You are on page 1of 4

HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG PHẦN MỀM DEAP 2.

(Tóm tắt)

Chú ý: Phần mềm DEAP là một phần mềm miễn phí hoạt động trên nền MS.DOS do
tác giả Tim Coelli viết và cung cấp. Bài viết này chỉ Việt hóa và hướng dẫn cụ thể hơn
cho những ai mới làm quen với phương pháp Phân tích bao dữ liệu (DEA). Nếu
muốn làm việc chuyên sâu hơn, xin mời sử dụng các phần mềm như DEA-Excel
Solver hay Konsi DEA Analysis (tất nhiên là mất tiền).

Thông tin/trao đổi thêm về phương pháp Phân tích bao dữ liệu có thể tìm được ở
đây http://sabapsau.wordpress.com/category/data-envelopment-analysis-dea/

***

Bước 1. Tải chương trình DEAP 2.1

Tải về từ đây http://www.uq.edu.au/economics/cepa/deap.htm. Sau khi tải về, giải nén


vào 1 thư mục bất kỳ mà bạn định làm việc.

Bước 2. Định vị và chuẩn bị các tập tin làm việc của DEAP.

2.1. TẬP TIN DỮ LIỆU (dta file)

Đây là tập tin có chứa thông số về các biến đầu vào (inputs) và đầu ra (outputs) của mô
hình DEA. Tập tin này được trình bày theo dạng các cột, trong đó các cột biến đầu ra xếp
trước, rồi mới đến các cột của biến đầu vào. VD như TẬP TIN DỮ LIỆU eg1-dta.txt (có
sẵn trong thư mục sau khi giải nén) có nội dung như sau:

125
224
366
132
262
Trong đó cột thứ nhất là Output Y có các giá trị Y(1,2,3,1,2), 2 cột tiếp theo là Input
X1(2,2,6,3,6) và X2(5,4,6,2,2).

2.2. TẬP TIN HƯỚNG DẪN (ins file)

Đây là tập tin hướng dẫn chương trình DEAP cách thức chạy mô hình DEA theo yêu cầu
của người dùng: lấy dữ liệu từ đâu, trích xuất kết quả ra đâu, lựa chọn mô hình CRS hay
VRS,v.v… Nội dung của tập tin này có dạng như sau (VD từ tập tin eg1-ins.txt):

eg1-dta.txt Tên đầy đủ của TẬP TIN DỮ LIỆU


eg1-out.txt Tên đầy đủ của TẬP TIN KẾT QUẢ
5 Số lượng các DMUs
1 Số năm phân tích (>1 nếu là time series)
1 Số biến đầu ra (tương ứng với TẬP TIN DỮ LIỆU)
2 Số biến đầu vào (tương ứng với TẬP TIN DỮ LIỆU)
0 Mô hình Tối thiểu hóa đầu vào (=0) hay Tối đa hóa đầu ra (=1)
0 Lợi thế không đổi theo quy mô (=0) hay có đổi theo quy mô (=1)
0 0=DEA(MULTI-STAGE), 1=COST-DEA, 2=MALMQUIST-
DEA, 3=DEA(1-STAGE), 4=DEA(2-STAGE)

2.3. CHẠY CHƯƠNG TRÌNH DEAP

Khi DEAP yêu cầu nhập tên TẬP TIN HƯỚNG DẪN (Enter instruction file name: ),
nhập chính xác tên tập tin này bao gồm cả phần đuôi mở rộng, VD: eg1-ins.txt,
chay.thu,....

Bước 3. Đọc kết quả sau khi chạy mô hình

Với TẬP TIN DỮ LIỆU và TẬP TIN HƯỚNG DẪN tương ứng nói trên (eg1-dta.txt và
eg1-ins.txt), bài toán của chúng ta có thể được diễn giải thành: Tìm hiệu quả (tương đối)
theo mô hình tối thiểu hóa đầu vào (input-oriented), trong trường hợp Lợi thế không đổi
theo quy mô (CRS – Constant returns to scale) theo nhiều bước (DEA-multi stages) cho
05 DMUs, biết các DMU này sử dụng 2 yếu tố đầu vào X1 và X2 để sản xuất ra 1 yếu tố
đầu ra Y. Số liệu về các biến này của 5 DMUs lần lượt là:

firm Y X1 X2
1 1 2 5
2 2 2 4
3 3 6 6
4 1 3 2
5 2 6 2

Kết quả chạy mô hình này được thể hiện trong TẬP TIN KẾT QUẢ eg1-out.txt với
những nội dung chính như sau:

3.1. Hiệu quả (kỹ thuật) của các DMUs (te = technical efficiency)

EFFICIENCY SUMMARY:
firm te
1 0.500
2 1.000
3 0.833
4 0.714
5 1.000
mean 0.810

Firm 2 và 5 được coi là đạt hiệu quả (te=1), trong khi Firm 1 có hiệu quả thấp nhất
(te=0.5) trong việc sử dụng các yếu tố đầu vào. Hiệu quả trung bình của cả 5 DMUs là
0.810
3.2. Các giá trị mục tiêu (projected values)

SUMMARY OF INPUT TARGETS:


firm input: 1 2
1 1.000 2.000
2 2.000 4.000
3 5.000 5.000
4 2.143 1.429
5 6.000 2.000

Ngoài Firm 2 và 5 (đã đạt hiệu quả) nên đã sử dụng tối ưu các yếu tố đầu vào của mình,
các DMUs còn lại đều có thể cắt giảm đầu vảo mà không làm ảnh hưởng đến đầu ra (bài
toán tối thiểu hóa đầu vào). VD như với Firm 1, thay vì sử dụng (X1,X2) là (2,5) như ban
đầu - xem bảng - thì có thể chỉ cần (1,2) là đủ.

***

Tất nhiên, việc đọc kết quả và giải thích/áp dụng chúng vào thực tế nghiên
cứu không chỉ dừng lại ở đây. Tuy nhiên, trong phạm vi bản hướng dẫn
ngắn này, tôi xin không đề cập quá sâu. Mọi thắc mắc, trao đổi, góp ý,… xin
gửi về butzvn-a-còng-gmail-chấm-com. Cảm ơn!