'

,

:/f-

I n
4'.'

^?'

'^
tuh X

/•
%
•'j.

j
'\aim.^

^
.

^-.'••fv;

•;!•'•
'

^•^'•^'*h< &':'• ^fc*,,?'ii',

'•*•''''••

, '

''N^''ii7^^''''" ',''';i ,•-' .; !
1

1

:

i

'

''

.'

<
, ,

>

',
.

^y.'':'.Kv:.;:\-: «"•:,

m-'^

>•(.-':,
'

,

•5.) i>-<.'^H'r

1-

-.•^

1.

,'i'!:/-''tjl!:;}r:^

,.,-.: 'Mi'-'.f.'-b'
'
.
:

;

i.lrf''

,

'

•»(<?-'.'•:

ff.^;':yV

':

/MVj'.::^-4.V)';<:.

.,•
.

:p:

:

'

l:

','.'-<-(;'''•'.'

m:
'I

;i::i:;'

i

O

I

*

,

i#'::
^'11-.

Digitized by the Internet Archive
in

2011 with funding from
University of Toronto

http://www.archive.org/details/patrologiaecursu174mign

PATnOLOGLE
(Uiusiis coiviiMjrnis
IMIILIOTIIKCA

HNIVKKSXLIS,

INTKCUA.

liMI-OUMIS.

COMMOHA.

(II<:C().N()MICA,

i\Mm

ss. rAritiiU, ikiciokum sciiinoKi uoii: i^ccm^siasiicoki
yi
\it
I

m

.i':\(i

\i'(>sT(U.i(:n

\i)

iNNOCKNiii
KiitiM
;

iii

ii:.\ii'oii\

i'i.i»m

UKCUSIO CIIIWtNOUXilCA
OMNlUMQlLKC\STirKlU":VK)NlIMKNTUUll\U:ATII(.)CI(:J<:THAI)rnONlSI'Kh DlJODKClMI-moUA
KC.CCKSl/K S/t^C.UCA,
IMIill SK DrMQll-: NO.N.M.I.I.IS i;ODIi:iin H MANUMCIUPTIH COI.LATAH, PKliyUAM Dll.KlKNTKU CASTIOATA DissiiHTATioMiu s, ooMMKNT.Miiis i.KCTio.MHUsQUi-: V Aiii ANTi HiJ.s conti.m:nii;ii ii.i.i;st(iata ; OMNIBUS OIMOIIIHUS POST AMP1.18S1MAS liDITIO.VKS QU.« THIBUS NOVISSIMIS SyKCtll.lS DKBKNTUM ABSOLUTAS

JVXTA ICDITIONKS

AC.CUII.VTISSIM.VS

,

;

DICIKCTIS,

AtCTA

;

INDICIBUS l'AHTICUl.ARIHUS ANALYTICIS, BINCiUI.OS SIVK lOMOS. SIVi: AUCTOIIKS AI.ICUJUS MOURNTI SUHSKQUliNTlBUB, DO.NATA CAPITILIS INTHA IPSUM TK.\TUM IIITK DISPOSITIS, NKCNON KT TITULIS 81NGULAKUM PAr.INAIUM MAHOINKM Hl PEHIOhbM DISTINOUKNTIBUS SUDJKCTAMQUK MATKHIAM SIU.MFICANTIBUS, ADOH.VATA OPKHIBUS GUM DUBIIS. TUM APOGHYPHIS, AI.IQUA VKKO AUCTOllITATK IN OKDINK Al) Tll A [IITIONKM KCCI.KSIASTIGAM POI.I.KNTIDUS, AMPLIPICAT.V DUOBUS IND1C1BU9 GENKRALIHI S LOCUPl.ETATA ALTERO SGILIGKT MEHUM, QUO CONSULTO, QUIDQUID UNUSQUISQUK PATIUM, IN QUODLIBKT THKMA SGHIPSKHIT, UNO INTUITU CONSPICI ATUH ; ALTKHO SClUPTUHili S.\CHyE, kx quo lkgtori compkhirk srr obvium quinam patiies KT IN QUIHUS OPKHUM SUOHUM L0CI9 SINOUI.OS SINGl l.OIIUM LIBHOHUM
; ;
; ;

SGHIPTUn.^E TEXTUS COMMENTATI SINT. EDITIO ACCURATISSIMA, G.«TEU1SQUE OMMBUS FAGILK ANTKPONKNDA, SI PERPKNDANTUR CHARACTERUM NITIDITAS, CHART.fi Ql ALITAS, TUM VARIETAS INTKGRITAS TKXTUS, PERFKGTIO GOHHKCTIONIS, OPKUUM HKCUSOHUM TUM NUMKUU9, FOHMA VOLUMINUM PKRQUAM COMMODA SIDIQUE IN TOTO OPKHIS DECURSU CONSTANTEh SIMILIS, PHETII EXIGUITAS. PU.ESKUTIMQUE ISTA COLLEGTIO, UNA, MKTHODICA ET CHRONOLOGICA, SKXCKNTOUUM FUAGMENTOHUM OPUSCULORUMQUE HACTKNI.S HIG ILLIC SPARSORUM.
:

PRIMUM AUTKM

IN NOSTUA BIBLIOTHKCA, EX OPEHIBUS AD OMNES ^TATES, LOCOS, LINGUAS FORMASQUE PERTINKNTIBUS, COADUNATORUM.

SERIES SEGUNDA,
iiN

QUA PllODEU.NT PATRES, DOGTORES SGRIPTORESQUE EGGLESL^E UTIN.^i A GREGORIO MAG.NO AD IXNOCEiNTIUM III.

ACCURANTE
SIVE

J.-P.

MIGNE,
RAMOS EDITORE.

Bibliotliecie 4?leri

iinivers<«,

CURSUUM COMPLETORU.M

IN SINGULOS SCIENTI.t: ECCLESIASTIC.E

PATROLOOIA BINA EDITIONE TYPIS MANDATA EST, ALIA NEMPE LATINA, AHA GR.ECO-L.\TINA. VENEUNT MILLE FRANCIS DUCENTA VOLUMINA EDITIONIS LATIN^E OCTINGENTIS ET MILLK TRECENTA GR.ECO-LATIN JE. MERE LATINA UNIVERSOS AUCTORES TUM OCCIDKNTALES, TUM ORIENTALES EQUIDliM AMPLECTITUR HI AUTEM, IN EA, SOLA VERSIONE LATINA DONANTUR.
;

;

PATROLOGI^ TOMUS CLXXIV.
VEN. GODEFRIDUS ABBAS ADMONTENSIS. HARIULFUS ABBAS ALDENBURGENSIS. LISIARDUS TURONENSIS CLERICUS.

EXCUDEBATUR ET VENIT APUD
IN VIA DICTA DAMBOISE,

J.-P.

MIGNE EDITOREM,

PROPE PORTAil LUTETLE PARISIORUM VULGO D'ENFER NOMINATA.M
«EU PETIT-.MONTROUGE

l8o4

ELENCHUS
AUCTORUM ET OPERUM
QUI IN

HOC TOMO CLXXIV CONTINENTUR

GODEFKIDUS ABRAS ADMONTRNSIS.
Hoinilia'

Doniinicales

col.

21


Liber
(le

Dominicnles ipstivales
Keslivales
in

883
633
10o9
.

diversos Srripluw locos

benedictionibus Jacob palriarcliaj
Isaia?

...

H33
1157

Liber de deceni oneribus
Epistola ad 0.

monaclium

1209

HARIULFUS ABBAS ALDENBUKGENSIS.
Ghronicon Centulense
Vila S. Arnulfi Suessionensis

1212 1368

.

S. Madelgisili confessoris

.

1440

Appk.ndix.

Ghronicon Aldenburgense parvum
Ghronicon Aldenbur^^ense majus

1431

....

1505

Codex diplomalicus

1565

LISIARDUS GLERIGUS TURONENSIS.
Hisloria Mierosolymilana

1589

)W£ INSTITUTE OF MEPIAEVAL STUOIES
10

J^jfi--

ELWiLEY PLACE o 5, CANADA.

3*74

Ex typis

MIGNE

S/K(:i)i.i!\i

\ii

VEN.

CiOI)i:i

lUDI

ABHAIiS ADMOMKNSIS

OPERA
\:\

OIVINIA
AD.MONTKNSIHUS

MSS

CODl)

iiMDir

R. P.
^

HERNARDUS

PEZIIIS
S

BENEDICTINUS KT BIRLIOTHKCARIl
(Augiist;!' Vindel. et Gnvcii

MKLLICENSIS

IT^o foLi

ACCESSERK

HARIULFI

4LDEiMtllltr.E.\8IS,

LISIARDI T11R0NE.\SIS

SCRIPTA OU>E SUPERSUNT

ACCURAME

J.-P.

MIGNE

BIBLIOTIIEC/H: CL.EBI tI!%IYEBS/E
SIVE

CURSUUM COMPLBTORUM

IN SINGULOS SCIENTI.F.

KCCLBSIASTIC.F.

RAMOS BDITORB

UJ-B-JOO O-'

TOMUS UNICUS

VENIT 9 FRANCIS

GALLICI.'

EXCUDEBATUR ET VENIT APUD
IN VIA DICTA D'A31B01SE,
SEU

iMlGNE EDITOREM PROPE PORTA.M LUTETLE PARISIORUM VULGO ITEyFEH NO.MINAIAM
J. P.

PETIT-MONTROUGE

1834

HEVEHENDISSIMO, ILLUSTRISSIMO AC EXCELLENTISSmO

D. D.

DOMINICO PASSIONEO
ARCHIEPISCOPO EPHESINO,
SS. DD. NN.

INNOCENTII

XIII

ET BENEDICTI
PP.

XIII.

MM

AD AMPLISSIMAM GRAVISSIMAMQUE HELYETIORUM REMPUBLICAM

LEGATO APOSTOLIGO,
Fide
iii

Apostolicani

Sedeni,

niorum

sanctitate,

aniini

robore,

maxinjarum rerum usu,

doclrina, eruditione ac eloquentia iiicomparabili,

HAS

VENERABILIS GODEFRIDI,
Weingartlensis primum, dein Admonlensis
Archimandrilce,

Magni qnondam, Cermanice Magislri,

IIOMILIAS,
Obcollatadudumainplissimain hocsacratiusstudiorumgenus beneticiaet
auxilia, grati

animicausa

D.

l).

P.

H.

P.

•*^

DISSEUTATIO
HE
I.

VIT.V 1:T SCIUPTIS
mnnaMninm

VKN. (iODKFIUDI
A<lnionli>nftc jain lncl« a
»a>cu1<> riiriftlt undi-cinio,
U-t-tc.

CcIcWrriinnin Ronciliolinuin Slyri;p

cujus annosoptua^osiino qiiurtu a Han<'lis!iiino SaliburgiMi-.i ar<hicpis<oi)() (Ichplianlo,
vcttM-i

cliroiiugrapho
r<'ligi(in<*

AdinonttMisi (1)

ruti.vrifuri<ni ct (/((/iValuin rsl,

iis(pic

n<i

Ikit ipsa

tiTnporn inngni)rtiin

al-

qu<> doclrina vironiin soininariiiin fuil. Id ipiod, si luci

liiijiis

ar
liic

instiliiti

ralio pi-l(>rclur, iKpiido

dcmon-

slratu racillimuin ac

pronissimum

foret.

Vcruin diMino nobis

Godcrrido, ejus nominis priino abbale,

qui

si

rdiipios omni^s

vit, ct citjus

non doclrina, ccrtc rcruin gloriose sanrt.i8simc<|ue gcstariim aniplitndiau su|»crapra:staiUissimas honiilias post sexccntos dcnium annos nuiic primuni publici juris racimus,

dissertMidum ost.
II.

OriginiMu magni hujus viri rclicenl quidcm vclcrcs cl coaevi scriptorcs, quod ciiuidcra cgo sciani.

Vcruiii (labricl ItiK-oliiius,
Vciuiiiigen
lacit.

cruditus

copiiobita

iiiclyti

moiiaslcrii Wciiigarltcnsis (2) euin

dijiiaslam de

Quocirca tanto inajorem (idcm

comnierclur, quaiilo

pcispccliorcs

ci

fucrunt velerc«
pro^fuit.
I.iu

chartue ac tabnhe monastcrii sni, cui, ut nioi vidobinuis, Godelridus abbatis

nomine aliquol annis

Fratrein habuit Irimberlum, cclcbrcm illuin divinarum Scripturaruni explanalorcn),

suumqne posl

tholduni et Rudolfuin in abbatia Admonlcnsi successorein, de cujus vita et scriptis vidc

qu%

alibi (3) late

prolixeque disputavimus. Monasticen, secundum

Kegulam

B. Benedicti el consuctudines Hirsaugienses,

properantc ad fuieiu sseculo Christi undeciiiio, professus csl in famigcrntissimo

quondam monasterio
in virtulis,

S.

Georgii in Silva Hercynia, ex quo iisdem fcre icinporibus vitse sanctimonia «t doctrinx laude longe clarissimi plures viri prodiorunt. Porro quantos Godefridus sub eorura oculos,

tum

tum

in diira-

vinarum cognitionum studio progressus
plevit, post
III.

fecerit,

cgregia ejus acta, quoruin fania

omnem Germaniam

paulodeclararunt.

Ejus religione, prudeutia et eruditione capti coRnobitac Weingarltenses.

nonein, dapiferum de Waldpurg, comitem a Thann, tub quo

cum post abbatem (4) C/iumagnut principum, comitum et baronum nu~
Vineis floruere, de deligendo

merus,

et octo

miniinum ex sola comitum de
loci sui

Thann (amilia

in

successore

cogiiarent,

neminem, cui

regimen ciederent, Godefrido digniorem repererunt. Annum, in quem

ea Godefridi iu abbatcin Weingarttensein designatio et creatio pi*xcise inciderit,

non notat Bucelinus,

satis

habens observasse

eum

claruisse annoCliristi

lioO.

Necex eo

cerlius ampliusve quid haberaus quol an-

nos Weingarltensc ctxnobium sua pietate et ductrina iilustraveril. Sed quidquid de boc sit, Godefridi proefecturam Wcingarliensem ultra annura 1138 non processisse, ex eo constat quod ad hunc eumdei»

annum
scribil

jaiu Prior Monasterii S. Ceorgii,

Admoutcnsi appelletur.
:

quo ex monaslerio Weingarilensi recesserat, a chronographo Agens enim de cjus in abbatem Admontensem electione, citato loco ita diserte
prior S. Georgii, in ahbatem Adinuntensem electus, Ckunradi archiepiscopi nuntii»
esi.

Domuus Golfridus,

et litteris expetitus,et

ad nos deductus

archiep. Salzburg

,

coenobita itidein Admonlcnsis apud

Chronographo Admoniensi consonat biographus S. Gebehardi Henricum Canisium (3). Igitur, inquit, pr^efato
feliciter

Patre uostro Wolvoldo, posl multos tandem monaslica; religionis fructus,
vembris tublracto anno Jncarnationis Domini 1137, regxminis vero tui

ex hac luce Kalendis iVofratres elertione

annozxm, communi

dominum

Cotfriduni, priorem monasteriianle S. Georgii, sibi in abbalem elegerunt,el per monachos nostros
el

Odalricum prwfatuin
IV. Porro

Wililonem pro ipso a congre^atione directos, per d/)minum Theodwinum, Sanclw Ru-

finacardinalem, episcopum illum impelranint.

mox

ut Godefridus

Admonlensis raonasterii i-egimen capessivit, incredibile

est

quaiitum

coramodi, lucis et gloriae

illico ei Ecclesiae aceesserit.

Rem omnem

exsequitur biograpbus S. Gebebardi,
illius

oujus verba, ut ut longiuscula, tanlo libentius re£erimus, quanto
fide dignior eat. Sic aiitem

temporibus vicinior atque adeo

narrat

:

Hicergopastoris nomenfactis soUrter

aMmplms,

gregi sibi
dicti, pice

commiiso
rnemorice
variis

diligenter invigilavit intantum, ut divino

munere

illiiisque providentia,

nec non et sape

domiru, Chunradi archiepiscopi opera et laborUms, quasi

novum denuo initium

accipiens locus,

tum

modis, tum principalitcr {am<s gloria, observantiarum rigore, oblationibus seu donationibus fideiium, nobi'
lissima

monachorum atque sororum muUUudine,

nescio

an super omnia Germamarum monasteria non in^
et

valuerit.

Denique inter cmtera ipsius Patris Gotfridi egregie gestorum monimenta,
Script. Rer. Austr., col. 180 etseq. Sac, p. 93.

magnomm

monasierii

(1)

Tom. n

2j Part. 1 Gcrro.

(4)G€rm. Sac. P. i, p. 93. (S) Tom. VI Antiq. Lect. p. 1243.

(3j T. 11

The». Anecd. Novis. Pnef. in p. il

Pathol.

CLXXIV.

\i^\

iT4-

11

VEN. GODEf RIDUS ABBAS ADMONTENSIS.
et

12
Lticio,

proficuorum suo tempcre cmolunienta, privilegia Romance sedis a duobiis apostolicis, Innocentio
ohtinuit, apostolica: videlicct
luilionis,

sed ct beatorum

pontiftcvm Gcbchardi

et

Thyemonis,

el

ipiius

do-

tnini Cltunradi tradiiionum perpetuif ccnfirmatioms. Subdit deinde vetus hic auolor quoriim procipue opera,
Bliidio et piclale in

cfncicndo perriciendoque lam egrcgio ac arduo facinore iisus fuorit Godefndns. Inci'
religionis

tabaul, inquil, et cooperabanlur tunc lemperis ad sludium

quidam

spirilualis vitae boni
et

cemulalO'

rcs,qui fatna sua

el

eTemplo plnres

alios altrakebant.

Hnbanus priar supradic(us,
Odalricus de
et

quatuor

illi,

quorum
Longut,

stipramentionetn fecimus,iHiterali [conversi seu

/aici), &cilicet

Elseudorf, Odalrictis
officio,

Maganus

el

Wililo quidam

religiosus, sed et

Wernherus secundiprioris

armarii functtis

quipostea
et
illo

Brulense ccenobium strenue rexit, Perchtotdwi, cwnobii Sancti
plures, qui ob meritortm
insiynia diversis sunl poslea proBlati

Emmerammi postmodum
caenobiis.

abhas. Sed

alii

Tredecim namque abbates

in

'empore denostro
lunc eniluerunt
:

siint

tnonasterio ad alia coenobiaassnmpli. Prater hos et aliiv apud nos religioso^ person<s
el

multitudinem non parvatn monasterio nostro propriamanu descripsit, Lampertus quoque scriplor soierlissimus, sedet Cotschalcus, tam sub Gotfrido Patre quam sub trivm subsequentium abbatum mngisterio prwcentor, idemOdalricus sacerdos

sacrisia, Perchtoldus scriba egregitis, qui librorum

que

scriptor egregius
:

;

SaLmannus etiam plebani curain administYons. Item
fxlio

tres illitcrati, sceculo qtiondatn

nobiles

Iteginherus videlicel, qui ctim conjuge sua ceque uobili, et

Leutoldo, bonce indolis puero, postea
conlulii.

monasteriinostri abbate, ad conversionem veniens, pra>dia non

minima nobis

Arbo de Byberch,

tam sui qnam aliorum reli' cooperantium, res monasterii pliirimum melioravit. Tunc etiam Ileinricus de ]Sazau;e, migiosorum fratrum

Wernhardus de

Vrle, Isiuricus quoqve, qui ccUarii ftinctus officio, proiidentia

cum uxore et quatuor filiis ad conversionem veniens, pra;diaet beneficia,quce plurima possederat, monasterio cum manudomini archiepiscopi Chunradi oblulit. Ilactenus ViUc scriptor S. Cebehardi de schola vcluti et gymnasio quodam sanclilalis el doclriiwe, quod praesidente Godefrido Admontii
nisteriaits S. Rudberti,

florebat.

V.

Caternm ad tredecim

illos

abbates, quos ad aliorum monasteriorum adminislrationem ex Admontio

Godefrido abbate assumptos fuisse niox allalus anonymus tradit, quod attinet, pr<eier jam norainatos,

etiam sequentcs ex veteribus Admontensibus monumentis nobis innotescunt. Reinberlus, Reginbertus,
seu Reimbertus, Admonlii

primum

(6) prior,

postea monasterii S. Petri Salzburgensis abbas, indeque in

cpiscopum Brixinensem proveclus.

Otto, Itidem

ex Admontensi priore abbas Mulstadiensis. Dietmarus,

patruus Ekberii senioris comilis de Putene abbas apud Ozziach, seu Ossiach, claruit. Engilsohalcus abbas

Benedicto-Buranus

in Bavaria.

Sunt qui putent hunc Engilschaicum uniim cumdemque esse atquc En-

gilschalcum, qui Sigiboldo primo MelUcensi abbati in regimine snccessit.
ipsa

temporum

ratio demoostrat.
rexit,

Equidem Engilschalcum

Mellicensis,

usque ad
tensis

U21

quo Godefridiis, cujus tamen beneficio

Verum hos vehemcnter falU suum monasterium ab anno 1116 Engilschalcum acceperit Mellicium, Admon-

abbatia;

regimen nondum adire potuit. Irimbertus, fraler Godefridi, ad abbaliam S. Michaelis
et

Bambergensis evocatus, de quo plures
Pataviensis episcoporum epislolas Jac.

uliique perhonorificas Eberhardi Bambcrgensis ct Conradi
theologus, in Appendice (7)

Gretserus, eruditus soc. Jesu

ad

djvos Bambergonscs pui)iicavit. Joannes monasterio Gollwicensi praifeclus, de quo ita CliTonicon votus

Adinontense ad annum 1157
abbas Bibnrgensis, cujus
Biburch
iis

in

Domnus Joannes ex Admnnlensi monucho fit abbas Chotwicensis. Isinricus eodem Chvonico his vcrbis fit nientio Anno 1169, Domnus Isiimcus abbas
:

:

eligitur.

Non

erat

quidem amplius in
formatus

vivis eo

anno Godefridus, merito tamen ac jure Isinricus
pr«fpcliiras dimissi
sunt, ut qui ab ipso

accenselur, qni a

Godcfrido ad aliorum monasteriorum
ila

diuturna instiltilione ac duclu

fuerit,

ut

eo tandem munerc ac ioco dignus judicaretur,

Addit bis nonnemo Il.trtmannun) et Ambiosiun), hunc Fuldensetn iUum (^aiupidonensem abbatcs.

Verum
si

de his Admontio delectis, altum apud veteres juxta ac reccntiores scriptores silenlium.
VI.

Neque vero ea Godefridi merita de soUs viTonim
viam Tcducere aiiaborabai. Quo
in

cfenobiis erant.

Sacros etiam parthenones,

quos a

veteri sanctiori discipUna descivissc compcrirct, emissis ex

Admonlensi suo Parthenone virginibus
dociissima
(8).
iiia

el magislris in
la,

genere eximia

fiiit

Regilendis, scu Regil-

de qua haec Admontense Chronicon ad

annum 11S6 commemorat

Rargense, id est Bergense, prope
Regilln abbatissa. Tuit haec
lit-

Neoburguni ad Danubium, monasterivm per Admuntenscs
ipsa AegiUndJs, quse ex orc Irimberti, divinas
teras Latine referre consucverat. Cujus rei perenne
Judic., cap. XIX.

instituitur sttb

domna

Soripturas explanantis, tota

pcndore ejirsque dicta in

monumentum

exstat in

rommcniario
cst, iihi
(ft)

Irimb<!rtl in lib.

Ncc prretermittcndus hic
ita

insignls locus

ojusdcm Irimberti

de sacris virginum
qticc
e.t

Admontensium
duodecim partet
itttdti

studiis
est

loquitur

:

Ante annos avlem aliquot,

quia hisforiam

De concubina,

in

secta, nec non historinm Ruih sorovibus Admuniensibus disscrueram, dua:
iiilcrprclriuonis

ipsit

lui

impenderunt diligentiam ad constrvnndnm

mca: mnnoriam.
in

Idcoque huic opuJud.,

(61 (71 (8)

Tom. IV Anliq. I^cl., p. 1245. Pag. 488. Tora. 11 Script. Rer. Auslr., col. 188.

(9) Prnlogi Comment. Thes. Anecd. Novis.

lib.

tom. IV,

>5
iculo
Alihi

MSSKIITATK) PU/f.VTA.
nnncclfre
dttxi

14
difjetla
eil,

eantmtiem

liittoriarum

,

liiut

ah

iptii

lororibui

0xpl<riattuiiculam

(lo vila rt inuriltun

Haiiclinionialiiini

AtlnidnloHAinin,

(|ii:r

(rodcfrido nbltalA florrlttnt, luer hiem
vel

IriinlicrtiiK
fjitias

ad

postrroH

IrniiMniKil

:

Tolo

anm

lewport, (rilate

liieme,

ad lonum rnmpaniB, ad
in

vt-

tnafuliuus

rum

fnilriliui lunjuul, ordiuftuipit viifiliur^im lolo
,

lempore Itiemuti ttKjUe
circuluiu
aiiunl.

ditm ezlen'
Itnett

dunt.

Idem jejunium

idem

filcnltum ciim
ti

fi<ilril>ui

per

unni

Af<//u

earum

veitibut Ulttur, niii noltr infnntutir,

qua' inlcY ens nulriunlur. ('.apilulum
t'.t

luum
ea»

inler te (luoiidie liabtnl,

magistra

vel ejus viraria pr^nidcnie.

in

feslia

dicbus

,

cum abbni ad

non

poleril

renire

,

luni

inler eas personai

nd verbunt exhorlationis fiicicndum

disposila'.

Valde quippe lunt

lillcratct, el in

icientia

tacro' Scriplurir mirabililcr exercilaUv.

Cum

enim posl primum introitum nunquam de monaiterio egrefoisitun in

dianlur,

tii$i

vel

morlud' f(}'crnulur,
;

vel

rica'

alind

tnonastcrium
videunl
,

Iraniponantur, ubi limili
ixcutartbut

custodia muuiunlur

cuinijnt'

tiitiH

unquum dc

tnundi

vanilaltbus

raro (liufuid dc

uudiant, cur nou scientiam cdle.^itium mijsleriorum habcanl, qua" ab omtii communione tnnndanorum gau-

diofum jfjunant? Cutnquc nobitissimorutn pnncij)um
slaul
s;
,

ftli(p, et ulice

prdclarit ortix nuluUbut inler eas contivalde detcitabilii

maijnw intcr
inler cas

sc

humililatis

confliclu

ad

invicem dimicanl, quia

haberetur,

qua

alicujus elalionis

vel jactanliiv

nola

rcspi:rge.retur.

