Meningkatkan Kemahiran Membina Ayat Bahasa Inggeris Melalui Latih Tubi Menggunakan Tafsiran Gambar Dan Kata Kunci

Bagi Murid Tahun 2

Oleh NOR IDAYU BINTI IDRUS Sekolah Kebangsaan Kuala Tahan 27000 Jerantut, Pahang Darul Makmur

ABSTRAK
Kajian ini telah dijalankan untuk mengenal pasti penyelesaian kepada masalah yang dihadapi oleh murid- murid dalam kemahiran menulis ayat mudah atau ‘simple sentences’ dalam bahasa Inggeris. Masalah ini boleh memberi kesan terhadap tahap penguasaan bahasa Inggeris dan dan pencapaian murid dalam peperiksaan terutamanya Kertas Dua. Dalam menghasilkan ayat mudah yang baik, seseorang murid perlu menguasai beberapa kemahiran. Salah satu daripadanya ialah kemahiran mentafsir gambar bagi memperolehi lebih kata kunci. Kebanyakan murid hanya bergantung kepada kata kunci yang telah diberikan dan ini menyebabkan mereka tidak dapat mengembangkan ayat dengan lebih baik. Seramai 18 orang murid dipilih sebagai responden kajian. Mereka terdiri daripada murid-murid tahun 2 Mulia, iaitu sebuah kelas yang agak lemah. Pencapaian mereka di dalam mata pelajaran Bahasa Inggeris adalah kurang menggalakkan. Lantas guru mencuba kaedah latih tubi membina ayat dengan bantuan gambar rajah dan kata kunci untuk meransang minat murid. Alat pengumpulan data yang digunakan dalam kajian ini adalah Ujian Pra dan Ujian Pasca dan juga pemerhatian secara informal. Dalam kajian ini, murid telah didedahkan tentang cara-cara memperoleh lebih kata kunci dengan cara mentafsir gambar, mengeluarkan kata kunci dan membandingkan dengan kata kunci yang telah diberikan. Kajian ini dijalankan selama 2 minggu dalam 2 sesi pengajaran (60 minit setiap pengajaran).

ISU KAJIAN Bahasa Inggeris merupakan salah satu mata pelajaran teras yang sangat penting, sama ada di Sekolah Kebangsaan atau di Sekolah Jenis Kebangsaan. Pada dasarnya, murid-murid akan dinilai dalam dua kertas ujian iaitu kertas 1 dan kertas 2 yang lebih menjurus kepada kemahiran menulis. Masalah utama yang dihadapi oleh guru ialah murid tidak begitu gemar menulis atau membina ayat dalam bahasa Inggeris walaupun murid telah diberikan bantuan gambar rajah dan kata kunci. Terdapat beberapa kemahiran membina ayat yang biasa di gunakan dalam pengajaran Bahasa Inggeris. Di antaranya ialah membina ayat dengan bantuan gambar, kata kunci, menyambungkan keratan ayat, dan melengkapkan tempat kosong atau word cues. Kemahiran membina ayat biasanya akan diuji dalam kertas 2 dan soalan yang biasanya diberikan ialah murid diminta membina ayat berdasarkan salah satu daripada kemahiran-kemahiran di atas. Daripada ujian PKSR 1 yang telah diadakan pada bulan Mac 2005 yang lalu terdapat ramai murid yang tidak dapat menjawab hampir kesemua soalan yang diberikan. 67

