό.
Τι είναι ο νους; Τι κάνει ο νους; Τι είναι; Συνήθως νομίζουμε πως ο νους είναι κάτι
απτό, μέσα στο κεφάλι μας. Ο Πατάντζαλι δεν συμφωνεί - όποιος έχει γνωρίσει το
εσωτερικό του νου αποκλείεται να συμφωνήσει. Ούτε και η σύγχρονη επιστήμη
συμφωνεί. Ο νους δεν είναι κάτι απτό μέσα στο κεφάλι μας. Ο νους είναι μια
λειτουργία, μια δραστηριότητα.

Είναι δραστηριότητα». Αυτό δεν είναι σταμάτημα. Είναι μια δραστηριότητα. Πάψε να συνεργάζεσαι. έχεις γίνει τέλειος γιόγκι. Η δραστηριότητα έχει πάρει φόρα. Μπορώ να περπατήσω πάλι.Περπατάς. Γιατί η προσπάθεια προέρχεται από το νου. επειδή πάντα τον ενθάρρυνες να τρέχει. Χρησιμοποιείς το νου σου. πού έβαλες το περπάτημα σου. Είσαι μόνο παρατηρητής. Όταν δεν υπάρχει νους. όλη σου η ενέργεια συγκεντρώνεται στο κοίταγμα . Κοίτα κι άσε το νου να τρέχει.«Ραμ-ραμ-ραμ». Αν σταματήσεις. Το ποτάμι θα συνεχίσει να κυλάει . χωρίς να εκτελέσουν καμία στάση. Αν κοιτάξεις έντονα. Λες συνέχεια μέσα σου: «Δεν θα σκεφτώ. κανείς δεν σε ρωτά: «Πού είναι το περπάτημα σου. Μπορώ να περπατήσω. Τρέχει από κεκτημένη ταχύτητα. Ακόμη κι όταν κάθεσαι. Η Γιόγκα είναι η κατάσταση του μη-νου. είσαι μόνο θεατής. Αν μπορείς να σταματήσεις το νου σου. Εσύ μόνο κοιτάζεις. για το σταμάτημα του νου. Προσπάθησε να καταλάβεις. σαν να μην είναι δικός σου ο νους. τότε αποκαλύπτεται το είναι σου. δεν είσαι σε Γιόγκα. μη σκέφτεσαι. Τι είναι το περπάτημα. Μπορείς να καθίσεις σε μια στάση. Ο Πατάντζαλι λέει: «Μόνο κοίτα». πού είναι το περπάτημα.. ο νους συνεχίζει. Δεν ανακατεύεσαι. ίσως εκατομμύρια ζωές. σαν να μη σε αφορά. Θα του πεις: «Το περπάτημα δεν είναι κάτι απτό.η ίδια ενέργεία που προηγουμένως συγκεντρωνόταν στη σκέψη και την κίνηση. Το περπάτημα δεν είναι κάτι υλικό. αν όμως ο νους λειτουργεί. Πώς να σταματήσω. Νους σημαίνει νοείν. Αν καθίσεις. Δεν σου επιτρέπει να χρησιμοποιείς τζάπα . είσαι σε Γιόγκα.. Μόλις τώρα περπατούσες. όμως. δεν εμπλέκεσαι. του έδινες την ενέργεια σου. Ο νους δεν είναι μια κατάσταση. Έτσι λοιπόν. Μα όλα αυτά είναι σκέψεις. ο νους συνεχίζει να λειτουργεί. γιατί η παρατήρηση δεν είναι σκέψη. μπορείς να δοκιμάσεις κάποιο τζάπα -έναν ψαλμό. όταν κάθεσαι. χωρίς να σκέφτεσαι. σημαίνει σκέψη. 'Όταν ο Πατάντζαλι μιλά για το μη-νου. μόνο που το καλύπτουν τα σύννεφα· το καλύπτουν οι σκέψεις. Όταν υπάρχει νους. εννοεί απόλυτη ακινησία..τι θέλει. στην ουσία αντιφάσκω. όταν έχουν σκορπίσει σαν τα σύννεφα. δεν είσαι σε Γιόγκα. χωρίς να εκτελείς καμία στάση. ένα μάντρα.. πάψε να σκέφτεσαι». Βρίσκεται πάντα εκεί. τότε εάν είσαι παρών. κι εγώ σου λέω «Περπατάς». Έχει συμβεί σε πολλούς. Άσε το νου να φύγει. ενώ δεν έχει συμβεί σε άλλους που έχουν εκτελέσει πολλές στάσεις για πολλές ζωές.. Μπορείς να εκτελείς όλες τις στάσεις. Αυτό καθεαυτό το κοίταγμα -η παρατήρηση.είναι αντί-νοητικό. Η ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ Προσπάθησε! Όταν λέω να προσπαθήσεις. μπορώ και να σταματήσω. Όταν απουσιάζει η δραστηριότητα του νου. είναι μια δραστηριότητα. όταν οι σκέψεις έχουν εξαφανιστεί. Σα να μην είναι δική σου υπόθεση. Για πάρα πολλές ζωές. αν σκέφτεσαι ακόμη. Είναι δραστηριότητα. πού πάει το περπάτημα. άσε το νου να κάνει ό. Μην εμπλέκεσαι! Μόνο κοίτα κι άσε το νου να τρέχει. είναι μια δραστηριότητα. όπως ο ουρανός.» Ο νους συνεχίζει. Τον βοηθούσες..ή να επιχειρήσεις απλώς να καθίσεις σιωπηλός. συνεργαζόσουν μαζί του. Ακόμη κι αν δεν κάνεις τίποτε. Τότε. Το βασικό που πρέπει να καταλάβεις είναι το εξής: όταν απουσιάζει η δραστηριότητα της σκέψης. «Γιόγκα είναι το σταμάτημα του νου». γι' αυτό τρέχει.» θα σκάσεις στα γέλια. Ο Πατάντζαλι λέει: «Απλώς σταμάτα!» Μα εσύ αναρωτιέσαι: «Πώς. αλλά δεν υπάρχει άλλος τρόπος να το πω.Αυτός είναι ο ορισμός του Πατάντζαλι. σκέφτεσαι ότι δεν πρέπει να σκέφτεσαι.

να κοιτάς χωρίς να εμπλέκεσαι.πάντα όμως πρέπει να έχεις κατά νου ότι αυτή είναι η βάση. Λέει: «Υπάρχει πείνα. Λες μέσα σου: «Πεινάω». Όταν ο νους σταματά. Αν βρίσκεσαι σε ταύτιση.. υπάρχει ταύτιση με τις [πέντε] καταστάσεις λειτουργίας του νου. Ιδού ο ορισμός: Γιόγκα είναι το σταμάτημα του νου. Οι ταυτίσεις συνιστούν τον κόσμο. θα πούμε με λεπτομέρειες τι πρέπει να κάνεις. Εσύ ταυτίζεσαι. 'Όταν ο νους σταματά.θεατής. ο παρατηρητής εδραιώνεται μέσα στο ίδιο του το είναι. βρίσκεσαι στον κόσμο. Συννεφιάζεις κι αυτό συμβαίνει επειδή ταυτίζεσαι. ενώ ο νους τρέχειτότε έρχεται μία στιγμή που ο νους σταματά από μόνος του. Αυτό είναι ταύτιση. Αμέσως ταυτίζεσαι με τη σκέψη. εδραιώνεσαι στο είναι του παρατηρητή μέσα σου. ένα με τα σύννεφα . Σε κάθε περίπτωση όμως. Τότε.. Κι ο Βούδας νιώθει πείνα κι ο Πατάντζαλι νιώθει πείνα. ντράστα. να μην κάνεις τίποτε κατά κανένα τρόπο. ετούτη τη στιγμή! Δεν χρειάζεται να περιμένεις ούτε μία στιγμή. 'Όταν ο νους σταματά. μόνο να κοιτάς. Είσαι ατόφιο είναι. χωρίς να επιλέγεις -μόνο κοιτάζεις. όμως εσύ ταυτίστηκες μαζί της και είπες: «Πεινάω». άλλοτε με ένα άδειο σύννεφο. χωρίς να κρίνεις. έχεις ελευθερωθεί. άλλοτε με το μαύρο σύννεφο. Μόλις χαθεί η κεκτημένη ταχύτητα. είσαι μέσα στη Γιόγκα. καθαρό είναι. είσαι σε νιρβάνα. την καθαρότητα του χώρου. αν το κοιτάς αδιάφορος -ο Βούδας χρησιμοποιεί τη λέξη «αδιαφορία».για λίγο.τότε ο νους θα τρέξει ακόμη λίγο και θα σταματήσει από μόνος του. Αυτός είναι ο βασικός ορισμός. τον χάνεις.άλλοτε με το άσπρο σύννεφο. Μόλις ταυτιστείς με το νου. γίνεσαι ένα με το σύννεφο και χάνεις την καθαρότητα του ουρανού. . Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις. ότι το στομάχι νιώθει πείνα. Πρέπει κανείς να πετύχει την κατάσταση του μη-νου. να εγκρίνεις ή να κατακρίνεις. Είμαι παρατηρητής. Αν δεν συνεργαστείς. Λέει: «Το στομάχι μου πεινάει». εκτός από την παρατήρηση. ταυτίζεσαι με το νου σου. πώς πρέπει να το κάνεις . εδραιώνεσαι μέσα στην κατάσταση της παρατήρησης.τώρα. Η σκέψη περνά από το νου. Όταν μπορείς να κοιτάζεις. Μόλις γίνεις παρατηρητής του νου. Όταν δεν υπάρχει νους. Γίνεσαι ένα με τη ροή των σκέψεων. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις. για να πει ότι πεινάει». μόλις φύγει όλη η ενέργεια. στη δυστυχία. γιατί αργότερα. Ο νους είχε απλώς γεμίσει με τη σκέψη ότι υπάρχει πείνα. Λέει: «Το σώμα μου πεινάει». Βλέπω αυτήν τη σκέψη που έστειλε η κοιλιά στο μυαλό. Μια σκέψη έρχεται. ο νους θα σταματήσει. Ο Πατάντζαλι παραμένει παρατηρητής. Έχεις μπει στη μαθητεία. χωρίς να ταυτίζεσαι με το νου. Δεν είσαι πια σκεπτόμενος. Έχεις γίνει σίντα. αλλά ο Πατάντζαλι ποτέ δεν λέει: «Πεινάω». Η σκέψη είναι ότι υπάρχει πείνα. επειδή γίνεσαι ένα με τα σύννεφα. ουπέκσα. ο παρατηρητής μέσα σου εδραιώνεται μέσα στο ίδιο του το είναι. Έχεις γίνει πια παρατηρητής . Αν έχεις υπερβεί τις ταυτίσεις. Να τα θυμάσαι όλα. Η κοιλιά πεινάει. Έχεις υπερβεί τον κόσμο της δυστυχίας κι έχεις μπει στον κόσμο της ευδαιμονίας. Γίνεσαι ένα με τη σκέψη. άλλοτε με ένα σύννεφο βροχής. Νιώθεις πείνα. Δεν είσαι πια δράστης. μπαίνεις σ' αυτόν τον κόσμο. γίνεσαι ένα με τη σκέψη. Αυτός είναι ο στόχος. σάκτσι. υπάρχει ταύτιση. στις άλλες σούτρες. Τότε ο παρατηρητής εδραιώνεται μέσα στο ίδιο του το είναι. Ο κόσμος αυτός υπάρχει εδώ και τώρα . Στις άλλες περιπτώσεις.

Αν γίνεις εσύ υπηρέτης και επιτρέψεις στο νου να γίνει ο αφέντης.ΟΙ ΠΕΝΤΕ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΝΟΥ Οι καταστάσεις του νου είναι πέντε. τότε ο νους θα σε οδηγήσει στην απόλυτη απόγνωση και στο σκοτάδι. Υπάρχουν δύο πόλοι. θα είσαι δυστυχής. όπου ο νους εξαφανίζεται. τι μορφές παίρνει. όλα τα μονοπάτια της γιόγκα ασχολούνται στην πραγματικότητα με ένα και μόνο Πρόβλημα: πώς να χρησιμοποιείς το νου. Ο νους υπάρχει σε όλους μας. η φαντασία. ο νους διχάζεται. παρά μόνο το νου. Ο νους σου επιβάλλεται και αναγκάζεσαι να τον ακολουθείς. είσοδος . Πρέπει να τον χρησιμοποιήσεις. Ο Βούδας έφτασε στο σημείο. ο νους φτάνει στο σημείο να γίνει μη-νους. Με λάθος χρήση. Δεν μπορείς να πεις στο νου σου: «Σταμάτα». τι λειτουργίες έχει. Θα εξαφανιστείς εσύ ή ο νους. Δεν μπορείς να επιβληθείς στον ίδιο σου το νου. Ο ίδιος ο νους δεν είναι ούτε εχθρός ούτε φίλος. Εσύ δεν είσαι παρά ένας σκλάβος. Με τη σωστή χρήση εξαφανίζεται όλο και περισσότερο κι έρχεται μια στιγμή που δεν υπάρχει πια. Με λάθος χρήση. σκιά. ο νους γίνεται το πέρασμα που σε οδηγεί στο απόλυτο. η εσφαλμένη γνώση. παρανοϊκές. Ιδού ο αγώνας: ποιος θα εξαφανιστεί. Και οι δύο πέρασαν μέσα από το νου. πώς μπορείς να τον χρησιμοποιήσεις και να τον υπερβείς. ο νους γίνεται πλήθος. Αν μπορέσεις να κάνεις το νου όργανο σου.και οι δυο χρησιμοποίησαν το νου. η ρίζα κάθε αγώνα. Ο νους του Βούδα έχει εξαφανιστεί . θα βυθίζεσαι όλο και περισσότερο στη δυστυχία. μια σκιά που ακολουθεί το νου. Με λάθος χρήση. Έχει μέσα του τη δυνατότητα τόσο για το σκοτάδι. φτάνεις στην τρέλα.μπορεί να γίνει κι έξοδος. Μπορούν να γίνουν πηγή είτε οδύνης είτε μηοδύνης. όσο και για το φως. μπερδεμένες. Οι σούτρες του Πατάντζαλι θα σε οδηγήσουν βήμα-βήμα προς την κατανόηση του νου: τι είναι. Ιδού η σύγκρουση. αντιφατικές. ο νους φτάνει στο σημείο να γίνει χάος. μπορεί να σε οδηγήσει και στον παράδεισο.κι ο Βούδας είναι παρών στην ολότητα του. Αν εξαφανιστεί ο νους. φτάνεις στην αλήθεια. υποχείριο του νου. Μπορείς να τον κάνεις φίλο σου. ο ύπνος και n μνήμη.η λανθασμένη χρήση του νου οδηγεί στην τρέλα. Αν τον χρησιμοποιήσεις λάθος. Και ο τρελός χρησιμοποίησε το νου. Όλες οι τεχνικές. Η σωστή χρήση του νου οδηγεί στο διαλογισμό . Καταλήγει να υπάρχει μόνο ο τρελός νους κι εσύ να είσαι απών. . είτε εσύ είτε ο νους σου. Ο νους γίνεται πύλη για τούτο τον κόσμο. μπορείς να τον κάνεις εχθρό σου . υπηρέτη σου. Το είναι σου έχει γίνει σκλάβος. θα πρέπει να εξαφανιστεί ένας από τους δύο. Ο τρελός στο φρενοκομείο και ο Βούδας κάτω από το δέντρο μπόντι . από εκείνον που κρύβεται πίσω από το νου. εσύ κι ο νους σου. Ο νους μπορεί να γίνει είτε πηγή σκλαβιάς είτε πηγή ελευθερίας. Εξαρτάται πώς τον χρησιμοποιείς. Με σωστή χρήση. όλες οι μέθοδοι.εξαρτάται από σένα. Αν εξαφανιστείς εσύ. Είσαι δυστυχισμένος. Αυτό συμβαίνει επειδή για πολλές ζωές χρησιμοποιούσες το νου σου με λάθος τρόπο και τώρα ο νους έχει γίνει αφέντης.και ο ίδιος έχει εξαφανιστεί τελείως. πολλές φωνές αλληλοσυγκρουόμενες. Να θυμάσαι πως τώρα δεν έχεις τίποτε άλλο. Ο νους του τρελού τον έχει κυριεύσει ολοκληρωτικά . Είναι η ορθή γνώση. Ο νους σε οδηγεί στην κόλαση. Αν συνυπάρχουν.

Ο νους πρέπει να χρησιμοποιείται.» Εξαφανίζεται ως αφέντης. Δεν επιχειρεί να σε ελέγξει. Αν πας στον Βούδα και σε αναγνωρίσει. Χωρίς το νου δεν υπάρχει μνήμη. Αν θέλω να κινήσω το χέρι μου. Δεν μπορείς να τον πιάσεις. Κι ο Βούδας χρησιμοποιεί το νου. ξαφνικά ο νους . Παραμένει ως παθητικό όργανο. Όταν ο Βούδας μιλά. Πρώτα: Οι καταστάσεις τον νου είναι πέντε. Συνεχίζεις να τον σκέφτεσαι. Να θυμάσαι: ο νους είναι μέρος του σώματος. Δεν μπορεί να επιβληθεί. δεν το κάνει. σταματάνε. Αν δεν του το πεις. αν πάρεις LSD ή μαριχουάνα ή αλκοόλ ή κάτι άλλο. γιατί δεν υπάρχει ομιλία χωρίς το νου. Εσύ δεν είσαι σαν καθρέφτης. Όταν ο Πατάντζαλι μιλά για «σταμάτημα του νου». θέλεις να κοιμηθείς. «Τώρα θα κινηθώ ό. Τώρα πρέπει να μπούμε στη σούτρα. να μπορείς να τον βάλεις στην άκρη και να παραμείνει σιωπηλός. πολύ εξευγενισμένη. Είναι παθητικό όργανο. πρέπει να τον χρησιμοποιήσει. Το χέρι δεν μπορεί να μου πει: «Τώρα θέλω να κινηθώ». Αν δεν θέλω να το κινήσω. όπως τα χέρια και τα πόδια σου. Αν το χέρι μου αρχίσει να κινείται παρά τη θέληση μου. Δεν θέλεις να σκέφτεσαι κι όμως ο νους σκέφτεται. ώστε να μπορείς να τον χρησιμοποιείς . Εσύ βλέπεις κάποιον κι όταν αυτός φεύγει. το κάνει. ο νους σου δεν υπακούει. αυτό εννοεί: σταματά να είναι αφέντης. Όταν δεν θέλει. το είδωλο εξακολουθεί να υπάρχει. Είναι σώμα. όμως ο νους συνεχίζει. Έχει γίνει δικτάτορας και θα αντισταθεί σθεναρά. Είναι παθητικό όργανο. Ξαπλώνεις στο κρεβάτι σου και στριφογυρίζεις. Αν πας μπροστά στον καθρέφτη. όμως ο νους του είναι σαν τα δύο σου πόδια. Μπορούν να γίνουν πηγή είτε οδύνης είτε μηοδύνης. Όταν απομακρύνεσαι.μια κατάσταση του σώματος πολύ εκλεπτυσμένη. Απλώς περιμένει. Πώς θα βάλεις το νου σου στη θέση του. κάτι θα σκεφτώ». Πρέπει λοιπόν να καταλάβεις ολόκληρο το μηχανισμό του νου. Δεν είναι πια δραστήριος. 'Έτσι ο Βούδας παραμένει σαν καθρέφτης. Το πρώτο που πρέπει να καταλάβεις είναι ότι ο νους δεν διαφέρει από το σώμα. αν προσπαθήσεις να τον βάλεις στη θέση του. Αυτό ακριβώς συμβαίνει με το νου.Ο νους δεν είναι παρά ένα όργανο. Οι ρόλοι έχουν αντιστραφεί. Να θυμάσαι όμως ότι εκείνος χρησιμοποιεί το νου. Είσαι αφέντης. δεν το κινώ. θα δημιουργηθεί χάος στο σώμα.ώστε. Απλώς εξαφανίζεται. το κινώ. Δεν θα σε υπακούσω». Όταν ο Βούδας θέλει να χρησιμοποιήσει το νου του. Παραμένει ως υπηρέτης. Γιόγκα είναι να εξουσιάζεις το νου. Ο νους σταματά να είναι αφέντης. ενώ εσένα σε χρησιμοποιεί ο νους. δεν κάνει τίποτε.τι κι αν κάνεις. Το χέρι δεν μπορεί να μου πει·. μπορεί να τον χρησιμοποιήσει. Όταν τους λες να σταματήσουν. Χωρίς το νου δεν υπάρχει αναγνώριση. βλέπεις το είδωλο σου. η βία χάθηκε. Ο νους λέει: «Όχι. αν δεν θέλεις να τον χρησιμοποιήσεις. η σκέψη συνεχίζεται. Του λες να σταματήσει κι αυτός δεν σε υπακούει και δεν μπορείς να του επιβληθείς. Έρχονται διαρκώς και με ρωτάνε: «Τι συμβαίνει στο νου ενός φωτισμένου. Δεν έχει εξουσία πάνω του. αν θυμηθεί ότι έχεις ξαναπάει. Δεν μπορεί να τον χρησιμοποιήσει πια. χρησιμοποιεί το νου. Του λες να λειτουργήσει και το κάνει. μπορείς όμως να τον επηρεάσεις μέσω του σώματος. Αυτή είναι η διαφορά. Όποτε ο Βούδας θέλει να χρησιμοποιήσει το νου του. αλλά πολύ λεπτοφυές . τα κατευθύνεις. Ο νους δεν είναι παρά ένα όργανο. Πώς θα εξουσιάσεις το νου σου. Αν πάρεις ένα ναρκωτικό. Τα χέρια και τα πόδια σου τα κινείς εκούσια. Ακόμη κι αν θέλεις να σταματήσεις. το είδωλο χάνεται και ο καθρέφτης είναι κενός. αλλά του έχεις παραχωρήσει πολλή εξουσία. Η επιβολή χάθηκε. θέλεις να κοιμηθείς.

Δεν είναι κάτι που θα πετύχεις ή θα κατακτήσεις. Μόλις βρεθείς στην κατάσταση της μηδυστυχίας. επηρεάζεται το σώμα. η υποβολή πηγαίνει στο νου. Θα εξετάσουμε λεπτομερώς κάθε λειτουργία. Η λέξη αυτή. Στη Δύση είναι πολύ πρόσφατο. αυτό που ο Βούδας ονομάζει ντούκα. Αυτό γίνεται με την ύπνωση. είτε μη-δυστυχία. Τι συμβαίνει. αυτή η ολότητα του νου. Ανοίγεις το . τότε γίνεται εμπόδιο.όχι στην ευδαιμονία. γι' αυτό ρωτούν τον Βούδα: «Πως μπορούμε να φτάσουμε την απόλυτη ευδαιμονία. Ο νους μπορεί να σε οδηγήσει στη δυστυχία. Γι' αυτό ο Πατάντζαλι δεν λέει ότι ο νους μπορεί να σε οδηγήσει είτε στη δυστυχία είτε στην ευδαιμονία. πέντε εργαλεία δραστηριότητας. δεν θα μπορείς να περπατήσεις. έχει μεγάλη σημασία. ο άλλος πόλος είναι το σώμα. η εσωτερική ευδαιμονία αρχίζει να ρέει. Ο νους λοιπόν δεν έχει καμιά σχέση μαζί της.πέντε ίντριγια. Ισχύει και το αντίστροφο. για σώμα-νου. μερικές φορές περπατάει σε κατάσταση ύπνωσης. Αν ο νους δεν είναι δυστυχισμένος. Μιλάνε τώρα για «ψυχόσωμα». Δεν χρησιμοποιεί ούτε μία λέξη που να δίνει λάθος πληροφορίες. Νους και σώμα είναι ένα. Ή. Η σύγχρονη επιστήμη τώρα το παραδέχεται. Αυτή όμως δεν προέρχεται από το νου· προέρχεται από το εσώτερο είναι σου. όποτε πηγαίνουν σ' αυτόν οι αναζητητές -αναζητούν την ευδαιμονία. Αυτές οι πέντε καταστάσεις του νου. μπορεί να μην είσαι παράλυτος. πολύ ακριβής. Ή και αντίστροφα.επηρεάζεται. Μπορώ να σας δείξω το μονοπάτι που οδηγεί στη μη-δυστυχία. Αν ο νους είναι δυστυχισμένος. αν γίνεις σκλάβος του. Αυτό μόνο μπορούν να κάνουν οι μέθοδοι. Όχι. Βρίσκεται ήδη μέσα σου. αν χρησιμοποιείς σωστά το νου και τις λειτουργίες του. Τότε το σώμα ακολουθεί. τότε γίνεται άνοιγμα. Το σώμα χωρίζεται σε πέντε λειτουργίες και ο νους επίσης χωρίζεται σε πέντε λειτουργίες. Κάποιος που δεν μπορεί να περπατήσει.» Εκείνος λέει: «Δεν ξέρω. Το δεύτερο μέρος αυτής της σούτρας είναι: Μπορούν να γίνουν πηγή είτε οδύνης είτε μη-οδύνης. Όχι. επομένως μπορείς να δουλέψεις με τον ένα και να αλλάξεις τον άλλο. αν όμως υπνωτιστείς και σου πουν: «Το σώμα σου είναι παράλυτο. όχι στο νου· όμως ο νους επηρεάζεται. μη-δυστυχία. Το ναρκωτικό μπαίνει στο σώμα. Και ο Βούδας το λέει αυτό πολλές φορές. πέντε τρόπους λειτουργίας. Λέει απλώς είτε δυστυχία. Αν γίνεις εσύ αφέντης. μπορεί να σε οδηγήσει στη μη-δυστυχία. Αυτή είναι μία από τις βαθύτερες ανακαλύψεις του Πατάντζαλι. στην ευδαιμονία. Το σώμα έχει πέντε όργανα δραστηριότητας . μπορεί να σε οδηγήσει σε βαθιά οδύνη. Η ευδαιμονία υπάρχει πάντα μέσα σου. γιατί η ευδαιμονία είναι η φύση σου. Αυτό είναι το προπό που πρέπει να καταλάβεις: νους και σώμα δεν είναι δύο πράγματα. δυστυχία. στην απουσία δυστυχίας. αν τον χρησιμοποιήσεις λάθος. Ο ένας πόλος είναι ο νους. Η ύπνωση επηρεάζει το νου. δεν μπορείς να περπατήσεις». Αυτοί οι δύο όροι είναι δύο λειτουργίες του ίδιου φαινομένου. Είναι κομμάτι της φύσης σου. μόνο για την αρνητική. Ο Πατάντζαλι δεν λέει ότι θα σε οδηγήσει στην ανάντα. ο νους μπορεί να σε οδηγήσει στη μη-δυστυχία . Ο νους έχει πέντε καταστάσεις. η εσωτερική ευδαιμονία αρχίζει να ρέει. Στην καλύτερη περίπτωση. δεν κάνει κάτι που να δημιουργεί την ευδαιμονία. Έχει συμβεί να περπατήσουν παράλυτοι άνθρωποι σε κατάσταση ύπνωσης. Ο νους δεν μπορεί να σε οδηγήσει εκεί. Γεννιέσαι μ' αυτήν. Δεν είναι κάτι που θα φτάσεις. Δεν λέω τίποτε για τη θετική ευδαιμονία. Ο νους είναι το πιο λεπτοφυές μέρος του οχήματος. Ο νους δεν μπορεί να τη δημιουργήσει. Μπορώ να σας δείξω πώς θα μπείτε στον κόσμο της μη-δυστυχίας». κάποιος που λέει πως είναι παράλυτος. Την έχεις ήδη. Λένε τώρα ότι δεν είναι σωστό να μιλάμε για το νου και το σώμα σαν να είναι ξεχωριστά. Αλλά δεν είναι δημιουργός. Είναι πολύ επιστημονικός. Αν επηρεάσεις το νου. μπορεί να σε οδηγήσει στη μη-δυστυχία. Αν όμως απουσιάζει η δυστυχία.

λες κι ανήκει σε πτώμα. Συρρικνώνεσαι. Όταν είσαι ευτυχισμένος. Αυτό σημαίνει γιορτή. γιατί είναι τόσο ευτυχισμένοι στον ερωτά τους. αλλά δεν μπορεί να γίνει δημιουργός. επομένως πρέπει να καταστραφούν οι πόρτες. το χέρι του είναι μια γέφυρα. αν είναι δυστυχισμένος. η ψυχή σου είναι μικρότερη. σχετίζεσαι.ούτε αγάπη. γιατί να καταστρέψεις τη ζωή. Ο ήλιος βρίσκεται ήδη εκεί. καμία δυνατότητα ανοίγματος. η υψηλότερη κορυφή του διαλογισμού. έχει μεγαλύτερη έκταση. επικοινωνείς. Όταν δυο άνθρωποι είναι ευτυχισμένοι. ούτε θαλπωρή. μόνον όταν είσαι ανοιχτός . Να θυμάσαι ότι ένα από τα χαρακτηριστικά της δυστυχίας είναι το κλείσιμο.καμία δυνατότητα επικοινωνίας. Λιώνουν και ρέουν ο ένας μέσα στον άλλον. μπορείς να ενωθείς με τους άλλους και να τους επιτρέψεις να ενωθούν μαζί σου. Γιατί μοιάζει αδύνατον. είσαι κλειστός για τον κόσμο. Το παράθυρο μπορεί να γίνει εμπόδιο . Το παράθυρο μπορεί να τις εμποδίσει ή να τις αφήσει να περάσουν. Έχεις γίνει νησί. Η ζωή ρέει μέσα σου. οι άνθρωποι αρχίζουν να σκέφτονται την αυτοκτονία. αλλά νιώθουν σαν να είναι ένα. αρχίζεις να σκέφτεσαι την καταστροφή. όταν είσαι δυστυχισμένος είσαι κλειστός. ώστε ενώνονται. Προσπαθεί να σε φτάσει. Όταν είσαι δυστυχισμένος. συρρικνωμένη. Τίποτε δεν ρέει μέσα του . Μπορεί κάποιος να την ανοίξει. Οι εραστές νιώθουν πως είναι ένα. προσπαθεί να αφήσει την ενέργεια να κυλήσει μέσα σου και επιτρέπει στη δική σου ενέργεια να κυλήσει μέσα του.οι ακτίνες του ήλιου μπορεί να λάμπουν έξω και το παράθυρο να είναι κλειστό. η ψυχή σου είναι μεγαλύτερη. νιώθεις επικοινωνία. αρχίζεις να σκέφτεσαι την αυτοκτονία. Μοιάζει αδύνατον.η ζωή είναι γεμάτη χαρά. Οι ακτίνες βρίσκονται ήδη εκεί. Ο νους σου. δεν μπορείς να ενωθείς.δεν μπορείς να γιορτάσεις. Παρατήρησε: όποτε νιώθεις απελπισία. είσαι αρνητικός. Ρέει θαλπωρή. γιορτάζεις τη ζωή. Εκείνη τη στιγμή γίνονται ένα. Τώρα κλείνω ολοκληρωτικά». Όταν είσαι ευτυχισμένος. Γι' αυτό όταν είναι δυστυχισμένοι. η ζωή είναι γεμάτη μουσική. Η ενέργεια ρέει. Η αυτοκτονία είναι το απόλυτο κλείσιμο . Κατηγορείς. Είσαι ζωντανός. τα όρια συγχέονται. Είναι δυο. Είναι παγωμένο. Μια πόρτα. Δεν μπορείς ούτε καν να φανταστείς γιατί αυτοκτονούν οι άνθρωποι . Μέσα από το χέρι του παίρνεις μηνύματα. Ακόμη και για τη γυναίκα σου. Όταν είσαι δυστυχισμένος. Όταν είσαι δυστυχισμένος. Μπορεί να γίνει πέρασμα. Το χέρι του δεν είναι νεκρό. όταν είσαι ευτυχισμένος. αν πιάσεις το χέρι του. Αν δεν βρισκόταν εκεί. κλείνεις. γίνονται ένα. τα παιδιά σου. δεν θα έμπαινε φως μόνο με το άνοιγμα ενός παραθύρου. Αυτοκτονία σημαίνει: «Καταστρέφω κάθε δυνατότητα ανοίγματος. Δεν μπορεί να δημιουργήσει τις ακτίνες. επειδή η δυστυχία σε συρρικνώνει εσωτερικά. Αυτή η γιορτή είναι η μεγαλύτερη προσευχή. Τα σύνορα εξαφανίζονται. δεν μπορείς να αφήσεις την ενέργεια να κυλήσει μέσα σου. Έχεις κλείσει όλες σου τις πόρτες. Γι' αυτό στον έρωτα υπάρχει ενότητα. Όταν είσαι ευτυχισμένος. αρχίζεις να σκέφτεσαι την αυτοκτονία. Όποτε νιώθεις δυστυχία. ακόμη και κλειστή είναι επικίνδυνη. Δεν δημιουργείς τον ήλιο ανοίγοντας το παράθυρο. Αν αγγίξεις κάποιον που είναι δυστυχισμένος. δεν μπορείς να σκεφτείς την αυτοκτονία. Είσαι ζωντανός νεκρός. Αν αγγίξεις το χέρι ενός ευτυχισμένου ανθρώπου. τελείως αποκλεισμένος. δεν μπορείς να σχετιστείς. δεν μπορείς να τη διανοηθείς. Όλα είναι λάθος. Επειδή είσαι ανοιχτός. Τα βάζεις με όλα. Ακόμη και για τους καλυτέρους φίλους σου είσαι κλειστός.παράθυρο και μπαίνουν οι ακτίνες του ήλιου. δεν ξέρουν πού τελειώνει ο ένας και πού αρχίζει ο άλλος. τους αγαπημένους σου. θα νιώσεις το χέρι του νεκρό. Όταν είσαι δυστυχισμένος. Όταν επιτρέπεις σε όλους να ενωθούν μαζί σου κι εσύ ενώνεσαι με όλους. να καταστραφεί κάθε δυνατότητα. Η δυστυχία είναι ο αντίθετος πόλος της γιορτής. κλείνει.

η ορθή γνώση. τα καταστρέφεις. γνωρίζεις. Όμως ο Πατάντζαλι είναι προσεκτικός. Οι καταστάσεις τον νου είναι πέντε. γιατί δεν υπάρχει λέξη αντίστοιχη με την πραμάνα. Δεν έχουν δίκιο. αλλά δεν τον χρησιμοποιήσεις. γίνεται πηγή δυστυχίας . Είναι αυταπόδεικτα σωστό. Γι' αυτό ο Πατάντζαλι λέει ότι ο νους μπορεί να είναι πηγή είτε οδύνης είτε μη-οδύνης. αλλά το κάνεις συνεχώς. το δωμάτιο παραμένει σκοτεινό. Μοιάζει με ένα σκοτεινό δωμάτιο. ξέρεις πώς γίνεται. Μιλάει για δυστυχία και για «μη-δυστυχία».Κανείς δεν μπαίνει στην κόλαση ούτε στον παράδεισο έτσι απλάμπαίνει μαζί με την κόλαση ή τον παράδεισο. για θετική δυστυχία ή αρνητική δυστυχία. η εσφαλμένη γνώση.και ρέει ενέργεια-όταν είσαι άφοβος. Εκείνο το σημείο γίνεται γνωστό. είσαι αυθεντία σ' αυτό. Όπου στρέψεις το φως βλέπεις. Υπάρχουν πολλά που πρέπει να καταλάβεις για τη λέξη αυτή. επειδή δεν την έχουμε χρησιμοποιήσει ποτέ. Γίνεται χώμα και μετά νομίζεις πως τίποτε στον κόσμο δεν αξίζει. αλλά δεν έχουν κέφι για γιορτές. σαφές και προφανές. Εσύ αγγίζεις χρυσάφι κι αμέσως γίνεται λάσπη. Ίσως δεν το έχεις συνειδητοποιήσει. Όπου πηγαίνεις. θα δημιουργήσεις μια κόλαση στη θέση του. Είναι φτωχοί. Έχεις ακούσει τον μύθο του Βασιλιά Μίδα. Οι λέξεις «ορθή γνώση» δεν είναι παρά μια σκιά· δεν είναι το αληθινό της νόημα. οπότε οτιδήποτε γνωρίζεις είναι ορθή γνώση. Μόλις ανάψεις το φακό. Αν λοιπόν είσαι φτωχός είσαι δυστυχισμένος. όταν γιορτάζεις. η ευδαιμονία αυτή αρχίζει να ρέει. Αν σε προσκαλέσουν στον παράδεισο. . Ο νους δεν μπορεί να σου δώσει την ευδαιμονία. η φαντασία. Ο πλούτος μπορεί να οδηγήσει στη γιορτή. αλλά στάσεις ζωής. Παραμένει σε αχρησία. Σκοντάφτεις στο τραπέζι. δεν ικανοποιούνται οι βασικές τους ανάγκες διαβίωσης. ατρόμητος.επαναλαμβάνω: οτιδήποτε! Βλέπω φτωχούς ανθρώπους. Μόλις αγγίξεις τα πλούτη. πως ακόμη και τα πλούτη είναι άχρηστα. Είναι δυστυχισμένοι. Η πρώτη κατάσταση του νου είναι η πραμάνα. Ο Πατάντζαλι λέει ότι ο νους μπορεί να κάνει δυο πράγματα. ανοιχτός. Είναι η ορθή γνώση. Κανείς δεν μπορεί να σου τη δώσει. στην καρέκλα. ο ύπνος και η μνήμη.και πράγματι έτσι τον χρησιμοποιείς. ενώ κρατάς στα χέρια σου το φως! Όμως το φως πρέπει να ανάψει. Μια αραβική παροιμία λέει ότι η κόλαση και ο παράδεισος δεν είναι τόποι. Μπορεί να δημιουργήσει δυστυχία ή μη-δυστυχία. ενώ αν είσαι πλούσιος είσαι πιο δυστυχισμένος. Μπορείς να τον χρησιμοποιήσεις με τέτοιο τρόπο που να γίνεις δυστυχισμένος . φέρεις την προβολή της κόλασης ή του παραδείσου μαζί σου. Δεν είναι! Όμως ο νους σου δεν μπορεί να γιορτάσει. Έχεις έναν προβολέα μέσα σου και προβάλλεις συνεχώς. Η σανσκριτική λέξη πραμάνα έχει πολύ βαθύ νόημα και δεν μπορεί να μεταφραστεί πραγματικά. προφανώς. Ξέρεις την τέχνη της πρόκλησης δυστυχίας. Δεν έχουμε επίγνωση αυτής της δυνατότητας. Ο Πατάντζαλι λέει πως ο νους έχει τη δυνατότητα να κατευθυνθεί σωστά. Είναι κρυμμένη μέσα σου κι όταν ο νους είναι σε κατάσταση μη-δυστυχίας. ο νους σου δεν μπορεί να συμμετέχει στη μη-δυστυχία. Αν μπεις μέσα κρατώντας ένα φακό. όπου κι αν πας θα κουβαλάς μαζί σου τη δική σου κόλαση. Ό. Αυτοί οι πλούσιοι νομίζουν ότι ο πλούτος δεν οδηγεί πουθενά. Δεν πηγάζει από το νου· πηγάζει πέρα από το νου. Βλέπω όμως και πλουσίους που είναι κι αυτοί δυστυχισμένοι. θα πας και δεν θα τον βρεις. Δεν χρειάζεται να το συζητήσουμε πολύ. Οτιδήποτε αγγίζεις.τι άγγιζε γινόταν χρυσάφι. αμέσως το σκοτάδι εξαφανίζεται. ευάλωτος. όχι όμως για «ευδαιμονία». Έτσι όπως είσαι.

της σοφίας.» Είπε: «Ναι». Όλος ο κόσμος γίνεται βιπαρνάγια. θα πει: «Δεν χρειάζεται να αποδείξω τίποτε. Πώς να αποδείξεις. Δεν το κάνουν για ηθικούς λόγους. Το κάνουν επειδή το αλκοόλ επηρεάζει το κέντρο της διαστρέβλωσης. Απλώς δηλώνεις: «Πονάω». αυτό το άλλο κέντρο θα αρχίσει να λειτουργεί. Μόλις μάθεις πώς να τον ανάβεις.Ο νους έχει τη δυνατότητα της πραμάνα. Όλες οι θρησκείες είναι υπέρ του διαλογισμού. Μέσα σου αρχίζεις να τρέμεις. Αυτός ο άνθρωπος φαίνεται τρελός. Στον αντίθετο πόλο βρίσκεται ένα κέντρο κι αν διαλογιστείς βαθιά. οτιδήποτε γνωρίζεις θα είναι λάθος. Το αλκοόλ αρχίζει να ενεργεί στο κέντρο που ο Πατάντζαλι ονομάζει βιπαρνάγια. . Αυτό το κέντρο λέγεται πραμάνα. Γι' αυτό ο Ιησούς και ο Μωάμεθ φαίνονται τρελοί . Σε εμάς φαίνεται παράλογο.ψεύτικη. Κάπου μέσα σου το ξέρεις. θα γίνεις πνευματικός άνθρωπος. αν αρχίσει να λειτουργεί αυτό το κέντρο της ορθής γνώσης. Στον αντίθετο πόλο βρίσκεται ένα κέντρο που δεν γνωρίζεις. Το αλκοόλ κάνει ακριβώς το αντίθετο: σε κάνει όλο και πιο ταραγμένο. τι συμβαίνει. διεγερμένο. ορθή γνώση. όταν ολόκληρο το σώμα-νους είναι σε ηρεμία. Αν του ζητήσεις να το αποδείξει. Ο νους έχει ένα κέντρο που διαστρεβλώνει τα πάντα. Αν το κέντρο της ορθής γνώσης αρχίσει να λειτουργεί μέσα σου. Διαλογισμός σημαίνει κατάκτηση της εσώτερης ισορροπίας. αλλά και στο νου. Όταν πονά το πόδι σου. θα γίνεις ίδιος μ' αυτούς! θα μπορείς να δηλώσεις. Οτιδήποτε μάθεις μέσω αυτού του κέντρου είναι σωστό. εσφαλμένη γνώση. σιωπηλά. τα πάντα διαστρεβλώνονται. δεν στηρίζονται σε λογικούς συλλογισμούς.γιατί δεν επιχειρηματολογούν. Η μία είναι η ορθή γνώση. Η ισορροπία χάνεται όχι μόνο στο σώμα. πώς μπορείς να το αποδείξεις. όπου κι αν στρέψεις το φως του. Απλώς δηλώνουν. Ρωτάς τον Ιησού: «Είσαι όντως ο μοναδικός γιος του θεού. αλλά δεν θα μπορείς να αποδείξεις. ισχυρίζεται κάτι που δεν μπορεί να αποδείξει. κέντρο της διαστρέβλωσης. Ο νους έχει μία δυνατότητα που ενεργοποιείται. όλος ο κόσμος γίνεται ψεύτικος. αναστατωμένο. Μόλις αρχίσει να λειτουργεί αυτό το κέντρο. Αρχίζεις να βλέπεις πράγματα που δεν υπάρχουν. της ορθής γνώσης. όταν βρίσκεσαι υπό την επήρεια ενός ναρκωτικού. Αυτή η γνώση αρκεί.» Απαντά: «Ναι». Έχεις κι αυτή τη δυνατότητα. Το ζήτημα είναι από πού το γνωρίζεις. Όταν καταναλώνεις αλκοόλ. αποκαλύπτεται ορθή γνώση. Στα σανσκριτικά η εσφαλμένη γνώση λέγεται βιπαρνάγια . Ξέρω πως έτσι είναι. Ο νους έχει επίσης τη δυνατότητα της εσφαλμένης γνώσης. θα γελάσει. Μέσω της λειτουργίας αυτού του κέντρου. Ο μέθυσος δεν μπορεί ούτε καν να περπατήσει ίσια. Είναι αυταπόδεικτο». Γι' αυτό όλες οι θρησκείες είναι κατά του αλκοόλ. οτιδήποτε γνωρίζεις είναι σωστό. επειδή ο διαλογισμός σημαίνει δημιουργία όλο και μεγαλύτερης ηρεμίας. Μπορείς απλώς να το δηλώσεις. πώς μπορείς να αποδείξεις ότι πονάς. Ρώτησαν τον Ραμακρίσνα: «Υπάρχει θεός. τότε αρχίζει να λειτουργεί το κέντρο της ορθής γνώσης. άγιος. μίτυα. Αυτήν τη δυνατότητα ο Πατάντζαλι την ονομάζει βιπαρνάγια. Το ζήτημα δεν είναι τι γνωρίζεις. Πριν συμβεί αυτό. Έχει χάσει την ισορροπία του. όλο και περισσότερης σιωπής. Ο Πατάντζαλι λέει ότι υπάρχουν πέντε καταστάσεις του νου. δεν μπορείς να γίνεις πνευματικός άνθρωπος. Όσο δεν ξέρεις να ανάψεις το φως. Το αλκοόλ δεν μπορεί να δημιουργήσει αυτά τα πράγματα. Αν αρχίσει να λειτουργεί η πραμάνα. Αν είσαι ερωτευμένος. Το αλκοόλ επηρεάζει το σώμα και το νου σου. Τι έχει συμβεί. Όταν αποκτήσεις εσωτερική ισορροπία και δεν τρέμεις. θα γίνεις σοφός. όχι.