Hxt, Iriinbertus, ciijus opusculuni

inle^riim
VII.

Do

Viliv virginiim Admoiilonsiuin in Bibliollioca Ascolica (10) odiilimiis.

Alnuc lurc

facios
filia,

parlhononis Adinoiiloiisis Godofrido alibalc
r^f^io

fuil, cniii

iii

iiliim

Sophia, Belae

llungarorum rcgis
ralur
:

descrto

sponso soccssil. Id his vcrbis

a biograplio S.

Gebehardi (11) narftlto

Per idem tempus, anno videlicel 1200, Sophia, Hungarortm
dcsponsala, el regatilcr ipii

rccjis

Beta;

filia,

a

Chunradi

regit

Romanorum

cum

inwstimabiti pccunia transmissa,

mundo

(luod sutim est dili-

genle, scilicet hona lemporc^tin, tl fiiem el veritalem ncgtigenle, prcpdicla rcgina secus (piam regiam digni-

tatem decHit hahita, regnum ccrlcste pro lerrcstri commutnvil. Consilio namquc
poncnsis Liuliardis, Admuntense monaslerium expcliit,
et convcrsalione cirtibem vitam dciuccps duxil.
et

ct atixitio

comitissa: Ratis-

cum

sacris Dei virginibus

humillima convcriione
et

yonnulli eliam principum scu comitutn, sed

ptttres

nobi'

timn, plias suas Deo ibidcm sub rcgnlari scrvittiras institulione offerenCcs, ccenobium ipsuin cunctis pene,
ut stipcrius diximus, in Gcnnania saticlimoitiatium monasteriis cctebrius reddidcrunt.
VIII. Ita sccundis rebiis duin uterotur Godefridus,

vehemens derepente
aedes,
in

sc

Admoniio tempestas
evTirtit,

infudil,

quae omne monaslerium, volvebaUii 1152, cum v

taula liactenus induslria servaiiim et aucium, una nocte funditus

Annus

Idus Martii,

omnes monachorura

antequam

lucerel,

lugubre ac airox

inccndium absuinpsil. Ejus siragis historiain Irimbertus
dcscribit
:

supra laudato opusculo in bunc

modum
ma
cuiri

Cum

mattitinorum solemnilas pervigiti inlenttone et dislincla psalmodia! compositione in choro
frater qui milii
land'ibns

cete.br areliir, ego, et

ad scribendnm adjutor fuerat deputatus,

in capetla S.

Marice

tutinatibns

expletis

cursum

ejusdein Domince nostriv usque ad teclionem

decantaveramus,

tcce ctamoretn scrm, cujnsdam audientes obstvpescimus, quia in Admontensi toco

nocturno lempore

aLi-

quem

perturbationis strepiluvi audire tion consuevimus.
suspectos

Itte

secundo e.xctamavit, ileratoque ctamore mali
el
niliil

alicujus

nos esse

fecit.

De

capella concile

eximus,

quidem
,

videntes, strepitum

mag'
n

nym

circa

domum

infirmorum

audivimus. Servus enim, qui exclamaveral
ventus veliemens
.

domum

infirmQrum calefa

tiebat.

Sed eo negiigentins

agente

utique a regione deserii

irruens,

eamdem domu

exterius invaserat, et

(lamma jam
: <

insuperabititer mira
t

ceterilate vento impettente

excreverat. Curro in

monasterium.

Psalmum

Quid

gtoriaris in tnatitia,

jam

in clioro psallebant distincta valde nuledia.

Fero invisa signa,
invctii sotticite
titigat eos,

foris jatn conflagrare incendia.

Excurrunt

primi fratres txteriores, quos omnes fere
invigilare, ne con~

in orationibus stantes.

Sic

enitn

tnoris eis esl psalmodice tioclurno'-

contiiiue sedentes,

somni tepore marcescere. Flatnttia supra
coepit

modum

excrescens a

domo

tn^

firmorum capettam Sancla: Maria;
tale nultus poterat

acriter

taniare, quia

pro incendii magnitudine et venti nimie'
et

in pericuto subvenire.

Luctus omtiium orilur,
Nocturni
initio

Matnlini fratrum ititerrumpuntur.
et

Sorores accepto
nia:

a

me

signo

'tn

secuttdi

deponunt Matutinos,

in supplicationem

lita--

cum

incomparabiti lacrymarum effusiotie se prosternunt,
in

Flamma

ex una parte monasterium occuparlibus
inveniri

pat, ex atia

clauslrum se diiatat

,

cui

vix

simile in eis montanis

poterat

,

quia

siimplibus healce memorice domini Chuonradi archiepiscopi ex pretiosissimo

marmore

constructum fueral,

eisdemque sumptibus preliosce columna: monasterii eminebanl. Dotninus abbas videns incendium excrescere,

omnesque monasterii

officinas

irrevocabiliter occupare,

ad monaslerium sororum

transit, quia

nec illud

jam

posse evadere pertimescit. Aliquatidiu

ergo pro foribus Ecctesia residens, et flammas vento impeldiffidens,

tente ullra

modum

excrescere conspiciens, sororesque in monasterio posse [esse)

priorem

sollit

citius iruiuiri rogat, cui

ejusdem monastcrii ctavcs commiserat. Sed cum inveniri non vosset {quippe cum
egressis,
et

omnibut de monasterio
(10)

in tenebris noctis,

abi istt esset,

ilte

nesciret

),

strcpilu

flammarum
,

Tom.

VIII.

(il) Toro. VI Anliq. Lect. H. Cauis

p. 1245.

fS.

VEN. GODF.FRIDUS ABBAS ADMOTHTENSIS,
sororum
effriiigi

16
fecit,
filia

$t Urrore volanlium tcintillaTum abbas pcrmolus, seras monaslerii

eiique exeundi

Gcentiam dedity

si

pericutum incendii decUnari non possit.

Quem cum domna

Aynes,

comilis Ottouis,

inquireret quorsum fratrii episcopi Ralisponensis, Uicrymabiiiter vos miseralio summi Patris duxerit, elc. : Quocunque
flit

ire deberenl, lacrymabiliter et ipse respon-

IX.

Quin iragoedia

haec peclus Godefridi disciderit,

nemo

facile

dubiiaverit. Asl longe acrius diversi
id

honiiiiuui sensus, ut assolet, el judicia

virum .sanctum excruciarunl. Nec
:

omnino disslmulal Irimber-

tas, qui tragicam
et

suam narrationeni hac demum apologia concludit
vel

Diversi forsitan diversa loquun ur,

cum

Instrulabilia esse Dei judicia Aposlolus proteslelur, jpsi diviuorum judicioruni scrutatores esse

moSM-

Uuntur. Proinde negligenlium

superbiam tant» desolalionis forsilan non terentnr asserere causam,

et

aaduul perciLssuram. Cwterum si quis spiritualispropoper divince castigaJionis plagam suarum lingiiarum incendii excidium , illius monnsterii slatum vidisset, quantus in divino servitio siti conscxus et anidtor, antc
fervoT
eit

diu noctuque flagrarel,quantainler seinvicem continentia et humilitate decertarenl, lioc profecto de

judicium dare non dubitaret,

qmd

adversum

se

Leviathan suscitassent,

el instar

beatiJob tentatoris mfl-

nibus non ad cotidemnarioncm,
scio, quia qui prius continenUa'

sed ad probationem tradili fuissent. Quid alii sentiant,nescio.

Ego unum
coope-

operam dabant

ei humilitali, cincti flagello

Dei magis maijisque
<

in conlinentix

et humilitatis decore sunt compositi,

quoniam, juxla Apostoli teslimonium,

diligentibus

Deum omnia

rantur in

bonum [Rom.

viii).

H«c

Irimberlus, teslis oculalus et auctor gravis. Quantse vero cunqne acerbi-

talisbaec afflictio fuerit,

tam

effusa in

Godefridum

exstitit

faulorum mufliflcentia, ut iulra uaius fere aimi
fucvit.

tpatium universa propemodum res Admontensis restituta X. His primo jure loco accenseas S. Eberhardum, qui

cum

Godefridi potissimum opera Conrado
deslilif,

I,

in

archiepiscopatu Salzburgcnsi suffectus fuisset, nunqiiara dcinceps

gratum suum erga monasterium
S, Gebehardi, qui
relulisset, haec

Admonlense aniraum demonslrarc. Locuples omninra testis est scriplor Yitae ohituin Conradi ejusque de Admonlensi monasterio merita, sane amplissima,
Ecclesice, divina,ut
tensis,

postquam

de Eberhardo

&ubjungit(12). Defuncto beatce recordationis domino Chunrcdo archiepiscopo, clerus etpopulus Salzburgensis

non ambiguum
et volo,

est, inspirulione, el praecipue

inlervenlu domini Cotfridi abbatis
in

Admun-

unanimi electione

dominum Eberhardum Biburgensem abbatem

archiepiscopum etegerunl^

anno Incarnationis Domini WiS sub Chunrado regc, anno regni ejus decimo. Hic ergo Eberhardns, dilectus Deo et hominibus, ex nobilibus etreligiosis parentibus oriundus, prius Canonicus Babinbergensis, postmo-

dum monachus
ipse et sui

Pruvingensis, indeque in abbatem Biburgensem fnerat assumptus.
felicis

Quod etiam coenobium
episcopi fundaverant.

germani, auxilio et cooperatione

memorice Ottonis Babinbergensis
,

Ditina itaque gratia et virtutum suffragantibus merilis

archiepiscepus ordinatus gregi sibi commisso, non
processe...

tolum verbo eruditionis, sed
tcopii sui locis et ecclesiis

et

exempto sanctissimw conversalionis studuit

Hic prce

casteris epi-

Admuntense coenobium, pra;decessorum suorum more, familiarius
plusquam sedechn marcarum
et

diligebal, fove*
/i-

bat et amplilicabat. Cui etiam incendio miserabitiler collapso annuatim,

quousque repararetur, triginta

bras argenti impendebat, et de reddilibus suis
bat. Possessiones

(estimatione, palerne subvenie'

quoquc ejusdem monasterii suis donationibus,

prcecipue

decimarum

coltationibus, large

adavjeit, et privitegiis commnnivit.

XI. Ebcrhardo

non minus

In
II

Admontense monasterium

nuinificenlia
fiiiiis,

quam

arcbiepiscopali dignitate

anno U64, suocessit Conradus
ttue et

S. Lcopoldi Auslria*marc}iionis
iil

virsanc regio genere, scienlia quo-

morum

probiiate nobilissimus,

auclor esl biogniphus S. Gebehardi, qui eliam tradil Conradnra

tributationum pressuris iltiim circumquaquf quadenlibus, in Adniuntense monasterium sese conlinue,priva-

quantumcunque respirasse.Cui eliam loco, inquit, lim et famillariler recepisse, ibique a tumuttibus sitcularibus promationi ejus intendere non desistebat. Ad suslentatctm consilio quam omrnmodo auxitio in dies succiirrerc,ac
tionem quoquepauyerum, quotidic svpervenienlium, decimas nonnulias Hospitali est targitus. Silentio piaatereo minoris nominis benefactore? Godefridum de Wietiing, et ejus conjiigem Adelam, Fridericuin coroitem,

advocatum Ratisponcnsem', Bcrtholdum Comitem dc Andechs, Wichardnm nobilem de Tnina,
.tliosqne phirimos,

Guntherum de Hwchrnwart,

quornm

iradiliones, donaiiones et beneficia, roonasierio

Admontensi sub Godefrido abbalr

farta, videre licet

incodioe diplomalico Admoiitcnsi (13).

XH. Erat prwlerea (iodefridus

apiid plpros(]ue sui synili viros
ei

doctos in maxima doclrinae ac eruditio-

JU8 opinione, incredibilequeest qHanliim ponderis

parti accederct. in

quam

se

illc

dedissel.

Eum
J9e

niaii-

mi semper
et

fcrit

crudltissimu»

ille

Babenbergcnsis episcopus Ebcrhardns,

ciijus

dogmaticas

Croria

honore

Fitii

hominis epistolas adversus

Gerbohum

ex codice Admonlensi prosime evulgabimus. Ei ce-

leberrimus hir ipse Gorhohus, prapositus Reichcrspergcnsis trologum suum Cateatum ut vocat, in psaU luorum expJanationem, seu llbcUum adversus duas SMi lcmporis ha'.rc8C8 inscripsil, « ubi ptacet, appro-

bandum.
(12)

i

inqiiil

ipse

Gerhohus, atque

ubi

TalionabilittT

dispticet,

emendandum.

i

Eum

deniquc

S.

AnL Leci

,

pag.

lU^.

03)

T»>'n. l^'

Thcs. Anccd. Novia.

i»7

DISSIIirAilO
(lignliihioiuiu

l'l\.l

VIA
cujuc coii«iliu, trquilate ar
I,

IH
piudDiitia

KberliiudiiH Mnliicpiiicopua SuUburgeiuiH
priiniptio
iii

cniHUil,

gi.ivi illa coiilnivorHi» (liriiiiciiilu, (|ii:r iiil(>r Othoiioiii
Itulisltuiu-iisoiii

«>pis((>puin

KriklngAnsein, et lliiriwi

(uin opiNCopiiiii
rjua
rt^i

dc

ulriiis«|ii(; cpiM(*(ip:ilUH

llnibus rxortit (>rul, aniio 1137 ulerelur
iiii|)ci'
ii

KxaUi
rarulo
lanicn

luciiloiilinn

leHliinoniiini

in

llisloriu l''risinK«'iiHi,

chiriKhinio crurjiiisniino
puliliiala,
p;!^

I'

Mcichelbcckio, ncncdlclino ncnctli^lo-llurano HolidisHinic
crratui» lypographicuin irrcpsit, diiui in tiansaclioni»
peritur.
XIII.

wripla

ot

r»Si,

nlii

Iflliula

pro Codefndu, mmi Cotfrido, Golcliardui re-

Obitum

iii.igni

hnjui;

aMinlis

tiionunirnla A«linonu*nain ropHiKnant
II

nnno Doininicv liirirnktiunit

116!^ vit Kal. Julii. vissintc vulptiini
tiulritiis cl
:

r.hronicon vcliis Adnionlcnsc, toino

Scriploruni
:

Uerum
tiito

Austr. a R. fiaire noriomniit

Aiiiw \i6t\ (elicis
ftiijiluv.

menioritv (iolfritlux adhnt obiil

pro

Liuloldu»
:

cibj

professHs

Kxcorpta o\ duobus NecrologiiS Admont. (H) *d
istiun ca-uot>ii.
II

vii

Kal. Julii

(iotefridut

abbas nostiiv coiuiictiatioms, fnmliilor
II.

Scd «>mniuin optiinc Seriplor
arctiicpi.scOpi Sai/.lnirgens
)

Vii.-v S. (iKtK'liardi

ipnd

Canisiiini toin. VI Anliii. Lctl. Ilujus (('.(niradi

/'on(i/tfrt/i(« aiiiio

secundo,

qui ab Incarnalione Doniini llOri. rcvcrendvs iibhas Adniunicnsit (lotfndus, vir mu<in/s in Kcctetia CliritH
gtoriir et auciorilatis, ac niutloruin

Pater inonaslcriorunt, yosl

viuliiptices (rttctus,

quos Doniino,el in vrotvi xxviii, ih

pria conversatione,
seneclute vii

et in

aliorum copiosa a-dificnlione fructificarerat,

anno
el

reqiiiiinis

bona

Kal.

Julii

diem clausil exlrcinutn,

el

lacrymosa fitiorxm

fitinrum sunrvmiiverimonia,in

feslo Sancloruin ajioslulorum Petri el

PtiuU, dcbita vcncraliove corplis ejus
illustria,

tei-ra; esl

commenjda.tum.

XIV. Reliquii Godefridus suis postcris
sni nionuincnta, hos ipsos, vidcliccl qiios

nou solum industriaR ac sanciimoni». acA ctiam Uigenil
ot ociilis hahes,

pne mnnihus

tomos duos Momitiaruin
aevo celebrabanlur.

in dieti

Dominicos

ei

solemnitntcs sanctorum, ordiiie quo in Caitiolica Ecclosia

ejiis

E*

qua-

tuor ineinbranois niajoris foniuie voliiminibus, coaeva ac

eleguntissima

manu

exaratis

,

comprehcnssc,

cum non

nisi doctis

qtiibusdam ac piis viris inira privatos paricies hactenus profuissenl, ad

me tandem
ac

bcnignissimo nutu revcrondissiiui, porithislris ac amplissimi D. domini Antonii, geniiini dignitale

opere Godofridi successoris, ac oiuiiitim solidorum

studiorum

prolixissimi

fautoris, ciiraf[ue

etopcra

admodiim reverendi,

clari cl eiudilissiini

D. Patris Sigismundi Mnnich, ejxisdem ccleberrimi asceterii

subprioris et biblioihecarii perlat;v sunl. Quasinox ul delibavi, collaudantibus

mea

consilia

etiam

aliis

doctis viiis, illico typis coinmendarcdecrevi. Inslitulum inciiin insigniier promoverunf plures e sorfalibus

coinmunis comiiiodi stiidibsi, qui se ad exscribenda itla voiuinina statim aooinxerunt. Nec singulari laude fraudandiis hic esl admodiim R. P. Benedictus Wainer, coenobita el
senior monaslerii Seisensleinensis ord. Cist., clvis mcus, qui Godofii«tianae doctrin* dulcedine
fult, ut
ita

nieis, laboruni scilicet palientes ct

caplus
priorig

homo

sexaginta ires circiler annosjain natiis, trcinenie ac palpitantelicetmanu,
siii,

majorem

toini pivrtem
iiio leie

pn«Io aplaverit. Vcnim non vidit bonu& ille scnox laboris adhinc ad superos, ul equidcm anianicr spero, piufcctiis,

sane

rcligiosi,

frucium, bien.

XV.
lectoris

In codicibus

Admontensibus homitiac magnain paitcni sinc
ordinayiinus,
iit

iillo

ordiiic perscript» siint,

quas nos

commodo

ita

cx,

(iiias

ccrlis Ecclcsiastici aiini diolnisdicias fuisse ipsa rcs loqueiiliiros

retur, iisdeui cxhiberenluf, reliqufs oninibus in Appcndiccni rcjcci.is. Dicbus Uuininicis

persaepe

dantur homitia, non in idem semper Evangelitim, sed vcl

in Episiolas, in Mis.sa legi sotiias,
Iji

vci in leciio.<;imilis

«es, qiue primo loco in nociurno ollicio rocilari consucvernnt.

oinnibus vero hs sibi omniiio

Godefridusesl. Allegoriam videlicct vel Tpopologiam aut Anagogen nulliln non seci;»tur, iii eain psricm se maxime verlens, qnaan ad eincndandos pcrlicioiidos(iueccenobiiarum acconimodatissimam exisliiiioics

mat. Ilinc ad oblinendos ei excit-aiulos
flecUt, forte

teneriores animi motns, (luos compuuciioum et inirgrersionem, spmtusque unctionom recenliores appellant, oinncs fere divinanini Scripliirarum figuras et scnlcntias in-

perpeluus

est, satisque

nonnunquam violentiusquam Iogus ferat. In inculcanda criminum e.\piaii(meol confessione apparet virumsanctum Aiisse peniius persuasuni, sine liinpidft ac iniogra pcccanihil sancti, nihil solidi, niliilvc

torum conTessioue
tradenda doctrina

consummali a

religiosis

exspeclandum esse.

In

monim

eam

sibi

legem

statuit, ut

nec nimium rigidus ac severus, nec niiniuin remissus etcoii-

nivensesset. Ubicunque verba Domini, inquit (15), i» tanta districiione et severitale resonnnt, ut

ew

aut

nullatenus impleri valeant,ibipondusverboi-umejus justaratione temperandum est. Vbi vero tanta viaimtt. ludine et dulcedine redundant, ut quique in/irmi et desides ex mansuetudiue verborum ejus, lentale morum proni ftant ad malum, ibi n^cesse est, ut aliquo dislrictionis temperamenlo condiantur. I>e Gratia ac de gMtulta praedestinatione

ter docuit, et

quas ab

ad gloriam passim apud Godefridum repecias genicntias, quas, postea taudahiliipsis SS. docloribus Augustiiw el Thoma sc Itavsisse, el vetbo Dei summorumqne pon,

tificum et concUiorum decretis
gtoriatur, ut re ac
(lA)

et

Fatrum

dictis

consouas essc schola Tiiomistica commendabiti

studio

nomine sanotissimus sapienlissimusquepontifex Benedictus
(\h)

XIII in lillehs ad univers^s

Tom.

ITf

Tbes. Anecd. Novis., col. 204.

Hom.

in

Dom.

vi.

Pent.

19
fr<itre$ ordinis

VEN. GODEFRIDI ABBATIS ADMQNTENSIS
PrcBdicatorum profe$sores adversus calumnias daclrinx

20
ei

SS

Augustini

Thomce inieniatas,

«nno 1724.
XVI.

vi

Novemb. gravissime

scripsit.

Unum

tanlura vellera ab homiliis Godefridi abesse, affirmaiionem scilicel peccati originalis, a

quo exenipla non fuerit sanciissiraa Dei Genitrix semperque Virgo Maria. Id quodtantomajusmirum nulli uon videri possit, quanto fer ventius maierri ac virginei houoris studium in omnibus de Maria homiliis Godefridi elucel. Verum qui meminerit piam de immaculata conccplione sauctae Dei Genitricis sentcntiam
longe post Godefridi aevum ad illud robur invaluisse, ut
neraini liceat impugnare, simulque cogitaverit quid D.
salvis

Romanorum

poniificum decrelis eara
iu epistola nd

Bemardo

Clarae-Vallensi

LugduDei-

nenses

in

hoc ipso argumento

licuerit,

ad opinionem Godefridi

iion

admodum

haerebii.

Quod

si vir,

parse lantoper* devotus, tot doctissimorum

hominum, qui nunc piam de immaculata Dei Genitricis.conceptione senientiam egregie tueniur, cohortes videre potuisset, sine dubio in alia omnia,quam quae scripsit, mauibus, ut aiunt, pedibusque abiisset! Aique hoc ipsum in causa fuit, cur ad omnia loca, in qiiibus a

pia sentenlia recessit, notulas in roargine adjecerim, lectoresque ad praeseniem disserlationem remisftrim. Nimirnm cupiebam hacratione omneni offendiculi occasionem prajcidere iis prseseriim, qui singulas

prope syliabas

ct apices

editorura a
et

me opusculorum

aucupantur, ut ex

iis

ecclesiasticis

scriptoribus

odium, mihique invidiam

calumniam concilient ac struant. Sed quam belleejusmodi hominesde CathoCerte si soli nobis in lucem efferendi sint veieres lica Ecclesia mereantur, aliis dijudicandum relinquo. ecclesiasiici scriptores, in quibus nulius nsevus insit, de universis prope a sccundo jam saecuio Palribuj

aclum

et

conclamatum

erit.

Ecquis enim ex

iis

omnibus

est, qiii

rcbus adhuc obscuris,

et

nec Ecclesiae

judicio nec doctorum consensu definitis, non in aliqua subtiliori quaestione
Inepti igitur et barbari suqt, quotquot oculos in

humanum

quid passus fucril?

unum

duntaxat vel alterum veteris ciijiispiam scriptoria
egregiis dictis, universim non nisi carfuerit quisquis crediderit oronia
e ve-

naevum defigunt, neglectisque reliquis omnibus, quae una affert,
ceres sempitarnos vel

rogum inclamanl. Caeterum iniquus
iis

in

meomnino

a

me

pro certis ac sanis haberi apud veteres quos edo scriptores ad quae nulla ad oram ohservatio
ascripta est. Relinquenda in

Bligio

multa sunt judicio lectorum
sint, nulii

,

quaedam auiem

vel

ad

primum con-

spectum, cujusmodi aut quo loco habenda

non

nisi

vehementer rudi ac indocto patent. Atque

ad

haec lectoris

animum

advertere quid aliud foret quara otio et bonis chartis abuti, insupcrque erudito
?

nostro saeculo ignorantiam exprobrare

hucusque
misi,

Ad meam porro fidem quod attinet, ea cum bono T)eo nulla alia fuit nec erit, quam ea ipsa, quam adolcscentulus adhue me semper releniurum juratus proscilicet quam sancta Romana et apostolica Ecclesia tenet, quamque sancla Tridentina synodus

Christi fidelibus exposuit.

Ab hac

fide

quidquid discrepal, seu
illa

id

apud veteres seu apud recentiorcs essiei

ex aDimo detestor; quidquid vero cum
sit,

congruit, sive ab autiquis sive a novis scriptoribus tradilum

tota

mcnte compleclor. Sed de

his satis.

XVII. Praeler publicaias hic homilias edidit

nunc enarranda Godefridi nostri opuscula accedo Godefridus etiam opusculum De benediclionibus Jacob Pa-

Ad

alia

triarchie, quibus in extremis conslilutus futuram filiorum sortcm descripsit. Exstat illud in Appendice, ex iisdem codicibus deproniptum, ex quibns hnmilire exscripta; sunt, videturqiie .iiictor id pro conciono

ad discipulos suos dixisse. Ejusdem certissinie Godefridi est
QX meris homiliis conflatus,

liber

De x oneribus

in

quadam

rapita Isaicc,

quem

in

Thesauro Ar.ccdotorura

(IG)

sub nomine Irimberti exhibui.Errandi
niiiu^

occasionem ibidem in Dissert. Isagogica, pag. xvi, videre poies. Scd quia
est,

mihi exploratissimuni

eliam omnes iliashomilias, quibus hic liber

m

codice Admonlcnsi porinistus est, nnn ad Irimbertum,
licel

»ed ad Godefridiim pertinere, opuscuhim hoc genuino suo auciori,

ejus

nomen haud

pracferat, resti-

tuendum
et Titi

quodam codice Tegernseensi reperimiis etiam epistolam Godcfridi ad 0. quondam monachum suum, quem rogat, ut sibi Josephi opus, excidium Jefosohjmorum, et celebralvm Romce Vespasiani
est. In

triumphum aliosque melioris notae libros exscribendcs mittat. llanc in lonio V, vel VI, Thesauri evulgabiinus. Etsi enim non desinl, qui veteres hujusmodi lafinias, stylo prwsertiin duriori pertextas, luce indigna.s existimerit, nobis tamon pro amplificanda magnorum in Ecclosia Calholica vironim gloria
aliud videtur. Finio dissertaliunculam,

ct meraoria laborantibus Innge

eamque

vcrbis eruditi et in

hoc

sludiorum genere versalissinii Jacobi Gretseri concludo (17).- 7«, mi leetor, non ad verba, sed ad rem aJtende. Verba vilia sunt, $ed quce tub verbis latent, grandia. Putamcn esui non est, sed dulcis nucleta. Hotrelicu nominalim Hhjricus in Catalngo, et qui postens a:>nts cntalogum lUyriri duplo, si ncm triplo aut
quadr-uplo duxerunt, quidquid

rhythmorum

el

versiculorum in quibuscunqne angulis

contra Cnthblicos et

papam

reperiunl, td sludiosisaime in publicum ertundunt, eoque ipso suntsatis elegantes el concinni rhythtni,
clericos,

quod papam.

monachot, moniales ritusque Ecclesia; perstringunt,
in

vellicanl

et

lacerant.