Murid-murid diminta untuk membina sebanyak 5 ayat mudah (Sila rujuk Lampiran C). Menilai keberkesanan tindakan untuk meningkatkan kemahiran membina ayat bahasa Inggeris melalui latih tubi menggunakan tafsiran gambar dan kata kunci. OBJEKTIF KAJIAN Objektif kajian ini bertujuan untuk : a) b) c) Meningkatkan kemahiran membina ayat bahasa Inggeris melalui latih tubi menggunakan tafsiran gambar dan kata kunci. fokus kajian saya ialah meningkatkan kemahiran membina ayat Bahasa Inggeris melalui latih tubi menggunakan tafsiran gambar dan kata kunci. Sepanjang sesi pengajaran. Saya perlu lebih banyak bersabar dan perlu menyediakan lebih banyak gambar rajah yang menarik untuk membantu murid-murid membina ayat. Selepas sesi pengajaran dan pembelajaran tersebut selesai. Oleh itu. Merancang tindakan untuk meningkatkan kemahiran membina ayat bahasa Inggeris melalui latih tubi menggunakan tafsiran gambar dan kata kunci. KUMPULAN SASARAN / RESPONDEN KAJIAN Responden kajian terdiri daripada 18 orang murid tahun 2 Mulia (5 orang lelaki dan 13 orang perempuan). Murid-murid berminat mempelajari Bahasa Inggeris terutamanya dalam sesi bacaan tetapi kurang berminat dalam sesi penulisan atau Shared Writing. Mereka dalam lingkungan umur 8 tahun dan mempunyai pencapaian akademik yang secara keseluruhannya sederhana dan lemah. SOALAN UJIAN PRA DAN UJIAN PASCA Saya telah melaksanakan satu bentuk pengajaran dan pembelajaran seperti biasa. Jerantut Pahang. maka tidak semua murid dilibatkan dalam kajian ini. murid mudah berputus asa apabila diberikan soalan yang sedemikian. hanya murid yang berpotensi untuk cemerlang sahaja yang memberikan tumpuan sewaktu sesi pengajaran. INSTRUMEN KAJIAN Instrumen kajian yang saya gunakan adalah Ujian Pra. Mereka akan mengambil jalan mudah dengan menyalin semula perkatan-perkataan yang diberikan tanpa membuat sebarang penambahan.REFLEKSI ISU KAJIAN Di Sekolah Kebangsaan Kuala Tahan. Memandangkan di dalam kelas tahun 2 Mulia ini terdapat beberapa orang murid yang masih tidak menguasai kemahiran membaca dan menulis. saya menjalankan ujian Pra bagi mengetahui tahap keupayaan murid-murid dalam membina ayat. Daripada pemerhatian saya juga. kelemahan murid tahun 2 Mulia dalam kemahiran membina ayat boleh dilihat dalam markah ujian PKSR 1 yang lalu. 68 . Ujian Pasca dan juga pemerhatian informal bagi tujuan mengumpul maklumat. Dalam ujian tersebut didapati bahawa pelajar hanya dapat menjawab 30% daripada 8 soalan membina ayat walaupun telah diberi bantuan kata kunci.

Pada akhir sesi pengajaran dan pembelajaran. Bagi saya gambar yang diberikan adalah bersesuaian dengan kata kunci yang diberikan. gambar rajah diberikan dan kata kunci adalah di antara 2 hingga 3 patah perkataan. Kebanyakannya lebih suka mengambil jalan mudah dengan menyalin semula sahaja kata kunci yang diberikan. saya telah menjalankan ujian Pasca yang juga mengandungi 5 soalan membina ayat dengan bantuan gambar rajah dan kata kunci bagi menguji keberkesanan penggunaan kemahiran tersebut. Selepas semua jawapan dikumpul. TEKNIK PEMERHATIAN Teknik pemerhatian digunakan untuk mendalami masalah membina ayat yang dihadapi. Saya perlu lebih sabar dan tekun dalam memastikan murid-murid cuba mencambahkan idea-idea mereka dalam mengeluarkan kata kunci yang lebih banyak dengan menggunakan gambar yang diberikan. Instrumen bagi Ujian Pra dan Ujian Pasca diperoleh daripada buku latihan Unik Didik Sdn Bhd di bawah kemahiran 4. Tujuan pemerhatian adalah untuk mengkaji perubahan tingkah laku penguasaan kemahiran membina ayat.Gambar dan kata kunci diberikan sebagai bantuan tetapi guru tidak menerangkan cara atau kaedah bagi menulis ayat mudah yang lebih baik. LANGKAH-LANGKAH TINDAKAN Pelaksanaan tindakan telah dijalankan selama 2 minggu berturut-turut untuk setiap sesi pengajaran dan pembelajaran. sederhana dan cemerlang bagi kedua-dua ujian yang dijalankan dalam bentuk peratusan (Sila rujuk Jadual 2). Saya juga telah meminta pendapat daripada guru-guru yang lebih berpengalaman mengajar Bahasa Inggeris Tahap Satu tentang kesesuaian pemilihan instrumen tersebut. Berikut adalah bagaimana pelaksanaan rancangan tersebut dilaksanakan. saya telah menjalankan satu bentuk pengajaran dan pembelajaran yang berbeza dengan menggunakan kaedah mentafsir gambar bagi memperolehi lebih kata kunci berdasarkan kemahiran membina dan menulis ayat yang sama seperti dalam ujian pra. murid-murid juga dinilai dan diletakkan di dalam kategori lemah. Apa yang menjadi masalah kepada saya ialah murid-murid tidak cuba untuk berfikir lebih lama sebelum membina ayat. Saya telah menerangkan kepada murid bahawa kaedah yang lebih baik untuk membina ayat mudah adalah dengan cara cuba mentafsirkan gambar yang diberikan. Murid cuba mengeluarkan lebih kata kunci di samping menggunakan kata kunci yang telah diberikan. Pemerhatian informal dilakukan terhadap murid semasa proses pengajaran dan pembelajaran (Sila rujuk Lampiran E). (Sila rujuk Lampiran D). Penilaian juga dibuat dari segi dua kemahiran utama iaitu nahu atau grammar dan perbendaharaan kata atau vocabulary (Sila rujuk Jadual 1). mudah difahami dan dapat menarik minat murid. Murid telah diberi masa selama 30 minit untuk menjawab soalan tersebut. Topik yang dipilih ialah berkaitan dengan haiwan. Selain itu. saya menilai setiap jawapan murid. Pada minggu yang berikutnya. Penilaian dibuat dari segi dua kemahiran utama iaitu nahu atau grammar dan perbendaharaan kata atau vocabulary (Sila rujuk Jadual 1). 69 .8.2 iaitu menulis ayat mudah dengan bantuan.