θα σου πει: «Εντάξει. μπορείς να αφήσεις το νου. Ισχυρίζονται κάποια πράγματα χωρίς αποδείξεις. Πρόσεξε. τον ακολουθούμε. ίσως είναι κακό. Έπρεπε να ψάξω. Δεν μπορείς να τον αλλάξεις. όταν κάποιος έχει πετύχει το διαλογισμό. Κι επειδή δεν λειτουργεί σ' εσένα. Μοιάζει με ηλιοτρόπιο. γιατί η επιλογή δεν έχει πια νόημα. γίνεσαι πνευματικός άνθρωπος. αυτά δεν είναι θρησκεία. και η γυναίκα αποδεικνύει διαρκώς ότι τον αγαπά κι όμως δεν τον πείθει. Ο Πατάντζαλι δεν λέει να πας στο τζαμί. Ο διαλογισμός οδηγεί στην κατάσταση αυτή. βρίσκεται πέρα από την ηθική μας. Οι Ουπανισάδες λένε: «Μην κρίνετε τους σοφούς. δεν παίρνει μια απόφαση. Όταν ο ήλιος είναι στην ανατολή. Βρίσκεται πέρα από περιορισμούς. Στην πραγματικότητα όμως δεν ισχυρίζονται· δεν ισχυρίζονται τίποτε.Του είπαν: «Απόδειξε το».όχι πιο πριν.. στο ναό. Μόνον όταν λειτουργεί η πραμάνα. πέρα από την παράδοση. Για σας χρειάζεται. αλλά δεν την πείθει. να ανακαλύψεις το σωστό και το λάθος. Και βρήκα: ο θεός υπάρχει!» Έτσι λειτουργεί το σωστό κέντρο. Ο σοφός είναι σαν ηλιοτρόπιο. Απλώς κινείται προς την κατεύθυνση του καλού. Έτσι κάνουν όλοι. Ο σοφός δεν επιλέγει. Δεν επιλέγει να στραφεί. το λουλούδι στρέφεται δυτικά. που δεν λειτουργεί σ' εσένα. Δεν επιλέγει. Πρέπει να κάνεις το κέντρο της ορθής γνώσης να λειτουργήσει. Το γεγονός ότι ζητάς αποδείξεις δείχνει πως δεν έχεις εσωτερική αντίληψη για οτιδήποτε . ο νους δεν χρειάζεται. Για μένα δεν χρειάζεται. 'Όσοι γνωρίζουν -και τον καιρό των Ουπανισάδων οι άνθρωποι γνώριζαν. Κινείται απλώς προς την κατεύθυνση του καλού. γιατί ο ήλιος πήγε στη δύση».. αντί για το κακό. να κάνεις κάποια τελετή. Αν δεν μπορούμε. Η πρώτη κατάσταση του νου είναι η ορθή γνώση. όταν κάποιος έχει γίνει σιωπηλός και ο νους του έχει εξαφανιστεί. Όταν μπορείς να γνωρίζεις σωστά. γι' αυτό ψάχνετε. Όταν ο ήλιος είναι στη δύση. Είτε πηγαίνεις στο . ζητάς αποδείξεις. Δεν πείθονται ποτέ. Πρέπει να σκεφτείς.για όλα ζητάς αποδείξεις. Ακολουθεί τον ήλιο. Έτσι ο Ραμακρίσνα και ο Ιησούς φαίνονται τρελοί. η σύγκρουση συνεχίζει να υπάρχει και νιώθουν ότι ο άλλος δεν έχει αποδείξει την αγάπη του. Πρέπει να επιλέξεις. δεν σκέφτεται: «Τώρα πρέπει να στραφώ. Αν του πεις: «Αυτό είναι κακό». Κινείσαι χωρίς να επιλέγεις και το σωστό σου αποκαλύπτεται. όταν λειτουργεί η ορθή γνώση. γιατί ο νους είναι ένα λογικό όργανο. Έτσι. Κάθε στιγμή υπάρχουν επιλογές κι εναλλακτικές λύσεις. είναι τελείως διαφορετικό. έπρεπε να βρω. Κανείς δεν μπόρεσε να το αποδείξει σ' εμένα κι εγώ δεν μπορώ να το αποδείξω σ' εσάς. Αν λειτουργεί η ορθή γνώση. Το ξέρω. είμαστε ανήμποροι.. γιατί δεν είναι θέμα εναλλακτικών λύσεων. Όχι. Ποτέ δεν επιλέγει το καλό. Κάποια πράγματα τους έχουν αποκαλυφθεί. Ο ορισμός του σοφού είναι: ο άνθρωπος που δεν επιλέγει ποτέ. Ξέρω πολλά ζευγάρια. Το είναι μου ρέει προς τα 'κει». Εκείνος είπε: «Δεν χρειάζεται. Απλώς κινείται. Μόνον τότε μπορείς να αφήσεις το νου . ακόμη και για την αγάπη ζητάς αποδείξεις. οτιδήποτε κάνει είναι καλό. Δεν αποφασίζει.. αλλά εγώ έτσι κινούμαι. Όταν κάποιος έχει φτάσει στο σημείο να κεντραριστεί μέσα του. να προσευχηθείς. Εσύ κάνεις το καλό σε αντίθεση με το κακό. Όταν δεν έχεις πια ανάγκη τις αποδείξεις. γιατί λειτουργεί μέσα τους ένα καινούργιο κέντρο. δεν χρειάζονται αποδείξεις. Αν μπορούμε να τον ακολουθήσουμε. το λουλούδι στρέφεται ανατολικά. Ο άντρας αποδεικνύει διαρκώς ότι αγαπά τη γυναίκα. Τα κοινά μέτρα δεν τους ταιριάζουν». αν ο νους σου βρίσκεται στην κατάσταση της ορθής γνώσης.πήραν μια απόφαση: «Δεν θα κρίνουμε τους σοφούς. Όμως δεν γίνεται τίποτε και δεν πρέπει να κρίνουμε».

Η φαντασία μπορεί να σου χαρίσει ποίηση. όπως και να φέρεσαι. και θα βρεις νοήματα . οτιδήποτε κι αν κάνεις. ακόμη και το περπάτημα και το φαγητό. μπορούμε να πάμε στο φεγγάρι.. Αφήστε μόνον τους υπεράνθρωπους πάνω στη γη». Αμέσως! Δεν μπορείς να συναντήσεις τον Βούδα. Έτσι λοιπόν ο Χίτλερ σκότωσε πολλούς ανθρώπους.ο Κρίσνα θα ξαφνιαζόταν πολύ. Όπου κι αν κινηθώ. ο Μάο. Μπορεί να πας στον Βούδα.. Ό. οτιδήποτε κάνεις θα το κάνεις λάθος κι οτιδήποτε επιλέγεις θα είναι λάθος. Οτιδήποτε αποφασίζεις θα είναι λάθος.βιπαρυάγια.τι κι αν κάνω. δεν έχει σημασία. Αν λειτουργεί το λάθος κέντρο. Απλώς το να είμαι αυθόρμητος είναι ο διαλογισμός μου». βρίσκω εσένα. Τα ερμηνεύεις όλα με τέτοιον τρόπο που διαστρεβλώνονται. Ό. είναι προσευχή». Τέχνη.πολύ ευφάνταστος άνθρωπος! Ο Χίτλερ ήταν από τους πιο ευφάνταστους ανθρώπους και η φαντασίωση του κατέληξε να γίνει τόσο τρελή και απίθανη. τέχνες. κινούμαι προς τα σε.νόμιζε ότι καταστρέφοντας τους αδύναμους. Ο Χίτλερ φαντάστηκε έναν κόσμο υπεράνθρωπων και πίστεψε τον Φρειδερίκο Νίτσε που είπε: «Καταστρέψτε όλους τους αδύναμους. επειδή δεν αποφασίζεις εσύαποφασίζει το λάθος κέντρο. Μπορείς να διαβάσεις το Κοράνι. έχεις μια βαθιά παρόρμηση να βρίσκεις το λάθος παντού και πάντα. χιλιετίες. Αν λειτουργεί το κέντρο της ορθής γνώσης. Αυτό είναι καλό. δεν μπορεί να γίνει τίποτε. ότι θα πάει στο φεγγάρι. Ο Χίτλερ. ο Μουσολίνι όλοι χρησιμοποίησαν τη φαντασία.η ίδια η καταστροφή. Ο Καμπίρ είπε: «Όπου κι αν πάω. ώστε για να πετύχει τον φανταστικό κόσμο του. Ήταν σκέτη φαντασία. καταστρέφοντας τους άσχημους. ότι θα πετάξει. ό. Αν λειτουργεί το κέντρο της εσφαλμένης γνώσης. Ο Καμπίρ λέει: «Αυτός ο αυθορμητισμός είναι το σαμάντι μου. Ο νους έχει τη δυνατότητα να φαντάζεται.Καταστρέψτε όλους όσους δεν είναι ανώτεροι.τι κι αν κάνεις. προσπάθησε να καταστρέψει ολοκληρωτικά τον αληθινό. Εξαρτάται πώς τη χρησιμοποιείς. Και κάθε τι άσχημο προέρχεται επίσης από τη φαντασία. Κάθε παιδί γεννιέται με τον πόθο να ταξιδέψει στο φεγγάρι. μουσική. Αμέσως θα του βρεις κάποιο ελάττωμα. Εστιάζεις στο λάθος. Είχε μια φαντασίωση. σκοντάφτω πάνω σου. θα δημιουργήσει έναν όμορφο κόσμο. θα είναι λάθος. θα κινείσαι σε λάθος κατεύθυνση. Αυτή την κατάσταση του νου ο Πατάντζαλι την ονομάζει. οτιδήποτε κάνεις είναι προσευχή. Κι εμείς το . Όλες οι μεγάλες επιστημονικές ανακαλύψεις έγιναν μέσω της φαντασίας . Όλη η ομορφιά προέρχεται από τη φαντασία. Η τρίτη κατάσταση του νου είναι η φαντασία. που οραματίζονταν το αδύνατον. να πιάσει το φεγγάρι. μια ουτοπική φαντασίωση -.από ανθρώπους που φαντάζονταν.τι κι αν διαβάζεις. Η φαντασία μπορεί να σε οδηγήσει και στην τρέλα. είναι πολύ όμορφο. να διαβάσεις την Γκιτά. γιατί έχεις ένα κέντρο που σε αναγκάζει να κινείσαι λάθος. Ο άνθρωπος φανταζόταν για αιώνες.κάθε τι όμορφο προέρχεται από τη φαντασία.ναό είτε όχι. καταστρέφοντας τους σωματικά ανάπηρους. Αυτές είναι μεγάλες φαντασιώσεις. οπουδήποτε πηγαίνεις είναι ναός. Αν λειτουργεί το λάθος κέντρο σου. δούλευε με τη φαντασία του. Ωστόσο. Όμως η πράξη της καταστροφής είναι το πιο άσχημο πράγμα στον κόσμο . χορός. μουσική . Η δεύτερη κατάσταση του νου είναι η εσφαλμένη γνώση. αλλά θα του βρεις κάποιο ψεγάδι. Διαστρεβλώνεις τα πάντα. που σημαίνει «διαστρέβλωση». σκέτη ουτοπία . Η φαντασία του είχε τρελαθεί. θεέ μου. Μπορούμε να πετάξουμε στον αέρα. ο Μωάμεθ θα ξαφνιαζόταν πολύ. αν ήξεραν τι νοήματα βρίσκεις εκεί μέσα.

Μπορεί και να σε κάνει να τρελαθείς τελείως. Τι συνέβη στους τρελούς του ψυχιατρείου. To LSD δεν κάνει τίποτε. Ξεκινάς με τη φαντασία. αλλά δεν είναι. Κάνει τα αδύνατα δυνατά. θα έχεις ένα ευχάριστο ταξίδι· θα σε ανεβάσει. Είναι μια βασική αρχή: ο νους ακολουθεί τη φαντασία. Έχεις κλείσει την πόρτα. Πες σ' ένα παιδί: «Είσαι χαζό. Δεν θα καταφέρει να το λύσει. Αν όμως πεις στο παιδί: «Είσαι έξυπνο. μπορεί να φτάσεις στον παράδεισο.τι "πέσει" στη φαντασία γίνεται σπόρος. Όχι μόνο μιλά.μπορεί να χαθείς μέσα τους. σιγά-σιγά όμως η φαντασία σβήνει όλο και περισσότερο. Δεν μπορείς να λύσεις αυτό το μαθηματικό πρόβλημα». βοήθησε εκατομμύρια ανθρώπους να θεραπευτούν από πάρα πολλές ασθένειες απλώς μέσω της φαντασίας. To LSD και άλλα ναρκωτικά επιδρούν σε αυτό το κέντρο.» Τότε θα καταφέρει να το λύσει. απαντά. Τίποτε δεν είναι σίγουρο. Όλοι οι χριστιανικοί και οι μωαμεθανικοί διαλογισμοί γίνονται βασικά μέσω της φαντασίας. επιστημονικές ανακαλύψεις που δείχνουν πως ό. Στο τέλος η φαντασία εξαφανίζεται και βρίσκεσαι αντιμέτωπος με την αλήθεια. εφιαλτική. Αν έχεις φαντασία γεμάτη εφιάλτες. Είσαι ανίκανο. Η φαντασία σου μπορεί να γίνει είτε κόλαση είτε παράδεισος. Φαντάζεσαι διαρκώς κι αν φαντάζεσαι λάθος πράγματα. Έτσι το LSD απλά σε βοηθά να φέρεις στην επιφάνεια το εσωτερικό δυναμικό που ήδη έχεις. μπορείς να δώσεις τεράστια ώθηση στον διαλογισμό σου. θα λειτουργήσει αυτή και θα βρεθείς στην κόλαση. ότι γίνεσαι όλο και πιο υγιής. Απλώς πηγαίνει στο κέντρο της φαντασίας σου και πυροδοτεί χημικά τη λειτουργία του. Υπάρχουν επιστημονικές αποδείξεις. Έμοιαζε με θαύμα. Έλεγε: «Άρχισε να νιώθεις πως είσαι καλά. αλλά απαντά κιόλας.. ολόκληρες εποχές. αλλά μιλά με κάποιον. μπορείς να δημιουργήσεις ψευδαισθήσεις γύρω σου. Αν τη χρησιμοποιήσεις με το σωστό τρόπο. αλλά μέσω της φαντασίας γεννιέται και η καταστροφικότητα. να σκέφτεσαι συνέχεια ότι είσαι υγιής. Αν όμως είσαι γεμάτος όμορφα όνειρα. αν λες στα παιδιά ότι είναι αργόστροφα. ένας από τους μεγαλύτερους ψυχολόγους της Δύσης. Ο Πατάντζαλι λέει ότι η φαντασία είναι η τρίτη λειτουργία του νου.φτάσαμε! Μέσω της φαντασίας γεννιέται η δημιουργικότητα. Έχουν γίνει πολλά πειράματα. Πρώτα πρέπει να φανταστείς κάτι. όταν πέφτεις για ύπνο. που δεν υπάρχει. Η μέθοδος του ήταν πολύ απλή. Κάθε μέρα γίνομαι καλύτερα". θα σε καταστρέψει. Εξαρτάται από σένα. Δώσε του το πρόβλημα και πες του: «Για δοκίμασε». Χρησιμοποίησαν τη φαντασία τους με τέτοιον τρόπο που τους κατάπιε. Τη νύχτα. Αν τη χρησιμοποιήσεις με λάθος τρόπο. Μετά συνεχίζεις να το φαντάζεσαι και μέσω της φαντασίας δημιουργείς μια ατμόσφαιρα γύρω σου. μιλά για λογαριασμό του άλλου.. ολόκληρες χώρες άλλαξαν μόνο με τη φαντασία. Υποβάλλεις στη φαντασία τους την ιδέα ότι είναι χαζά. μπορείς να λύσεις όλα τα προβλήματα. ότι είναι χαζά. παραισθήσεις. Βοήθησε εκατομμύρια ανθρώπους. Ο Πατάντζαλι λέει πως η φαντασία είναι η τρίτη κατάσταση του νου. Δοκίμασε το. Για δοκίμασε. Ακόμη και ανίατες ασθένειες θεραπεύτηκαν. Ο Χάξλεϊ λέει πως το LSD μπορεί να γίνει κλειδί για την πύλη του παραδείσου. Ολόκληρες γενιές άλλαξαν. γίνονται χαζά. Ο Εμίλ Κουέ. Τον θεωρείς τρελό κι όμως μιλά σε έναν πραγματικό . Αν έχεις φαντασία θλιβερή. ενώ ο Ράινερ λέει πως είναι η απόλυτη κόλαση. Τους επιβάλλεις να είναι χαζά. Αν έχεις χαρούμενη φαντασία. Ο τρελός μπορεί να κάθεται μόνος του. δεν έχω δει πιο έξυπνο παιδί. Γι' αυτά υπάρχουν τόσο αντιφατικές αναφορές. Να φαντάζεσαι διαρκώς». και το πρωί θα είσαι ο υγιέστερος άνθρωπος του κόσμου. Ρωτά. οράματα . Επαναλάμβανε το συνέχεια μέσα σου: "Είμαι όλο και καλύτερα. Είσαι πολύ έξυπνο για την ηλικία σου. Σήμερα οι ψυχολόγοι υποστηρίζουν πως. Έχεις πολλές δυνατότητες. τότε το ταξίδι σου θα είναι δυσάρεστο. να δεις τι μπορείς να πετύχεις με τη φαντασία. Του έχεις χαρίσει τη φαντασία.

οράματα. Αν ξέρεις πώς να χρησιμοποιήσεις αυτόν τον ύπνο. Μερικές φορές αγγίζουν τον ύπνο μόνο για ελάχιστα δευτερόλεπτα. αλλά δεν έχεις βυθιστεί στον ύπνο. ΙΙολλοί θρησκόληπτοι ζουν μέσα στη φαντασία. Τα παιδιά δεν μπορούν να κάνουν αυτήν τη διάκριση. . Βρίσκεσαι στην ίδια κατάσταση ευδαιμονίας που βρέθηκε ο Βούδας. μόνο που δεν έχεις επίγνωση. Δεν είναι κάτι κακό· είναι διασκεδαστικό. Το πρωί νιώθεις φρέσκος. Το πρωί νιώθεις ότι η νύχτα ήταν καλή. αναζωογονημένος. Δεν είχες επίγνωση της κατάστασης σου. Μη χαθείς μέσα του. Στη φαντασία του. Και ο τρελός έχει την ίδια σύγχυση. που ζουν ο Ραμακρίσνα και ο Ιησούς. ένα όμορφο όνειρο. Ακόμη κι ο φυσικός ύπνος έχει χαθεί. Η μόνη διαφορά είναι ότι στο σαμάντι έχεις απόλυτη επίγνωση της κατάστασής σου. Ο ύπνος μπορεί να χρησιμοποιηθεί με δύο τρόπους. τότε η φαντασία γίνεται επικίνδυνη. Οτιδήποτε άλλο συμβεί μπορεί να είναι πανέμορφο. Ο νους είναι τελείως απορροφημένος. Μπορείς να τα απολαύσεις. ΙΙολλοί βλέπουν φώτα. 'Όταν κάνεις διαλογισμό. αναγεννημένος. Ο ύπνος είναι σταμάτημα της λειτουργίας του νου. Στον ύπνο όλα είναι ίδια.» Δεν μπορούν να καταλάβουν ότι το όνειρο είναι όνειρο και η πραγματικότητα είναι πραγματικότητα. Έχουν τόση αναστάτωση και υπερδιέγερση.τι απέμεινε. Η σιωπή του ύπνου. Όλα τα άλλα είναι ίδια. Αν ονειρεύεσαι. γιατί το σαμάντι και ο ύπνος δεν διαφέρουν και πολύ. δεν ξέρουν πού τελειώνει το όνειρο και πού αρχίζει η πραγματικότητα. Ύπνος σημαίνει απουσία συνειδητότητας. μπορεί να συμβούν πολλά μέσω της φαντασίας. Την έχουν καταστρέψει. Χόρεψε! Απόλαυσε! Να θυμάσαι όμως διαρκώς ότι είναι φαντασία. Η δραστηριότητα έχει σταματήσει.αλλά κι αυτό ακόμη το έχεις χάσει. μπορεί να γίνει σαμάντι. η ευδαιμονική μελωδία του ύπνου τους είναι άγνωστη. δεν είναι διόλου κακό. Είσαι κάπου ανάμεσα. δεν είσαι στην κατάσταση του ύπνου. Είναι όμορφο να χορεύεις με τον Κρίσνα. μεταξύ ύπνου και ξύπνιου. Δεν ξέρεις τι συνέβη. μόνο που δεν το συνειδητοποιείς. Δεν έχουν χάσει τίποτε. χρώματα. ο άλλος είναι αληθινός και δεν μπορεί να διακρίνει το φανταστικό από το πραγματικό.καμία δραστηριότητα.δίνει ζωή. καμία κίνηση στο νου. Χάνονται στη φαντασία και χαραμίζουν τη ζωή τους. Ο νους δεν λειτουργεί.άνθρωπο. Η τέταρτη κατάσταση του νου είναι ο ύπνος. περπατούν με τον Ιησού ή χορεύουν με τον Κρίσνα. τι πραγματικά συνέβη. Μπορείς να τον χρησιμοποιήσεις.τίποτε άλλο. Οι άνθρωποι δεν κοιμούνται πραγματικά. Αν χαθείς.απόλαυσε το. Η συνειδητή δραστηριότητα έχει σταματήσει. μιλούν με τον ίδιο τον θεό. Βρίσκεσαι στη μέση. Τον αγγίζουν κι αρχίζουν ξανά να ονειρεύονται. Έχεις αφήσει την κατάσταση της εγρήγορσης. Τα όρια συγχέονται. Ο ένας είναι ως φυσική ξεκούραση . Μόνο μην τα πάρεις για αληθινά. Δεν ξέρει τι είναι πραγματικό και τι δεν είναι. Στον βαθύ ύπνο βρίσκεσαι στην ίδια κατάσταση ευδαιμονίας. χαμένος. απολαυστικό . Αυτός ο ύπνος είναι όμορφος.αυτό όμως δεν είναι παρά ό. με την έννοια που αυτή έχει όταν βρίσκεσαι σε κατάσταση εγρήγορσης. ήταν μόνο ένα όνειρο. Ύπνος σημαίνει μια κατάσταση χωρίς κανένα περιεχόμενο . Ονειρεύονται συνέχεια. Το πρωί νιώθεις ότι η νύχτα ήταν πολύ ωραία . Πολλές φορές μπορεί να χάσουν ένα παιχνίδι στο όνειρο τους και το πρωί να κλαίνε λέγοντας: «Πού είναι το παιχνίδι μου. Αυτά είναι πράγματα της φαντασίας. Η συνειδητότητα έχει στραφεί βαθιά μέσα της. Ο ασκούμενος στον διαλογισμό πρέπει να θυμάται ότι αυτά είναι λειτουργίες της φαντασίας. Να θυμάσαι ότι μόνο η συνειδητότητα που παρατηρεί είναι αληθινή . ώστε ο νους δεν μπορεί να βυθιστεί ολοκληρωτικά στη λήθη.

υπέροχη.τι ήταν όμορφο. μπορούν να κάνουν τα πάντα.Ο Πατάντζαλι όμως λέει ότι ο φυσικός ύπνος είναι καλός για την υγεία του σώματος και. έτσι όπως ήταν. Μπορεί να προσθέσεις πολλά. Η Μπαγκαβάντ Γκιτά λέει πως ο γιόγκι δεν κοιμάται ούτε όταν κοιμάται. θα αλλάξει ολόκληρη η ζωή σου.ο Βούδας χρησιμοποίησε την έκφραση «ορθή μνήμη» για το διαλογισμό. δημιουργεί σύγχυση. Κάθε παιδί νομίζει πως οι ενήλικες απολαμβάνουν όλα τα καλά της ζωής. κάθε τι οδυνηρό το απορρίπτεις. Ό. Κάποιος παρατηρεί -υπάρχει σκοπιά στον πύργο. όταν είσαι απόλυτα ειλικρινής με τον εαυτό σου. ενώ όλο το παρελθόν είναι ωραίο και όλο το μέλλον είναι ωραίο.τι κι αν πεις. μπορεί να γίνει πνευματικό φαινόμενο. ο νους κοιμάται. μπορείς να πας στις προηγούμενες ζωές . κι αργότερα θα λένε ότι η παιδική τους ηλικία ήταν πανέμορφη. Νομίζεις πως το παρελθόν ήταν ωραίο και πως το μέλλον θα είναι ωραίο. Κοίταζε σωστά.αν όμως γνωρίσεις το παρελθόν σου ακριβώς όπως ήταν. Παραμένει σε εγρήγορση. δεν του είσαι πιστός. Αν χρησιμοποιηθεί λάθος. τα ξεχνάς. δεν είναι αλήθεια. Όλοι έχουν μια τεράστια αποθήκη αναμνήσεων που απορρίφθηκαν. Αν γνωρίσεις πραγματικά το παρελθόν σου όπως είναι. Αυτή μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί σωστά ή λάθος. Είναι φαντασία. Η μνήμη είναι η πέμπτη -και τελευταία. Απορρίπτεις πολλά πράγματα .κατάσταση του νου. αυτήν τη στιγμή υποφέρουν. Πολλά μπορείς να κάνεις. Μπορεί. κάθε τι θλιβερό. Όλα σου τα κέντρα βρίσκονται σε σύγχυση. Ό.και τότε ο ύπνος γίνεται σαμάντι. Δημιουργείς το παρελθόν σου. Όμως αυτά τα παιδιά θα μεγαλώσουν. Μπορεί να σβήσεις κάτι. μην το αλλάζεις. Όλοι λένε: «Η παιδική μου ηλικία ήταν υπέροχη». Υπάρχει η ορθή μνήμη . κακό ή καλό. αλλά δεν μπορείς να είσαι σίγουρος αν πράγματι συνέβη έτσι. μπορεί να γίνει σαμάντι. Κοίτα το παρελθόν. μπορεί να παρεισφρήσει η φαντασία. Δεν θυμάσαι αληθινά. Κρατάς μόνο ό. Δεν μπορείς να βασιστείς στη μνήμη σου. Αν η μνήμη είναι σωστή. Τα παιδιά νομίζουν πως υποφέρουν. Κάθε φορά. Είναι πολύ δύσκολο. Κάθε παιδί λαχταρά να μεγαλώσει γρήγορα. Αν γνωρίσεις το παρελθόν σου έτσι όπως είναι. Μην αλλάζεις τίποτε. Η μνήμη σου δεν είναι αξιόπιστη. Για κοιτάξτε τα παιδιά! Αυτά τα ίδια παιδιά που αργότερα θα λένε τι ωραία που ήταν η παιδική τους ηλικία. Υπάρχουν τεχνικές για να μπορέσει ο ύπνος να μετατραπεί σε πνευματική αφύπνιση. Νομίζεις πως μόνο το παρόν είναι λάθος. Θυμάσαι όλα όσα υποστηρίζουν το εγώ σου και όσα δεν το υποστηρίζουν τα απορρίπτεις. να γίνει ενήλικας. Αν είσαι ειλικρινής. μπλέκονται το ένα με το άλλο και τα κάνουν θάλασσα.τι κι αν έχει συμβεί. αλλά ο παρατηρητής παραμένει σε εγρήγορση. Αυτήν τη στιγμή όλοι σκέφτονται πώς να επαναλάβουν το παρελθόν κάπως τροποποιημένο . όμως μεγάλωσες κι εσύ.και τότε θα έχεις μόνο μία επιθυμία: να μάθεις πώς θα υπερβείς όλες αυτές τις ανοησίες. Ολόκληρο το σώμα κοιμάται. Όμως το παρελθόν ήταν παρόν πριν από λίγες μέρες και το μέλλον θα γίνει παρόν σε λίγες μέρες. πολύ επίπονο! Ξεδιαλέγεις και αλλάζεις τις αναμνήσεις. Όταν λες: «Αυτό θυμάμαι». πράγματι. Γνώρισε το έτσι όπως είναι. Ο Πατάντζαλι λέει ότι η μνήμη είναι σωστή. είναι κάτι επεξεργασμένο και αλλοιωμένο. δεν θα θέλεις να το επαναλάβεις στο μέλλον. να θυμάσαι κάτι. Δεν είναι αληθινό. κάθε παρόν είναι λάθος. Αυτή είναι η εσφαλμένη μνήμη. Γίνεται η υπέρτατη έκσταση. Έχουν εξουσία.κάτι μέσα του συνεχίζει να είναι συνειδητό. .κάθε τι άσχημο. ενώ το παιδί είναι ανήμπορο. μπορείς να φτάσεις και στις προηγούμενες ζωές σου. αν μπορέσεις να γίνεις συνειδητός στον ύπνο σου. Τότε και μόνο τότε μπορεί η μνήμη σου να είναι σωστή. Η ορθή μνήμη θα σου δώσει το έναυσμα να ελευθερωθείς από όλες τις ζωές σου. δεν θα θέλεις να το επαναλάβεις.

Θα διχάζεσαι όλο και: περισσότερο. για τον αδερφό σου.είναι οι δυο θεμέλιοι λίθοι της Γιόγκα του Πατάντζαλι. Το συνειδητό σου είναι υποκρισία. Θα χωριστείς στα δυο· θα γίνεις σχιζοφρενής. Τότε κατακτάς τη διαύγεια του νου. Αρχίζουν να παλεύουν με τον εαυτό τους.πρέπει να ξέρεις τι πραγματικά σκέφτεσαι για τον πατέρα σου. Όλα είναι ανοησίες και δεν θα θέλεις να τα προβάλεις ξανά στο μέλλον. να γίνει ένα μαζί σου. Το πρώτο που πρέπει να θυμάσαι είναι ότι δεν παλεύεις ενάντια στη φύση. είναι διαθέσιμη. μην το αλλάζεις. όλη σου η προσπάθεια μπορεί να πάρει λάθος κατεύθυνση. δηλαδή της απουσίας επιθυμίας. πρέπει να καταβάλεις επίπονη προσπάθεια. για την αδερφή σου. καταβάλλοντος συνειδητή προσπάθεια. θα ελευθερωθείς. Αυτή η διαύγεια μπορεί να σε οδηγήσει στο διαλογισμό. Αν αρχίσεις να παλεύεις με τον εαυτό σου έχεις χάσει.κι αν δεν καταστραφούν. Πραγματικά. με κάθε τίμημα. πραγματικός. Το τελευταίο στάδιο της βαϊράγκυα. Εσύ είσαι και τα δύο και οι δυο αντίπαλοι είναι το ίδιο πρόσωπο. Αν συμβεί αυτό. για τη μητέρα σου. Πάντα θα μπορείς να διαπεράσεις κάθε λάθος. να . Αυτά τα πρότυπα δημιουργούν φραγμούς. Τίποτε δεν μπορεί να σε αλλάξει. Τίποτε δεν μπορεί να σου δημιουργήσει σύγχυση. Όμως εσύ έχεις υιοθετήσει λανθασμένα πρότυπα. μέσω της γνώσης της πιο εσωτερικής μας φύσης. αλλά ενάντια στις συνήθειες. Ο Χριστιανισμός σας διδάσκει -όχι ο Χριστός. Πρέπει να γυμνωθείς τελείως . Παλεύεις ενάντια στα πρότυπα αυτά . ο Χριστιανισμός. Δεν παλεύεις ενάντια στη φύση. της πουρούσα. να καταδικάζετε τον εαυτό σας.Όμως είμαστε ανειλικρινείς. σε λανθασμένες συνήθειες. Και τότε δεν θα είσαι υποκριτής.θα γίνεις αυθεντικός. η εσωτερική σου φύση δεν μπορεί να κυλήσει. Ποτέ δεν θα νικήσεις. Η φύση υπάρχει. δεν μπορεί να φτάσει το πεπρωμένο της. τον υπέρτατου εαυτού. Για να είσαι πράγματι ειλικρινής με τις αναμνήσεις σου. μην το στολίζεις. προϋποθέτει να σταματήσεις να ενδίδεις στη δίψα για αισθησιακές απολαύσεις. έχεις χάσει από χέρι. λέει ο Πατάντζαλι. μην το ανακατεύεις. Χρειάζεται αδιάκοπη εσωτερική προσπάθεια όχι για να πετύχεις κάτι. Αυτό συμβαίνει στη Δύση. Πέφτουν θύματα αυτής της πλάνης. Γίνεσαι σαν ξίφος. Θα τα αφήσεις όλα πίσω σου. κάνουν αυτό το σφάλμα. Παλεύεις ενάντια στη λανθασμένη ανατροφή. Αν παλεύεις με τον εαυτό σου. Κι όταν γίνεις αυθεντικός.να παλεύετε με τον εαυτό σας. Η ΑΔΙΑΚΟΠΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ Το πρώτο στάδιο της βαΐράγκυα. ειλικρινής . κάτι πρόσθετο. δηλαδή της απουσίας επιθυμίας. Η αμπυάσα και η βαϊράγκυα -η αδιάκοπη εσωτερική άσκηση και η απουσία επιθυμίας. αλλά εξαιτίας των λανθασμένων προτύπων σου. Πρέπει να είσαι αληθινός. Μπορεί να αρχίσεις να παλεύεις με τον εαυτό σου κι αν αρχίσεις να παλεύεις με τον εαυτό σου. Θα είσαι αληθινός. παλεύεις κάτι ξένο. δεν μπορεί να κινηθεί. ποιος θα κερδίσει. θα μπορείς να διαχωρίσεις το σωστό από το λάθος. Αν δεν το καταλάβεις σωστά. θα τρελαίνεσαι όλο και περισσότερο. Και οτιδήποτε κι αν υπάρχει στο παρελθόν σου. Αυτή η διαύγεια μπορεί να γίνει η βάση για την υπέρβαση. Πάρα πολλοί άνθρωποι στην προσπάθεια τους. γίνεσαι σαν βράχος. προϋποθέτει το σταμάτημα όλων των επιθυμιών. Αν τα δυο μου χεριά αρχίσουν να παλεύουν. έτοιμη να κυλήσει μέσα σου ανά πάσα στιγμή. στην αναζήτηση τους για πνευματική αλήθεια. Ποιος θα είναι νικητής και ποιος ηττημένος. Άφησε το όπως είναι. Δεν παλεύεις με τον εαυτό σου.

επειδή σεξ και τροφή σχετίζονται βαθιά. Αν λοιπόν αρχίσεις να στερείς από το σώμα σου την τροφή. Η απουσία επιθυμίας είναι μια οδηγία. δεν τίθεται θέμα επιβίωσης του είδους. ο δεύτερος θεμέλιος λίθος. είναι η ροή της ζωτικής ενέργειας. Για παράδειγμα. Πρέπει να καταλάβεις το νόημα τους και να τους αφήσεις να ριζώσουν και να ανθίσουν μέσα σου. Η πάλη δεν γίνεται ενάντια στη φύση σου. Κι αυτή μπορεί να σε οδηγήσει σε λανθασμένη κατεύθυνση. του είδους. Η απουσία επιθυμίας πρέπει να επιτευχθεί με περισσότερη ζωή. αυτός είναι ο καλύτερος τρόπος: να σκοτώσουμε όλες τις επιθυμίες. Δεν υπάρχει τίποτε ανώτερο ή κατώτερο εντός σου. υπάρχει μια πάλη. Αυτές οι συνήθειες είναι αποτέλεσμα λανθασμένης συμπεριφοράς πολλών ζωών. ώστε η ενέργεια που παίρνει να εξαντλείται στις καθημερινές . Όμως σκοτώνοντας όλες σου τις επιθυμίες σκοτώνεις τον εαυτό σου. Τότε όμως θα είσαι κι εσύ νεκρός. εκατομμύρια άνθρωποι το έχουν κάνει. αλλιώς μπορεί να παρερμηνεύσεις τον Πατάντζαλι. Το τελικό αποτέλεσμα είναι αναπόφευκτα η αυτοκαταστροφή. αν δίνεις στο σώμα σου τόσο λίγη τροφή. τη σημασία τους. Η τροφή χρειάζεται για την επιβίωση σου. Κι εξαιτίας αυτής της λανθασμένης συμπεριφοράς. Όμως το άτομο προέχει. καταφέρνοντας με κάποιον τρόπο εντέλει να σε διαιρέσει και να προκαλέσει μια πάλη. Να θυμάσαι πως αυτοί δεν είναι κανόνες· είναι απλές οδηγίες. Πολλοί το έχουν κάνει. ποτέ δεν διαιρεί. και το σεξ χρειάζεται για την επιβίωση της φυλής. το χάος της σχιζοφρένειας. εννοώ ότι δεν πρέπει να σου γίνουν έμμονη ιδέα. Η απουσία επιθυμίας πρέπει να επιτευχθεί χωρίς να σκοτώσεις τίποτε. Είναι διαφορετικό για τον καθένα. Ο Χριστιανισμός έχει δημιουργήσει μεγάλο διχασμό μεταξύ κατώτερου και ανώτερου. Μπορεί να έχεις ταυτιστεί μαζί τους. να μπορέσει να ανθίσει. Αντίθετα μάλιστα. έτσι ώστε αυτό που υπάρχει μέσα σου να μπορέσει να κυλήσει.είναι απλές οδηγίες. Η αμπυάσα. ωστόσο αυτές δεν είναι εσύ. Δεν θα σε οδηγήσει πουθενά. Τότε δεν θα έχεις πια επιθυμίες. είναι λογικό. Αυτό φυσικά είναι μαθηματικό. δεν μπορεί να κυλήσει αυθόρμητα και δεν μπορεί να φτάσει το πεπρωμένο της. καταπολεμά τις συνήθειες. Σου υποδεικνύουν την κατεύθυνση· δεν σου δίνουν τις λεπτομέρειες. Έχεις συσσωρεύσει πολλές συνήθειες. με περισσότερη ενέργεια . Αν πρέπει να πετύχουμε την απουσία επιθυμίας. ωστόσο ο Χριστιανισμός μιλά για τον ανώτερο και τον κατώτερο εαυτό σου ή το σώμα και την ψυχή. Η πάλη αυτή είναι ατελείωτη. είναι η βαϊράγκυα. γι' αυτό δεν είναι σταθεροί κανόνες. επειδή έχεις εθιστεί τόσο πολύ σ' αυτές. Δεν είναι νεκροί. Οτιδήποτε έχει έρθει σ' εσένα απ' έξω και είναι λάθος πρέπει να καταστραφεί. η απουσία επιθυμίας.αυτοκτονείς. Το δεύτερο στοιχείο. η πάλη γίνεται υπέρ της φύσης σου. Αυτό συμβαίνει στη Δύση. Πρέπει να τους κατανοήσεις -το νόημα. η αδιάκοπη εσωτερική προσπάθεια. Δεν πρέπει να τους ακολουθείς δογματικά. Αρχίζουν να σκοτώνουν τις επιθυμίες τους. Όταν λέω ότι δεν είναι κανόνες. H Γιόγκα.δεν είναι παρά μόνο συνήθειες! Ίσως σου φαίνονται σαν μέρος της φύσης σου. μπορείς να σκοτώσεις το σεξ εύκολα με την έλλειψη τροφής. Το άνθος θα είναι διαφορετικό σε κάθε άνθρωπο. Αυτές οι συνήθειες πρέπει να καταστραφούν . Πρέπει να έχεις ξεκάθαρη στο νου σου αυτή τη διάκριση. Ωστόσο. Αν δεν επιβιώσει το άτομο. Αν την τηρείς σαν κανόνα.αρνείστε τον εαυτό σας.και το νόημα auto πρέπει να μεταφερθεί στη ζωή σου. Γιατί οι επιθυμίες δεν είναι μόνο επιθυμίες. θα αρχίσεις να σκοτώνεις τις επιθυμίες σου. Χωρίς τροφή το άτομο δεν επιβιώνει και χωρίς σεξ το είδος δεν επιβιώνει. Και τα δύο κατά μία έννοια είναι τροφή.όχι με λιγότερη. για την επιβίωση του ατόμου. η φύση σου δεν μπορεί να κινηθεί αυθόρμητα. θα έχεις ακολουθήσει τον κανόνα κατά γράμμα. δογματικοί κανόνες.

Αν κινδυνεύεις. δεν κινείται ενέργεια στο σεξουαλικό κέντρο. Μπορείς να κάνεις μια απλή εγχείρηση. έχεις ακολουθήσει τη σωστή κατεύθυνση. είναι απλώς μια κατάσταση ανικανότητας. Δεν δημιουργείται ενέργεια. να ευνουχιστείς. Η νηστεία αρκεί. Έτσι γίνεσαι όλο και πιο νεκρός. Τώρα θα μπούμε στη σούτρα. Δεν σε οδηγεί στη σοφία. ύπνος. περισσότερη απ' όση χρειάζεται για την επιβίωση του. Δεν υπάρχει σεξ. Κι αν το κάνεις για χρόνια ολόκληρα. Έτσι λοιπόν. όλο και λιγότερο ζωντανός. Αυτό όμως δεν είναι απουσία επιθυμίας. Οι μοναχοί στην Ινδία νηστεύουν διαρκώς με το σκοπό αυτό. Δεν έχεις αλλάξει. το σώμα ξεχνά εντελώς το σεξ. Αυτή η κατάσταση μπορεί να επιτευχθεί μόνο με το ξεχείλισμα της ενέργειας. Δεν είναι περίπλοκο. αν νηστεύεις διαρκούς. Τότε το σώμα μπορεί να σκεφτεί την επιβίωση του είδους. Δεν υπάρχει ενέργεια. Αυτή δεν είναι η κατάσταση της απουσίας επιθυμίας.εξαφανίζονται ορισμένες ορμόνες και δεν νιώθεις πια την ανάγκη για σεξ. το σεξ εξαφανίζεται.ούτε μεταμόρφωση του νου. σε δυο βήματα. Ποιο λοιπόν είναι το κριτήριο. ξεχνάς ότι υπάρχει το σεξ. Ο άλλος είναι να φύγει η ενέργεια και να παραμείνει η επιθυμία. υπάρχουν δυο δρόμοι. Το σεξ απλώς κρυβόταν. χωρίζει τη βαϊράγκυα. Έπειτα συνηθίζεις τη νηστεία. και η επιθυμία για σεξ εξαφανίζεται. θα ξαναζωντανέψει. Μόνον όταν εξαφανιστεί η επιθυμία και είσαι γεμάτος ενέργεια. Ο ένας είναι να φύγει η επιθυμία σου και να παραμείνει η ενέργεια. Όμως. ο Πατάντζαλι δεν εννοεί αυτό.δραστηριότητες -περπάτημα. Ιδού λοιπόν το δεύτερο πράγμα που πρέπει να θυμάσαι πάντα: μην καταστρέφεις την ενέργεια. Ένας νεκρός δεν μπορεί να φτάσει το επέκεινα. Όμως ο σκοπός του Πατάντζαλι δεν είναι αυτός. Η πρώτη: . Μόνον τότε. Η νηστεία είναι ένα απλό κόλπο.και να μη συσσωρεύεται επιπλέον ενέργεια. επίπονο. Είναι εύκολο να τηρήσεις τον κανόνα γιατί αυτό δεν απαιτεί ιδιαίτερη ευφυΐα. να είσαι γεμάτος με περισσότερη ενέργεια. το σεξ θα εξαφανιστεί. με την αφθονία της ενέργειας. έχεις απλώς τηρήσει τον κανόνα. γιατί χρειάζεται ολοκληρωτική μεταμόρφωση του είναι σου. Αν δώσεις ατό σώμα κανονική τροφή -ακόμη κι αν το σώμα έχει νηστέψει για τριάντα ή σαράντα χρόνια. μόνο αν το άτομο συγκεντρώσει επιπλέον ενέργεια. Δεν χρειάζεται τίποτε άλλο . Η ενέργεια μπορεί να φύγει πολύ εύκολα. Αν σε κάνει όλο και πιο νεκρό. όταν νηστεύεις.το σεξ θα επανεμφανιστεί αμέσως. γιατί. με έναν ωκεανό ενέργειας. να είσαι σφριγηλός και να απουσιάζει η επιθυμία. Έτσι λοιπόν. θα είναι δύσκολο. την απουσία επιθυμίας. κατάστρεψε την επιθυμία. αν στερείσαι διαρκώς την τροφή. περιμένοντας τη ροή της ενέργειας. Ο Πατάντζαλι λέει ότι η ενέργεια πρέπει να παραμείνει και η επιθυμία να εξαφανιστεί. Να είσαι πιο ζωντανός. ούτε μεταμόρφωση της εσωτερικής ενέργειας. Γι' αυτό η νηστεία έχει τόση πέραση. το σεξ εξαφανίζεται. Δεν υπάρχει ενέργεια για να κινηθεί! Είσαι ένα πλάσμα νεκρό. Όμως ο Πατάντζαλι αυτό συνιστά. Αυτό ακριβώς κάνει η νηστεία . μπορείς να πετύχεις την κατάσταση της ευδαιμονίας που επιδιώκει η Γιόγκα. Γιατί το σεξ μπορεί να υπάρξει. Πρέπει να θυμάσαι το κριτήριο. Κάποιες ορμόνες μπορεί να αφαιρεθούν από το σώμα σου. κάθισμα. Μόλις κυλήσει η ενέργεια. Είναι εύκολο να τηρήσεις τον κανόνα γιατί μπορείς να εφαρμόσεις απλά κόλπα.γιατί. Θα είναι κοπιαστικό. αν η απουσία επιθυμίας σε κάνει πιο ζωντανό.