Cur nos

simili cUligenlia

non promeremui

lucem, quce olim progloria sanclorum a meliorihis

qnam

eloquenlioribus

homlnihut exarata iunt?

(16)

Tom.n,

p.

V,

(17) Obscrv. in Div, Eystet. lib.

ii,

p. 316.

lil

IIOMll.li: UUMI.NK AI.K^.

MEN. GODEFIMDI
\nR\TrS AOMOMF.NSIS

nOMIIJJi DOMINICALES.
1
Cum
nisset

IIOMII.I.V

!.

A
ir-

miiii advcutii le^Itiir

,

riuia

quoiidiiinum mortis ad-

voiiUmi,
approptiujuarrt
l)ot\iiiius

(|ui

omnibua

nol)is

miminfi, oiiuntiare

«ri-

Jcrosoliiiuis, et

dcljir.

Bcthphuijc ud

monlem
in

Oliceti

(Mutth. xxi).
in

IVr Jerusalem, quy inlcr|)retatur
qiia-libcl

visio paci»', br;i-

bc

leolioMtj cvangolica,

qiUE iu piim:» Doniinic:»

coiigionHlio

jiislonim
ccii«:i''iiir.

arcipitur
licet

;

qu.c

A(lv»'nliis

Domini

lor^iliir,

qna Ooniiniis
liiil>is

in :isinu

idco Jciusiilem

nomine

qu'a.

pere-

Jciosolyinai» venis^r, ol a
lanii.s

popiiloniin ciim
jn-rliibcliir,
plii-

grinolui in tcrvis. h.«bei lamcii iu so visionem pacis,

paliuaruni stisccjUus fnisso

dum
fiuat,

illuc

«suspouditur desideriis,
Iluic

iibi

esl tisio seu.-

riuii

nuianlnr,

cl

niirari possunl,

cnr niouo

lct^a-

pilcrna'

pacis.

Terusaicm Dominus appriipin-

^ur, cuni sec',iiiiluni liucram pr^sonti lenipori Fwpc
leclio

cum

per ivgritudinis niolcsliani alicui in en

nuUalonus conveninr

videatiir.

Vernin qnia
,

inortoinessc vicinam doniniliat. VenH Helhphuye,(\u(A
dicitur

vcrba Domini, quod sunt vcrba Kvangclii

siciit

domus

mn.rilliv,

3

<^"'"

adveniente morte
confcssio-

ipsc ail, spiritns et vita atint {Joini. vi, C5), socun-

snlvandus quisque peccala
nc.

siia aperil in

duiu legis pnvcepluin, subtrncta
iii

pellc

hostiie urltis

Ad montcm

Oliveti.

Per oleum, quod cunctis suDei

frustra coiicidamus [Lev.

i,

7), id esl

seposila

lit-

pernatat liquoribiis, misericordia

design«lur,

lera sonsnni spirilaleni in verbis sacris requirainus,
el

"

quDC

supcrexcellit universa
Oliveti,

opera ejus.

Ad

huiic

fortc

invenieuuis,

quod qnolidiano ad

fideles

mouiem

ad hunc monlein inisericoidi* \n

suos advenlui Doniini non incongrue aplare valeainus. Ut eniin breviler locliouis evangcliciie

hora inoriis recurrit

homo

omnis, ui coolestis roe-

sunimam
et

tanganuis,
tur,

iii

asina fidelis cujusque auima designa-

dicus oleum misericordiw suis iufundat vulneribus, misericordiam superexaltol jiidicio. quia de proprio merito pariim se aul
nihil

qu«
ipso,

iu niorie
in

cujusque Douiino adduciUir,

habere dijudical,
:

ab

ea sedenie, in coelesiem Jerusaleiu, id

quo salvari

ct ledimi queal. Sequilur

est iu aiieruaiu

requiom inlioducilur, ubi a sancto-

Tunc
teUutji

viisit duos discipulos dicens eis

:

Ite in cat-

rum

augeloriim nuiUitudine obviam voniente,

cum

quod cofUra vos

est.

Duo

discipuli sunl, ul

gaudiis et caulicis quasi cuiu paluiis soleniniler excipiluv.

Quod
el

ul mauifcsiius iu lectione cvangelica

aeslimo, infirmitas corporis, ct dolor mortjs. His bene el congrue dicitur I(e in castellum quod con:

eoguoscere valeamus, lexUim ejusdem atteniius re-

tra vos est, quia ex naiura

canns cvnirnna

csi ho-

legamus,

pro posse noslro, adjuvante gratia Dei,

miiii infirmit.as corporis, el dolor mortis. TJnde

Do-

diligenlius discutiamus.

miuus ad Petrum
et ve-

:

Cum

senueits, extendes

manus
[Juan.

2 Cum
nissei

appropinqnarel f)ouuinis Jernsohiinis.
O.lioeli.

p

tuas, et atius

te

cinget, et ducet quc

non

vis

Belhphagc ad niGiUem

Dosidoraiiussi-

XXI, 18). Venientihus his discipuiis asina allicjaia

niuiu boc lenipiis Domiuici Adveuliis, ad

quod om-

invenilur, et puUus

cum

ea.

Asina altigata caro

est,

nes sancli ab

iniiio suspirabaiu, ta

de causa anuue

ut aestimo, deprossa infirmitale, pultus
spiritus homiuis conslitulus
in

cum

ea e?*

celebralur, tuni lU meinorice Doniinicae Nativitatis

an.vielate. Solviie,
:

de cordibus

bominum non

deleatur, luin ui ad

me~

inquil Dorainus,

moriam

terribilis ejus

advcutus, qui quotidie nobis

Ac si dicat Solvaturelseparelur jussu meoanima acorpore,et soet

adducite mihi.

appropiuquat. revocelur, quando, jubente Doniino,
boali quilibel de

lutacorporeadducatur mihi; aliena maiuis non contingateam, sed adducauir
ratori suo.
iniiii

hac convalle lacrymarum perduet in

plasiuaiori el reraune-

cuntur ad patriam.
teiii;e.

regionem

claritatis

sempi-

Quanlo enim soUicitius

isle ejus.

adventus,

Et

si

quis aliquid dixerit vobis, dicite

:

Quia Dosunt, ul

qui factus esl ad bomiues, honoratur et observatur,
taiiio
isle

minus

his

opus habet. Contradictores

isti

adventus lolerabilior

erit,

quia quanto

seslimo, spiriius maligni, qui in hora mortis
et

mulUs
falsi.*-

beatior in exlremis suis beata quaelibet inventa fuerit

diversis se

ingerunt conlradictionibus
si

:

anima, tauto majoris

glorise percipiet

cumuluro,

quoque criminationibus hoc elhcere,
elaborant, ne ad prjcmium

posscnt,

siciili,

quanlum mihi

videtur, tota praesentis hujns

bomo

perveniat. Vult

Evaugelii locijo proseqiiitur, qure idcirco in isto Do-

ex

coeli

per nuntios suos. sanctos ndehcet angclos.

;

;

83 animam
jusli ducL

VEN. CODEFRIDl ABBAirS ADMONTENSIS
ad se lanquara coguiiam,

24

un- ^ cwstimo

esse officia et corameraoraliones, quae in

quaiu domeslicam suam. Yult e diverso diabolus
ci:m suis banc ad
iiiferos

exsequiis raortuonun per eos aguntur, seilicet mis-

et

mortem

prjecipitare

sanmi solemnia,

oblatio sancta ad altare, vigili».
flagella, alia-

perpetuam
illa

-

clecmosynx, psalmonim conlinuatio,

Sed inter iixc
objiciunliir
:

dum

a malignis spiritibus haec et

que, quae pro requie deluncti Dco Patri exhibeniur
et

Dicile, inquit,
:

quia Dominu& his

immoianlur. Hsec vestimenta
in

in via iternuntur,

<'pus habet. Ac si dicatur IIIc, qui absolute est Dominus omniura, hujus amra% et corporis Domi-

dum
ei

hora mortis cujuslibet beata: aniraae fratema

dilectione occurritur precibus, et lacrymis sucilla,

nus esse

vohiit, idcoque opus

4 bobet, ut

quibns Dosil

curritur. Via, inquam,
citur,

qua de corpore

proficis,

TJUMHscssevoluit in laboreet servilio conim,
mintis inquiete el

Do-

restimntis

slerttitur,

dum angelorum

ar-

prxmio.Et

confeslitn dimittet ees,

Confeslim diwiltilur, quia dequocunque isla veraciter dici possunt,anliquo bosii, nc pnevaieat adversus

changeloium omniumqne sanclorum Dei ad subve» niendum ei pietas iraploralur, ul cxclusis adversariis libcra transeat in

viam

pacis. Itaque

dum

plu-

euin, in hora morlis potcslas tollitur. Sequitur

rima (urba, inflrmior
Ecce

scilicet

pars corporis Christf

Uoc lolum factum
esl per

esl,ut impteretur quod dictum
:

quae adhuc in terris peregrinatur, sic et, sic feceril.

prophetam dicentem
venit tibi

Dicite

filia:

Sion

:

B

rex

tutts

mansuetus, sedens

siiper

puUum

asina: filium subjugalis.

Qiiid est lioc totian

factum esi? Certe
reinunefaloris sui

cum
ibi
,

beaia quaelibel

quod anima aJ
,

dum horao horainem, cinis cinerem Domino Deo commendaverii, quid in supernis agalur, innaitur, utarbilror, in eo quod ait evangelisla lAliiautem ctedebant ramos de arboribus, et stemebant iit
id cst,
via. Alii isti

pervenerit pra;senliam

ibi

lo-

fimuorcs et fortiores qui cxdunl ramos
congratutan-

tum facium

est,

quia

lelum iniplctum esl, quod

de arboribus, sunt, ut puto, sancti angeli, qui sp«ciali

per ora proiiheiarum
proinissiun.
qitae

id est in

doctorum
Sion,

ct praidi-

quadaro exsultatione tripudiant
in

et

calonim, dc Chrislo
ei
:iiil

prxscnli v ta dicluni est
speculalrici
illi

tur

conventibus suis de
In

bealamm assumplione

Ibi

/i/ift?

animarum.

adventu enim sanct» cujuslihct ac

animrc,

ad spcciilandum
;

Deum

anhclabat, in

vcritalc dicelur

Ecce rex tuus venit

tibi

mansnetus.

Deu diiectse animx totus coelestis militi% cxercitus in obviam rui(, suscipiunt eam cum gaudio, omnia
qua: gloriose Lic gessit, gloriosc e( magnijice enu-

Nuni

etsi

nunc ad corda

siioriim viansuctus veniat,

quasi raptim venil

ei rcccdil.

Cum

vero resolutio

merant

et

enarrant Domino. Ibi ecedunt ramos de

corporis et anima; facta fuerit, tunc pleniter

cum
.
, '

arboribus, et sternunt in via.

niansuetudine et dulcedine lotus veniet

,

venicns

Libcl intueri qui sunl arborum rami, quse via pcr

non
Jum,

rcccdci,

scd scdcl sibi supcr asinam et pul-

quam

sternunlur.

Quanium mihi
et

vidciur,

possumus

qiiia spiriiuni in resoluiione,

corpus in

rcsui:->

pcr ramos, Dei cl hominis, Jesu Christi ulramque

reciione pos&idebil, ct adiniplcbit.

nituram, diviuam videlicel
pcr arbores de quibus raini

huraanam

intclligere

Eunles
iltis

auleiii

discipuli fecerunt, sieut prceceperat
discipuli,

isli

prodeunt, Deura PaFilii
:

Jesus.

Eunt

cum

diutina innrmitas

ticm

G

et

incorruptam ejusdem unigeuiti
qiii

Del

corporis dolorcm adducil mortis. Veslimenta disci'

Matrein, pcr viam illum,

de se ipso dicit

Ego

pulorum

siipcr et

asinam pullum imponuntur,

cuiii

sum

lia {Joun. xiv, G).

Et non incongruc per ramos
potost accipi, quia sicui

diversis passionlbus caro

conlcriiur cl affligitur.
cst, ut

divina el

humana

natiira

Vesdinenlum enim unius discipuli
detur, dolor corporis
piili est
;

inihi vi-

rainus salva et inlcgra arbore exit, sic Deus Paler
anle orania ssecula, salva Dcilale

veslimenlum alterius disci-

ramum,

id est

co-

ipsa dissolutio ct timor mortis, qiix hoini-

^temuin

ct consiibstantialem sibi F'ilium gcnuit, ct

nem ducunt ad Jcsum. cipuli Dominum faciunt
duplicia pro

Supcr qu;e veMiinenta, dissedere, quia diim pcr laho-

quem

sic xtcrnaliter

ex se edidit, in fine sa:culcH
,

ruin de arbore florida ct fructifera

perpeiua tir^

res dolorum cxterius, per timorem mortis inlerius

gine Maria, salvo pudoris signaculo, nasci' voluit.
erai Dei Pai-ris in
ficri

omnibus peccatis suis dc nianu Do- d Qui enim sine matre Unigenilus
coclis,

mini receperit, per hanc diutinam purgationem et

sine patre primogenitus

dignatus est

emimdaiionem Dominum habcre merelur
bit in

sessorera,

Virginis matrisin terris. llancdivinam et

humanam
confirraa
libera-

cujus claritatisconsortiuin facic ad faciein possidc-

naluram

ra'di(nt, id

esl'discernunt sancti angeli, de
siii

perpctuum. Scd

in hora exitus beata; anim.T,

aiboribus, quia laudant Filium Dci pro
tione, laudant filium Virginis pro
lione, eosderaqiie

quanto studio
curetur,

ct sollicitudine

fidelium in tcrris progloria in cuclestilus

animarum

quali tripudio

5

«'t

ramos

in via stcrnunt,

dum

to•<

suscipintur,
&ul<jungitur.

quantum mibi

vidctur, innuitur,

cum
in

luui divina; ct humaiiaj nnlitrce ascrihunt. Seqiiilur

Turba; autem,qua; prcccedebant
tur,

et

qua; sqqueban,

Pturima autem turba straverunt vestimenta sua
via, alii caidebant

clainabant dicentes

:

Benedictus

^t

venit

in

ramos de arboribus,
cst, ut

el

sterne-

nomine Domini.

Turba: qua: prcccedunt, legiones

bant in via. Plurima turba

puto, conventus

sunl, ut arbitror angelorum, et sanc^orum, in exilu

spivitalium hominura, qui ideo turba dicuntur plu-

sanctje anima; advenientium,

cum magno

apparaiu

rima, pvoptor diversa et plura

cmx

intcr eos sunt

eam

suscipicntiura.

Turbw

qua: sequuntur mullitudc

oivQrsorum uerita. Uiijus lurkx vestimenla omnia

est rideiiuiB in terris

coQCurrentium. Hxomnesc/O'

:

25
maiit
Itli

HOMII.Iif:
tinnitiiiihcr

riOMINICALCS.

M
iai,

du-oiitcs

:

llutanua fHiv
id

/>4irM/.
,

A

niinc «orilitliftrl iminuiidU.iiI miiiiJiorcirmr
tiiift

ap-

detirsiim clamanl llomnna,
lianc aiiinKini.tii
i|iii

ctt Salvilira

o

ot «liilciM*. 0<>*t^n'ii^

c-r.iit)

Ixri» w>iiiirril, torniii

DomiiHN

proplcr Mimiaiii
lloi
i

lioini-

|tropiii(|iinrc(lii(nj(ur rr«^|iM*niiilrii
iiiiiH.Ki

nok

jrlit.nrl u-iili-

unm

dilodioiiciii filiu»

David

diKii:iUis rt.llliin

MVinc:nilriii in liUcr:i

r>|tiriliiiii if<|iii

Tcliiiint.

tiip<Tnis ndveiiionti coiicinuiit ol oociirrunt dirrnto!»":

C.um niipropiinfuarft Jftut JerotQlijmi». Jcruitjlcmf
qii;r ti»iupiici$
iliritiir, iioii

Uenedictus, quivenilin
lautloiii (ilio
)MiPiiitoii(oiii

nomme

/>o»itiii.|Y(>l id(*odniit

illiim lciii|M»ral<'m

,

Mxl

Oavid,

qiiia diiloiter

nTOluiil.quuiiiodo

i|iij>Hiirsiim csl, liboraiii, iKKlrnni drki^nal iii;«lrcin,
i|ii;«*

oiim suscciKTit, ot

Rictit

qunndam

l>a-

sctlck rst

cl

riiiubiiHMilntii

p«;r|ii:liiil.ilili,
ii,
1

iibl

vid, sic qtKHiiie

boaLo

iili

nnim.T pro admissis vobeiicHli-

\\>>t',iliii fccil iiliiiquc
litis

unuiii (hjitiet.

i). h.virili-

nbm

darc non dospoKorit. Daiil juciindam

siiis visiuiiciii

m;instiiii*

|vr4:(iar:ivil

|>aci». (iiii

ctioiiis

laudom

dicciitos
id

:

Itenediciut, qui
illo

tenit

in

niminiin Jerutalei», visioni

si-ilictH

pjci»,

;iniina
riik-

nomine Domiui,
venit in

ost bcnodictus sit

solus, qui
cl

rfclc coiiip;«raliir inlollccliialis, (|ua> in n^^ion»:
similil(i(liiiis
iciiitilaliii-

nominc Domiui, quia cjus boniHliclionc
iii

pio

nioJiilo

suo

.ist.inK^s

gratia fluntol raolu sunt

te h»>c

omnia,

ciijiis lio-

vullui CuiiJiloris, griiiciis

H

siispir.tiib liib

cnnlor-

nor

ol

impcrium mancl per

itilinita

SM'Cula s:rrulo-

maii

hc.i\c

Yivciiilu, ({iiibus
in

aUliuc

iiilcrcsMi noit

lontm.
Ihcc osl sacrosanrl.t ovangolioa» lcctionis serlcs,

B

valot

Ucgcm

Jccon:

siio vidciulo.

.Nun priiis

aiitciii,

scd ex liine Jeruiafem dici cl
iiostcr Jesus Chrisin»,

qiiam adjuvante Spiritus

7

s^ucti gntlia, qiiniiliiui

ossc iucipict,

eum Doniiuus

potuimus, cxponondo transcurriuius; qu;e idcirco
singulis annis in Adventit

saluiaris, iiKiuam, iioslor, occulla inspirnlioiie hiiic

Domini

ct

Satvutoris itostri

digiiatur appropinqunre, qiiam sccrcto sui

cun»iiio

Jesu Christi legimr, ul pcr hoc admoniti et expergefacti,

ad vitam coiiiplacuit icleniam pr.rdosiitiare, ui, 411«
alitiuaiido

hunc, de quo jam diximus, adventum Dumini
in

abjoclarmn crat aljjectibsima
(|u.«:

,

liai

dilc-

ad animam,

quo evocata ex hujus viUe
,

ergasliilo

claruii) dilocti&sima,

priiis avorsatrix,

sil

nio*

scmpcr pi-« oculis habcannu, quales tunc inveniamur, solliciie nunc pruvideamus. Ad hoc etenim admottet nos apostoItis

oecurrcre habet Salvatori suo

ruin

ct

discipli(i;F

ca^lesiis

laudabilis

imiiatrix.

Adunata quippe digue DeoSamuiantium conveniui,
abnegatse ipsain loltcns crucem Chrisli, conversalionisqiie ejus vestigia

Paulus

in Leclione bodierna qtia dicil

:

Abjieio'
lucis,

sequi

coitcupiscil,

cl (]iio

viut ergo opera tenebrarum, et
sicut in die honette

induamur arma
in

actiouuro itinerc

pergondum
pcrficieuda
suiit

sit,

siudiosius addiscii.
liic

ambulemus, non
non

commessa{Rom. \iu,
ra.i-

Ad qux

digiio

loca

iiomiiui.iii)

tionibus el ebrietatibuf,
citiis,

in cubilibus et

impudi- „ expressa spiritaliler

cxpelcuda. UiiJo coiise-

non

in contentione ei (emulatione

queutor Evangelisla inquil

42).

Debemus gilaqueperabstiDeniiamcarnem

9
mus

Et venissei

Bethphage

ad

mcntein

OlioetL

debemus castitate corporis ac mentis Deo appropinquare, debemus in dilectione Dei et proxirai
cerQre,
fervere. Si

Belhphage dumus viaxilUc inierprclalur, quae doerat saccrdoliim, ubi
ct

coniinuo voccm Doiuicoiifcssionis. Ucala clerelictis

brarum ei tempore recolimus, adventu Domini animas nosiras casligaveriraus; in illo ultimo ejus adventu, quando
ecorporeevocabimur,
laetieiet

enim hoc raodo abjeclis operibus teneinduti arma lucis, io hoc, quem annuo

no persolvebant laudis
nini et
fidelis

antma, qu;e

omnibiis

illiim,

cujus

via;

pulcline sunt, sequi

proposuerit, priino
,

liethphage veniat,

domum
pio

maiji/a' adeat

ei qun<J

expcditioccurremus,

pio corde
tera

concepit,

ore adaperial,
et

mordenarguenin

atquein illaaelernifibealitudinisgloria, quseestsine
dereclu et raiseria, recepti, aelernaliter

adhuc

couscientiam
et
ct

praleriue

cum

ipso

teni

vanitalis
hurailis

prjevaricatiouis

salubriter

regnabimus. Quod ipse pr«stare dignetur, qui cuni Patre et Spiritu sanclo vivit et regnal Deus per omnia saecula saeculorum. Araen.

vocem
inox
tiae,

purse emittai confessionis. Qua;
rigata de spe indiilgendiflidens,

poenitenlice lacrymis
et

HOMILIA
IN

II.

D
el

Oliveti,

non ad nionlem uberem
salutis

ultra

ad montem
ad Filiiim
siis-

ct piiiguein,

olei recurrat

,

ad largam benedictionem Dci
oleo
sibi

EAMDKM DOMINICAJJ SECrMDA.
venis-

pensa
duos

,

de

misericordix
dari
,

ct

miserationis

Cum
tel

appropinquaret Jesus Jerosolymis,

ali({uantulum

flagiiare

Bcthphage ad monlem
:

Oliveti, tunc mitit

Quid naiuque per oleum
tal liqnoribiLS, nisi

jam praesuniat. quod oranibus supema?

discipulus, diccns eis

Ite in castetlum

quod conlra

miseraliones Domiiii desigoan{Psal.

vos esl, et siatiin

invenietis

asinam aUigata)n,^el

tur, qiise

sunt super oinnia opera ejus

puUumcumea

{itatth.

xxi).

CXLIV, 9.)

Tota hujus evangelicae lcciionis series plena dulcedinis, profunda mysteriis miruio in raodum, non
parva
spiritalis vilae et docirinae existit materies, in

Sed notandum quia sicut est misericordia Dci magua, suavis, nunquara sufficiens, sic e&t et
miseriecurdia Dei

modica, temporalis et deficicns.
teraporalis
vitae

qua non soluni

praesentialis et visibilis

Domini adille et rairi-

Ciim

eoim Doiuinus
subsidia,
,

dignanicr

ventus ajiitnadvertitur, quo semel tunc Jerosolyrais
advenisse legitur, sed poiius invisibilis
ficus, (juo quotidie

adrainistrat
citur

modica quidcxu
sit

hsc

di-

mis^^ricordia

qitamvis

necessaria.
:

De

nunc

raitndjs corJc familiarius.

qua misericoidia per propbelam dicitur

Mise-

:

,

27
ricornic
ros vestra

VEN. GODEFRIDI ADBATIS ADMONTENSiS
quasi

28
xivni,

nubes

mattitina
vi,

,

et

qttasi A. insif^enlibus, et sitnHis factus est ittis (Ps&L.

inane

pertransiens

{Ose.

5).
,

Transcunt
transeijut,

15)

enim oiunia
iieo

hsec qxia»t nubos matutina
,

subsislunt
simt.

et ideo

n>inu3

fortasse

qu;«-

notandum quod eadem asinn noslra nequaquam libera est aiii expcdita sed duris
Sed
er.
,

ivnda
niohs,

Magna auteni Dei misericordia est magnus c< excelsus, cnm indiinfiuam
,

vinculorum nexibus alligala

et

irretita.

Quibus,

rogo, vinculis, quibusve funiculis?

Utique scele-

gnis et peccaioribus miscrerinon obliviscitur Deus,

rum

sed reficit oleo miserieordiae, ungit
liac,

unclioiie gra-

H

longum vaWe et peiplcxum faciunt funiculum. llis peccatorum se consct criminura, quse

impinguat et saginat
islud plus

;

et

quanto eo tribuenle
ad

triotum funibus David gemebiindis testatur vooibus:

oleum

esuritur,

tanto

querendum
sibi tribui

Funes, inquit, peccatorum circumptexi sunt me [Psal.
cxviii, GI),

mens amplius
exorat dicons

acccndilur. Cujus olei pinguedinerti,

cujiis misericordijc
:

magniludinem David
inqiiit,

Kt puttum cumea. Ver puttum
vaict

spijrilus. intclligi

Miserere,

mei

,

Deus, «e-

rationalis, qui

dum

terrcna
,

magis

quam
quo-

cundum niagnani niisericordiam tuam ( Psal. l, 1 ) Quo vero ordine h«c initiari quo studio
,

spirilatia

appetere

concupiscil

iinpressani

dammodo
D
inter
serias

simiiitudinein. imaginis Dci amiilit.
iiiter

Sed
ml-

peiTici debeaiit, consequenfia

mox
est

insinuant
:

has ca;citatis lcnebras,

has

vitac

Tiinc rnisit duos dis^ipulos, dicens eis

Ile

in
lii

nunquid

in

linem repellet Dominus.? Sane
opporlunitatibus,
iii

casietlnm

quod
,

contra
nisi

vos

Quinani

sunt

quia adjulor est in
lione,
vi et

tribula-

duo

disciputi

fidetes

quidan;

animse

intcr-

neqiiaquaju despicit quos condidit,

sed solpiacipit.

n(in(.ii,timor

IQ sciUcelet amOr?
judiciique
;

Timor,dumdoloaflcctu totus

Hdduci sibi
inquit,
:

ut pius el misericors
et

re

peccata

terrore

saUandus quisque

Solvile,

adducite

milii.