Sesi pengajaran dan pembelajaran berlangsung selama 30 minit dan 30 minit kedua. PENGUMPULAN DATA Antara cara pengumpulan data yang dijalankan ialah : Soalan Kajian Ujian Pra dan Ujian Pasca dijalankan untuk mendapat maklumat kemahiran murid membina ayat mudah melalui kaedah latih tubi membina ayat dengan kaedah mentafsir gambar dan dengan bantuan kata kunci. kata nama khas. Jawapan yang diperolehi dikumpul dan disemak untuk tindakan seterusnya. Dalam ujian ini. Terdapat juga segelintir murid yang tidak cuba menjawab soalan dan masih meneruskan tabiat lama iaitu hanya menyalin semula perkataan yang diberikan. Sepanjang sesi ini juga guru dapat membuat pemerhatian secara informal bagi mengkaji perubahan tingkah laku murid dalam menguasai kemahiran membina ayat. murid boleh memperolehi lebih banyak kata kunci berdasarkan gambar yang diberikan. Murid juga mengenal pasti di mana harus diletakkan tanda bacaan yang sesuai di dalam ayat-ayat tersebut. Saya menerangkan bahawa selain membina ayat dengan bantuan kata kunci yang diberikan.Minggu Pertama Pada minggu pertama dalam sesi yang pertama. Minggu Kedua Pada minggu kedua hari yang pertama. iaitu pada 29 Julai 2005 saya telah mengadakan Ujian Pasca untuk mengetahui tahap pencapaian murid dalam kemahiran membina ayat mudah dengan bantuan gambar dan kata kunci selepas sesi pengajaran dan pembelajaran (Sila rujuk Lampiran B). Murid menyenaraikan kata-kata kunci baru yang diperoleh bersebelahan dengan gambar tersebut. pada 25hb Julai 2005. Pada sesi-sesi yang seterusnya iaitu pada hari yang kedua. 70 . guru telah mengadakan Ujian Pra (Sila rujuk Lampiran A). Pada hari yang terakhir dalam minggu kedua. murid dikehendaki membina 5 ayat mudah juga dengan bantuan gambar dan kata kunci. saya telah menjalankan sesi pengajaran dan pembelajaran yang sama . saya menyediakan latih tubi kepada murid. Tidak dinafikan wujud perasaan sedih bercampur kecewa dalam diri saya kerana masih ada segelintir murid yang tidak mahu berubah. Kata-kata kunci baru yang diperoleh sama ada dalam bentuk kata nama am. Murid perlu cuba mentafsirkan gambar yang diberi dengan cara cuba mengeluarkan seberapa banyak kata kunci dari gambar tersebut. Dalam sesi ini saya cuba melihat sejauh mana murid cuba berbincang dalam kumpulan dan cuba mengeluarkan seberapa banyak kata kunci daripada gambar yang diberikan. Tetapi dalam sesi ini saya telah memperkenalkan kaedah yang lebih baik supaya murid dapat membina ayat yang lebih baik. Dalam ujian ini murid dikehendaki membina 5 ayat mudah dengan bantuan gambar dan kata kunci. pada 18 Julai 2005. ketiga dan keempat. guru telah menjalankan sesi pengajaran dan pembelajaran seperti biasa yang memfokus kepada kemahiran membina ayat mudah dengan bantuan. kata kerja dan lain-lain lagi.