Κι έχουν δίκιο. μη διαλογίζεσαι καν. αλλά όχι σαν επιθυμία. Δεν προέρχεται από τη γυναίκα ή τον άντρα. αυτός ο νους δεν μπορεί να βρει πουθενά την ευτυχία. Γιατί κινείσαι επανειλημμένα στα ίδια στερεότυπα απόλαυσης. Σου δίνει λίγες στιγμές ευτυχίας. Πολλά πράγματα υπονοούνται και πρέπει να γίνουν κατανοητά. Όταν ο ήλιος δεν έχει ανέβει ακόμη στον ορίζοντα. Για μία μοναδική στιγμή είσαι χαλαρός. Ένας δυστυχισμένος άνθρωπος είναι επόμενο να στραφεί στις επιθυμίες. αφ' εαυτού. Επιδιώκεις το σεξ. Το σεξ σου δίνει κάποιες στιγμές ηδονής. Για μία στιγμή δεν υπάρχει ούτε παρελθόν ούτε μέλλον. όταν ανατείλει ο ήλιος.εξ ου και η επιθυμία για ηδονή. όλη η διανοητική αγωνία έχει σβήσει.Το πρώτο στάδιο της βαϊράγκυα. Για τον Πατάντζαλι. Ξαφνικά θα νιώσεις ένα κύμα ενέργειας να ρέει από μέσα σου. Και τώρα δεν θα ξεγελαστείς. η στιγμή του θεϊκού. Γιατί ο νους σκέφτεται διαρκώς την απόλαυση. τα πουλιά κοιμούνται. Τότε δεν θα είναι πια επιθυμία. είσαι δυστυχισμένος.Προέρχεται από σένα! Ο άλλος απλώς σε βοήθησε να βρεθείς στο παρόν. Γι' αυτό αναζητάς την ευτυχία κάπου αλλού. Ο εσωτερικός σου εαυτός ρέει τούτη η στιγμή και έχεις μια αναλαμπή ευτυχίας. γιατί δεν υπάρχει «άλλος». Ο νους που προσανατολίζεται στην ηδονή σημαίνει ότι. Πάντοτε προέρχονται από μέσα μας. κοιμάται και εσύ κάθεσαι κάτω από ένα δέντρο. γιατί με τον ήλιο η ενέργεια υψώνεται κι αρχίζει να ρέει στα παλιά πρότυπα που έχεις δημιουργήσει. Νομίζεις όμως πως αυτή η αναλαμπή προέρχεται από το σύντροφο σου. Μην κάνεις καμία προσπάθεια. Όλη η δυστυχία έχει χαθεί. προϋποθέτει να σταματήσεις να ενδίδεις στη δίψα για αισθησιακές απολαύσεις. πριν ανατείλει ο ήλιος. Αυτήν την ώρα την ονομάζουν μπραχμαμουχούρτα. το να ενδίδεις στις αισθησιακές απολαύσεις -γιατί αναζητάς τις αισθησιακές απολαύσεις. όλα είναι σιωπηλά και η φύση κοιμάται βαθιά . τα έχεις ξεχάσει όλα. Για μία στιγμή βρίσκεσαι εδώ και τώρα. μπορείς να το επιδιώξεις σαν διασκέδαση. Αν μπορείς να βρεθείς στην παρούσα στιγμή χωρίς το σεξ. να φύγεις από το παρελθόν και το μέλλον. μείνε σιωπηλός μέσα στη σιωπή της φύσης.το πρωί. έτσι όπως είσαι. το σώμα σου αναστατώνεται και είναι δύσκολο να ηρεμήσει. Ο άλλος απλώς βοήθησε ώστε να έρθεις στην παρούσα στιγμή. καταβάλλοντας συνειδητή προσπάθεια. Μην κάνεις τίποτε. στην παρούσα στιγμή. Τότε δεν θα έχεις πια εμμονή με το σεξ. σιγά-σιγά το σεξ θα γίνει περιττό. Όλα είναι σιωπηλά. γιατί δεν θα εξαρτάσαι απ' αυτό. Οι επιθυμίες είναι ο τρόπος με τον οποίο ο δυστυχισμένος νους αναζητά ευτυχία. Ξαφνικά θα έχεις την ίδια αναλαμπή που έχεις και μέσω του σεξ -ίσως ακόμη μεγαλύτερη. Η ηδονή είναι αναλαμπές ευτυχίας.θα εξαφανιστεί. όλος ο κόσμος κοιμάται. από αυτήν τη γυναίκα ή αυτόν τον άντρα. Αν θέλεις να το επιδιώξεις. επειδή για μία στιγμή βρίσκεσαι εδώ και τώραη ενέργεια αναβλύζει από μέσα σου. Ας προσπαθήσουμε να καταλάβουμε. . και για όλους όσους γνωρίζουν. Κάτσε μια μέρα κάτω από ένα δέντρο . Πρώτον. Κλείσε απλώς τα μάτια σου. ακόμη βαθύτερη. Είσαι ερωτευμένος! με κάποιον. Αυτές οι αναλαμπές εμφανίζονται ως ηδονή. Φυσικά. Το πολύ να βρει κάποιες αναλαμπές. Προσπάθησε απλώς να βρίσκεσαι εδώ. Το σώμα σου μέσα σου. γιατί. Για το λόγο αυτό -επειδή δεν υπάρχει ούτε παρελθόν ούτε μέλλον. Γι' αυτό στην Ανατολή πάντα διαλογίζονται πριν ανατείλει ο ήλιος. ο λόγος είναι ότι δεν είσαι ευτυχισμένος εσωτερικά . επίσης. Και η πλάνη είναι ότι αυτός ο νους που αναζητά την ηδονή νομίζει πως αυτές οι αναλαμπές προέρχονται από κάπου αλλού.τα δέντρα κοιμούνται. Προέρχεται σίγουρα από σένα. δηλαδή της απουσίας επιθυμίας.

περιοδικά . ο νους σταματά και το σεξ παίρνει τα ηνία. Λέω «μερικές φορές». να φύγετε από το σκεπτόμενο νου καν να περάσετε σε μια κατάσταση του είναι δίχως σκέψεις. ενώ κάνει έρωτα. Χρειάζεται συνειδητή προσπάθεια για δυο πράγματα.ο μόνος τρόπος να βρεθούν στο εδώ και τώρα είναι μέσω του σεξ. Δεν σου το δίνει κανένας άλλος. γιατί μόνον ο σιωπηλός νους μπορεί να στραφεί προς τα μέσο. Γιατί δεν ήταν έτσι παλαιότερα. Οτιδήποτε μπορεί να σου δώσει μία αναλαμπή ευτυχίας είναι ελκυστικό. όπως γίνεται συχνά στα παντρεμένο ζευγάρια. Παραδίνεσαι στην επιδίωξη της ηδονής. Πρώτον: όποτε νιώθεις μια στιγμή ηδονής. Όλα αποκτούν νόημα μέσω του σεξ. τόσο πιο ελκυστικό γίνεται το σεξ. ότι αυτό που έβλεπες δεν ήταν παρά το είδωλο σου. μυθιστορήματα.όλα έχουν γίνει σεξουαλικά. πρέπει οπωσδήποτε να το παρουσιάσεις σαν σεξουαλικό αντικείμενο. πάντα όμως έρχεται από μέσα. Από τη στιγμή που μπορείς να κάνεις έρωτα. Η φλυαρία έχει οδηγήσει τον άνθρωπο εδώ που βρίσκεται. Όποτε νιώθεις να . Η ενέργεια ρέει τόσο γρήγορα. Αν θέλεις να πουλήσεις ένα αυτοκίνητο.γιατί τώρα κοιτάζεις προς τη σωστή πηγή. Ολόκληρος ο νους έχει εμμονή με το σεξ. προς τη σωστή κατεύθυνση. Η πράξη γίνεται αυτόματη και ο νους συνεχίζει τα δικά του. Κι εσύ ήσουν καθρέφτης του άλλου. πρέπει να της δώσεις σεξαπίλ. συνέβαινε. Μόνο το σεξ πουλάει. όπως έγινε στη Δύση. Δεν μπορείς να πουλήσεις τίποτε. Μόνον ο σιωπηλός νους μπορεί να ακούσει την ησυχία. τίποτε άλλο δεν έχει σημασία. ενώ εσύ βρίσκεσαι εδώ και κάνεις έρωτα. Κι έχεις την αναλαμπή. Εσύ ο ίδιος το δίνεις στον εαυτό σου. όταν η σεξουαλική ενέργεια κινείται γρήγορα. Είναι ένα καινούργιο φαινόμενο στην ιστορία του ανθρώπου. Ο νους που φλυαρεί διαρκώς δεν επιτρέπει την ευτυχία. μπορείς να σταματήσεις την επιδίωξη της ηδονής. τότε θα δεις ότι στο σεξ ο άλλος δεν ήταν παρά ένας καθρέφτης. απογοητευτικό. Αν νομίζεις ότι η ευτυχία αυτή προέρχεται απ' έξω. Βοηθούσατε ο ένας τον άλλον να βρεθείτε στο παρόν. ώστε η στερεότυπη πορεία της σκέψης διακόπτεται. Προηγουμένως. Τότε και το σεξ γίνεται βαρετό. τόσο ζωτικά. Ο σύγχρονος άνθρωπος έχει φτάσει στο σημείο να σκέφτεται άλλα πράγματα. τη συζήτηση με . Στην Ανατολή το σεξ δεν είχε γίνει ποτέ έμμονη ιδέα. Χρειάζεται όμως η κατάσταση . αν το σεξ έχει γίνει ρουτίνα. στη σημερινή του κατάσταση. με το εξωτερικό να λειτουργεί ως καθρέφτης. Το σεξ είναι η μόνη δυνατότητα και ακόμη και αυτό χάνεται. Αναζητούμε την ευτυχία όχι την ηδονή. την ονομάζεις ηδονή. γιατί δεν συνέβη αυτό που περίμενες. ποιήματα. Η αναλαμπή ίσως φαίνεται πως έρχεται απ' έξω. γιατί.Αναβλύζει σίγουρα από μέσα σου. χωρίς υπερδιέγερση. Το εξωτερικό είναι απλώς ένας καθρέφτης. ενώ ταυτόχρονα σκέφτεσαι κάτι άλλο -το λογαριασμό σου στην τράπεζα. κάτι που βρίσκεται αλλού. απλώς κάθεσαι κάτω από το δέντρο. Αυτός είναι o ορισμός του Πατάντζαλι για την ηδονή: ευτυχία που ρέει από μέσα και αντανακλάται κάπου έξω. Μόλις το καταλάβεις. να τη μεταμορφώνεις σε διαλογιστική κατάσταση. τότε ο θόρυβος δεν σταματά ποτέ. Όσο περισσότερο γεμίζει ο νους με φλυαρία. την ονομάζουμε ηδονή. Γιατί. Ο λόγος είναι ότι τώρα στη Δύση οι άνθρωποι είναι τελείους απορροφημένοι από τη σκέψη . επειδή. την ευτυχία που αναβλύζει διαρκώς. αποκλείει κάθε δυνατότητα ευτυχίας. Όταν η ευτυχία που ρέει από μέσα καθρεφτίζεται στο εξωτερικό. ένα φίλο. Αν λοιπόν δεν έχεις αναλαμπές ευτυχίας.η σιωπή. αν δεν δημιουργήσεις σεξαπίλ. Γίνεται βαρετό. η ενέργεια. είναι ευτυχία . Είναι τόσο αδιόρατη που με το θόρυβο του νου δεν την ακούς. Αν θέλεις να πουλήσεις οδοντόκρεμα. Ταινίες.το σεξ έχει τελειώσει. ιστορίες. Μόνο με το σεξ μερικές φορές σταματά ο θόρυβος. Και δεν είναι συνηθισμένη ηδονή αυτό που νιώθεις. Δεν κάνεις τίποτε.

από τον κόσμο. Αυτό είναι το προπό βήμα της απουσίας επιθυμίας. γίνεται σαν ανοιχτή πληγή. Αν είσαι δυνατός. γιατί έχεις βρει μια μεγαλύτερη πηγή που σε τραβά σαν μαγνήτης. έναν αρχαίο μηχανισμό επιβίωσης: πάλη ή φυγή. τις αφήνεις να πέσουν. όμως. Αν είσαι συνειδητός. Ό.βιώνεις ηδονή. γιατί μπορεί να γίνονται και . Τότε γίνονται πιο σημαντικές. Δεν τις πολεμάς. Είναι κι οι δύο λάθος. Αντίθετα μάλιστα. Και στις δυο περιπτώσεις. Είναι σαν να κρατάς στο χέρι σου μερικές πέτρες. δεν αδημονείς. αν αναζητάς την αληθινή πηγή. και ξαφνικά να μάθεις τι είναι τα διαμάντια και να δεις ότι ο τόπος είναι γεμάτος από αυτά. δραπετεύεις. Δεν επιδιώκεις. Και αυτό πράγματι συμβαίνει. Συρρικνώνονται και χάνονται. Τώρα όλη σου η ενέργεια κινείται προς τα μέσα. πως είναι κάτι που ήδη έχεις. να δεις από που προέρχεται. πολύχρωμες πέτρες. Κι αυτό είναι ένα είδος πάλης . Μην παλεύεις· απλώς παρατήρησε.τι κι αν δεις μοιάζει σεξουαλικό. δηλαδή της απουσίας επιθυμίας. αργά ή γρήγορα θα διαπιστώσεις ότι αναβλύζει από μέσα σου. Και στις δυο περιπτώσεις. ίσως συνεχίσεις να νομίζεις ότι προέρχεται απ' έξω. προϋποθέτει να σταματήσεις να ενδίδεις στη δίψα για αισθησιακές απολαύσεις. Δεν σκοτώνεις τις επιθυμίες. Αν είσαι δυνατός. τότε παλεύεις. η επιθυμία αυτή γίνεται επίκεντρο του νου σου. να καταστραφούν. Το πρώτο στάδιο της βαϊράγκυα. Μπορείς να πας στα Ιμαλάια. Η προσπάθεια πρέπει να είναι συνειδητή. μη φεύγεις.απλώς έχεις βρει κάτι μεγαλύτερο. Αυτή είναι η πλάνη του κόσμου. Σε καμία περίπτωση όμως δεν γίνεσαι δυνατότερος. να αναζητάς την εσωτερική πηγή της ευτυχίας και. για να έχεις το χέρι σου ελεύθερο να πιάσεις τα διαμάντια. Ο νους έχει δυο τρόπους αντιμετώπισης: μπορείς να παλέψεις με κάτι ή μπορείς να του ξεφύγεις. είσαι έτοιμος για φυγή. το σεξ γίνεται το επίκεντρο. το νόημα δεν χάνεται. Αυτές είναι οι δυο στάσεις του νου. Οι επιθυμίες παύουν να είναι τόσο σημαντικές.τι κι αν συμβαίνει. ο άλλος γίνεται το επίκεντρο του νου σου. Μόλις καταλάβεις πως αναβλύζει πάντα από μέσα σου. προβάλλεται αμέσως αυτή η πληγή. Συνειδητή προσπάθεια σημαίνει: πρώτον. γιατί και με τις δύο δυναμώνει ο νους. Δεν πολεμάς τις πέτρες. όπου υπάρχει η δυνατότητα για επιθυμίες. να είσαι απλώς παρατηρητής. Έχουν χάσει το νόημα τους. Ασχολείσαι συνέχεια με αυτό. να είσαι απλώς σε εγρήγορση. πάλη ή φυγή. Αν τις πολεμήσεις. Όπου κι αν κοιτάξεις. το βάζεις στα πόδια. Οι επιθυμίες απλώς παραμελούνται. χαρά. Αν πολεμάς το σεξ. Αν τις πολεμήσεις. Το κλειδί είναι η «συνειδητή προσπάθεια». Μπορείς να παλέψεις ή να ξεφύγεις από τον κόσμο . σε απασχολεί διαρκώς. δεύτερον.η πάλη του αδύναμου. Χρειάζεται συνειδητότητα' χρειάζεται και προσπάθεια. Αν δεν είσαι συνειδητός. Μόλις δεις τα διαμάντια. Πετάς τις πολύχρωμες πέτρες. πολεμώντας τες τους δίνεις περισσότερο νόημα. κλείσε τα μάτια σου και κοίταξε μέσα σου. το επίκεντρο είναι ο άλλος. δεν πολεμάς τις επιθυμίες . Μη χάσεις αυτήν τη στιγμή· είναι πολύτιμη. Ό. Όταν πολεμάς μια επιθυμία. Να είσαι απλώς συνειδητός. καταβάλλοντος συνειδητή προσπάθεια. Ο Πατάντζαλι λέει πως υπάρχει μία τρίτη δυνατότητα: μην παλεύεις. αν ασκείσαι στον διαλογισμό. Να θυμάσαι πως σι επιθυμίες δεν χρειάζεται να σκοτωθούν. Συρρικνώνονται και χάνονται. σταματάς να επιδιώκεις την ηδονή. απόλαυση. Οι επιθυμίες πρέπει να χάσουν το νόημα τους. Απλώς τις αγνοείς. Ο νους έχει ένα μηχανισμό. να παρατηρείς τα παλιά πρότυπα των συνηθειών σου. ο σημαντικός είναι ο άλλος. ποτέ δεν θα νικήσεις. Αν είσαι αδύναμος. είσαι έτοιμος για καβγά. Αν είσαι αδύναμος.

Τότε δεν θα χρειάζεται να εξαρτάσαι από τίποτε . Πολλές κοινωνίες δοκίμασαν να το κάνουν αυτό με τα παιδιά . χωρίς αυτές τις καταστάσεις. οτιδήποτε σου δίνει απόλαυση. Αν δεν γίνει κάποια συνειδητή προσπάθεια. Σου χτυπά κάθε στιγμή την πόρτα από μέσα: «Εδώ είμαι!» Μόλις νιώσεις ότι σου χτυπά την πόρτα. αλλά αν δεν έχεις αγιάσει μέσω συνειδητής προσπάθειας. θα το απολαμβάνεις περισσότερο! Τώρα.. ο νους των απολαύσεων. απλώς έχεις ανατραφεί με τέτοιο τρόπο που υποσυνείδητα απορρίφθηκε μόνο του. Δεν το έχεις απορρίψει συνειδητά. Και η συνειδητότητα κερδίζεται με προσπάθεια: αν έχεις εκπαιδευτεί να κάνεις κάτι χωρίς προσπάθεια.εξαφανίζεται. είναι μάταιο. μόνον όταν θα είσαι ελεύθερος. καταβάλλοντας συνειδητή προσπάθεια. Όποτε βρίσκεσαι σε επαφή με κάτι που δίνει απόλαυση -σεξ. Αν δεν κάνεις κάτι συνειδητά. στην Ινδία υπάρχουν πολλοί χορτοφάγοι . Ευτυχώς. Δεν κερδίζεις τίποτε. εξουσία. Χωρίς συνειδητότητα. Δεν έχεις κάνει κάτι γι' αυτό. Μόλις. χωρίς να ξέρεις ότι αυτό συμβαίνει. ότι τόσον καιρό δημιουργούσες εξωτερικές καταστάσεις για να μπορέσει να εκδηλωθεί. Λόγου χάρη. Είναι αξίωμα.να τα αναθρέψουν με τέτοιο τρόπο που ορισμένα λανθασμένα πράγματα να μην υπάρχουν στη ζωή τους. Δεν θα σου δώσει πνευματική δύναμη. Το πέτυχαν. τίποτε. τότε μπορείς να τη μοιραστείς ελεύθερα. Αρκείς εσύ από μόνος σου. χωρίς συνειδητότητα! Μπορεί να γίνεις άγιος. να το θυμάσαι. πολλοί είναι χορτοφάγοι. η τροφή δεν είναι η πηγή της ευτυχίας σου. τότε μπορεί να εκδηλωθεί. εσύ ο ίδιος είσαι η πηγή. Τότε ο άλλος δεν είναι εχθρός σου. 'Όταν κάνεις κάτι μόνος σου. όμως. Για πρώτη φορά γεννιέται η φιλία. Αν είχες γεννηθεί σε οικογένεια μη χορτοφάγων. δεν θα σου δώσει ακεραιότητα. δεν έχεις κανένα κέρδος. τόσο πιo συνειδητός γίνεσαι. θα τρως χορτοφαγικά γεύματα. Μπορεί να εκπαιδευτείς με τέτοιον τρόπο που να στερείσαι ορισμένων επιθυμιών.διαλογίσου πάνω σε αυτό. τότε η δίψα για απολαύσεις -η σκέψη των απολαύσεων. Βραχμάνοι. αλλά δεν κέρδισαν τίποτε ουσιαστικό. Έτσι. Μπορείς να απολαύσεις τα πάντα και θα τα απολαύσεις πραγματικά. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα πάψεις να απολαμβάνεις το φαγητό. Τι να κάνεις. δεν κερδίζεις τίποτε. άχρηστο. Βρίσκεται μέσα σου. Δεν αποτελεί συνειδητή προσπάθεια. αν γεννηθείς σε οικογένεια χορτοφάγων. ούτε καν άσπονδος φίλος. όμως. γιατί θα παραμένεις εξαρτημένος από την πηγή.να σταματήσεις να ενδίδεις στη δίψα για αισθησιακές απολαύσεις. Ένας . Κι έρχεται μία στιγμή που γίνεσαι καθαρή συνειδητότητα.. φαγητό. θα τη βρεις. γιατί στον αγώνα χρειάζεται όλο και περισσότερη συνειδητότητα. Αυτό. τότε κερδίζεις κάτι. γιατί αυτό που πρέπει να κερδίσεις πραγματικά είναι η συνειδητότητα. Μόλις νιώθεις αυτήν την αίσθηση. θα έτρωγες μη χορτοφαγικό φαγητό με τον ίδιο τρόπο. Ιδού το πρώτο βήμα: .Ζαϊνιστές. την αίσθηση της επάρκειας.υποσυνείδητες προσπάθειες. ότι η πηγή δεν είναι κανένας άλλος. δεν σημαίνει τίποτε. Η πηγή είσαι εσύ ή μήπως η πηγή βρίσκεται κάπου αλλού. Πρέπει να κάνεις κάτι μόνος σου. δεν αποκρυσταλλώνεσαι ποτέ.ούτε φαγητό ούτε σεξ ούτε εξουσία. Δεν κερδίζουν τίποτε. καταλάβεις ότι εσύ είσαι η πηγή της ευτυχίας σου. Πρέπει να αγωνιστείς πόντο-πόντο. δεν κερδίζεις τίποτε. Αν διαλογιστείς. Όσο περισσότερο χρησιμοποιείς τη συνειδητότητα. Μόνον ένας ανεξάρτητος άνθρωπος μπορεί να απολαύσει. γιατί το να είσαι χορτοφάγος μόνο και μόνο επειδή γεννήθηκες σε οικογένεια Ζαϊνιστών. Το μη χορτοφαγικό φαγητό απλώς αποκλείεται. τότε δεν υπάρχει δυνατότητα μεταμόρφωσης. χρήμα. όμως. όμως. Προσπάθησε να βρεις από πού προέρχεται. η πηγή δεν βρίσκεται αλλού. Αν η πηγή βρίσκεται κάπου αλλού.

αλλά η πάλη υπάρχει. Δεν το πιέζεις να συμβεί. όταν καταλάβεις πως η πηγή βρίσκεται μέσα αού. όλη η δυστυχία εξαφανίζεται. μόνο ατόφια συνειδητότητα. Έπειτα πρέπει να γνωρίσεις ολόκληρη τη φύση ίου εσωτερικού εαυτού σου. Δεν υπάρχει πια «εγώ». Δεν θα υπάρχει αυτοσυνειδησία.άνθρωπος που έχει τρέλα και μανία με το φαγητό δεν μπορεί να το απολαύσει. Μόνο η φύση που ρέει . Απόλυτη αποδοχή . με εξουσία». Τρώει βίαια.σκοτώνει το φαγητό. Αν παλεύεις έξω στον κόσμο. Δεύτερον: τι είναι αυτή η πηγή. Εσύ ο ίδιος είσαι η πηγή. χωρίς συνειδητή προσπάθεια. Αυτό το επίτευγμα έχει πάνω του την τελευταία σκιά του «εγώ». ατελείωτα. μόλις μάθεις ότι εσύ είσαι το κέντρο της ύπαρξης. το «εγώ» παραμένει. το ποτάμι που κυλά προς τη θάλασσα. γιατί ακόμη και η προσπάθεια.αυτό είναι που ο Λάο Τσε ονομάζει Τάο.μια αδιόρατη προσπάθεια. Ακόμη κι αν δεν φτάσει. Πρώτον: εσύ είσαι η πηγή. μέσω της γνώσης της πιo εσωτερικής μας φύσης.«Είμαι κάποιος με χρήμα. είναι η ολοκληρωτική εξαφάνιση του εγώ. Τότε όλη η ζωή γίνεται παιχνίδι και μπορείς να συνεχίσεις να γιορτάζεις την κάθε στιγμή. η απουσία επιθυμίας γίνεται αυθόρμητη. Έχει γίνει φυσικό. Μπορεί να μην είναι προσκολλημένοι στα εγκόσμια -και πράγματι δεν είναι. είμαι σοφός». Είναι έτσι. να τον καταστρέψουν. ακόμη και η συνειδητότητα δεν αρκεί. Απλώς κυλάει. Εσύ είσαι το κέντρο. όπως είναι. τα ξέρεις όλα. Δεν χρειάζεται καμία προσπάθεια. Το ποτάμι ρέει απλώς και μόνο επειδή η ροή είναι στη φύση του. για τον Πατάντζαλι. Όλο το σύμπαν βρίσκεται πια μέσα σου. Μόλις γνωρίσεις αυτήν την πηγή στην ολότητα της. Το δεύτερο και τελευταίο βήμα της απουσίας επιθυμίας. κανένας αγώνας διατήρησης.όχι μόνο η ευτυχία. προσπαθούν να επιβληθούν στον άλλο. Με συνειδητότητα και προσπάθεια. αλλά δεν μπορεί να απολαύσει. Και μόλις γίνεις το κέντρο της ύπαρξης. καμία πάλη. Έχουν «πετύχει» κάτι. Τότε ο θεός δεν βρίσκεται στα σύννεφα. γεννιέται η προσπάθεια . δεν τρέχει τίποτε. υπάρχει μέσα σου. Υπάρχουν ευσεβείς εγωιστές που έχουν πολύ λεπτοφυές εγώ. δημιουργείται ένα αδρό εγώ: . είμαι άγιος. της πουρούσα. Προσπαθούν να σκοτώσουν τον άλλο. αλλά χωρίς προσπάθεια για να είσαι συνειδητός. Αυτό είναι το πρώτο βήμα: η προσπάθεια. Πρώτα. Ο Πατάντζαλι λέει ότι είναι το πρώτο βήμα. για να πιέσει. πρέπει να μάθεις τι είναι αυτή η πηγή στην ολότητα της. όχι μόνο η ευτυχία. Τώρα. υπάρχουν μέσα σου .χωρίς «εγώ». Να θυμάσαι ότι η πάλη δημιουργεί το εγώ. η τελευταία κατάσταση της απουσίας επιθυμίας: Το σταμάτημα όλων των επιθυμιών. Και οι εραστές που νιώθουν ότι η ευτυχία τους εξαρτάται από τον άλλο τσακώνονται. 'Όταν συνειδητοποιείς και παρατηρείς για πρώτη φορά τις επιθυμίες. Κατ' αρχήν αρκεί το γεγονός ότι εσύ είσαι η πηγή της ευτυχίας σου. Είναι σαν να σκοτώνει . Μπορεί να γεμίσει την κοιλιά του. γιατί σημαίνει ότι υπάρχει κάποια πάλη· κάποια κρυμμένη πάλη συνεχίζεται. δεν βιάζεται να φτάσει στη θάλασσα. πετυχαίνεις την απουσία επιθυμίας. ο εσωτερικός εαυτός. Το δεύτερο και τελευταίο βήμα της βαϊράγκυα. Ακόμη κι αν φτάσει σε εκατομμύρια χρόνια. η πρωταρχική πηγή των πάντων. θα είσαι τέλεια συνειδητότητα. αυτή η πουρούσα. θα μπορείς να απολαμβάνεις τα πάντα περισσότερο. Στη συνέχεια. με κύρος. του υπέρτατου εαυτού. δημιουργείται ένα πιο λεπτοφυές εγώ: «Είμαι αγνός. Όμως όσο υπάρχει πάλη. Δεν κάνει καμία προσπάθεια. καταστρέφει το φαγητό. Ακόμα και το πρώτο βήμα είναι μια . Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα είσαι συνειδητός. δεν θα δυσανασχετήσει. Έχεις δεχτεί τον εαυτό σου και την ύπαρξη. πρέπει να μάθεις ότι είσαι η πηγή κάθε ευτυχίας που νιώθεις. Τότε όλα όσα υπάρχουν. Δεν υπάρχει προσπάθεια. σαχάτζ. Αν παλεύεις μέσα σου. Να μάθεις ποιος είσαι στην ολότητα σου.

Μένει μόνο το εσωτερικό είναι εν τη ροή του. έχεις εξαφανιστεί κι εσύ. Αν προκύψει πόνος στην κατάσταση αυτή. Αν γνωρίσεις τον εαυτό σου. να εξαφανίζονται όλες οι επιθυμίες. Το μυστικό βρίσκεται στο εγώ. Μην αντιστέκεσαι. όλοι λένε το ίδιο: απλώς και μόνο γνωρίζοντας τον. επειδή τώρα που δεν γνωρίζεις τον εαυτό σου. της πουρούσα. οι επιθυμίες θα εξαφανιστούν. Μπορείς να το κατανοήσεις διανοητικά. μπορείς να μεταμορφώσεις τον πόνο σου σε απόλαυση. Γιατί. Κάθε στιγμή κάτι πάει στραβά . Έτσι έχουν τα πράγματα. Ένας Βούδας ποτέ δεν μπορεί να πονά. γίνε ένα μαζί του. κρυμμένα μέσα στον εαυτό σου. Δεν υπάρχει κανείς για να προσδοκά και να απαιτεί. απλώς και μόνο γνωρίζοντάς τες. Οτιδήποτε συμβαίνει είναι ευλογία. την υπερβαίνεις. ο Λάο Τσε. Και πες: «Έτσι έχουν τα πράγματα. Προσπάθησε να το καταλάβεις. Δοκίμασε για μία φορά να μην παλέψεις. Δοκίμασε να το κατανοήσεις υπαρξιακά. αλλά αυτό δεν ωφελεί. Αυτή η αυθόρμητη ροή είναι η υπέρτατη έκσταση. την πουρούσα. Αρχίζεις να προσπαθείς να είσαι συνειδητός: «Από που προέρχεται η ευτυχία μου. Ίσως φύγει στο μέλλον αυτήν τη στιγμή. Κι επειδή δεν υπάρχει σύγκριση με το παρελθόν και με το μέλλον. επιθυμείς την εξουσία . έχουν γεννηθεί όλες οι επιθυμίες. μπορείς να μεταμορφώσεις και τις απολαύσεις σου σε πόνο. . γίνε πονοκέφαλος. αυτόν που κατοικεί μέσα σου. δεν αντιλαμβάνεσαι τίποτε ως δυστυχία. Απλώς και μόνο γνωρίζοντάς τον! Ο Πατάντζαλι. Απλώς και μόνο γνωρίζοντας τον εσώτατο πυρήνα του εαυτού σου.» Πρέπει να κάνεις κάτι και η πράξη αυτή δημιουργεί το εγώ.όλοι επιθυμούν την εξουσία. Στο τέλος δεν έχουν εξαφανιστεί μόνον οι επιθυμίες. Πολλές ζωές απλώς χαραμίζονται. μέσω της μεταμόρφωσης. Όταν λοιπόν γίνεις Ναπολέων ή Χίτλερ. Η εξουσία τους τρελαίνει όλους. έτσι οτιδήποτε κι αν συμβαίνει.αυτός είναι ο αληθινός πόνος. Αυτό αποτελεί μυστήριο. Ο λογικός νους είναι επόμενο να αναρωτηθεί πώς είναι δυνατόν. Οι επιθυμίες δεν είναι παρά άγνοια του εαυτού. δεν θα πονάει. όλες οι επιθυμίες εξαφανίζονται. Όμως αυτό δεν είναι κάτι που μπορείς να καταλάβεις με τη λογική. Είναι δύσκολο. ο Βούδας. Γι' αυτό ο Πατάντζαλι λέει πως αυτή είναι μόνον η αρχή και πρέπει να θυμάσαι πως δεν είναι το τέλος. όμως. γιατί δεν υπάρχει κανείς να συγκρίνει. Άφησε το να συμβεί.αδιόρατη προσπάθεια. τις απαιτήσεις. Έτσι είναι το κεφάλι μου αυτήν τη στιγμή και αυτήν τη στιγμή δεν γίνεται τίποτε. μέσω της γνώσης της πιo εσωτερικής μας φύσης. είναι καλό. επειδή δεν είναι δυνατόν να υπάρξει δυστυχία σε αυτήν. Φαίνεται πως η ανθρώπινη κοινωνία λειτουργεί με τέτοιον τρόπο που όλοι έχουν εθιστεί στη δύναμη. Όλα όσα γυρεύεις μέσω των επιθυμιών βρίσκονται εκεί. προϋποθέτει το σταμάτημα όλων των επιθυμιών. τι θα την κάνεις. Απλώς θα ικανοποιήσεις μια παιδιάστικη επιθυμία. Αν δεν υπάρχει το εγώ. Και αν υπάρχει το εγώ. ο πονοκέφαλος είναι εδώ». Η πάλη δημιουργεί τον πόνο. Για παράδειγμα. Είναι αδύνατον.αφήσου στη ροή του και δες πώς μεταμορφώνεις όλη την κατάσταση και πώς. 'Όταν δεν υπάρχει κανείς που να αντιστέκεται. Η δυστυχία προέρχεται από τις προσδοκίες. ακόμη κι ο πονοκέφαλος δεν πονά. Κυλά με τον πονοκέφαλο. Και τότε ξαφνικά θα αναβλύσει ένα νέο είδος ευτυχίας που δεν γνώριζες πριν. Πόνος σημαίνει πάλη ενάντια στον πόνο . Μόνο το εγώ μπορεί να πονά. Αφήσου στη ροή του πόνου. τον υπέρτατου εαυτού. Υπάρχουν καθημερινές καταστάσεις. Δεν μπορείς να το συγκρίνεις με τίποτε άλλο. Ακόμη κι αν αποκτήσεις εξουσία. Το εγώ είναι αναγκαία συνθήκη για τον πόνο. Το τελευταίο στάδιο της βαϊράγκυα. Μη διαχωρίζεις τον εαυτό σου. ως πόνο. Πώς γίνεται αυτό. Συμβαίνει. ξαφνικά θα συνειδητοποιήσεις άτι όλη σου η προσπάθεια ήταν μάταιη. δηλαδή της απουσίας επιθυμίας.

ώστε να νιώσει πως «φτάνει πια» . είναι ευτυχισμένη μ' εσένα. Αγαπάς την εξουσία και. ένας τρανότερος ζητιάνος. Είναι ένας φαύλος κύκλος που δημιούργησαν μέσα σου.. Και δεν μπορεί να ικανοποιηθεί απόλυτα. Γιατί μόνον έτσι νιώθουν ισχυροί οι ίδιοι. Είσαι αρκετός. Ίσως νομίζεις ότι αγαπάς πολύ τα παιδιά σου . θα δεις πως δεν είναι ανάγκη να είσαι κανείς. ακόμη κι ένας Ναπολέων κάποιες στιγμές νιώθει ανίσχυρος. Είσαι αποδεκτός. Μπορείς τουλάχιστον να βασανίζεις μικρά παιδιά. η ύπαρξη σε χρειάζεται. Είσαι η πηγή κάθε ενεργείας. γιατί κανείς δεν μπορεί να γίνει τόσο ισχυρός. ώστε ακόμη κι ένας Χίτλερ. Είσαι τέλειος. γνωρίζει τ πηγή της απόλυτης εξουσίας. Κανείς δεν μπορεί να νιώσει απόλυτα ισχυρός και τίποτε δεν μπορεί να σε ικανοποιήσει. Γιατί. το σύμπαν σε αγαπά. σου δημιουργούν την αίσθηση ότι είσαι αδύναμος. επειδή είσαι αποδεκτός. όταν αποκτάς παιδιά. Οι επιθυμίες εξαφανίζονται. επειδή τον είχαν δημιουργήσει σε 'κείνους οι γονείς τους και ούτω καθ' εξής. πάλι απογοητεύεσαι.ένα μονά-! δικό άνθος. Βρίσκεσαι εδώ. γίνεσαι ισχυρός. Με τη γνώση του εαυτού σου. Όντως βασανίζουν τα παιδιά τους! Και τα βασανίζουν με τόση τρυφερότητα.κανείς! Ο κόσμος είναι τόσο περίπλοκος. η αδιάκοπη εσωτερική άσκηση -η συνειδητή προσπάθεια να είσαι όλο και περισσότερο σε εγρήγορση. Π ουρούσα σημαίνει αυτός που κατοικεί μέσα σου. Διαφορετικά δεν θα βρισκόσουν εδώ. Ο έσω ένοικος. Είσαι απόλυτα αποδεκτός. ώστε δεν μπορείς ούτε καν να τους πεις: «Τα βασανίζεις». Βρίσκεσαι εδώ.ωστόσο δεν είναι διόλου έτσι. όταν γίνεσαι μητέρα ή πατέρας. Αν η επιθυμία ικανοποιηθεί. Όλη η ύπαρξη σε αποδέχεται. Αν η επιθυμία δεν ικανοποιηθεί. είσαι πηγή της ίδιας της ζωής. είναι η πουρούσα. Μόλις γνωρίσεις αυτήν την ένοικο συνειδητότητα. Το σώμα δεν είναι παρά ένα σπίτι. Δεν είσαι ανήμπορος. Καλύτερα να ανακαλύψεις τι είναι . Δεν χρειάζεται να είσαι «κάποιος». Μην πολεμάς το σεξ. το φαγητό. εξαφανίζονται. Τι θα την κάνεις αυτήν την εξουσία.. Αποτελούσαν μέρος της άγνοιας του εαυτού σου. απογοητεύεσαι. μην πολεμάς τίποτε. Βασανίζουν τα παιδιά «για το καλό τους». Όταν κατακτήσεις αυτά τα δύο. Άφησε τα όλα να συμβούν με τρόπο όλο και πιο αυθόρμητο. Μην πολεμάς τα αρνητικά. διαφορετικό από όλα τα άλλα. Ακόμη και αν δεν σε ακούει κανείς άλλος. Οι γονείς σου.και η βαϊράγκυα. Αυτό είναι όλο. κάποιος γνωρίσει τον εαυτό του. να είσαι όλο και λιγότερο υποταγμένος στις συνήθειες. γιατί γνωρίζεις ότι είσαι ήδη βασιλιάς· απλώς νόμιζες ότι είσαι ζητιάνος. Η ύπαρξη γίνεται ευλογία. έτσι όπως είσαι. επειδή ο θεός σε αγαπά. Αν κοιτάξεις μέσα σου. Νιώθουν ισχυροί. εξατμίζονται. Αγωνιζόσουν να γίνεις ένας ακόμη πιο μεγάλος φτωχός. Είσαι ένα ανθισμένο λουλούδι . Είσαι απαραίτητος. Απλώς ικανοποιήθηκε μια παιδιάστικη επιθυμία. Δημιούργησε καλύτερα τα θετικά. αυτή η «ένοικος» συνειδητότητα. Όταν. όμως. Τότε η επιθυμία για εξουσία εξαφανίζεται. παραπάνω από αρκετός. Για το καλό των ίδιων των παιδιών! Τα «βοηθούν να μεγαλώσουν». στους μηχανισμούς που θυμίζουν ρομπότ.. έτσι όπως είσαι. τουλάχιστον μέσα στο σπιτικό σου είσαι ισχυρός. και η ύπαρξη σε καλωσορίζει. να είσαι όλο και περισσότερο αφέντης του εαυτού σου. Κοίτα τους πατέρες και τις μητέρες. γίνεσαι γιόγκι.περιττή. ενώ ήσουν ήδη! βασιλιάς! Ξαφνικά συνειδητοποιείς ότι δεν σου λείπει τίποτε. Οι ψυχολόγοι λένε ότι πολλοί επιλέγουν το επάγγελμα του εκπαιδευτικού μόνο και μόνο για να νιώσουν ισχυροί. Όταν κατακτήσεις αυτά τα δυο. στις μηχανικές διαδικασίες. δεν χρειάζεται τίποτε άλλο. Επαναλαμβάνω: μη δημιουργείς πάλη. η απουσία επιθυμίας. Η αμπυάσα. Τι γίνεται τώρα. γιατί με τριάντα παιδιά υπό την εξουσία σου είσαι βασιλιάς. ευπρόσδεκτος. ακόμη και αν είσαι ένα τίποτε.αυτό που ο Πατάντζαλι ονομάζει πουρούσα. Αυτή η παιδική αίσθηση της αδυναμίας δημιουργήθηκε από τους άλλους. Μόλις γνωρίσεις την εσώτατη φύση σου . έχεις φτάσει στο στόχο.