Ac

si

palen-

cdinpungiiur
illft

amor,

dum

solodulci

desiderabills ambitur et quaritur.
initialis

Timor
:

qiiip-

Vos, qui aliquunJo morlc capter Yerilas dicat tivi duris deliclorum catcnis vincti fuisiis, Umo.
ris inci conslricti

pe
vero

est

adducens

pocnilcnliam

amor
Ilinc

meinoria, ad peroipiondam

speii.

esl,

qui

foras

misso timore exquisitas Deo
perfeclione.

indulgenti» condigna vos solvite poeiiitenlia. Adducile vero
inidi
sitis

aniraas in viriulum corroborai
est

vosmel per amorem, ut jam non

ti-

quod

in

septcm

Spiritus sancti
trislis

donis

pri-

pro evadeudis geheniije lormentis, scd
dulcedine

inus

poniiur gradus timoris, quo

recordalio

inc^estimabili

mea

satiali

sollicite

laho-

delictoruin aiiimum
toris
ris,
;

perlurbal et

excrucial pecca-

raie non
ost auleni,

pigeat

pro

acquircndis
el «(/(/hcj

a;tcrnis.
siti,
illi

Quid

ullimus vcro gradus sapientia», qui est amoviitu-

quod sota

jubeat

sohite.

quo jam fervidus amator per singulos
exercilatiis
,

C

iuqjjiens, et adduciie milii,

nisi
ipsi

'quod
qui

qui ope-

tum gradus
duo

solummodo vacare habet
Ili

v.dar

omnia

iii

omnibus,

solvit

comim-

ad intuenda benelicia Conditoris.
videlicet

vcro discipuli,

pcdilos et erigit elisos,

graliarum actio
nieiitis
,

est

motiis

anirni

quo

mitti

debeant

pendenda, nullis nostris
nicrita,
ri

si

qua fuerint
auctoreddeiida,

quidve
roiiius

utilitatis

missi confei^nt, mitlcns ipse Do:

nobis sunt a nobis imputanda soli
debila
laus
ait
:

innuit dicens eis

cl largitori

et

gloria
nobis,
?

Itein caslettum quod contra vos
nietis

est, ot

slatim inveea.

Jiixta

quod Psalmisla

Non
,

Ihmine,
Sed anlelento-

aiinam altigalam

,

et

putlum cum

Dum

non nobis, sed nomini tuo

da gloriam

omnipotens Deus opere mirilico
nihilo,

ciincta crearet ex
taniae dignitatis et

quam

Ikcc in

nobis adimpleaiiiur

quantae

tandem ex
homineiu
bcate

lerrae

lirao

tiones,

quant;eve aiiversitatos oriantur, aperle iu
doclaralur. Se([uilur
,
:

felicitatis

creavit

in

paradiso

,

ut
,

,

si

cons<»qiienlibus

inagis

vivcre qiiam pcccare elogisset

dig-

Et
miiuis

si

quis oobis otiquid dixerit
his

diaite

:

Quia Do~
huic

num

Condiloris sui habitaouliim sine fine essc dc-

opus

liabet.

Quicunque

sseculo

buisset.

qifcmadmodiim

iios

futuros qiiandoque creillo.

aliqiiando

rciiunliare decreverunt,
,

norunt noolius
,

dimus, cuin totos nos

posscderit

qiii

crit

^ quam

serino proferat qllus

quantas tenlationes

omnia
vctiisti

iii

omnibus. At nunc pecoaii^ obnoxii, Adae

quantasve conlradiclionos suggestione malignorum
spiriliiuin, Ycl

criminibiis involuti,

jam non suinus ad quod
duin ad nos intra nos

pravoiiMii

honiiiium suslinucrinl

,

felicitcr condili

fuimus
iios

;

of

qiiolies bonuni vollc iinimitavoriiiL, quoties

bonae

redimus, mulia
jecta rt

oontraria,

multa prorsiis abot

aolionis ilor

arriporc,

q-.iolios

tiinidi

ol

vecordes

indigna ocMiira

tiiiiorciu

amorein Dci
et

subtorfugorc disposucrint. Hinc David, ne subdola
saeculariiim lingiia bonje volunlatis el artionis aver-

Cgissecerninns, asinam m^unxii atligatam

pul~

lum cum ea inveiiimus. Qnid nnmqiic pcr asinam, iiisi mratualam ot stiiltam ncoipiinus aniniam ?
Qu»; bcne asirut similis
Doi
nntiliani

satrix

12
,

fii'i"<*l

aliquando maligna,
libera

rat dicons
iniquis
et

:

Domine,

Dominum cxoanimam meam a Inbiis
c.xix
, ,

dicitur

,

quia,

dum

solius

a tingua dolosa {Psol.

2).

Scd

habere contcmpsil, animali

vilae in-

int^F has

duniaxat contradiolioncs

dum

quisque

gorviens stulla
CTiris

manct

et

insonsibilis,
in
:

Ciijiis

de-

ad sanolae conversalionis habilum pcrvcneril, nunquid jain in tuto positiis tontationum j.icula evadere
poterit
?

ghiriam commutatara
ita

ignominiam David

inspi^^ions,

loslalur dioons
inletteitl,

Homo

nim. tn
est

ho-

Miniinc, sod p;\tilur ol

sii;-illmt

innumftra

nore essct,

non

comparatus

jumentis

tentaloris pnolia,

aiidit nnilliuioda

cuntiadicrionuto

,;

29
V4'iltii,
(iii.i-

noMn.lif: DOMIMCAI.I.S.
tiiiiiiilttii>*>a <'0^il:ilioiiiiiii
i';iiitiiiii

so
pi-nMliraiiliitm
|in)plirti«
,

inRrrit

tilHiii.

A

tiirqui?
.Siori

\\(\rl\i\

qiii

flHi»
l(«'Kii|

Ihiite S.iloiiiuii

(|ii<-iiililict

cl Milliritinit
:

tfdacir-

pMiKti huiit siiiriuiiiMii-

dc^ujH
lllia*

I

vcnliiri

deru
de<ts

('ii|)ii>iiH
iiil

ita

niliiiiitift

(iicfiis
iii

h'ili

nit,

gloriani.
iii

Onid

oi-ki)
i

pniplirlMiil

Sioa •(uittiluta

icrvitulfiu Ih-i,

sta

iinuiic, ii
/'.Vc/i.
ii,

fiinfiaia

a;t«-riiil4liK K|)i
lilii

uUtioiiv? Kcce, iiM|iiiunl, Itrriuui
Hccc, sinc inora Ites (uut rrntcl
iiiii
iiiiii

tiiiimani tuiim ail
hI
iiitciili*

tiiitalionciu

(

I). Ni'iii)m

Vfuit
tibi

niinnuctu^

(-oiisiilcrriiiiis,

iiir.iria

Init.idniii* iiii|HiilfjciliiMu',
i-oiisiic-

mautucius, vonicl

us,

itck roKHue

vc-

giiaiinir,

<|iia'

aiit

ail\t'r>>itiilis

niicrnil

niel, ini|iiam, taiita iiiaiisiioludiiii:

el (liil«:<:dlno, ul

uut

prosi>erilalis

ohoiiliir

rlatioiu'.

Jlas

licoat
tui
,

liiii

«'ontomplando

iiitroiro

iii

guuilMim

l)i)n)ini

tnilliiarias
cuiii
(licit

tiMilHlioiuiiii
:

spcdes

Saloiiioii

expriniit,

rl diiloia Aocrotu
,

illiuH riiiiari. .Noii
l»*

veniet vu
,

.IriTsii»

purvuloiHin

iiitcrlicict
i,

eos, et
C.iiin

cuus

«iijiis

ploiiitudiiic

ii|it,is

iiiluiidi

ct talif

fro.^pcritus siultorum pcrtlct eus \^l*ror.
cniiii
tiiiiiiis

T)"! ).

daliilur ocoasio pr.osuiiioiKli, ul itiaiii, (|uantuni idt
osl, adliuc in
vitic actorna*,

qiiis

|icrlcctiis

iii

iKMiiino tciuiissi-

oarnc posila

iiiorlali, qiia; sil

noiitia

mls
hacc

iiijuriaruiu iiiolibns

afli» itiir.

oa |)arlo ad ilc-

possis porscriilari. Ciijiis a^nitionis et

tcriora labitnr;
Iribiieiis

cuiu vcro prospcra succcdiiiit miis
nicrilis
,

(lilccliuiiis l)o:iiiiu(iiiioin iiiaiiir«>stat

Doininus loquooc

sujira

c;i'loros
iiioilis
liis

oxlollilur
iciiiaiio-

ad 1'alioin

:

lliic

<'.•*<

autcin viia

irtcrna, ut coiino'

Qno vero
iiuin
tris

pacto

(|uiL»iis\c

^

scanl

tc

iolum vcruin
xvii,

//fi(m, et (;ucm luistMi Jft.um
Ti).

molcsliis

ohviaii;

valcaniiis,

ipsaiii

Dci Pa-

Chriitum (Joan.

yuoniodo crgo

vciiiet tibi?

SapiiMitiain,

pauca do inuUis
:

difforciileni, au-

Scdens supcr usinain,

ct

pulluin lilium subjugalis.Li'
si

diainus.

Oicit

ciiiui

benlor quippi; iMlialulal,
cli.rcrif, dicitc

sedeni el laansioiieui
:

«Ji-

Kt

si

quis aUtjuid voOis
liis

Quia DoCiirisverliis

gnain

pr.i^soiili:i;

iii;«jostatis siia* iiivoiiiat

qiiaiu
,

non
(fui
l'a-

minus
l\is
,

opus

liabci. llic

sapioiis

nosler
,

ad horain vol inlordiim

visil:iic (h(;h eiiiiii esl

oujus saplonliic

iion esl

nuincrus
l;ius

se abscondal a calore ejus

[Pml.

xviii, 7), sed

innoluit paucis.

Cnjus sicul

esl

sccundum
iUius

miliari ct conliniia
siciit

mansionc dignaliir inhabilare,
:

nonien

ejns,

su-

scrmo

el

docirina

plena

quodam

locoait

VenUmus
"23).

ct

mansiuncm apnd

snnt vcritalis
ait,

cl

laudis. Yerbuni.
fucit

oiiiiu,

ut Isaias
(

\^eum
ei

(acieinus{Joan.\\\,
sciict,

Su|H'r flsiii«rHcrgo

abbreviatum
Roin.,

Doininus in

terra

Isa.

x,

pullum Donnnus

cum
,

spirilum el

ammam

23

;

ix, '28),

brevc quidoiii

lunnero vorboviia;

nostrani inhabUaiido possidet
in

abolilaDique prideui
recipiunt, elcarra
ulla

runi,

sed in sc continens p.)ndus
est ergo

et saluiis.
lnibet
,

sesimilitiidinem imaginis
,

I>ei

Quid
nisi

dicere
,

:

Doiniuus

lus

opus

inenlis douiino subjugiUa

sine

peilurbatione

quod

jiisti

quiWis omiiia
scii

cuoporaulur
oi
i^i.ili;\s

iu

bonum,
inter
et

n(in

solum gaudcre,

agcre

C

iixc inviceni ad oxoroer.dum boni operis robur sesc

origunl.

Unde bene

subjiingitur

:

adversitalum

perseoutionos

ooiisuf veriiul

dignos se conteri flagcUis Doinini asseiunt di:

Knntes autem discijmli (ecerunl, sicut prwceperat illis Jesus, et addu.rcruiU asinam et pulium, el tm«
pesnerunt vestimenta sua super eos,
scAe.re (ecerunt. Qiiid
et

centes

His

Dominus
antequam

opus

liabet ?

Dominus, inqiii

eum desuper
nisi li-

qxiiunt, qiii
liovit

operatur salutem iu niedio terra^
fiant,

n;)mqup per discipuios

oninia,

opus liabet
,

adversiin-

inorem

el

auiorem

,

ut prxciiximus, accipere possuquilibet

Catum nos

niolestiis conterere

quorum mens

mus?

Electi eteiiiin

post agniia bouilatis
vcl.

quieta et aclio incomposUa nil nisi opera

carnis

Dei magnalia neqiiaqiiam torpori snccumbunt,
negligentiae, sed liuioris cl

noverat agere. Op»s

/la&e/,

ut in

conspe clu hoiniqu^si
despecli
nihil es-

amoris Dei gralia adjuti

nura

ad nihilum rodigainur,
,

13
Uxc
et

indefessis virtulum gradibiis salagunt proficere. -Ad-

et conculcati

qui nos aliquid

esse,
si

cum

ducunt otiain asinam

et

ptUlum, imponenies nihilooptimis induli et ornati
pia;paranl in cordibus.

seinus, aeslimabanuis inflaii.

inter adversa,

roiuus vestimenta sua,

cum
siiis

quid putamns inler prospera

Iranquilla

mens
esl
,

moribus sedem Chrislo

dicet hiimilis et benigna? Opus, inquit,
si

Domini

quid bona;
illi

acliouis,
,

si

qtiid
illi

scienli:e

habeo

jj

Aniina cteniin justi, ut scriptum est, sedes esl Sapienliie. Et ideo qtiam uudani ei non vestitam vir-

totuni
est

ascribo

tolum

debeo a

quo lotum
ol

lutum proeinctu invcnerit, neijuaquara formosus
decorus
in deliciis insidere poterit.

et

qnod habeo.

Cum

ergo inler prospera

ad-

versa

inviolabilem et inconvulsam aniini constan-

Pliirima autem turha straverunt vestiinenta sua in
via, aiii autein cade.banl rainos de arboribus, el sier-

tiain ct ?e<iiiali(atcm.

Deo propitio
liberi

,

tenerc crrpprisolufi

mus, con(estim dimissi
vit« adire

et

suctorcm
eos.

nebant

in via.

Videamus cnr dicalur non tantuin
sif,

tur-

poterimus.

Et

con(esliiii
si

dimitlet

ba, sed plurima turbu slravisse veslinienta
via.

sua in

Con(estim enim dimittimur,
peris.

huiniliamur in prossi

Videamus, quae praeccdens
esl.

quaesubsequens;

Confestim cnira

dimittimur,

sic

humili'

qui prlor agat, quid subsequens clamaos iunotescar

tate erigamur, ne

quando deficiamus
est,

in

adversis.

Piurima ergo turba

duin timore vebementi non-

Sequitur:

nunquam
ul implerelur

coida electorum uimia pertuibatione prse-

Hoc totum (actum
est per

quod dictum
Sion.

terilorum affliguntur meinoria peccatoruia.

etdum
gra.ct

prophetam dicentem: Dicite
est
;

fiiiai

Hoc

ad se seroper redeunl
viler

,

pro

levi eliani
el

excessu

totum (actum

totutn,

inquam, quod audi\imus,
sit

seroetipsos

:)':l:p,uiit,

dum commoli

per-

certa experientia,

quam verum

noviiDus, imple-

lurbali

menle didicerini q':omodo aliquando ntisse

,

3*
(febuerint, dolenl se vel

VEN. GODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS ad momcntum b.)ni allcujus A liceal dilectum cui honor
,

32
et i.nperiuin

prseterisse

jncrementum. Hsec profcclo plurima cotiirba

per ooinia

ssecula saeculorura.

Amen.

gilationum

veitimenta sua prosternit in vJa:

quia nimiriini inclinata et humiliata veslem sanctiftcalionis et pielalis accipit, qua indiita et omata viam Domiuo ad cor suum dirigit. Sed quia plerumqne inl6r turbidos cogitalionum 15 motus pr»ve-

BOMILIA
*"

III.

e^m^em dominicam tertia.
et venisset

^"'" appropinquaret Jesus Jerosolymis,

Hiente ainoris

gralia

alii

nonnunquam succedunl
et ster-

Bethphageud montem OHveti, tunc misit duos diici^ V^^os, dicens eis: Ile in casiellum quod coulra vos
**'> "^ statim invenktis

cogitatus, recte subjungitur:
Alii

asinam atligatam, etpuUum

autem caidebant ramos de arboribus,
via.

cuim.ea, sotvile et adducite mihi [Mallk. xxi)

nebant in

Ramos quippe de

arboribus csedunt

dum

iniia

domum

menlis colligunti qiiidquid in

Lectio sancti Evangelii, quae pro consequentia lit^^^^ '" <^*c Palmarura convenienter recitalur, pro

exemplis sanclorum pracedcnUum, quid(iuid in mo~ ribus laudabililer adhuc in earne viventium imitabile conspiciunl.
libet dignse

eminenlia allegoria;, in
I^oniinica

Arhores etcnira qui sunt,

nisi quae-

littera recondifE, in prima Advenius Domini non inoonvenienier repiicatur. Dei enim Filius Jerosotymis appropitiquatf
<^""'

Deo animae eminentes et praestantes in •virtutum culmine? Nonne arbor gemina ubertate,
castitatis et hurailitatis, florida et fructiiera perpe-

B

*"* redemplionis, myslcrium
Spiriiu anle

,

cum

Patre

ef,

lempora uispositura, in fine teraK porum ad reparationem supemae Jerusolem dispen-.
s>'»nc''0

tua virgo dignoscitnr Maria? Nonne arbor bumilitalis fasligio

s^t.

Beihphagc ergo

venit^

cum

in diversis pra;figuillud suao

praeeminens Baplisla Joannes, cuncli-

ratiorfibus patriarchacum et

prophetarum

que fuenmt beatiludinis jam ejus panicipes? De
quibus

redemptionis mysterium

mundo

edicit. Bethpliage

dum

iia

sanctitatisramos exterpere laborant,

ut et ipsi per omnia bumiliari et castimoniam, slne
qtia

enim domus buccw interprelatur, quo nomiiie panis angelorum ab bomine quandoque manducandus esse
designalur. Belhphage
scribitur, per quera

Deum nemo

videbit, obtinere sludeani,

jucunvitae

17

ad montem

Oliveti esse
illiu*

dos arborum fructus caidunt, quibus auctori
inambulanti in
feciunt.
illis et

cminentia miserationis

inhabitanti

viam delcctabilem

exprimitur, qua ipse Filius Dei de

summis coelonun
loqui-.
(

ad ima terrarum depcnitur. Unde Psalmista

Turbiv avtem,
tuTy

quw

proccedebant et quiv seqveban-.
filio

tur

:

Miseraliones ejus super omnia opera

ejtis

Psal,

clamabanl dicentes: llosanna

David.

Benc

cxliv, 9).

dicius, qui venii in

nomine Domini. Turbac quae pr*-

cum

ergo lerosolynns appropinquassel, Beihphage ad montem Oiiveti venisset, tunc ;«»'Ite in castet{um

Cum

ceduul

et

seqwunlHr, ut sxpenumero dictum est,

^

sit

dnos disciputos dicens eis:

qucd

cogitationes sunt, quse de gcmino timoris et amorls

contra vos est. Quia discipuli a discendo dicuntur,
recie per duos discipulos lex naturalis et lex scripta

fomite nascunlur. Quae sicut varia inlra se distant
qualilate, sic vario

l^ Regi Sabaoth clamore videnmeullricis

tur obviare. Qtiem enim peccalricis conscienliae

exprinmnlur, quae ambae per illuminationem sancli Spiritus de mysterio futurae redemplionii rairabili-.
ter instituuntur,

moria remordet, quem
rel,

flammae poena deterfilio

dum

a

montibus

aelernis, miris et
,

voce, imo dcvotione magna

David clamat
,

innumcris modis ipse pricfiguratur

qui in carne

Hosanna.
laiiguore

Nam

peccati vulnere sauciatus

interno

pressus et

humiliatus

,

pro acquirendo

veniens mundi lucein se esse protestatur. Quoa nimirum duos disciputos ipsc mittit, qui suse incama»
tionis myslerio ciinctas patriarcharutn et propheta-»

munere
est,

veuiae cl salulis, cjus, cujus natura bonitas

clamore valido obnixc imploral gratiara Salva-

rum

pncfigurationes peragit. Proinde eis

dicit,

dum
mi-

toris, ut qui per viscera pietatis suae delinquentem,

per ii;slituitonem sancti Spirilus et legcm naturalera

imopffinite»temaliquandol)avidnondespcxit,eodcm
pictatis respcctit

etlegem scripiam ad
tionibus
in caslellum

futurae suae redcmptiunis

vcniani suis dare uon dedigiielur

nisterium imbuit. Ue, inquit, in diversis praeflgura,

commissis.

quod contra vos

est,

scilicet

At

tiirba

scquonlium fogitalioniim

,

vidclicet

non

*'

accusaniinm, sed dcfendeniiiiin, quue de laqueis expediia viiiorum tola intonlioiio,
qiia)

quod vestro aspectui est oppositura ct cxpositum, in iHud munitissimum et sacratissimum sancti spiriius tcmpluin
,

siirsum sunt,

in

illuni

Virginis malris

horium

perscrutari consucvit el invcstigaro, non snlvantcm

concliisum, fonlcm signalum.
tani legi naturali

IIoc enira castctium

u pcccalis lequiril, sed doiuinanli et polcnlissime
in

quam

striptaj legi luit opposilura,

sc rcgnanti virlulum Doniino hoc exsuUationi&
el jubllo occuvit, Bencdicius, inquicns, qui

qui istud virginitalis amygilalum abinitio saiculi pa-

clamore
venil in
iiia

triaiTharum
positum.

cl prophelai uiu exspcctationi fuil

cx-

nomine Domini. Quolies, inquam
hujus cssilio
,

,

felix ani-

Lliide ipse in
liliiis
:

carnc posilns discipulis suis
audirc quoi au-

in percgrinalionis

Doum

suscipit

loqiiilur Dei

Mntti rcgesct propltela! voluerunt
;

pie et niiscricordilcr se visilantcm
bore<lirtionis

dat jucundain

viderequK videlis,etnon viderunt
diiis, cl

et

laudcm

,

donec

In jeternilatis gaudio,

nou audirrunt (Luc. \, 24).

non utique lacrymls tunc acquisilum,
ir.onlisct corporis contritionc

aut aliqua
.

Kt itatim,
rocpcritis,

ascilum

sod firma

cum in divcisis praeligurationibus ire cum castollum vobis opposiium iulravcinvenielis

pcrennitatis

sortc

sempor inprxscntiarum hahoic

ritis, staiitn

mundi redcmplionom, quaro

:

:

u
HUit^rdh.

IJOMIII^ DOMINICAI.KS.

U
filiiim

QoT iulcm
ii

ORl

rcdcmpllo

lftl;i''

i4»ina alli-

A

lioi"*.

mi paU-r

lu«liir

Di<il rrgo
|'j(rl

fllia

pUri,
«i/Min

^ata etpullut cu
finist,

ku.

AsinaaUiqalao»i caro HiimliH-

iii(|tiiliir

liniiiiiiiilaK

l.hriHli

llro

lloc

Vcrlxi

l>ci

iii

uloru YirKiniH inconiprcliciiHilnli
:isHOciat:i.

niilti

pratta

iintHi

drprrcor, in

quo

cl lua; dilrrlioriiti

et iiidirilwli

uuioniH vinculo
a

1'uUut

«luii

ct

nwj-

siilijri iHiiiis rnirtiiin,

liiiinaiuf rftJtMiiptiooii

«a

ftit

ralionaliH aniiua,

Vcrho Dci

in

cariic at:

eUtrluiii, coiiMU|iior, dimiiir ine, diviiiiui(#iu «(
uiaiiilHloiii
iiit':iin

Bumpta,

liicut in lidc dicitiir (ialholica (IK)
,

l*erfe-

uiuihIo Iuc iiuiiilrkcere.
ul
iii

//(

huduobvt

elus Deus

prrfcclus luimo, rx

aiiima ralioinili et

manibui montr» (inumfaw,
lorum,
l>ei
«'l iii

roukuiiimaliuae

humuna carne nubsi^Wns. Dc hac
Jacob ptriarcha
loqiiilur,

asina

\^

vcl pullo

diioriiin 'l'i-sljiiMMiliiruin,iii balvulioiKr
s.tlvulion<>

duoruui popu-

cnin Christum dc irihu
spiritii coiituetur
el

aniiiwet cnrporin, indilcclione
el cuuieinpbliva vita (iiu-

Juda! qiiandnque nasciturum in

proximi,

in acliva

Non

aujeretur sceplruin
veiiidt
:

de.

Juda,

dux de
e.l

feinore

riim ciiini oniiiitiin lypus duulius iiuludilur meiuibiis) moiiti»
t;iniiii

ejus, donec

qui mittendusesl,
liifims

ipse eril exel

iirfumeam,

iit

PalrivK hanim

rl I'roplift-

peclalio gr.ntiuni

ad vincam asinnin suam

pr4;liKUialioiM's rcdcniptionis nica' inyiilcrio
in

ad viiem, o

(ili

mi, pnlluin

suum

{('cn.

xi.ix, 10).

complcam. Sic David
tur, pcr

typo

CliriHli
:

Michol loqui-

Hiiic ipse, dc qiio io(|uiiiiur, discipulis suis iu ccniia

quam

Synagiiga ac( ipilur
iiic

Uiinitle mr, vc-

Joquilur

:

Ego

suin vitis vera, et Vaterincnt agricola
:

B nimDcum.vcruniqucboniiiiciii
a<{crna; niorli Iradani ie.

coiililcre,a/i;v/i(>n

«/

{Joan. XV, i). lilitcin

Etjo

sum

vilia,

vospalmiles

inlerfifiain lc(nic(j. xix, 17):qiiia uR-rito porfidia',

(Ibid, 5.). Ilecle

autcm

poi'

niinam, quic onerifenini

Sic David in typo CbriiUi

esse aiiimal non ignoralur, caru Cliristi sanctissima
flguralur, qiuv ad

Joiialhx Inquitur, pcr qiicm ordo prophclicus dosi-

cmnndaliuncin nostrorum pcccato-

gnatur

:

Dimite me,
tiia

icilicct diviniLaiein

mcam
,

et in

riim multiplicium pondcre labonim volunlarie oneratnr,
siciit

IiiiDiaiiitalem

pr?i>dicalione contestare

m(
in

dc eo Isaias propliein protcstatur

:

Yfre

Betlileliem celcriter

eom

{I litg. et

xx, C), ut

£c-

lanffuores nostros ipse absiulii, el iniquilates nostras

clesia

genlium locum
aulein totum

fidei

sedem

quielis habere

ipseportavit {Isa. Liii.i). llinc ip&e pcr Psalmistam
(licit,

valeam. Sequitur

dum sux
5).

passiunis iiimictalcm describit

:

Su-

Hoe
Sion
:

faclum est

,

ul adimpleretur,
:

per dorsum

vieum fubricaverunl peccatores {Psal.
Recte eliam pcr/>«//u»H, in quo juveii-

quod dictumest per propheiam diccnfem
Ecce Ilex luns venit
ct
tibi

Dicile
et

filiee

c\xxviu,

mansvetus,

sedens

tutis eioiuent insignia, sanctissinia Clirisli inlelligi-

super asinam
esl

pullum

,

(ilium tubjugaUs.