Kata kunci boleh terdiri daripada kata nama. Penilaian dibuat berdasarkan skema-skema di bawah: a) Nahu atau grammar Murid akan diberikan 5 markah penuh sekiranya berjaya memberikan kata kunci yang maksimum. maka markah akan ditolak. kata kerja. ANALISIS DATA Selepas selesai menjalankan ujian Pra dan ujian Pasca. Tujuan pemerhatian adalah untuk mengkaji perubahan tingkah laku penguasaan kemahiran membina ayat. b) Perbendaharaan kata atau vocabulary Murid dikehendaki membina ayat mudah yang terdiri daripada sekurang-kurangnya 5 patah perkataan. kata hubung. 10 markah akan diberikan dan sekiranya perkataan yang ditulis adalah kurang daripada 5 patah perkataan atau tidak lebih daripada kata kunci yang diberikan. Sekiranya betul dan tepat. murid cuba mentafsir gambar.Teknik Pemerhatian Pemerhatian informal dilakukan terhadap murid semasa proses pengajaran dan pembelajaran. murid menyenaraikan kata kunci di sebelah gambar dan murid menggunakan kesemua kata kunci baru dan lama. tanda bacaan dan lain-lain lagi. guru telah mengumpul kesemua kertas jawapan untuk dibuat penilaian. Antara aspek-aspek pemerhatian ialah sama ada murid berbincang. Jadual 1 : Ujian Pra dan Ujian Pasca Bil 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 Murid Amirul suffian Muhammad Syahfiq Sheikh Amirul Hafizi Syamir Izzuddin Zahiruddin Elly Hazlin Farsha Farhana Idayu Hifaziha Izzattie Nor Farisha Noris Farisha Nur Asyuhada Nu Hazren Nur Nafisa Nuurul Huda Puteri Nurhalida Siti Norhidayah Siti Nur Najwa N 4 4 2 2 3 4 2 2 4 2 2 4 2 2 4 4 2 2 51 P 6 2 5 7 4 3 7 6 7 6 5 5 3 3 5 5 2 3 84 Jumlah 10 6 7 9 7 7 9 8 11 8 7 9 5 5 9 9 4 5 135 N 4 4 3 2 3 4 2 2 4 4 3 4 2 2 4 4 2 2 55 P 8 8 5 6 6 6 6 7 9 7 7 6 6 6 8 6 3 6 116 Jumlah 12 12 8 8 9 10 8 9 13 11 10 10 8 8 12 10 5 8 171 * Nama-nama murid di atas adalah nama samaran. Markah akan ditolak sekiranya murid langsung tidak memberikan kata kunci yang baru selain daripada kata kunci yang diberikan. 71 .