εξαφανίζεται και η επιθυμία για απολαύσεις. όλα είναι βυθισμένα στη δυστυχία. το ίδιο σου το είναι. Οι οκτώ βαθμίδες της Γιόγκα είναι: ο αυτοπεριορισμός. Νομίζουν ότι δεν είναι δυστυχείς. τότε και μόνο τότε μπορείς να τα εξαφανίσεις. Και είναι τέτοια η ευδαιμονία. Αυτή η ζωή που ζούμε είναι η υπέρτατη χαρά που προσφέρεται στην ανθρώπινη συνειδητότητα. τα πάθη. Το μόνο που πρέπει να κάνεις είναι να παραμείνεις σε εγρήγορση. .δεν πρέπει να γίνεις πολεμιστής. η ηδονή χάνει το νόημα της. Δεν έχει σημασία αν το λες ή όχι . εσύ μπορείς να την καταστρέψεις. από πού προέρχεται. ενώ όλη τους η ύπαρξη είναι βυθισμένη στη δυστυχία. Αφήσου στη ροή του. Μη ζητάς κάτι άλλο. αφήσου στη ροή του. η καρδιά τους. τότε είσαι ανήμπορος. τους εθισμούς. Όταν λένε ότι δεν είναι δυστυχισμένοι. Αν τα δημιουργεί κάποιος άλλος. η ενατένιση και η έκσταση. Πολλοί άνθρωποι δεν εξαπατούν απλώς τους άλλους. ο τρόπος που στέκεσαι. Αν εσύ ο ίδιος δημιουργείς τα βάσανα σου. αρχίζεις να καταπιέζεις και η καταπίεση σε οδηγήσει σε όλο και περισσότερη δυστυχία. Αυτή δεν πρέπει να είναι μία επιθετική συμπεριφορά .εξαπατούν διαρκώς τον ίδιο τον εαυτό τους. Μείνε μέσα του. Και να βρίσκεσαι στην παρούσα στιγμή και να δέχεσαι την παρούσα στιγμή. τόσο βαθιά η έκσταση. η αφαίρεση. τις λανθασμένες στάσεις. Νιώσε βαθιά στην καρδιά σου ότι εσύ ο ίδιος δημιουργείς τα βάσανα σου. Μην αντιστέκεσαι. Κανείς δεν μπορεί να ξεγελάσει κανέναν μπορείς να ξεγελάσεις μόνο τον εαυτό σου. Αν αρχίσεις να πολεμάς. Μπορεί να λες ότι δεν είσαι δυστυχισμένος. Όταν ο πόνος εξαφανιστεί. Οτιδήποτε και αν συμβαίνει. πρέπει να ασκηθείς στον διαλογισμό. η συγκέντρωση. παρατηρώντας. Αφήσου να κινηθείς μέσα του συνειδητά. Όταν δεν υποφέρεις. Εσύ δημιούργησες τη δυστυχία σου. η στάση. αναδύεται πνευματική φώτιση που εξελίσσεται σε επίγνωση της πραγματικότητας. θα σου συμβαίνουν αυθόρμητα γεγονότα που θα σε αλλάζουν και θα σε μεταμορφώνουν. αναθεώρησε. αλλά ο τρόπος που το λες. αυτό είναι το κλειδί. άφησε τον να υπάρχει. δεν αναζητάς την ηδονή. Αν υπάρχει μόνος. και να κινηθείς προς αυτήν την κατεύθυνση. Λένε διαρκώς ότι δεν είναι δυστυχισμένοι. Πέταξε τα όλα. Εσύ τη δημιούργησες με τις λανθασμένες συνήθειες. Τότε όλα όσα μπορεί να σου προσφέρει αυτός ο κόσμος είναι περιττά. η ρύθμιση της αναπνοής. Όταν ο πόνος δεν υπάρχει. ώστε μια ματιά και μόνο αρκεί για να χάσει όλος ο κόσμος το νόημα του. δείχνει ότι είσαι δυστυχισμένος. Αν διαλογίζεσαι. Έτσι δεν θα δημιουργείς δυστυχία. τα πρόσωπα. Να θυμάσαι ότι αν είσαι δυστυχισμένος. Δεν μπορείς να ξεγελάσεις κανέναν και δεν έχει και νόημα να το κάνεις. τα λέει όλα. η επικεντρωμένη παρατήρηση. τα μάτια. Όλο και περισσότερο πέφτεις στην εσωτερική σου άβυσσο. να είσαι όλο και πιο συνειδητός. Αυτή είναι η μέθοδος. ΟΙ ΟΚΤΩ ΒΑΘΜΙΔΕΣ Με την άσκηση στις βαθμίδες της Γιόγκα για την καταστροφή της ακαθαρσίας. Δεν μπορείς να εξαπατήσεις κανένα. απόρριψε αυτό το πρότυπο ζωής.αυτό που σου δίνει ευτυχία. Οι επιθυμίες με τον καιρό θα εξαφανιστούν. εσύ ο ίδιος το προκαλείς.το πρόσωπα σου. Και δεύτερον: να είσαι όλο και πιο συνειδητός.

Αν κοιτάξεις μέσα. γιατί μόνον εκεί θα μπορέσετε να τον βρείτε». Το νόημα του νέτι. δεν τον χάσαμε. είσαι εσύ σε απόλυτη αγνότητα. να αναιρεθεί. Πρόκειται για καταστροφή της ακαθαρσίας. Δεν χρειάζεται να προσθέσεις κάτι στο είναι σου· πρέπει μάλλον να αφαιρέσεις κάτι. νέτι είναι να αρνείσαι διαρκώς. Η αλήθεια δεν είναι κάτι εξωτερικό. έρχεται μια στιγμή που υπάρχεις μόνον εσύ. Εκείνοι λένε: «Όχι. Έφτασες στο θησαυρό. Η αναζήτηση είναι πολύ εύκολη. νέτι . Εξ ου και η μέθοδος των Ουπανισάδων: νέτι. Αυτό είναι το βαθύτερο νόημα της απάρνησης.. τότε αυτές οι σούτρες του Πατάντζαλι γίνονται πολύ απλές. μέχρι να φτάσεις στον αρνητή.ούτε αυτό ούτε εκείνο. «Με την άσκηση στις βαθμίδες της Γιόγκα για την καταστροφή της ακαθαρσίας. είναι εγγενές. Κι εσύ είσαι σπουδαίος αναζητητής. στο Κάσι και στο Καϊλάσα.. δεν πετυχαίνεις τίποτε καινούργιο. Αρχίζεις απλώς να καταλαβαίνεις ότι ο λόγος που αποτύγχανες ήταν ότι κοιτούσες προς τα έξω.αυτό είναι το πρόβλημα. αναζήτηση της αλήθειας είναι μια χειρουργική επέμβαση. Λέει ότι πρέπει να καταστραφεί κάτι. κάτι πρέπεί να αφαιρεθεί. Αντίθετα. Είναι εσωτερικό. ο αρνητής. Όχι ιατρική. νετι». Με την άσκηση στις βαθμίδες της Γιόγκα για την καταστροφή της ακαθαρσίας. Πάντα ήταν εκεί. Αν συνεχίσεις έτσι. ακόμη κι αν θέλεις να τον χάσεις.» Τότε γιατί ψάχνετε. Πρέπει να κόψεις και να πετάξεις μερικά πράγματα. Μάλιστα. Είσαι εσύ ένδοξος. Αν το καταλάβεις αυτό. που δεν μπορείς να την αρνηθείς. αναδύεται πνευματική φώτιση που εξελίσσεται σε επίγνωση της πραγματικότητας. Η λάσπη πρέπει να ξεπλυθεί και τότε ξαφνικά θα φανεί το διαμάντι. να αρνείσαι μέχρι να μην υπάρχει δυνατότητα άρνησης. Δεν έχετε κοιτάξει το εσωτερικό σας είναι. Ίσως είστε πολύ απασχολημένοι με το ψάξιμο. Μπορεί να μην ξέρεις πού ακριβώς βρίσκεται. Τον χάσατε κάπου. είσαι εσύ σε όλο σου το μεγαλείο. Έχεις συσσωρεύσει πάρα πολλά γύρω σου. Είσαι άγιος. Τότε έχεις μείνει μόνο εσύ. Η εγχείρηση τελείωσε. Κινείσαι άνετα. δεν υπάρχει αμφιβολία.. Αυτό φαίνεται πολύ σκληρό.Η αναζήτηση της αλήθειας είναι αρνητική. ξέροντας καλά σε όλο το δρόμο ότι ο θησαυρός είναι ξεχασμένος. Ούτε για μία στιγμή δεν έλειψε από εκεί και δεν θα λείψει ούτε για μία στιγμή.» Δεν πρόκειται για δημιουργία αγνότητας ή αγιότητας ή θεϊκότητας. Δεν είναι κάτι εξωτερικό. Ολόκληρο το μονοπάτι γίνεται τελείως διαφορετικό. Πώς μπορεί ένας άνθρωπος με συμπόνια να . «νέτι. στη συνειδητότητά σου. Πρέπει να πετάξεις κάτι από πάνω σου. Δεν είναι το να απαρνηθείς το σπίτι σου. Αν τον χάσατε κάπου. είναι εκεί. τότε το φορτίο δεν είναι πολύ βαρύ. Δεν λέει ότι πρέπει να δημιουργηθεί κάτι. Μπορείς να μείνεις ήσυχος. Δεν μπορείς να χάσεις το ίδιο σου το είναι. Γιατί τον ψάχνετε. δεν βλέπετε ότι ο βασιλέας των βασιλέων κάθεται ήδη εκεί και σας περιμένει να επιστρέψετε. Κλείστε απλώς τα μάτια σας.δεν είναι το να απαρνηθείς την οικογένεια σου· δεν είναι το να απαρνηθείς τα παιδιά σου. πείτε μου πού τον χάσατε. εκτός από ένα μέρος: εκεί που βρίσκεσαι! Ο ίδιος ο αναζητητής είναι το ζητούμενο. Έρχονται άνθρωποι και μου λένε: «Αναζητούμε τον θεό». Εσύ στον πυρήνα σου. γι' αυτό πηγαίνεις στη Μέκκα και στη Μεδίνα. Είσαι αγνός. Δεν υπάρχει τίποτε άλλο να αφαιρέσεις. Είσαι σπουδαίος αναζητητής. Τους ρωτάω: «Πού τον χάσατε. Το διαμάντι έχει σκεπαστεί με πάρα πολλή λάσπη. γιατί τότε ποιος θα αρνείται. αλλά είναι μέσα σου. Όταν είσαι ήρεμος και ακίνητος. Να αρνείσαι λοιπόν διαρκώς: «Δεν είμαι ούτε αυτό ούτε εκείνο».. Είσαι ήδη κάτι περισσότερο από το είναι σου . Πηγαίνεις σε ολόκληρο τον κόσμο. αλλά όχι χαμένος. Ίσως δεν τον βρίσκετε από το πολύ ψάξιμο. αλλά χειρουργική. πρέπει να εξαλείψεις μερικά πράγματα. Δεν πρόκειται να προστεθεί κάτι. Αν το καταλάβεις σωστά. γιατί ο θεός δεν είναι κάτι εξωτερικό. Δεν είναι μια θετική αναζήτηση. δεν μπορείς να τον χάσεις.

Μπορεί να μην είσαι το σώμα. είναι από τα μεγαλύτερα μυστήρια της ύπαρξης. Λες: «Δεν είμαι αυτό το σώμα. Το ενενήντα εννέα τοις εκατό των υποτιθέμενων θρησκευόμενων ανθρώπων αυτοβασανίζονται. Είναι ο ναός. θα ήθελαν να βασανίζουν άλλους. νέτι. αλλά φοβήθηκαν τον κίνδυνο και δεν μπόρεσαν. όπου κρύβεται ο βασιλέας των βασιλέων.. ούτε τα παιδιά σου στέκονται εμπόδιο. το σώμα είναι όμορφο. Αρκεί να ξέρεις ότι εσύ δεν είσαι το σώμα. Είτε βασανίζεις το σώμα ενός άλλου. . απαρνήσου το αληθινό σπίτι . Αυτή είναι η εγχείρηση. ενώ εσύ υπήρχες. Συνέχισε να ξεφλουδίζεις το κρεμμύδι. Έχεις επιστρέψει. Είναι αυτή η επίγνωση που με κάνει ξεχωριστό και διαφορετικό». Αν γίνει αυτοβασανισμός. Και το βασανίζουν με εκατομμύρια τρόπους. δεν είσαι τα συναισθήματα.οι υποτιθέμενοι θρησκευόμενοι άνθρωποι. Συμμετέχει κι αυτό στη ζωή. ενώ εγώ παραμένω. Κάποια άλλη στιγμή έχουν φύγει κι εσύ βρίσκεσαι εδώ. οι άγιοι. ευάλωτο.. Συνέχισε να ξεφλουδίζεις το κρεμμύδι: όχι. Απάρνηση σημαίνει γνώση. Η λέξη χάνει το νόημα της. αλλά και το σώμα είναι θεϊκό. Και ο άλλος είναι οι αυτοβασανιστές. Όταν λέω να το απαρνηθείς. Ή μπορεί να ήταν ήδη μαζοχιστές και το εκλογικεύουν μέσω της θρησκείας. Mε την άσκηση στις βαθμίδες της Γιόγκα για την καταστροφή της ακαθαρσίας. Υπάρχουν δυο τύποι βασανιστών και βίαιων ανθρώπων: ο ένας τύπος είναι οι σαδιστές που βασανίζουν άλλους . Μην είσαι μαζοχιστής. Η απάρνηση δεν είναι αυτοβασανισμός. Πήγαινε βαθύτερα. γιατί οι σκέψεις έρχονται και φεύγουν. οι μαχάτμα. Απαρνήσου κάτι άλλο που έχεις συσσωρεύσει μέσα σου.συνειδητοποιείς το γεγονός ότι δεν είσαι το σώμα. Όταν καταλάβεις τι είναι η απάρνηση. είτε το δικό σου δεν έχει διαφορά . γιατί το πρόβλημα δεν βρίσκεται εκεί. Αυτή είναι η καταστροφή. αλλά και το σώμα είναι ζωντανό. Μη γίνεις βασανιστής του εαυτού σου. Και αν γνωρίζεις ότι δεν είσαι αυτά τα τρία επίπεδα. Τελείωσε. Είναι δειλοί. Μπορεί να μην είσαι το σώμα.αλλά κατόπιν φεύγουν. Τότε υπάρχεις. Είναι όλοι ίδιοι. Κάποια άλλη στιγμή εκείνα υπήρχαν κι εσύ ήσουν κρυμμένος μέσα τους. Δεν είσαι οι σκέψεις. Ζεις μέσα του γνωρίζοντας καλά ότι δεν είσαι αυτό. Είσαι ξεχωριστός από αυτά. Το εγώ δεν υπάρχει. Μπορεί να είσαι τόσο δειλός που δεν τολμάς να βασανίσεις άλλους κι έτσι βασανίζεις μόνο το ίδιο σου το σώμα. Έτσι. Δεν μπορεί να είσαι τα συναισθήματα. η βία είναι ίδια.ούτως ή άλλως βασανίζεις. βρήκαν ένα πολύ αθώο θύμα. Κάποια στιγμή δεν υπήρχαν.κάνει κάτι τέτοιο. αλλά δεν μπορείς να πεις «εγώ». Μην είσαι σκληρός μαζί του. τότε είναι πολιτική από την ανάποδη. κι αρχίζουν να βασανίζουν τον εαυτό τους.οι πολιτικοί. οι Αδόλφοι Χίτλερ. Δεν είναι το να απαρνηθείς τη γυναίκα σου. Αυτό δεν είναι απάρνηση. απάρνηση σημαίνει επίγνωση.» Τα συναισθήματα έρχονται -μερικές φορές πολύ δυνατά και χάνεσαι τελείως μέσα τους. γιατί έχω συνείδηση του σώματος μου. απάρνηση σημαίνει συνειδητοποίηση . ούτε το σπίτι σου.γιατί το εγώ δεν είναι παρά η ταύτιση με τα τρία αυτά επίπεδα.το σώμα όπου ζεις και κατοικείς. δεν εννοώ να πας να αυτοκτονήσεις. το εγώ σου εξαφανίζεται χωρίς να αφήσει ίχνος πίσω του . Ούτε χρειάζεται να κακομεταχειριστείς το σώμα. Η γυναίκα σου δεν εμποδίζει τον θεό. αν τα απαρνηθείς αυτά. ενώ δεν είναι μέρος σου. Όχι.. δεν έχεις καταλάβει.. Αυτό είναι το νόημα: να απαρνηθείς όλα αυτά με τα οποία ταυτίζεσαι. Οι θρησκόληπτοι άνθρωποι σχεδόν πάντα γίνονται μαζοχιστές. «Δεν είμαι οι σκέψεις μου. Αν θέλεις να απαρνηθείς το σπίτι. καταλαβαίνεις ότι είναι το νέτι. οι μαζοχιστές που βασανίζουν τον εαυτό τους . Όταν πάψεις να ταυτίζεσαι μαζί του. Δεν είμαι τα συναισθήματα. δεν είσαι το σώμα. ανήμπορο: το ίδιο τους το σώμα. είναι μέρος της ολότητας. μην του φέρεσαι βίαια.

όλα ξεκαθαρίζουν. Δεν καταδικάζω το σώμα. Ακόμη και σήμερα. ενός στοιχείου που δεν ανήκει εκεί. δεν εννοώ ότι το σώμα σου είναι ακάθαρτο. Γίνεσαι παθητικός παρατηρητής. Και ζουν με πάρα πολλά νοήματα για πολλούς αιώνες. αθώο. ξαφνικά συμβαίνει η φώτιση. που προέρχεται από τη γιάμα. το σώμα αμέσως αντιδρά και εισβάλλει α' εσένα. δεν υπάρχει διαστρέβλωση της πραγματικότητας. Οι ζωντανές λέξεις. Μπορείς να έχεις καθαρό νερό σε ένα δοχείο και καθαρό γάλα σε ένα άλλο. Οι λέξεις αλλάζουν διαρκώς. αγνό. είσαι καθαρός. χωρίς τις παρεμβάσεις σου. Μάλλον είναι πολύ διαφορετική: όλο το νόημα της γιάμα χάνεται. Δεν εννοώ ότι ο νους σου είναι ακάθαρτος. Δεν καταδικάζω. η ταύτιση αυτή συνιστά την ακαθαρσία. καταπίεση και απωθημένα. θεατής. . νοθεύεται και το νερό. έτσι όπως είναι. Δεν νοθεύεται μόνο το γάλα. Το σώμα σου είναι τέλειο. Τα πάντα είναι αγνά. αλλάζουν τα πάντα. Όλα είναι όμορφα. Το εσώτατο είναι σου προβάλλει καθαρό. Ακαθαρσία σημαίνει είσοδος ξένου στοιχείου. Τότε προκύπτει ακαθαρσία. μόνο αυτές επιβιώνουν. Γιατί ονομάζεις το μείγμα νερού και γάλακτος ακάθαρτο. Ο αυτοπεριορισμός δεν είναι καταπίεση. Τα μάτια σου είναι άδεια. Υπάρχει πάντα το ενδεχόμενο να με παρεξηγήσεις και να νομίσεις ότι το σώμα είναι ακάθαρτο. νοθευμένο. Κάθε λέξη έχει την ιστορία της και αλλάζει πολλές φορές. Από τον Φρόιντ κι ύστερα αυτές οι δυο λέξεις. Δεν λέω αυτό. γιατί στα αγγλικά η λέξη «αυτοπεριορισμός» θυμίζει καταπίεση. Δυο καθαρά πράγματα ενώνονται και γίνονται ακάθαρτα. και το γάλα ήταν καθαρό. όταν όμως ταυτίζεσαι μαζί του. απωθημένα. Η συνειδητότητά σου είναι καθαρή. δεν υπάρχει φαντασία. είχε τελείως διαφορετική έννοια. Δεν εννοώ ούτε καν ότι τα συναισθήματα σου είναι ακάθαρτα. στην Ινδία η λέξη σαμγιάμα. θεωρούνται άσχημες. Κι όταν εισβάλλεις στο σώμα. Ένα φως γεννιέται μέσα σου. Και τα δυο ήταν καθαρά: το νερό ήταν καθαρό. Δεν υπάρχουν προβολές. Ο Πατάντζαλι λέει: Μόλις καταστραφεί η ακαθαρσία. σημαίνει έλεγχος. πρόστυχες. καθαρό νερό του Γάγγη. Τώρα μπορείς να τα βλέπεις όλα. Όταν ανακατέψεις δυο καθαρά πράγματα.Να ποια είναι η ακαθαρσία: η ακαθαρσία είναι το να νομίζεις ότι είσαι κάτι που δεν είσαι. Μόλις φύγουν τα νέφη της σύγχυσης. Γιάμα σημαίνει αυτοπεριορισμός. Ποτέ δεν καταδικάζω τίποτε. Όλα φωτίζονται. χωρίς τις παρεμβάσεις του σώματος. που αντιστέκονται στην αλλαγή. έτσι όπως είναι. έχεις εισβάλει στο σώμα. Οι υπόλοιπες πεθαίνουν. που δεν είναι μέρος της φύσης του . Στα αγγλικά η λέξη είναι κάπως διαφορετική. παρθένο. Τα πάντα είναι καθαρά. Τίποτε δεν είναι ακάθαρτο. Όταν λοιπόν λέω να απαρνηθείς τις ακαθαρσίες. Η καθαρότητα δεν διπλασιάζεται. το είναι σου σιωπηλό. Αν ζεις μια ζωή χωρίς παρεμβάσεις. πεθαίνουν. έτσι όπως είναι. Φροντίστε να το θυμάστε πάντα. .και αυτή είναι η αγνότητα της ύπαρξης.είναι ένας εισβολέας που έχει παραβιάσει την περιοχή του. με την ικανότητα να συγκεντρώνουν γύρω τους νέα νοήματα. αν λειτουργεί μόνο του. Τι συνέβη. Την εποχή που ο Πατάντζαλι χρησιμοποίησε τη λέξη γιάμα. Δεν έχεις πια τίποτε μέσα σου. έτσι δεν μπορείς να προβάλεις. Οι λέξεις παίρνουν νέες χροιές. Δεν έρχεται απ' έξω. Και μάλιστα. το μείγμα δεν είναι κάτι διπλά καθαρό. γεννιέται ένα μείγμα ακάθαρτο. ξεκαθαρίζει η διαύγεια της αντίληψης. Το νόημα έχει χαθεί. αν λειτουργεί μόνη της. Μη με παρεξηγήσεις. Οι ορθόδοξες λέξεις. μόνον οι λέξεις που μπορούν να αλλάζουν παραμένουν ζωντανές. Αν τα ανακατέψεις. Όμως η ταύτιση δημιουργεί την ακαθαρσία. είσαι αγνός. Με τις αλλαγές της ζωής. Όταν αρχίσεις να νομίζεις ότι είσαι το σώμα. Βλέπεις τα πράγματα. καταστολή.

Σκοτώνεις τον εαυτό σου. ξαναλλάζει γνώμη. πάει λίγα μίλια προς τα δυτικά. τότε. την ενέργεια σου. Πήγαινε προς τα εκεί».» Παντού γύρω σου θα βλέπεις βλάκες να κάνουν άσκοπα πράγματα και να μη συμβαίνει τίποτε. η φωνή που υποστήριζε το ναό θα σου δημιουργεί προβλήματα: «Τι κάνεις εδώ. ποτέ δεν θα έχει την αίσθηση της ολοκλήρωσης.και συνεχίζει έτσι. Η ενέργεια θα αδειάσει αργά ή γρήγορα και το κενό σου δεν θα είναι το κενό του Βούδα. αλλά και η αίσθηση. Αν τη χρησιμοποιείς διαρκώς με ανόητο. Μία άλλη λέει: «Πήγαινε στο ναό». Η προσευχή είναι υπέροχη. Μπορείς να κινείσαι διαρκώς προς διάφορες κατευθύνσεις. η σκέψη και μόνο του αυτοπεριορισμού θυμίζει σκλαβιά. Ποτέ δεν θα νιώθεις άνετα. άσκοπο τρόπο. Δεν θα υπάρχει τίποτε μέσα σου. Δεν αναπτύχθηκες. ακολουθεί έναν τρόπο ζωής με κάποιον αυτοπεριορισμό. Τόσες φορές έχεις προσευχηθεί και δεν συνέβη τίποτε . Αν κινηθείς σωστά. Και μία άλλη λέει: «Καλύτερα στο θέατρο». Κάθεσαι σαν βλάκας. θα μπορούσες να βρίσκεσαι στο ναό. αν δεν είσαι πλήθος. Την έχασες.Η λέξη γιάμα ήταν πολύ όμορφη τον καιρό του Πατάντζαλι. Ποιος ξέρει τι ενδιαφέρον. δεν εξελίχθηκες. πάντα κάτι θα χάνεις. την ύπαρξη. έχεις πολλές φωνές μέσα σου. τον Θεό. Η εναντίωση στον αυτοπεριορισμό μοιάζει με ελευθερία. δεν θα φτάσεις ποτέ πουθενά. πάει λίγα μίλια προς τα νότια. μετανιώνεις. μετά αλλάζει γνώμη. Θα τρελαθείς! Η ζωή που είναι ενάντια στη γιάμα οδηγεί στην τρέλα. Όχι να καταπιέζεις τις ενέργειες. δεν μπορείς να είσαι ελεύθερος. αλλά να τις κατευθύνεις. Πάντα θα πηγαίνεις κάπου και ποτέ δεν θα φτάνεις πουθενά. Για τον Πατάντζαλι. Γιατί μπορείς να ζήσεις μια ζωή που να κινείται διαρκώς σε αντίθετες κατευθύνσεις. κι έτσι να μη φτάνεις πουθενά. εν γνώσει της ή όχι. μονάδα. αυτή η περιορισμένη ενέργεια μπορεί να χρησιμοποιηθεί με τέτοιο τρόπο που να γίνει πύλη για το άπειρο. Αν πας στο ναό. Θα πεθάνει εκεί όπου γεννήθηκε! Ποτέ δεν θα φτάσει πουθενά. όπου κι αν πας. Η Ανατολή. πριν ακόμη πεθάνεις. Είναι σαν ένα αυτοκίνητο: ο οδηγός προχωρεί λίγα μίλια προς τα βόρεια. Και ποτέ δεν ησυχάζεις. Δεν άλλαξε μόνο το νόημα. ή όπως θέλεις να το πεις. Θα νιώθεις όλο και μεγαλύτερη απογοήτευση και τίποτε άλλο. τι έκσταση σε περίμενε στο θέατρο. Από τον Φρόιντ κι ύστερα έγινε άσχημη λέξη. θα γίνουν τα ίδια. γιατί. όπου κι αν βρίσκεσαι. θα είσαι νεκρός. Σημαίνει απλώς να κατευθύνεις τη ζωή σου. Η ελευθερία σου είναι απάτη. Δημιουργία αυτοπεριορισμού σημαίνει πρώτα απ' όλα να δώσεις κατεύθυνση στη ζωτική σου ενέργεια. είναι σκέτη αυτοκτονία. Όμως αυτή η περιορισμένη ενέργεια που σου έχει δοθεί από τη φύση. αν όμως δεν έχεις κατεύθυνση. αυτοπεριορισμός δεν σημαίνει αυτοκαταπίεση. Αν όμως δεν είσαι άτομο. Η άλλη λέει: «Αυτό είναι άσκοπο. Αν δεν είσαι άτομο. αν συγκεντρώσεις όλη σου την ενέργεια και κινηθείς προς μία κατεύθυνση. από τις πιο όμορφες. Στη Δύση. να τους δίνεις κατεύθυνση. αν κινηθείς συνειδητά. αλλάζει πάλι γνώμη . Και μια μέρα θα νιώσεις πως όλη σου τη ζωή προσπάθησες πολύ και δεν κέρδισες τίποτε. Η ζωτική ενέργεια είναι περιορισμένη. Δεν είναι ν' απορεί κανείς που στη Δύση υπάρχουν περισσότεροι τρελοί απ' όσοι στην Ανατολή. καταστρέφεις τις δυνατότητες σου. Δεν ξέρεις τι γίνεται . Η φωνή που επέμενε να πάει στο θέατρο θα λέει συνέχεια: «Τι κάνεις εδώ. θα είναι απλώς ένα αρνητικό κενό.κανείς δεν ξέρει. σε πολλές κατευθύνσεις. Η μία λέει: «Πήγαινε προς τα εδώ». . Χάνεις τον καιρό σου. κινείσαι άσκοπα. αλλά άτομο . ανεξαρτησία. η γεύση της λέξης. Συνήθως είσαι πλήθος. αν κινηθείς με εγρήγορση.αυτό είναι το νόημα της γιάμα. Μπορεί αυτή να ήταν η ευκαιρία σου να φωτιστείς και την έχασες». θα είσαι ένα άδειο δοχείο.γιατί χάνεις τον καιρό σου. Αν πας στο θέατρο.

αλλά θα είσαι σκλάβος κάθε τυχαίας σκέψης. Όμως. Ξαφνικά αρχίζεις να νιώθεις πόνο εδώ κι εκεί. Μόνο ένας άνθρωπος που ζει με κανονικότητα μπορεί να γίνει κάποτε αφέντης. Τότε γίνεσαι Βούδας. μια ζωή που ζεις με κανονικότητα. μου λέει: «Να κάτσω απλώς σιωπηλός. από το προηγούμενο: όταν έχεις κανονικότητα στη ζωή σου. βλέπεις ότι δεν υπάρχουν μυρμήγκια.. τα πόδια σου μουδιάζουν. Το σώμα λέει: «Μην απομακρύνεσαι τόσο. είσαι τόσο γαλήνιος στη στάση αυτή. Το σώμα προσπαθεί να σου επιβληθεί.. Ασάνα σημαίνει χαλαρή στάση. Αν κοιτάξεις. Δοκίμασε λίγες φορές την ασάνα. Δεν μπορείς να κάτσεις . Η δεύτερη βαθμίδα είναι η νιγιάμα. Μου λέει: «Δώσ' μου τουλάχιστον ένα μάντρα να το ψέλνω από μέσα μου». Ποτέ πριν δεν είχες νιώσει έτσι. μια ζωή τακτική. τώρα σκαρφαλώνουν πάνω σου ένα σωρό μυρμήγκια». πειθαρχία. Το σώμα είναι καλομαθημένο.Αυτοπεριορισμός σημαίνει -σύμφωνα με την παλιά σημασία. θα είσαι σκλάβος των ενστίκτων σου. Και κάθε σκαλοπάτι προέρχεται από το πρώτο. το δεύτερο βήμα δεν θα συμβεί . το σώμα δεν θέλει να σε ακούσει. Εκείνη τη στιγμή. γιατί αληθινός αφέντης γίνεσαι μόνον όταν κατακτήσεις την όγδοη βαθμίδα .» - . Οι άνθρωποι υποφέρουν τα πάνδεινα. όχι με υπερένταση. γιατί. ακόμη και το να καθίσεις σιωπηλός για λίγα λεπτά έχει γίνει σχεδόν αδύνατον. Η τρίτη βαθμίδα είναι η στάση του σώματος. Αυτό δεν είναι ελευθερία. Πώς μπορείς να γίνεις λίγο πιο κεντραρισμένος. η επικεντρωμένη παρατήρηση . Αυτό. κατακτητής. Μπορεί να μην έχεις ορατό αφέντη. Νιώθεις σαν να σκαρφαλώνουν μυρμήγκια πάνω σου. αφυπνισμένος. Το σώμα δεν είναι έτοιμο να πειθαρχήσει. Τότε γίνεσαι τζίνα. Μόλις δώσεις κατεύθυνση στη ζωή σου. Η κατεύθυνση δημιουργεί το κέντρο Και μετά το κέντρο δίνει κατεύθυνση. Είσαι τόσο χαλαρός. Φαίνεται πως είναι πολύ δύσκολο να καθίσει απλώς σιωπηλός. Αν δεν έχεις αυτοπεριορισμό. Τότε γίνεσαι Χριστός. μην κάνοντας τίποτε. σου το λέω: αν δεν έχεις κανονικότητα στη ζωή σου.γι' αυτό ο Πατάντζαλι τα ονομάζει «σκαλοπάτια».μια ζωή πειθαρχημένη. όταν έχεις φαγούρα. Όλες οι όμορφες λέξεις της εποχής του Πατάντζαλι έχουν γίνει άσχημες. Ξαφνικά νιώθεις ανησυχία σε πολλά σημεία του σώματος. όταν λέει: «Κοίτα. χωρίς να κάνω τίποτε. Όχι ότι προσπαθείς να τους σώσεις. Που πηγαίνεις. η επικεντρωμένη παρατήρηση. υπερβαίνεις το σώμα. Έτσι.» λες κι έχουν μανία να κάνουν κάτι. Αυτοπεριορισμός σημαίνει να γίνεσαι λίγο πιο κεντραρισμένος. Ή. σωτήρας. Γυρνά πίσω.αυτός είναι ο στόχος. ώστε δεν χρειάζεται να κινήσεις το σώμα καθόλου. Το σώμα σου σε ξεγελάει. Ολοκληρώνονται αμοιβαία. μόλις καθίσεις απλώς σιωπηλός. Μπορεί να νομίζεις πως αυτό είναι ελευθερία. Η δεύτερη βαθμίδα είναι η νιγιάμα. όμως. Και αυτό είναι ό. τότε μόνο μπορείς να πετύχεις τη στάση. Αν το πω σε κάποιον. Κι αυτή μάλλον σου ακούγεται σαν σκλαβιά.τι πιο όμορφο μπορεί να σου συμβεί: να κάθεσαι απλώς σιωπηλός. προκύπτουν τόσα προβλήματα. αλλά θα έχεις πολλούς αόρατους αφέντες μέσα σου και θα σου επιβάλλονται διαρκώς. όταν ξαφνικά νιώθεις την ανάγκη να ξυθείς. Έχει γίνει αφέντης του εαυτού του κι εσύ το ακολουθούσες. Χρειάζεται μια απασχόληση. αν σωθείς εσύ. Δοκίμασε απλώς να κάτσεις σιωπηλός. Η παρουσία σου και μόνο επιδρά σωτήρια. την ασάνα. Η κανονικότητα. αμέσως αρχίζει να σχηματίζεται μέσα σου ένα κέντρο.να δίνεις κατεύθυνση στη ζωή σου. Γιατί. αν τους πεις απλώς να καθίσουν σιωπηλοί. ξαφνικά.το σώμα προσπαθεί να επαναστατήσει εναντίον σου. ξαφνικά γίνεσαι σωτήρας και για τους άλλους. απέχει πολύ ακόμη.

όταν υπάρχουν προβλήματα. Όταν κάνεις έρωτα. Γίνεται πολύ βίαιη. ώστε και οι δύο να έχουν τον ίδιο ρυθμό. Το σώμα ζητάει την προσοχή σου: «Πρόσεξε με». Δοκίμασε να κάνεις το εξής: όποτε θυμώνεις. . Έτσι. Και οι δύο αναπνέουν χαοτικά. επειδή. Σε καλεί να γυρίσεις: «Μην απομακρύνεσαι τόσο. Κινείσαι βαθύτερα.γιατί έχουν αντίθετες ενέργειες.κι ο νους αναγκάζεται αμέσως να αλλάξει. αναγκάζεσαι να επιστρέψεις. μπορείς να κάνεις έρωτα ώρες ολόκληρες. μπορούν να έχουν τη σωστή στάση. Αρχίζει να υπάρχει δυσαρμονία. γίνεται θορυβώδης. η αναπνοή αλλάζει. ενώ κάνουν έρωτα. η αναπνοή σου γίνεται χαοτική. τότε μπορείς να ελέγξεις την αναπνοή σου. Ξαφνικά το σώμα σου δεν είναι πειθαρχημένο. θέλεις να ξυθείς. γιατί η αναπνοή είναι η γέφυρα από το σώμα προς την ψυχή. χωρίς να χάνεις ενέργεια. κερδίζεις ενέργεια. Τελικά θα σταματήσει. Η Τάντρα έχει δημιουργήσει πολλές τεχνικές αλλαγής του ρυθμού της αναπνοής. μερικές φορές μπορεί ακόμη και να τραυματίσουν ο ένας τον άλλο. Αν μπορείς να κάνεις αυτό. γιατί ποτέ δεν το άφησες να αναπαυθεί.γιατί η συνειδητότητα κινείται προς τα πάνω. Δεν καταπιέζεις το σώμα. όπου έχει γίνει πολλή δουλειά σε σχέση με το σεξ και τη μεταμόρφωση του σεξ. Δεν είναι καταπίεση. Αντίθετα. προκαλεί φαγούρα.μπορείς να εξουσιάσεις το νου σου. Ο θυμός δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς έναν συγκεκριμένο τύπο αναπνοής στο σώμα σου.. Αν πετύχεις τη ρύθμιση της αναπνοής -δηλαδή την πραναγιάμα. γίνεται ακανόνιστη. Όταν οι αντίθετες ενέργειες συναντηθούν πετάξουν σπίθες. όποτε αλλάζει ο νους. Πάντοτε ήσουν ανήσυχος. Αν κάνεις το αντίστροφο -αν αλλάξεις το ρυθμό της αναπνοής σου. Όταν είσαι γεμάτος σεξουαλικότητα. αλλάζει αμέσως και ο ρυθμός της αναπνοής. από το σώμα προς το νου. Οι εραστές καμιά φορά δαγκώνουν ο ένας τον άλλο. Το σεξ είναι λίγο βίαιο. έχουν δουλέψει πολύ με το ρυθμό της αναπνοής. χάνεται η αρμονία. Κανείς δεν το ακούει. Προκαλεί πόνο. Μπορούν να κάνουν έρωτα ώρες ολόκληρες. Την ασάνα την κατακτούν μόνο άνθρωποι που ζουν μια ζωή αυτοπεριορισμού. μπορούν να διατηρήσουν ρυθμική αναπνοή συγχρονισμένα. Αν δυο εραστές. επικεντρωμένης παρατήρησης. Αν θέλεις να καθίσεις. βοηθά ο ένας τον άλλο να γεμίσουν με ενέργεια . Δεν πρόκειται για καταπίεση. χάνεις κάθε ρυθμό. κανονικότητας. μείνε δέσμιος του σώματος και της γης». Στην Τάντρα. το σώμα προσπαθεί να καταπιέσει εσένα. διαφορετικά ο θυμός θα εξαφανιστεί. Όταν είσαι θυμωμένος. ποτέ δεν την πετάει έξω. ανήσυχη. Έτσι το σώμα επαναστατεί: «Ποτέ δεν είχες κάνει κάτι τέτοιο!» Το σώμα σου δημιουργεί προβλήματα. Αν η αναπνοή έχει ρυθμό. Μείνε εδώ. Αν το σώμα μπορεί να βρεθεί σε ανάπαυση. γιατί το σώμα ξέρει ότι είσαι πειθαρχημένο άτομο. Τότε. η αναπνοή σου αλλάζει. Δεν λες στο σώμα να κάνει κάτι· απλώς αναπαύεσαι. δεν έχει αρμονία. δεν μπορείς να αναπνεύσεις ήρεμα. το σώμα δεν γνωρίζει ανάπαυση. Η αναπνοή τους δεν έχει ρυθμό. κάθεσαι και δεν μπορεί να σου κάνει τίποτε. Όταν νιώθεις θυμωμένος. γιατί η εκσπερμάτωση μπορεί να συμβεί μόνον όταν η αναπνοή δεν έχει ρυθμό. Μόνο τότε μπορεί \ο σώμα να πετάξει έξω την ενέργεια. το σώμα απορροφά την ενέργεια. Το σώμα μπορεί να λέει ό. Έχεις προσέξει πώς. Αντίθετα. Αν μια γυναίκα αγαπά έναν άντρα κι ένας άντρας αγαπά μια γυναίκα. Αν δεις δύο ανθρώπους που κάνουν έρωτα. Κινείσαι προς τον ουρανό και το σώμα φοβάται.τι θέλει. έχει επαναστατήσει. Ασχολήσου με κάτι. Τότε μπορείς απλώς να κάθεσαι. Δοκίμασε το. χαλάρωσε και άφησε την αναπνοή σου να πάρει ένα ρυθμό. Η λέξη ασάνα σημαίνει να βρίσκεσαι σε βαθιά ανάπαυση. αρμονικά. απομακρύνεται πολύ από το επίπεδο του σώματος. σου ανοίγονται πολλές δυνατότητες. Όμως.. Είναι λίγο βίαιο. θα δεις ότι είναι ένα είδος πάλης. δεν θα υπάρξει εκσπερμάτωση. Ξαφνικά θα νιώσεις ότι ο θυμός έχει εξαφανιστεί. Είναι η πολιτική του σώματος.

Η αναπνοή είναι ένα ατομικό φαινόμενο. σημείωσε. Πρέπει να την ανακαλύψεις μόνος σου. αλλά δεν είναι τίποτε. να σε εξαπάτησαν .τόσες προσδοκίες και δεν μένει τίποτε. Κάποιος που έχει μάθει την πραναγιάμα. παρατήρησε. μπορεί ακόμη και να τον βλάψει. παρατήρησε. Ο ρυθμός σου μπορεί να μην είναι κατάλληλος για κάποιον άλλο. Δεν είναι δύσκολο. και όλα γύρω σοι είναι ήσυχα. Μετά την ασάνα έρχεται ο έλεγχος της αναπνοής. η ζωή σου θα είναι η ζωή ενός γιόγκι. όταν θα έχεις ανακαλύψει το ρυθμό σου. θα ξέρεις με ποιο ρυθμό νιώθεις πιο γαλήνιος. με ποιο ρυθμό νιώθεις ξαφνική ευδαιμονία.πρέπει να τον βρεις. Κάνε ένα διάγραμμα της αναπνοής σου και θα μάθεις πολλά. όταν είσαι σεξουαλικά ερεθισμένος. το ταξίδι στη σελήνη δεν είναι τίποτε. Μήπως είναι και οι δυο ίδιες. σημείωσε. παρατήρησε.αλλά με τη δική του εγρήγορση και εξερεύνηση. γιατί και να φτάσεις στη σελήνη.μέχρι τον πιο σιωπηλό τύπο . οπότε δεν νιώθεις πια διαχωρισμένος. παραμένεις ίδιος. Είναι ο δικός σον ρυθμός . ποιος είναι ο ρυθμός της αναπνοής σου. έχει πετύχει το μισό στόχο. δεν θα νιώθεις τόσο γεμάτος μίσος. Η πραναγιάμα είναι εσωτερικό ταξίδι. μίζερο τύπο -την κόλαση. Δεν θα είσαι θυμωμένος. Σε σύγκριση με την πραναγιάμα. είναι η εκπνοή μεγαλύτερη ή η εισπνοή. Και η πραναγιάμα είναι το τέταρτο από οκτώ μόλις σκαλοπάτια. άσχημο. Και με το ρυθμό αυτό.τον παράδεισο.φορτίζουν η μία την άλλη. Το μισό ταξίδι έχει γίνει με την πραναγιάμα. ήρεμος. Ξαφνικά. δεν το εγκρίνω. Η πραναγιάμα είναι από τις μεγαλύτερες ανακαλύψεις για την ανθρώπινη συνειδητότητα. Η πραναγιάμα δεν είναι κάτι που μπορείς να διδαχθείς. τι θα κάνεις εκεί. Κάνε απλώς ένα διάγραμμα όλων των διαθέσεων και των καταστάσεων σου για ένα μήνα. δεν θα νιώθεις τόσο σεξουαλικός. Παρατήρησε απλώς την αναλογία εισπνοής και εκπνοής. θα διαπιστώσεις ότι η αναπνοή σου έχει πολλούς ρυθμούς. γι' αυτό και δεν τη διδάσκω ποτέ. Δεν χρειάζεται να ρωτήσεις ειδικούς. πιο χαλαρός. συγκεντρωμένος. Η αναπνοή κάθε ανθρώπου και ο ρυθμός της διαφέρουν όσο και τα δακτυλικά αποτυπώματα. κάποιος που έχει μάθει το ρυθμό του είναι του. Όπου νιώθεις ένα με τα δέντρα και τα πουλιά και τα ποτάμια και τα βράχια και τον ωκεανό και την άμμο . ένα μεγάλο φάσμα. εφάρμοσε τον.είσαι τόσο γεμάτος εκείνη τη στιγμή. σημείωσε πώς είναι η αναπνοή σου. κοιτώντας τον νυχτερινό ουρανό. θα κάνεις τις ίδιες ανοησίες που κάνεις κι εδώ. όχι από δάσκαλο -γιατί αυτό είναι κάτι ψεύτικο. Όταν αισθάνεσαι γεμάτος συμπόνια. Παρατήρησε την αναπνοή σου για λίγες μέρες και πρόσεξε: όταν θυμώνεις. Πρέπει να ανακαλύψεις το δικό σου ρυθμό. Με τον καιρό αρχίζει να γίνεται ασυνείδητα και αναπνέεις μόνο με αυτόν το ρυθμό. . από τον πολύ βίαιο. ώστε μπορείς να δώσεις σε ολόκληρο τον κόσμο χωρίς να εξαντληθείς.παρατήρησε. η πραναγιάμα. ξεχειλίζεις . Η πραναγιάμα είναι από τις πιο σημαντικές ανακαλύψεις. γιατί καθένας έχει διαφορετικό ρυθμό αναπνοής. Τότε. θα νιώσεις να σου συμβαίνει μια μετάλλαξη. οπότε υπάρχει γέφυρα. Νιώσε και παρατήρησε τη στιγμή που νιώθεις ότι είσαι ένα με το σύμπαν. κάνε τον μέρος της ζωής σου. σημείωσε. με ποιο ρυθμό νιώθεις ήσυχος. Γεμίζεις με κάτι άγνωστο. ή η εκπνοή πολύ μικρή και η εισπνοή πολύ μεγάλη. Όταν κάθεσαι σιωπηλός μερικές φορές. Ή μήπως η εισπνοή είναι πολύ μικρή και η εκπνοή πιο μεγάλη. Όταν έχεις διάθεση για καβγά. Και τότε. Ακόμη κι αν φτάσεις στη σελήνη. πιο βαθιά αφημένος. Φαίνεται συναρπαστικό. Διαφορετικά η ενέργεια χάνεται και μετά τον έρωτα νιώθεις σαν να σε ξεγέλασαν. Τα χέρια σου είναι άδεια.