Factum
primor»

tur anima,

qu;v' singiilari siia

iiinoceulia a cunctis

lotum

lioc,

quodmundum

salvavit tolum, ut adintf

lidelibus aniniahus toliiis veiuslatis delergens con(agia, anliquae liberialis quasi juvcnlulis reddil eis

pleretur in plcuiludine

temporDm, quod

in

C

iiio saeculi

per prophetam fucrat prstsignalum. Quisfuit,

insignia. Proindc ipsc Dei V\\\u9>discipuUs iuis dicit,

nam

iste

prophcia

qui et naluraii legi

,

et lcgi

dum

et lcgi naturali et legi scripisc

sux redempiiomyslerium

scripUe redemplionis fulurae roystcrium prxcinuit?
Uliqueille proloplaslus [protoplaslesjqui in paradiso
positus, et a sorono cxpcrgefactus
prsescius,
,

nistcstimonium

indicit

:

Soloite etadduciie milii. Clasolvile

vibus vcstranim prajfigurationum
a saK;ulis abscondiUim,
et

uli

futurorum
est

adduciie mihi, ad gloriam

femincx creationis opus his laudibus
:

nominis
E/

inci

teslimonium pe.rhibcnies iuturse nicx

proseciilus

Boc nunc

os ex

ossibus meis, et earo dc

redemptionis.
si

catne tnea. Boec vocabilur
:

20

woj^*, quia de viT9

quis tobis aliquid dixerit

sciiicot si

mun-

sumpla
et

est.

Propter hcc
et

relijufuet

homo pairem iuum

dus,

qiti in

maligno

csl posilns, qiiia inlldelilnii cst

matrem tuam,
in carne

adha;rebit uzori suce, et erunt
i, 5),

deditus,

lidci ct pr<jedicat:onis veslra;

tcsliinoniocon-

duo

una (Gen. u,

Dum

enim hos

tradixerit,

vos

diciie,

vos, iuquani, consecrelalcs

prophctix cauius
fidelibus,

Adam

in

paradiso cdidit, quasi
,

mei, sigoiset scriplis veslris cdicite qtua Dominus
liis

oput

liabet,

quia Filius Dci Creator lcroporis in

de sua carue generandis in s^ulo ista intuHtzTos, patriarchx, sub naturali lege positL, vos,

plenitudinc temporis

homo
,

fiori

noccsse habct, ut

sua bumaniiate liumanum
eonfestiin eos

geitus a

monc

liberet.

Et

D

propheta,

legi scriplaeappositi,dicileveslris vaticifiliae

niis, vestris scripiis
est

CGclestis

Jenisalem, quae

dimitiet

scilicet

corde credexis ad

mater omnium fidelium, Ecciesias gentium in
Ecce Rex tuus venit

justitiam, ei ore conGiens ad saluiem, diviniiaii ei

terris suspiranti Dei filium, (]ui erit ex6«)ecLaiio ei

humanitati

Fiiii

Dei dcbila sc vcneraiiunc subjiciet.

salvatiogcntium

:

libi

mansuefacius,

Verbum enim

illud dinussionis

frequens cst in scri-

tui, gloriosus ilte Dei Filiiu, humiiis et in siientio
,

homo

plura Testamenti Novi ac Velerls, habcns tcsiimoDiuni divinitatis Cbrisli et humanitatis. Hinc

19

Jephte

filia

patri

suo loquitur

:

Dimitte me, ut dno'
xi, 37). Per Dominus ex-

bus mensibus. montes circumeam {Jud.
Jephte
qtii

mundura tngressus sicul Gcdcon ille, qni dum homines civiiatis sux timuit pro eo, quod aram Baal es prsecepto Dei dcnrucre debuit, assumptis decem servissuis per diera facere noluit,
sed omnia nocte complevii {Jud.
\i, i7).

aperiens dicilar, Christus

Cedeon crgo
cuneta

primitur, cujus sanguine latroni vel cunctis fidelibus

eircumiens in uuro dicitur, per queraCbristus Domi-

paradisus aperitur.
sli

Per fiUam Jephie humanitas Chriille

nus exprimitur, qul su« majestalis

air.bitu

dcslgnatur,
(18) id

quam

sux

divinitatis procura-

cemplecsiHir, »ed ipse pix) redemptione humani ge-

cst Syuibolo AtbanasiL

:

3&
neris

VEN. GODKFRim ABBATFS ADMONTRNSIS
ulero
Virginis

36
iri

Malris

iiicliKlilur.

Gedeon

A

in

barbara profluit, quod

oram veslimen(i

defluit.

arani Baal deslruil,

cum

Filius Dei faclns

homo
lilius

ve-

Alii

aHt€mc(Bdcbanl ramos deurboribus, etilern^-

tustatem ca-remoniarum carnaliura snbruit. Gedeou

bant in via.

Quinam sunt
jiire a/ji

Isti a/ii,

utsi spiritus »(i-

decem animamrationalem
tati

viros de servis suis assumit,
et

cum

Dei

ministralorii, in ministerium salutis ad
niissi ?
exsilii

nusde

ccells

humanam
,

carnemsusedivini-

Qui

voeantur, quia a nobis, in hiijus

in

personce unitate

conjungjl.

Quinque sunt

carcere damnatis, sclernae beatiludinis,.imdissimililudine alieDatiir.
el

cniin sensus hominis exterioris

quinque sunt ni-

morlalitatiS) Bublimilalis

bilomimis sensus hominis interioris. Qui quaside-

i^\i\ramosde arboribus ccfdunt,

in via

tiernunt,

ccm
gio

viri

per docem lineas figurantur, quibus sol

dum

ad

22

<^J"6''onoren),

quem suum Crcatorem
de
illis

horologio

Achaz
rogis

retrorsura

reverlitur.

Horolo-

esse recognoscunt,

quem

horainis causa de coelis ad

enim
Chrisli

Achax

,

qui

appreheudens

Deum

terras descendisse conspiciunt,

jeternarura
florenlibiifi,

diciiiir
iiis

(/sfl.

xxxvm,
,

8),

myslerium incarnaliovelut in horologio

scienlianim arboribus, in coelesli regno
ejus fidelibus innumeras
et

exprimitur,

quo

odorileras

divinorum
in

temporum cursus
tiis

electorum et reproborum sia-

scnsuum jucunditales suggerunt. Hinc Aposlolus
ipso

distinguitur, sicut
:

Simeon

beatre Virgini loquiet in

omnes thesauros
ii,

sapientia: et scienticc abscondi'
3),

tur

Ecce, positus est hic in ruinam

resurre-

B

tos asserit (Coioss.

quos ipse suiselectisusque
:

ctioucm multorum in Israel,et in signtim, cui contradieitur [Luc.
sui, quia
ii,

in finem sxculi misericorditer distribuil. Sequitur

34).

Gedeon timct
civitatis illius,

domum
qiiaj

patris

Turbce autem, qua; prcecedebant

el

qua: sequebantur,

exhorret Chrislus pcrfidiam Judaici po-

clamabant dicenies

:

Uosanna
.'

filio

David. Beiiedictus

puli. Tiinet

homines

lota de-

qui venil in ttomine Domini
bant,

Tiirba;, quce proecede-

dita est delectalioni

mundi

cere per diem, quia factus

Non vult faboinonon vuli suam iiivel carnis.
crucifixis-

non

imrtierito sancli angelidici possunt,

quiet

crcalionfs dignitate, et

beatitudinis immutabiliJale
electo-

notescere(19) majeslatera. Sienim, inquit Apostolus,
cognovissent,
sent (/ Cor.

homines antecedunl. Turba:, quce sequuntur,

nunquam Dominum gloriw
n
,

rum honiinum

rcUquifeinlelligiintur, qui quasiprae-

8).

Gedeon omnia nocle complet,
sub noctis
silenlio

ccdenliuin vesligia a longe subseqiiuntiir,

dum

in-

21

qnia Filius Dei in assumplae humanilalis ct hu-

mililatis proposito quasi

redemp-

numeris hujus ctorum angelorum consortium quandoque
menii Palres ac
fideles

vilse laboribus ct diflicultatibusiii san,

iraiisfe-

tionem raundi explet; sedens super asitiam, divinitate sua regens
su.bjugalis

runtur. Vel turbcs pracedentes sunt Vcteris Testa;

carnem assumplam, etpuUum fiUum
ralionalem, qtce v/ta fuil carnis

turbx aulera sequcntes sunt

animam

siimptae per obedicntiam Patris. Scquilur

^
:

NoviTeslamcnti Paires ac fideles.Sive ergo sancti Angeli, sive

homines

electi, vel

Patres ac fideles utrius-

Euntes autem discipuli fecerunl sicut prwcepit
lis

il-

Jesus

,

et

adduxerunt asinam

posuerant super eos

puUum, el imreslimenta sua, et eum desuper
et
;

que teslamenli, clamant gloriam et misericordiain venientis in carne Filii Dei, clamant angeli Cbrislo
in

Bethlehem
:

iiato

:

Cloriain altissimis Deo (Luc.

il,

sedere fecemnl. Disciputi eunt

quia lex naturalis ct
it-

14)

dicunt hoinines elecli ab initio iisque in finem

scripla suis temporibus prodcuiit. Sicut pracepit

sscculi

graliarum acliones Christo

R.e(leniplori.

Vei

lisJesns faciunt; quia dispensationi FiliiDei ad re-

demptionem mimdi

suis prscfiguralionibus, suis prae-

clamanl in prjesenti, dicunt infuluio tam sancti anUosanna FilioFavid. Begeli quam homines electi
:

dicationibus deserviunt. AsJHMmel pullum adducunt,

nedictus, qui venit in nomine Domini. Bcncdictio in-

cura verilm Dei Filium, verum quaiidoque Virginis
riliiiin

carnato, clarilas nato, sapienlia bantizalo, gratiarum
aclio morieiili,

fiiturum, et

animatum corpus

in utcro

Ma-

honor resurgenti, virlns ascendenti,
libi,

tris

assumplurum csse, suis tcstimoniis aslniiinf. Imponunt super eos vestimenta sua, diim humanilati
fAim
desuper
sedere

fortiludojuste cuncta judicanli,

Creatori no-

stro, invictissimi Filio. Benediclus, qui

nos aelerna nomine Do-

Rcdeinpioris suarum praefiguraiionuin vel pracdicationiim adaptant ornamenta.
faciunt,

benedictione sanctificasti,
parentis
,„-^j
liio

dum

maledictionem primi
in

saiigiiine

expiasti, qui

cum omnes

patriarchse et proplieta vel

om- u

,,g,„,,,;^

^,„„ rreaturam tuara ab hosle maligno vero

iies fideles legis

naturalis et legis scripi^e Dei Filium

liberasli, et tibi

Domino eam
Amen.
IV.

dedicasli,

tibi

in

carne venire continuis suspiriis et lacrymis ex-

cum

Paire Deo et Spirilu sancio laus et gloria per

poscuut.

infinita sccculoriim s.T.cula.
stia

Plurima aulem iurba slraverunt vestimenta
via, alii

in

autem cmdebant ramos de arboiHbus, el stervebanl in via. Plurima lurba cst virtutum et gralia-

23
1N

HOMILIA
I

EABDKM DOJIINICAM

AOVENTUS QUAnTA.

rum

multitiido iiinumera.

Qux

resliincnta sua in via

sternu.nt, cura sui decoris insignin in

eum.quidixit
congc-

Vox dilecti mei pulsantis : Aperi mihi, soror mea, amica inea, columba mea, etc. (Cant. v.)
Advcnlus Domini Salvaloris, qui jam per orbem
tcrrarum celcbri congratulalione
tiir.

Ego sum

tia et vetitoi et viia {Jcun. xiv, 6),

runt. Quidquid enim virtutum velgratiarura abinilio iisque in finem saxiili potuit

a fidelibus

reroli-

esse, vel
i

polerit in

tempus

est gralijc et

salutis.

ad qiiod

oinnes

tcto c«;rpore fldeiium, ab ipso u
(19) (d est

capite

ungueatum

antiqui Patres et prophctsc ardenti semper desiderio

DOlam

facere.

^7
cnspjinhftiTt,
rt nil qiiaiii
|)Prripioii«1:iiri

HOMIIl.I
(Ki.uiuiii
iii

KOMINICAI.rS.

^

fi»». •<» <|"!irr
iii

fldcm

accninmodarf
:il.

(li-bral,

aiMile

cnrnc pcriicnicrc iiia^no dolorc. Ucryinis

c( (^ciniti-

<'()iihtM|ihM(iltiiH (IitIui

bus

opUiliiUit,

Oui

iirolccd), si
(|uiii

vod

i

i)iii|mi(cs

laiii

Suiur,
DuoliiiH

iiii|iii(,

Diea.

1.1

nir

lururein

iioiiiinal?

ruit»seiil, noii

diibiuin
i^t

nd HUscipicndnni digiK^

(|iiijt|ie

pa(ribiiH, Aliruliu! vidi-licct r(I)j>i(i,

advcntttiii Duiniui

S;ilvaloriH noslri huiiiiiio hchIuiiulli

proiiiiHSiiH cKl Dci KiliiiH
riiH. Naiii ciiiii

cx hciiiine roriim
pru;crp(o

fianrilii-

dio

pi:(>p:ir:)S!icnt

;

Qiiia pciic

cx

liis

vidcrc vcl
cjiis a

idciii

.\t)i:iliuiii,
niiiiiii

Domiiii

aiidirccuni

in

carnc

iiicnicriiii(,

advciidiiii

ohcdiciiH,
li.i-c

iiiiiitiiii ci
iii

iiiiiiiiihiii;

iioii (liil)i(:iri-t,
iii(
ii(

iongc salulabaiit, cl

(|uoliiiiot

Spiritu Dci

illuiiiiiiati
i|uu.>

ol)cdi('iili:i
illi

(:iii(iiiii

l)co coinpl^K

tingcxxii).

futura pr:cvidcrc potcraitt, salu(is graliani,
ipsuin ct bcalaiii Kciiitriconi

pcr

niluin KUiiin
Iliiic
iil

dnif! juranicnlo

nnnarct
iiicrito

(f'Vii.

cjus nuiiido cvciitura

crRO

doiiiiii:i

nostra M:iria
indubitniUcr
V(:r;iiii

ndiiioiietur
iiuia

crat, ubiiiui^ suis siTinonibus coinincndabant.

vciliis Doiniiii
filiu

cr('d:il,

ivror,

Ex quibns nnus
dcni ct bonorcni
,.
,

iino

csl Abr^ilcc, cl

sapicntisAimiis
cjiisib^m

Salomoii ad

dc proj;ciiic cjiiHori'!*'><'

laii-

ginr;in diixit,

DomiiKC nostr.c
v.
, .

cx ({uo scininc

Mari.^c

25

Doniiiius,
.iliis

ul

proniiscrat, nnsci dcbuil. Adliuc cliam

qitcmd.-Mn libriim cdidit, vidcliccl Cantica caiitico'
.

eum

no-

ruin, niii licct nd sanctatn
.,

,

.

^

Kcclcsinm
r
.

.

et
-

ad unam- n

.

niiiiibus appcilat, quae

mcritis

ipsiu» r

apti^ i

convc

qtiaini|ue bdolcin

,

,

animani rcrcrri valeal, specinuJer
|x»r

1-

"

niuDt.

tamen
biis

im

convcnil,

quani salus mundi credcnlispeciali(cr

Amica

,

inqiiit,

mea, columha mea, immaculaln
fidcni, qiiia

mea. Amica Dci crut pcr
gelo annuntianti
qitod

appaniil. Nain sicul isla solcinnit:49

crcddidil auliuman.'

ad redcmptioncm

est Domiiii nostri Jesu Chrisli, ita ct spccialiter est

ejusdem genitricis sux, cum

qtia

ipse

Dominus

gcneris conccptura
et

essel el parilura

Filium
Naiii

Dei.
qtiod

Redemptor salutem buinani gcneris opcrari
In boc igitur libro bis scripltiin invcnimus
'lectimei,vox dilcctitnei. Prinio quidcin
ponitiir: Voxditectimei.
est
:
:

Fuil ctiam columba por siniplicilalcm.
voluil.

Vox

ipsa ad hoc a
di-

Dco decla

cst, ul

cx ea salus niuiidi
(j^u?csivit

advenirct,
simplicitcr

cuin hoc

niliil

aliud

nisi
et

ho>

noreui Dei et salvationom honiiniiin.

Quod

Evanseeun-

Sccundoauterasubjunctum
qiiod a mysterio

Vox

dilecii

md pulsajilis;
illtid

gelium apcrte indicat, ubidixissc fcrlur ad Ange-

non

vaoal, quia per

primum,

lum

:

!;><•«,

inquit, aucilla Domitli,
ii,

pat

milii

qiiod sinc adjectione

positum esl

:

Vox

dilecti niei,

possumus intelUgere
et

dum verbum tunm {Luc.
plicitas fuisset in ea, ct

38). Quaedam enim duquodummodo columba noa

desideriiim sanctorum

Pairum

prophetarum, qui
figuraliter
erat,
el

omne, quod vatioinando loctiti sunt, vel agebant, vox qua>dam dcsiderii eorum
venlurtim ad terras
tiab;inl.

esset sine felle,

si

ex hoc propriam laudem vel ho-

norem

requisisset.

Immaculata quoque eral per vi-

qua

C

Dominum vocabanl
ipse

tae

purilatem. Et vere immaculala corde et corpore,

pronun-

Cum

autem

Dominus noster Jesus

per quain macula, quaj omni htimano generi ex vitio

Christusdesiderns^^^^^^ifi"" salisfacere disposuit,
i>nj)letum est

primi parenlis inhaesil, purgari et aboleri

de-

quod sequitur Vox dilecti meipuhantis.
:

buit. H;«c ergo nomina, imo viriutum

insignia si
diviiiitati.s

Nam qui pulsat,inanu ulique pulsat, et quodammodo Dbminirs manu putsdvit, cum id quod ipsi longe
desideraveTant, carnem aSsumendo opere adimplevit.

non
fieri

babiiisset,

nequaquam babitaculum

poluisset. Sed quia his pcrfecte adornata

fuit,

digna habila est accipere plenitudinem gratix, de
qiia subinfertur
:

Quia caput
VoJens itaque Deus, ul dixjmus, perdiio bomini nascendo subvenire dilectaiu genitricem suam, quain

meum ptenum
vcl

est

rore.
est,

Per
quae

caput

Chrisli divinilas ejus

intelligonda

nun-

quam major
iil

minor existons,

in

se

scmper ab

ad hoc opus redemptionis humanae expiendum
littera insinual. Aperi, inquit,
viihi,

ele-

initio incommui:»bili pielate abuiidavit, sed

non

sic,

gerat cta$sumpserat,roox allocutus esl, ut scquons
soror niea. In
series
yv

hiec misevicordia usque ad nos pervenirel, et ho-

minem perdilum de

poenali
?

ditione liberaret. Et

his verbis si diligentius inlueamur, qujedara

quarc dicilur caput ptennm

Sicut enim vas refer
,

Evangelii annuntiaiionis et incarnalionis Dominicae

tum aqua tunc superabundanter plenum dicimus

obscuro intexta est sermone
sit

:

et

licet

dissonantia

cum

infusa aqua foras

effluit, sic

revera,
:

quando
ple-

verborum, inystico tamen sensu concordat verbis Evangclista' dicenlis: Missus estangelus Gabrict
ad virciinem desponsatam
(Lttc.
1,

venil lempus, de qtio Aposiolns

ait

Vbi venit

nitudo lemporis, misit

Dens Filium stium factum ex
;

viro,
:

cui

nomen

Josepli

muliere, factum sub lege (Ga/. iv, 4)

et

unde Psai-

26). Cui el dixit

Ecce concipies

in utero,

mista: Tn

exsurgens, inquit, Domine, misereberis

et paries filium {ibid., 51).

Ad banc

ergo coelestem

Sion, quia tempus miserendi ejus, qnia venit tempus
(Psal. ci, li)
;

lcgationem, ut aurcm cordis inclinet, nec quasi incredula de oraculo dubitet, ipse, qui per angclum

tunc ajterna

illa

diviniias in

tantnm

quodammodo

plena facta est miseralionis et grafiae,

suum

ei

loquebatur, his admonet, verbis

:

Aperi,

ut ultra se intus cobibere ncllet, nec posset, nisi
foras ftgrediens super terram efllHerel, quae primo

inquil, milti.

Ac

si

diceret

:

Aperi milii per fidem,
teciim
fieri

nec de verbis meis dubiles, quia benc

utero Virginis sc infudit,

qucmadmodum

ingressus

polest, ut concipiendo et pariendo filium

genus
tui

hii-

angehis

26

ad

cam

dixit: Ai'c, gralia
tti

plena,

Domi-

manum

salvetiir

per benedictum frncmra

ven-

nusfecnm,

hetxedicta

in mutierihus (Luc.

\\,

^).

:

:

39

VEN. CODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS
si

40

Ac

diceicl

:

Dnmimis,

•.aeli

inhabitalor jani plentts

A

est gTalia ad salvandos hoinincs, et plenilndinc
gralire

hujus

Sed ciim a diabolo persuasi inobedienles facti sunt mandaio Domini, mox ejecti de paradiso induti
sunl tunicis pelliceis, ut in conceplione procreandae
sobolis

jam tuus

virginalis adimpleiur utcrus, quia

ipsc ex le nascilurus cst.

Nec prselcrcundum quod

camali foeJarentur concupiscenlia

,

et in

cupul plenum dicitur rore;

nam

ros de coelo super

omni
ila

postcrilate
t,

eorum

ha?c carnalisconcupiscentia

tcrram cadit. Cl prorcclohocc

inelTabilis gratia

non

pcrdurav

ut pracler solum Filium Virgioisnon
lerrani qui sine concupiscentia car-

ex hominibus, sed
Marift

desupcr vcnit. Kt quia
cl

heata

sit

homo super

vcrumDwim

hominem

concepit et peperit,

nis concipialiir.

Hac

igitur tttnica, carnali

videlicet

congruc subinferiur

connipiscenlia

,

exspoliaverat te

perpetua

virgo

Et

cincinni niei gultis noclinm. Cincinni dicunUir

Maria.
Ei bene dicitur, exspoliati. Qni cnim alium spCliat
,

crinescomplexi el conjuncli. El bcne per eincinnot

possumus accipere conjunclioneni illam divin«e ct humanse nalurse, quse facla csl inira iitcrum iiirenicralac Yirgiuis Mariae. Qualiler aulem huinana natura iinila
sit divinitali,

aufert ei

quod

suuni esse debueral. bic ct
ut ita

bcata Maria se ipsam spoliando, quaindam,

dicam, violentiam sibiinelipsi

intulit,

et

quodamillud jure

nullus

unquam morlalium

modo

viin faciendo corpori suo, proprio

scire aut invesiigare poluilvcl poleril, nec mystc-

B

privavit.

Suum

uiique
in

fuit carnaii

concupisccDtia
ut

rium hoc ipsa conscienlia Virginis novit, sed
tcsl inlcHigi, torta videliccl ct retorta

el per

delcctari, quia
caelcri

ipsa

etiam

concuptscentia,

cincinncs, (ini eliam torti dicunlur crines, aliud po-

homines, conccpia erat. Sed quod lege oii-

membra

as-

ginalis criininis (20)

suum

esse debuit, moriificando

sumpii humiiiis. Nain ideni Doininus nostcr Jesus
Christiis in laburibus miiUis el passionibus

incmbra sua cum
se alicnuit) fecit.

vitiis ct

concupiscentiis

omnino a

omnes

Credere eniin possumus, licet in
mullisque laboribus

die«

vilaR siia;

peregit, el ad ullinuim cruci appensus

Evangclio minime scriplum reperiamus, quod continua
abslinentia

clavisque confixus, moric lurpissiina damnatus est,
qualiler nec sccleraiissimus

virgineum
coiicii-

quisquam

fur aui lalro

corpus

suum

castigarct, ne
sibi

quando carnalis

morte niulaari solel. Hi ergo cincinni, per quos inpleni dicuntur tellexiraus humanilaiem Chrisli
,

piscenti^e vilium

appropinquarel. Sicut aulcDi

guttis noctium.

El

qiiid

pcr gultis

noclium,
?

nisi

carnesuaomnem r^malem ctiain concupisceniiam amputaverat, iia camdcm a conie penitus excluscrat,
a

purgalio exprimi
ubi
dislillal,

valet

peccnlorum
cl

Cutta

enim

queniadmodun4 ipsa scquentibusdcclarat vcrbis
Per pedes
quos
interioris

:

lociim lavat

mundat. Ei profecto
a.'ler-

Lavif inquit, pcdes meos, ciuomodo inqninabo Hlos?

aliqiiibus quttii purgari

debel quicunque ad
conicndit.

hominis afTectus
ita

accipimiis,

nam
hit

saJutem pervcnire

28eadem

incorrupia Yirgo

ab omnisorde

Videames aulcm,qualiler prinium perguitas hcta
purgalio dilcctorum. Gutl(e snngninis Christi,
qujc dc saucijssimo laiere cjus

lavit ct

cmundavit, ut nec delectatio quidem car-

«alis concupiscentiae virgineum cor illias aliquando

pcndeniis in cruco

langerct.

Quod ergo
illos ?

dicit

:

Exspoliavi
pedes

me

tunica

pronucbanl. lotius humani generis peccata purga-

mea, quomodo induar
viodo inquinabo
spiritali

illa? lavi

meos, quo'
iu littcra,

baut cl diliiebanl. Sunt cliam gutKe hapiismalis,

quamvis dissonel

quibusduin homo abluilur, ab omni originali sivc acluali pe.ccaio miiiidus cniciiiir, Qui vero nusus
peccalis inquinaiiis, innoceniiam, quain in baptis-

tamen sensu concordat verbis Evangelii,
ei
:

ubi divinum
dissc fcrtur

partum annuntianti angelo responinquit,
(iet

Quomodo,

isittd,

quoniam

nooacceperat, amiserit,

j|Hfa.s

lacrymarum, quas ex
baptitari

virvm non ccgnosco
si

paenilenti cordc producunl ociili, dcniio

dicat
et

:

ii«ccssc hahei etomundari. Beala ergo Dei genitrix

carne

Qaod idem est a^ Ego quidcm omnia qux carnis 6unt, a spiritu meo abscidi, et asterno incorruptio{Lttc. l,

3i).