Ini menunjukkan bahawa selepas tindakan telah diambil. boleh dirumuskan bahawa murid-murid biasanya mengambil jalan mudah untuk membina ayat dengan menyalin semula kata kunci yang diberikan tanpa membuat sebarang penambahan bagi memperolehi ayat yang lebih panjang dan lebih baik. menyenaraikan kata kunci bersebelahan gambar dan murid juga cuba menggunakan kesemua kata kunci yang baru dan lama di dalam ayat yang dibina. bolehlah dirumuskan bahawa kebanyakan murid tidak tahu dan tidak faham bagaimana membina ayat mudah dengan bantuan gambar dan kata kunci. masih ada lagi seorang murid daripada kumpulah yang lemah yang masih tidak tahu membina dan menulis ayat. 4 orang daripada mereka hanya mencapai tahap lemah (1 -5 markah). hanya 1 orang murid (6%) berjaya mencapai tahap cemerlang (11 -15 markah). 5 orang murid (27%) telah mencapai keputusan cemerlang. bilangan murid yang berjaya memperolehi keputusan yang cemerlang telah bertambah di dalam Ujian Pasca iaitu daripada 1 orang murid kepada 5 orang murid. Daripada data yang telah dikumpulkan. Daripada ujian tersebut juga.15 markah) 4 13 1 Peratus (22%) (72%) (6%) Bil 1 12 5 Peratus (6%) (67%) (27%) Berdasarkan Ujian Pra. 13 orang murid (72%) mencapai tahap sederhana (6 -10 markah). menunjukkan bilangan murid yang telah berkurang iaitu 13 orang (72%) dalam Ujian Pra kepada 12 orang murid (67%) dalam Ujian Pasca. Daripada keputusan Ujian Pasca dapatlah disimpulkan bahawa kemahiran murid dalam membina ayat melalui kaedah latih tubi membina ayat mudah dengan kaedah mentafsir gambar dan bantuan kata kunci telah meningkat dan keadaan ini mungkin boleh dikaitkan dengan tindakan yang dilakukan oleh guru dalam proses pengajaran dan pembelajaran sepanjang tempoh kajian tindakan yang dilakukan.5 markah) Sederhana (8 . Bagi tahap sederhana. Ini menunjukkan bahawa murid-murid ini telah memahami kaedah membina ayat dalam Bahasa Inggeris dengan lebih baik.Setiap markah penilaian adalah seperti di dalam Jadual 1 dan rumusan tahap pencapaian murid dalam bentuk peratusan boleh dilihat di dalam Jadual 2 di bawah: Jadual 2 : Rumusan pencapaian Ujian Pra dan Ujian Pasca Bil Lemah (1 . Mereka hanya menulis ayat berbantukan kata kunci tanpa mengambil kira gambar yang juga diberi sebagai bantuan. Namun begitu. Namun pengurangan ini masih menunjukkan kesan yang positif memandangkan kebanyakan murid yang berada pada tahap ini telah berjaya berada di dalam kumpulan yang cemerlang. 72 . Pemerhatian informal yang dibuat juga menunjukkan murid cuba mentafsir gambar yang diberi. dalam Ujian Pasca. 12 orang murid (67%) telah mencapai keputusan yang sederhana dan seorang murid (6%) mencapai keputusan yang lemah. Jadual 2 juga menunjukkan bahawa.10 markah) Cemerlang (11 . Idea-idea mereka adalah terhad. Kebanyakan murid juga mempunyai perbendaharaan kata yang kurang dan ini tidak membantu mereka memperoleh markah yang tinggi.

Antaranya murid. Namun. saya juga berharap kajian tindakan ini dapat dijalankan ke atas murid-murid tahun 6.REFLEKSI TINDAKAN Sepanjang kajian ini. Pencapaian dan penguasaan murid terhadap kemahiran membina ayat dengan bantuan gambar dan kata kunci telah meningkat. Ayat yang dibina menjadi lebih baik dan bilangan perbendaharaan juga telah bertambah. kaedah ini lebih sesuai untuk murid-murid yang berada dalam tahap sederhana dan baik.mudah berputus asa apabila diberikan latihan yang berbentuk kemahiran membina ayat. sepanjang tempoh kajian saya mengalami masalah kesuntukkan masa kerana terlibat dengan program-program sekolah yang lain. tindakan yang telah saya ambil adalah dengan menyuruh murid cuba mentafsir gambar yang diberikan bagi memperolehi lebih kata kunci atau perbendaharaan kata. Murid seterusnya cuba menyenaraikan kata kunci bersebelahan gambar yang diberikan dan memasukkannya ke dalam ayat yang akan dibina. Sekiranya punca itu melibatkan amalan pengajaran guru. Sekiranya seseorang guru menjalankan kajian tindakan. Selain itu. Salah satu faktornya ialah murid tidak cuba menggunakan bantuan yang telah diberikan. 73 . menerima kelemahan dan bersedia untuk melakukan perubahan terhadap amalannya. Ini kerana murid-murid tahun 6 mempunyai lebih banyak perbendaharaan kata dan pengetahuan tentang nahu atau grammar yang lebih baik. kaedah ini hanya sesuai setelah kaedah-kaedah lain yang berkaitan dengan ilmu penulisan dan bacaan dimantapkan terlebih dahulu. Walau bagaimanapun. maka guru perlulah bersikap terbuka. saya dapat mengenal pasti bahawa kelemahan pelajar dalam membina ayat terutamanya di dalam Bahasa Inggeris berpunca daripada pelbagai faktor. Saya agak berpuas hati dengan dapatan kajian yang telah dijalankan. Hasil daripada kajian tindakan ini. berkat kesabaran dan bantuan daripada rakan-rakan. saya berhadapan dengan beberapa kekangan. Oleh itu. Kajian ini perlu diteruskan sama ada pada kemahiran yang sama atau kemahiran yang berbeza mengikut keperluan murid kerana pencapaian murid banyak bergantung kepada amalan pengajaran dan pembelajaran. Untuk murid murid yang terlalu lemah. kajian tindakan yang dijalankan menampakkan hasil yang memberangsangkan. guru itu dapat mengesan masalah pembelajaran yang wujud di kalangan murid dan punca-puncanya. PENUTUP Kesimpulannya. Selain daripada itu. Gelung pertama merupakan panduan ke arah tindakan yang lebih baik pada masa yang akan datang. Kajian tindakan gelung pertama ini telah menunjukkan bahawa saya telah berjaya membantu murid-murid meningkatkan kemahiran membina ayat dengan bantuan gambar dan kata kunci. tetapi murid hanya akan membina ayat dengan bantuan kata kunci sahaja. Mereka tidak cuba mengembangkan idea melalui gambar yang diberikan. Saya berharap kajian ini dapat diteruskan pada gelung yang seterusnya. kajian ini dapat disiapkan seperti yang dirancang. Bantuan yang dimaksudkan ialah kebiasaannya murid akan diberikan bantuan gambar dan kata kunci untuk membina ayat.