το αντικείμενο πρέπει να εγκαταλειφθεί.τώρα δίνεις κατεύθυνση στη συνειδητότητά σου. η νταράνα: καθηλώνεις τη συνειδητότητά σου σε ένα σημείο. Τώρα. Και η πρατυαχάρα είναι επιστροφή γύρισμα προς τα μέσα. επιστροφή σ' εσένα. Δεν είσαι μόνος σου· είστε δύο. θυμωμένος. θα διαπιστώσεις ότι βρίσκεσαι πιο κοντά σ' εσένα. πρέπει να κατευθυνθεί σε ένα στόχο. Στα αγγλικά δεν υπάρχουν καλύτερες λέξεις. επιστροφή. Στη ντυάνα αφήνεις και το σημείο αυτό.να συγκεντρωθείς σε ένα σημείο. την αγάπη. η συνειδητότητα δεν μπορεί να πηγαίνει παντού και οπουδήποτε. την ευγνωμοσύνη. Ο ναός πρέπει να είναι τελείως άδειος.υπάρχει αντικείμενο. Αν μπορείς να συγκεντρωθείς σε ένα σημείο. Γι' αυτό όσο ψηλότερα φτάνει μια θρησκεία. Η πρατυαχάρα μπορεί να συμβεί μετά την πραναγιάμα. Κι αυτό έχει χρωματιστεί με την έννοια της μετάνοιας.Και μετά την πραναγιάμα. έρχεται η πρατυαχάρα. Δεν στοχάζεσαι «κάτι». πρώτα έδωσες κατεύθυνση στη ζωτική σου ενέργεια . από 'κεί κάπου αλλού. τότε υπάρχουν πολλές σκέψεις.από 'δω πάει εκεί. την επιστροφή. Στη συγκέντρωση φέρνεις το νου σου σε ένα σημείο. σεξουαλικός. στροφή προς τα μέσα. υπάρχει δυνατότητα. Ακόμη και στη συγκέντρωση είστε δύο: το αντικείμενο και εσύ. Με τη συμπόνια. Η πρατυαχάρα σε φέρνει κοντά στην πύλη.ξέρεις με ποιο ρυθμό βρίσκεσαι πιο κοντά σ' εσένα και με ποιο ρυθμό βρίσκεσαι μακρύτερα από τον εαυτό σου. όταν είσαι συγκεντρωμένος. Έπειτα έρχεται η νταράνα. Μετά την πραναγιάμα.όχι μετάνοια. είναι η πύλη. πηγαίνεις πάντα προς τα έξω. Η ντυάνα είναι καθαρή υποκειμενικότητα. τη συγκέντρωση. πιο κοντά στον εσώτατο πυρήνα σου. όμως και η τόμπα είναι επιστροφή. κανένα αντικείμενο. βρίσκεσαι στην πύλη του είναι σου. γιατί όλοι σι ναοί έχουν ένα αντικείμενο μέσα τους: η εικόνα του Θεού είναι ένα αντικείμενο. Ντυάνα είναι . Όταν η συνειδητότητά σου πηδάει διαρκώς σαν μαϊμού. Όταν η συνειδητότητα καθηλωθεί σε ένα σημείο. αν πηγαίνεις κάπου. γιατί η πραναγιάμα σου δίνει το ρυθμό. σαν την αγορά. υπάρχει η δυνατότητα για την πρατυαχάρα. Μόνο καθαρή υποκειμενικότητα. Μετά την πρατυαχάρα. Τώρα. Πρώτα έδωσες κατεύθυνση στο σώμα σου. Ολόκληρος ο νους σου είναι γεμάτος πλήθος. τότε αναδύεται η δυνατότητα της ντυάνα. Η λέξη «μετάνοια» στα εβραϊκά είναι «επιστροφή» . Ο στόχος αυτός είναι η συγκέντρωση. τον έλεγχο της αναπνοής. τη συγκέντρωση. Τώρα γνωρίζεις όλο το φάσμα . ώστε μόνον εσύ να βρίσκεσαι εκεί . Τώρα. Δεν μπορούν να σε οδηγήσουν πιο περά. Τώρα ξέρεις το δρόμο . Τώρα μπορείς να συγκεντρώσεις το νου σου σε ένα αντικείμενο. θα διαπιστώσεις ότι τότε βρίσκεσαι μακριά από τον εαυτό σου. Όταν είσαι βίαιος. αλλά επιστροφή. Τώρα υπάρχει δυνατότητα -μετά την πραναγιάμα. οι σκέψεις σταματούν. είσαι απόλυτα κεντραρισμένος. μετά την πρατυαχάρα. και τότε υπάρχει η δυνατότητα για τη νταράνα. όταν έχεις αρχίσει να έρχεσαι πιο κοντά στον εαυτό σου. Μία και μόνη σκέψη. είναι κάτι έξω από εσένα . Η τόμπα των μωαμεθανών δεν είναι «μετάνοια». ζηλιάρης. δεν πηγαίνεις πουθενά -γιατί. γιατί η δυνατότητα για σκέψεις υπάρχει μόνον όταν η συνειδητότητά σου ταλαντεύεται διαρκούς . κτητικός.ξέρεις ήδη πως να γυρίσεις πίσω. Πρέπει να εξαφανιστούν.κανένας άλλος. Μετά τη συγκέντρωση. Όλοι οι ναοί σε οδηγούν μόνο μέχρι τη νταράνα. την προσευχή. Συγκέντρωση σημαίνει ότι υπάρχει κάτι στο οποίο συγκεντρώνεσαι. ενατένιση. στο οποίο συγκεντρώνεσαι. Η πρατυαχάρα. Η πρατυαχάρα είναι το ίδιο με τη μετάνοια των Χριστιανών. η αφαίρεση. Όλοι οι ναοί σε οδηγούν μόνο μέχρι τη συγκέντρωση. τόσο εξαφανίζονται οι ναοί και οι εικόνες. γιατί το να στοχάζεσαι κάτι είναι συγκέντρωση. η πραναγιάμα είναι η γέφυρα από έξω προς τα μέσα.

Μία μικρή ενόχληση -κάποιος αρχίζει να μιλά και εσύ τον ακούς. Και τώρα μερικά πράγματα ακόμη . Λένε για τον άνθρωπο σε σαμάντι ότι ζει μέσα στον κόσμο. βρίσκεσαι σε μεγαλύτερη εγρήγορση. Μέλη γιατί είναι αλληλένδετα και οργανικά συνδεδεμένα. αλλά το υποκείμενο βρίσκεται ακόμη εκεί. Αυτό δεν είναι το εγώ.τότε συμβαίνει το σαμάντι . με κάποιον τρόπο. Όταν εξαφανιστεί και το ασμίτα.γιατί αυτό είναι τόσο κεντρικό φαινόμενο για τον Πατάντζαλι που πρέπει να καταλάβεις μερικά ακόμη πράγματα. Νιώθεις ακόμη ότι υπάρχεις. ανάμεσα σε εσένα και την κοινωνία. δεν αντιδράς σαν μηχανισμός. έχει μείνει μόνο η σκιά. Είναι ξένος. σαν μια σκιά. Στο διαλογισμό. έχεις βρεθεί στην πραναγιάμα. χωρίς αντικείμενο. κεντραρισμένο . Όποιος βρίσκεται σε σαμάντι είναι θεός: ονομάζουμε θεό τον Βούδα. Αυτά είναι τα οκτώ σκαλοπάτια που είναι ταυτόχρονα και μέλη ενός σώματος. έχεις βρεθεί στην ασάνα. και τότε δεν ξαναγυρίζεις ποτέ. αλλά υπάρχει το είναι. αλλά αρχίσεις και να σκέφτεσαι. ούτε καν είμαι. αλλά ο κόσμος δεν ζει μέσα του. όταν δεν ξέρεις πια ότι υπάρχεις -φυσικά και υπάρχεις. ενώ η ανταπόκριση συνειδητή.η έκσταση.όμως η αίσθηση του «εγώ» παραμένει. ότι υπάρχεις. το είναι. Και. πρέπει να ξεκινήσεις από τη γιάμα. γιατί. Το σαμάντι είναι το σημείο από όπου δεν υπάρχει επιστροφή.και ο διαλογισμός εξαφανίζεται και πρέπει να επιστρέψεις στη συγκέντρωση. αλλά έχεις ταυτιστεί και με τη σκέψη σου. Το αντικείμενο έχει πέσει. Το αντικείμενο έχει πέσει. Η γιάμα είναι ένα φαινόμενο ανάμεσα σε εσένα και τους άλλους. Και. αν δεν σκέφτεσαι απλώς. Αν δεν ακούς μόνο. Αχανκάρα σημαίνει «εγώ είμαι». αλλά δεν ανήκει στον κόσμο. Το σαμάντι είναι πέρασμα στην άλλη πλευρά. Στα σανσκριτικά υπάρχουν δύο λέξεις. Από εκεί δεν πέφτει κανείς. Μπορεί να περπατά στη γη. η πραναγιάμα έχει εξαφανιστεί. Αντιδράς μόνον όταν υπάρχει απόλυτη ανάγκη κι ακόμη και τότε προσπαθείς η αντίδραση σου να είναι ανταπόκριση και όχι αντίδραση. η ασάνα έχει εξαφανιστεί. Κάποιος σε προσβάλλει. αν είναι η σκέψη «εγώ είμαι». Μπορεί να βρίσκεται μέσα στον κόσμο. Μπορεί να βρίσκεται εδώ σωματικά. το εγώ έχει εξαφανιστεί τελείως. Γίνεσαι πιο συνειδητός. μια αίσθηση μετέωρη γύρω σου . η πρατυαχάρα έχει εξαφανιστεί. τον Μαχαβίρα. Και ασμίτα σημαίνει «είμαι».διαλογισμός: δεν υπάρχει τίποτε. ανήκει αλλού. έχει ομίχλη: το ασμίτα. σκαλοπάτια γιατί πρέπει να τα περάσεις ένα-ένα με τη σειρά. Σκέτο «είμαι» δεν υπάρχει εγώ. Αν όμως η σκέψη και η αναπνοή έχουν διαταραχτεί τόσο που το σώμα να αρχίσει να τρέμει ή να ανησυχεί. αλλά το σπίτι του βρίσκεται κάπου άλλου. Δεν μπορείς να ξεκινήσεις από οπουδήποτε. αμέσως αντιδράς και τον προσβάλλεις κι εσύ. δεν υπάρχει «εγώ είμαι». Στο διαλογισμό είναι πρωί. τότε υπάρχει το εγώ. αχανκάρα και ασμίτα. ακόμη και η συγκέντρωση έχει εξαφανιστεί· έχεις επιστρέψει στην πρατυαχάρα. Πλανάται. Η πρώτη διαφορά είναι ότι η αντίδραση είναι αυτόματη. Η γιάμα είναι γέφυρα ανάμεσα σε εσένα και τους άλλους. Ο ήλιος δεν έχει ανατείλει ακόμη. υπάρχει ακόμη. Συνδέονται στενά. αλλά δεν αγγίζει πια το έδαφος. Νιώθεις ακόμη. αλλά το υποκείμενο δεν έχει αποκοιμηθεί.κάτι σαν ομίχλη που πλανιέται γύρω σου το πρωί. αν η σκέψη σε έχει κυριεύσει τόσο. Αυτοπεριορισμός σημαίνει να ελέγχεις τη συμπεριφορά σου. όμως εσύ βρίσκεσαι σε μια κατάσταση έντονης εγρήγορσης. Μπορείς ακόμη να γυρίσεις πίσω. Βαθιά συγκεντρωμένο. αλλά δεν το συλλογίζεσαι. Δεν είναι μια σκέψη. Είναι μια πιο συνειδητή συμπεριφορά: δεν αντιδράς ασυνείδητα. Η ανταπόκριση είναι διαφορετική από την αντίδραση. Ένας άνθρωπος σε σαμάντι δεν ανήκει πια σε τούτο τον κόσμο. όλα έχουν πέσει. Δεν υπήρξε ούτε μία στιγμή για . ώστε ο ρυθμός της αναπνοής σου έχει χαθεί. σαν ρομπότ.

Ένας άνθρωπος σε γιάμα ελέγχει τον εαυτό του. Και το σαμάντι είναι η κορύφωση.μια αλυσίδα. Αν φας και τα υγρά δεν έχουν εκκριθεί. θα τη σκεφτεί. ο έλεγχος . αφορούν το σώμα σου. Αν συνεχίσεις να σχετίζεσαι με τους άλλους με τον ίδιο τρόπο που το έκανες πάντα.κατανόηση . Η σχέση σου με τους άλλους πρέπει να αλλάξει. Η νιγιάμα και η ασάνα αφορούν το σώμα. όχι καταπίεση. Σήμερα έφαγες στη μια η ώρα. και μετά η πραναγιάμα είναι η γέφυρα μεταξύ σώματος και νου. έρχεται ο έλεγχος. Όταν σχετίζεσαι με τους άλλους όμορφα. Το σώμα σου προετοιμάζεται μέσα από τη νιγιάμα και την ασάνα. Αυτό είναι η γιάμα.τους αγαπά τόσο. όταν διαλογίζεσαι. Αν αγαπάς βαθιά τη γυναίκα σου θα σε βοηθήσει. φιλικής ατμόσφαιρας γύρω σου είναι η γιάμα. δεν αγαπάς το παιδί σου και είσαι θυμωμένος μαζί του.αυτό είναι αντίδραση. θα κάνει κάθε λογής σκανταλιά. Αν τρως κάθε μέρα ακριβώς την ίδια ώρα. αύριο θα φας στις έντεκα.πρέπει να αλλάξεις τις σχέσεις σου. η πραναγιάμα. είναι γέφυρα ανάμεσα σ' εσένα και τους άλλους. Έπειτα. στα παιδιά σου. Η γιάμα είναι η γέφυρα ανάμεσα σ' εσένα και τους άλλους: να ζεις συνειδητά. Παρατήρησε πώς συμπεριφέρεσαι στη γυναίκα σου. το σώμα βρίσκεται σε μια κατάσταση όπου ξέρει τι του γίνεται. Έτσι. θα ακούσει την προσβολή. όταν διαλογίζεσαι. η πρατυαχάρα και η νταράνα είναι η προετοιμασία του νου. Το τρίτο. τότε. Μέσω της άγνοιας. Να κάνεις τα πάντα με κατανόηση και ποτέ δεν θα βλάψεις ούτε τον εαυτό σου ούτε κανέναν άλλο. Γίνονται βοηθοί και όχι εμπόδιο. Αν αγαπάς το παιδί σου. επειδή το σώμα είναι ένας μηχανισμός. ώστε τον ελέγχει.έλεγχος. Υπάρχουν χίλια δυο πράγματα στις σχέσεις σου που πρέπει να αλλάξουν. προσπαθείς να ελέγξεις ιόν άλλο και ποτέ τον καυτό σου. η τροφή κρυώνει και η πέψη είναι πιο δύσκολη.τι ώρα θέλεις. να σχετίζεσαι συνειδητά με τους ανθρώπους. Τους άλλους τους αφήνει ελευθέρους. τότε δεν σου δημιουργούν προβλήματα στο εσωτερικό σου ταξίδι. στους απλούς σου. δεν θα σε αφήσει να διαλογιστείς -ξεφεύγεις από τον έλεγχο της. είναι και πάλι γέφυρα. διαφορετικά δεν θα σε αφήσει να προσευχηθείς. Ο μπαμπάς διαλογίζεται». Τα υγρά πρέπει να είναι έτοιμα να δεχτούν την τροφή όσο είναι ζεστή. όμως. Αν.πως μπορείς να κινηθείς προς τα μέσα. Ένας άνθρωπος με αυτοσυγκράτηση θα περιμένει. Μέσω της κατανόησης. πρέπει να της δώσει κατεύθυνση. αλλά τα υγρά δεν θα έχουν εκκριθεί. όχι τους άλλους. ώστε δεν μπορεί να διασκορπίσει την ενέργεια του. Και είναι ολόκληρη η ζωή σου. Καθώς το πρώτο. ώστε μπορεί να τους αφήσει ελευθέρους και αγαπά τον εαυτό του τόσο. η γιάμα. Όλα αυτά τα πράγματα δεν θα σε αφήσουν να κινηθείς. τα επόμενα δύο είναι προετοιμασία για μία άλλη γέφυρα. Άλλαξε το. δεν θα σε ενοχλεί. Αν ζεις ακανόνιστη ζωή. επιβάλλεις και καταπιέζεις διαρκώς. Διαφορετικά μπορείς να φας ό. Τα επόμενα δυο. Η δημιουργία μιας ευχάριστης. Θα λέει στους άλλους: «Κάντε ησυχία.τα γαστρικά υγρά εκκρίνονται στο στομάχι τη σωστή στιγμή. Αυτό πρέπει να το κατανοήσεις: αγαπά τον εαυτό του τόσο. συνειδητά. Το σώμα έχει ένα εσωτερικά βιολογικό ρολόι. η νιγιάμα και η ασάνα. Πρέπει να μεταμορφωθεί ο τρόπος που σχετίζεσαι. Η γιάμα είναι η δημιουργία ενός ευχάριστου περιβάλλοντος γύρω σου. Υποσυνείδητα θέλει να σε εκδικηθεί. Ακολουθεί ένα πρόγραμμα. θυμό. Ένας άνθρωπος σε γιάμα ελέγχει τον εαυτό του και αφήνει τους άλλους ελεύθερους . που το εσωτερικό ταξίδι θα είναι αδύνατον. Είναι αλληλένδετα . Μια κανονική ζωή είναι πολύ υγιεινή για το σώμα. Εσύ. βία. δεν υπάρχει δυνατότητα αλλαγής . μπερδεύεις το σώμα σου. Θα είσαι τόσο ταραγμένος στην επιφάνεια.το σώμα μπερδεύεται. Αν είσαι εχθρικός με όλους -γεμάτος μίσος. μεθαύριο θα φας στις δέκα . Και είναι έτοιμο γι' αυτό που θα συμβεί . Η ντυάνα είναι και πάλι μια γέφυρα μεταξύ του νου και της ψυχής. η . τότε. όμως.

για το σώμα χρειάζεται κανονικότητα και σωστή στάση. Η ντυάνα είναι η γέφυρα για το σαμάντι. η τροφή σου δίνει ζωή.απορρόφηση αρχίζει αμέσως. Και. Όταν επιτευχθεί η στάση. Δεν υπάρχει πια επιθυμία. Δεν λέω να σου γίνει μανία σε βαθμό που να πεθαίνει η μητέρα σου κι εσύ να πας να κοιμηθείς στις δέκα. Ο Πατάντζαλι δεν είναι κατά του σώματος. Σημαίνει ότι τώρα όλα έχουν λυθεί. Η πρατυαχάρα και η νταράνα. η επιστροφή στον εαυτό σου και η συγκέντρωση. Η ντυάνα είναι και πάλι μια γέφυρα από το νου στον εαυτό . Δεν πρόκειται να σε διδάξει να παραμορφώνεις το σώμα σου. νιώθεις βαρύς. ΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΝΟΗ Η στάση πρέπει να είναι σταθερή και άνετη. Το σώμα ακτινοβολεί με νέα εγρήγορση. Η ελεγχόμενη ενέργεια ακτινοβολεί και είναι πάντα περισσότερη απ' όσο χρειάζεται και πάντα ζωντανή. Ένα ελεγχόμενο σώμα είναι όμορφο. αν τα υγρά είναι έτοιμα. δεν έχει μείνει τίποτε να πετύχεις. Σε διδάσκει τη χάρη του σώματος γιατί ξέρει ότι μόνο . αλλά δεν σου δίνει καθαρή ζωή. φτάνεις στο στόχο. σέρνεσαι. Η πραναγιάμα είναι γέφυρα. Υπάρχει το σώμα . τέλος.ή στο μη-εαυτό. η επιστροφή στον εαυτό σου και η συγκέντρωση. και οι αναπνοές γίνονται όλο και πιο παρατεταμένες και λεπτοφυείς. Γιατί οι άνθρωποι μπορεί να γίνουν μανιακοί. είναι και τα δύο. Η νιγιάμα και η ασάνα. το σώμα γίνεται ευφυές. παίρνει δώδεκα με δεκαοκτώ ώρες. Έπειτα. Υπάρχει η κοινωνία . Τη νιώθεις σαν βάρος στο στήθος σου. Η Γιόγκα του Πατάντζαλι έχει παρεξηγηθεί και παρερμηνευθεί πάρα πολύ. το σαμάντι. Η διάρκεια και η συχνότητα των ελεγχόμενων αναπνοών ρυθμίζεται ανάλογα με το χρόνο και τον τόπο. Ακολουθεί πάλι μία γέφυρα εξαιτίας των διαφορετικών διαστάσεων νου και σώματος: η πραναγιάμα. Αν τα υγρά δεν είναι έτοιμα. Η τροφή μπορεί να απορροφηθεί μέσα σε έξι ώρες. Η στάση πρέπει να είναι σταθερή και άνετη. Το σαμάντι είναι πανέμορφη λέξη. έρχεται η εκπαίδευση του νου . η κανονικότητα και η στάση . Υπάρχει μία τέταρτη σφαίρα ελέγχου της αναπνοής που είναι εσωτερική και υπερβαίνει τις άλλες τρεις. Έτσι. Ενώ η τροφή μπορεί να γίνει καθαρή ενέργεια . που επιτυγχάνεται κρατώντας την αναπνοή κατά την εισπνοή και την εκπνοή ή σταματώντας την αναπνοή απότομα. Σημαίνει σαμάνταν. Μπορείς να αλλάξεις το σώμα μέσω της αναπνοής και μπορείς να αλλάξεις και το νου μέσω αυτής. Έτσι. Η στάση επιτυγχάνεται εγκαταλείποντας την προσπάθεια και ασκώντας τον διαλογισμό στην έννοια τον απεριόριστου. Το σώμα γίνεται σοφό. Μπορείς να το πεις όπως θέλεις. νιώθεις υπνηλία. Ύστερα πάλι μια γέφυρα η τελευταία γέφυρα: η ντυάνα. όμως Γιόγκα μοιάζει με γυμναστική για το σώμα. Έχεις επιστρέψει. νιώθεις βαρύς. Μη σου γίνει μανία. στο σώμα χτυπά συναγερμός. Δεν λέω αυτό..αυτά αφορούν το σώμα. Έτσι. Κοιμάσαι κάθε μέρα στις δέκα η ώρα. Δεν υπάρχει τίποτε πιο πέρα. αφορούν στη μεταμόρφωση του νου. όλα έχουν επιτευχθεί. Η βαθιά αναπνοή είναι η γέφυρα από το νου στο σώμα. Ποτέ δεν είναι θαμπή και νεκρή. η γιάμα. Έχεις ενωθεί με το όλον. σε αναμονή. Το σώμα το ξέρει. παύουν οι διασπάσεις που προκαλούνται από τη δυαδική σκέψη.από την κοινωνία προς εσένα υπάρχει μια γέφυρα.γι' αυτό χρειάζεται τακτική ζωή.η πρατυαχάρα και η νταράνα. Ακριβώς στις δέκα. Το επόμενο βήμα μετά την επίτευξη της στάσης είναι ο έλεγχος της αναπνοής.. Ο Πατάντζαλι δεν είναι γυμναστής.

Δεν σε διδάσκει να ταλαιπωρείς το σώμα σου . Ξέρει ότι το σώμα θα είναι ο θεμέλιος λίθος. Δεν υπάρχει. Κάθε σώμα είναι μοναδικό. Το σώμα είναι σαν ένα μουσικό όργανο. δεν νιώθεις άνετα. Αν η στάση δεν είναι άνετη. αν δεν εκπαιδεύσεις το σώμα. Όταν ξεχνάς το σώμα σου. Η άνεση του σώματος είναι βασική ανάγκη για κάποιον που προσπαθεί να φτάσει στην εσωτερική έκσταση. Ξέρει ότι. σε όλες τις κρύες χώρες. . Πρέπει να είναι σωστά κουρδισμένο.σε ένα σώμα γεμάτο χάρη μπορεί να υπάρξει ένας νους γεμάτος χάρη· ότι μόνο σε ένα νου γεμάτο χάρη μπορεί να υπάρξει ένας εαυτός γεμάτος χάρη και ότι μόνο σε έναν εαυτό γεμάτο χάρη μπορείς να κάνεις την υπέρβαση. Όταν μια στάση είναι άνετη. τότε δεν θα μπορέσεις να προχωρήσεις σε ανώτερη εκπαίδευση. Δεν υπάρχει λόγος. μην προσπαθείς να παραμορφώσεις το σώμα σου και ποτέ μην προσπαθείς να πετύχεις στάσεις που δεν είναι άνετες. Η στάση του σώματος θα πρέπει να είναι σταθερή και πάρα πολύ ευχάριστη και άνετη. Αν δεις τον ορισμό του Πατάντζαλι για το τι είναι η στάση. ποιος ο λόγος να στριφογυρίζεις και να νιώθεις ανήσυχος και να αλλάζεις διαρκώς θέση. Αν μπορείς να νιώσεις σταθερά και άνετα σε μια καρέκλα. Στην Ανατολή. πώς μπορείς να ελπίσεις ότι θα γεννήσει τη μεγάλη αρμονία. νιώθεις άνετα. Μόνο τότε μπορεί να παίξει ανώτερη μουσική. γι' αυτό σε παρακαλώ να μη διδάξεις ποτέ τη στάση σου σε κανέναν. Αν η στάση είναι πραγματικά άνετη. Ποτέ. Πώς θα μπορούσε. Τι είναι άνεση. όμως. είναι επόμενο να είναι σταθερή. χρειάζονται καρέκλες· το πάτωμα είναι πολύ κρύο. Δεν είναι μαζοχιστής. Δεν υπάρχει λόγος να παιδεύεσαι! Ο Πατάντζαλι δεν σου επιβάλλει αυτήν τη στάση. Μόνο κακοφωνία μπορεί να γεννήσει. Ο Πατάντζαλι δεν προσπαθεί κατά καμία έννοια να σε βοηθήσει ή να σε πείσει να ταλαιπωρήσεις το σώμα σου. αν δεν νιώθεις άνετα στο σώμα σου. Αν θέλεις πραγματικά να είσαι ευτυχισμένος. θα καταλάβεις: πρέπει να είναι σταθερή και άνετη. ανώτερη χάρη. Η στάση πρέπει να είναι σταθερή και άνετη. Αν η στάση δεν είναι άνετη. Να θυμάσαι ότι η στάση που είναι άνετη για σένα ίσως να μην είναι άνετη για το γείτονα σου. Να νιώθεις άνετα: γιατί. Βήμα προς βήμα πρέπει να κατακτήσεις μια βαθύτερη. οι άνθρωποι κάθονται έτσι από γεννησιμιού τους. Για τους Δυτικούς. στριφογυρίζεις. το να κάθονται στο πάτωμα. Αν το ίδιο το όργανο δεν είναι σε σωστή φόρμα. Όταν το σώμα σου υπενθυμίζει διαρκούς την παρουσία του.δεν χρειάζεται να επιχειρήσεις τη στάση του λωτού και να πιέσεις ανώφελα το σώμα σου. είναι δύσκολο. όλα τα άλλα επίπεδα θα είναι κλειστά. Το σώμα είναι μια βίνα. λοιπόν. δεν μπορείς να επιθυμήσεις άλλες ευλογίες που ανήκουν σε βαθύτερα επίπεδα. άρχισε να έχεις ευδαιμονία από την πρώτη στιγμή. τότε όμως δεν θα είναι στάση σύμφωνα με τον Πατάντζαλι. ξεχάσεις το σώμα σου. το να κάθονται στην παντμάσανα. αλλάζεις συνέχεια θέση. Μπορείς λοιπόν να κάθεσαι είτε σε καρέκλα είτε στο πάτωμα· δεν είναι εκεί το ζήτημα. Κάτι που είναι άνετο για σένα μπορεί να είναι άβολο για κάποιον άλλο. Η χάρη του σώματος είναι αυτό που ο Πατάντζαλι ονομάζει ασάνα. Αν ένας Δυτικός επιχειρήσει να πετύχει τη στάση του λωτού. τη στάση του λωτού. πώς μπορείς να φανταστείς. Τα σώματα τους δεν έχουν μάθει να κάθονται έτσι. χρειάζεται να πιέσει το σώμα του για έξι μήνες προκειμένου να τα καταφέρει -είναι βασανιστήριο. τα μικρά παιδιά κάθονται καταγής οκλαδόν. Στη Δύση. είναι αρκετό . Αν παραλείψεις το πρώτο επίπεδο. στάση. να έχεις ευδαιμονία.δεν είναι καθόλου κατά του σώματος. αν παραλείψεις το σώμα. Η στάση πρέπει να είναι τέτοια που να μπορείς να. λόγος να ανησυχείς. ένα μουσικό όργανο. Μπορείς βέβαια να κάτσεις σε μια βεβιασμένη στάση.

Ποτέ μην ακολουθείς κανόνες. Γιατί η πειθαρχία σου μπορεί να . όχι σαν απόλυτα σίγουρος δάσκαλος. Αυτή είναι πιο ακριβής μετάφραση. εδραιωμένο». Δεν μπορείς να βρεις κανέναν άλλο πουθενά στον κόσμο με δακτυλικά αποτυπώματα ολόιδια με τα δικά σου. όλους τους πιθανούς τρόπους να κάθεσαι. Στίρα σούκαμ άσαναμ: αυτό που είναι σταθερό και άνετο είναι στάση. Αν οι άνθρωποι μπορούν να θυμούνται αυτό το πράγμα.πρέπει να είναι κι αυτό διαφορετικό. μια υπόδειξη . Η δική σου αίσθηση άνεσης θα είναι ο δάσκαλος. ώστε να μπορέσεις να ανακαλύψεις τη δική σου αίσθηση. Και αν δοκιμάσεις -σε διάστημα λίγων ημερών μπορείς να δοκιμάσεις όλες τις στάσεις που ξέρεις.αλλά μην τον κάνεις κανόνα. Γιατί μπαίνει αυτό το «πρέπει». Είναι ένας απλός ορισμός. Κατανόησε τον και μετά ξεχνά τον. άνετο. Και όχι μόνο σήμερα . ευχάριστο». γιατί οι κανόνες αφορούν το μέσο όρο. Ο καθοριστικός παράγοντας θα πρέπει να είναι το πως αισθάνεσαι. όχι τέλειος. τις συμβουλές κανενός.μια μέρα θα πετύχεις. γιατί κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει την αρμονία του δικού σου σώματος. Μην προσπαθήσεις να ταυτιστείς με τον μέσο όρο κανείς δεν το μπορεί. βασίζονται στον μέσο όρο . Μα αυτός ο κανόνας θα είναι μόνο δικός σου. λοιπόν. Στίρα σημαίνει «σταθερό. μια ένδειξη. Δεν μπορεί να υπάρξει καλύτερος ορισμός της στάσης: Η στάση πρέπει να είναι σταθερή και άνετη.και ο μέσος όρος είναι ανύπαρκτος. αλλά εσύ θα πρέπει να ανακαλύψεις τη δική σου εσωτερική άνεση. όλα θα γίνουν ήσυχα και σιωπηλά μέσα σου. Ας είναι μόνο μια σιωπηλή κατανόηση. κανενός άλλου. Πρέπει να τη νιώσεις. Γιατί μας αρέσει να το κάνουμε κανόνα. Πρέπει να βρεις τη δική σου στάση. Κανείς άλλος δεν μπορεί να σε διδάξει. Αυτοί που ξέρουν απ' αυτά τα πράγματα λένε ότι ούτε καν στο μέλλον δεν θα υπάρξει ποτέ κανένας με δακτυλικά αποτυπώματα σαν τα δικά σου. Θα είναι σαν ένας γενικός χάρτης. «Σταθερό.δεν είναι κανόνας.δεν μπορείς να βρεις κανέναν σε όλη την ιστορία του κόσμου με δακτυλικά αποτυπώματα σαν τα δικά σου. σε ποια στάση ακριβώς θα νιώθει σταθερά και άνετα. Να θυμάσαι πάντα ότι άνθρωποι σαν τον Πατάντζαλι δεν δίνουν κανόνες. Δίνουν απλώς ενδείξεις. γιατί κάθε σώμα είναι φορέας μίας μοναδικής ψυχής. κάτι ασήμαντο. να την επεξεργαστείς και τότε θα φτάσεις στον κανόνα. ο κόσμος θα γίνει πολύ όμορφο μέρος . όλοι οι νόμοι. Γι' αυτό ο Πατάντζαλι δίνει αυτόν τον ορισμό. Από τη στιγμή που βάζεις τη λέξη «πρέπει». Τα δακτυλικά σου αποτυπώματα είναι μοναδικά. το σώμα σου -ολόκληρο το σώμα σου. κατά τύχη. Μάλιστα προτιμώ να το πω με τον άλλο τρόπο. και ο σανσκριτικός ορισμός μπορεί να μεταφραστεί με τον άλλο τρόπο: στάση είναι αυτό που είναι άνετο και σταθερό. κι όμως είναι μοναδικό. Και τη στιγμή που θα νιώσεις τη σωστή στάση. κανείς δεν θα προσπαθεί να πειθαρχήσει κανέναν. Δεν είναι τόσο ανόητοι. Δεν χρειάζεται να πας σε δάσκαλο για να τη μάθεις. Να θυμάσαι πάντα ότι όλοι οι κανόνες. Δοκίμασε να βρεις τη δική σου στάση.Κάθε σώμα πρέπει να είναι μοναδικό. τη δική σου σταθερότητα. άσαναμ σημαίνει «στάση» . Πρέπει να αποκωδικοποιήσεις την υπόδειξη στη δική σου ύπαρξη. σούκαμ σημαίνει «άνετο. Το δακτυλικό αποτύπωμα είναι ένα τίποτε. τη σωστή στάση. θα σε βοηθήσει σαν γενικός οδηγός.αυτό είναι όλο. Στον σανσκριτικό ορισμό δεν υπάρχει «πρέπει». Αυτός ο γενικός χάρτης θα σου δώσει κάποιες κατευθύνσεις. υποδείξεις.κανείς δεν θα προσπαθεί να αναγκάσει κανέναν να κάνει τίποτε. Πρέπει να βρεις το δικό σου δρόμο. Μην ακούς. αυτό είναι η στάση». Αυτό δείχνει ότι κάθε σώμα φέρει ένα μοναδικό πλάσμα. τα πράγματα δυσκολεύουν. Μάθε ποιος είναι ο μέσος όρος -θα σε βοηθήσει. Αν το δακτυλικό σου αποτύπωμα διαφέρει τόσο από τα άλλα. Δοκίμασε να βρεις τη δική σου Γιόγκα.

το σώμα βρίσκεται σε τόσο βαθιά ηρεμία που δεν κινείται τίποτε. Πας στο θέατρο. διαφορετικά θα έχεις το αντίθετο αποτέλεσμα. στο σινεμά: παρατήρησες πόσες φορές αλλάζεις στάση. Αν συμβαίνει κάτι βαρετό και δεν είσαι ενθουσιασμένος. αν νιώθει καλά. μπορεί να συμβεί όταν είσαι ξαπλωμένος. Αυτό θα είναι η λύδια λίθος. Με την αλλαγή του σώματος αλλάζει η διάθεση σου. κατευθύνσεις. Το παρατήρησες ποτέ. Όμορφα λόγια. ακόμη και αυτή η κίνηση είναι ενόχληση. γιατί όσο κινείσαι. δεν μπορείς να γείρεις πίσω στην καρέκλα. απλώς απολαμβάνεις· τίποτε άλλο. Μπορεί να συμβεί όταν είσαι όρθιος. Η φυσική επιθυμία όλων των ανθρώπων -και η Γιόγκα είναι το πιο φυσικό πράγμα του κόσμου. σε βαθιά ανάπαυση. αν το κατανοήσεις· πολύ δύσκολο να το πετύχεις. απολαμβάνεις το μαλακό σου μαξιλάρι και τη ζεστή κουβέρτα. σαν να έχει εξαφανιστεί το σώμα. σημαντικές ενδείξεις. Μην το δίνεις σε άλλους. Ούτε καν σκέφτεσαι τον ύπνο. αν δεν το κατανοήσεις. Η πραγιάτνα σαϊτίλυα -η εγκατάλειψη της προσπάθειας. Η πλάτη σου δεν είναι πια ίσια. Αν κινηθείς. Σε παρακαλώ. Δοκίμασες ποτέ να το συσχετίσεις. τόσο θα το χάνεις. Πώς να πετύχεις αυτήν τη σταθερότητα. σταθερό. Αλλά οι ανόητοι άνθρωποι ζουν πάντα με κανόνες. αλλάζεις συνέχεια στάση. Ο ύπνος έρχεται μόνον όταν δεν υπάρχει προσπάθεια. αν θέλεις να πετύχεις αυτό που ο Πατάντζαλι ονομάζει στάση. Το πρώτο πράγμα που πρέπει να πετύχεις στη στάση αυτή είναι το να εγκαταλείψεις την προσπάθεια. βελούδινο σκοτάδι που σε περιβάλλει. γιατί είναι μια εσωτερική αίσθηση ασφάλειας. είναι θέμα κατανόησης. Η στάση επιτυγχάνεται εγκαταλείποντας την προσπάθεια και ασκώντας τον διαλογισμό στην έννοια τον απεριόριστου. Μερικά όνειρα περνάνε από το νου σου: . δεν θα θέλεις να κινείσαι διαρκώς. Απλό να το πετύχεις. Αν προσπαθήσεις. Το σώμα είναι τόσο άνετο που η επιθυμία για κίνηση εξαφανίζεται. Το δικό σου φάρμακο δεν είναι αναγκαστικά καλό για όλους. που είναι από τα πιο δύσκολα πράγματα στον κόσμο . απομακρύνεσαι. Με την αλλαγή της διάθεσης σου αλλάζει και το σώμα. Αν συμβαίνει κάτι πολύ συναρπαστικό στη σκηνή.με αυτό το κριτήριο θα πρέπει να κρίνεις. Αν προσπαθήσεις πάρα πολύ. όταν δεν σε παίρνει ο ύπνος . Καμία κίνηση. Πάντα να ακούς τον φυσικό. αλλά πολύ δύσκολο. Πρώτα δες την άνεση. Άνετο. θα είναι αδύνατον να κοιμηθείς. Πώς να πετύχεις αυτήν τη στάση.αποδείχθηκε καλή για σένα.γίνεσαι τέλειος σταθερός. Υπάρχουν πράγματα που ίσως θέλεις να κάνεις.το απλούστερο. Δεν είναι θέμα εξάσκησης. Συμβαίνει σε μια ορισμένη κατάσταση. σε περιβάλλει μια αίσθηση ευεξίας .μην προσπαθείς να κοιμηθείς.είναι το πρώτο που χρειάζεται. η πλάτη σου ισιώνει. Αρχίζεις να απολαμβάνεις την αίσθηση της άνεσης και εδραιώνεται σταθερά. Και όταν το πετύχεις. Κάθεσαι όρθιος. ήσυχος. όμως. Όποτε νιώθεις άβολα. γιατί η προσπάθεια εμποδίζει τον ύπνο. Για παράδειγμα. μπορεί να συμβεί όταν κάθεσαι στο πάτωμα ή σε μια καρέκλα. Είναι από τα πιο θεμελιώδη πράγματα στον ανθρώπινο νου. να μην προσπαθήσεις να τα κάνεις. ενστικτώδη μηχανισμό που βρίσκεται μέσα σου. ξαπλώνεις απλώς στο μαξιλάρι σου. χαλαρώνεις. Αν συμβαίνει κάτι πολύ δυσάρεστο. ο Εμίλ Κουέ ανακάλυψε έναν νόμο που ονόμασε νόμο του αντίθετου αποτελέσματος. θέλεις να αλλάξεις .είναι φυσικό. Όταν δεν σε απασχολεί ο ύπνος. ο ύπνος θα απομακρύνεται όλο και περισσότερο. Αν βλέπεις κάτι πολύ όμορφο σταματάς ακόμη και να βλεφαρίζεις. Μπορεί να συμβεί οπουδήποτε. Στη Δύση. Αν το σώμα σου βρίσκεται σε βαθιά άνεση.είναι να νιώθουν άνετα. Έχει σχεδόν πάντα δίκιο. ίσως όμως να αποδειχθεί ολέθρια για κάποιον άλλο. Τη διαταράσσεις.

στείλ' τον μου. Το πρώτο βήμα είναι η πραγιάτνα σαϊτίλυα . Αυτές οι ανοησίες κερδίζονται με προσπάθεια.και έρχεται ο ύπνος. 'Όταν προσπαθείς να κάνεις κάτι. Η προσπάθεια θα πρέπει να εγκαταλειφθεί τελείως. γιατί. Ο Εμίλ Κουέ ανακάλυψε το νόμο του αντίθετου αποτελέσματος μόλις πριν λίγες δεκαετίες. Δεν μπορείς να την επιβάλεις. αν επιτρέψεις στην άνεση να συμβεί. «Αυτός έλεγε: "Πάψτε να κάνετε προσπάθειες και θα πετύχετε πολλά πράγματα". Αν αρχίσεις να προσπαθείς να κοιμηθείς. Εγώ κάθομαι και περιμένω και το χρήμα δεν έρχεται. Με την απουσία προσπάθειας κερδίζεις το επέκεινα.γιατί θα θυμώσεις πάρα πολύ μαζί μου. θα μισήσεις αυτόν τον άνθρωπο και θα τον εκδικηθείς. Πως μπορείς να επιβάλεις στον εαυτό σου την άνεση. πάλι εντάξει. να επιβληθείς στον εαυτό σου. Ο Πατάντζαλι πρέπει να τον γνώριζε πριν από σχεδόν πέντε χιλιάδες χρόνια. εντάξει -μην τον στέλνεις. Αυτά ποτέ δεν πετυχαίνονται χωρίς προσπάθεια. θα είναι επειδή κουράστηκες να προσπαθείς. θα πεις μέσα σου: «Τι απαίσιος άνθρωπος είναι αυτός. Θα περίμενες το αντίθετο. Εσύ ξέρεις καλύτερα. Αν προσπαθήσεις να αγαπήσεις κάποιον. δεν επιδιώκεις τίποτε . Μην ακούς εμένα. Με την προσπάθεια μπορείς να πετύχεις τα υλικά αγαθά. έχεις τη δυνατότητα να κάνεις εκατομμύρια πράγματα. επειδή πρέπει. Να χρειάζεται πολλή προσπάθεια για να πετύχεις τη σωστή στάση. Θα τον κάνεις να νιώσει ένοχος. να το θυμάσαι. χαλάρωση της προσπάθειας. είναι σχεδόν αδύνατον να τα καταφέρεις. από τη στιγμή που μπαίνει το «πρέπει». μην ακούς εμένα . Η προσευχή δεν επιβάλλεται με τη θέληση. Προσπαθώ τόσο πολύ να τον αγαπήσω και δεν γίνεται τίποτε». Με την προσπάθεια κερδίζεις στην αγορά. Ο Πατάντζαλι λέει: «Αν κάνεις πολύ μεγάλη προσπάθεια. ο ύπνος χάνεται. Αν μου στείλεις ύπνο. Αν λοιπόν θέλεις να αποκτήσεις περισσότερα πλούτη. Μπορείς να νιώσεις άνετα. Συμβαίνει χάρη στη μη-προσπάθεια». δεν θα τα καταφέρεις. Άσε τις αισθήσεις σου να κάνουν τη δουλειά: μην ανακατεύεις τη θέληση. αλλά όχι στη νιρβάνα. ούτε καν αυτά σε ενδιαφέρουν πολύ. . Δεν παραπονιέμαι. λες κι έκανε κάτι. Κανείς δεν πρόκειται να έρθει. Με την προσπάθεια δεν μπορείς ποτέ να φτάσεις στη νιρβάνα . να προσποιηθείς.τα βλέπεις νυσταγμένα. θα ρίξεις την ευθύνη σε εκείνον.μπορείς να φτάσεις στο Νέο Δελχί. αλλά το αποτέλεσμα θα είναι ακριβώς το αντίθετο. Το μόνο αποτέλεσμα θα είναι ότι. Μόλις τη μάθεις. εγκαταλείπεις την προσπάθεια.έρχεται ο ύπνος. μετά τις προσπάθειες σου. Η αγάπη δεν επιβάλλεται με τη θέληση. απλώς απολαμβάνεις. αναπαύεσαι. Τα κοιτάς αφ' υψηλού. κι αν κοιμηθείς. δεν γκρινιάζω. Αν δεν χρειάζεται. Αν δεν μου στείλεις ύπνο. θα τον μισήσεις περισσότερο. Μπορεί να μείνεις ξύπνιος όλη νύχτα. Μην κάνεις ιδιαίτερη προσπάθεια γι αυτό. Αν χρειάζεται να μου στείλεις ύπνο. αν νιώσεις ενδιαφέρον. Όταν παραιτείσαι. δεν τον αγαπάς· τι να γίνει. Η απουσία προσπάθειας είναι ένα σπουδαίο φαινόμενο.η εγκατάλειψη της προσπάθειας. σε παρακαλώ! Ας γίνει το δικό σου θέλημα. Αν δεν αγαπάς κάποιον. Πρέπει να αισθανθείς. Είναι αδύνατον. Με αυτόν τον τρόπο. Μιλά για πραγιάτνα σαϊτίλυα. Ούτε ήρθε κανείς να με προσκαλέσει να γίνω Πρόεδρος». Δεν έκανε τίποτε. Η στάση δεν επιβάλλεται με τη θέληση. όταν λες: «Εντάξει. δεν επιτρέπεις στην ύπαρξη να το κάνει. Η αίσθηση είναι τελείως διαφορετική από τη θέληση. Απλώς να νιώθεις άνετα. γενηθήτω το θέλημα σου. εντάξει. Μπορείς να προσπαθήσεις. Όταν η προσπάθεια πάψει να υπάρχει -γιατί έκανες τα πάντα και έχεις παραιτηθεί. θα λες ότι σου αναστάτωσα τη ζωή. γιατί η προσπάθεια αποτελεί μέρος της θέλησης και η θέληση δεν σε αφήνει να παραδοθείς. Πώς μπορείς να επιβάλεις την αγάπη.

ακόμη και ανθρωπίνως αδύνατον. Μην προσπαθείς να την επιβάλεις. Δεν συνέβη τίποτε. Αυτές οι σούτρες δεν προορίζονται για να στριμωχτούν μέσα στο κεφάλι σου. Εκείνη την ίδια νύχτα φωτίστηκε. Έγινε Βούδας. όταν παραδόθηκε. Δύο σημεία. Το σημαντικότερο βιβλίο του Μακιαβέλι είναι Ο Ηγεμόνας. γιατί θα τη σκοτώσεις. να πετύχει τη φώτιση. να αφήσεις την αγωγή του νου.δεν θα σε βοηθήσει αυτό. Αρχίζουν να λειτουργούν. όμως. τόσο πιο εγκαταλελειμμένος ένιωθε: «Η φώτιση. Αυτό θα ήταν πονηριά και δεν μπορείς να κερδίσεις το παιχνίδι με την ύπαρξη χρησιμοποιώντας πονηριά. Μην πιέζεσαι. αυτό είναι όλο. το είναι σου. Αν γίνουν Βούδες. Ξέχνα τον Πατάντζαλι. Δεν θα πρέπει να γίνουν κομμάτι της μνήμης σου. Εκείνη την ίδια νύχτα συνέβη η πραγιάτνα σαϊτίλυα . δεν άφησε τίποτε. όταν παραιτήθηκε. γίνονται Βούδες ως το κόκαλο. Αν γίνουν Τσανάκυα. όμως. Ο Πατάντζαλι δεν λέει: «Κάνε αυτό!» Απλώς ορίζει το μονοπάτι. Για έξι χρόνια προσπαθούσε. για να καταστραφεί η θέληση σου και να διαλυθεί το όνειρο της θέλησης. Ήταν άνθρωπος του κόσμου. Θα πρέπει να είχε διδαχθεί όλα τα λόγια του Τσανάκυα. Έκανε τα πάντα. γιατί οι Ινδοί έχουν μια νοοτροπία που τους κάνει να φτάνουν ως τη ρίζα. γιατί μπορείς να παραιτηθείς και τώρα. Είναι σαν τον ύπνο . Αν το κατανοήσεις. Ο Τσανάκυα είναι ο Ινδός Μακιαβέλι . Ό. Κι ένα βράδυ παραιτήθηκε. Ο Βούδας θα πρέπει να είχε διδαχθεί όλους τους τρόπους του κόσμου. Πρέπει να είσαι πολύ αθώος. Αυτό είναι όλο. δεν μπορείς να συγκριθείς μαζί τους. Να θυμάσαι. η υπέρβαση. Όσο περισσότερο προσπαθούσε. Σου διδάσκω το διαλογισμό και σου λέω διαρκώς: «Κάνε κάθε δυνατή προσπάθεια». Υποτίθεται ότι θα αντιμετώπιζε τους ανθρώπους του κόσμου· έπρεπε να διατηρήσει την εξουσία του. Άφησε το να κυλήσει στο αίμα σου. Πρέπει απλά να σου συμβεί. ότι αυτή η έμφαση στην προσπάθεια δίνεται ακριβώς για να κατακερματιστεί η θέληση σου. μεγαλωμένος για να γίνει βασιλιάς. Είναι δύσκολο. Πρώτον. φτάνουν μέχρι τη ρίζα.η χαλάρωση της προσπάθειας. Ο Βούδας θα πρέπει να τον είχε διδαχθεί. Έπειτα.και μάλιστα είναι λίγο πιο πανούργος από τον Μακιαβέλι. Σκοπός είναι να μπουχτίσεις τόσο με τη θέληση. δεν βρίσκεται πουθενά». Όσο περισσότερο πίεζε με τη θέληση του κι έκανε προσπάθειες. ώστε μία μέρα απλώς να παραιτηθείς.Ο Βούδας δεν έγινε Βούδας με τη θέληση. Ακόμη κι ο Μακιαβέλι είναι λίγο ανώριμος μπροστά στον Τσανάκυα.κάθε πρίγκιπας έπρεπε να τον διδαχθεί. άφησε το να ενωθεί με το μεδούλι σου. Άφησε το να συμβεί. τόσο πιο μακριά ένιωθε από το στόχο. θα αρχίσει να σε επηρεάζει. να . μπορείς να τις ξεχάσεις. Αυτοί είναι απλώς ορισμοί. Δεν έγινε Βούδας με τη δύναμη της θέλησης.τι κι αν κάνουν. Μη βιάζεσαι όμως. Ολόκληρο το είναι σου θα πρέπει να τις κατανοήσει. να επηρεάζει τον τρόπο ζωής σου. Έκανε κάθε τι ανθρωπίνως δυνατόν.άφησε το να συμβεί. Τίποτε δεν συνέβαινε. είναι εύκολο να αφήσεις ένα βασίλειο. θα πρέπει να γίνουν δικό σου κομμάτι. Aπoρρόφησε το. Είναι μια βαθιά εγκατάλειψη άφησε τη να συμβεί. Ο Τσανάκυα είναι απόλυτος. Προσπάθησε για έξι χρόνια με τη θέληση. Η στάση επιτυγχάνεται εγκαταλείποντας την προσπάθεια και ασκώντας τον διαλογισμό στην έννοια τον απεριόριστου. Το δεύτερο σημείο είναι ότι. εγκατάλειψε την προσπάθεια. μεγαλωμένος σαν πρίγκιπας. Εκείνη τη μέρα θα φωτιστείς. χωρίς να έχεις περάσει από την προσπάθεια . Κι υστέρα έφυγε! Είναι εύκολο να αφήσεις το παλάτι. άφησε το να σε διαποτίσει βαθιά μέσα σου. με τη θέληση. ενώ το σώμα επιτρέπει στον εαυτό του να νιώσει άνετα.

.σε έχει κυριεύσει το άπειρο. και δεν υπάρχεις πια.. γαλήνια. Αν σκεφτείς τη δύναμη και την πολιτική. εσύ είσαι παιχνίδι στα χέρια του θείου. Είναι όμορφο . Ο αληθινός Θεός είναι τόσο αχανής . πετυχαίνεις την ασάνα.. Τι μπορείς να σκεφτείς για τον Θεό. Ο άλλος είναι ο Θεός της πραγματικότητας. τις πεποιθήσεις. ο Πατάντζαλι λέει δυο πράγματα: απουσία προσπάθειας και συνειδητότητα εστιασμένη στο απεριόριστο.στην κατάσταση αυτή. αλλά έχει κάποια όρια.. Ο ένας είναι ο Θεός της πίστης . αλλά όχι πνευματικός άνθρωπος. Αν σκεφτείς τις λέξεις. σιωπηλό. έχει χαθεί κάθε όριο.. Δεν υπάρχει κίνηση. Ήσυχο..τελείωσε! Ο Θεός δεν υπάρχει πια. Έρχεται μια στιγμή που κοιτάζεις τον εαυτό σου. ο νους σου δεν μπορεί να ησυχάσει. αρχίζεις να χάνεις τα όρια σου. τότε ο Θεός δεν είναι πια Θεός. βαθιά ισορροπημένο. Ο νους είναι πολύ έξυπνος στα πράγματα που έχουν όρια. όχι της πίστης . όποτε διασπάται και αναστατώνεται ο νους σου. αλλά δεν θα είσαι πνευματικός άνθρωπος. Ξαφνικά. το σώμα σου στριφογυρίζει περισσότερο. Όταν το σώμα νιώθει πραγματικά άνετα. η φλόγα του σώματος δεν ταλαντεύεται. Έτσι λοιπόν. Αν μπορέσεις να σκεφτείς. Είναι αλληλένδετα. Αν μπορέσεις να σκεφτείς τον Θεό ως Κρίσνα. Αν σκεφτείς το χρήμα.ο χριστιανικός Θεός. Αν σκεφτείς τον Θεό ως Χριστό . Αν σκέφτεσαι τον μωαμεθανικό Θεό.στο σώμα και στο νου. και στο αχανές αυτό κενό διαλύεσαι.το θείο παίζει με το νου σου. δεν θα είσαι πια Χριστιανός. Ή. Ο σωστός όρος είναι «κυριεύομαι» . Αυτό το θείο δεν είναι μια έννοια! Οι έννοιες είναι παιχνίδια του νου. Τα όρια σου γίνονται ασαφή. ο νους είναι έξυπνος -όλα αυτά τα πράγματα έχουν όρια. έχει περιοριστεί. θα είσαι Χριστιανός. Τα πάντα έχουν αλλάξει. Και αυτή δεν είναι παρά μόνον η αρχή. Ο Θεός δεν είναι πια παιχνίδι στα χέρια σου. Έχει γίνει σταθερή. ήρεμο.αλλά δεν συγκρίνεται με την ομορφιά του απεριόριστου. Δεν είναι πια μια εικόνα μέσα στο νου σου. Έχεις παρατηρήσει πως. ο ινδουιστικός Θεός. πιο ελαστικά. εξαφανίζεται η δυαδικότητα και οι διασπάσεις που προκαλεί. Υπάρχουν δυο τύποι θεών. Δεν είσαι χωρισμένος στα δυο . δεν υπάρχει εικόνα. τα όρια σου γίνονται όλο και πιο αβέβαια. Αυτό αφορά μόνο στο σώμα. Ο Κρίσνα μπορεί να στέκεται μπροστά σου και να παίζει τη φλογέρα του. ο μωαμεθανικός θεός. Δεν μπορείς να κάτσεις ήσυχος. Όταν επιτευχθεί η στάση.βρεθεί σε βαθιά ανάπαυση. Το θείο σε έχει κυριεύσει. ξαφνικά υπάρχει κενό.. Εξαφανίζεσαι σαν καπνός στον ουρανό. θα είσαι Μωαμεθανός. όλα είναι ήσυχα και ακίνητα. Έτσι. Αν φέρεις το νου σου στο θείο. Αχανές κενό. αυτός είναι το ίδιο το θείο. Ο Πατάντζαλι γνωρίζει καλά ότι σώμα και νους δεν είναι δυο διαφορετικά πράγματα. όταν το σώμα σου στριφογυρίζει. Πρέπει κανείς να πάει βαθύτερα. Όταν έρχεσαι σε επαφή με το άπειρο. Αν σκεφτείς τον Θεό. Σώμα και νους είναι ένα. παύουν οι διασπάσεις που προκαλούνται από τη δυαδική σκέψη. Το σώμα δεν είναι παρά το . Όχι. και το σώμα δεν νιώθει την παρόρμηση να κινηθεί. είσαι «σωμανούς». δεν είναι πια Θεός. δεν θα είσαι πια Μωαμεθανός.. Τον έχεις μετατρέψει σε ένα περιορισμένο πλάσμα.δεν θα είσαι πια Ινδουιστής. Είσαι ψυχοσωματικός. θα είσαι πνευματικός άνθρωπος . σαν να σταμάτησε ο χρόνος.αυτός είναι απεριόριστος.. Δεν ελέγχεις πια την κατάσταση. τις φιλοσοφίες.. δεν έχεις πια τον έλεγχο. συγκεντρωμένο . όχι ο νους σου με το θείο. ο νους είναι έξυπνος. Όχι μόνο έχει χαθεί κάθε ορισμός του θεού. δεν φυσά ο άνεμος. ο νους σου θα πρέπει να είναι εστιασμένος στο απεριόριστο. ο νους είναι έξυπνος. Αν σκέφτεσαι τον χριστιανό Θεό.

. Αν έρθεις και με ρωτήσεις: «Είσαι κατά του χρήματος.εξαφανίζεται κάθε δυαδικότητα. Τσακώνονται διαρκώς. αλλά δεν βλέπεις ότι παίρνει φόρα για να πάει δεξιά. Το χρήμα είναι χρήσιμο. το βλέπεις να πηγαίνει αριστερά. γιατί δεν μπορείς να νιώσεις άνετα. παύουν οι διασπάσεις που προκαλούνται από τη δυαδική σκέψη. αν πας προς τα δεξιά. αν το σώμα σου δεν βρίσκεται σε βαθιά ανάπαυση. δεν σε αφήνουν να ησυχάσεις. δεξιά.τι συμβαίνει στο σώμα επηρεάζει το νου και ό. αποκτάς βάρος. Κινείται διαρκώς από το ένα άκρο στο άλλο αριστερά. κεντραρισμένος. Πώς μπορείς να υποφέρεις. Η δυαδικότητα υπάρχει. Είναι δυο όψεις του ίδιου φαινομένου· δεν είναι δυο χωριστά πράγματα. αποκτάς βάρος. μαζεύεις ενέργεια για να μισήσεις. Όταν νιώθεις ευτυχισμένος. Χρησιμοποίησε το. ξαφνικά θα δεις ότι ο νους ακολουθεί. Έτσι λοιπόν. γίνεσαι ήσυχος. πως μπορείς να έχεις ένταση.. Και αν συνεχίσεις να κινείσαι. Είναι καλύτερα να ξεκινάς από το άλφα και να προχωρείς αργά. απόλαυσε την απουσία του. γιατί το σώμα τους δεν συνεργάζεται. Και στα δύο άκρα νιώθεις βάρος. Ο νους κινείται δεξιά κι αριστερά. αν το έχεις. Το σώμα έρχεται πρώτο. η ίδιο αυτή κίνηση προς τα αριστερά δημιουργεί την ενέργεια για να πάει το εκκρεμές πάλι προς τα δεξιά. τόσο μεγαλύτερο βάρος κουβαλάς. τότε υπάρχεις πραγματικά. Γι' αυτό δίνεται τόση έμφαση στο σώμα· γιατί. συσσωρεύει ενέργεια για να πάει αριστερά. Πολλοί άνθρωποι προσπαθούν να ξεκινήσουν με το νου και αποτυγχάνουν. γιατί δεν υποστηρίζει και τίποτε. Και όταν πάψει να υπάρχει η δυαδικότητα. Αν δεν το έχεις.». Ο Βούδας ονόμασε το δρόμο αυτό Ματζίμ Νικάγια. Έλεγε στους μαθητές του: «Το μόνο που πρέπει να ακολουθήσετε είναι αυτό: να είστε πάντα στη μέση· μην πηγαίνετε στα άκρα».τι συμβαίνει στο νου επηρεάζει το σώμα. δεν μπορεί να βρεθεί ούτε ο νους σου. έχεις διαρκώς εμφύλιο πόλεμο. τη μία πλευρά στην άλλη.. Αν πας προς τα αριστερά. υπάρχει σύγκρουση. στη μέση. Είναι δύσκολο να ξεκινήσεις με το νου. δεξιά. αριστερά-δεξιά. Όταν είσαι στη μέση. Όταν μισείς. Όσο περισσότερο απομακρύνεσαι από τη μέση. Όταν επιτευχθεί η στάση. σαν το εκκρεμές ενός παλιού ρολογιού. ποτέ στη μέση. μαζεύεις ενέργεια για να αγαπήσεις. Αυτό κάνει ένας άν- . Πρέπει να ξεκινήσεις με το σώμα. με τη σωστή σειρά. Όταν εξαφανιστεί αυτή η δυαδικότητα. Ο πνευματικός άνθρωπος δεν πηγαίνει στα άκρα. ούτε κατά. γιατί αυτό είναι η εξωτερική στιβάδα.ξεκίνημα του νου σου και ο νους δεν είναι παρά το τέλος του σώματος. Έτσι λοιπόν. δεξιά-αριστερά. μαζεύεις ενέργεια για να νιώσεις ευτυχισμένος. όταν αγαπάς. επειδή γέρνεις διαρκώς από. Ο πνευματικός άνθρωπος δεν είναι ούτε αριστερός ούτε δεξιός. Και όταν βρίσκεσαι ακριβώς στη μέση -τόσο το σώμα όσο κι ο νους σου. πώς μπορείς να βρίσκεσαι σε σύγκρουση. Αν μπορέσεις να πετύχεις την ηρεμία του σώματος. ένα μέσο συναλλαγών . 'Όταν το εκκρεμές κινείται προς τα αριστερά. μαζεύεις ενέργεια για να νιώσεις δυστυχισμένος. ό. Ένας πραγματικά ισορροπημένος άνθρωπος δεν είναι ενάντια σε τίποτε. Αν παρατηρήσεις ένα εκκρεμές. Στη μέση είσαι άνετα. γιατί στη μέση το βάρος εξαφανίζεται. Είναι πιο εύκολο να ξεκινήσεις με το σώμα.. Δεν είμαι ούτε υπέρ. Αν το έχεις. θα μάθεις κάτι για το νου σου. είναι η αρχή. μέση οδό. θα ανασηκώσω τους ώμους.δεν υπάρχει λόγος να τρελαίνεσαι γι αυτό. δεν είναι άνθρωπος των άκρων. Ζεις πυρετωδώς. χρησιμοποίησε το. Το σπίτι σου είναι διχασμένο. αριστερά. Όταν πηγαίνει προς τα δεξιά. Όταν υπάρχουν δυο αντίθετα μέσα σου. Όταν νιώθεις δυστυχισμένος. επειδή εσύ ο ίδιος είσαι δυαδικός. Αν δεν το έχεις. Έτσι γίνεται διαρκώς. Την ώρα που τα μάτια σου βλέπουν το εκκρεμές να πηγαίνει αριστερά. Να είσαι στη μέση. Αυτή είναι η κατάσταση του νου σου. μαζεύει και πάλι ενέργεια. συνέχεια. απόλαυσε την κατάσταση αυτή. Ακριβώς στη μέση δεν έχεις βάρος. Κινούνται παράλληλα.

είναι ευτυχισμένος και ισορροπημένος. Δεν είναι «έλεγχος αναπνοής». Αρκεί να είστε στη μέση». Μεταξύ σώματος και νου η γέφυρα είναι η αναπνοή .τόσο πολύ. Είσαι ένα με το όλον . σύντομα θα κουραστείς. Όταν το σώμα σου είναι άρρωστο. η εσωτερική στάση αφορά στο νου: είναι αλληλένδετες. Η στάση του σώματος. όταν μιλάει για τη στάση. ώστε δεν χρειάζεται να αναπνέεις χωριάτα. Αν συνεχίσεις να αναπνέεις έτσι. πραναγιάμα: πράνα είναι η ζωτική ενέργεια που κρύβεται στην αναπνοή και αγιάμα είναι η απέραντη διεύρυνση. Να αναπνέεις με τέτοιον τρόπο που να μην αναπνέεις με το δικό σου ατομικό τρόπο.υπεισέρχεται η θέληση. Όταν το σώμα βρίσκεται στη μέση -σταθερό. Δεν παλεύεις πια. η αναπνοή έχει άλλη ποιότητα. θα εξαντληθείς. Το έχεις παρατηρήσει. αναπνέει με τον ίδιο ρυθμό που αναπνέεις κι εσύ.σταθερός. με ένταση. όταν νιώθεις ευτυχισμένος. ξαφνικά ένα πρωί ή ένα βράδυ που κοιτάζεις τα αστέρια και δεν έχεις τίποτε να κάνεις. τότε παρατήρησε την αναπνοή σου. Όταν το σώμα είναι σε ανάπαυση. Τότε είσαι μόνο ψυχή. αλλάζει και η αναπνοή. χάνεις λίγη ζωή. ξαφνικά θα συνειδητοποιήσεις ότι το δέντρο. Το επόμενο βήμα μετά την επίτευξη της στάσης είναι ο έλεγχος της αναπνοής. Αυτό λέει ο Πατάντζαλι. Η αναπνοή σου αλλάζει αμέσως. Όταν είσαι ήρεμος και ήσυχος.όλα πρέπει να έχουν το σωστό ρυθμό. Η εξωτερική στάση αφορά στο σώμα. Κάτσε δίπλα σε ένα δέντρο.. που δεν είναι ούτε σώμα ούτε νους. η αίσθηση του σώματος εξαφανίζεται. η αναπνοή σε απασχολεί διαρκώς. Με κάθε σου διάθεση η αναπνοή έχει διαφορετικό ρυθμό: είναι μια γέφυρα. Όταν νιώθεις αγάπη. Ο Βούδας έλεγε στους μαθητές του: «Να είστε ισορροπημένοι και όλα τα άλλα θα συμβούν από μόνα τους. δεν αντιλαμβάνεσαι την κίνηση. παρατήρησε. Όποτε αλλάζει η διάθεση του νου σου. Ισχύει και το αντίθετο: αλλάζοντας την αναπνοή σου.η διεύρυνση της ζωτικότητας. Όταν το σώμα σου είναι υγιές. Σημαίνει απλά επέκταση της ζωτικής ενέργειας. Δεν είναι ούτε υπέρ του παλατιού ούτε κατά. Χωρίς καθόλου ρυθμό. το υπερβατικό. Το επόμενο βήμα μετά την επίτευξη της στάσης είναι ο έλεγχος της αναπνοής. Η πραναγιάμα είναι τελείως διαφορετική . Δεν θα σου δώσει ζωή. απολαμβάνει την καλύβα του. παρατήρησε. Όταν δεν είσαι απόλυτα υγιής. που επιτυγχάνεται κρατώντας την αναπνοή κατά την εισπνοή και την εκπνοή ή σταματώντας την αναπνοή απότομα. ότι ταυτίζεται με την αναπνοή του όλου.θρωπος με κατανόηση. και η αναπνοή είναι άρρωστη. αλλάζει κι ο νους. πυρετωδώς. να αναπνέεις με το όλον. παρατήρησε. δεν αγωνίζεσαι. ο νους που χάνεται στο άπειρο και η γέφυρα που τα συνδέει . Όταν ο νους είναι σε ανάπαυση. απολαμβάνοντας. γαλήνιος. έχεις παραδοθεί. Όταν είσαι λυπημένος. ξεχνάς τελείως την αναπνοή. έχεις προσέξει πώς αναπνέεις. Πραναγιάμα σε καμιά περίπτωση δεν σημαίνει έλεγχος της αναπνοής. Ούτως ή άλλως. ή είναι αργία και απλώς κάθεσαι. δεν είναι σωστή απόδοση της λέξης πραναγιάμα. Δεν είναι ισορροπημένος. Όταν βρίσκεσαι βυθισμένος σε σεξουαλικό πάθος. Ένας άνθρωπος που είναι υπέρ ή κατά είναι μονόπλευρος. γιατί σου δίνει την αίσθηση ότι υπάρχει κάποιος που ελέγχει . Αν είσαι σιωπηλός.πρέπει να κατανοήσεις αυτά τα τρία πράγματα. Κι έρχεται μία στιγμή που νιώθει κανείς ότι αναπνέει μαζί με το όλον. Αν όχι.. Η ίδια η λέξη έλεγχος είναι κάπως άσχημη. Η αναπνοή σου είναι τόσο γαλήνια που σχεδόν δεν την αισθάνεσαι. γαλήνιοτότε και ο νους βρίσκεται στη μέση . Κάτι δεν πάει καλά. τότε παρατήρησε το τώρα. κατά κάποιον τρόπο. Ο όρος «έλεγχος της αναπνοής» δεν είναι καλός. το να αναπνέεις με τέτοιον τρόπο που να γίνεις ένα με την αναπνοή του όλου. Όταν είσαι θυμωμένος. η αίσθηση του νου εξαφανίζεται. Αν ζει σε παλάτι το απολαμβάνει. Με τον τρόπο αυτό. . Όταν είσαι απόλυτα υγιής. Αν δεν έχει παλάτι.

Όταν εισπνέεις. Τότε η ζωτική σου ενέργεια εκτείνεται διαρκώς μαζί με τα δέντρα και τα βουνά και τον ουρανό και τα αστέρια. όταν πεθαίνεις.Πραναγιάμα σημαίνει να αναπνέεις με το όλον. βρίσκεις την πύλη. ασχολείται με το θέμα αυτό -δίνει μεγάλη έμφαση. εκτός από το καθαρό σου είναι. ώστε να μπορέσεις να νιώσεις την πύλη. φυσικά -δεν είναι στριφογυριστή. Ολόκληρη η Βίβλος των Μυστηρίων. Δεν μπορείς να πάρεις κανέναν. θα περάσεις από μέσα. Δεν αναπνέεις πια. πηγαίνει κατευθείαν στο ναό του θεϊκού. συντονίσου. Είναι τόσο στενή.. Αν γίνεις ένα. ώστε να αντιλαμβάνεσαι όλο και περισσότερο αυτές τις διακοπές. που επιτυγχάνεται κρατώντας την αναπνοή. αν μπορέσεις να μπεις στο σταμάτημα αυτό.ίσια. αρμονία. Κι αυτές είναι οι στιγμές που μπορείς να βρεις το δρόμο.η αναπνοή έχει σταματήσει. μόνον ένας». Ναι. ούτε καν τον εαυτό σου. που έχεις εξαφανιστεί τελείως. όταν εκπνέεις. έτσι ώστε να νιώσεις το κενό κάπως πιο εύκολα. Όταν η εισπνοή τελειώνει και σταματά για μία στιγμή. Ίσια. το όλον αναπνέει μέσα σου. Ο Ιησούς το έχει πει επανειλημμένα: «Στενή είναι η οδός μου . Μέσα από τα κενά αυτά. Ο Καμπίρ έχει πει: «Δεν χωρούν να περάσουν δυο μαζί. είναι πάντοτε μαζί. Δεν είναι απλώς ανακριβές.δεν μπορείς να περάσεις. αλλά να αναπνέεις με το όλον.γιατί. Δεν μπορείς να πάρεις κανέναν μαζί σου. Αυτή είναι η δική μου μετάφραση· όχι «έλεγχος της αναπνοής». γιατί. το αιώνιο μπαίνει μέσα σου σαν το θάνατο. Στενή είναι η οδός.για ένα κλάσμα του δευτερολέπτου η αναπνοή σταματά. Η αναπνοή σου και η αναπνοή του όλου δεν διαχωρίζονται ποτέ.. όταν αντιμετωπίζεις το θάνατο. κράτα την αναπνοή σου λίγο περισσότερο. δεν μπορείς να περάσεις. Το επόμενο βήμα μετά την επίτευξη της στάσης είναι η πραναγιάμα. έρχεται μια στιγμή που η εισπνοή τελειώνει . Για ένα κλάσμα του δευτερολέπτου συντονίζεσαι με το θάνατο . πολύ στενή». Η μετάφραση της πραναγιάμα ως «έλεγχος της αναπνοής» είναι παρανόηση. Δεν μπορείς να πάρεις μαζί τα πράγματα σου. αν είσαι πλήθος μέσα σου. αλλά στενή. αυτά τα κενά. δεν μπορείς να πάρεις τις θυσίες σου. Ίσια. το αιώνιο ζει μέσα σου. Τότε εκτείνεσαι. . να γίνεις ένα με την αναπνοή του αιώνιου και ίου όλου. αλλά στενή. αντιμετωπίζεις το αιώνιο. Είναι πολύ δυσδιάκριτη και στενή. Γι' αυτό λέω ότι ο Πατάντζαλι διδάσκει την τέχνη του θανάτου. δεν μπορείς να πάρεις τη γυναίκα σου. Σε τέτοιο βαθμό που δεν χρειάζεται πια να λες: «Αυτή είναι η δική μου αναπνοή». Όταν η αναπνοή σταματά. όταν δεν υπάρχει αναπνοή.που επιτυγχάνεται κρατώντας την αναπνοή κατά την εισπνοή και την εκπνοή ή σταματώντας την αναπνοή απότομα. ώστε.αλλά πολύ στενή. Πραναγιάμα είναι να αναπνέεις με το όλον.για ένα κλάσμα του δευτερολέπτου η αναπνοή σταματά και πάλι. αντιμετωπίζεις το αιώνιο. Ισχύει ακριβώς το αντίθετο. Και έρχεται μια στιγμή. Το ίδιο συμβαίνει. πώς μπορείς να αναπνέεις με το όλον. Μόνο μετά τη σταύρωση έρχεται η ανάσταση. κράτα την ανάσα σου λίγο περισσότερο.. βρίσκεσαι ακριβώς στην ίδια κατάσταση που θα βρεθείς και όταν πεθάνεις. αλλά όλα τα άλλα. Όταν εκπνέεις -όταν η αναπνοή ελευθερώνεται τελείως. Δεν μπορείς να πάρεις τις γνώσεις σου. τον άντρα σου.. Το επόμενο βήμα μετά την επίτευξη της στάσης είναι ο έλεγχος της αναπνοής -πραναγιάμα. Είναι απόλυτα ανεξέλεγκτο! Αν το ελέγχεις. Έχεις λίγο περισσότερο χρόνο. είναι στενή η οδός. τα παιδιά σου. Επαναλαμβάνω: όταν αντιμετωπίζεις το θάνατο. ενότητα. Αυτές τις στιγμές αντιμετωπίζεις το θάνατο και. Δεν μπορείς να πάρεις ούτε καν το εγώ σου. όταν η εκπνοή τελειώνει και σταματά για μία στιγμή. Αν είσαι χωρισμένος έστω και σε δυο μέρη -αριστερό και δεξί. τη μέρα που γίνεσαι βούδας. Όταν εκπνέεις. ανεπαρκές· είναι τελείως λάθος. Όταν λοιπόν εισπνέεις. η Βιγκνάνα Μπαϊράβα Τάντρα. τότε μπορείς να περάσεις. θα μείνουν στο κατώφλι.

δεν χρειάζεται αναπνοή. εκπνοή. Είναι σκοτεινά. σταμάτα την . Ζεις . Ούτε οι σκέψεις χρειάζονται. αρχίζει η εκπνοή . δεν μιλά καθόλου για τα άλλα τρία. Ο Πατάντζαλι λέει ότι υπάρχουν αυτά τα τρία πράγματα -σταμάτημα μέσα.που είναι εσωτερική και υπερβαίνει τις άλλες τρεις. Έπειτα.. σταματά -παρατήρησε και αυτήν τη στάση. Ή μπορείς. δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. συνεχίζει να εναλλάσσεται εισπνοή. και οι αναπνοές γίνονται όλο και πιο παρατεταμένες και λεπτοφυείς. Μάλλον ο Πατάντζαλι δεν είχε τόσο ωραία ομάδα μαθητών.. αν και δεν δίνει έμφαση στο τέταρτο σημείο. αυτά τα κενά. Μην κάνεις τίποτε. και σταμάτα την.ένα ξαφνικό τράνταγμα και μπαίνει ο θάνατος. κάνε το μέρος της ζωής σου. Δοκίμασε το.. σταμάτημα έξω. Ενώ περπατάς στο δρόμο.δεν χρειάζεται να αναπνέεις. σταμάτημα ξαφνικά. Η πύλη δεν είναι άμεσα διαθέσιμη. Η αναπνοή είναι η διαδικασία του σώματος που αντιστοιχεί στις σκέψεις του νου. Λέει: «Μην προσπαθείτε να σταματήσετε κάπου. Υπάρχει μία τέταρτη σφαίρα ελέγχου της αναπνοής που είναι εσωτερική και υπερβαίνει τις άλλες τρεις. η αναπνοή κινείται στο σώμα. Πρέπει να ψηλαφήσεις. Δεν χρησιμοποιεί ποτέ τον τέταρτο τρόπο. Οποτεδήποτε. ενώ ο Βούδας δούλευε με ανθρώπους προσανατολισμένους περισσότερο στο νου. οι σκέψεις σταματούν αμέσως.εσύ απλώς παρατηρείς.δεν χρειάζονται σκέψεις. μη χάνεις τίποτε. Μετά υπάρχει μια στάση. την υπερβατική ζωή. Κάθε φορά που δεν κάνεις τίποτε.. Υπάρχει μία τέταρτη σφαίρα της πραναγιάμα -εκείνη της παρατήρησης. Όταν έχεις διαχωριστεί από την αναπνοή σου. εκπνοή . Παρακολουθήστε απλώς όλη την πορεία της αναπνοής». Όμως. Ο Πατάντζαλι θα πρέπει να δούλευε με ανθρώπους που ήταν προσανατολισμένοι περισσότερο στο σώμα. Οι σκέψεις κινούνται στο νου. ανά πάσα στιγμή.στο σταμάτημα αυτό. Όποτε σταματάς την αναπνοή.. Ο Πατάντζαλι λέει ότι ο τέταρτος τρόπος υπερβαίνει τους άλλους τρεις. Δοκίμασε το. όμως.και ότι υπάρχει κι ένα τέταρτο που είναι εσωτερικό. Και ο Πατάντζαλι το αναφέρει. ο Πατάντζαλι είναι πολύ επιστημονικός.να παρατηρείς. Στην άλλη ζωή. Σταμάτα ξαφνικά την αναπνοή σου . όσο είχε ο Βούδας. Η εισπνοή αρχίζει . εισπνοή.κι αμέσως διακόπτονται οι σκέψεις. να σταματήσεις την αναπνοή απότομα. Ο Βούδας έχει δώσει πολλή έμφαση στο τέταρτο αυτό σημείο: το ονομάζει αναπανάσατα Γιόγκα. μπαίνει ο θάνατος. γιατί και οι σκέψεις και η αναπνοή ανήκουν στη ζωή. αν και ο ίδιος δεν τον . Είναι παράλληλες δυνάμεις. Όσο περισσότερο κάνεις αυτά τα σταματήματα. διαχωρίζεσαι κι από τις σκέψεις. διαχωρίζεσαι από την αναπνοή. να είσαι απλά παρατηρητής. στη δήθεν ζωή. Οι σκέψεις και η αναπνοή είναι μέρος του υλικού κόσμου. Ο Βούδας. έχει εστιάσει όλη του την προσοχή στο τέταρτο σημείο. μπορείς να σταματήσεις την αναπνοή απότομα . πάρε μία εισπνοή. Αυτός είναι ο τέταρτος τρόπος: απλώς παρατηρώντας. Η εισπνοή συνεχίζει και εσύ παρατηρείς διαρκώς. Απλώς το αναφέρει. Νιώσε την κάπου εκεί βρίσκεται η πύλη. οπουδήποτε. Όταν η εκπνοή έχει τελειώσει. μια αυτόματη στάση. αλλά θα τη βρεις.ή σταματώντας την αναπνοή απότομα.συνέχισε να παρατηρείς. Ζεις . λέει όμως ότι υπερβαίνει τους άλλους τρεις. τόσο η πύλη γίνεται λίγο φαρδύτερη και μπορείς να τη νιώσεις καλύτερα. όταν η εισπνοή έχει τελειώσει παρατήρησε τη στάση αυτή. Έπειτα. Όλος ο βουδιστικός διαλογισμός είναι το τέταρτο σημείο. Η διάρκεια και η συχνότητα των ελεγχόμενων αναπνοών ρυθμίζεται ανάλογα με το χρόνο και τον τόπο. Η μη-σκέψη και η μη-αναπνοή είναι μέρος του αιώνιου κόσμου. γι' αυτό πρέπει να τη βρεις ψηλαφώντας.

Οι Γιόγκα Σούτρες του Πατάντζαλι δεν επιδέχονται βελτίωση. εκατομμύρια φορές σπουδαιότερη από τη λογική. που δημιούργησε ολόκληρη την επιστήμη της Γιόγκα -που είναι πολλές φορές. Χρησιμοποιούσε το νου. Δεν έχει βελτιωθεί και δεν βλέπω κανένα σημείο που να μπορεί να βελτιωθεί. μπορείς να τον χρησιμοποιείς. Ο ένας είναι ο Αριστοτέλης στη Δύση. τον ανάβεις και αρχίζει να λειτουργεί. η ταύτιση εξαφανίζεται -όχι ο νους. Ο Βούδας έζησε στο σώμα του για σαράντα χρόνια μετά τη φώτιση του. Χρησιμοποιείς πολλά όργανα. Ανά πάσα στιγμή μπορείς να τον χρησιμοποιήσεις. απόλυτα τέλεια. αναγνώρισε τον πατέρα του. Η γέφυρα έχει σπάσει. Παραμένει τέλεια. που δημιούργησε την επιστήμη της λογικής . είσαι ένα τελείως καινούργιο πλάσμα. η αρχή και το τέλος. δεν χρησιμοποιείς τον ανεμιστήρα.μόνος του. αυτό είναι δυστυχία. Όμως. Αυτό είναι σκλαβιά. Αυτός ο νους. Αυτήν τη στιγμή. Ένας άλλος τρόπος λειτουργίας είναι ο εξής: να έχεις συνείδηση του γεγονότος ότι έχεις ξεχωριστή υπόσταση. ο νους δεν είναι παρά ένα μέρος του μηχανισμού που σε περιβάλλει. Ολόκληρη η επιστήμη βρίσκεται εκεί . Δεν έχει πάψει να υφίσταται. Ο άλλος είναι ο Πατάντζαλι. Λέει όλα όσα μπορούν να ειπωθούν για τη Γιόγκα. εσύ δεν είσαι τα όργανα. Το σώμα δεν έπαψε να υφίσταται. Όταν όμως εξαφανιστεί η ταύτιση.μόνος του. Τώρα ξέρεις: άλλος είναι ο νους κι άλλο είναι το «είμαι». έτσι ώστε. αλλά υπάρχει. έχει μπει στη σωστή του θέση. Ο νους του υπήρχε. Έχει γίνει όργανο. η μνήμη υπήρχε.είναι ο μηχανισμός. Είναι σαν ανεμιστήρας: αν θέλεις να τον χρησιμοποιήσεις. γι' αυτό δεν λειτουργεί. να πάψει να υφίσταται η πηγή της διαδικασίας της σκέψης. Στο μηχανισμό αυτό μπορείς να υπάρξεις με δύο τρόπους. Για πρώτη φορά γνωρίζεις ποιος πραγματικά είσαι. Τώρα. παρακολουθείς πολλά πράγματα ταυτόχρονα. Απαντήσεις σε ερωτήσεις Εξήγησε μου σε παρακαλώ πώς είναι δυνατόν. Ο νους δεν είχε πάψει πραγματικά να υπάρχει. όποτε τον χρειάζεσαι. Ένας τρόπος ύπαρξης είναι να ξεχάσεις τον εαυτό σου και να νιώθεις ότι είσαι ο μηχανισμός. Δεν παύει ποτέ να υφίσταται. Και για δύο χιλιάδες χρόνια δεν έχει γίνει καμία βελτίωση. έδινε στους ανθρώπους να καταλάβουν τι του είχε συμβεί και πώς μπορούσε να συμβεί το ίδιο καν σ' εκείνους. Ο νους του δεν είχε πάψει να υφίσταται. Για πρώτη φορά γνωρίζεις την αληθινή σου φύση. Και δεν επιδέχεται βελτίωση. ο νους δεν είναι πια αφέντης. Διαφορετικά η αναγνώριση θα ήταν αδύνατη.χρησιμοποιεί ποτέ. ότι έχεις διαφορετική υπόσταση. Τώρα. Δεν έχει εξαφανιστεί. παρατηρώντας τις εγγραφές στα εγκεφαλικά κύτταρα. Είναι το άλφα και το ωμέγα. αλλά με την παρατήρηση και μόνο σπάει η ταύτιση. αναγνώρισε τη γυναίκα του. χωρίς τη βοήθεια κανενός. παραμένει ίδια. Είναι ακριβώς σαν να είσαι πιλότος και να οδηγείς ένα αεροπλάνο. Υπάρχουν μόνο δύο άνθρωποι στον κόσμο που δημιούργησαν μόνοι τους μία ολόκληρη επιστήμη. αυτό το σώμα και πολλές λειτουργίες του σώματος-νου απλώς σε περιβάλλουν . εξηγούσε. Όταν γύρισε πίσω στην πατρίδα του μετά από δώδεκα χρόνια. Δεν έχει παραλείψει ούτε ένα σημείο. Συνεχίζεις να . μόνο κοιτώντας. εννοούμε ότι σπάει η ταύτιση σου μαζί του. αυτός είναι ο κόσμος.τέλεια. Απλώς και μόνο παρατηρώντας. την αληθινή σου πραγματικότητα. Όταν λέμε ότι σταματά ο νους. η σαμσάρα. αναγνώρισε το γιο του. τα μάτια σου παρακολουθούν πολλά όργανα. Για σαράντα χρόνια μιλούσε.

χρησιμοποιείς το μηχανισμό, τώρα όμως υπάρχει μεγάλη διαφορά. Ο μηχανισμός δεν
είναι πια εσύ. Αν κάτι πάει στραβά με το μηχανισμό, μπορείς να προσπαθήσεις να το
διορθώσεις, αλλά δεν θα αναστατωθείς. Ακόμη και αν εξαφανιστεί ολόκληρος ο
μηχανισμός, δεν θα αναστατωθείς.
Ο θάνατος του Βούδα και ο δικός σου θάνατος είναι δυο διαφορετικά φαινόμενα. Ο
Βούδας, όταν πεθαίνει, ξέρει ότι πεθαίνει μόνο ο μηχανισμός. Έχει χρησιμοποιηθεί
και τώρα δεν είναι πια αναγκαίος. Φεύγει ένα φορτίο και εκείνος ελευθερώνεται, θα
κινείται πλέον χωρίς μορφή. Όταν όμως πεθαίνεις εσύ, είναι τελείως διαφορετικά.
Εσύ υποφέρεις, κλαις, γιατί νιώθεις ότι πεθαίνεις εσύ ο ίδιος, όχι ο μηχανισμός. Είναι
ο δικός σον θάνατος. Έτσι, γίνεται πολύ οδυνηρός.
Απλώς και μόνο παρατηρώντας, ο νους δεν παύει να υφίσταται, τα εγκεφαλικά
κύτταρα δεν παύουν να λειτουργούν. Μάλιστα, γίνονται πιο δραστήρια, γιατί υπάρχει
λιγότερη σύγκρουση, περισσότερη ενέργεια. Ανανεώνονται και μπορείς να τα
χρησιμοποιήσεις με μεγαλύτερη ακρίβεια. Όμως, δεν θα σου είναι πια βάρος, δεν θα
σε αναγκάζουν να κάνεις τίποτε. Δεν θα σε τραβάνε πέρα-δώθε. Εσύ θα είσαι ο
αφέντης.
Πώς όμως γίνεται αυτό απλά και μόνο παρατηρώντας; Επειδή αρχικά συνέβη -η
σκλαβιά αυτή συνέβη- με το να μην παρατηρείς. Η σκλαβιά προέκυψε, επειδή δεν
είσαι σε εγρήγορση. Γι' αυτό η σκλαβιά θα εξαφανιστεί, αν αποκτήσεις εγρήγορση.
Δεν χρειάζεται τίποτε άλλο, παρά να έχεις μεγαλύτερη εγρήγορση, οτιδήποτε και αν
κάνεις.
Κάθεσαι και με ακούς - μπορείς να ακούς με επίγνωση ή να ακούς χωρίς επίγνωση.
Χωρίς επίγνωση, θα ακούς και πάλι, αλλά θα είναι διαφορετικά' θα έχει άλλη
ποιότητα. Τα αυτιά σου θα ακούν, αλλά ο νους σου θα λειτουργεί κάπου αλλού.
Κάποια στιγμή λίγες λέξεις θα περάσουν μέσα σου, αλλά θα είναι μπερδεμένες και ο
νους σου θα τις ερμηνεύσει με το δικό του τρόπο. Και θα τους προσθέσει τις δικές
του ιδέες. Όλα θα είναι μπερδεμένα κι ανακατεμένα. Άκουσες, αλλά πολλά πράγματα
τα προσπέρασες, πολλά δεν τα άκουσες. Τα ξεδιαλέγεις. Έτσι, διαστρεβλώνεται όλο
το νόημα.
Αν είσαι σε εγρήγορση, τη στιγμή που αποκτάς εγρήγορση, η σκέψη σταματά. Με
την εγρήγορση, δεν μπορείς να σκεφτείς. Όλη σου η ενέργεια είναι σε εγρήγορση, δεν
υπάρχει ελεύθερη ενέργεια για να δοθεί στη σκέψη. Όταν είσαι σε εγρήγορση, έστω
και για μία στιγμή, απλώς ακούς- Δεν υπάρχουν φραγμοί. Δεν ανακατεύονται οι δικές
σου λέξεις. Δεν χρειάζεται να ερμηνεύεις. Η εντύπωση είναι άμεση.
Αν μπορείς να ακούσεις με εγρήγορση, τότε αυτά που λέω μπορεί να έχουν ή να μην
έχουν σημασία, αλλά η πράξη του να ακούς με εγρήγορση θα έχει πάντοτε σημασία.
Η ίδια η εγρήγορση θα κορυφώσει τη συνειδητότητά σου. Το παρελθόν θα διαλυθεί,
το μέλλον θα εξαφανιστεί. Δεν θα βρίσκεσαι πουθενά άλλου, θα βρίσκεσαι μόνο στο
εδώ και τώρα. Και τη στιγμή εκείνη της σιωπής, όπου δεν υπάρχει σκέψη, θα είσαι σε
βαθιά επικοινωνία με την ίδια σου την πηγή. Και η πηγή αυτή είναι ευδαιμονία - η
πηγή αυτή είναι θεϊκή.
Έτσι λοιπόν, το μόνο που έχεις να κάνεις είναι να κάνεις τα πάντα με εγρήγορση.
Είπες ότι η πνευματική προσπάθεια μπορεί να πάρει είκοσι με τριάντα χρόνια ή
και πολλές ζωές - και ότι ακόμη και τόσο, λίγο είναι. Όμως, ο Δυτικός νους
φαίνεται πως είναι προσανατολισμένος στο αποτέλεσμα, ανυπόμονος και
υπερβολικά πρακτικός. Θέλει άμεσα αποτελέσματα. Οι πνευματικές μέθοδοι
έρχονται και παρέρχονται, όπως οι άλλες μόδες της Δύσης. Πώς σκοπεύεις λοιπόν
να εισαγάγεις τη Γιόγκα στο Δυτικό νου;

Δεν με ενδιαφέρει ιδιαίτερα ο Δυτικός νους ή ο Ανατολικός νους. Δεν είναι παρά δυο
όψεις εσύ ίδιου νου. Με ενδιαφέρει ο νους. Και αυτός ο διαχωρισμός ΑνατολήςΔύσης δεν έχει μεγάλο νόημα, δεν έχει πια σημασία. Υπάρχουν Ανατολικά μυαλά
στη Δύση και Δυτικά μυαλά στην Ανατολή. Τώρα πια έχουν γίνει όλα σαλάτα. Και η
Ανατολή τώρα πια βιάζεται. Η παλιά Ανατολή έχει εξαφανιστεί τελείως.
Ο χρόνος δεν υπήρχε. Η Ανατολή δεν είχε καμία αίσθηση του χρόνου. Η Ανατολή
ζούσε στην αιωνιότητα, σαν να μην περνούσε ο χρόνος. Τα πάντα ήταν στατικά.
Όμως αυτή η Ανατολή δεν υπάρχει πια. Η Δύση έχει διαφθείρει τα πάντα και η
Ανατολή έχει εξαφανιστεί. Μέσω της Δυτικής παιδείας, όλοι είναι πλέον Δυτικοί.
Μόνο μερικοί άνθρωποι έχουν απομείνει, σαν νησιά, που είναι Ανατολικοί - μπορεί
να βρίσκονται στη Δύση ή στην Ανατολή, δεν είναι κατά κανέναν τρόπο περιορισμένοι στην Ανατολή. Όμως, ο κόσμος συνολικά, η γη συνολικά, έχει γίνει Δυτική.
Η Γιόγκα λέει -άφησε το να σε διαποτίσει βαθιά, γιατί έχει μεγάλη σημασία- η
Γιόγκα λέει ότι, όσο πιο ανυπόμονος είσαι, τόσο περισσότερος χρόνος θα χρειαστεί
για τη μεταμόρφωση σου. Όσο περισσότερο βιάζεσαι, τόσο περισσότερο θα
καθυστερείς. Η ίδια η βιασύνη δημιουργεί τέτοια σύγχυση που το αποτέλεσμα είναι
να καθυστερείς.
Όσο λιγότερο βιάζεσαι, τόσο συντομότερα θα έχεις αποτελέσματα. Αν έχεις άπειρη
υπομονή, η μεταμόρφωση μπορεί να σου συμβεί τούτη τη στιγμή. Αν είσαι έτοιμος
να περιμένεις για πάντα, ίσως δεν χρειαστεί να περιμένεις ούτε μία στιγμή. Αυτήν τη
στιγμή μπορεί να σου συμβεί, γιατί δεν είναι ζήτημα χρόνου, είναι ζήτημα ποιότητας
του νου.
Άπειρη υπομονή... Απλά το να μη λαχταράς αποτελέσματα σου δίνει μεγάλο βάθος.
Η βιασύνη σε κάνει ρηχό. Βιάζεσαι τόσο πολύ που δεν μπορείς να έχεις βάθος. Αυτήν
τη στιγμή, το ενδιαφέρον σου δεν βρίσκεται εδώ, στην παρούσα στιγμή, αλλά σε αυτό
που πρόκειται να συμβεί την επόμενη στιγμή. Σε ενδιαφέρουν τα αποτελέσματα.
Προτρέχεις του εαυτού σου, κινείσαι τρελά. Μπορεί να τρέχεις υπερβολικά, μπορεί
να ταξιδεύεις πάρα πολύ, αλλά δεν θα φτάσεις πουθενά, γιατί ο στόχος βρίσκεται
ακριβώς εδώ. Πρέπει να πέσεις μέσα του, όχι να φτάσεις κάπου. Αυτό μπορεί να
συμβεί, μόνον αν έχεις άπειρη υπομονή.
Όπου κι αν βρίσκεσαι, απόλαυσε το, εκείνη τη στιγμή, χωρίς να ζητάς τίποτε για το
μέλλον. Μην έχεις στο νου σου το μέλλον - μόνο την παρούσα στιγμή, την τωρινή
στιγμή, και θα είσαι ικανοποιημένος. Έτσι, δεν είναι ανάγκη να πας πουθενά. Όπου
και αν βρίσκεσαι, από το σημείο εκείνο θα πέσεις στον ωκεανό. Θα γίνεις ένα με το
σύμπαν.
Όμως, ο νους δεν ενδιαφέρεται για το εδώ και τώρα. Ο νους ενδιαφέρεται για το
μέλλον, για τα αποτελέσματα. Έτσι λοιπόν, η ερώτηση αφορά, κατά κάποιον τρόπο,
έναν τέτοιο νου - είναι καλύτερα να τον ονομάσουμε σύγχρονο νου, αντί για Δυτικό.
Ο σύγχρονος νους έχει εμμονή με το μέλλον, με το αποτέλεσμα, όχι με το εδώ και
τώρα.
Πώς μπορεί ένας τέτοιος νους να διδαχθεί τη Γιόγκα; Αυτός ο νους μπορεί να
διδαχθεί τη Γιόγκα, γιατί ο προσανατολισμός του στο μέλλον δεν οδηγεί πουθενά.
Αυτός ο προσανατολισμός στο μέλλον δημιουργεί διαρκώς κακοδαιμονία για το
σύγχρονο νου. Έχουμε δημιουργήσει την κόλαση και το έχουμε παρακάνει. Τώρα πια
ο άνθρωπος είτε θα πρέπει να εξαφανιστεί από τον πλανήτη Γη, είτε θα πρέπει να
μεταμορφωθεί. Η ανθρωπότητα είτε θα πρέπει να πεθάνει όλη -γιατί αυτή η κόλαση
δεν μπορεί να συνεχιστεί άλλο- ή θα πρέπει να μεταλλαχθεί.
Επομένως, η Γιόγκα μπορεί να έχει πολύ μεγάλη σημασία και νόημα για το σύγχρονο
νου, γιατί η Γιόγκα μπορεί να σε σώσει. Μπορεί να σε διδάξει ξανά πώς να βρίσκεσαι
στο εδώ και τώρα - πως να ξεχάσεις το παρελθόν, πώς να ξεχάσεις το μέλλον και πώς

να παραμείνεις στην παρούσα στιγμή με τέτοια ένταση που η στιγμή αυτή να γίνει
άχρονη. Η στιγμή αυτή να γίνει αιωνιότητα.
Ο Πατάντζαλι μπορεί να αποκτήσει όλο και μεγαλύτερη σημασία. Στα επόμενα
χρόνια, οι τεχνικές για τη μεταμόρφωση του ανθρώπου θα γίνουν όλο και πιο
σημαντικές. Ήδη συμβαίνει αυτό σε ολόκληρο τον κόσμο - είτε μιλάμε για τη Γιόγκα,
είτε για το Ζεν, είτε για τις μεθόδους των Σούφι ή την Τάντρα, με πάρα πολλούς
τρόπους, όλες οι παλιές παραδοσιακές διδασκαλίες αναδύονται. Υπάρχει μια βαθιά
ανάγκη και οι σκεπτόμενοι άνθρωποι -οπουδήποτε, σε όλα τα μέρη του κόσμουενδιαφέρονται να ανακαλύψουν ξανά πώς ζούσε η ανθρωπότητα στο παρελθόν με
τόση ευδαιμονία, με τόση μακαριότητα. Με τόσο φτωχά μέσα, πώς υπήρχαν στο
παρελθόν άνθρωποι τόσο πλούσιοι, ενώ εμείς, με τόσο πλούσια μέσα, είμαστε τόσο
φτωχοί;
Είναι ένα παράδοξο, το σύγχρονο παράδοξο. Για πρώτη φορά στη γη δημιουργήσαμε
πλούσιες και επιστημονικές κοινωνίες και είναι οι πιο άσχημες και δυστυχισμένες.
Ενώ στο παρελθόν δεν υπήρχε επιστήμη και τεχνολογία, δεν υπήρχε ευμάρεια, δεν
υπήρχε καθόλου άνεση· ωστόσο η ανθρωπότητα ζούσε σε ένα βαθιά γαλήνιο
περιβάλλον - ευτυχισμένη, ευγνώμων. Τι συνέβη; Μπορούμε να είμαστε
ευτυχέστεροι όλων, αλλά έχουμε χάσει την επαφή μας με την ύπαρξη.
Αυτή η ύπαρξη βρίσκεται στο εδώ και τώρα, αλλά ο ανυπόμονος νους δεν μπορεί να
έρθει σε επαφή μαζί της. Η ανυπομονησία είναι σαν μια πυρετώδης, τρελή
κατάσταση του νου. Τρέχεις ακατάπαυστα. Ακόμη και αν βρεθείς στο στόχο, δεν
μπορείς να σταματήσεις, γιατί το τρέξιμο σου έχει γίνει συνήθεια. Ακόμη και αν
φτάσεις το στόχο, θα τον χάσεις, θα τον προσπεράσεις, γιατί δεν μπορείς να
σταματήσεις.
Αν μπορείς να σταματήσεις, δεν χρειάζεται να ψάχνεις για
το στόχο.
Ο Χούι-Χάι, δάσκαλος του Ζεν, είπε: «Αναζήτησε και θα χάσεις. Μην αναζητάς και
θα το βρεις αμέσως. Σταμάτα και θα φτάσεις. Τρέξε και δεν θα φτάσεις πουθενά».
Γιατί τόσοι πολλοί άνθρωποι που βρίσκονται στο μονοπάτι της Γιόγκα υιοθετούν
μια στάση αγώνα, προσπάθειας, υπερβολικής σημασίας στην τήρηση αυστηρών
κανόνων, αλλά και μαχητική συμπεριφορά; Είναι πράγματι απαραίτητο για να
γίνεις γιόγκι;
Είναι ακριβώς το αντίθετο - όχι απλώς δεν είναι απαραίτητο, αλλά δημιουργεί ένα
σοφό εμπόδια στο μονοπάτι της Γιόγκα. Η μαχητική στάση είναι το μεγαλύτερο
δυνατό εμπόδιο, γιατί δεν υπάρχει αντίπαλος για να πολεμήσεις. Μέσα σου είσαι
μόνος. Αν αρχίσεις να πολεμάς, έχεις διχαστεί.
Αυτή είναι η χειρότερη αρρώστια: να διχαστείς, να γίνεις σχιζοφρενής. Όλος αυτός ο
αγώνας είναι περιττός, γιατί δεν πρόκειται να σε οδηγήσει πουθενά. Κανείς δεν
μπορεί να κερδίσει, γιατί και στις δυο πλευρές βρίσκεσαι εάν. Έτσι το πολύ που
μπορείς να κάνεις είναι να παίξεις, να παίξεις κρυφτό. Άλλοτε κερδίζει το Α, άλλοτε
κερδίζει το Β, μετά πάλι το Α, μετά πάλι το Β. Έτσι προχωράς. Άλλοτε κερδίζει αυτό
που αποκαλείς καλό. Όμως, παλεύοντας με το κακό, νικώντας το κακό, το καλό
μέρος έχει εξαντληθεί και το κακό μέρος έχει μαζέψει ενέργεια. Έτσι λοιπόν, αργά ή
γρήγορα το κακό μέρος θα βγει στην επιφάνεια. Και αυτό μπορεί να συνεχιστεί επ'
άπειρον.
Γιατί όμως εμφανίζεται αυτή η μαχητική στάση; Γιατί αρχίζει η πάλη μέσα στους
περισσότερους ανθρώπους; Μόλις σκεφτούν τη μεταμόρφωση αμέσως αρχίζουν να
παλεύουν. Γιατί; Επειδή ξέρεις μόνο έναν τρόπο να κερδίζεις κι αυτός είναι η πάλη.

Υπάρχουν και οι άλλοι. Και διδάσκουν διαφορετικά πράγματα. Δεν θα σε βοηθήσουν.γιατί ποιον θα εξαπατήσεις. για να γνωρίσω τον εαυτό μου. έχεις προγραμματιστεί να παλεύεις και να είσαι δυνατός.όχι με πανουργία και πονηριά. Έχεις ζήσει στον κόσμο αυτό για εκατομμύρια χρόνια και πάλευες . Ο Λάο Τσε. Όποιος κινείται προς τα μέσα κουβαλάει τα ίδια όπλα. Όταν κινείσαι προς τα μέσα.όμως αυτά τα παλιά όπλα θα γίνουν αιτία να ηττηθείς. Προχώρα προς τα μέσα αθώα. Ο Μακιαβέλι είναι έντιμος άνθρωπος. Χρειάζεται να ξεμάθεις. Όταν αλλάζεις κόσμο από έξω προς τα μέσα. Μείνε ευάλωτος. άφησε όλα όσα έχεις μάθει. την ίδια μαχητική στάση. Μην περιμένεις να σου επιτεθεί ο άλλος. Κουβαλάς τα παλιά σου όπλα .» Λένε άτι ο Ραμάνα Μαχαρίσι απάντησε: «Για να φτάσεις στον εσωτερικό εαυτό. αν πάλευες καλά. Πριν σου επιτεθεί κάποιος άλλος. Αυτό που θα σε βοηθήσει είναι το να ξεμάθεις». Ποιον θα νικήσεις. γιατί είναι ο μόνος τρόπος να κερδίσεις». Μόνο εσύ βρίσκεσαι εκεί. ανοιχτός.Στον εξωτερικό κόσμο υπάρχει μόνο ένας τρόπος να βγεις νικητής και αυτός είναι να παλέψεις . να είσαι επιθετικός. γιατί ο άλλος άρχισε πρώτος. Ο Μακιαβέλι είναι καλός για τον εξωτερικό κόσμο. Αυτά είναι τα μέσα που προτείνει ο Μακιαβέλι. Στον εξωτερικό κόσμο δεν είσαι ποτέ μόνος σου. μιλάνε για έναν διαφορετικό τύπο νίκης . Να εξαπατάς. Κάποιος ρώτησε τον Ραμάνα Μαχαρίσι: «Τι πρέπει να μάθω για να γίνω σιωπηλός. Να είσαι πάντα ο επιτιθέμενος. μην το πιέζεις. Η μάθηση δεν θα σε βοηθήσει αυτή σε βοηθά να κινηθείς προς τα έξω. στον εσωτερικό κόσμο ισχύει ακριβούς το αντίθετο: αν παλέψεις. έτσι λοιπόν μη νιώθεις ανασφάλεια και μην κάνεις προετοιμασίες για άμυνα. Στον εσωτερικό κόσμο βρίσκεσαι μόνο εσύ. να μην παλεύεις. Αυτός είναι ο σωστός τρόπος όσον αφορά στον εσωτερικό κόσμο. Υπάρχει μόνο ένας τρόπος να νικήσεις: με σκληρή μάχη. γιατί τότε βρίσκεσαι ήδη στην πλευρά των ηττημένων. να είσαι πανούργος.την εσωτερική νίκη. να το πετάξεις. σαν παιδί . έχεις ακόμη το ίδιο πρόγραμμα. η επιθετικότητα δεν ωφελεί . η πάλη δεν ωφελεί.άλλοτε έχανες. γιατί μόνο αυτό έχεις γνωρίσει. Αυτός είναι ο δρόμος που οδηγεί στη νίκη. όταν δεν πάλευες καλά. δεν χρειάζεται να μάθεις τίποτε. έτσι είναι επόμενο να συμβεί αυτό στην αρχή. Όμως. Είναι μια τελείως καινούργια κατάσταση για σένα. Δεν υπάρχει εχθρός. Άσε το ποτάμι να κυλήσει. τις ίδιες συμπεριφορές. να μην της αντιστέκεσαι. Δεν υπάρχει «άλλος». ο Πατάντζαλι. δεκτικός. Όμως. άλλοτε κέρδιζες. αλλά με παιδική εμπιστοσύνη και αθωότητα. ο Βούδας είναι για τον εσωτερικό κόσμο. Έχεις ήδη χάσει. Μη σκέφτεσαι ότι κάποιος θα σου επιτεθεί . ούτε φίλος. για να νικήσεις πρέπει να παραδοθείς. Μην περιμένεις να αμυνθείς. Οτιδήποτε έχεις μάθει πρέπει να το ξεμάθεις. να επιτρέψεις στην εσωτερική σου φύση να κυλήσει. . Εκεί. Η απάτη δεν ωφελεί.δεν υπάρχει κανείς. να το ξεχάσεις. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος να νικήσεις στον εξωτερικό κόσμο. τον Πατάντζαλι ή τον Βούδα. η πανουργία δεν ωφελεί. όσο το δυνατόν πιο ανέντιμα. Αν όμως ρωτήσεις τον Λάο Τσε. Έτσι λοιπόν. τις ίδιες άμυνες. για να νικήσεις πρέπει να αφεθείς. Είναι οι εχθροί. Είναι ακριβώς το αντίθετο. εσύ είσαι εξοικειωμένος μόνο με τον εξωτερικό κόσμο. γι' αυτό προτείνει ακριβώς αυτά που θα σου χρειαστούν. Ο Μακιαβέλι λέει ότι η καλύτερη άμυνα είναι η επίθεση: «Μην περιμένεις. του επιτίθεσαι εσύ και τον πολεμάς όσο το δυνατόν πιο πανούργα. Να είσαι ανέντιμος.να παλέψεις και να καταστρέψεις τον άλλο. θα ηττηθείς -γιατί δεν υπάρχει αντίπαλος για να παλέψεις! Στον εσωτερικό κόσμο.

Τότε είσαι νικητής. εκείνο είναι δικό μου. δεν λένε «έχω αυτό». κοιτώντας μόνο τα παπούτσια . Οτιδήποτε. Μπορεί να θέλει να σε εξαπατήσει. Δεν τους ανήκει τίποτε. Δεν βλέπεις κανέναν άλλο τρόπο. Δεν τον βλέπεις. είναι πανέμορφος .το μεγαλύτερο εμπόδιο. όσο μεγαλύτερη είναι η επικράτεια του νου σου. Στον εξωτερικό κόσμο. νόμους. υπολογιστικός νους βοηθά έξω. Και κατόπιν διάβασε το Τάο Τε Κινγκ του Λάο Τσε ή τις Γιόγκα Σούτρες του ΙΙατάντζαλν ή τη Νταμαπάντα του Βούδα ή την Επί τον Όρους Ομιλία του Ιησού. Μέσα δεν χρειάζεται αμφιβολία. Δεν διεκδικούν: «Αυτό είναι δικό μου». Όσα περισσότερα διεκδικώ. ούτε επιφύλαξη.αρκούν τα παπούτσια. Κοιτάζεις τα ρούχα. αμόρφωτος. Έξω χρειάζεται αμφιβολία. παιδικός νους θα βοηθήσει μέσα. παραμελημένο.γνώση. το παπούτσι γυαλίζει αλλιώτικα. στην επιστημονική έρευνα. Δεν διεκδικούν τίποτε. Γι' αυτό όλοι υιοθετούν αυτήν τη μαχητική στάση. Να θυμάσαι πως οτιδήποτε βοηθάει έξω. αν είναι χίπης. Ο τσαγκάρης μπορεί να κοιτάξει κάτω στο δρόμο και να καταλάβει ποιος περνάει. Και ακριβώς το αντίθετο από τον Ηγεμόνα του Μακιαβέλι είναι ο τρόπος για να φτάσεις μέσα σου.αυτός ο νους μεταφέρεται μέσα σου. μη-υπολογιστικός. Τότε έχεις νικήσει. Ο Ιησούς λέει: «Μακάριοι οι πραείς. Οι μαχητικές συμπεριφορές -πάλη. ακριβώς το αντίθετο βοηθάει μέσα. με το κεφάλι κάτω και τα πόδια πάνω. το παπούτσι είναι θαμπό. Αν είσαι ράφτης. όσο μικρότερη η επικράτεια του νου. αγώνας. ακριβώς το ανάποδο.ο τσαγκάρης καταλαβαίνει ποιος είναι κοιτώντας μόνο τα παπούτσια. Είναι ακριβώς το αντίθετο. κύρος.η σαφέστερη δήλωση για την εξωτερική νίκη. Στον εσωτερικό κόσμο. Αν ένας άνθρωπος είναι επιτυχημένος. δεν σου χρειάζεται να κοιτάξεις τα ρούχα. τόσο περισσότερο υπάρχεις. εξουσία. αθώοι.τι χρειάζεται έξω θα γίνει εμπόδιο μέσα σου. κανονισμούς. αν είναι καλλιτέχνης. γιατί τα μάτια βλέπουν μόνο αυτό που έχουν μάθει να βλέπουν. στην πνευματική αναζήτηση. γιατί υπάρχει ο άλλος.τότε είσαι όσο μεγαλύτερος γίνεται. του κύρους. διάβασε τον Ηγεμόνα του Μακιαβέλι . Ο Ιησούς το λέει ξεκάθαρα: «πτωχοί το πνεύματι». τότε ο αθώος. υπερβολική εμμονή με αυστηρούς κανόνες. τόσο μεγαλύτερος είσαι. Αν είσαι τσαγκάρης. Πρέπει να επιχειρήσεις ακριβώς το αντίθετο. Αν είναι αποτυχημένος. Ο τσαγκάρης ξέρει τη γλώσσα.Αυτό σημαίνει σραντά. Αν ο πανούργος. ενώ κοιτώντας τα ρούχα ξέρεις τι είδους άνθρωπος είναι αυτός. τότε η πίστη θα βοηθήσει μέσα. Δεν υπάρχει κανείς για να σε εξαπατήσει. Ξέρεις μια γλώσσα. χωριάτης . Μπορείς να βάλεις στόχο να θυμάσαι πως ό. δεν ξέρεις τίποτε άλλο.αν είναι μεγάλος ηγέτης. Εκεί. χωρίς καμία εξαίρεση. Τα παπούτσια του δίνουν όλες τις πληροφορίες. διότι αυτοί θέλουσι κληρονομήση την γην» πραείς. στον κόσμο της εξουσίας. εμπιστοσύνη. είναι φτωχοί. Είναι εμπόδιο . Έτσι λοιπόν. Το παπούτσι είναι θλιμμένο. μπορείς να μείνεις όπως ακριβώς είσαι. Διάβασε λοιπόν τον Ηγεμόνα. Πάρε απλώς τον Μακιαβέλι και γύρνα τον τα πάνα) κάτω και θα γίνει Λάο Τσε . γι' αυτό πρέπει να αμφιβάλλεις και να είσαι επιφυλακτικός. αδύναμοι. Και όταν η επικράτεια αυτή εξαφανιστεί τελείως κι έχεις μηδενιστεί .δείχνει τον δρόμο για την εξωτερική νίκη. . Άφησε το απ έξω. δεν κοιτάζεις τα πρόσωπα. των άλλων. τόσο περισσότερο αισθάνομαι ότι υπάρχω. Αν η αμφιβολία βοηθά έξω. «Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι. όχι δυνατοί κατά καμία έννοια. προγράμματα. επειδή έτσι έχεις μάθει. Αν είναι μορφωμένος. Δεν τους ανήκει τίποτε . Εμείς διεκδικούμε διαρκώς: «Τούτο είναι δικό μου. Αν η επιθετικότητα βοηθά έξω. αν είναι πλούσιος. Τα πρόσωπα δεν σου λένε τίποτε. Ο Μακιαβέλι ανάποδα γίνεται Πατάντζαλι. ενώ δεν χρειάζεται. διότι αυτών είναι η βασιλεία των ουρανών». πλούτος. τότε η μη-επιθετικότητα θα βοηθήσει μέσα.αρκεί να τον βάλεις στη στάση σιρσάσανα.

Τα πανεπιστήμια μας κάνουν αυτό και μόνο: σε κάνουν έξυπνο. Αποκτούν νόημα. Καμία εγγύηση δεν έχει αξία. Αυτά που λένε ακούγονται αλαμπουρνέζικα και πολύ θορυβώδη. η εμπιστοσύνη. φαίνεσαι έξυπνος. Ό. γιατί τότε δεν θα αφήσεις κανέναν να σε πάρει από το χέρι. πανούργο. Έχει γίνει μέρος των εγκεφαλικών σου κυττάρων. έχεις ξοδέψει πολλές ζωές για να το μάθεις. γιατί πρέπει να κάνεις μεταβολή. Μετά βλέπουμε μόνο αυτά. Όποια τέχνη. Έχεις μάθει κάτι. μέχρι να αρχίσεις να νιώθεις. κόσμος. Έχει γίνει τάξη. όπου κανείς δεν καταλαβαίνει τη γλώσσα σου κι εσύ δεν καταλαβαίνεις κανέναν. Δεν βλέπεις τίποτε. κενό. Για παράδειγμα. όποιο επάγγελμα και να ασκούσε. Όμως. Και δεν μπορεί να σου δώσει εγγυήσεις. Μαθαίνουμε πολλά πράγματα και μετά κολλάμε εκεί. Παλιά. αν ήταν αγρότης. εντυπωμένο. Βρίσκεσαι σε έναν άγνωστο κόσμο. τα χέρια σου δεν αγγίζουν. Σου φαίνεται ότι μιλούν πολύ δυνατά. στροφή εκατόν ογδόντα μοιρών. η πίστη. υπολογισμό. πώς να ερμηνεύσεις αυτό το χάος. μαθηματικά. Όσο πιο υπολογιστικός είσαι. ανήκαν στις οικογένειες με κληρονομικό δικαίωμα. γιατί δεν καταλαβαίνεις. όσο πιο πανούργος είσαι. μέχρι να αντιληφθείς λίγο φως. Πρέπει κάποιος να σε πάρει από το χέρι και να σε οδηγήσει στο άγνωστο αυτό μονοπάτι μέχρι να συνηθίσεις. Αν μπορέσεις να καταλάβεις τη γλώσσα τους. τόσο πιο επιτυχημένος θα γίνεις στον κόσμο. πρέπει να το δεχτείς με καλή πίστη. η εμπιστοσύνη ήταν εύκολη. ξέρεις μόνο τη γλώσσα του εξωτερικού. όταν ο Πατάντζαλι έγραφε τις σούτρες του. Μύηση σημαίνει να κοιτάζεις τον εσωτερικό κόσμο μέσα από τα μάτια κάποιου άλλου. Μέσα είναι σκοτεινά. Αυτό το εσωτερικό χάος για εκείνον δεν είναι χάος. εξαφανίζεται. Δεν είναι πια αλαμπουρνέζικα. Όταν μπεις στον εσωτερικό κόσμο. λίγο νόημα. Αν ήσουν πανούργος. Όλος ο γνωστός σου κόσμος έχει εξαφανιστεί. Όταν λοιπόν κινείσαι προς τα μέσα. Επίσης. ευφυής. Είναι αδύνατον να γίνει χωρίς εμπιστοσύνη. Όταν λοιπόν ερχόταν η ώρα για την εσωτερική μύηση. είχε δημιουργηθεί ένα πρότυπο μύησης.κάποιος που ήξερε το δρόμο σε οδηγούσε. Δεν χρειάζεται να δει το πρόσωπο σου. ήταν αδύνατον να πετύχεις ακόμη και στον εξωτερικό κόσμο. Ξαφνικά ο κόσμος σου. Στον κόσμο της τεχνολογίας αν είσαι αθώος. μπορούσες να εμπιστευτείς. Μόνο η . ήταν ευκολότερη σε έναν κόσμο χωρίς τεχνολογία. Αυτό βοηθούσε πάρα πολύ.όχι αθωότητα.προς τα πού να πας. δεν θα αφήσεις κανένα να σε οδηγήσει στο άγνωστο. και το μυούσε στην τέχνη του. Δάσκαλος είναι απλώς κάποιος που ξέρει. Ο πατέρας έπαιρνε το παιδί στο αγρόκτημα. λίγη σημασία γύρω σου. που είχε νόημα. Τα μάτια σου δεν βλέπουν. Στον εξωτερικό κόσμο της Ανατολής όλα γίνονταν με μύηση . γιατί έτσι εξοικειωνόσουν με τη διαδικασία της μύησης.Και ο τσαγκάρης το ξέρει. Γίνεσαι μέρος τους. υπάρχει μόνο σκοτάδι. ιδιαίτερα στην Ανατολή και ιδίως στην Ινδία. Είναι σαν να ξέρεις μόνο μία γλώσσα και ξαφνικά να βρεθείς σε μια χώρα. Δεν καταλαβαίνεις τίποτε . εξυπνάδα . Τώρα είναι βαθιά ριζωμένο. φαίνεσαι βλάκας· αν είσαι πανούργος. Όταν γίνει η πρώτη μύηση. γιατί και στον εξωτερικό κόσμο. Ο κόσμος μιλά και φλυαρεί κι εσένα σου φαίνονται τρελοί. Εκείνος μπορεί να σε οδηγήσει. τότε αλλάζουν όλα. αρχίζουν να συμβαίνουν πράγματα. τα αυτιά σου δεν ακούν. μυούσε το παιδί του. υπολογιστικό. τι να κάνεις.τι και να πει. του να σε οδηγεί κάποιος. η σραντά. Ο κόσμος της τεχνολογίας απαιτεί πανουργία. τα επαγγέλματα. Το παπούτσι του λέει τα πάντα. Ο πατέρας μυούσε το παιδί του στο επάγγελμα κι ένα παιδί είναι φυσικό να πιστεύει τον πατέρα του. Στην Ανατολή του παρελθόντος συνέβαινε ακριβώς το αντίθετο. η πρώτη μύηση είναι δύσκολη. οι τέχνες.

Μια και ο σύγχρονος άνθρωπος βιάζεται τόσο και οι μέθοδοι τον Πατάντζαλι φαίνεται πώς αργούν πολύ. θα χάσεις τον εσωτερικό ναό. ακόμη και στην Ανατολή. να εμπιστευθείς κάποιον. μεγάλη αξία. Δεν έμπαινες στο απόλυτο σκοτάδι. είχες κάποιες κατευθυντήριες γραμμές. Αν λοιπόν υπήρχε ένας πανούργος κι έξυπνος τεχνίτης.είχε γίνει ιερό. αλλά τα πράγματα που έφτιαχνε είχαν αξία. Είναι το αντίδοτο. διότι δεν βιάζεται. αθωότητα. γιατί τα παπούτσια δεν είναι απλώς αντικείμενα. Ακόμη και για την ξαφνική φώτιση χρειάζεται σκληρή δουλειά. αλλά δεν έχουν σχέση με το Ζεν. Ακόμη κι όταν έφτασε στη φώτιση. σε ποιον απευθύνεις αυτές τις ομιλίες. τότε ο κόσμος θα πήγαινε σ' αυτόν. Έτσι. θα υπέφερε. Αν τα κουβαλήσεις μαζί σου. Ο Καμπίρ χόρευε γύρω του. Ακόμη κι αν αυτά που έφτιαχνε δεν ήταν τέλεια. αλλά πήγαιναν ο' αυτόν που ήταν αθώος.φέρουν την ποιότητα του ανθρώπου που τα έφτιαξε. Δεν εκτιμούσαν τόσο τη δεξιοτεχνία. Δες το έτσι: Επειδή ο Δυτικός νους -και τώρα πια δεν υπάρχει άλλος νους. Η φώτιση είναι ξαφνική. Στη Δύση. αλλά η προετοιμασία διαρκεί πάρα πολύ. παντού λίγο-πολύ μόνο ο Δυτικός νους υπάρχει. αλλά η ποιότητα. το ρούχο. σαράντα χρόνια για να συμβεί το πρώτο σατόρι. Ο Καμπίρ ήταν υφαντής και παρέμεινε υφαντής. ακόμη και στον εξωτερικό κόσμο η Ανατολή είχε τέτοια πρότυπα ώστε. Το θέμα δεν ήταν η ποσότητα. ο σύγχρονος άνθρωπος βιάζεται και θα τον βοηθήσει ακριβώς το αντίθετο. όταν στρεφόσουν προς τα μέσα. όλα αυτά τα πράγματα σε βοηθούσαν να μυηθείς πιο εύκολα. Ήξερες κάτι. το αληθινό μοίρασμα -αυτό βοηθούσε. Η ανθρώπινη πλευρά ερχόταν πρώτη. δεν βρισκόσουν σε κόσμο τελείως άγνωστο. Ναι. Όταν στραφείς προς τα μέσα. Η τεχνική πλευρά ήταν δευτερεύουσα. Με αυτά τα πράγματα δεν μπορείς να κινηθείς προς τα μέσα. Και ήταν τόσο εκστατικός που τα υφαντά του δεν ήταν και τόσο καλά . θυμόταν διαρκώς το θείο. γι' αυτό έχει ενδιαφερθεί για το Ζεν. συνέχισε να υφαίνει.αθωότητα ήταν αποδεκτή. Αν όμως ήταν άνθρωπος με ποιότητα. οτιδήποτε. Πολύς κόσμος περίμενε να πάρει κάτι από τον Καμπίρ. η επιθετικότητα είναι εμπόδια. Ο Καμπίρ το είχε αγγίξει. Εγώ όμως ξέρω ότι το Ζεν δεν θα βοηθήσει. Αν πας στην Ιαπωνία και ρωτήσεις τους μοναχούς Ζεν. Ο νους σου χρειάζεται ένα αντίδοτο. ενώ ύφαινε! Υπήρχαν πολλά λάθη. ο αγώνας. . Μην τα κουβαλάς μαζί σου. ενώ το ύφαινε. Όταν ερχόταν η ώρα να στραφείς προς τα μέσα.τραγουδούσε και χόρευε. κάτι λειτουργικό' ήταν από τον Καμπίρ! Το ίδιο το αντικείμενο είχε εσωτερική ποιότητα. γι' αυτό έχει πέραση. Έχει πέραση εξαιτίας της βιασύνης. την πίστη. ο κόσμος θα εκτιμούσε περισσότερο τα δικά του πράγματα. όλα σχεδόν όσα λέγονται για το Ζεν είναι λάθος. θα αποτύγχανε. ο Πατάντζαλι θα σε βοηθήσει. θα μάθεις ότι περιμένουν τριάντα χρόνια. Το Ζεν θυμίζει στιγμιαίο καφέ. Δεν ήταν απλώς ένα αντικείμενο.δεν θα τον φτάσεις ποτέ. κανείς δεν θα πήγαινε σ' αυτόν. αν κάποιος ήταν πανούργος και έφτιαχνε καλύτερα παπούτσια. έτσι το αντικείμενο -το ύφασμα. ενώ εκτιμούσαν πάρα πολύ την εσωτερική ποιότητα. ακεραιότητα. Στο παρελθόν. Καλύπτουν την ανάγκη του βιαστικού νου.βιάζεται πολύ. πολλά σφάλματα. άφησε τα στο κατώφλι. κανένας στην Ανατολή δεν θα πήγαινε σ' αυτόν. Όλη η κοινωνία ήταν δομημένη πάνω στην εμπιστοσύνη. Είχε βγει από τα χέρια του Καμπίρ. Η πάλη. κρατούσες κάποιο φως. θα πήγαιναν σε κάποιον που να είναι αθώος. γιατί το Ζεν υπόσχεται ξαφνική φώτιση. Και τότε δεν καταλαβαίνεις το Ζεν. Αν βιάζεσαι. Μπορεί να μην έφτιαχνε τόσο καλά παπούτσια.

Στιγμιαία όνειρα . Βιάζεσαι και ελπίζω ότι ο Πατάντζαλι θα φρενάρει τη βιασύνη σου. πρέπει να είσαι έτοιμος να τη δεχτείς.στην Ινδία υπήρχε ένα άνοιγμα. την απελπισία και την έλλειψη νοήματος της ζωής. η εξάτμιση είναι ξαφνική. Αν βιάζεσαι. Η βιασύνη δεν βοηθάει.το νερό ξαφνικά εξατμίζεται. αν γίνεται να το αγοράσεις. Αν δεν βιάζεσαι. ο Καμύ και άλλοισυνειδητοποίησαν τη σύγχυση. μπορεί να συμβεί και τώρα αμέσως. Το ζέσταμα παίρνει χρόνο και η θερμότητα εξαρτάται από τη δική σου ένταση. όμως έτσι είναι. γιατί τα ναρκωτικά σου προσφέρουν όνειρα. το ορατό δεν είναι όλο. Ο Πατάντζαλι είναι το αντίδοτο για όσους βιάζονται και το Ζεν είναι για όσους δεν βιάζονται. ότι η ζωή δεν έχει νόημα. Αν δεν βιάζεσαι. αν όμως βιάζεσαι. Γι' αυτό μιλάω. Ναι. Ένας άλλος δρόμος ανοιγόταν αμέσως. αν βιάζεσαι. Αν ζητάς να βιώσεις την αιωνιότητα. Τι λείπει. θέλεις να τρέξεις και να το αρπάξεις από κάπου. δεν έχεις καθόλου θερμότητα. Και αν τον αφήσεις να διεισδύσει μέσα σου. Αν βιάζεσαι. Ο υλιστής λέει: «Αυτό είναι όλο. Στο Ζεν λένε ότι. Και συμβαίνει το αντίθετο: όσοι βιάζονται ενδιαφέρονται για το Ζεν και όσοι δεν βιάζονται ενδιαφέρονται για τον Πατάντζαλι. θα πάρει πολύ χρόνο. Ίσως να θεωρείς ότι η μαριχουάνα είναι καλύτερη από το διαλογισμό. Πρέπει όμως να έχει φτάσει στους εκατό βαθμούς. πρέπει να περιμένεις πολλές ζωές για να σου συμβεί η φώτιση. Μπορεί να φτάσεις μόνο με το να κάθεσαι. Αν βιάζεσαι. γιατί με τη βιασύνη θέλεις το σατόρι του Ζεν. Αυτό είναι λάθος. Τι θα είχε να πει ο Πατάντζαλι στη Δύση πάνω στο θέμα αυτό.αν γίνεται να το πάρεις. την αγωνία. θα σε φέρει στα συγκαλά σου. έχουν εξαφανιστεί. Ο πνευματικός άνθρωπος λέει: «Αυτό δεν είναι όλο. Υπάρχουν ορισμένα λουλούδια.θα σε προσγειώσει και θα σε συνεφέρει. Αυτή η δήλωση μοιάζει αντιφατική. αλλά δεν γνώρισαν την έκσταση τον Πατάντζαλι. ο Πατάντζαλι είναι το αντίδοτο. Όντως. Πολλοί υπαρξιστές στοχαστές της Δύσης -ο Σαρτρ. γιατί το αιώνιο απαιτεί αιώνια υπομονή. Η ίδια η ανυπομονησία είναι εμπόδιο. θα σου μιλήσει για ένα μονοπάτι τόσο μακρύ που θα σε συγκλονίσει. Ο υλιστής λέει πως αυτό που βλέπεις είναι όλη η πραγματικότητα. ή η φώτιση. σε μια συγκεκριμένη θερμοκρασία -εκατό βαθμούς Κελσίου. Ήταν απλώς το τέλος ενός δρόμου.άλλοτε κόλαση. Αν βιάζεσαι. Έτσι είναι η πραγματικότητα: αντιφατική. παρά να ενδιαφερθείς για το διαλογισμό. αλλά μία άλλη άνοιγε. Αν βιάζεσαι. την αίσθηση ότι όλα είναι μάταια. δεν θα μπορέσεις να φτάσεις ποτέ.αλλά σε τρεις μήνες τα φυτά έχουν ανθίσει κι έχουν μαραθεί. Και ο Βούδας έφτασε στο σημείο που βρίσκεται ο Σαρτρ: την υπαρξιακή απόγνωση. Όταν όμως ο Βούδας έφτασε στο σημείο αυτό -να νιώσει ότι τίποτε δεν έχει νόημα. να έρθει παρεμπιπτόντως . δεν θα φτάσεις ποτέ. Αν δεν βιάζεσαι. η ζωή δεν έχει τίποτε άλλο». στη Δύση λείπουν κάποια πράγματα που δεν έλειπαν στην Ινδία του Βούδα. τη Γιόγκα ή το Ζεν. ακολούθησε τον Πατάντζαλι . κινδυνεύεις να παρασυρθείς από τα ναρκωτικά. δεν μπορεί να σου συμβεί τίποτε αιώνιο. Γιατί. . ότι θα σε προσγειώσει στην πραγματικότητα. Αν βιάζεσαι. το απτό δεν είναι όλο». μπορεί να γίνει τούτη τη στιγμή. άλλοτε παράδεισο. Μία πόρτα έκλεινε. Όταν τελειώνει το ορατό. Μιλάω για τον Πατάντζαλι εξαιτίας σου. Αυτή είναι η διαφορά μεταξύ μιας πνευματικής κουλτούρας και μιας υλιστικής. η βιασύνη σου θα εξαφανιστεί. μπορείς να δοκιμάσεις και το Ζεν. Δεν γίνεται αυτά το πράγμα. Δεν ήταν το τέλος του δρόμου. εποχιακά λουλούδια: σπέρνεις το σπόρο και σε τρεις εβδομάδες τα φυτά βλαστάνουν . Αν βιάζεσαι.Είναι σαν να βράζεις νερό: ζεσταίνεις το νερό και κάποια στιγμή.

αφού δεις το θάνατο. Μπορεί να πηγαίνουν στην εκκλησία. Πρέπει να το κάνεις για να είσαι «σωστός». Μια νέα θεώρηση. Δεν είναι το τέλος. Η υλιστική κοσμοθεωρία λέει ότι με το θάνατο τελειώνουν όλα. ξαφνικά γεννιέται μια καινούργια διάσταση. ο θάνατος την εκμηδενίζει· δεν σκοτίζεται για τέτοια. την πραγματικότητα της πνευματικής ενεργείας. Κατόπιν βλέπει να μεταφέρουν ένα νεκρό. Στη Δύση. μπορεί να πιστεύουν στον Χριστιανισμό. κατά τη γνώμη των άλλων. Λείπει ο σαννυάσιν.χους ην και εις χουν απελεύση. Ακόμη και οι υποτιθέμενοι θρησκευόμενοι άνθρωποι. Είναι σαν όνειρο. Κατάλαβε και εκείνος πως όσα κάνουμε είναι μάταια. ο υλισμός έχει γίνει η κρατούσα κοσμοθεωρία. Εκεί που τελειώνει. Αυτό ήταν το περιβάλλον: η ζωή δεν τελειώνει με το θάνατο. δεν έχει νόημα να συνεχίζεις να ζεις.αυτή είναι η πύλη. αλλά η πίστη τους είναι πολύ ρηχή. Μπορεί να ήσουν άγιος. δεν υπάρχει καμία πιθανότητα μεταμόρφωσης. σκελετός. Αν είναι αλήθεια. τον Καμυ. το περιβάλλον ήταν διαφορετικό. Να διεισδύσεις τόσο βαθιά στην ύλη. Η ιστορία του Βούδα δείχνει πως. η ιστορία τελειώνει με το νεκρό. Για τον Σατρ. Όμως στην ινδική ιστορία. για ποιο λόγο να συνεχίζει να ζει. μια σαπουνόφουσκα έτοιμη να σκάσει ανά πάσα στιγμή. ώστε η ύλη να εξαφανιστεί και να φτάσεις στη θεμελιώδη πραγματικότητα. 'Έχω ξαναπεί αυτήν την ιστορία του Βούδα. Ο θάνατος είναι ο τέλειος κομμουνιστής. Μέσα τους όμως όλοι έχουν γίνει υλιστές. Και ρωτά τον οδηγό του: «Ποιος είναι αυτός ο άνθρωπος και γιατί φορά κίτρινο ράσο. τον Χάιντεγκερ. είτε δεν το είχε συνειδητοποιήσει και εξακολουθούσε να ελπίζει ότι δεν είναι έτσι. θα έπρεπε να έχει αυτοκτονήσει πολύ καιρό. Τι του συνέβη. Τι νόημα έχει να κάνεις τα ίδια και τα ίδια κάθε μέρα. όταν νιώθεις τη ζωή χωρίς νόημα. Δεν έχει μονιμότητα.για το θάνατο δεν έχει διαφορά. να διεισδύσεις βαθύτερα στο ορατό για να φτάσεις στο αόρατο. Ο Βούδας το συνειδητοποίησε. Βλέπει έναν γέρο και συνειδητοποιεί ότι τα νιάτα είναι μια περαστική φάση.ξαφνικά ανοίγει μία καινούργια πόρτα. Είναι αξιοθαύμαστο το γεγονός ότι ο Σαρτρ συνέχισε να ζει. Είτε το είχε πράγματι συνειδητοποιηθεί. Αν όλα τελειώνουν με το θάνατο. Ο άγιος και ο αμαρτωλός γίνονται και οι δυο σκόνη .με το γέρο και το νεκρό. δεν έχει τίποτε το αιώνιο. η ιστορία θα τελείωνε εδώ . Είτε αγαπήσεις είτε όχι. Αυτό κάνουν όλοι. Είτε ζήσεις φτωχή είτε πλούσια ζωή. Αυτή είναι η μόνη διαφορά μεταξύ της υλιστικής αντίληψης της ζωής και της πνευματικής αντίληψης της ζωής – η διαφορά της κοσμοθεωρίας. Φέρεται το ίδιο σε όλους. μπορεί να ήσουν αμαρτωλός . αλλά υπήρχε γύρω του η πνευματική κοσμοθεωρία. Αν έχεις νιώσει πραγματικά ότι η ζωή δεν έχει νόημα. . Αν είχε συνειδητοποιήσει ότι η ζωή δεν έχει νόημα. Να σηκώνεσαι από το κρεβάτι. επειδή υπάρχει ο θάνατος που δίνει τέλος στα πάντα. βρίσκεται η αρχή μιας άλλης διάστασης. Τι νόημα έχει λοιπόν να κάνεις ή να μην κάνεις κάτι. μετά το νεκρό βλέπει έναν σαννυάσιν . έρχεται ο θάνατος και τελειώνουν όλα. Στη Δύση. Είτε το κάνεις είτε δεν το κάνεις. έρχονται τα γηρατειά και γίνεσαι ερείπιο. το Μπράχμα. Αυτός είναι ο χαμένος κρίκος.» Ο οδηγός λέει: «Αυτός ο άνθρωπος συνειδητοποίησε ότι η ζωή οδηγεί στο θάνατο και αναζητά μια ζωή χωρίς θάνατο». Πρέπει να πηγαίνεις στην εκκλησία τις Κυριακές. Είναι μια κοινωνική σύμβαση. Η αυτοκτονία είναι η σωστή απάντηση. Ο Βούδας γεννήθηκε σε ένα περιβάλλον με πνευματική κοσμοθεωρία.μια κοινωνική σύμβαση.η προσπάθεια να διεισδύσεις στο βαθύτερο μυστήριο της ζωής. πριν έρθει η ώρα να πεθάνει. . στη Δύση είναι όλοι υλιστές. Ένα κύμα στον ωκεανό που υψώνεται και πέφτει. ένα στιγμιαίο φαινόμενο. Είναι όλοι σωστοί άνθρωποι που κάνουν τα σωστά πράγματα . Τι είδους άνθρωπος είναι.

Γι' αυτό επιμένω πως. Αυτό είναι φιλοσοφία. Μόλις έρθει αυτή η κοσμοθεωρία. μόνο τότε ανοίγει η πύλη. Η έλλειψη νοήματος δεν είχε φτάσει και πολύ βαθιά. Για να επαναλάβεις τις ίδιες ανοησίες. για μια νέα ζωή. για αυθεντικότητα. αυτοκτόνησε ή ψάξε να βρεις ένα δρόμο να βγεις από τη δυστυχία. είναι σκέτη φιλοσοφία. Ο Σαρτρ δεν έχει αρκετό θάρρος. Ο Βούδας έζησε για σαράντα χρόνια σε έκσταση. Τους . Εδώ και δέκα χιλιάδες χρόνια πολλοί έχουν συνειδητοποιήσει αυτό το πράγμα και δεν μπορεί να είναι πλάνη. χωρίς ούτε μία στιγμή δυστυχίας.πώς μπορείς να σηκωθείς από το κρεβάτι σου το επόμενο πρωί. Είναι φιλοσοφία. για ειλικρίνεια. είτε να αναζητήσει ένα δρόμο για τη ζωή. υπάρχει εξουσία. Γιατί να μην έρθει εδώ ο Σαρτρ. κάτι άμεσο. Έχει έρθει ο καιρός νιώθεις την απελπισία και τη ματαιότητα. Λείπει η κοσμοθεωρία. αλλιώς θα είχε δυο εναλλακτικές λύσεις: είτε να αυτοκτονήσει για να είναι συνεπής με τη φιλοσοφία του. Έχω την αίσθηση πως ο υπαρξισμός στη Δύση δεν είναι πραγματικά υπαρξιακός. Η Δύση χρειάζεται την πνευματική κοσμοθεωρία.αλλά δεν ένιωθε αυτά που έλεγε. Διαφορετικά. Αν η δυστυχία είναι τελειωτική και ολοκληρωτική. Δεν είναι απλώς λόγια κάποιων ανθρώπων. Υπάρχει χρήμα. είναι η μόνη σου έγνοια. Διαφορετικά θα μπορούσαν να γεννηθούν πολλοί βούδες. Γιατί να αναπνέεις καν. Δεν έχει νόημα. Ας ερχόταν στην Ανατολή και ας προσπαθούσε να βρει την πύλη. η ματαιότητα είναι θεωρητική. βρίσκονται στον αέρα. γιατί συνεχίζεις να ζεις. Μιλά για θάρρος. Και στις δυο περιπτώσεις αφήνεις την παλιά ζωή. Πολλές φορές νιώθεις πως όλα έχουν τελειώσει και ξαφνικά κάτι αρχίζει ξανά. Πώς μπορείς να προσποιηθείς κάτι τέτοιο. Ο Σαρτρ δεν έχει θάρρος. η πνευματική κοσμοθεωρία από τη Δύση. πολλοί θα αρχίσουν να την υιοθετούν. Και δεν υπήρξε μόνο ένας Βούδας . Να είσαι συνεπής με τη φιλοσοφία σου. Πώς μπορείς να ζήσεις σαράντα χρόνια και να παριστάνεις ότι είσαι εκστατικός. δεν τα ζούσε. Τι νόημα άλλωστε θα είχε η προσποίηση. και ο άνθρωπος βαθιά μέσα του νιώθει τελείως ανίκανος.είναι βίωμα. δεν κάνεις καμία προσπάθεια. Η ζωή είναι αιώνια. Όπως το καταλαβαίνω εγώ. Οι συνθήκες έχουν ωριμάσει. Το να είσαι υπαρξιστής σημαίνει πως το αισθάνεσαι. ο Σαρτρ συνέχισε να ζει για πολύ καιρό και έκανε εκατομμύρια πράγματα. Δεν είναι κάτι ουσιαστικό που συμβαίνει μέσα σου. η αγωνία. Όμως. Η μεταμόρφωση πρέπει να γίνει επειγόντως. Τι νόημα έχει. όποτε κάποιος φτάνει στο σημείο να αυτοκτονήσει. Χάνεις το ενδιαφέρον σου για την αναπνοή. Αυτό που λέει ο Πατάντζαλι δεν είναι φιλοσοφία. σταματάς αμέσως να αναπνέεις. έτσι ώστε εκείνοι που έχουν φτάσει στο τέλος του ταξιδιού τους σε τούτη τη ζωή να μη νιώθουν ότι είναι το τέλος ανοίγει μια καινούργια πύλη. όχι τρόπος ζωής. Το πρόβλημα είναι πως πολλοί από τους υποτιθέμενους θρησκευτικούς δασκάλους από την Ανατολή πηγαίνουν στη Δύση και είναι πιο υλιστές κι από σένα ακόμη. Είναι ένα συνειδητοποιημένο γεγονός. αν έχεις πραγματικά συνειδητοποιήσει ότι η ζωή δεν έχει νόημα. λογική. Αν βιώνεις την απόγνωση. δεν το σκέφτεσαι. Η κοινωνία απέκτησε αφθονία και διαπίστωσε ότι δεν είναι αρκετή. Λείπει η κοσμοθεωρία της πνευματικότητας. ύστερα όμως ανοίγει μια πύλη». Η Ανατολή λέει: «Ναι. είναι επόμενο να φτάσεις σε ένα σημείο που πρέπει να κάνεις κάτι . Αν είσαι αυθεντικός. χωρίς ούτε έναν κόκκο δυστυχίας. Ρώτησες επίσης τι λείπει. αλλά λείπει η κοσμοθεωρία. Ο Σαρτρ μπορεί να ήταν μεγάλος στοχαστής -και ήταν. η ζωή δεν έχει νόημα. Στο σημείο εκείνο υπάρχουν δύο εναλλακτικές λύσεις: αυτοκτονία ή μεταμόρφωση. αλλά όχι υπαρξιακή. Φαίνεται πως αυτή η απόγνωση. η Ανατολή είναι ανοιχτή. αλλά δεν έχει τίποτε απ' αυτά. Για ποιο λόγο.χιλιάδες βούδες γεννιούνται στην Ανατολή κι έχουν ζήσει τις πιο ευτυχισμένες ζωές.κάτι ριζικό.

δεν έχει διαφορά. τουλάχιστον. Αν τον χρησιμοποιείς.γιατί εσύ δεν θα είσαι υλιστής. Είναι οι μοναδικές εναλλακτικές λύσεις. πρέπει να τον βρεις. Δεν έχει απομείνει πολύς χρόνος. Οι άνθρωποι έχουν ξεμπερδέψει με αυτό που ονομάζουμε ζωή. γιατί αυτός που το λέει είναι ο νους. Λέω στον εαυτό μου: δεν είσαι ο νους.ενδιαφέρει μόνο το χρήμα. περισσότερη τεχνολογία και ατομική ενέργεια. η Δύση είτε θα αυτοκτονήσει. Δεν θα είσαι υλιστής. Τι ηλιθιότητα! Μια μικρή ατομική έκρηξη.ακόμη δεν ξέρω πώς να το κάνω. κανείς στην Ανατολή δεν θα μιλούσε γι' αυτόν. Η Δύση πρέπει να έρθει σε εκείνον. Πού να ξέρω. Βρίσκονται εκεί μόνο για το χρήμα. να μάθουν την εσωτερική πειθαρχία. επειδή οι συνθήκες έχουν ωριμάσει. Μέσα σε λίγα χρόνια. αν πας να διαδώσεις τα νέα στη Δύση. Εγώ δεν είμαι ο Πατάντζαλι. για τον οποίο ετοιμάζεται. Όταν όμως η Ινδία εκτοξεύει ένα μικρό δορυφόρο. να είσαι ικανοποιημένος κ. και η Ινδία νιώθει πολύ ευτυχισμένη και υπερήφανη. Είτε η Δύση θα αυτοκτονήσει με τον πυρηνικό πόλεμο. Έτσι. Πολλοί έμποροι. Δεν το λέω μόνο για τα άτομα. Ο νους είναι πολύ περίπλοκος. πηγαίνουν στη Δύση. φυσικά αρχίζουν να συσσωρεύουν χρήμα. γιατί εσύ έχεις υπάρξει ήδη αρκετά υλιστής. Ένας πραγματικός δάσκαλος δεν μπορεί να πάει στη Δύση. έτσι λοιπόν δίνεις όλο και μεγαλύτερη έμφαση στο νου. είτε θα κάνει πνευματική επανάσταση. πρέπει να είσαι σε πολύ μεγάλη εγρήγορση. Βρήκαν διαθέσιμη αγορά. εγώ θέλω να πω το εξής: η Δύση έχει φτάσει σε ένα σημείο που είτε θα αυτοκτονήσει. Είναι απλό. Η Δύση είναι πλούσια και τώρα η Δύση είναι έτοιμη για αναζήτηση. Όταν φτωχοί άνθρωποι από την Ανατολή πηγαίνουν στη Δύση. θα είναι πιο εύκολο για τους Δυτικούς ανθρώπους να έρθουν στην Ανατολή. Ακόμη κι αν γεννιόταν ένας βούδας. Μπορεί να τους λένε μαχαρίσι. Η Ανατολή είναι φτωχή και η Ανατολή τώρα σκέφτεται με υλιστικό τρόπο. Ένας φτωχός νους πάντοτε σκέφτεται την ύλη και όλα όσα μπορεί να προσφέρει η ύλη. Δεν μπορείς να . είτε θα συμβεί πνευματική αφύπνιση. Ο Πατάντζαλι είναι ο Πατάντζαλι. είτε θα γνωρίσει τη μεγαλύτερη πνευματική αφύπνιση που συνέβη ποτέ στην ιστορία του ανθρώπου. Με έναν αληθινό δάσκαλο πρέπει να πας εσύ σε εκείνον -πρέπει να τον αναζητήσεις. Δεν ξέρω τι θα έλεγε ο Πατάντζαλι στη Δύση. Η Ανατολή δεν αναζητά πνευματικότητα. ότι δεν είσαι το σώμα. μην ακούς το φόβο σον. Όλα αυτά τα λέει ο ίδιος ο νους.π. Όμως. δεν θα βγεις ποτέ από το νου. τον δυναμώνεις. Μην τον χρησιμοποιείς. Να μην ταυτίζομαι με το νου και το σώμα . Δεν μπορούν να σου δώσουν την κοσμοθεωρία της πνευματικότητας· είναι πωλητές. να βρίσκονται στην ατμόσφαιρα ενός πνευματικού δασκάλου και μετά να μεταφέρουν το μήνυμα . Η Ανατολή είναι φτωχή και τώρα η Ανατολή δεν λαχταρά πνευματικότητα. Το θέμα δεν είναι να λες στον εαυτό σου ότι δεν είσαι ο νους. όλη η χώρα τρελαίνεται από τη χαρά της.λ. την αφύπνιση και μετά να πάνε στη Δύση και να διαδώσουν το νέο περιβάλλον. Διακυβεύονται πολλά. πρέπει να κάνεις προσπάθειες. πωλητές. θα είναι πιο εύκολο για τους Δυτικούς ανθρώπους να μάθουν στην Ανατολή. Λαχταρά περισσότερα χρήματα. έχουν απογοητευτεί. έχεις ξεμπερδέψει μ' αυτό. γιατί έγινε η πέμπτη ατομική δύναμη. γιατί πηγαίνοντας και μόνο χάνεται όλο το νόημα. είναι έτοιμοι να κάνουν ένα άλμα σε κάτι άγνωστο. Σε παρακαλώ εξήγησε πάλι πώς να μην ταυτίζομαι ή. Αυτά ισχύει και για τη Δύση συνολικά. για ποιο λόγο εξακολουθώ να μη σε καταλαβαίνω. κάτι που δεν έχουν ζήσει. Η αγορά είναι έτοιμη για εκμετάλλευση και υπάρχουν πολλοί έμποροι από την Ανατολή. Οι άνθρωποι λαχταράνε κάτι και δεν ξέρουν τι. αγάπα τον εαυτό σον. περισσότερα υλικά αγαθά.

το γίγνεσθαι. Για παράδειγμα. Είναι μεγάλος πειρασμός. η λεκτική έκφραση. Η νέα επανάσταση που γίνεται στο χώρο της εκπαίδευσης έχει κάνει ορισμένες προτάσεις. θα πρέπει να τους δίνεται χρόνος να αποκρυσταλλώσουν την όραση τους. τότε πες του τις λέξεις. άσε το να γίνει ένα σφουγγάρι που ρουφά την πραγματικότητα.μην το λες. Κάτι έχει μπει ανάμεσα σ' εσένα και το τριαντάφυλλο. Άσε το παιδί να νιώσει. και μη χρησιμοποιείς το μηχανισμό αυτό. Τότε δεν θα το διαταράξουν.υπάρχουν χιλιάδες αποχρώσεις του πράσινου. Δες τα γεγονότα. Πιστεύεις ότι δεν λες κάτι παράλογο. Φυσικά. Μόλις λοιπόν πεις: «Τι όμορφο που είναι το τριαντάφυλλο!». Μετά. Ο ελέφαντας είναι μόνο ένας ελέφαντας .είναι χίλιες αποχρώσεις. Τέρμα. Τη στιγμή όμως που λες ότι ο ελέφαντας είναι το μεγαλύτερο ζώο. Όταν θα έχει γερές βάσεις και τα βιώματα του θα είναι καλά ριζωμένα.κάθε φύλλου. εισάγεις τη σύγκριση. Όταν λες: «Δεν είμαι ο νους». αυτός που το λέει είναι ο νους. άσε το παιδί να απορροφήσει τη μοναδικότητα κάθε δέντρου . εισάγεις μια έννοια που δεν αποτελεί μέρος του ελέφαντα. Όταν πηγαίνεις το παιδί στον κήπο. Απλά πράγματα. αλλά να λέμε. Πρέπει να καταλάβεις ότι ο νους δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να αυτοκτονήσει. Το τριαντάφυλλο ξεχνιέται. δεν χρειάζεται. Λειτουργείς σχεδόν σαν ρομπότ· γίνεται αυτόματα. Μόνο να κοιτάξεις μέσα. ή δίπλα σε ένα μυρμήγκι. εσύ εξακολουθείς να το βλέπεις πράσινο . Ορίστε! Δεν υπάρχει τέλος. Αυτήν τη στιγμή. να αποκρυσταλλώσουν τον τρόπο που βιώνουν. Μόνο μια ματιά σε βάθος. γιατί έχεις εκπαιδευτεί να το κάνεις. είναι μεγάλος. ότι λες κάτι απολύτως λογικό και ότι το παιδί πρέπει να διδαχθεί το γεγονός αυτό. τη διαύγεια του. Άσε το να νιώσει. ούτε μικρός. η ανάμνηση της γυναίκας. αυτός που το λέει είναι και πάλι ο νους. Τότε. σαν τα ζώα μιας αγέλης. Μόλις δεις ένα τριαντάφυλλο λες: «Τι όμορφο!». Μετά η λέξη «όμορφο» θα σου θυμίσει μια γυναίκα που κάποτε αγάπησες. Η γυναίκα που αγάπησες είχε έναν όμορφο σκύλο. χωρίς να παρασυρθεί. Άσε το να το ρουφήξει. αν τον βάλεις δίπλα σε ένα άλογο. Ποτέ δεν θα βρεις μία σκέψη μόνη της. που δεν αποτελεί μέρος των γεγονότων. «Το χορτάρι είναι πράσινο» . μπαίνεις στις γραμμές και το τραίνο ξεκινάει. Όμως στην πραγματικότητα δεν χρειάζονται γεγονότα.χρησιμοποιήσεις το νου. Πάει το τριαντάφυλλο . Άσε το παιδί να δει. Φέρνεις κάτι που δεν αποτελεί μέρος των γεγονότων. γιατί το παιδί θα δει μόνο το πράσινο -κάθε δέντρο θα το βλέπει πράσινο. Μη λες ότι τα δέντρα είναι πράσινα. πώς λειτουργεί. βλέπετε έναν ελέφαντα κι εσύ λες στο παιδί: «Ο ελέφαντας είναι το μεγαλύτερο ζώο».το σκότωσες. ποτέ δεν κινούνται μόνες τους. η φαντασίωση. Δες το μηχανισμό του νου. Αντιστάσου στον πειρασμό.αυτά τα λόγια λειτουργούν σαν ένας τοίχος. ενώ το χορτάρι δεν είναι πράσινο. Έχω παρατηρήσει ότι πολλές φορές. η γλώσσα σε παρασύρει. Ζουν σε κοπάδια. Γιατί λες ότι το ζώο αυτό είναι το μεγαλύτερο ζώο. . την ίδια την ύπαρξη. φέρνεις το μυρμήγκι δίπλα του. έρχεται η ιδέα. η γυναίκα σε οδηγεί αλλού. δεν θα καταστρέψουν την όραση του. Καταλαβαίνω όμως το πρόβλημα σου.ούτε μεγάλος. Η μία λέξη φέρνει την άλλη. μην του λες ότι τα δέντρα είναι πράσινα. Παραποιείς τα γεγονότα. Από την αρχή ακόμη μας διδάσκουν όχι να βλέπουμε. Η γλώσσα. θα μπορέσει να χρησιμοποιήσει τη γλώσσα. Μη λες τίποτε. άσε το παιδί να απορροφήσει. μην προσπαθείς να πεις τίποτε. Εισάγεις τη σύγκριση. Από τη στιγμή που λες: «Ο ελέφαντας είναι το μεγαλύτερο ζώο». το όμορφο ξεχνιέται. Όταν λες: «Δεν είμαι το σώμα». Πρώτα. Μία πρόταση είναι τα μικρά παιδιά να μη διδάσκονται πρώτα τη γλώσσα. για να καταστρέψεις τον ίδιο το νου. Τότε. είναι πολύ μεγάλος. η μία σκέψη φέρνει την άλλη. «Τι όμορφο που είναι!» . Το πράσινο δεν είναι ένα χρώμα. Μη λες τίποτε. Άσε το παιδί να νιώσει. Είναι αλληλένδετες.

αν είσαι παρατηρητής. Ποια είναι η τεχνική της κολύμβησης. αλλάζει. ό. Ποια είναι η τεχνική.» . Το γίγνεσθαι σε κατακλύζει. ξαφνικά είναι έτσι. θα γίνεις υπερ-νους. ποιος κάνει αυτήν την ερώτηση: «Πώς να το κάνω. για την αιωνιότητα· η επιθυμία να γίνει θεός. τη δεξιότητα πρέπει να την καταλάβεις μόνος σου. αλλάζει ριζικά . πρέπει να έχεις επίγνωση. Παρατήρησε. ποιος ο λόγος να το πεις. χωρίς να λες «καλό» ή «κακό».όχι γιατί το λέει ο Πατάντζαλι. ποιος ο λόγος να επαναλαμβάνεις ότι δεν είσαι ο νους.τι κι αν είναι». Ο νους θέλει να χρησιμοποιήσει ακόμη και τον Πατάντζαλι. Κάτι θα κάνεις. Αρκεί να είσαι παρών.ακόμη δεν ξέρω πώς να το κάνω». ούτε γιατί το λέει η λογική σου.. Αν κάποιος σε ρωτήσει: «Ποια είναι η τεχνική του ποδηλάτου. Το θέμα δεν είναι να το λες. Το «πως» σημαίνει «δείξε μου το δρόμο.και μόλις συνειδητοποιήσεις ότι δεν είσαι ο νους. δεν είναι θεωρία. «Δώσε μου την τεχνική και θα καταφέρω να το κάνω». στο τέλος. Πώς μπόρεσες να πιστέψεις ότι ήσουν το σώμα. Γιατί το «πώς» σημαίνει τεχνική. Ποια είναι η τεχνική της αγάπης. Δεν είσαι. ο νους λέει: «Ωραία. να καταδικάζεις ή να κάνεις κανενός είδους εκτίμηση. ώστε να επιβληθώ. Παρατήρησε τον. .ξαφνικά από το αντικείμενο αρχίζει να εστιάζει στο υποκείμενο. θα ανασηκώσεις τους ώμους. βρίσκεσαι τόσο μακριά από το νου που θα γελάσεις με τον εαυτό σου. Εκείνη τη στιγμή. Πρέπει να γίνω υπερ-νους». μια μέρα ξαφνικά η συνειδητότητα κάνει στροφή. Δεν χρειάζεται να δημιουργείς ανταγωνισμό. αλλά μαθαίνεις κολυμπώντας. Πρέπει να το κάνεις σιγά-σιγά. Μέσα στο νου γεννιέται η απληστία για το απόλυτο. η αλήθεια σου αποκαλύπτεται. Μόνο να παρατηρείς. Θα σου φανεί εντελώς γελοίο. Κατάλαβα ότι δεν είσαι ο νους» . Ο νους ροκά: «Πώς να το κάνω. Η τεχνική μπορεί να διδαχθεί. θα μπορέσεις να παρακολουθείς απλά το νου σου. τη δεξιότητα μπορείς να τη μάθεις. Δεν χρειάζεται να λες: «Δεν είμαι αυτός ο νους». Άφησε τα να υπάρχουν απολύτως γυμνά. είναι ο νους που θέλει να επιβάλλεται. Μάθε πώς να μη χρησιμοποιείς τη γλώσσα. Πρέπει να ξέρεις τι είναι η αγάπη.» Δες το αμέσως. Ο νους είναι ο τεχνικός. Για να έχεις επίγνωση. Εκείνη τη στιγμή το ξέρεις . Ο νους λέει: «Δεν μπορώ να ησυχάσω μέχρι να κατακτήσω αυτό το απόλυτο. Ο νους λέει: «Πολύ σωστά. Αν δεν είσαι. Ο νους είναι σαν το διαρκή θόρυβο της κίνησης στο δρόμο. Δεν υπάρχει τεχνική. Δες ότι αυτός είναι ο νους. Το «πώς» είναι ερώτημα του νου. Με την παρατήρηση. Δώσε μου την τεχνική». χωρίς να τα διαχωρίζεις. θα πεις: «Δύσκολα περιγράφεται». ξέρεις πώς να κάνεις ποδήλατο. Ο νους γεμίζει απληστία. η διάνοια σου. Δεν υπάρχει άλλος τρόπος. Ποιος θέτει το ερώτημα «Πώς να το κάνω. για την ευτυχία. Φυσικά στην αρχή κολυμπάς λίγο αδέξια. Μάθαινε λοιπόν με τον καιρό. «Να μην ταυτίζομαι με το νου και το σώμα . Άρχισε να βλέπεις τα πράγματα. αν κάποιος όμως σε ρωτήσει. αλλά δεν μπορεί να διδαχθεί. Πρέπει να κολυμπήσεις. Η τεχνική μπορεί να μετατραπεί σε διδασκαλία. Πως μπόρεσες να πιστέψεις ότι ήσουν ο νους. Χωρίς κανέναν απολύτως λόγο.» Είναι ο νους που θέλει να χειραγωγήσει. Κάτι κάνεις.» Να θυμάσαι ότι ο νους πάντα ρωτά πως να κάνει κάτι. όχι όμως σαν τεχνική. Ξεφορτώσου τον προγραμματισμό σου. μάλλον σαν δεξιότητα. να ελέγξω.Τι πρέπει να γίνει λοιπόν. Αρκεί να τα βλέπεις και να δέχεσαι την παρουσία των γεγονότων δίπλα στη δική σου παρουσία.. θα γελάσεις με τη βλακεία σου. χωρίς να τα κατονομάζεις. Δεν υπάρχει τεχνική για την επίγνωση. τη διαρκή φλυαρία μέσα σου. Με τον καιρό μαθαίνεις.εσύ κάνεις ποδήλατο. μη λες τίποτε. ξέρεις ότι δεν είσαι ο νους. Πώς ισορροπείς πάνω σε δυο ρόδες. Κάτσε στην άκρη και δες. Αυτό δεν γίνεται ξαφνικά. με τον καιρό. χωρίς να τους βάζεις ετικέτες. Ξαφνικά. Μόνο αφού το κάνεις. χωρίς να κρίνεις. Δεν θα γίνει πραγματικότητα μόνο και μόνο με την επανάληψη. Αν είσαι ο νους.

Πρέπει να δράσεις αμέσως. της επίγνωσης. Αν δεν έχεις εκπληρώσει όλα αυτά. Αν με κατανοήσεις. Ο Πατάντζαλι έκανε πολύ δρόμο για να φτάσει σε αυτές τις σούτρες της βιβέκα . το σκοτάδι απλώνεται και ξαφνικά βλέπεις ένα φίδι να διασχίζει το μονοπάτι. υπεισέρχεται η διάνοια. Αν συμβεί κάτι κι αρχίσεις να το σκέφτεσαι. πώς να το κάνεις.της διάκρισης. Δοκίμασε. Ξαφνικά ο νους παραμερίζεται και λειτουργείς από το μη-νου. τόσο απομακρύνεσαι από τον πονοκέφαλο. Στο μεγάλο κίνδυνο πάντα έτσι γίνεται. τόσο περισσότερο παραμερίζεται ο νους και νιώθεις βαθιά έξαψη . θα εξαφανιστεί και πάλι. λειτουργείς από το είναι σου. Νιώθεις πείνα. Τι το συναρπαστικά έχει το να τρέχεις με ένα γρήγορο αυτοκίνητο. ποιον να ρωτήσεις. Δεν έχει να κάνει με τη σκέψη. Προσπάθησε να νιώσεις και να αγγίξεις και να καταλάβεις πού βρίσκεται η πείνα. ο πονοκέφαλος εξαφανίζεται. Όσο πιο σαφής. Έχεις πονοκέφαλο. Αυτή σου η κίνηση δεν έχει να κάνει με τη διάνοια. χωρίς να ρωτήσεις το νου. ορισμένος και οριοθετημένος είναι. εστίασε πάνω του. Έπειτα έρχεται μία στιγμή που ο πονοκέφαλος είναι σαν τη μύτη μιας βελόνας: απόλυτα εστιασμένος. Μέσα σου ή κάπου έξω. Μην πας κατευθείαν στα πολύ περίπλοκα. δεν προλαβαίνεις να σκεφτείς. Το συναρπαστικό είναι ο μη-νους.μια . Όσο πλησιάζεις την εστία. Ο νους είναι μία διαδικασία. τόσο περισσότερο ταυτίζεσαι μαζί του. Πρέπει να δράσεις από το μηνου. δεν θα υπάρχει πονοκέφαλος. Έχει μία εστία. εντόπισε τον. Πρέπει να πηδήξεις. Στην τέλεια εστίαση. Λέω ότι θα το δεις. Κάποιες στιγμές η μύτη της βελόνας θα εξαφανίζεται. το πιο περίπλοκο απ' όλα: να έχεις επίγνωση του νου. Δεν λέω ότι θα το καταλάβεις. χωρίς να ρωτήσεις το νου. αρχίζει να λειτουργεί ο νους. Μιλάει για τόσα πολλά πράγματα ως προετοιμασία. τη στιγμή που συνειδητοποιείς ότι υπάρχει φίδι. Τι κάνεις. Ξεκινά με μικρά πράγματα. Ποτέ' λοιπόν μη ρωτάς «πώς». όσο φανταζόσουν. Δες το γεγονός. θα έχεις κάποιες αναλαμπές. Δεν πρέπει να χάσεις ούτε στιγμή. Γι' αυτό οι άνθρωποι βρίσκουν τόσο ελκυστικό τον κίνδυνο. Όταν οδηγείς ένα αυτοκίνητο με εκατό μίλια την ώρα. Όσο μεγαλύτερη είναι η ταχύτητα του αυτοκινήτου. Να δεις τόσο βαθιά ότι δεν είσαι πια το σώμα κι ότι δεν είσαι πια ο νους. Πριν πάρεις ασπιρίνη. γιατί στην τέλεια εστίαση είσαι τόσο μακριά από το κεφάλι σου που δεν μπορείς να νιώσεις τον πονοκέφαλο. ως απολύτως αναγκαία. Μπορεί μετά να μη χρειαστείς ασπιρίνη. Το γεγονός και μόνο ότι υπάρχει ένα φίδι. θα εκπλαγείς. Μη βιάζεσαι. κάνε λίγο διαλογισμό. πηδάς και φεύγεις απ' τη μέση. γιατί ο νους θέλει χρόνο και το φίδι δεν σου δίνει χρόνο. Έτσι πρέπει να γίνει. Αυτό είναι το τελευταίο. Γιατί από τη στιγμή που λέμε «καταλαβαίνω». Το σκέφτεσαι. Κλείσε τα μάτια σου και νιώσε πού ακριβώς βρίσκεται ο πονοκέφαλος. αυτό είναι το τελευταίο. Είναι απλή κατανόηση. θα εστιάσεις και πάλι. τα φίδια είναι πιο γρήγορα απ' το νου. θα εκπλαγείς: «Πού πήγε. Κλείσε τα μάτια σου. χάθηκες. θα δυσκολευτείς να αποταυτιστείς έτσι απλά με το νου και το σώμα. εντοπισμένος. να τρέχεις με εκατό μίλια την ώρα ή και περισσότερο. εστιασμένος. και δεν είναι απλωμένος σε όλο το κεφάλι. Όσο πιο διάχυτος είναι ο πονοκέφαλος. Πηδάς. ο ήλιος δύει. Το «οράν» δεν έχει καμία σχέση με το νου.Ξεκινά από λιγότερο περίπλοκα πράγματα. Δεν έχει να κάνει με το «πώς». Σκέφτεσαι τι να κάνεις. Ξεκινά με μικρά πράγματα. τόσο πιο απόμακρος είσαι εσύ. ως βασική προϋπόθέση. να δεις το νου και να δεις ότι εσύ δεν είσαι ο νους. εκείνη τη στιγμή όμως απλώς βλέπεις. Τότε. όταν δεις ότι δεν είναι τόσο μεγάλος. Δίνεις ένα σάλτο και φεύγεις απ' τη μέση. στην κατανόηση αυτή θα δεις το νόημα.» θα εμφανιστεί και πάλι. Αργότερα θα σκεφτείς. Που βρίσκεται η πείνα. Μερικές φορές βαδίζεις σε ένα ήσυχο μονοπάτι. ψηλάφισε στο εσωτερικό σου σκοτάδι. Μην πηγαίνεις κατευθείαν στο τελευταίο.

δεν χρειάζεται να πάρεις μαζί σου το γραφείο. Αν όμως αρχίσεις να το κάνεις. Πώς να το θυμηθείς.μεγάλη αίσθηση ότι είσαι ζωντανός. Το παιδί γεννιέται δίχως νου. Ή. ξεχνά το νου. Σιγά-σιγά μάθε να χρησιμοποιείς το νου και να μη σε χρησιμοποιεί εκείνος. Δεν λέω. Ζήσε λίγες στιγμές κάθε μέρα ή λίγες ώρες.. Δεν λέω να λες διαρκώς στον εαυτό σου: «Όχι. Γιατί επιμένω σ' αυτό. δει το 75% όλης της γνώσης που θα αποκτήσει σε όλη τη ζωή του. υπνωτική έλξη. Αν μπορείς να το πετύχεις καθισμένος πλάι σε ένα δέντρο ή ένα ποτάμι ή απλώς στο δωμάτια σου. ξεχνά το νου.δεν τα θυμάσαι. Γιατί δεν θυμάσαι. Αρκεί μια μη λεκτική. Παίζοντας με τα παιδιά σου. Να θυμάσαι ξανά και ξανά ότι πηγαίνεις στο σπίτι . τέσσερα. Μείνε χαλαρός. Αρκεί να έχεις περισσότερη εγρήγορση. δεν είχες νου. Για να σου πω ότι το είναι σου μπορεί να υπάρξει χωρίς το νου. Γυρνάς προς τα πίσω. Δεν χρειάζεται. Πρώτα λοιπόν. Τι συνέβη. Όταν γυρίζεις στο σπίτι από το γραφείο σου. θυμάσαι κάτι που συνέβη. ξαπλωμένος στο χορτάρι. . Αγαπώντας τη γυναίκα σου. Αν δεν μπορείς να βάλεις ετικέτα σε κάτι. Μπορεί να γίνει οπουδήποτε. Φρόντισε. αν μπορείς. ήσουν ολοζώντανος. Δεν μπορείς να τα αρχειοθετήσεις κάπου στο νου σου. δεν έχεις βάλει ετικέτες. ξεχνά το νου. Δοκίμασε σταδιακά. Δεν έχει όνομα. Μη σε πιάνει εμμονή με τη δομή αυτή. Και στο γραφείο ξεχνά τελείως το σπίτι. είναι ήδη προγραμματισμένα. Το 75% σε ηλικία τεσσάρων ετών! Έχεις ήδη ζήσει το 75% της ζωής σου και δεν έχεις μνήμη. γιατί οι επιστήμονες λένε ότι στην ηλικία των τεσσάρων ετών ένα παιδί έχει μάθει. Βγες από 'κει. όμως. γιατί θα αποτύχεις. Όταν γεννήθηκες. Ποτέ ξανά δεν θα είσαι τόσο ζωντανός. γεμάτος επίγνωση. να το διατυπώσεις λεκτικά. Πρέπει μόνο να παραμερίσεις το νου -μπορείς να παραμερίσεις το νου οπουδήποτε κι αν βρίσκεσαι. Αν πιάσεις τον εαυτό σου στα πράσα να θυμάται κάτι από το γραφείο. Είναι επειδή ο νους δεν έχει ακόμη αποκρυσταλλωθεί. τα πάντα. Κάνε μια κίνηση με το χέρι σαν να αφήνεις εκεί το νου σου και μπες στο ποτάμι με εγρήγορση. όταν ήσουν περίπου τεσσάρα)ν. Καθισμένος στον κήπο σου. τα παιδιά σου. αλλά η έλξη οφείλεται στο μη-νου. και μην το παρακάνεις. τη γυναίκα. δεν έχεις ακόμη ταξινομήσει τα πράγματα.. Υπήρχες. τι νόημα έχει να κουβαλάς το νου. Γιατί ο νους δεν είχε αποκρυσταλλωθεί ακόμη. Είναι απλώς μια δομή που είναι χρήσιμη στην κοινωνία. άσε το νου σου στην όχθη μαζί με τα ρούχα σου. θα γίνει δύσκολο και θα πεις: «Είναι αδύνατον». χωρίς το νου. Αν το παρακάνεις. διώξ' το αμέσως. παρά να τα σκέφτεσαι. Όλα όσα επιτρέπονται γίνονται μέρος του νου. Δεν έχεις μάθει ακόμη τη γλώσσα. Υπήρχες. με τον καιρό θα το καταφέρεις. δεν μπορείς να το θυμάσαι. δεν χρειάζεται να ριψοκινδυνεύεις τόσο. Γιατί. πρέπει να μάθεις το όνομα και μετά μπορείς να θυμάσαι. σιωπηρή κατανόηση. δεν είμαι ο νους». όταν είσαι στο σπίτι. πέντε χρόνια. όταν κάνεις μπάνιο. ώστε να μπορέσεις να ξεγλιστρήσεις. Δεν χρειάζεται. γιατί αυτό το λέει ο νους. στο δρόμο προσπάθησε να ξεχάσεις τελείως το γραφείο. Ο κίνδυνος ασκεί βαθιά. Όταν πας να κολυμπήσεις στο ποτάμι. Δεν χρειάζεται. Είναι δύσκολο. Γεννήθηκες χωρίς καθόλου νου. με τον καιρό. Τα πρώτα χρόνια -τρία.και να δεις τα πράγματα χωρίς την παρέμβαση του νου. Δεν χρειάζεται η παρουσία του νου. λες και μέχρι τώρα ήσουν νεκρός και ξαφνικά η νέκρα έφυγε και πλημμύρισες ζωή. τι νόημα έχει να πάρεις το νου σου στη μπανιέρα. να είσαι στο σπίτι. ακτινοβολώντας εγρήγορση. Προσπάθησε μάλλον να βλέπεις τα πράγματα. γνωρίσει. Σιγά-σιγά. Τρώγοντας το φαγητό σου. Δεν μπορείς να πας βαθύτερα. γι' αυτό και δεν θυμάσαι τα πρώτα χρόνια της ζωής σου. και ξαφνικά υπάρχει κενό.

η ψυχή σου. Στην τελεία αυτή σιωπή. αλλά και μεγάλη ομοιότητα. αλλά χωρίς επίγνωση. όπου δεν ξέρεις απολύτως τίποτε και βρίσκεσαι σε μια βαθιά κατάσταση μη-γνώσης . Δεν χρειάζεται να πεις ότι ο ήλιος λάμπει. Με τον ίδιο ακριβώς τρόπο.σε βαθιά άγνοια. Ο ηλίθιος βρίσκεται στην κατάσταση του μη-νου. Υφίστασαι. Υπάρχει κάποια ομοιότητα μεταξύ των τρελών και των φωτισμένων ανθρώπων.Ο ηλίθιος είναι κάτω από το νου.ένας κανένας. φτάνεις στην τελειότητα. Είσαι ένα τεράστιο κενό.ούτε καν ο εαυτός σου. κατά μία έννοια είναι τρελοί. προετοιμάσου αργά και μια μέρα θα συνειδητοποιήσεις ότι δεν είσαι ούτε το σώμα ούτε ο νους . ο ασκούμενος στον διαλογισμό είναι πάνω από το νου. χωρίς όρια. Στο σουφισμό λέγονται «τρελοί» -οι φωτισμένοι άνθρωποι λέγονται τρελοί άνθρωποι. χωρίς να το πεις.αλλά χωρίς σύνορα. Υπάρχει μεγάλη διαφορά. χωρίς οριοθέτηση. όπως ο ήλιος που λάμπει. Έχουν ξεφύγει από το νου. υπάρχεις. Δεν λέω ότι ο ηλίθιος είναι ακριβώς το ίδιο με τον ασκούμενο στον διαλογισμό. στη βαθιά σιωπή της άγνοιας. Αν μπορέσεις να έχεις έστω και λίγα δευτερόλεπτα αυτής της υπέροχης ηλιθιότητας. . Δεν θα το διατυπώσεις λεκτικά! Θα είναι ένα γεγονός. Μάθε το σιγά-σιγά. Αρκεί να τα ακούσεις με επίγνωση και να ξέρεις ότι κελαηδούν. αλλά και οι δύο είναι χωρίς νου. όπου δεν ξέρεις ποιος είσαι. δεν είσαι ο νους.δεν χρειάζεται να πεις ότι κελαηδούν. χωρίς ορισμό. Και βέβαια. με τον καιρό. στην κορύφωση της ζωής και της ύπαρξης. ενώ αυτός που διαλογίζεται βρίσκεται στην κατάσταση του μη-νου με επίγνωση. όπου δεν ξέρεις γιατί υπάρχεις. είσαι . ένα τίποτε . στη σιωπή εκείνη θα αρχίσεις να βλέπεις ότι δεν είσαι το σώμα. όπου δεν σκέφτεσαι τίποτε. είναι όμως κάτι παρόμοιο. Όπως τα πουλιά που κελαηδούν .