27

-^^ria pnst gloriosa

inaudita; salutalionis allo-

nis sponso

immaculatam mc cordc

et

corpore cu-

quia, posl tantx proniissionis mysteria, qiiod plenitudincra graliac pcrcipicndo, de qua prsefati

amore generanda prolit su- d maritalicopulae jungar, etper hocpropositummeuni
slodire deliberavi. Sed ut
violans, inquinamenta carnis ac spiritus, quae abjeci,

sumus, concipcre deberet ctparcre
vinse dispensationis

filiiim,

ipsa di-

ignara, scd propriae caslitaiis

expcriar spontanea voluntatc,

nunquam coninsinna qtto-

conscia, quid dicataudiamus:

sentiam, sed quia coeleste adhuc mysterium ignoro,
roodiim conceptionis a le requiro.

Es4poUavi me tuniea tnea, quomodo induar illa ? Per hanc lutdcam carnalem significari credimus
concupisccntiam
figurata est,
,

Tu

modo, quoordinc debeat

fleri

nt virgo contra naluviiili.

quae in primis parcniibus
in

prjele-

ram concipiens pariam
respondent angetus dixit
veniet
{ibid., in
te,

sine admislione
ei
:

Et

qucmadmodum

Gcnesi scriptum

Spiritus sanctus tuper-

gimus

:

Fecit Dominut Deus Adae tt uxori ejus tuui, 21).

et

virltts

Attissimi

obumbrabit

tibi

nicas peUiccai et induit eot {Gen.

Aiubo

35)

In

quibus nimirum

Yertris naox

factum

qoidem

ita cxeati erant,

ut in paradiso

voluptatis

est

quod subjungltur
meus misi:

degcntes, elangelicam vitam pariter ducenles, abs-

Dilectut
venler

manum suam

per foramen, et

que orani carnali concupiscculia

filios

procrearent.

meus intrcmuit ad

tacttim ejus.

Hoc

in loco

(20) De hac Godefridi opinione, qu<e vulgo apud veteres obtiauit, nunc autem fere antiquata el cx-

pu^naU) est, vide dissertaiioncm qflstrara pcactiam in hoc opuj.

41
lalfiitl uiyslcrio pr.cnotnta csl
Tiliill.iii

noMii.i.f:

i>0MiM(;\LES

41
;

«aiirta, qiias

A

riaBOinTaojuiacciptfrr po«iiimiM
iuorti(lcaliocarnl«lntclliniiur.
diiiillovfrunt tnijrrliam, ipiia

prr mi/rrAaFn vrro

tola oprrala osl
(litm ct

iii iiiia

carnc

Yir(;iiiiH

ad

(.oiK-ip^citiiii-

Klrcvcia manui rju$
cl
ai

pariciuliiiu Filiuiii Dci

pro iTdciiiptioiic

macula alirujut
Dci conccpii-

luaiii (^ciicris. I'<M'

</i/ci-fu»i iili(|iic

acripcrc possii(-oiisiilistaiitia-

pctrati

illi

iiilKi-hit, aiilcqtiaiii
ti iii

Filiuiii

inus

Dciiiii Patictii,
l-'iliiiin,

pcr uutiium cjus

sct, itavirtiitc Spiriliiss;iii(
iit,

ci mortifh adiui fnl,

lciu cjus

pcr foriinwii
islc,

aiilciu Spiritiiiu

san-

postquatii

ipstiiii

Saivat(uciii niuitdi conccpitet

ftiim. Ihtcclus orj{0

vidclicct

l'atcr

omnipokiiiiiii,

pcpcrit, nulla dcinccps coiilanionc p<Mcati tangi possct. Etdigili
ijilon

Im^, mixit miiuum iuinn,
quaiido
liiiiic

u\ csl

Ihiiijcnitum

mci pleni myrrlia prubaliiiima.
(Iis(-rctioniH
illiiiH

Vc.r di-

pro

saiiitc iioslra iiicaniari (-(iiisliliiil.

cjiis

viitiitciu

intclligcrn
D(!i

lit (|iii) iiiisil iiiaiiiiiii siiaiii !

pcilorumfu. Ihcc

:c(criii

possuinus. Ma^iia cninidiscrctionc opcra
ribus suis distiuxit,
qiijc Dctis ciiin illa
ritis,
iit

abopeop<;ia.

iucariialio rilii Dci

l'a(-ta

cst pcr forumcii, id cst pcr
codciii

vidclicct

nia^;iiili(a

Spirilum sauduiu. Nain
\ii'ginein ct virtutc sua
Ihiii^cuituiu Palris

supcrvciiicutc

iii

opcratus

cst, nullis propriis

me-

cain oliiiiuluautc,

ipsiiiu
iiidi-

m:c

caslit.ili,

nec

hiiiuililati

8u:p, scd
:

divinw

conccpil ct pcpcrit. Ncc
|i(>r

soluinmodoascribcrcl

gr;ilia;.

Sc(|iiiliir

giiuiu vidcatiir (iiiod

forumcii Spiriltiiii sanctiini

desigiiari dixiiiuis; itain (]iiciiiadiuodiiiii pcr

niaccpatct

^

iiieo, at ille dtclinaverat atque transicrat. Pcr pessulum iiit(;gri(as

Pensulum

ostii

mci apcrui dilcclo

riam, qiix intcgra cxistit, ntilluui
vcstigiiini, uisi

29

'«('i^

cjiis,

per ofifium vcro fidcs
:

illius iniclligi valet. Dicit

perforala fuerit,

sic

quodaiuiiiodo
erat,

orgo

Pessulum
si

oslii
:

viei

aperui dilecto meo,
fideiii

quod

intcrnosct

I>cuiii

quid.du parics olifnuiatiis
({ui

idein est, ac

dicat

Pcr

vcraiu uperui dilecta

ut nullus morlaliuiu Di-um,

luccni liabilat inacest

meo, non diffidens de promissionibus cjus; aperul
utique
illi

oessibilem, videre

posset. Solutus

autem

iste

soli, ut

qucraadmodum
At
ille

ipse voluil, ex

me

paries cum.cooperanlegralia Spirilus sancti, Filius

Rflsceielur,

me

integra permanente, nec

amiltenie

Dei carnein assuniens visibilis factus est, ut honio
ci

sigilium

virginilatis.

declinaverat.

Muitum

appropinquare, cuinqiie videre posset. Quein venialcr
:

ruin Deuin et honiinciu beala

illius

conci-

profecto idem Rederaplor noster declinaveral, niuliwn de excclsa et supercmincnti divinitate sua se

piens in hanc vocem prorupit dicens

ipsum
ejus.

e.vinanivit,

cum

natus Yirgine in anguslo

Et venter ineus intrcmuit ad tactum
niulier infantein concipit,
tit

Cura

prajsepio positus est, cujus majeslatem nec
sitas
coeli,

immen-

nonquidein protinus sen-

nec latitudo

terrse

capcrc potest. Aique

se concepisse, usque

dum

ipse

infans post ali

transierat. Caira

hac nimirum profundae humilitatis

quantulum temporis vivere

incipit, et

plerumque ex

r

'"clinatione transiit
cata,
transiit

mundum,
,

transiit universa

pec

inotu animati corporis utcrus matris contremiscit

mortein

Non

sic,

inquam,
'Virgo

sium beata
angelo
:

Dominum noslrum Jesum ChriMaria conccpit. Nam ut audivii ab
te, et

diaholum, Per hoc
eliam nobis,
si

principem mortis autem, quod ipse sic transiit
transiit

eura sequi voluinus, omnia peccata'

Spiritus sanctus superveniet in
tibi,

virtus

et vitia transire dedit, et ut per felicem

hunc

Iransi-

Aliissimi obumbrabit

raox vcruni Deura el hoin

timi

deposilo carnis onere, bealo fine quanduque

ininem cura corpore

et aniraa concepit, ut statim
:

pervenirevaleamus adeura. Quod ipse praestarediginetur, qui
g:iat

ipsa hora proclamare posset
viuit

Et venler meus

intre-

cum

Palre et Spirilu sancto vivit ot re!

ad tactum

ejus. >UM-ilo ulique conlrcmuit, quce

per omnia srecula sreculorum. Anien

tantse raajeslatis

Dominum
:

intra

angustum ventris
I.N

31 HOMILIA
EAMDEM DOMlXICAM
et

V,
QUI.NTA.
et s-.^cilabo

&ui cubilc concluscrat, queraadniodura et Ecclesia
in

laudem ejus decantat
rairaculo Jereiuias
:

Quia queni

cixli

capcre non
et inau-

Eccediesveni^nt, dicit Dominus,

Datii

poterant, tuo gremio contulisti.
dito

De quo novo

§ermen justum,
ciet

regnabit rex, et sapiens
in terra.

erit, et f<i-

propheta admirans longe

judicium etjustitiam
:

Lt hoc

est

nomen

ante praedixcirat

Ecce Dominus novnm faciet in terra

quod vocabunt eum

Dominusjustus noster

{Jer. xxiii).

Femina circumdabn virum {Jer. 51, 21). Hanc ergo D Dei Genitdcem Spiritus sanctus supsrvcniens ab omni origioali peccato (21) libeiam reddidil, el ab
onini acluali peccato, siquod illud erat, emundavit,
sicui ipsa maiiifesle iunucus ait

Sacrosanclum
»*.odo
colit

tciTipus

Dominici Adveptus, quod

celebramus, ideo annue Ecclesia speciali reobservatione quia tempys istud tempus est
,

gfaiiae et misericordia;, in

quo ipse qui
voluit.

in aetemitate

sua sine tempore

fuil, in fine teniporis

pro homini-

S«rr«ji, ulaperiremdileclo meo. Surrexi, inquam,

bus homo temporalis tien

Islud

enim

est

corpore

anima ab orani originali sive actuali peccato libera. Nec propter me hoc factuni est,
et

tempus

illud
et

jucundum

el desiderabile

quod oranes

optabant

desiderabant, qui Spiritu Dei illuminaii,
praesagi cordis

quasi ego virtutum meritis alios praecellens tali munere sublimari digna sim, sed ut aperirem diUcto

venturum ad terras Filium Dei oculo
praevidebant.

meo, hoc

esl, ut porta

illi

fierem, per

quamcum

car-

Ex

his electis

Domini prophetis

uiius erai Jere-

ne ex

me

surapta

ti

ansiret ad

hominem
mei

mias propheta, qui salutem etgratiam, quae perlncaniationem
vissiniis,
Filii

30
pleni

Manus metB

distillaverunt myrrham,'digiii

Dei venlura erat temporibus r.o:

myrrha probatissima. Per manus beatae Ma-

obscuris his prannuntiavit verbis
20,

^Scce^

(21) Vide quae in similcm locum paulo ante notavi ad, not.

Pati\ol.

CLX.XIV

S

:

K
diei venifnt, dieU

VEN. GODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS
Dominus. fotesl per
diei islos to-

U
filiis

A

in

forma servi apparens, qussl absconditus fuerit
ipse

tiim

iliiid

teinpus accipi, inquo ipse xternitalis diet

aspeclus ejus, ipse tamen &peciosus forma prx

pro nobis incarnalus cuni hominibus voluit conversari.

hominum,

Rex virtutum

et

gloriae, in

querti

Tempus enim

illud

quod anle adventum huju»'

etiam angeli desiderant prospicere. Hoc ergo ger-

non dies, sed noxvocari poterat quia nultam justus fuit et sanctus, qui ad verain lucem palrise coclestis pervenire posset sed post terminum
dieierat,
lus
;

menjuslum,

ita

parvuliim exorlum, hoc est

ita

hu-

mililer veniens in

mundum

qualiter in diebus carnig

suaevixerit, verbis sequentibns intcliigi polerit.

praeseniis vit?e, ut iladicamus, ad terram descende-

Et regnabit rex

et sapiens erit.

Cum

sit

ipse
et

Rex

baiittenebrosam

et

opertam mortiscaligine.
et

regum,

et

Dominus dorainanlium, regendo
in coelo

gubor-

Possuraus eliam per hos dies ipsos palriarchas

nando cuncta, quae
manitate tamen,
liler

sunt et in terra, in hu-

prophetas accipere, qui ante adventum Chrlsii sedenlibus in regione

quam pro

nobis assumpsit, specia-

umbr»

morlis lumen admini-

sibimet ipsi Rex fuit; quia regnuni illud no-

sirabant sux prsedicationis,

dum

verbis et senigma-

bile,

sensus ejus, dico, quos habere voluit in sua

tibus diem illum affirmabant aiTuiurum, pcr quena-

humanitate, tanta divinitatis suse virtute regebat,

iiluminandum

et

sanandura totum eral genus huma-

quod nec tenui quidera macula

vel in cogilaiior.e,

num.
Islis

B
ergo diebus bene convenit iDud quod sequiDicil

vcrbo, aut opere tangi poterat.
lius

De

sapientia vero

il-

quid dicamus, cujus sapientise non esl

numefecisli

tur

:

Dominus. Quia per

illos

verelocutus

est-

rus? Ipse quidem Dei virtus
cui vcrissime dicitur
{Psal. ciii, 24)
; :

est et Dei sapienlia,
in

Dominus; et consilium, quod pro humana reparatione Deus Pater iniit, illis el per illos nobis raysticis verbis praenuntiavit
;

Omnia

sapienlia

qui omnia, qu:e sspientiae suae
,

ma-

quemadmodum

in

conse-

gnitudine condidit
et regit.

sapienti dispositione gubernal

qiientibus dicit

Hic eliara qui in primo adventii suo, non

32

^' suscitabo David germen justtim.

Germen
spes

ut judicaret, sed ut salvaret raundura, humilis venit
et

cujusque fructus,

cum primum

de terra nascitur, res
iniliura et

mansuctus, quam districtus judcx in exlremo

est et exigua et fragilis, sed

tamen

adveniat examine, unicuique secundiim opera sua
reddere, ordo sequentis liUerae videtiir insinuare
:

indc exoritur fructus sequentis. El quid reciius per

germcn hoc accipere possumus, quam ipsum Filium
Dei, qui propter nos semetipsum exinanivit

Et

faciet

judicium,

et

juitiliam in terra. Faciet
,

formam

e«im judicium
suppliciis
f,
;

in reprobis

aeternis

eos deputans

«ccipiens servi? Quasi parvuliim germen fuil in conceplione, quia,

faciel

juslitiam in salvandis, siiblimes

qucm coelum

et terra

non potcrant

eos faciendo gloria regni coelesiis. Et hoc im lerra
in illa

e<>niprehendere, ita parvura se ipsum fecit, quod in

nimirum carne huraana, quam assumpsit de

ulero lenerae Virginis comprehendi potuit. Parvii-

terreni corporis nostri substantia.
jestaie sua venlurus sit, munduiii
servi,
4[ui ait

Nam

licet
in

iii

ma*'

lum quodammodo germen

fuit

in

nalivilate, quia,

tamen

furma

qui coelorum ihronos eonlinet, qui terrara palnio
«oncludil, natus de maire Virgine in humili praese-

quam
:

assumpsit, judicabit, ipso attestantCt

Paler non judicat quemquam, sed judicium

pio reclinari
vita

voliiit.

Parviilura etiam germen in tola

4tnne dedil Filio [Joan. v, 22).

sua

fuit,

quia in diebus carnis suse nen quasi
scd humilis et despectus; et quasi

Post generale ergo

illiid

judiciurn, in qiio uniis-

Dominus omnium,
ruil.

quisque accipiet secundura suum meritiim, videntes
elocli mirabilora juslitiam

itovissimus virorum coram oculis hominiim appa-

D<}mini sui,

nomen

eju«,

Sed tamen

in islo

parvulo germine, in isto ve-

per quod salvati sunl, sine fine coliaiidabunt cantanlos voce iinaniini
:

ro Deo et homine initium cl spes erat fructus sequcntis, qiiia ipse erat vera salus totius huraani geiieris.

Dominus jnslns

nosler.

Quan-

Hiu in

hiijiis

moitalil:Uis

34

JKriimna

sumus abyg-

suin judiciorum Dei cognosccrc et investigare neait

Et nolandum quodnonsimplicilcr

jsrwen, sed

qua(|uam possumus.
tatis

Ibi

deposito velamine mortali-

cum

additamenlo gernien jus/um. El benc;
justitia

nam non D
omnos

perfectc rognoscemus

judicium

et juslili.^xm

solum justus, sod eiiam ipsa
vol csse
iiis

fuit,

nostri Redemptoris,

quod justo valde judicio ropro-

justifirans, sine qiio nulliis justiisunqtiam fuit, ost,
polorit.

bos damnavorit, qiiodque socundum multitudinoin
misoricordiae
siiac

Vcf ideo germen justum, quia omconcipitur et nascitur
;

clectos praemiis glorificaverii re-

houio

in percalis

ipsc

gni coolostis.

vcro

soliis sinc

poccalo ooneopliis osl ot natus, et
soliis.

Haec vcro omnia, quac vel pati, vol oporari in assuinpta pro nobis voluit huraanitatc, adhiic operari

ideo a peccatis liborerat

Et hoc germen justum, gormen
qui, ut iiotum cst, dicitiir

dicitur
,

David,

non dedignalur cura unoquolibet salvando honiine,
qiiem dc toncbris ignorantiae Doi et sui ad lucem
vcnire facit porfectae scientiac ct vcrac
dies venient, dicit
fidei.

manu

fortis

sive atpc-

ctudesiderabilis. Ipso oniin licct humilis, dcspectus,
ct

Ecce

nt

homo
fortis

fragilis iiiundo
,

apparuorit

;

vere laoioa
fiiit,

Dominus. Ut enim homo liberari

manu
fort

imo fortissimus spirituuin

qiii

possit de noctc sacculi,

opus habct ut

ille

splendor

fuitr>m illum
I

armatum ox ea pnrtc qna humilis

fuit,

Patris acterni cor ojus accendat gr.itia luminis sur,
et ille, ctijus dicere ipsius esl facere,
invisibili lin-

33 suporveniens
Vai

siiperavit, rognumquoilliiis

demr.xl

etnm

aspecludesidtrabHis.

Mam

licrt

gua loqui

in

cordc ejus incipiat, ct quid vitanduiu

:

,

4S
qiiiiivt; llll

IIOMII.I
sit

E DOMINh
A

AI

K^
sit

fac.loiuliui),

orcull» tiispiniliuiit' do
ot

iii:il>iliii

digiiiljLlft

glori:),

quiHl hfal^

llla

iplrU

ront
111

oiiiii
:

ct iiiHiriint.

LikIi*.

aplo

iiiov

K(<t|tii-

tiiuni cirlcAliiim

agmiiia, a rorporex corniptiunif
assiiinpliim

r

labc prorsiiH aliciia,
<;(Tiiif;i,
l)ii>

linmincm dc rar-

Kl i,u»ci(aho /hivid gninfii juiliim. INt
<|UO(l
iii

rcrc niortis, orcptiim dc
iniiiiiiicris,

carii.ilJH vil.c nordildi^

36

priiiiis ortii hiio «'xiKiiiiiii rst

i't

rra^ilo,

nnn Kuliim
vocant.

mi:i!

diKnitali

asRiiiiil:iiidiiiii

iiam hominis voliinlaloni poMsiimiis arcipcrc,
tuiic loncra cst cl rragilis,
ciiiii ailiiiic
iii

(|(i.u

jiiilicant,
tiuin

(tcd

rxccllonlioriH inerili diKniim,

Domi'

clTccliim iion
iiiitiniii

suum

Et quare lioc? Nimirum quia
iii

liabct tAmi opiMis.

Scd

siciil

(lermine
iii

ct

liiimaiiaiii
riiiii

naturani

ipso rapitc

oiiiniiim elccto»

sp<>s (laliir rriicliis sc(|iiciilis, sic

boiia

\oliinl:itft

imtnorlaicin

jaiii rjclaiii

conspiciiint,

d

idrircr»

liomiiiis iiiitiiim

qiioddam monstraliir pcrlcclu'

qiiaii-

qiiodlibct

incmbruin

ipsiiis

Capilis

ma(rnincando

doqnc

coiivcrsationis.

Ul

aiitein

ad friictum boiioillc

Tcncrantiir ct diligimt. Mirantur
magiiiflcanl,
giii

i|iioqiio ot
,

mirnndo
in fra-

niin opcruni porvcniat, iiocosse csl ul vcrus
vid, verc

I)a-

quod hnmo torra
siiis

cl cinis

hoc

maun

foriis,

mami

oiim toneat, origat et

corporo

obtinucrit niorilis, quod
inscii ex

ipsi

cor-

8ustentol su:e virlutis, cl de liona voluntatc in bo-

niplionis ct
tuiia
'^

rra(;ililatis

sola halxnl gra-

nam eum

provehat operalioncin, qiialcniis dc virillud
,

bonitatc

Dei.

Ibi

etiam vere adimplebitur

tute in virtutcm proflcicns,
ratio denuniiat,

(|uod
valeat.

seiiucns

q»«)d conjjiruenli hic ordine siibjungitur.

summopcre implere
et
r«M-

/n dicbus
bit

illit

sHtvabitur Juda, et Israel habila-

Et regnahit rex,
regendo,
iile

sapiens erit. Ciim rex diratur a
appcllari valet, qui
sensiis suos

confidailer.
ilic

PorJudam,
in

qiii

confitens

diciliir,

non incongrue sub

Iiomo

nun incongriic cxpiimitur, qui vias

siias

rcgnum suum, corpus dico
inteiiores et extcriores

et

animam,

Domino

revclat

confessione et poeniludinc pri-

lali

districlionis disci-

ccdenliiim delictorum, vel in confcssione divini no-

plina coercet, ul nulla vitiorum conlagia iniqiia do-

minis laudabilcm se exhibucrit inagnificis virlntum
nicrilis.

minatione
atiiina.

regnarc in
lali

suo perraittat

corpore el

Hic

lalis

confessor divini nominis vere salillis,

Quicunque

rcgimine regnum disponil et

vabilur in

diebus

accipiens hoc in pracmio,

ordinat corporis e( animae suae, hic

nonnunquam

quod
videns

Isracl sonat in vocabulo. Israel

namquc

ctr

ad eminentioris
cipil

ad illam nimiriim qurc desursuin est veram sapientiam. Invilce sustolletiir gloriain,

Deum

dicitur. Et

omnis, qui in praesenli vila
merila,
visioue

35

^"''" sapere et

intelligere

quod diidum
sit illius

Deum confessus fucrit per laudabilis viiac cum illc dies rctcrnitatis illuxerit beala
,

quasi insipidiim respuebat ct abominabile-, incipit
etiam, in prapsenii prA'gustare vita, quanta
dulccdinis abundantia,

Condiloris sui sine fine gaudebil. Ibi etiain habitabit'
confidenter
,\<\\ii

quandiu in hac multiplici mortaliliberi

quam

posl hoc exsilium

om-

latis mlseria

sumus,

ac sine timore esse

non
ubl

nibus eleclis suis aeterna divini Patris praeparavit
sapi^ntin.

possumus.

Ibi

perfccta liLertate

donabimur

,

nullum ulterius cum spiritalibus nequitiis bellum
hujus

Hujus

acternae beatitudinis deleclalus gloria,

habebimus, ubi nec carnis voluptas, nec mundi ulira impetet adversiias, scd

ina»stimabilis dulccdinis
liic
fit

animatus gratia, juxta quod

perennis iu visione

om-

sequitur, faciet judicium et justiiiani in terra,

nipotentis Dei erit solcmnitas.

Ad

quae gaudia nos

sibimet judex districlus

,

siibliliter

discutieiis

perducat qui
jnfinita

cum Deo

Palre et Spiriiu sancto per

cogilationes suas et actns, et quidqnid per illicitas
cogilaliones, v«jrba Tcl opcra dcliquisse se meminit,

saeculorum ssecula vivit et regnat.

Amen,

37
IN DOMIMCA.il

HOMILIA VI
I.

digno poenilentiae

friictu

corrigcre contendit, pu-

ADVENTUS SEXTA.

niens hoc in praesenii in semelipso, pro quo puniendura se meluit in futuro. Faciet etiam justiiiam in
terra, in terreno

Erit in novissimis diebus pncparatus

mons domu^

Domini
et fluent

in verlice

montium

,

tt elevabitur super collett

corpore suo.

Nam

ubi inquinatura

ad eum omnes gentes

{Isa.

ii),

lerrenis se aclibus meminerit, lioc operibus juslitiae

Dominus Deus

noster, qui multis modis
,

satisfaciendo abolere

non

desinit.

Quicunque
felicitatis

tali

D

saluti

providil [cod. pracvidit]
,

humanae quaedam praecipua

ordine, ut praediximus, in pncsenti vita processeril,

in

anno tempora constiiuit

in quibus se studiosins,

ciim quandoque ad intiina perpeluo

gaii-

et caiitius

homo ab

illicitis

quibusque custodiat , f t
,

dia transierit, quanla gloria ct honore suscipialur, patenler innuitur, ciim conlinuo subjungi-

corporis sui negiigentiara
ritalis studii *opere

emendans

magis

in spiqirihtis

semetipsum exerceat. Ex

tur

etiam est tempus hoc festivum quod colimus, quud
est

Et hoc

nomen quod vocabunt eam
illi

:

Dominus

Doraini nuncupatur Adventus,

justus noster. Qui sunt

qui ereplum d^ imperio

Nostrura quidem esset, qui spiritall censemur

mortis hominera tanta exlollentes laudis reverentia,

nomine

,

omni tempore ad adventum Domini pen-

hajusmodi nominis veneranlur gloria?
spiritus angelici
,

llli

nimirura

dula exspectatione paratos esse,

nunquam
ita

visitatio-

qui

indesinenter perfruentes vl-

nis ejus gratiae ingratos existere.
est humaiiae possibilitatis, ut

Sed quia hoc non
ad Deum
sii-

lione omnipolentis Dei, comaioranlem in pulvere
iBortis

mens
u(

hominem, tantam admirantur promeruisse
est, charissinii,

spensa permancre valeal emnibus momentis, idcircr
saltem hoc tempore
,

beatitudinem. Dominus, inquiunt, justus noster.

quod

,

diximus, Adventu*

Pensandum nobis

quam

inaesti-

Domini

dicitur, vigileset soiliciti circa

opus

saluli?

,,

:

17

VEN. GODEFRIDI ABBATIS
exislaniiis, ui,

ADMOMENSIS

48

MStrx

cum

veiierii

,

iinparaii ab eo

non inveniamur. Hoc lempus acceptabile
dine, ut ali(|uaniio advenirel
fiii

A prxceUit prxter ipsum solum niium qiiem gemiii. Pienitudo namque mulliformis 39 graiia! Dei, de qua
omnes accepimus,
ita

el
,

omni plenum dulceanliqui Patres Chrisli
,

lota in ea est effusa, quia

nimirum

dccuit, utspeciali dulcedine amoris pretiosa ple-

carne praesentiam praestolantes desiderabant

ad

nic gratise

charismata

,

qure ca^leris disportiuniur
ei

hoc diu no( tuqne medullitus suspirabaiit. Tantum
niiraque «is desideriuni accenderat nativitatis liujus

sanciis cteleciis, simul

infunderentur, in qua ci
talia
,

pcr quampra; cunctis morialibus, tanla ac
rari

ope-

promissio, quod se continere non possent quin in
desiderio animji dcpromissionis hiijus prophetarent

dignalus est Dei Filius. In hac ergo

quam

verlicem

moniium
,

di.vinius,

ille

nobilissimus niont

gaudio, cupienlcs tantae suavitatis non frandari parlicipio.

domus Domiui

Dcus

videlicel el Iiomo Mobis cou-

Et

raulli perfc(-ti

,

qui tunc temporis eranl
,

slat prcrparalus.

aon prophetabant sed tamen nihiloniinus suspensos ad hanc promissioncm vultus ac llaverbis inde

Qualitcr crgo nobis pra-paralus ost? Tola
ejus, tota
tio
,

vita

iiiqiiam

,

illius in

hoc muiulo coiwersaad

grans desiderium habebant. Et
lise repleli

licet spiritu proplieilia

humaiia; salutis cxslitil pia'paialio.Qnaiidiu Deiis

optime

.scirent

quod eos
liic

saluberrima
iuvi-.Mirct
,

ct

Iiomo inlcr homincs convorsaliis
,

csl

,

Iioc

el

dcsidcrantissiiiia

nalivitas

non

B prapaialus csl

ul nos,

(jui

ad

(iivinilalis

(ijiis

cci-

flobis

Uunen

,

quibus rcscrvala cst giaiia hujus ox,

sitiulincin allingcre

non potnimus, per

iiicarnali')-

litbitio,

unde propheiabant

nobis ulique scripia

nis ejiis huinililalcin ei appropinqiHarc
illius

posscmus, ct

sua relinquebant, ad noslrae salutis usum verba sua
proferebaiit
,

participniionc salvi csscmiis. El licct in cunsiiae

quemadmodum

Pauliis

apostolus in-

ctis

dicbus carnis

nobis pi.Tparalus sit,

ma-

dicat

:

Quacunque,

38 »''»

scriptasunt, ad nostram
4).

xiiiic

taincn tcmpore qiio bibcrc pr.) iiobis dignalua
passioiiis.

doctrinam scripla sunt {Hom. xv,

Undc

cl qui-

esl caliccin

Et hoc qiiodammodo con-

Jam

eorura qui Christum in carne venturum prKvi,

suminaiio cxstitii pra^parationis, diim Jiistus pro
iujustis,
lil

debant

in laetilia

oordis sui aiebat

:

Eril in novis-

innoccns pro pcccaioribus nioricm

|)citu-

limis diebus prcp.paratus

mons domus Domini. His

crucis. Vere nobis pricparabalur. qiiandc corpus
iii

diebus novissimis, de quibus dicebat, tempus in qiio

ejus nagcllaliim atqiic laccraimu

li;j;no

crucis cst

Salvalor incarnandus erat significabat. In his noiissimis diebus , diebus utique salutis et gaudii , in

extcntum.
ctus
C£t

Ibi ninrtruin uobis, ul

ila

dicam, cxcoiii

et

assoliis

.

qucmadmcduiii

cominc:

quibus Deus horao voluit

fieri

,

nos sumus, nos, in-

inoralione passionis cjus de eo canimus

{22'i

Cujus

quam,

temporum e.xistimus, sicul pracsacrum corpusculnm in arn ctucis tcrridnm. Sic fatus Apostolus ait: Nossunms, in quos fines sacu- C nobisper tormcntum passionis pra^paraiuseil,quod iorum devenerunt (/ Cor. x,i\). Recte ergo dicitur. nunc in Ecclesia carnc ejus pascimur, cl sanguine diebus, quia antiquae umbra noctis in lucem transiit putamus. Sicut enim iiitcr honiines, ubi divitcs, veriiaiis, ita videlicet quod nunc oculis nostris opus sive ciiam pauperes sunt comcsliiri, duin ciluis apredemptionis nostrae aspicimus, quod tunc occultis poncndus non est coctus, vel assaius, soloi dici et obscuris prophetarum praedicebatur verbis, Non cst praeparalum vel eliani si ila cst uicilur: et praefigurabatur aenigmalibus. Omnia parala sunt; ita nos de cibo noslro, pane
qui in »ine
;
,

,

Satis convenienter, sicut praefati sumus, novissimis diebus dicitur, quia in hoc tempore pleno gratiae,

scilicet

angelorum
ut ipso

spiritaliter

loquimur, qiiod ips«

in igne passionis conlrixus et assalus, nobispra^pa-

praeteriia, res illuxit, umbra rcpulsa, Jux veritatis ascendit. Erit , inquit, in novissimis

figura

jam

raCus

sit

,

in

noslram utililatcm
ejus
,

uli valca-

mus

,

came
sit

videlicct el sanguine

vescamur.

diebvs prn>paratus

mons domus Domini. Per montem
Christi intelligi valet hu-

Et hoc

stipcndium

militiae nostra;

quo susiensumus, hic
ita,

boc
per

in loco

excelsa ct supereminentissima divinitas;

temur

in via

hac

,

ne deliciamus.

domum autem Domini

Sic sic nobis, qui in novissimis diebus

manitas. Et recte, imo verissime humanitas Christi

•ons domus Domini prwparatus

est,

non autcin
in

domus Domini nuncupatur; quia
Apostoli
,

in ea, jiixtaverba

^

uiantiquis Patribus,

licet el ipsi

cunidcm
,

carnc
illi

inhttbitabat

omnis

plenitudo
in

divinilatis

40

venlurum exspeciarenl ,
illi

et ca

quae nos

corporaliter {Colos. ii, 9).

Nunc ergo

consequensit prae-

Christo crcdimus facla,

adhuc quandoque per-

tibus

audiamus ubi nobis hic motu Domini

ficienda, digna lide sperarent. Abel namque', pro-

paratus
Invertice, inquit, montium.
ouini corporis parti
perpctiia
«pie

tomavtyr a

fiatrc,

pro iiinocenlia occisus occubiiit.

Per verticem
,

,

qui
,

Noe justus

in

gcneralionc sua Domino placuit. Abradilecti

supereminet

domina nostra
dicitiir

ham
multi
stilia

ct

David nihilominus a Domino
gratise

proet

virgo Maria intelligi

valet.

Vertex nam-

missionem, jam exhibilae
alii
illis

promeruerunt ,

nionliiim
illa

eadem beala Dei Genitrix

temporibus in sanctitatx
illis

et ju-

quia

privilegio humilitatis siiajcl luunditi»

cun-

Domino placuerunt. Nec tamen
,

omnW

Cl08 ab initio sanctos, qui propter excelleniissima irtutum merila moiitium figurari possuut nomine.

tus
qiiia

ita

sicut

nobis

,

praeparatus esl Dei Filios,
,

ante corpore excesserunt universi

quam

b^

(^) flymnus Ad coenam agui candidi

,

ad vcep. Dom. prjm. post Pascha

,

sive Qvasimodo.

i

, ,

ii
iii

IloMII.I.f. IK).MIMl'..M.KS.
Chriftto iinrparatio ilrborot coiiiktiniiiiuri. Ailliiic
liiijiis

M
nioni doinun
T)niniiil

A

|>«'r

liot liic

prr vorlitoin pa»potcntia, ct silibla

iii laiitlo

iioliili.ssiiiii
:

iiioiilin 1I0111118

Uoiiiiiii

,

bioniH n\ix iniruliili rlovatuN CKt

apto

siil)jiiiif;iliir

ciuiiiii tyraiiiiiilc ipsc kii.o iloiiiiiinliir cioaltiij:
siii>er

Kt elfviibilur,
tit

colles.

(lollis

iiaiiKiiic

,

kIc-

l'ossiiiiiiis

oliaiii

pcr s.cpc

(liiiani

clov»tioncin

li(|iit>t,

plaiKR

t(M'r:r alii(iianttiltiiii
11

stipcrciniiicl.

rostirrootioncm

ojiia Inlclligorc ot aKr«nHionFiii.

Undc

ctiuiii

por rollcs

ngtirari poKKtiiit qiii lioiiu
sliiilio alios li>rr(>na
,

Post

liaiio
:

iiiniiriiin
/'.'(

vlovationoni

conMNiuontor

CoiivcrsatioMO, rt spiritalis vila'
ftapi(>iitos

nulijiiiigitur
niiio

flurnt

ad euni oninci gentei. .Non
projilicla
inuliiil

oxooliiiiil.

I''.t

(|iio(l

iioc
,

Kiciil (liciiiitis,

coili

caosa

iiiyslcrii

dicFrd

saiio iiiioiloclti

snuliri

possit

iiisiiitiat

rsaluiista
,

,

/lucnt,

(|itaiii

vcnient nd

eum omnci

tjeniei.

l'rirvido-

ubiait: Suscipinnl nioutes pitccm populo
juslilium (Psal, Lx\i
tiuin
iioiiiiiic,
,

et

collcs

bat cniin in spirilii
siu)

(i|ii(id

iitinc cst in

nancta Kccl»iiiiIIuh

5).

Onid

ooiivoiiioiiliiis, nioii,

sacranicntiim baplismalis, sinc qiio
nulltis
rogiii

ad

qiiaiii

palriarclias, propiiolas
Ipsi

apo-

Douin accpsstis,
introiliis.

ca>loriim

valot
,

Chse
ticct

6I0I0S possiiiniis

iiilolligoro?

iianKitie iiioiitcs

Oiiiiics

iUr|iie

diim

nasciiiiiir

erant e\oclsi,

(iiiia pr;o.
,

c;vloris niorlalilitis virltiluiii

Clnislianis pnrenlibiis cdili siiiius, Qcntei
et

vocamur

inoritis pollobanl

ct ca^lcsti dcsiderio iifflainniali
Illis

sumns, iiitc(|unm

(luere lioc

iii

iioliis

pernciatiir.

lerrcna cuncta rcspucbant.

nimirum

iiiontibus

B

id csl unusiiuisijuc

nostrnm

i>cr aqiiani

livacri rc-

|>acom populo suscipionlibus, id csl pr;rcoptum Doniiiii

iiascalur.

Iii

qiia rogouofatioiic

poinpis diaboli rc-

vorbo

ot

cxoniplo pncdicaiitibus, lalcs cliain

nunlianiiis cl opcribus,
vit:c

42

titdcincops in novilalc
il(>riiin

in Ecclosia oriri

ca>porunl
,

,

(|ui

toUes cxistcrcnl

ambulcmiis. Scd diim pcccando

proni-

qui vidclicct se a lerra

id est

de

cotiiDuini

vita

fossionis htijns exsecutorcs

rccusamus exisleic,

honiiiuini scicnlia et dilcotione Dei snblovarcnt. Sii-

hilominns coram Dco gentitim ccnseinnr nomine.

per omnes bos

o/frflfn.s

osl

liic

mons domus Domini^

Undc cliam
post

ct aliuil flucre

prophela hic

iniitiil,

qiia

Redeinptor

scilic(>t

bnniani generis, quia nulius san\cl poterit .id;equari.
intelligi potest.

prioris

baptisini

alilulioncni

ilcriiin

gciitili
(iliri-

ctorum

illi

potuit

nnquam

crrore involulos,

id est peccatis

obnoxios, ad
iios

Est et aliud quid quod per boc elevare

stum

et ad

innoccniiam vitx redire

convenit.

Proprie namqtie

riieitur Cbristi elevalio ejiis in

cruce

Posl pr.Tvaricalionein

namquc

profcssioiiis iiostix

exallatio. Ciir bocelevalio, cuni niagis dici valeathuiiiiliatio?

in priorL baplismo, itcrum fluendo ad Dcuin rodinius;

Qu.o allitudo in lanta hnn)ililate?Quidexlanto conlcniplu?Nunquam
,

dum
ad

polltilam pcccalis conscicnliain lacvymis ba|>-

celsum

in

sic

hominibus

tizandorenovaresltidemiis. Nulla prociil dubio spes

despectus appartiii

sicnt tunc
si

,

cum ignominiam
ftiit

monlem donuis Domini,
cjiquam
flnal.

id csl adChrisiuni, ve-

trucis pertulit, Se^d vere,
elevatiO; quia lunc

recte attendanuis,

^

niendi

exslai, nisi his diiobiis bapli/.andi

primum nobilem ex

liosie cepit

modis ad eum

truimphiim
seternam

.

i;i

cruce pendens suspendit niorlem

41

>

Vigno confixus dehxit
;

tuie morii aiiixum

honio in

munduni perpepatibulo extensus omnia
Isaia;
est, inquit,

Nunc ca qu.T dicta siint brevilcr rccapilulcuins et quomodo hscc cadem in aliis Scriplur;c locis praifigurata sint videamus. Istc namqiic prophcla dicit
Eril in novissimis
:

Iraxil ad

seipsum. Quaeclevatio longe ante in
csl pr;x>sagio
:

diebus pra'paralus mons

domus

^signata
tuper

Factus

priucipatus
,

Domini. Canimus qnoque, ubi

diviiia; landis prtcco-

Immerum

ejus [Isa. \\, 46).
?

Quid principatum

nium
ait

in Antiplionario incipimiis,

quod

alitis

quidam

•nisi crucis

nuncupal lignutn
sibi crtieem
,

factus esl principaius
,

proevidens,
:

Deum humanam
nebulam totam

natiiram assumpiuriim

super hunierum Domini Jesu

quando super
,

se

Aspiciens a longe, ecce video Dei poleutinm reet

imposiiam

portavit

et ipse in

ea con-

nientem

terram tecjenlem. Qiiod

in qua dum mortem corporis susceenim ibi mons, bic manifcslius polentia Dci nuiicupatur. Quod illic per domum Domini hic pcr neomnium (idelium animarum morlein pcremit. bulam significatur. Per montem significaii posse Unde ct ipsa crnx. non solummodo lormenitim verum eliain principatus ejns exslitit quia per eam 9 diximus divinitatcm Christi per domum Domini lixus occubuit pil,
,

,

,

;

principeni

tenebraniih
filium
,,

potenter debellavit

,

et

se

buinanitatcm ejusdem Redemptoris noslri. IIoc idein
aliis

furtissimi Dei
iiiura

ac totius fortitudinis et

om-

verbis cxprimit i&te qui ait

:

Ecce video Dei po-

virtulum principem ostendit, dura

ei horai-

tentiam

venientem

et

nebulam
in

totam terram tegen-

nem, quem captivum tcnuit, mirabili potestate abstiilit. Nato igitiir Christo in carne, ante crucis
\|cloriam diabolus nihilorainus potestatera suam>in

(/?m. Prsevidit

namque

spiritu

omnem

in eo di-

vinitaiis csse

plenitudinem qui nostrcc salulis causa
erat,

assumpturus

hominem. Et nebulam,

inquit, to-

omnes bomines exercuerat, sed postquam moriens.
iii

tam terram tegentem. Per nebulam, sicut diximus.

cruce Christus occubuit

,

lyrannidem sui

in cuu-

camera Cbrisli

intelligere

possamus. Haec nebula,

ctis electis perdidit.

Dicatur ergo recte:E/ elevabitur supercolles. Sicut in sensu
praecedenti, collium nomine, sanctos

stitit,

humana scilicet.in Christo natura, talis ac tanla exquod .totam terram, id est omnem culpam,
contagione terrena

quam de

qnosque

figurari posse
ita

dixinuis propler virlutum

gere et aboiei^e potuit. Sic

homo contraxerat, tenamque l.umana divinitat

eminenliam,

•uiritus accipere

nunc quoqiie per colles malignos possumus propter supeibiam, Su-

etdivina humanitas homiui nuncper compassioutui
jungitur, ut totam terram contcgat, id

ai

ut duI-

,

51
luni,
litcl

TEN. GODEFRIDI ABBAllS ADMONTENSIS,
lerreiilj aclioiiibus riimls
si


stellis

opprcssuin, a

A

coiigruo ordine signa in luua et

wnt

continuo.

gratia rennssionis excludat,

tantum mores

43

Nani qui

1

lioc in

loco per luuam rectius qiiam sponvidelicet Ecclesiam,

corrigendo semelipsum recognoscat.

sam Agni, sanclam
veriicem

accipimusT

Possumus

veriere haec

eadem verba, ad

Quid vero per

stellas
?

nisi apostolici splendoris in-

montium, perquem

inlelligi

possc dixiniusdominam

nostrnm, perpetuamvirginem Mariaro. Per mbulam,
quae obumbrat, Spiritum sanctum intcliigi nit ob^
tttat.

Luna etenim cum per semetipsam splendorem non habcat, sol q\iodammodo radio eam .suae claritatis illustrat. Sic nimiruin Sol
lelligenda est claritas
jlle,

Denique

et angelus dixit ad
te, el

Mariam

;

Spiriius

qui nescit occasum, desideraniissimo vultus

sanctus supcrveniet in
brabit
libi

virlus

AUissimi obimnoJDilis illa

sui lumine tenebras tolius illuslravit Ecclesiae.

Sed

(Luc.

i,

35), Ipsa

naaiquc

quia elevandus erat Sol
luit in
luil,

ille,

el

lunam
slellis

stare opor-

quam totam nebula isla legebat, et circumquaque obumbravil, ne cam, quae haeredilaria
lerra erat

ordine suo, talibus
in

eam

adornare vo-

qu%

medio nationis pravx tucenles retraliere

peccati
culpje

originalis (23)

iabe processerat, aclualis
\el opere langeret,

aliquando splendorem

suum

nescirent, et

qnarum
t:t

macula cogitatione, verbo
esser.

illuminatione ad lucem verani, qua; Christus est,

»ed totum sanctum
lotis

habitaculura, in quo Deus
tota oranino

quamplurimi pervenirent. Per has enim

slellas,

novcm mensibus habilarct, ui munda esset materia de qua Filius Dei
liter ciaritatis suse

B

praediclum est,

saiicti

intelligendi

sunt aposloli

incorruptibi-

quos ipsa Lux lucem appcllavii mundi. norum duin
in
fines

corpus assumeret.

orbis terrae exiil praedicatio,

facia

sunl

Ad hoc verum

virginalis uteri labernacutum, cui
ilagellura, nos,
flagellis,

sigua et prodigia

magna

in populo.

nullum peccali accedere potuit

qui

45

^^ interris pressura genlium
el

prce confusione

innumeris peccatoruin sauciamur

appro-

ionitus maris

(luctuum.

Postquam enim prxdigentium
in terris.
,

pinquare studeamus bonorum operuni meritis, quatenus ipsa plena ptetaie et mlsericordia, sua nos
defensione muniat in bujus s^cnli tempestateet miseria, et

catione aposiolica exortum cst iuinen in teitcbris»
coepit salubris {ieri presswra
hi
,

Nam
qusQ

qui prius tenena tantum sapiebant
,

ca

,

cum ipse, quem propitiationem
virgo et
et

pro peccatis

sursum sunt
gentes.

sapere cupienies, exterminare in se-

noslris vera

mater peperil, in secundo
mortuos venerit,

metipsis et comprinicre iniquas viliorum moliuntur
L^nde
ct

adventu ad judicandum vivos

gravis

niox

tempeslalis

inun-

misericordiam superexaltet judicio, ut ipsius inier-

datio impellit
et

animum

prai confusione souitus maris in

consequamur gaudia. Quod ipse prastare dignetur Domiuus nosier L>eo ratre ei Spirit Jesus Christus, qui cum Deo Palre et Spiritu sancto
cessione gloriosa regni coeiestis
vivit
et regnal
t

fluctuum. Fit euim confusus

animo

clainoris

p

sonitus perversis se ccgiialionibus

hmc

inde inge-

per

infinita

saecuiorum

ssecula.

rentibus. Kt quia humana ad hoc nnn suQlcil virtuSa Ut ^bos mariux teinpestaiis compesccre valeat fluclus, solus iile, cui similis in foriibus non esi, mo(um flucluum ejus mitigare potcrii, quemadmodum ait Tu dominaris potestalt maris molum autem
:

Aioen

44
irt

HOMILIA
II

VII.

rOMINlC\U

ADVENTUS PRIHA.
soniius maris et

,

Erunl

signa in sole, et iuna el stellis, et in terris
T^rce

(fuctuum
fluctus
tolii

ejus tu viitigas (Psal. lxkxviii,, IQ).
,

Scd quia
funditiis

fressura gentium

confusione

hujusmodi mitigari ex par^e

nou

fluctuum, arescentibus hominibus prce limore et exipeciatione, quce superveniet universo orbi (Luc. ixi).

dixerat,

audiamus quid dc cxspeclat,iono eo:'um
:

evangclista subjungat

Quia magnus valde

et terribilis dies

extremi su-

Aresceniibus hominibusprce timore etexspectafiottet
qua; superveniet

perveniel exaininis, niisericors ac niiserator

Domi

vniverso orbi.

Dum enim

(ldc!e5

nus ipsum nobis diem
bus
:

signis prxnuntiavit evidentiet

quique intumescentes super se fluctus conspiciunt,
duin alios
aliis

Entnt, inquiens, s^^gna in sole,

luna

ei stellis.

vicissim succedcre senliuni, non iiu-

Signa, quae venlura nobis ipsa pracdixit Veritas,

raerito gravi tinioris exspcctalione trepidant, tiinen-

tnagna cx parte contigisse nostra jam meminit

.Tias.

p

tes ne

qu>ndo desocndenlcs usque ad abyssos aniina
in malis tabescat. Esl et aliud,

SeJ

alkui (|iiiddain

magnum

valde ct eniinciis pcr
et stellis

corum

quod

in

hac
est

bxc

nobis signa innuit qusc in sote^ luna
pr:T:diiit.'.JNoniiiio

valeat exspcotalione intelligi

qux supervcntura

ventura
justitice

dcsignat

,

qiii

qmppe so/is, seipsum sol omnein hominem in hunc

«nivcrso orbi.

Supcrventura nainque eispeciatio

ultimx animadversionis bonos et inalos diversis
aresccre facit modis. Timent siquidem perversi, el

niundum venientem illuminat. In ipso etenim snle, huroani scilicct generis Redemptore, signa iiovx
facta sunt

timendo arescunt

;

nam
,

perituros

secum mundo pctrepidant.
,

admirationis,

dum

obediens usque ad

rennte recognoscunl. Sed
jiciunt, illic timore

cum

peccaia pcccaiis ad,

mortem

facttis est

pro nobis. Si^na hxc, inquam,

ubi non est timor

niagnae ct admirandse salulia vulncra cnicifixi et
lanccaii sunt Rcleroptoris,

Est et in bonis alius
,

quodammodo
;

tiraor

nielior,

quando appensus
iii

in pa-

tibulo crucis cornua ctavorura pra;tendit
l)us suis.

mani-

His

profecto signis quasi Solis percussa

inquam in ipsis inquam et saluVi timor sanctus Doraini, cujus laudatio manrt in saeculum saeculi. Tiinent quidcm oflendere quem tivicinior
est
,

(q)iculo roors absorpta csl in victoria.

Unde

satis

mendodiliguDl, etdiligendosemper quae placila suu||

(25) Vid. not. 20.

:

55

nOMILI;*: nOMINICALES.
fuilniit.

M
0"'
•»«'*">

mi

So»l qiila

mscU

lioiiirt

,

uIhiim anu»r<«

A

cio coiuhMiiiiaiilur etjiiitiiia

mortinra-

dlgnuH

sit, uii

odio, liinorc ftaiulo arfscnitctt oniiiiu
o(H>ru, Hcnipcnitio
iii

lionein Jcru circiitiircrcns

iii

coipor*: nuo (^brikti ui

•H» \mMitur

unliiKi diviiiu Hilii

panHioniltiiH coiili^uravil, alm(|UO oiiinii tiinorit pfl»

proponuiil jtidicla.

Iloc

Hpirilu

liiuoris

v:h

itltiil

riculo
iiiiiio.