10 a.8. STEP 2 Teacher asks pupils to construct simple sentences with the guidance of word and picture cues.m – 11. STEP 3 ( Independent Work) Pupils construct 5 sentences individually in the worksheet. Teacher collects all the worksheet 74 . Activities: STEP 1 Teacher put up pictures and word cues for the pupils to see and read. ( Pre-Test) STEP 4 Teacher discusses the answer with pupils.m Topic: The Animals Skills : 4. Pupils write the sentences on the blackboard. pupils should be able to: 1) Construct simple sentences with words and pictures guidance. Teacher reads the word cues and pupils listen.10 a.LAMPIRAN A Lesson Plan (Action Research) Date Day Year Time : 18 July 2005 : Monday : 2 Mulia : 10.2 LO : By the end of the lesson.

Teacher reads the word cues and pupils listen. Pupils write the sentences on the blackboard.m Topic : Foods Skills : 4.2 LO : By the end of the lesson. Teacher collects all the worksheet 75 . STEP 3 ( Independent Work) Pupils construct 5 sentences individually in the worksheet. Teacher asks pupils to describe the pictures.10 a. Activities : STEP 1 Teacher put up pictures and word cues for the pupils to see and read.m – 11.10 a.8.LAMPIRAN B Lesson Plan (Action Research) Date Day Year Time : 29 July 2005 : Monday : 2 Mulia : 10. ( Post-Test) STEP 4 Teacher discusses the answer with pupils. STEP 2 Teacher asks pupils to construct simple sentences with the guidance of word and picture cues. STEP 3 Teacher asks pupils to list down all the new words beside the pictures. Teacher asks pupils to constuct simple sentences using the new words and the word cues given. pupils should be able to: 1) Construct simple sentences with words and pictures guidance.

lives .LAMPIRAN C Ujian Pra Look at the pictures.meat tiger .tame dog .frog 76 . cat . Use the words to make simple sentences.likes .young .water tadpole .wild fish .

rice .eats .eat 77 .bed grandmother . Roslan .fingers Meng Chong .chopsticks .milk .fruits -everyday Ani .uses .ice-cream Mary .likes .LAMPIRAN D Ujian Pasca Make sentences using the notes given.drinks .

27 dan 28 Julai 2005 Masa : 10.10 Tempat : Tahun 2 Mulia 1 2 Murid berbincang Murid cuba mentafsir gambar Murid menyenaraikan kata kunci di sebelah gambar Murid menggunakan ke semua kata kunci baru dan lama. 26. / / / 3 4 / 78 .LAMPIRAN E Borang Pemerhatian Tarikh : 25.10 – 11.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful