1.

podzia budownictwa
budownictwo ± dzia techniki, dziedzina wiedzy zajmuj ca si projektowaniem wykonaniem i konserwacj obiektów budowlanych. 1. budownictwo l dowe ± wszelkie obiekty wykonane na l dzie, których zasadniczym obci eniem s si y grawitacji 2. budownictwo wodne ± zasadniczym obci eniem jest parcie hydrostatyczne a) ródl dowe b) morskie budownictwo l dowe mo emy podzieli ze wzgl du na po o enie wzgl dem poziomu terenu: a) budownictwo nadziemne ( mosty) b) budownictwo naziemne (drogi, lotniska) c) podziemne (kana y, metro, sieci energetyczne) ze wzgl du na przeznaczenie: a) mieszkalne b) budownictwo u yteczno ci publicznej c) przemys owe d) komunikacyjne e) sanitarne f) energetyczne g) rolnicze h) wojskowe i) sakralne ze wzgl du na materia : - budownictwo drewniane -budownictwo kamienne - budownictwo ceramiczne (wypalane z gliny) - budownictwo betonowe i elbetowe - budownictwo stalowe (hale sportowe) - budownictwo ziemne (zapory) - budownictwo mieszane

2. warunki techniczne jakim powinny odpowiada budynki
1. bezpiecze stwo konstrukcji nale y tak zaprojektowa obiekt- zgodnie z kanonami i sztuk in yniersk , aby obci enia jakie dzia aj na budynek zarówno w trakcie budowy i u ytkowania nie doprowadzi y do: a) zniszczenia ca o ci lub cz ci budynku (pierwszy stan graniczny) b) przemieszcze i odkszta ce o niedopuszczalnych wielko ciach c) cz ciowego uszkodzenia elementu budynku w skutek ich przemieszczania d) zniszczenia wskutek zdarze losowych w sposób nieproporcjonalny do ich przyczyny konstrukcja budynku musi spe nia stan graniczny no no ci oraz stan graniczny u ytkowalno ci. W ka dym elemencie konstrukcyjnym budynku oraz w ca o ci budynku nie mog zosta przekroczone stany graniczne. Stany graniczne no no ci uwa a si za przekroczone je li konstrukcja powoduje zagro enie dla ludzi lub ich mienia. Stany graniczne u ytkowalno ci uwa a si za przekroczone je li powoduj uszkodzenia budynku uniemo liwiaj ce jego eksploatacj (rysy, odkszta cenia)

2. bezpiecze stwo przeciwpo arowe zapewniamy poprzez w a ciwe u ytkowanie budynku na dzia ce; zaprojektowanie i wykonanie konstrukcji, która zapobiega rozprzestrzenianiu si ognia w razie po aru. Budynek i urz dzenia z nim zwi zane w razie po aru powinny: - zapewni no no konstrukcji (przez czas przeznaczony na ewakuacj ludzi) - umo liwi akcje ratownicz i ewakuacj ludzi (doj cia, przej cia, klatki schodowe, wyj cia na dach, l dowiska, odpowiedniej szeroko ci korytarze, wyj cia ewakuacyjne bez krat) - ogranicza rozprzestrzenianie si po aru wewn trz i do innych budynków - zapewni bezpiecze stwo s u b ratowniczych 3. bezpiecze stwo u ytkowania budynki powinny by tak zaprojektowane i wykonane aby ryzyko wypadku by o jak najmniejsze. - odpowiednie doj cia, przej cia, wej cia os oni te daszkiem - schody musz mie por cze ( je li h> 0,5m ± balustrada 1,1m) - okna nie mog si otwiera na zewn trz ± na parterze - odpowiednia wysoko podokiennika - je eli okna 3m nad pod og ± szk o bezpieczne lub okratowane - elementy grzejne nieos oni te, temperatura nie wi ksza ni 90C. - w budynkach u yteczno ci publicznej progi oznakowane ta m i informacja - dachy strome ( powy ej 25%) specjalne awy kominiarskie, dachy bardzo strome (ponad 100%)drabinki kominiarskie 4. odpowiednie warunki higieniczno- sanitarne oraz ochrona rodowiska - odpowiednie materia y budowlane, które nie s szkodliwe, nie pyl , musz posiada certyfikat europejski CE lub polski B. - materia y nie powinny wydziela d ugotrwa ych zapachów - wszelkie obiekty zabezpieczone przed zanieczyszczeniem wody i gruntów (wodoszczelne szamba) - prawid owe usuwanie dymu i spalin ± wentylacje - przegrody budowlane bez mostków termicznych??? - izolacje zabezpieczone przed wilgoci ± izolacje cieplne, paraizolacje, wentylacje - filtracja powietrza zewn trznego - ograniczenie nas onecznienia 5. ochrona przed ha asem i drganiami - stropy i ciany o jak najmniejszym przenikaniu ha asu, drga , wibracji - ekrany wyg uszaj ce ( bezpieczne) 6. oszcz dno energii i izolacji cieplnej - izolacje o odpowiednim wspó czynniku przenikania ciep - odzyskiwanie ciep a zu ytego 7. ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich 8. ochrona obiektów kultury

3. obiekty budowlane ± rodzaje budynków, pomieszcze i cz ci bud.
rodzaje budynków ze wzgl du na przeznaczenie: 1. budynki mieszkalne: a) jednorodzinne (do 2 mieszka ) b) wielorodzinne (ponad 2 mieszkania) c) budynki zamieszkania zbiorowego: - budynki tymczasowego zamieszkania, - budynki sta ego zamieszkania (dom dziecka, dom starców, domy zakonne) d)budynki rekreacji indywidualnej e) budynki zagrodowe

2. budynki niemieszkalne: a) budynki u yteczno ci publicznej (szko y, uczelnie, wi tynie, s dy, urz dy)\ b) budynki gospodarcze (gara e, warsztaty oraz budynki do przechowywania p odów gospodarczych) Pomieszczenia w budynkach: a) mieszkalnych - pomieszczenia mieszkalne (pokoje, salony, sypialnie, pomieszczenia pobytu dziennego) - pomieszczenia pomocnicze (kuchnie, azienki, wc, garderoby, schowki, klatki schodowe) - pomieszczenia gospodarcze - pomieszczenia techniczne (kot ownie, sterownie) b) niemieszkalnych - pomieszczenia przeznaczone na sta y pobyt ludzi (wi cej ni 4h na dob ) - pomieszczenia przeznaczone na czasowy pobyt ludzi (2-4 h na dob ) - pomieszczenia nie przeznaczone na pobyt ludzi (mniej ni 2h) ± pomieszczenia, w których procesy technologiczne nie pozwalaj na przebywanie ludzi, np. promieniowanie - pomieszczenia nieprzeznaczone na pobyt ludzi (hodowla ro lin i zwierz t, czas przebywania ludzi jest nieokre lony ) Nazwy cz ci budynków: Rys!!! *Kondygnacje: nadziemne i podziemne - do kondygnacji wliczamy poddasze je li jest u ytkowe - do kondygnacje nie wliczamy pomierze poni ej h=1,9m (hmin. 2,20m w budynkach wielorodzinnych ± 2,50 m) - wysoko budynku ± od poziomu terenu do stropu ostatniej kondygnacji Kondygnacja 1 ± podziemna lub naziemna w zale no ci od h: h>= 0,5hs ± naziemna (wysoko przynajmniej z jednej strony) h<= 0,5 hs ± podziemna piwnica ± kondygnacje podziemne albo pierwsze naziemne, w której poziom pod ogi przynajmniej z jednej strony budynku jest poni ej poziomu i jest przeznaczony na funkcj gospodarcze y suterena- zawiera powierzchnie u ytkowe i poziom pod ogi przynajmniej z jednej strony z oknami jest poni ej 0,9 m podzia budynków ze wzgl du na czas ich u ytkowania: - sta e (20 ± 100 lat) ± mieszkalne - tymczasowe (poni ej 20 lat) ± rekreacji indywidualnej, np. altanki - budynki monumentalne (powy ej 100 lat) ± gmachy reprezentacyjne, pa ace, zamki
y

Podzia budynków ze wzgl du na usytuowanie wzgl dem siebie: - wolnostoj ce ( ciany nie stykaj si ze cianami innych budynków) - bli niacze (dwa domy o wspólnej cianie) - szeregowe (co najmniej 3 domy o ró nej budowie) Ze wzgl du na wysoko : 1. niskie ÄN´ 2. redniowysokie- do 9 kondygnacji ÄSW´ 3. wysokie ± powy ej 9 kondygnacji ÄW´ 4. wysoko ciowe ± powy ej 55m ÄWW´

od rzeki ± 0. Si y dzia aj ce na budynek ± pionowe od si grawitacyjnych (ci ar w asny elementów konstrukcyjnych) + obci enia sta e + obci enia zmienne (d ugotrwa e: obci enia u ytkowe. odleg o ci od granicy dzia ki 8. odleg o ci od hodowli futerkowej (ze wzgl du na padlin ± ska enie gleby po fermie lisiej ok. Przepisy reguluj : 1. schematy konstrukcyjne. budynek ze cianami no nymi masywnymi . usytuowanie budynku na dzia ce i w terenie. na ich ustroje konstrukcyjne: 1) Bud. szkieletowe: wszystkie obci enia przenosz s upy i belki oraz wspó pracuj ze cianami szkieletowymi. pasy ochronne wód powierzchniowych 3. schematy konstrukcyjne budynków No ny element konstrukcji oprócz ci aru w asnego przejmuje obci enia od innych elementów konstrukcyjnych lub niekonstrukcyjnych lub obci enia zewn. Konstrukcje budynku stanowi zespó elementów mog cych w sposób bezpo redni zbiera wszelkie obci enia dzia aj ce na budynek i przenosi je na grunt budowlany 1) Obci enia pionowe s sta e i wynikaj z ci aru elementu konstrukcji ( nieg. ( nieg.poziome (wiatr. u ytkownicy ± przyk ad zmiennego obci eni pionowego) 2) Obci enia poziome zmienne: od si y wiatru. odleg o ci od linii wysokiego napi cia 9. parcie gruntu. trz sienia.5km) 5.KONSTRKCJE CIANOWE . zbiorników na odpady sta e 7. wichura Podzia bud. wiatr) oraz obci enia u ytkowe technologiczne. mieszane 6. podzia budynków wzgl du na rodzaj elementu no nego: 1. odleg o ci zabudowy od pasów jezdni i trakcji kolejowych 2. bomba. Element konstrukcyjny no ny. parcie wody) * ciany dzia owe przenosz tylko ci ar w asny. parcia wody podziemnej i gruntu. odleg o ci od cmentarzy (je li wodoci g ± min 50m. ze cianami no nymi masywnymi ± wszystkie obci enia poziome i pionowe przenosz ciany i stropy. 50lat) 6. odleg o ci od zbiorników na nieczysto ci. p yty pracuj jak tarcze 4) Bud. mog cych w sposób bezpieczny przejmowa wszelkie obci enia dzia aj ce na budynek i przenosi je na grunt. meble.4. odleg o ci od zak adów przemys u ci kiego 4. charakter pracy statycznej budynków konstrukcj budynków stanowi zespó elementów konstrukcyjnych i niekonstrukcyjnych. 3) Bud. ze wzg. 2) Bud. odleg o ci od sieci wodoci gowych. si a wyporu 3) Obci wyj tkowe ± powodzie. odleg o ci od obiektu j drowego 10. p ytowe: brak cian masywnych. odleg o ci przeciwpo arowe 11. kabli energetycznych 5.przenosi oprócz ci aru w asnego równie obci enia zewn trzne. obci enia od cian dzia owych) . gazowych.

twardy styropian . bazalt ska y magmowe. .skurczem i p cznieniem.przerwa pomi dzy rozci tymi cz ciami budynków .ciany prefabrykowane z p yt elbetowych. ceg a ceramiczna. s oma (ocieplenie).pianka ekspandacyjna . Elementy konstrukcyjne w skutek tych zmian nie maj mo liwo ci swobodnego przesuwu. ze cianami no nymi pod u nymi ( równoleg e do osi pod o a) poprzecznymi pod u nymi i poprzecznymi uk ad krzy owy uk ad belek i s upów ± SZKIELETOWE MIESZANE P YTOWE . wapienie (spoiwa) ska y osadowe Gresy. konstrukcji i robót wyko czeniowych w budynkach Materia y budowlane dzielimy na: 1) materia y naturalne S wynikiem zjawisk geologicznych zachodz cych na Ziemi i przyrodniczych.50m.szeroko <= 3 cm . asfalt naturalny Granit. wiklina (p dy m odej wierzby. do budownictwa drogowego .przerwa dylatacyjna chroni przed p kaniem w elektrowniach wodnych ± nie zapobiega skurczom. ale dziel c budynek na cz ci zmniejsza warto ci bezwzgl dne« ?? .wykonywane w celu zmniejszenia lub wyeliminowania ujemnych skutków oddzia ywania wynikaj cego ze zmian obj to ciowych konstrukcji. torf. Materia y budowlane ± wszelkie tworzywa (naturalne i sztuczne) stosowane do konstruowania instalacji.ta my dylatacyjne (lub miedziane. podzia materia ów budowlanych na grupy ± omówi materia y budowlane pochodzenia naturalnego..20m.w zale no ci od konstrukcji zak adamy d ugo i szeroko szczeliny .wapienna ± ok. cementowo.!!! y stropodach ocieplony brak dylatacji 8. Zmiany obj to ciowe w materia ach konstrukcyjnych wywo ane s zmian temperatury lub w materia ach drewnianych. 4.pasek we ny mineralnej .do regulacji rzek). stropy To pytanie wymaga jeszcze opracowania i pewnie rysunków 7. dylatacje dylatacja. glina . m czki. . kruszywa. Piaskowce (elementy ok adzinowe). korek.60m Wype nienie szczelny: .odleg o ci mi dzy dylatacjami zale od materia u: elbet ± ok.zjawiska geologiczne: kamienie naturalne.zjawiska przyrodnicze: drewno. aluminiowe) oczyszczalnie cieków Rys.deska owini ta pap izolacyjn .aby unikn p kni budynków w skutek ich nierównomiernego osiadania . alabastry (materia y wyko czeniowe) ska y przeobra one Posypki. 3.a) b) c) d) rys!!! 2.

wilgotno naturalna ± jest to ilo wilgoci z powietrza.stosunek masy materia y po wysuszeniu do obj to ci wraz z porami m V 0 ! s [kg / m 3 ] . tworzywa sztuczne * materia y drewnopodobne.g sto w a ciwa . kszta tu i wielko ci ziaren. gdy powietrze wilgotne ± materia y pobieraj nadmiar wilgoci. w wi kszo ci przypadków <1 V s ! 0 ™ 100 [%] V . spoiwa.stal.szczelno . kruszyw. druga warstwa p yt w innym kierunku * p yty wiórowo. p ¤ ¢ ¡ £   p . stopnia zag szczenia i wilgotno ci (w a ciwo bardzo istotna dla okre lenia obci e od gruntów budowlanych. jego uziarnienia. któr dany materia poch ania w okre lonych warunkach.cementowe SUPREMA ± stosowane do ma ych obci e * p yty pil niowe ± odpady drewna iglastego poddaje si oczyszczeniu i mineralizacji . stal.kamienie sztuczne ± ceramika.materia ów bardzo szczelnych jak szk o. drewno i gips.g sto nasypowa ± dotyczy materia ów sypkich. budowa cian. materia y bitumiczne. stempli. asfalt.nasi kliwo to zdolno danego materia u do wch aniania i utrzymywania wody. rozró niamy nasi kliwo wagow i obj to ciow m ms m  ms nasi kliwo wagowa: n w ! m ™ 100 ™ 100 % nasi kliwo obj to ciowa: no ! m V ms mm.g sto obj to ciowa . metale s=1.regulacja wilgotno ci przez materia y higroskopijne. smo a. np.dykty. Higroskopijno . pod óg. mied i stopy miedzi .masa próbki nasyconej wod [kg] ms.stosunek masy materia u po wysuszeniu do obj to ci bez porów m V ! s [ kg / m 3 ] V . stropów. wymieni podstawowe w a ciwo ci fizyczne materia ów budowlanychopisa cech najbardziej istotne dla obiektów in ynierii rodowiska . smo a.a nast pnie sprasowaniu mog by mi kkie lub twarde 9. podpieranie wykopów. gdy powietrze suche materia y oddaj wilgo .Drewno konstrukcje. nasypów) m [kg / m 3 ] Vn ! .masa próbki wysuszonej [kg] V ± obj to próbki [m3] .porowato P=1-s dla .ci ar obj to ciowy K o ! g ™ V o [k / m 3 ] . a tak e jako materia wyko czeniowy 2) materia y sztuczne Wytworzone przez cz owieka z materia ów naturalnych lub organicznych: . zale y od rodzaju materia u. zaprawy.powsta y ze sklejenia kilku warstw forniru. szk o. beton. sklejki.ci ar w a ciwy K ! g ™ V [ kN / m 3 ] .

d ugotrwale dzia aj cych temperaturach Materia y ogniotrwa e nie zmieniaj swoich kszta tów i w a ciwo ci mechanicznych w wysokich temperaturach.palno ± okre lana na podstawie próby w specjalnych piecach w temp.mrozoodporno . któr charakteryzuje wspó czynnik P wspó czynnik P [W/m2K] .przesi kliwo (przepuszczalno ) ± bardzo istotna cecha dla materia u w budownictwie hydrotechnicznym w betonach. nie ulegaj zw gleniu (wyroby ceramiczne.odporno materia ów na cykliczne rozmra ania i zamarzanie materia u nasyconego wod . beton.kryterium spadku wytrzyma o ci .przewodno cieplna ± decyduje czy dany materia mo e by zastosowany do izolacji. ocenia granic plastyczno ci. odkszta cenia.nie pal si . dzielimy je na: y ogniotrwa e ± nie ulegaj zmianie powy ej 1580 C y trudnotopliwe ± od 1350 C do 1580 C y atwotopliwe < 1350 C . tym lepszy materia izolacyjny -pojemno cieplna ± cecha materia u. dla betonu ok. która polega na kumulowaniu ciep a (taki materia d ugo si nagrzewa i d ugo utrzymuje ciep o) . nie tl .skurcz i p cznienie ± zachodzi przy zmiennej wilgotno ci ± drewno. zmiany strukturalne) . niektóre materia y budowlane posiadaj kapilary. gazoszczelno ± izolacje gazoszczelne oraz paroszczelno ± izolacje paroszczelne .ogniotrwa o ± trwa o kszta tu materia u w wysokich. 700C Rozró niamy 3 grupy palno ci: * materia y niepalne. podci ganie w! mn .kryterium ubytku masy (suszymy do sta ej masy i porównujemy z pocz tkowym pomiaremcz materia u mo e by wyp ukana) . spoiwa wapienne) ¥ ms . 100 cykli) Kryteria oceny: .™ 100 % mn. Woda zamarzaj c zwi ksza swoj obj to przez co powoduje rozsadzanie nas czonych wod materia ów.ilo ciep a przenikaj cego przez przegrod o grubo ci 1m przy spadku temperatury równej 1 K.masa materia u w warunkach naturalnych ms . wytrzyma o na zginanie. materia ach do izolacji przeciwwodnych oraz dla materia ów na pokrycia dachowe.ognioodporno ± wytrzyma o materia u na niszcz cy wp yw ognia podczas po aru (podgrzewa si materia do temperatury 700 C i ocenia jego trwa o kszta tu. Okre lamy: wodoszczelno ± izolacje wodoszczelne. gips (p kanie i wypaczanie si materia u) .rozszerzalno cieplna ± wa na przy projektowaniu mostów . gips.w skie kanaliki. nasycamy i poddajemy cyklicznemu zamra aniu i rozmra aniu ± o odporno ci decyduje ilo cykli (np.kapilarno ± zdolno do podci gania w gór wody przez dany materia wody. im warto P mniejsza.kryterium makroskopowe (opis wygl du) . Kryteria oceny mrozoodporno ci: 6 próbek suszymy do sta ej masy.

tl si nawet po ust pieniu ognia ± s to drewno. opatki turbin) 9. elementy kr pe nie (kr pe ± wymiary poprzeczne w stosunku do d ugo ci nie s znacz co ró ne) Q.* materia y trudnotopliwe . kawitacja.wska nik wytrzyma o ci przekroju (zale y od kszta tu) wszystkie elementy poziome poddane obci eniu pionowemu ulegaj odkszta ceniu 4. W a ciwo ci mechaniczne.czas dzia ania si y .bazalt 8. wyboczenie materia u ± materia traci swoj statyczno ± przestaje pracowa Elementy smuk e podlegaj wyboczeniu. a stosuje si próbki ró nych kszta tów. wytrzyma o na ciskanie fc= P/A [MN/m2=MPa] Pn ± si a statyczna niszcz ca próbk [N] F ± pole powierzchni ciskanej [cm2 ] Wytrzyma o na ciskanie jest to najwi ksze napr enie jakie przenos próbka badanego materia u i podczas ciskania osiowego. twardo ± opór jaki stawia materia na zarysowanie -wciskanie. niektóre tworzywa sztuczne) * materia y palne ± pal si p omieniem. tworzywa sztuczne) 10.wspó czynnik zamocowania .zespó cech. decyduj cych o przydatno ci danego materia u w zastosowaniu go do konstrukcji (materia y przenosz ce napr enia. Badanie prowadzi si na maszynach wytrzyma o ciowych. wytrzyma o na zginanie fm = M/W M. h= 300 2.moment zginaj cy W. drogi. jezdnie.rodzaj materia u . udarno ± dzia anie m ota na materia z karbem (badanie g ównie dla stali -mosty) 7.pod wp ywem ognia tl si i ulegaj zw gleniu w pobli u ród a ognia. które niszcz cz stki materialnie np. omówi podstawowe cech mechaniczne materia ów budowlanych.kszta t próbek (smuk o ) Klasy betonu: C8/10 ± najmniejsza klasa betonu C 100/115 ± najwi ksza * wytrzyma o na próbkach cylindrycznych ± d = 150 . wytrzyma o na rozci ganie ft = P/A 3. O wytrzyma o ci decyduj : . wszystkie materia y pod ogowe. jego innymi twardymi materia ami.szybko dzia ania . ma o cieralny. po usuni ciu ród a ognia nie podtrzymuj ognia (odpowiednio zaimpregnowane drewno.zachodzi w urz dzeniach. poddane obci eniu) 1. cieralno ± odporno danego materia u na cieranie. nast pnie okre la si g boko na jak zosta wci ni ty dany materia * diamentnajtwardszy 6.stosunek wytrzyma o ci na rozci ganie do wytrzyma o ci na ciskanie k < 1/8 ± materia y kruche k > 1/8 ± materia y niekruche 5. w których nast puje szybki przep yw wody (woda wytwarza p cherzyki powietrza o bardzo du ym podci nieniu. krucho k= ft /fc . tworzywa sztuczne ± cz sto wydzielaj truj ce substancje (drewno.

ceg y kominowe klinkierowe: kszta t pó kola rys!! . wyroby porcelanowe i fajansowe 4.ceg a kanalizacyjna (odporna na kwasy) KP ± kanalizacyjna prosta KG ± kanalizacyjna klinowa rys!!!! . które wiadcz o przydatno ci: .nw <= 20% Maj wi ksz wytrzyma o . wyroby o strukturze zwartej. dachówki 2.g sto oraz ci ar obj to ciowy . np. estetyczne.mrozoodporno Wyroby: *dachówki: rys!!!!!! Karpiówka (bardzo lekka i nietrwa a ± nie wolno po niej chodzi ). trwa o do 100lat.zamocowanie przegubowo nieprzesuwne Q = 2 ± zamocowanie sztuczno-przegubowe 11. kamionka terakota 3. esówka.Ma takie same wymiary (65x120x250) Rys!!! Wozówka ± otwory w g ówce G ówkowa ± otwory w wozówce * kratówka Rys!! * wyroby klinkierowe. ró nego rodzaju pustaki ceramiczne. wyroby glazurowane. Akermana * wyst puj tak e pustaki wentylacyjne. nie nadaje si do dachów p askich) * wyroby stropowe: wykorzystywane do wykonywania stropów.Q = 0.klasa ceg y ± wytrzyma o na ciskanie .materia y budowlane ceramiczne ± charakterystyka materia u. s wypalane w wy szej temperaturze. zak adkowa. holenderska (nie wymagaj adnej konserwacji.temperatura wypalania 850 ± 1300 C (wyroby klinkierowe) niektóre minera y si spiekaj . grupy wyrobów i przyk ady zastosowania. wady: pokrycie ci kie. pustaki kominowe * Ceg a pe na (65x120x250) Rysunki!!!! . wyroby ceramiczne o strukturze porowatej: ch on ce wod o nasi kliwo ci wagowej nw do 20% wyroby ceglarskie: kafle.wyroby wypalane z glin w temp. Wyroby ceramiczne . od 900C do 1400C Grupy wyrobów ceramicznych: 1.wspó czynnik przewodzenia ciep a P . kamionkowe i terakota < 14% . np.7 ± zamocowanie sztywne Q= 1 . 1400C: Wyroby klinkierowe. ch on mniej wody. ceramika ogniotrwa a: wyroby szamotowe lub dynasowe wyroby ceramiczne: Parametry charakteryzuj ce wyroby ceramiczne. ceramika szlachetna i pó szlachetna: porcelana. a niektóre si ca kowicie spalaj (magma zape nia pory przez co wyroby staj si bardziej trwa e) Wyroby porowate wypalaj si w ni szej temperaturze (poni ej 850 C) przez co tylko niektóre minera y ulegaj spieczeniu (pory zostaj niewype nione) * Ceg a dziurawka .

cement klinkierowy) CaO + CO2 . gdzie ma miejsce przesuwanie bardzo ci kich materia ów. mrozoodporno . zu ycie du ej ilo ci energii aby otrzyma wapno palone nale y pra y wap : CaCO3 1000 C wapno palone (w bry ach lub mielone) aby wapno mo na by o zastosowa do zaprawy nale y je zgasi : CaO + nH2O Ca(OH)2 + (n-1)H2O Wapna hydratyzowane ± sucho gaszone CaO +H2O Ca(OH)2 Wi zanie wapna Ca(OH)2 + H2O + CO2 CaCO3 + 2H2O Farby wapienne: najlepiej stosowa do nowych budynków w celu dezynfekcji . zginanie (5 MPa). zastosowanie w in ynierii sanitarnej i wodnej Spoiwo budowlane. potrzebny CO2). wi kszy ci ar obj to ciowy. nie stosuje si ich do nowoczesnego budownictwa. p yty cienne (lekkie) stanowi izolacj akustyczne. 3 lat. dzia owe. cianki kartonowo.klinkier drogowy (ze wzgl du na odporno na cieranie. a zamiast nich stosuje si p yty klinkierowe ± równie trwa e) .traci swoj wytrzyma o przy nadmiernej ilo ci wody * wyroby: lekkie cianki gipsowe. lekkie zaprawy b) spoiwa hydrauliczne. zanieczyszcza powietrze.gipsowe. np. bardzo du a wytrzyma o . rodzaje i w a ciwo ci. wilgoci Gips: kamie gipsowy. wykonuje si tak e p yty elewacyjne i podokienniki) 12.ceg y klinkierowe budowlane (bardzo du a trwa o . na ciskanie (do 40 MPa). wi kszy wspó czynnik przewodzenia ciep a.zapobiegaj grzybom.. zapraw bardzo dobrze si rozprowadza. gips) * nie nale y stosowa do murowania podziemnych cz ci budynków lub wtedy gdy zbyt du a wilgo Wapno Bardzo wolno wi e (ok. które wi e i nabiera w a ciwych cech wytrzyma o ciowych tylko w warunkach powietrzno. nienasi kliwy) . brak wodotrwa o ci. gips dwuwodny (po zarobieniu z wod bardzo szybko powstaje gips dwuwodny) *czas wi zania gipsu jest bardzo krótki (do kilku minut) *stosuje si do tynków * du a wytrzyma o wyrobów. spoiwa i zaprawy budowlane ± definicje.kamionka (stosowana w technologii sanitarnej. który po wymieszaniu z wod wi e i nabiera odpowiednich cech wytrzyma o ciowych dzi ki zachodz cym reakcjom chemicznym Zaczyn ± mieszanina spoiwa z wod Zaprawa ± zaczyn + kruszywo drobne Rodzaje spoiw: Podzia ze wzgl du na trwa o pod wod : a) spoiwa powietrzne ± spoiwo.wi i nabieraj w a ciwych cech wytrzyma o ciowych w powietrzu i wodzie (cement portlandzki. wykorzystywane do zapraw murarskich i farb. stosuje si do obiektów monumentalnych. stosuje si tam. estetyczne.suchych (wapno.wypalony i rozdrobniony materia mineralny. reguluje ilo wilgoci ± jest higroskopijny Wady: powoduje korozj zbrojenia.

zaprawy cementowo. budynki) CEM II ± cement portlandzki wielosk adnikowy CEM III ± cement hutniczy CEM IV ± cement puclanowy CEM V ± cement wielosk adnikowy A.w zale no ci od wytrzyma o ci na ciskanie (MPa) po 28 dniach dojrzewania.wapienne. wap ) CEM II/C ± zawarto klinkieru jest bardzo ma a. du a zawarto u lu wielkopiecowego Klasa cementu. cementy powszechnego u ytku: CEM I ± cement portlandzki (sk adnik ± klinkier.do wyko czenia el. rozró nia si 3 klasy wytrzyma o ci cementu:: * Klasa 32.5 ± wytrzyma o normowa >=32.B.C ± wiadcz o zawarto ci innych sk adników ni klinkier Np.) nie podlega wszystkim normom Beton projektowany ± beton.zaprawy cementowe: tynki zewn trzne. gipsowo. którego wymagane w a ciwo ci i dodatkowe cechy s podane producentowi.ca kowicie wymieszane sk adniki betonu. oznaczonej zgodnie z norm . odpowiedzialnemu za dostarczenie betonu Beton recepturowy ±beton. cementy powszechnego u ytku 2.zaprawy gipsowe.cement ± powsta y przez zmieszanie klinkieru cementowego z gipsem i dodatkami hydraulicznymi. wyroby tynkarskie . który jest w stanie sta ym i osi gn ju pewien stopie wytrzyma o ci Beton towarowy ± taki. które s jeszcze w stanie umo liwiaj cym zag szczenie wybran metod Beton stwardnia y. betony. kruszywa grubego i drobnego.zapraw cementowych .betów .beton. do produktów prefabrykowanych 13.5 i =<62.wapienne ± sztukaterie architektoniczne. którego sk ad i sk adniki które powinny by u yte s podane producentwi Beton normowy ± beton recepturowy (spisana norma.definicje. który zosta wykonany poza miejscem budowy (gruszka. wodotrwa ymi cementy stosujemy do: .5 i =<52. w a ciwo ci Beton ± jest to materia powsta y ze zmieszania cementu. tynki g adzone . który uzyskuje swoje w a ciwo ci w wyniku hydratacji cementu (PN-EN-206-1) Mieszanka betonowa.betonów .5MPa Pocz tek wi zania >=60 min * Klasa 52. CEM II/A ± od 6 do 20% sk adnika dodanego (sk adniki mineralne ) CEM II/B ± sk adniki s ró ne i Moz by ich wi cej ( u el. cementy specjalne Ad1. wody oraz ewentualnych domieszek lub dodatków.5MPa Pocz tek wi zania >=75 min * Klasa 42.do wyrobów betonowych Wi zanie opiera si na hydratacji cz steczek i hydrolizie oraz reakcjach chemicznych Rodzaje : 1. rodzaje.) Beton nietowarowy ± wykonany na miejscu budowy ( wir itp. która podaje dok adny sk ad) .5 ± wytrzyma o normowa >=42.5 ± wytrzyma o normowa >52.5MPa Pocz tek wi zania >=45 min Wyroby z zapraw: . pompy itp.zaprawy wapienne.

TERIVA. torby oraz ogromne zastosowanie w budownictwie -zast pienie tradycyjnych materia ów: ceramiki. z zastosowaniem wy cznie lub cz ciowo kruszywa lekkiego) .wytrzyma o na ciskanie przeprowadzona na próbkach sze ciennych 150x150x150 Warto charakterystyczna ± warto wszystkich próbek powy ej. DZ-5 * elementy zabezpieczaj ce w kana ach: Dyble rys!!! Trylinka rys!!! 14. kruszywo ± ziarnisty materia mineralny pochodzenia naturalnego lub sztucznego albo uzyskany poprzez skruszenie materia u u ytego w obiekcie.beton zwyk y o g sto ci obj w stanie suchym 2600 kg / m 3 u V o u 2000 kg / m 3 (kruszywa sztuczne. przeciwwodnych. Sk adnik dodawany w trakcie mieszania ± w ma ych ilo ciach w stosunku do cementu. stali. akcesoria. mo liwo du ego poch aniania wysokiego promieniowania np. Wyró niamy dodatki prawie oboj tne oraz o w a ciwo ciach pucolanowych (hydraulicznych) 4. powstaj w autoklawach. woda ± z sieci wodoci gowej.Sk adniki betonu: 1. cement 2. dodatek ± drobnoziarnisty sk adnik dodawany do betonu w celu poprawienia pewnych w a ciwo ci. nie s spieniane III grupa pustaki cienne: z betonu lekkiego lub z betonu z dodatkiem u lu IV grupa pustaki stropowe: EKO. du a wytrzyma o . keramzyt) . drewna .wytrzyma o na ciskanie przeprowadzona na próbkach walcowych o d= 150 i h= 300 .beton lekki 2000 kg / m 3 u V o u 800 kg / m 3 (z tworzywami sztucznymi.beton ci ki V o u 2600 kg / m 3 (kruszywa metalowe. Klasyfikacja betonu cementowego ze wzgl du na g sto obj to ciow : .tworzywa sztuczne: ubrania. eliwa. DZ-4.do instalacji wodoci gowych.beton zwyk y C50/60 -beton lekki Lc 50/55 Klasa betonu wynika z charakterystycznej wytrzyma o ci betonu na ciskanie . 3. cieplnych. opakowanie. gazowych. wentylacyjnych. cieplnych . dobra woda ± zdatna do spo ycia wspó czynnik woda ± cement: W/C stosunek wody do cementu powinien by jak najmniejszy.stosowanie do izolacji przeciwwilgociowych. w reaktorach) Betony wysokiej wytrzyma o ci: . buty. której mo e znale si co najwy ej 5% populacji 13a wyroby budowlane z betonów i ich zastosowanie w budownictwie I grupa wyroby z zapraw beton komórkowy nazywany parobetonem i pianobetonem Betonu komórkowe: SIPOREX i YTONG II grupa wyroby z zapraw ceg y silikatowe. wyroby z tworzyw sztucznych ± przyk ady zastosowania w in ynierii rodowiska . DZ-3. d wi kowych .

fundamentów . a tak e cinaj cych * stal jest pasywna chemicznie dzi ki betonowi ± odczyn alkaliczny. ruroci gów.du y wspó czynnik przewodzenia ciep a . konstrukcje elbetowe ± wiadomo ci ogólne.geotekstylia (przepuszczalne dla wody.. trz sienia ziemi . s u do zabezpieczania gruntu) Funkcja geosyntetyków: drena w p aszczy nie (filtracja zachodzi w kierunku prostopad ym do w ókien). zabezpieczenie przed korozj wk adek zbrojeniowych (dzi ki alkalicznemu odczynowi). wzmacniaj grunt.izolacja zbiorników ziemnych Izolacje cieplne i styropian (spieniony polistyren produkowany metod napowietrzania) Geosyntetyki. dachów . szybsze do wykonania. korozja zachodzi.s l ejsze. nie zarastaj i mog by stosowane do wysokoci nieniowych instalacji ze wzgl du na po czenie z foli .wysoka trwa o w czasie . wspó praca przy przenoszeniu obci e rozci gaj cych i ciskaj cych z pr tami zbrojeniowymi (dzi ki dobrej przyczepno ci) Zadaniem stali w el-becie jest przenoszenie obci e rozci gaj cych.odporna na drganie.rozpowszechniony ze wzgl du na bardzo dobre w a ciwo ci technicznymi . zbiorników betonowych. przyk ady zastosowa el-bet . gdy odczyn oboj tny Konstrukcje elbetowe (s upowe) .jako izolacja antykorozyjna i przeciwwodna . ze wzgl du na du y wspó czynnik rozszerzalno ci cieplnej Folia w budownictwie: .do izolacji dachów odwróconych (stropodach) . nie ulegaj korozji. drenuj wod ) .wytrzyma a na zginanie i skr canie dzi ki obecno ci zbrojenia .stosowane pod ziemi .geomembrany (nieprzepuszczalne dla wody.belkowe * s upowo ± p ytowe * ramowe .du y wspó czynnik rozszerzalno ci cieplnej Zadaniem betonu w el-becie jest przenoszenie napr e ciskaj cych.wra liwo pr tów zbrojeniowych na korozj (karbonatyzacja) .wysoka wytrzyma o na ciskanie dzi ki obecno ci betonu . wzmocnienie gruntu. dziel si na: .stosowane g ównie do izolacji przeciwwodnych np. separacja warstw gruntu Geomembrany ± uszczelnienie pod o toksycznych sk adowisk rys!!!! 15.s ta sze Wady: w instalacjach ciep owniczych musz by wzmocnione.izolacja tuneli. zbrojenie gruntu.ustroje uko ne: * s upowo. filtruj wod .odporna na ogie Wady . ciskaj cych w s upach.

rednica nominalna okre lana za pomoc sita o danych oczkach grunt szkielet gruntu: rys!!! spoiste f i owa + f pylasta grunty: y miejscowe (powsta e w miejscu.materia niezb dny do fundamentowania i podnoszenia budynku Grunt budowlany ± zewn trzna cz skorupy ziemskiej. pod o e budowlane ± sposób powstawania gruntu i podzia gruntów budowlanych Grunt. wyja ni poj cia: grunt. wielokondygnacyjne. obiekty in ynierskie) Niekontrolowane (sk adowiska odpadów gruntowych) Antropogeniczne: y wysypisko przemys owe (sk adowisko odpadów przemys owych.ramownice ze sztywnymi w z ami . szlam z kopalni miedzi) y wysypiska komunalne y osady z oczyszczalni cieków .ramownice z w z ami mniej sztywnymi Przyk ady zastosowa Zastosowanie: stropy elbetowe. rzeki) grunty budowlane: 1. lub przetransportowane zgromadzone w nasypiskach) * nasypy: Budowlane (wa y przeciwpowodziowe.002 mm f i owa d < 0. która pracuje z obiektem budowlanym. naturalne (wynik pi trzenia ska lub innych utworów geologicznych) 2. W zale no ci od uziarnienia gruntu wyró niamy frakcje: f kamienista d> 40 mm f wirowa d = 40 ± 2 mm f piaskowa d < 2 ± 0. grunt budowlany. ramy wieloprzestrzenne W zale no ci od po cze rygli lub belek poziomych i s upów: .Niskie pomieszczenia. zapory ziemne. zwa owiska) naturalne: y rodzime (wyst puj w miejscu powstania) y nasypowe (grunty miejscowe. W strefie gdzie obiekt budowlany wspó pracuje z gruntem nazywamy go pod o em budowlanym. gdzie si znajduj ) y neoliczne ± przytransportowane (przeniesione przez lodowce. antropogeniczne (wynik dzia alno ci cz owieka ± sk adowiska. 16.05 mm f pylasta d < 0. np.05 ± 0. stanowi jego cz oraz jest materia em przeznaczonym na budowle in ynierskie.002 mm d.

grunty nieskaliste o wytrzyma o ci na ciskanie fc< 0. do wysokich budynków.17. wilgotno ci.k ta tarcia wewn trznego (je eli 0r nie wyst puje praktycznie tarcie nie mo na zbudowa zamku na pla y z piasku.05 ± 0.2 MPa a) kamieniste f k > 50% b) gruboziarniste fk < 50% f > 10% c) drobnoziarniste fk+ <= 10% a) kamieniste: zwietrzeliny (powstaj na swoim miejscu. pospó ki (polodowcowe moreny) pospó ki gliniaste c) grunty drobnoziarniste: Grunty niespoiste ± sypkie (piaski fi < 0. rodzaje gruntów ze wzgl du na ich uziarnienie i parametry geotechniczne: W zale no ci od uziarnienia gruntu wyró niamy frakcje: f kamienista d> 40 mm f wirowa d = 40 ± 2 mm f piaskowa d < 2 ± 0. ± piaski próchnicze (z y materia jako pod o e budowlane) o !! Parametry geotechniczne decyduj ce o zastosowaniu gruntu sypkiego jako grunt budowlany: .g.p. ± piaski drobne pT . .d.2 % Rodzaje piasków: p. który ulega dalszemu rozdrobnieniu.rodzaj gruntu . du a wytrzyma o .05 mm f pylasta d < 0. wpadaj do wody i ulegaj transportowaniu wodnemu otoczaki) b) gruboziarniste: wiry. grunty skaliste o wytrzyma o ci na ciskanie fc> 0.s.bardzo dobre pod o e. nie ulegaj transportowaniu.2 MPa a) Ska y lite bez p kni .piaski pylaste p.002 mm f i owa d < 0.002 mm rys!!! spoiste f i owa + f pylasta podzia gruntów ze wzgl du na wytrzyma o i stan skupienia: 1. przy ma ych fundamentach b) ma o sp kane d) rednio sp kane e) bardzo sp kane f) ska y mi kkie f) twarde 2. ± piaski rednie p.2%) Grunty spoiste ± fi > 0. np. ziarna. ± piaski grube p. wiry gliniaste (z domieszka gliny). na skutek si grawitacji nast puje opadanie) transportowanie l dowe powstaje rumosz. bo jest zbyt sypki) ± zale y od g sto ci obj to ciowej gruntu.

szerokoprzestrzenne (pod mury ci g e.w skoprzestrzenne (pod u ny rów.liniowe (pod instalacje) . zale od k ta tarcia .gliny pylaste . pod budynki podpiwniczone) .k ta tarcie wewn trznego.gliny piaszczysto wirowe .i y piaszczyste .ma o spoiste . szeroko <1. w zale no ci od ilo ci domieszek i ilo ci frakcji mamy: .ID ND.g sto obj to ciowa. NB ± wspó czynniki przy wytrzyma o ci gruntu.zabezpieczenia przed wod ochrona wykopu: ochrona wykopu przed wodami opadowymi (ochrona skarpy przed rozmywaniem) drena z geow ókniny .5m) .k ta stoku naturalnego 18.Grunty spoiste: W zale no ci od frakcji i owej wyró niamy ró ne grunty spoiste: .i y pylaste O !!! Parametry geotechniczne decyduj ce o zastosowaniu gruntu spoistego jako grunt budowlany: . rodzaje wykopów budowlanych.gliny wirowe .bardzo spoiste Spoiste ± gliny. wymieni metody ich zabezpieczenia ± naszkicowa przyk ad sposobu zabezpieczenia wykopu szerokoprzestrzennego Rodzaje wykopów budowlanych zale od przeznaczenia wykopu i kategorii gruntu Pochylenie skarpy zale y od k ta tarcia wewn trznego E Przy stoku naturalnym E = k towi nachylenia stoku ciany wykopu bez zabezpiecze Rodzaje wykopów budowlanych: .wilgotno .spoiste zwi z e .gliny piaszczyste . zale y od zawarto ci wody . która zale y od stopnia nawilgocenia i zag szczenia .rednio spoiste .jamiste (szkieletowe elementy konstrukcyjne) W zale no ci od g boko ci wykopu: y g bokie wykopy (powy ej 2m) y p ytkie wykopy wykop ze skarp pionow wykop ze skarp pochy rys!! rys!! zabezpieczenie wykopów zale y od: .g boko ci wykopu (wykop nie mo e zasypa klatki piersiowej robotnika) . i y. decyduje o nim rodzaj gruntu i kszta t ziaren .

wykop p ytki (do 4m) Rys!!! Pal ± pr t utwierdzony w gruncie .wykopy otwarte ciana berli ska (zabezpieczenie tymczasowe) sk ada si z pali stalowych. warunki budowy nie pozwalaj na wykonanie rozkopu (s siednie budynki. atwe do monta u i demonta u. rozpory) Sposoby zabezpieczenia: . zabezpieczenie cian wykopu: . podziemne wody gruntowe powy ej poziomu posadowienia) musimy wykona zabezpieczenie skarp wykopu. pale. torfem. nie i em. gruntem zmarzni tym) . gumek drewnianych. oczepów.warstwy 20-30 cm zag szczone tak. aby by o zbli one do gruntu rodzimego (zg szczenie piaskiem. nieprzeszkadzaj ce w wykopie: drewno. elementy stalowe (wpraski. deski. wirem.wykopy g binowy w zwartej zabudowie miejskiej . gdy g boko wykopu jest na tyle du a.wykopy w skoprzestrzenne rozparcie .wykopy odkrywkowe metoda górnicza ??? . e zagra a ludziom i sprz towi tam si znajduj cemu. Zabezpieczenie jest konieczne wtedy. wypompowywanie bentonitu * szczeliny wykonywane sekcjami Rys!! * metoda stropowa strop wybór gruntu strop na nast pnym poziomie Zasypywanie wykopów: . rozporów lub kotwy * rozpory rurowe mi dzy cianami Rys!!! * rozpory rurowe zbyt wiotkie nale y zastosowa kotew rurow .je eli dno wykopu poni ej wody gruntowej nale y zastosowa opask drena ow . system studni i obni y zwierciad o wody. Je eli nie ma mo liwo ci odgrupowania wody nale y zastosowa cianki szczelne a do warstw niewodono nych. Je eli ma a spoisto gruntu i k t parcia.przy ciankach szczelinowych brak zasypywania .wykopy szerokoprzestrzenne podparcie Wykopy szerokoprzestrzenne zabezpieczenia stateczne.zwarta zabudowa miejska i g bokie wykopy wykopu jest cian i fundamentem obiektu Rys!!! metoda cian szczelinowych: zabezpieczenie cian *Beton podawany do wykopu przez rur .

9 ± 0.drugi stan graniczny no no ci dotyczy skarp ± zsuw fundamentów albo usuwisko rys!!! . ze wzgl du na sposób przekazywania obci e : .trzeci polega na sprawdzeniu przesuni cia w poziomie usadowienia albo w g bszych warstwach * dotyczy obiektów. najcz ciej bezpo rednie 2.bezpo rednie (przekazywanie wszystkich obci e obiektu bezpo rednio na grunt) .budynek mieszkalny lub u yteczno ci publicznej do 11 kondygnacji . metody projektowania fundamentów ± rodzaje stanów granicznych Fundament ± cz konstrukcji.p ytkie ± mniej ni 4m. pod ciany) . przechylenie budowli (budowa nara ona na dzia anie si poziomych ± wiatru itp.przy rozstawie s upów.awy fundamentowe (ci g e elementy konstrukcyjne. cian no nych do 6 m Trzy rodzaje stanu granicznego u ytkowalno ci: 1. która przejmuje wszelkie obci enia z ca ego obiektu i obci enia te przekazuje na grunt Projektowanie fundamentu: .po rednie (przekazywanie obci e na elementy dodatkowe.je li fundament jest na skale litej (magazyny do 3 kondygnacji) .g bokie ± powy ej 4m. najcz ciej po rednie . a pionowa znaczna ± wypieranie pod o a spod fundamentów Qr e Q f ™ m  m = 0.sprawdzenie stanów granicznych no no ci ± dla wszystkich przypadków usadowienia . ze wzgl du na kszta t: .7 Rys!!! . rednie osiadanie fundamentu (sprawdzamy o ile fundament osi dzie. które przekazuj obci enia na grunt) 3. dla których wyst puj znaczne obci enia poziome (zbiorniki. wygi cie budowli lub ró nica osiadania pomi dzy dylatacjami [s] =< [s]dop Rodzaje stanu granicznego no no ci: . ze wzgl du na g boko fundamentu: .) 3.si pozioma niewielka. rodzaje fundamentów Fundament ± cz konstrukcji.stopy fundamentowe . która przejmuje wszelkie obci enia z ca ego obiektu i obci enia te przekazuje na grunt Rodzaje fundamentów: 1. budowle hydrostatyczne) Rys!!! 20. wypieranie pod o a spod fundamentów.stanów granicznych u ytkowalno ci Nie sprowadza si do stanu granicznego u ytkowalno ci je li: . obci enia pionowe) 2.fundament p ytowy .19.

7 do 1. p czniej cy ± grunt o takich w a ciwo ciach nale y zbada : kruszywa przesiewu ± je eli frakcji pylastych jest wi cej ni 10% w stosunku do ziarenek o rednicy mniejszej ni 2mm. wyst powanie wód gruntowych. obiekty betonowe pod wod ) wbicie pali i zbudowanie na niech G boko posadowienia budynku zale y od: a) wyst powania gruntów p czniej cych.studnie opuszczane (w postaci skrzyni elbetowej) . zapadowych lub wysadzinowych ?? wówczas przy projektowaniu g boko ci musimy wzi pod uwag g boko przemarzania gruntu.4 m * w cianach wewn trznych budynku ogrzewanego nie ma konieczno ci zwracania uwagi na g boko przemarzania * w przypadku budynków nieogrzewanych g boko przemarzania liczymy od posadzki w piwnicy b) wyst powanie poszczególnych warstw geotechnicznych ± szczególnie wtedy. wieloletnie osiadanie na glinie c) mo liwo wypierania pod o a spod fundamentu rys!!! Dmin >= 0. od czego zale y g boko posadowienia budynku . d) g boko fundamentów budynków istniej cych obok. c) mo liwo wypierania pod o a spod fundamentu. przemarzanie gruntu.. to grunt jest niebezpieczny: podczas zimy rozsadzanie.pale uko ne .budynek stary usadowiony g biej ni nowy Rys!!! Zasad jest eby ciana budynku nowego s siaduj ca ze starym budynkiem mia a at fundamentow na tym samym poziomie .kesony (wodoszczelne. zapadowy. kiedy budynek ma mie fundamenty na ró nych gruntach (osiadanie mo e by ro ne na ró nych terenach) * osiadanie ± koniec w momencie zako czenia budowy grunty spoiste ?? * osiadanie ci g e.studnie opuszczane w postaci skrzyni elbetowej . fundament nale y wykona poni ej b) g boko poszczególnych warstw geotechnicznych. plastyczne (wzmocnienie gruntu) d) zag bienie w stosunku do istniej cych obok budynków .pale wisz ce . ilo kondygnacji podziemnych e) zwierciad o wód gruntowych a) Grunt wysadzinowy.pale stoj ce (s upy) . na wiosn zapadanie gruntu W Polsce g boko przemarzania od 0.5 m ± grunty spoiste.cianka szczelinowa .nowy budynek zag biony g biej ni stary Rys!!! 21.fundamenty na ruszcie (budynek s upowy) *grunty s abe lub ci kie obiekty fundamenty po rednie fundamentów Pale: .skrzynie elbetowe .

.mury sk adaj ce si z 3 warstw (wewn trzna ± konstrukcyjna. izolacja przeciwwodna. bloczki) wykonany z betonu lub elbetu w deskowaniu Mur z elementów ± powierzchnie usytuowane mijankowo. pustka powietrzna. stykaj ce si z gruntem. lekkie materia y budowlane (bloki gipsowe.obok budynku starego nale y wykona ciank szczelinow i przez ni podbi stary fundament (taka sama zasada jak przy starym budynku posadowionym g biej ni nowy) 22.ciany niekonstrukcyjne ± nieno ne ciana nieno na: a) dzia owa ciany wewn trzne. np. pomi dzy pomieszczeniami lub mieszkaniami.no ne a) zewn trzne ± obci enia od czynników zewn trznych. YTONG. mury warstwowe. wodoszczelne. warstwa izolacyjna. rodzaje cian w budynkach ciany ± pionowe przekroje budowlane. pustaki.ciany konstrukcyjne. mury kana owe Rodzaje murów: 1. pustaki. z p yt gipsowokartonowych ) b) os onowa * budynek szkieletowy ± mi dzy s upami ciany os onowe przenoszenie ci aru w asnego. . izolacja przeciwwilgociowa . najcz ciej przeznaczone do przenoszenia obci e pionowych czasami poziomych. wiatr. nieg) .ciany murowane Mur. wykonany z poszczególnych elementów (ceg y. przenoszenie ci aru w asnego. warstwa ok adzinowa) 3. os ona wn trza budynku przed czynnikami zewn trznymi Podzia ze wzgl du na materia : . najwi ksze powierzchnie powinny le e w powierzchniach wspornych . izolacja cieplna b) konstrukcyjne ± izolacja d wi kowa ciana no na. wodami gruntowymi. obci e ciskaj cych 1. izolacja d wi kowa. bloczki 2.ciany wewn trzne 3.Nale y zastosowa podbicie fundamentów budynku starego .ciany fundamentowe (podziemne) Fundamentowe ± znaczne obci enia. obci enia u ytkowe i obci enia od czynników zewn trznych (woda. Podzia ze wzgl du na usytuowanie wzgl dem gruntu: Rys!!! .oprócz w asnego ci aru przenosi tak e obci enia od innych elementów konstrukcyjnych i niekonstrukcyjnych.ciany drewniane 23. warstwa elewacyjnazewn trzna) . kratówki.ciany naziemne 2. nara one na wilgo musz by wykonane z odpornego na mróz materia u.element s u cy g ównie do przenoszenia obci e pionowych. mury szczelinowe ± 3 warstwy (wewn trzna.ciany zewn trzne . parcie wiatru. dobra izolacja cieplna. ceg y pe ne. mury pe ne ± oprócz elementów konstrukcyjnych nie ma kana ów i przestrzeni mi dzy elementami.

zapewnienie szczelno ci przewodów 2. czyli: . 3. np.cementowy.stanow przegrod d wi kow a czasami równie ciepln W zwi zku z powy szymi zadaniami stopy musz spe nia : 1. musz mie odpowiedni wytrzyma o (odporne na rozci ganie) Projektujemy konstrukcj i sprawdzamy wytrzyma o w najbardziej niebezpiecznych miejscach (najbardziej podatnych) 2. obci enia od cian dzia owych i warstw pod ogowych . kana y wentylacyjne. mog by zastosowane pustaki ceramiczne lub wk ad z szamotu 1. które si skraplaj musz by umieszczone specjalne zbiorniki Zamiast aw i drabin kominiarskich na dachu mo na umie ci w kanale specjalne drzwiczki z podwójn uszczelk 24. e przy cze znajduje si w odleg o ci 1. piec grzewczy kot y grzewcze. ogrzewanie. musz zapewnia odpowiedni izolacj ciepln i d wi kow .montowania indywidualnych wyci gów mechanicznych.14 m ± przewody spalinowe lub dymowe D >= 0. stropy ± rodzaje. Piece kaflowe o szczelnych zamkni ciach drzwiczek mo na w cza do wspólnego kana u pod warunkiem. w których znajduj si specjalne kana y. spaliny lub dym do atmosfery -jest to pewnego rodzaju system grawitacyjny -kana y mog by trwale po czone z budynkiem albo mog stanowi oddzieln konstrukcj oddylatowan od budynku -wymiary i sposób prowadzenia przewodów Ogólne wymagania dotycz ce murów kana owych: *przewód do komina nie mo e by azbestowo. obci enia i wymagania Stropy ± s to poziome przegrody budowlane spe niaj ce zadanie oddzielenia kondygnacji budowlanej i inne zadania statyczne. poniewa stropy wspó pracuj ze cianami przy przenoszeniu obci e poz iomych ± najbardziej sztywne stropy elbetowe. wk ad stalowy) 4. musz by odpowiednio sztywne Wa ne wymaganie.stosowania zbiorczych przewodów wentylacyjnych (s siedzi) .1 m ± przewody wentylacyjne D >= 0. kana y spalinowe ogrzewanie gazowe. umieszczone szczelne drzwiczki W przypadku stosowania paliw. w pomieszczeniach. materia y odporne na czynniki zawarte w dymie i spalinach (ceg y szamotowe. najmniejszy wymiar przekroju( rednica) przewodów o ci gu naturalnym powinna wynosi : D>= 0. obci enia u ytkowe. przewody odporne na kule kominiarskie 3.usztywniaj budynek i wspó pracuj przy przenoszeniu obci e poziomych . kominki kana y dymowe -mury kana owe odprowadzaj zu yte powietrze.5m 3 piece maksymalnie Zabrania si : . zadania.unika za amywania przewodów Otwory do czyszczenia kana ów: . mury kana owe ± mury. w których znajduj si wloty .12 m ± przewody stalowe Rys!!! 5.4.przewody dymowe i spalinowe ± sprowadzenie do piwnicy.przenosz ci ar w asny.

a najs absze ± drewniane. stropy elbetowe: a) elbetowe wykonane na miejscu budowy. palno . nie nale y wykonywa stropów w niskich temperaturach (zamarzanie wody zalegaj cej w betonie) b) stropy cz ciowo prefabrykowane elbetowe g sto ebrowe c) stropy ca kowicie prefabrykowane . nietrwa e (korniki) s abo usztywniaj budynek zastosowanie: do budynków jednorodzinnych. w budownictwie jednorodzinnym ostatni strop musi by ognioodporny 5.p ytowe .4. nie wymagaj wie ców. stropy drewniane ± najta sze stropy. lekkie a) strop belkowy. gdzie wyst puj nieogrzewane pomieszczenia (piwnice. wykonywane w trakcie wznoszenia budowy Najcz ciej s to stropy monolityczne p ytowe zbrojone jedno lub dwukierunkowo.eberkowa p yta ci ka strop ukowy zalety: atwe w wykonaniu ( wymaga deskowania. zbrojenia. mo na zmieni na inne stropy. wykonane z materia ów o odpowiedniej trwa o ci 6.5m) atwe. wystarcza zastosowanie kotwy 3. mi dzy blekami (1-1. stemplowania) bez du ych zabiegów. musz by niezbyt grube i lekkie oraz atwe w wykonawstwie i projektowaniu Nale y d y do tego by ci ar w asny stropu by jak najmniejszy (pod oga + wszystkie warstwy ± nie wi cej ni 30 cm) Kierunek rozparcia stropu: Rys!!! Rodzaje stropów: Ze wzgl du na wykonanie: 1. stropy stalowe a) stropy Kleina b) stropy odcinkowe a. stosowane przed wojn . druty rozdzielcze ± beton. rekreacyjnych. proste w wykonaniu. zabronione w domach wielorodzinnych ze wzgl du na ognioplano 2. poddasze) 4. b ± zbudowane s z belek stalowych (najcz ciej w kszta cie I i C). aktualnie w budowach o du ej u yteczno ci publicznej. izolacja cieplna tylko w stropach. nagi rys!!! b) strop belkowy z podsufitk rys!! c) strop kasetonowy wady: znaczne ugi cia.Nie jest wymagane we wszystkich stropach.5m) znajduje si p yta zbrojona ceglana (Kleina) lub ukowa p yta ceglana (odcinkowy) rys!!! p yta Kleina lekka ± powierzchnie nieu ytkowe p yta pó ci ka. stosowane stemple. oraz oparte na belkach stalowych. powi zanie drutów. nie mog by o du ej rozpi to ci (4. ognioodporne i ogniochronne Najlepsze stopy elbetowe.

mocniejsze od stropów p ytowych g adkich. pr ty zbrojeniowe) przenosi obci enia do 50 kN/m2 2. EKO ± elemntami no nymi s ebra które wspó pracuj z p ytami betonowymi. stropodachy . atwe w wykonaniu. g sto ebrowe . Wolne przestrzenie pomi dzy ebrami mog by wype nione skrzynkami. pustkami w celach izolacji lub pozostawione puste. dachy ± rodzaje dachów i pokry .5m (do 4m nie wymagaj st plowa ) -mo na go obci a ciankami dzia owymi (nie klawiszuj ) -strzemiona zawieszone na pustakach -pr ty stalowe odci to w co drugim ebrze 2)strop DZ-3.in.elbetowy Akermana: -odst py mi dzy osi eber nie wi ksze ni 90cm -optymalna rozpi to 4. stropy elbetowe g sto ebrowe ± rodzaje. dodatkowe zbrojenia monta owe 25. stemplowanie. których elementami no nymi s ebra elbetowe w wi kszo ci prefabrykowane. najcz ciej stosowane w budynkach gdzie wyst puj du e obci enia .: DZ-3.3. pustaki. DZ-4. Wype nienia te mog by sztywne lub niesztywne. F50 c) FERT 45. DZ-5 (belki elbetowe b) strop typu F45. Do tej grupy stropów zaliczamy m. DZ-4. elementy prefabrykowane maj lepszy kszta t wykonany w fabrykach. sposób oparcia na podporach ( cianach) .TERIVA. przy po czeniu p yt mo e wyst pic klawiszowanie 5) stropy F45. 24 Szkic!!! Sposób oparcia na podporach???? Do tej grupy nale stropy wykonywane na deskowaniu z eber o rozstawie osiowym nie wi kszym ni 90cm oraz z p yty (w niektórych stropach zostaje pomini ta). ni na budowie. DZ-5: . charakter pracy statycznej ± naszkicowa wybrany rodzaj stropu.ebra elbetowe prefabrykowane -pustaki betonowe lub ceramiczne 3)DMS starsze stropy podobne do DZ-3 4)P yty elbetowe kana owe stosowane przy du ych rozpi to ciach (<6m) ± l ejszy. zazwyczaj 12 typów belek o wymiarach modularnych: a) strop DZ. Stropy te s szczególnie przydatne w budynkach o konstrukcji mieszanej i szkieletowej gdy mog by dostosowane do ró nych schematów statycznych. FERT65. F45. nie wymagaj deskowa ale wymagaj st plowa 26. szybsze tempo wykonania. F60 (FERT). wskaza poszczególne elementy. Akermana. strop Akermana ± sk ada si z pustaków (deskowanie.rozstaw eber) d) Teriva e) EKO f) CERAM Zalety: zastosowanie do budynków mieszkalnych. 1) strop ceramiczno. Zalety: od do u jest jednolita ceramiczna warstwa. TERIVA. stropy elbetowe g sto ebrowe. FERT 60 (45. dostosowanie do obci e mieszkalnych Wady: kosztowny transport.patrz pyt.(nie w pomieszczeniach biurowych) nie wymaga deskowania. dobrze usztywniaj budynek. DZ-4.Stropy elbetowe.odst py mi dzy ebrami mniejsze ni 90-100 Wyró niamy: 1. rozpi to ci i obci e . jednolita ceramiczna warstwa. FERT45. F65. 60.

je eli dach u ytkowy.z cz ci konstrukcyjnej .wykonanie specjalnej warstwy spadkowej z zaprawy cementowej z granulowanego materia u s u cego do izolacji lub specjalne s upy i cianki Rodzaje stropodachów ocieplanych a) stropodachy pe ne b) stropodachy odpowietrzone c) stropodachy wentylowane d) stropodachy o odwróconym uk adzie warstw a) stropodach pe ny rys!!! 12345konstrukcja paraizolacja warstwa izolacji cieplnej warstwa spadkowa (chroni izolacj ciepln ) hydroizolacja . przed czynnikami pogodowymi) dachy odwrócone do góry maj ró ne kszta ty: . biurowcach najpierw warstwa wodoszczelna.je eli dach nieu ytkowy ± na warstw izolacji cieplnej mo emy wysypa .pokrycia: wierzchnia warstwa (wodoszczelna) oraz podk ad . bez paraizolacji rys!!! c) stropodach wentylowany rys!!! d) stropodach o odwróconym uk adzie warstw ± du ych obiektach. zieleni Rys!!!! DACHY TRADYCYJNE: Dach sk ada si z: . który jednocze nie jest stropem nad t kondygnacj : . a na niej izolacja cieplna (os ona izolacji wodoszczelna. tarasy stropodachy ± dachy nad ostatni kondygnacj . chroni przed promieniami UV.z du ym spadkiem .elementów odprowadzenia wód opadowych (rynny) wir .Dachy: . halach.ocieplone (budynki ogrzewane) .nieocieplane (budynki nieogrzewane) Spadek stropodachu uzyskujemy przez: .wykonanie elementów konstrukcyjnych ze spadkiem (pomieszczenia na ostatniej kondygnacji ze spadkiem) .p askie y tradycyjne y stropodachy. np. taras ± wyko czenie p ytkami.wodoszczelne pokrycia b) stropodach odpowietrzony wyró niamy 2 rodzaje: z paraizolacj zamiast odpowietrzenia.

s upy 4. Elementy w konstrukcji dachowej: Rys!!! 1. które pada na krokiew oraz od du ych opadów niegu ± g ste ustawienie krokwi krokiew koszowa ?? rys!!! krokiew naro na rys!! po czenie krokwi ± nak adki rys!!! . a si y przekazywane s z jednych elementów na drugie za pomoc tzw. obecnie z cza klejone lub ruby. obci enia przenoszone s na p atwie i mur aty s zginane (im bardziej p askie) i ciskane (im bardziej strome) przekroje przyjmujemy najcz ciej prostok tne h b b:h = 1:3 b:h= 1:5 ± usztywnienia w prz le rozstaw (0. w których no nymi elementami s belki i s upy drewniane. belki itp. aty 8.podparcie krokwi na murze: wykonujemy mur at . Z cze ciesielskich (dawniej z cza bez elementów stalowych.ró ni si od pozosta ych: ró ne rozpi to ci. stal. materia u z którego jest wykonana oraz funkcji jak b dzie spe nia o poddasze. poniewa drewno jest materia em higroskopijnym i szybko butwieje. krokwie 2. który przenosi obci enia od ci aru w asnego dachu (pokrycia. wiatrownice krokiew ± element konstrukcyjny. miecze 5. ko a z bate) * wszystkie miejsca zetkni cia si miejsc drewnianych z pozosta ymi elementami musz by izolowane. Konstrukcj mog stanowi s upy. ???? Materia y: drewno. pod ogi) i od czynników atmosferycznych ( nieg). papa. konstrukcje mieszane * konstrukcja z drewna cz sto zwana konstrukcj ciesielsk .8 ± 1. elbet. o wietlenie w dachu .du e spadki). od rodzaju pokrycia (folia bitumiczna.Konstrukcja dachu zale y od wymiaru budynku. któr zakotwimy w murze Rys!!! . kleszcze 6. p atwie 3. blacha mniejszy spadek ni przy blachodachówce) Rodzaje dachów ze wzgl du na spadek: . mur aty 7. ??? Rys!!! Spadki pokry dachowych K t E (podany jako tg lub w %) Spadek zale y od: strefy klimatycznej (du e opady niegu. od planów architektonicznych. deski 9.konstrukcje ciesielskie ± konstrukcje.2m) zale y od: obci enia.dachy przemys owe.

wi zary dachowe drewniane ± naszkicowa przyk adowy wi zar.pokrycia bitumiczne ± papy sklejane lepikiem. tym wi ksze musz by koryta 1cm2 ??? przekroju rynny na 1m rzutu dachu Materia y: .pokrycia metalowe ± blachy stalowe. np. opisa jego elementy i charakter pracy statycznej . im wi ksza po a dachu. trwa o do 50 lat. altanki Urz dzenia odprowadzaj ce wod : Rynny.Konstrukcje dachu: Konstrukcja trójk tna ± najprostsza 1 dwuspadowy rys!! 2 krokwiowo. ocynkowane.blachy: cynkowa. p yty nieprzejrzyste.wisz ce rys!!! .pokrycia z tworzyw sztucznych ± folie (przy dachach p askich).stoj ce rys!! . blachy trapezowe. pod k tem od kilku do 90r. musi mie du y spadek . 50 lat .le ce * rynny spustowe ± cieki z rynien * przekrój zale y od ilo ci wody sp ywaj cej z rynien w ka dym rogu koszowej belki Najmniejszy przekrój 10 cm Odprowadzenie: kolanko wylotowe. papy termozgrzewalne (wymagaj podk adu metalowego) gonty bitumiczne. stosujemy na ma ych powierzchniach. spadek terenu 27. pokryte farbami. faliste. przejrzyste. wykonanie d u sze ni przy blachodachówce. wymaga odpowiedniej konstrukcji i podk adu . jest samoistnym zabezpieczeniem przed korozj . miedziana ± du e budynki * nie stosujemy stali ± zbyt szybka korozja Rodzaje: . ale wymagaj piel gnacji (szczególnie ocynkowane) nie Blacha trapezowa Blacha miedziana ± najlepsze okrycie. trwa o do 300 lat nie wymaga konserwacji. trwa o do 100 lat Wady: kosztowne.j tkowy rys!! 3 jednostolcowy rys!! Pokrycia dachowe Podzia ze wzgl du na materia : .pokrycia ceramiczne Dachówki ± s bardzo estetyczne.5mm.grubo mniej ni 0. nie wymagaj wi kszej konserwacji. trwa o ok. mo e by p aska.tworzywa sztuczne ± PCV z dodatkiem antyst eniowym ± do ma ych budynków . koryta w kszta cie pó kola. wymagaj pe nego deskowania.

gospodarcze.po arowe ± najcz ciej zewn trzne Ze wzgl du na ognioodporno : .por cze Rodzaje schodów ze wzgl du na po o enie w stosunku do budynku: .elbetowe . trójbiegowe) . ze wzgl du na przypadek jednorazowego obci enia Rys!! Elementy schodów: .towarowe ± specjalne pochylenie do przenoszenia ci arów .rodzaje. obci enia u ytkowe.zewn trzne ± wej cie do budynku ± przeciwpo arowe .28. max 20cm max.wewn trzne ± komunikacyjne mi dzy kondygnacjami . betonowe .kamienne . konstrukcje.17 . charakter pracy statycznej Schody ± wa ny element konstrukcji budowlanej s u cy do przemieszczania si miedzy kondygnacjami. stalowo-drewniane) Ze wzgl du na ich kszta t w rzucie poziomym: . od 2 do 4cm h.dwukierunkowe amane .nie zwi zane z budynkiem ± schody do pokonania ró nic w terenie (skarpy) Rodzaje schodów ze wzgl du na u ytkowanie: .mieszane (np. ilo stopni w jednym biegu. dwubiegowe.elementy poziome ± spoczniki i podesty .g ówne .wachlarzowe Elementy schodów i ich zasadnicze wymiary Rys!!! s ±szeroko stopnia. Zaprojektowane obci enie u ytkowego na schodach jest wi ksze ni na stropie.piwniczne (bardziej strome) .powrotne dwubiegowe . min 25cm c ±zwis. schody.obrotne jednobiegowe .dwubiegowe .wysoko stopnia.drewniane . przenosz ci ary w asne i od elementów konstrukcyjnych.strychowe ± cz sto schody drabinkowe . Na ogó w budynkach jednorodzinnych znajduj si w klatkach schodowych.elementy pochy e ze stopniami ± biegi .ognioodporne: elbetowe.ceglane .nieognioodporne: drewniane.betonowe .stalowe . stalowe Ze wzgl du na materia : .terenowe. kamienne.kr te . np. kuchenne .jednokierunkowe (jednobiegowe.

roztwory.uzyskiwane z suchej destylacji w gla kamiennego. Asfalty przemys owe: izolacje (antykorozyjne). osnowy metalowe: z aluminium a nawet miedzi. folie sztuczne. z posypk lub bez.schody gotowe. Osnowa jest cz ci wytrzyma o ciow . farby.rzadkie.drogowe Z asfaltów drogowych wykonuje si asfalt betonowy. Masy asfaltowe ± roztwór asfaltu i rozpuszczalnika Lepiki ±asfaltowe masy rozpuszczalnikowe.na zewn trz mx 10 Schody wej ciowe: . parafinowe i asfaltowe (bardzo dobre) Asfalty w zale no ci od przeznaczenia: . materia y rolowe (papy) Papa. rednie i ci kie. w zale no ci od jako ci ropy: Asfalty pó asfaltowe. Posypka.schody wykonywane na mokro .selekcjonowany upek chlorytowo-serycytowy Papy nowej generacji ± kompozyt wielowarstwowy Emulsje ± zawiesina rozdrobnionych cz stek asfaltu w wodzie z dodatkiem stabilizatorów. Osnowy: tektury. prefabrykowane 29. Emulsje: gruntuj ce. lniane. tkaniny z tworzyw sztucznych. pow okowe ± o konsystencji pó g stej.hydroizolacje * przeciwwilgociowe ± sama wilgo * przeciwwodne ± bezpo redni kontakt wody.powstaj w wyniku rafinacji ropy naftowej. lakiery. W stosunku do asfaltu ma gorsze w a ciwo ci. mo na je stosowa na lekko zwil one pod o e.d wi kowe .je eli dwa stopnie to mo emy po czy je monolitycznie z budynkiem . . tworzywa sztuczne Asfalty naturalne: w postaci ska Asfalty sztuczne: .je eli wi cej ni dwa stopnie ± zawsze oddzielna konstrukcja (budynek pracuje oddzielnie ze wzgl du na swój ci ar) Podzia schodów ze wzgl du na konstrukcj .przemys owe . pasta ± g sta. pozosta e cz ci ± pak. nie nadaj si na izolacj . w wyniku destylacji powstaj oleje: lekkie. tkaniny techniczne: tkaniny z konopi.antykorozyjne Materia y stosowane do hydroizolacji: smo y i asfalty. materia y do izolacji przeciwwilgociowych ± przyczyny zawilgocenia budynków Izolacje: .schody z gotowymi stopniami . Pak po zmieszaniu z olejami daje s om spreparowan . równie opadowej -cieplne . folie. mieszaniny ró nych substancji +rozpuszczalnik Smo y.osnowa przesycona bitumitem +ewentualnie dodatkowe pow oki zewn trzne. tkaniny szklane.

nie mo na uzyska docisku izolacji .umieszczenie od strony kontaktu z wod tak.odporno na okre lone temperatury . które: .dobre przyleganie do pod o a .du a elastyczno .wyprawa z pasty asfaltowej .docisk dotyczy pap tekturowych (p czniej ) . ujemnych) .obci enia równomiernie roz o one.docisk nie wi kszy ni 0.lekkie (zabezpieczaj tylko przed wilgoci .jest suche . która wywiera napór) 30.równe.wyprawa z zaprawy cementowej .uk adamy prefabrykowane p yty elbetowe .zabezpieczenie przed temperatur >40C IZOLACJE Z FOLI I TWORZYW SZTUCZNYCH: ( w porównaniu do bitumicznych) .wi ksza wodoszczelno . izolacje przeciwwilgociowe ± zasady ich wykonywania Zasady wykonywania izolacji przeciwwilgociowych: IZOLACJE BITUMICZNE: Wymagania ogólne: .je eli p kni cia >2mm nale y je zabezpieczy (zaszpachlowa ) Pod o a specjalne: .01 MPa.szybsze wykonanie (mo na wykonywa nawet w temp.lepiki o konsystencji g stej lub na gor co . mo e chroni przed wod .wi ksza odporno na czynniki chemiczne .odporne chemicznie Izolacj bitumiczn nak adamy na pod o e.o odpowiedniej wytrzyma o ci .o odpowiedniej wytrzyma o ci . aby przenosi a tylko prostopad e do niej obci enia .du a wytrzyma o na rozci ganie .zamiast wk adek mo na stosowa fizelin Warunki pracy izolacji ci kich: .powinny by elastyczne (obiekt pracuje) .nie stosujemy izolacji bitumicznych je li s wysokie temperatury Warunki.warstwa gruntuj c +2 razy papa) .5cm ± stanow przepon wodoszczeln .wymagane specjalne sztywne ustroje dociskaj ce izolacj do powierzchni . izolacje z mas pow okowych) . ale niezbyt g adkie (chropowate) . aby dociskana by a do powierzchni parciem wody . bez obci e punktowych .warstwa klej ce wi cej ni 1.jest czyste (bez py ów) .musi by tak skonstruowana. pow oki gruntuj ce. np. aby izolacja spe nia a swoj funkcj : .rednie (chroni obiekt bezpo rednio przed wod opadow .Rodzaje izolacji bitumicznej: .ci kie (co najmniej 3 warstwy papy.czasami p yty stalowe zakotwiamy Sklejanie wk adek (pap tekturowych): .

du o dro szy i twardszy . mury szczelinowe.35 2.granulaty wykonane z we ny mineralnej. zastosowa wiatro apy 4.spieniony polistyren.wytrzyma o materia u.odporno na dzia anie ognia .uzyskania komfortu cieplnego Przy ociepleniu/ dociepleniu nale y: 1.odporno na wilgo ± im mniej nasi kliwy tym lepiej .zaoszcz dzenia energii . przy dobrze bierzemy pod uwag : . lamelowe) ± skomplikowane instalacje.otuliny ± instalacje wewn trzne . otuliny dostosowane do rednic .poda przyk adow technologi jej wykonania 33.maty (zwyk e.wspó czynnik przenikania ciep a P [W/mK] . jednolita struktura.pow oki sztywne (do obiektów. g ównie na rozci ganie * je eli chcemy ociepli budynek wysoko ciowy zawsze u ywamy materia u niepalnego ± we ny mineralnej. odpowiednio zaprojektowa i wykona instalacj grzewcz 5.. które uleg y zniszczeniu. ma o szczelin. domieszki uszczelniaj ce .32. ze powstaje wodoszczelny el elastyczny) 31.zaoszcz dzenia paliwa . stropodachy * najpowszechniej stosowany jest styropian ekspandowany . max-20cm.oszcz dno ci pieni dzy .nowoczesne pow oki hydroizolacyjne ± ró nego rodzaju pow oki powstaj ce na bazie hydrocementu: .elastyczne (przenosz rysy pod o a) .stare budynki) .nale y nak ada na mokre pod o e OBIEKTY BEZ IZOLACJI: . zadba o ilo i jako stolarki okiennej i drzwiowej 3.bentonitowe (silnie p czniej i powoduj . ró nego rodzaju tkanin ± miejsca trudnodost pne. szklanej Rodzaje izolacji: . naszkicowa i omówi izolacje przeciwwilgociowe w budynku przy wodzie gruntowej poni ej poziomu pod ogi w piwnicy i nieco powy ej 32.ochrony rodowiska . ociepli wie ce i nadpro a (mostki termiczne) materia y do izolacji cieplnej.0.p yty ± stosowane na du e p askie powierzchnie . ocieplanie budynków ± materia y izolacyjne i metody ocieple Ocieplanie i docieplanie budynków w celu: . dobra w a ciw izolacj ± materia : grubo izolacji min-5 cm. zbiorniki.wykonujemy izolacj z betonu wodoszczelnego (ma o zaprawy w betonie. naszkicowa i omówi izolacje przeciwwilgociowe przy wodzie gruntowej powy ej poziomu posadowienia. naro a w dachach . wspó czynnik przenikania ciep a mniejszy ni 0.

s to: * uj cia wód * obiekty zwi zane z transportem wody * obiekty s u ce do uzdatniania wody * obiekty s u ce do dezynfekcji wody * obiekty s u ce do magazynowania wody .towarzysz ce . metoda mokra ± ci ka Twarde p yty styropianowe lub cementowe wzmocnione siatk stalow przytwierdza si zapraw do elewacji. niepalne. nast pnie przez otwory wdmuchujemy granulaty 6. Rzadko stosowana. niepalna. zasypka z kruszywa METODY WYKONYWANIA DOCIEPLE : . zagro enie kondensacji pary wodnej. mur szczelinowy dwuwarstwowy Dostawiamy dodatkowy mur i kotwimy ze cian w a ciw . s aba izolacja * inne materia y: zasypka z torfu. ponad 1000C * we na szklana ± dro sza od mineralnej. bardziej amliwa. stosowane w elektrociep owniach.* p yty z we ny mineralnej ± bazaltowe. 2. wytrzyma o do 500C * pianka poliuretanowa . starych. docieplenie od wewn trz Rzadko stosowane. 4. o ró nych wymiarach. granulaty. p ytkami itp. nast pnie (gdy klej wyschnie) nak adamy tynk mineralny lub akrylowy. które sk adaj si z ocieplenia mocuje si do elewacji. du a wytrzyma o . Elewacj mo emy wyko czy ró nego rodzaju p ytami elewacyjnymi. obiekty budowlane zwi zane z wodoci gami i kanalizacj Wodoci gi jest to ca o zagadnie zwi zanych z uj ciem wody.izolacje wykonujemy od zimnej strony ± ochrona przegród przed przemarzaniem Przyk ad docieplenia typowej przegrody budowlanej: Rys!! Przyk ad docieplenia ciany z mostkami termicznymi: Rys!! Metody: 1. panelami. niepalne. metoda lekka ± sucha Stosowana do elewacji s abych.025. W przypadku zabytkowej elewacji. ca kowicie wodoodporna. jej uzdatnieniem. mo e by w postaci p yt lub p ynna ± usztywnia si w kontakcie z wod * szk o bia kowe ± odporne chemicznie. Taka metoda zmniejsza jednak powierzchni u ytkow pomieszcze . a nast pnie maluje si farb natryskow . du o lepsza izolacja.bezpo rednio zwi zane z procesem technologicznym przygotowanie wody do picia. magazynowaniem oraz dostaw do jej odbiorców Obiekty budowlane zwi zane z wodoci gami mo na podzieli na: . drewniany lub metalowy i do niego mocujemy izolacj w postaci p yt (najcz ciej z we ny mineralnej) obci enia przenosi ruszt. Na ca powierzchni nanosi si ruszt aluminiowy. metoda gotowych bloczków Gotowe bloczki.503cm). przyklejana za pomoc specjalnej zaprawy klejowej. w których jest bardzo ma o otworów 5. metoda lekka -mokra Stosowana najcz ciej do elewacji nowych. siatk wieszaj c na bolcach.P =0.wytrzyma e w temp. nast pnie przyklejamy specjaln siatk wzmacniaj c . nast pnie nak ada si tynk mineralny (1. 3. albo do budynków wysokich. 34. Stosowane na cianach.

Obiekty tego typu posadowione znacznie poni ej poziomu wody nara one s na du y wypór. wod . które pracuj pod wod nale y wykonywa z betonu wodoszczelnego.zaporowe) oraz podziemne (studnie p ytkie i g bokie) Uj cia wód powierzchniowych to uj cia wody rzecznej ( p yn cej ) i stoj cej ( jeziora) i s to: . Istotne jest wykonanie szczelnych przej ruroci gów przez ciany komory czerpalnej.Rodzaje uj wody i ich konstrukcje: Uj cia mog by powierzchniowe (rzeki. co nale y uwzgl dni zarówno przy projektowaniu jak i wykonawstwie. typu ci kiego 3+p+l ??? lub foli aluminow oprócz tego takie konstrukcje. szybowe. mog by poziome lub pionowe . umo liwia sedymentacje piasku Rys!!! Uj cia wód podziemnych: . jeziora.uj cia nurtowe ± usytuowane w nurcie rzeki . studnie wiercone. Mo na stosowa odpowiednio grube ciany i p yt denn lub obci y obiekt w czasie wykonywania. W ród tych obiektów s : * zbiorniki wody surowej i czystej * zbiorniki chemikaliów * osadniki * budynek koagulantów . Tworz j obiekty budowlane do przeprowadzenia procesów technologicznych w wyniku których uzyskuje si wod zdatn do picia. kopane. pomieszczenia socjalne uj cie tego typu mo na wykona jako wodoszczeln skrzyni elbetow z izolacj przeciwwodn . a wszelkie szwy dylatacyjne zabezpieczy ta mami uniemo liwiaj cymi filtracj wody. zbiorniki retencyjno. która po wykonaniu ca ej konstrukcji wypompowujemy (wtedy konstrukcja jest obci ona cz ci nadziemn i to równowa y si wyporu) Uj cia g binowe ± studnie pionowe i poziome ± studnie promieniste Obiekty stacji uzdatniania: Woda z uj cia po wst pnym oczyszczeniu jest dostarczana ruroci gami t ocznymi do stacji uzdatniania wody.uj cia g binowe ± 100 ± 200 m .uj cia zatokowe ± zatoka chroni przed lodem. okr g ej studni z kr gów lub studni opuszczonej. gruba Ka ka. aby unikn wyp yni cia budowli.studnie promieniste ± du a wydajno . warsztaty.uj cia brzegowe ± bulwarowe na brzegu . Konstrukcje uj powierzchniowych: Czerpnie ± umieszczone w nurcie maj zazwyczaj posta skrzyni elbetowej z kratami lub filtrami wirowymi na wlocie wody. np. Komory czerpalne ± najcz ciej jako elbetowe studnie opuszczane ± ci ar studni musi zrównowa y si y tarcia jej p aszcza o grunt oraz uniemo liwi jej wyp yni cie. Uj cia zatokowe i brzegowo ±bulwarowe zawieraj nast puj ce elementy: y kraty rzadkie i kraty g ste wst pnego oczyszczania wody y komory zbiorcze ± zbiornik wody y komory czerpalne ± urz dzenia ssawne y pompownie y urz dzenia do p ukania komór czerpalnych y przewód t oczny y magazyny.uj cia p ytkie ± do 100m. np.

Kana y te wykonuje si z elementów elbetowych prefabrykowanych.telefoniczne .pó rozdzielczy ± system dwusieciowy.sie energetyczna itp.ci ar wyposa enia ± obci enie u ytkowe kana u Obci enia zmienne d ugotrwa e ± poziome: . kontrole mo na wykonywa bez rozkopywania ulic. Rura przeciskowa pozostaje w gruncie. drogi . przemys owe odprowadzane s jedn sieci . a ruroci giem wype nia si betonem.rozdzielczy ± cieki bytowo. z tym. Do systemów kana ów ciekowych przedostaj si równie wody infiltracyjne. remonty.ogólnosp awny ± wszystkie cieki odprowadzane s jedn sieci (bytowo. przemys owe. Ruroci gi napowietrzne ± przekraczanie przeszkód Przeszkody ± rzeki. w której rozmieszcza si uzbrojenie sieciowe. e za pomoc specjalnych separatorów wody opadowe pocz tkowej fazy deszczu.parcie spoczynkowe gruntu Obecnie stosuje si przeciskanie hydrauliczne ruroci gów zw aszcza pod drogami o du ym nasileniu ruchu. a wi c: . a przestrzenie mi dzy rur przeciskow . W takich kana ach przegl dy. b d monolitycznie Prefabrykowane 180 <= h <= 300 cm . 150 <= b <= 420cm Obci enia sta e ± pionowe: .pionowe: .obci enia pojazdami Obci enia zmienne d ugotrwa e . a wody opadowe ± drug ) . Kana taki to podziemna konstrukcja. itp.. opadowe) . co tworzy sztywne i trwa e konstrukcje.wodoci gowe .gospodarcze. jako bardziej zanieczyszczone. Rozró nia si nast puj ce systemy kanalizacyjne: .* pomieszczenia ozonowania * filtry po pieszne * pompownia dwustopniowa * zbiorniki wie owe Oraz obiekty pomocnicze nie zwi zane bezpo rednio z produkcj wody Kanalizacja ± odprowadzenie cieków i ich oczyszczenie Systemy kanalizacyjne Zadaniem kanalizacji jest odprowadzenie z okre lonego obszaru zabudowanego cieków bytowych i przemys owych oraz wód opadowych. a drugiej fazy do kana ów deszczowych cieki z kanalizacji powinny by odprowadzane do ???? Kana y zbiorcze Rozwój infrastruktury technicznej miast zmusza do stosowania tzw. odprowadzane s do sieci miejskiej. linie kolejowe. w wozy. torami kolejowymi.rury kanalizacyjne . Do przecisków stosuje si najcz ciej rury stalowe. kana ów zbiorczych.gospodarcze.ci ar w asny kana u z elbetu . drena owe i przypadkowe.ci ar nasypki gruntu Obci enia zmienne krótkotrwa e ± pionowe: . w które po wykonaniu przecisku wk ada si w a ciwy ruroci g.

temperatura Ruroci gi o du ych rednicach (sztywne) mog by projektowane jako samono ne przenosz ce dodatkowo obci enia od pomostów ??? Schemat statyczny ruroci gu ± belka wieloprz s owa Rys!!! W przypadku.eliwa -stali .obci enia u ytkowe pomostu .medium wype niaj ce ruroci g .ci ar w asny .izolacje cieplne i antykorozyjne .ci nieniowe ± wodoci gowe. Rys!! Przekroje kana ów. Istotne jest obci enie zewn trzne kana u ± ulica chodniki. kanalizacyjne. zachodzi wówczas konieczno budowania przepompowni. wodoci gowe.z betonu spr onego . Nie zawsze jest to mo liwe i op acalne. Sposób wykonania przej cia zale y od rodzaju i sztywno ci ruroci gu. warunków terenowych (szeroko przeszkody). Rodzaje rur stosowanych w sieciach kanalizacyjnych i wodoci gowych: . Ruroci gi ma ej sztywno ci (wiotkie) ± zawsze wykonujemy konstrukcj no n podobn do k adki dla pieszych. by p yn y jako grawitacyjne. Rury te mog by wykonywane z ró nych materia ów: .obci enia niegiem. gazowe. oblodzeniem Obci enia dzia aj ce na ruroci g: . warunków gruntowych. które przet aczaj cieki na odpowiedni odleg o .tworzyw sztucznych . który umo liwia sta y dost p do ka dej cz ci ruroci gu Obci enia dzia aj ce na konstrukcj : .sta e .ci ar w asny ruroci gu i medium. nieg . naftowe ± mog by prowadzone przez przeszkody napowietrznie.bezci nieniowe ±kanalizacyjne W kanalizacji przewody ci nieniowe tylko gdy istnieje konieczno przet aczania cieków lub ich przenoszenia. czasami kanalizacyjne . na której montuje si ruroci g i pomost monta owo-eksploatacyjny.oblodzenie. gdy rozpi to ci pomi dzy podporami s znaczne > 10m wówczas jako konstrukcje no n stosuje si d wigary kratowe dwuwspornikowe. w których pas d wigara stanowi ruroci g Rys!!! Gdy rozpi to ci s znacznie wi ksze ni 100m ± konstrukcje wisz ce lub ukowe Rys!!! Najcz ciej projektuje si kanalizacj grawitacyjn .ci nienie medium . sposób ich u o enia w wykopie oraz g boko i materia z którego s wykonane s ci le ze sob powi zane.ci ar w asny konstrukcji . albo przenosz na odpowiedni wysoko . wiatrem. które go wype nia .Ruroci gi ciep ownicze.

z ceg y kanalizacyjnej ± klinkierowej Najlepsze z produkowanych w Polsce s rury WIPRO ± betonowe i elbetowe o rednicach 200 ± 2000 mm i d .kamionkowe . flotacji. rodzaju wykopu .mechaniczne ± wykorzystuje si technologi rozdrabniania. filtracji. powinien zawiera dane dotycz ce komór kanalizacyjnych ( których konstrukcja i wielko zale od rednicy rur).5 ± 2.projekt powinien obejmowa : zaprojektowanie rur lub dobór z katalogu o odpowiedniej no no ci i odpowiednim fundamencie oraz rodzaju i sposobie po cze poszczególnych odcinków. Konstruowanie i projektowanie konstrukcji kanalizacyjnych: . dla ma ego osiedla Rys!!! Obecnie cz ciej stosuje si oczyszczalnie mechaniczno. 35. glonów. sorpcji.obci enie zasypk gruntow ± zale y od rodzaju gruntu. C50. przyjmujemy si 10.wyznaczenia obci e dzia aj cych na ruroci g . wytr cania i zoboj tniania .obliczenie b d przyj cie z katalogów rur spe niaj cych warunki obci enia i si wewn trznych Rury wymiaruje si stosuj c metod stanów ??? Rodzaje obci e dzia aj cych na ruroci g: .betonowe o przekroju jajowym .5 m. odwirowania itp. sedymentacji. wymiany jonowej i ekstrakcji . odgazowania. .wykonanie projektu konstrukcji poszczególnych obiektów .obci enie pojazdami ± nacisk od ko a 50 kN lub 10 kN . Statyczno wytrzyma o ciowe zagadnienia dotycz ce projektowania rur u o onych w gruncie dotycz : . koagulacji.wykonanie starannie i zgodnie z projektem i sztuk in yniersk obiektów budowlanych .elbetowe z stopk lub bez .betonowe ze stopk .5 kN/m3 .opracowanie w a ciwej technologii oczyszczania .fizyczno-chemiczne ± zwi zane ze zjawiskami odparowania.biologiczne. obiekty budowlane w oczyszczalniach cieków Prawid owy proces oczyszczalni cieków: .chemiczne ± oparte na procesach utleniania.prawid owa eksploatacja zgodna z opracowanymi wytycznymi Metody oczyszczania cieków: . wypieniania.ci ar w asny rury zale y od ci aru obj to ciowego betonu = 25kN/m3 i ci aru obj to ciowego elbetu = 26 kN/m3 z pomini ciem pogrubienia. w których cieki po mechanicznym oczyszczeniu na kratach w piaskowniku i osadniku Imhoffa (osadnik wst pny) .wyznaczenia si wewn trznych w rurze . wymra ania. cedzenia. 1.Rury bezci nieniowe: .ci ar cieszy wype niaj cej rur ± zale y od ci aru obj to ciowego. a nawet fauny Zazwyczaj w technologii oczyszczania czy si ró ne metody ± przewa nie mechaniczne i ??? Schemat prostej oczyszczalni mechanicznej przeznaczonej np.biologiczne ± wykorzystuj metaboliczne przemiany bakterii. z betonu wysokich klas C30. redukcji.elbetowe o przekroju jajowym . skrzy owa kana ów.

walcowe . Nast puje tu proces tlenowego biologicznego oczyszczania z zanieczyszcze organicznych. gazowe.komory osadu czynnego .zespolonym z komor fermentacyjn . z o a biologiczne. stacje filtrów. gazu i gruntu . melioracyjne.) c) przewody ( wodoci gowe.zwi kszenie kosztu transportu . kanalizacyjne. piaskowniki i inne b) budynki ( pompownie.beczkowate . fermentacji.komory fermentacji Obiekty te s budowlami in ynierskimi pracuj cymi w bardzo ci kich warunkach. energetyczne. kot ownia. ró nego rodzaju komory. Schemat technologiczny omówionej oczyszczalni przedstawiono na rysunku: Rys!!! Obiekty budowlane w oczyszczalniach cieków mo na podzieli na: a) budowle in ynierskie typu zbiornikowego (osadniki. budynki administracyjne itp. w którym zatrzymywane s cz stki biologiczne wyp ukane ze z o a.oszcz dno robocizny . s przepuszczane przez z o a biologiczne.wy sza jako materia u (beton i zbrojenie) Wady: . np.statyczne i dynamiczne obci enia od maszyn i urz dze (drgania i uderzenia) Wi kszo wymienionych zbiorników jest wykonywana z elbetu.skrócenie czasu budowy .mniejsza odporno cienko ciennych elementów na korozj -trudno ci w uzyskaniu wysokiej jako ci styków elementów prefabrykowanych Prefabrykacje s uzasadnione gdy mo emy zastosowa wi ksza liczb jednakowych elementów ± oczyszczalnie rednie i du e Zbiorniki mog mie ró ne kszta ty: .najbardziej charakterystyczne dla oczyszczalni obiekty: ZBIORNIKI: Wielko zbiorników i kszta t wynikaj z opracowanego systemu technologicznego: Zbiornikami s : -piaskowniki -osadniki -z o a biologiczne . mieszalniki. koryta i kana y cz ce urz dzenia do oczyszczania cieków i unieszkodliwiania odpadów) zbiorniki.parcie cieszy.prostok tne . rzadziej s to obiekty stalowe.komory reakcji .oszcz dno drewna (deskowanie) . zbiorniki wyrównawcze. Zalety prefabrykacji: .wypór przez wody gruntowe .oszcz dno betonu i stali . poddawane s bardzo zró nicowanym i znacznym obci eniom: . Konstrukcje elbetowe mog by wykonywane jako monolityczne lub prefabrykowane. stacje spalanie osadów.zmniejszenie sztywno ci przestrzennej konstrukcji . Nast pnie cieki przep ywaj przez osadnik wtórny.wielokomorowe .

w zale no ci od kierunku przep ywu cieków: piaskowniki poziome (przep yw poziomy.osadnik sk ada si z 2 cz ci: przep ywowej i osadowej .urz dzenia przep ywowe w postaci koryt lub komór . pionowo -wirowy) .wykonywane jako zbiorniki pojedyncze lub wielokomorowe otwarte lub przekryte. osadniki poziome) i wykonuje si je w wykopach otwartych.Zbiorniki w oczyszczalniach cieków mog by posadowione p ytko (piaskowniki poziome. Budowle g bokie .osadniki Imhoffa Te zbiorniki najcz ciej realizuje si jako studnie opuszczane Piaskowniki .osadniki pionowe .komory napowietrzania .obci enie temperatur .najcz ciej stosowane piaskowniki poziome w kszta cie koryt Osadniki .parcie czynne wody gruntowej .ci ar w asny konstrukcji . Przekrycie mo e by zatopione lub niezatopione nieruchome lub p ywaj ce Osadniki Imhoffa: Sk adaj si z 2 zasadniczych cz ci: .parcie cieków i opadów .parcie czynne gruntu .w zale no ci od kierunku przep ywu cieków: a) osadniki poziome zwyk e b) osadniki poziome od rodkowe c) pionowe ± przep yw od do u do góry d) poziomo ± pionowe ± kierunek uko ny od do u ku górze .du e osadniki poziome .mog dzia a okresowo lub ci gle . kwadratowy.przep ywowej w postaci koryta ± mechaniczne oddzielanie cieków na drodze sedymentacji .do oczyszczania ze cieków ziarnistych zanieczyszcze . poziomowirowy.do oczyszczania cieków z zawiesin drog sedymentacji .komory dzielimy na: a) Komory fermentacyjne zespolone z osadnikami ( osadniki Imhoffa) b) wydzielone komory fermentacji: otwarte i zamkni te . je eli wyst puje woda gruntowa to jej poziom obni a si p.kszta ty zbiorników: ko owy. za pomoc drenu opaskowego. Komory fermentacyjne: . prostok tny Rys!!! Przy obliczeniach konstrukcyjnych uwzgl dnia si nast puj ce obci enia: . rzadziej przez pompowanie.komory mog by konstruowane jako budowle ziemne.przeznaczone do przeróbki osadów ciekowych przez fermentacj metanow . poziomo.rubowy) . elbetowe lub elbetowe spr one .obci enie technologiczne ± zgarnianie osadu itp. pionowe (przep yw pionowy.osadniki to najcz ciej zbiorniki otwarte wyposa one w urz dzenia do usuwania osadu i cz ci p ywaj cych .

jazy ± wykonane z betonu. e równowa y on si y pionowe) *Zapory betonowe rednie i pó ci kie (oprócz si grawitacji wspó pracuj z brzegami) *Zapory lekkie: ukowe (znaczne wysoko ci pi trzenia) i wielo ukowe (w dolinach i ska ach)przenosz obci enia przez koryto. Kolumbia..przystanie. falochrony Obiekty budowlane dzielimy na: budowle wodne i pi trz ce 1. ziemne bez kamieni oraz narzutwo-ziemne rys!!! * przy ka dej zaporze upusty ± czyli przelewy z zamkni ciami lub bez s u ce do bezpiecznego przepuszczania wody Spusty. ziemne ± Czorsztyn. woda stale si przelewa. tamy regulacyjne (wykonane z kamienia) faszyny (wykonane z ga zek wierzby krzaczastej). najwy sze zapory to zapory ziemne : Tad ykistan (302 335m). Przyk adowe budowle wodne to: kana y eglugowe. budowle pi trz ce i do magazynowania wody: . zapory.na dole zbiornika. zbiorniki wodne. Ro nów ± maj tak du y ci ar. opró nienie zbiornika prawie ca kowicie (remonty) fale powodziowe .nie zamkni . 36. Polska. do komór osad opada przez szczeliny wykonane w dnie koryta i podlega tam fermentacji metanowej. kana y eglugowe.Komory fermentacyjnej ± pod korytami. Chiny (najwi ksze jezioro zaporowe na wiecie). obiekty rekreacyjne ró nica mi dzy kana em a rzek : kana ± sztuczne koryto wytworzone przez in yniera rzeka ± twór naturalny ( mo e by dzika lub uregulowana) regulacja rzeki ± budowanie opasek brzegowych. które chroni przed erozj rzeki. zbiorniki retencyjne. (cz przelewowa zawsze z betonu i zamkni cia stalowe) Spusty denne . które umo liwiaj utrzymanie poziomu wody i ochron przed powodziom s w sekcji przelewowej. Francji . zbiorniki oczyszczalni cieków -Budownictwo wodne morskie: nabrze a.Solina (82m). nie chroni przed powodziami w przeciwie stwie do jazów sta ych. *mog by sta e (z zamkni ciami stalowymi poni ej 15m) je li H>15m to s to zapory betonowe *Jazy ruchome.zapory betonowe o wysoko ci ponad 15 m ± s u g ównie do tworzenia zbiorników retencyjnych magazynuj cych wod oraz zapobiegaj ce powodziom albo znacznie agodz ce jej skutki: *Zapory betonowe ci kie: masywne: Solina. pod o e: g ównie w Szwajcarii. wa y przeciwpowodziowe ± nie s obliczane na obci enia sta e. obiekty budowlane w in ynierii wodnej. porty morskie. Niedzica (65m) . s u do wykorzystania wody i zabezpieczenia przed szkodliwymi skutkami. ostróg rzeka skanalizowana ( cz ciowo skanalizowana jest rzeka Odra) ± zabudowana systemem zapór na brzegach 2.zapory ziemne ± przygotowane do sta ego pi trzenia wody: narzutowe (narzut kamienny gruntowy) . Meksyk.budowle wodne i pi trz ce Budownictwo wodne: -Budownictwo wodne ródl dowe: wa y przeciwpowodziowe. mola. budowle wodne ± wykonane z betonu lub z gruntu.