K('<

iiruH et |{audi'uit

obviani cruciliko

ihit
k<!
<

Doon-

Doniiui (ItisiJcrahilc
ehil, Paiihis $tigo cori/iis

ail stiiiiiiiuni

46

iiHqiicrcplctiiiii

IJndn ipHo FiliuK liominii diligcnlibui
:

vidclicrt aposloltis,

(|iii

dicclial
(/

:

C'«-

Kci|ii<>iilcr proiiiitlit dir(>iiH

mtum,

ct in

tervitutcm

rediiji}

Cor.

u,

llii fieri tticipirntibu»

reipicite et levale capita *e-

t7). Qiii cuin tanlus rsscl nc tulis, ul liccl adliiic in
cariic posituH, Bociclis inlorcsAci inprorclur ca*lcslil)us, nialiiit laiiicii liiitniliter Bcnliciido tiniprc, (]uain

llra,

quoniam uppropinquat redrmptio

vetlra. Qiiid

esl ergo,
m;itVpr<?,

quod
nisi

rcdiiciis post tvrguin oculis Jiiliriitiir
til

vidcnlis opcra sua ccrtaui acci-

nUiim
rliam

(|uul 4>r;vsiiiiiciido
spirittiiu

dc soniclipso Rapprc. Ilunc

piaut Kpciii conlidcnti:i'?Qtiilitis rcHpcctis /<;rar«rtiani
jiihcnliir capit», id csl cuiii sp<^ ct gaiidio exliilarar<'

tiinoris

havid
:

snnctii.s

linuiililcr a

nomiuo

expostiilul dicons
,

Coufige timore luo car-

corda. Nain inox in gloria
niissa
illis

a|iparoiit<;

Doiniuo rcpro-

ne* meat [Psal. cxviii

liO). Conflgi

ergo tiinorc

appropiiii|iiabit PHlcniplio.
aiitcin
ouiniiitii

t>Aniini onincs in se deloclalioncs c^rnis
iiitcrieiis desidcrat
xiis cbiitra

sensusque
l^

Pro conrirnianda

qunc pr:cdicla

hominis, ut qiiasi clavis conli-

sunl ccrlilu<liiio, con|niaiii iiiox propoiiit siinililudiiicni liculnea>. Vidcie,
iii<|tiit
,

omnia

vitioruin delccianionta forlis i>cr
et

ficubicam

el oiiittet

Hcverel ct immobilis. iVarn

virtutes coclorum

nio-

arboret. Qui<luain

Ii.ec
?

ficulnea, nisidin slcrilis inlcl-

vcbuntur. Per virlulcs

namquc caMorum
ila sibi

chori inlclli-

ligcnda esl
illa

Synagoga

Haccest, inqtiain, infructuoM\
nialcdixil Donrmtis
,

gcndi suut augelortim, quos

incommutabilis

ficus cujtis stcrilitali

quia

Ula %tcrnilatis coadunavit charitas, ut nulla uixquara
iu ipsis pcccandi oriri possit vohintas.
ii.tueri libet

iiulhu» in ca fruiluni bojiaiopcrationis rcpcril, dun»

Undc

et allius
nio-<

(ame

miscricordia'. sahitem dics,

illiiis

esuricns qua;sivil.
inundi excusso
,

qua rationc

ipsi

aiigelorum ordincs

Sed ccce venicnt

quaudo

iii fiiie

vcndi siut. Movenlur quidera non pro se, sed pro
nobis, afleclu videlicet pia; coiiipassionis
prjcler
,

frigoie infidelilaUs, qtiasi lemporc aslivo
aflerelfulei ct cliarilatis,
ilicitur
:

fnicltin»

quibu»
nil

juxia qiiod per Psalmistam
et

solam

divinse conlemplationis

speciem

Convcrtentur ad vesperam,

famem

palien-

^sse diisiderabilius creditur
noslra

quam

ut de reparatione
el in

tur ut cancs, et circuihunt civitalem {Psut. lviii, 7).

numerus eorum adimpleatur. Sunt
sublitni virUitum

hac
aliis

43 In

Titanonnulliquilam
pneessc videntur
,

culmine

quidem mundi quasi ad vesperam JudKi converlenlur, et famem sitimque audiendi verbum
fine
fidci

ut sestimatione

multorum

qiiasi

_ Dei ut canes palienlur. Quibus panc
Scripturarum cibo
saliatis,

solidoque
cre,

virtutes coelorum luibeantur.

Sed quia vcntosa adu-

dum

alios

noudum
docendo

lantiiun favore delectantur, laboris sui inercedem in
praesenti consequuntur.
Stricti
Ili

dentes incocporare merabris Ecclesiae cupiunt

ipcir

moventur

judicis,

nimirum in adventu diquando impinguare caput

sam

clvitatem Ecclcsiae

pradicando

el

cuibunt, et quasi continuis lairalibus
calionis

vocem prxdillaec

coruin oleum non polerit peccatoiis.

snx

ubique tcrrarura resonant, quibus e
indubitanler cr.edi debeant
ipsa niox

Et tUHC videbunt, Filium hominis venienlemin nt^e

somno^mortis dormientes. in peccatis excitanU
arania,

eum potestate magna

et

majestate. 'Venientem

namque

quam

,

Filium hominis oinnis caro videbit, sed simile videntiusi gaudium nonerit. Yidebunl igUur electi, ut
sine fine gauilcanl
;

Yeritas certa ratione confirmal

Amen
donec

dico vobis',
fiant.

non praHeribit generatio heCf
inlelli-

t)irfc6M?if

etreprobi, ut confiin,

omma

Quae generatio bic reclius

dantur

el pereaiit.

Nain subito toUcntur impii

ne
ju:

genda

est, ni&i generatio rcctorura,

quorum semen

videant glpriani Dci.

De hac manifesta iremendi
Deus noster,
el

dirlgetur in saecula sseculorura, quia propitiante Deo
in ipso etiara termjno-raundi
tes,
_.

dicis visione David sanctiis propheiica intonat voce

Deus

tnanifesie veniet,

non

silebit

non deerunt inquirenqu»beneplacita sunt ilU? Sednealiqua in corde
,

(Pso/. xLix, 2). Deus, inquain, universorum per diviuitalis

audientium residereL dubietas
ipsa
:

iterum aflirmando

suaepotenliam; Deus autem Mo«icr persufragiliiatis nostra;

sceplam

subslantiam.

Ipse vero

suWntuUt Veritas Ca?/«»i et terra iransibuntf verba autem mea non transibunt. Non hoc utique ila
inteUigendom est, quasi haec elemeiila post finem
sxculi ad nihilum redigantur, sed quia igne purifi-

Deusnoster, cui judicium oinne Pater
dedit, manif£ste

in47 manus
silebit.

quandoque adveniens non

Sed sciendum est quia non sicut homo cuin

fao-

cantein meliorem statum renovanlur. Coehim enim

mincmutuos nobiscum sermones
«rit

conferet, sed alius

hoc aereum, cujus nunc splendorem varius immutare videlur transcursus nubiuro, quania ttinc solis,

tlinendus valde interrogandi et respondendi

modus
palam

Sedens namque

in sede- majeslatis suae

lun«

et steilarum claritate splendescat,

vox prophedierum

nobis sua oslendct vulnera, perquae omnis care propria judicabitur conscientia.

tdcamaBifestedeclarat: Erit, inquiens, luxluncesicut Lux
(/^ai.
soiis
,

Nam

qualiter hac in

et

tiuc solis

sicut lu.t septem

V.ta his vulneribus recte vivendo responderit, lesti-

XXX, 26). Et

si

elementis insensib^libus tanta

inoDium
Qiiibus
luiii esl

sibimetipsi

omnis tunc bomo perhibet.
crucis

eiit species claritatis, qualis esse

splendor poterit ad
elecli

enim
atque

in

pncsenli verbura

scanda-

dexteram Dei coUocatis? Tunc enipa

quiqna

slcltitia,

tunc «inc misericordia judi-

configurati corpori claritatisGhrisU fulgobunt siciit

:

55
sol in virtute coelesti.

VEN. CODEFRIDI

ABBAHS ADMONTENSIS
cl nequiliae,
fiile

56

Nosergoiit ad haiicclarilatis A ducto ex se gerniine iniquilatis visionera pervcnire valeamus, fiiii lucis et liiii diei est Anlichristus, sterilis nunc in
Iiac in vita esse

quoJ
Judxa
Q-

Ciirisli

studeamus, ipso praestante etadjuel

ad Deurn conversa fructus
line

fidei,

fruclus dico/nstiet

vante qui lux vera

beatiludo
ssp.cula

omnium
VIII.

cst

beatorum,

el vcritalis,

produceie crcdcndo

eauidem

qui vivilet regnat in

saecnlorum,

Ameu

dem

praedicando coeperit, et muliitudo gontium in-

49
ly

HOMILIA

troierit,

cerlum est quod prope
sil qiii

sit a:sias.

quod
sil in

ili«»

EAMDEM DOMINICAM

A.DVESTi;S SECUSDA.

proximus

sublalis

iinpiis,

ne videam giose-

Erunt signa

in sole, et luna, et stellis, el in terris
et

riam Dei, suos cohaercdes introducturus
Hsec siint verba unigeniti

pressura geniium prce confusione sonitus tnaris
fluctuum, aresccntibus hominibufi prcc timore
et

rcnissimara iliam tranquillitatem coeleslis requiei.
Filii

ex-

Dei, quibus tunc

tpeclatione, qun: superveniel universo orbi (Luc. xxi).

ad prsenoscendurn per praecedentia niundi lerminum
signa districti judicii cjus

Requisitus a discipulis

Dominus de

fine

mundi

adventum prseparabat.

hujus, sicul praesens evangelicae lectionis ordo insinuat, de cunclis ejusdera

His nihilominus verbis nos ct universos qui vere
discipuli ejus sunt et esse volunt, docet et informat,

mundi elementis signa

quxdam
et stellis,

dedit fiituri examinis decoelo in sole, luna

quomodo

fieri

in nobis signa debeant,

ut

dum

vel

de

lerris

pressuram gentium, de mari B
et fiuctuum, ut

in praesenii vita ad visitandum, vel posl prsesentera

confusionem soniius ejusdem maris
dura
fieri

vitam ad judicandura nos advenerit, sine timore

ista

cernerent, diera

adventus ejus non
adjecit
:

cum
sit.

'laetitia

et

exsultatione a nobis suscipi pos«

longe abesse crederent.
scenlibus hominibus

Quod aulem

Are~

prw

tiniore et exspectatione, quoe

Erunt signa, inquit,
tria haec

in

sote,

luna et

slellis.

Per

superveniet universo orbi, ostendit horrendura
et terribile ullimi

illud

solem, lunam

el stellas, totura

examinis periculum, in quo non

cipere posstimus. Est

enim

in nobis aliqiiid

hominem acquod
eviden-

solura

illi

qui de terra sunt, homines videlicet, qui
ipsi

ad solem referatur, estaliquid quod lunae coroparetur, est

digna tremore et pavore commiserunt, sed et
sancti angeli, qui
quillitatis requie

qnod

stcllis prsefiguretur.

Hoc etiam
:

nunquam

a

Deo

et acternae tran-

tius

.\posloliis

separabuntur, ex ipsa humani gc-

sanclificet vss pi^r
et

151 exprimit, ubi dicit Deus pacis omnia, nt integer spiritus vester,
in

neris miseria, quara tunc videbunt, raovebuntur et

anima

et

corpus
(I

adventu Domini nostri Jesu

pavebunt. Ait ergo Dominus
movebunlur. Sed

:

Nam virlutes
dum

coelorum

Chrisli servetur

Thess. v, 25). Fer solem

namque

quare

movebuntur? Non utique
justissimum
districte

non incongrue intelligimus spiritum hominis, per
lunam animam
sive inenlem

pro

se,

sed pro nobis pavebunt,

borainis, per stellas

indeclinabilis Dei aequitatis judicium tara

corpus sive corporeos sensushominis. Signa autem,
quae ad praevidendum et
turi

orani huraano generi imminere videbunt, ubi cun-

evadendum districium fuin

ctorum conscientise rimantur, ubi non solum opera,
sed ct cogitationcs
nubinferlur
:

examinis judicium

hiijusmodi sole,

luna et

hominum cxaminanlur. Unde
potestate

ttellis fieri ct

esse debent, signa sunt sacrae Scri-

Et tunc videbunt Filium hominis ve~

plurae, qnae signat nobis et exprimit et aeternae sal-

nientem in nube
Polestaiis

cum

ac majestalis

magna et majestate. venientis in nube Filii Dei
et palientiae ipsius

valionis interminabilem gloriam, et -eternac
tionis inlerminabilera

damna-

dolorera ct roiseriara. Esse
spiritus nosti
i

virtutem tanto tunc districtius quisque super se
sentiet,

debent

signa haec in sole, ut vitalera
sacrae Scripturae
in

quanto nunc

pietati

in-

scnsum assidua
tione.

vegelemus meditaluna
et
stellis,

gratum sc exhibet. Quae autem electos Dei spes inter
haec maneat, sequentibus verbis manifestat
Jlis

Esse debcnt signa haec

ut

anima nostra, quae
redem-'
qiii

est tuna, sacrae Scripturae docu-

autem, inquit,

fieri incipientibus, respicite et

mentis intendamus, et corporeos scnsus
stella;

nostros,

levate capita vestra,
ptio vestra.

quouiam appropinqual

sunt, in aiidicndo,

legendo et docendo
pigcat.
fit

Secundum verba

beali Gregorii (2i) fe.

sacram Scripturam eiercere non
etiam in
vitiorum
terris
,

vare capita,

id est exhilarare corda jijbenlur, quia

Factis insole, lunaet stellis hujusinodi signis,

sicut iiigruentibus districli

50

jfdicii Dei

terrori-

pressurn gentium, quod est pressura
lectionis

busxlerna reproborum appropinquat damnatio, sic
daranatio reprobis appropinquat, xterna eleclorum
Dci
salvatio.

quia ex

mcdilationisqiic

fre-

quentia

fit

paulatim in

terris, in

tcrrcnis inembris

Ut autera raanifestius ejusdera
.scirent, et
:

diei
di-.

hominis, peccatorum continentia.

Nam

etsi

exter-

Domini tempns
li»

scientes providercnt,

minare ad liquidum easdcm gentes
comprimit cas tamen
supcrari ab eis non possil.

noii

poterit,

yiis similitudinom

Yidete pculnc.am, et omnc»
scitis

suacque ditioni ita siibjicit, ut

arbores.

Cum

producunt jam ex se fructum,

Quod
ct

autcin subjunxit

:

quia prope est wstas. Per ficnlneam SjTiagogam accipiimis,

Proe confusione sonitus maris
ter

/7HfrHum,»transeun-

per omnes arbores miillitudinem gcntiura
Fructiis
ficulneae esl futura

non

est

animadvertendura. Etcnim per mare
flttctttum

intcliigimus.

in

fine

mundiis significatur,

autem noniine

flucti-

niundi conversio
esl, ut ainnt

Synagogae. Vcl ficulnoae frurtus
n.iscitiinis

vaga carnaliiim voluptatiim desideria possumus aecipere. Qiiae diio

quidam,

ox Jud.Tis caput

mundi

videlicct
in

memoria

ct car-

omnium

iniqiiorum

Antichristtis.

Cum «nim
1.

pro-

nalis concupisccntia,

cum

corde horainis contt-^

(2i) S. Cregor.

XL, Hora. In Evang.

1,

hom. l.tom. LXXVI

Palrologiae.

C7
DJiiDt
<'t

H0M11.I4: DOMINICAI.liS.
80 tnvlceii) conniiuliint,
ciiliiiltilciii
li<iiniiii

r.«
(iri

IM

to-

V nl iiiajorrin
hniiKMltilitiH,

Ihm'

<

oiiHol.iiiiinrin <l.iitl
ii»U

itr

m- pi

uiHiin inlitiinl. Nci'('ss<> csl iUii|iiu

h:ilvaii(l<>

<|iiia

oiniii.i
ttiiiii

bpirilalMiin

bborunt
fcoil tiiiiii

niariH cl flnchuini

|)r.rni< ililalio, lioc csl, anl<*<|u:)iii
<'<)r<l<> lioiiiiiiis

oxcri-ilin iion koIiiiii,
tiu-tioaiitnr
raiitiir.
oiiiiii
,

coiiHiiiiiinJiilnr.

COiirnHiis ct |)<*rniiHtiiK in

aiiior HsiTtili
lii<-ipial
,

u-l<'riiain

tuMiiiniH

rcdciiiplioiinii
:

npr.-

cariialibiis
iii<'ntciniiiic

«lcsiilciiiH

lcllialiUT
ipiasi

soiiarir

Ncc

pra-tcrciiiutinii i|tiod ail

Hrtpinte, K»l
vidctiir

tioniinis

i|tiiliiis<tain

niuliliiiH

(|iiasi

diiMl

:

Si

dilHt

il«-

rt

ahp<iuiii

abri|iiat,

pcr lcclionis

ri-ci|ti<-iiliaiii,

i|iiod siinl»if/N<i

niiiic

pcr

l<'iiiporalia latioruiii

ccrlaniina r<'pioniisba
,

^i sule, luuit rt nlcHix, pcr pccialoniin conlincntiaiii,

vobis

r<i<li'inptioiiii{

(iiwrcro gandia

ad trannacUR

quod

Osl

j>i'c.'i."i«r«

genlium

in

liriis,

sciiicli]tsiin)

vita- tciiipora

cordiA

ociitiiin rc<lucit(\ cunsi<lcTaiil<-B

lionio piaMiiiiniat.
ct pcccalonini

Oiiia vcro cl lcilionis rrcqticnlia,
slarc<tiii noii pnlcril,

<|iionio<to niliil
l<'ril (<'ni|)iis

sil <|u<id vixislig,
iii

(|nid vobib roiitu-

52 <'""'""'"^'''

(]iiod

volii|>talit>us inollitiri|iu*

cor-

«isi fiilcialnr cl rohorctiir
jiin.vit

caniis abslinontiu, hiib:

)ioris lraiisc({islis. A<l liaiu- ctiain, (]iiani (ii-sitlcriiliR,

post

Ikv.c

ivlorna Sapicnliu
liouiiuibtis

vcniontis
et

iii

nnbc

Filii

boniiiiiH insatiabitcm siiavi-

Ar«sf(!riM/)ii.s

pnr limon:
salv;il.io

exiperla(jiko

tatoni ct Uolitiain, ad baiic, dii o, levate riipila vetlra,

tioiie, (/««' .si(;i('rrcM(c/

uuiverso orhi. I)«o siinl,

ad

liaiu".
;

diriKilc

iiiciilis

vcslra;

intcnlioiics ct dcsi-

8iij)crvt*niciil

nnivorso orbi,

jiislonin)

cl

"

dcria
Ibi

ijuouiiDn

uppropinifuut

redrmplio

vcilru.

(l:<ninatio
et

roproboiuni. Arrsruui liomiues prd- limore

vcro

i-odiiiicinini iioit

solmn
a

a iicciatis cl vitiis,

exspcctationc,

dum

pi'o])tcr

futura inala quoruni

&cd

otiam

altoviabiiniiii

priosonli

corruplioni;

tiniore tcrrcnlur, ct fiitura

bona quorum'' oxspocla-

aniiii?e et

corporis. Qnoniodo autcm salvandr.squisdob<'al
iii

liono consolantur, cibis, polibiis, somno, jocis c;cle-

qnp obsorvarc
liiudino

so tcnipiis biijus rcdoinplio-

risquc qtiibus caro dclootaliir, ininus indulgoulos,
soiuolipsos

nis, biijiis pjratia*, docct
:

nos Doniinus sequcnti simi-

nunc

arefaciuiil ct oxtouiianl,

qualcnus

poslca

iii

seterna*.

beatiludinis amaMiitate per r.brifine

Videte, inqiiit, ficulneam, et

omnes arbores. Quod
aniinam
vi-

slum
Sed

in Christo revirescentes sine

gaudcanl.

suporius in
dolicot

luna, hoc

hic
ibi

in /!cM/H€a, in
stcllis
,

ot in praisentis vitfo

huJHS t.odio laboris sui noii

bominis;
,

quod

boc hic in

fraudantur pricmio, qtiemadinodum mystioe innuitur, cuin niox a

arboribus
miis.

sensus vidolicct bominis accipcre possuinjusto per /ic«/Mecm
aliqiiid in se

Domino

siibinfertur

:

Nam

virlutes

Nec

anima

signiticatiir;

«er/ori<rH movebuntur. In virlulibus

ca?loriim duas

habot CHim

quod aple ad animam
,

refe-

prseciptic virtutes

in hoiuine,

humililalem videlicot

lalur, duplex videlicel fructus

quem

gignit, qui el

et

cbaritatem,

convoniontor
C()'/t)j-»iH,

possumus

accipore,
^'

diiplicem aliquom fructiim
mil.

aninia^ figuralilerexpri-

JlfoucHtKr virtutes

qnando por veram huol

Nec

iujuste; primo ciiim

mitlit grossos suos,
ficus»

militalem
ijuae

geminamquc Doi

proximi chariiatem
Scriptura-

immaluros fructuset amaros, deinde proferl

ex prjecedentium laborum studiis,
acquiriiur, ad

qiix siint fructus suavis et malurus. Sic et anima.

ruin videlicet

frequenlia, peccatoruni coniirenlia

Nam cum

prona

sit

omnis

aetas in

malum ab ado-

carnis abstinentia
tionis

internam visita-

lescentia sua, omnis peno

et dulcedinis divin.x

gratiam

bomo movetur
in se
iu jejiiuio ani-

ctum maluin
et v.tia

,

anima prinio profert friifructum amarum, quod sunt peccala

et provehitur.

Moium hunc virtutum Propheta
dicebat
oralio
:

senliebat,

cum
et

Hnmiliabam
in

visitationis gratia rigari ; dcinde ubi divinae coeperit, profcrl fructum suavitaiis, fructum videli-

tnam meam,

mea

simim meum converletur

cet justitice et veritatis.

Quid

est

aul«n quod

ficul'

'{Psal. xxxiv, 13).

Humiliata per jejunium caeteras-

que carnis atnicliones anima, oratio hominis in siniun suum convertitur, quando sic orat extorius quod fructum orationis, guslum videlicet divini
amoris, capit et sapit interius.
Motis
gitur
:

quod 54 omuimoda ciranimasnoslnodebemusimmicumspectionis custodia

neam jubemur

viderc, nisi

nere, ne aut ex cogitationibus
culi,

,

desideriis liujus sae-

aut voluptatibus aliquid

interna venientis in nube Filii
luni menlis

quod ab hominis visione ocuei insideat,
:

hocmodo
cum

virtutibus coelorum apte subjun-

retardare valeat? Hinc, ait Salomon

Et tunc

videbunt Filium homiuis vementem

Omni
Sed
tia

custodia serva cor
et

in nube

potestate

magna

et majestate.

Venit in

tuum {Prov. iv, 23) non minori instantia, non minori vigilaaquos per arbores
si-

iiube Filius hominis, hoino factus pro boniine, Uni-

exteriores sensus noslros,

genitus Patris, quaiido por gratiara spirilus sancti,

gnificari
tiae

quam nubes
ris sui

significat, cor

hominis

visitat,

ad amoirrigat.

diximus, ad proforondos Deo fructus jusliobservare deberaus. Aliter enim ad ajslivam

dulcedinem oompuuctionis lacrymis

illain et

jucundam

divini caioris et amoris sereniiadicit

Curn potestate magna venit, quando
sitat,
ficit;

cum qucm
potentem

vief-

tem non pervcniemus, de qua
sequentibus
:

Dominus

ui

con-

ad resisiendum
et

viliis fortein

et

Cm»k producunt jam ex

se fructum, sci-

niajestate,

quando post

praedictas

laborum
reficit.

tisquonia^n prope est wstas. Quis esl fructus iste?

53

ainictiones Spiritus sui dulcedine
:

eum

Fructus utique

illc

do quo

dicit
,

Aposloius
,

:

Fructus

Soquitur

aulem
fieri

spirilus

pax, gaudium

benignilas

cmteraqiie

His autem
yita vcslra,

incipientibus respicite et levale cavcslra.
,

his similia {Cral. v, 22). Hiijusmodi fruclum.

cum

qnoniam approplnguat redemplio
His
faclis,

Non

dixit

:

sed

:

His

fieri

incipientibus

producere per gratiam Dei coeperimus , quod prope f it ^stas, fervida el serena

certuni est
diirinae risi-

S9
tationis claritns. Subjunxit

VEN. r.ODEFRlDl ABBATIS ADMONTENSIS

CO

crgoDuminusetail: Ita A placeamus, ut vcnientem eum in nubecum potestate magna et majestate non trepidi, sed securi videntes, ei vos fieri, scitote quoniam prope est regnum Dei. Cum ficri in nobis hxc ita videricum impiis non damneniur, sed cura sanctis et electis omnibus in sBlerna beatitudinc aeternaliter inus, qiiod et aninia nostra bouis intenta est sensi-

cum

videritis

lia-c

bus

,

et

corpus nostrum bonis inslat nctibus, hxc

glorificeraur.

Quod

ipse praeslare dignetur

Dominus

C8t ceniliido

quacdam

,

qua certificamur regni Dei,

noster Jesus

Chrislus, qui

cum Patre

et Spiritu

quod hic per splcndorcm visitanlis gratix ipsius in homine inchoatiir ei in futura vila gloriosius per,

sancto vivit

et

regnat per omnia saccula saeculorum.

Amen.

flcitur et

consunimalur. Sequitur

:

56H0MILL\IX.
IN EAMDEJi

Amen

dico vobis, non prcEtcribit gemratio hoec, do'
licec

DOMIMCAU TERTIA
est

nec omtiia fiant. Generalio
ctse Ecclcsiae, quae

generatio est san-

/n anno, quo ingressus

Tharilian in Azolum,
,

non

prieteribit,
qiia;

donec hmc omnia
prxteribit, gene-

cum
illo

misisset

f.ant.

Ilem generatio hmc

non

gnasset contra
IqcuIus

ratio bonoruni

operum, geueratio sanctarum virlu:

eum Sargon, rex Asiyriorum et puAzolum et cepisset eam in tempore est Dominus in manu Isaia:, filHAmos
,
:

dicens : Vnde et solve saccum de lumbis tuis, et culSed quomodo dicit iVon proeQuod pr;pterilum est, jam non esl, cl quod " ccamenta tua tolle de pedibus tuis. Et [ecit sic, todens nudus et discalcealus [Isa. XX). jam non esse videtur quasi periisse sesiimatur. Consolatur igitur Dominus vei*bis Lis electos suos, Yerba haec, sijuxta lilleram lantummodo intelluui intelligi potcfil.
teribit?
,

ne

deficiaut

in

laboribus

,

quia

quidquid

stu-

lexerimus, parum, aut etiam nihil utilitatis ex eis

dii vel laboris

aut in Scripturis sancta<.que ntedita,

consequi poterimus.

Verum

qiiia

verba sunt Spiritus

tionis frequcntia

aut in peccatorum continentia,
propter

sancti, spiriialem in eis intelleclum quacrere studea-

aut in carais abstincntia
rent, etsi
periit,

Deum impendeperibit a

mus
slri

;

qualiter sacrosanclum Dei et Salvatoris nospiritaliter expriraant,

jam non

est, si

ab illorum oculis idcirco

Jesu Christi adventum

quia prseteriit,

nunquam

memoria
omnia

ipso adjuvante et donante vidcamus.

Ad hoc

enira

Dei,

nunquam

peribit a prxsentia Dei, donec

hortatur nos Apostolus in
dicit
:

Lectione hodierna qua

fiant,hoc est

55

donec eousquehominem perducal,
eo movebuntur
,

Qucecunque scripta sunt, ad nostram doctri'
et

quod

virtules cceloruvi in
in

quod vc-

nam

scripta sunt, ut per palientiam,

consolatio-

nientem

nube Pilium hominis cum potesiate macsl, et difficile

mm
^

gna,ut praedictum est,et majeslate videre merebitur.

Quia vero durum, nt
custodia

videtur conti-

Scripturarum spem habeamus {Rom. iv, 4). Quid est Per patientiam et consolationem Scripturarum tpem habere ? Homo, qui ex anima et corpore
:

nuis laboribus corpus attenuare et atDigcre, jugi

cunstat, ita a

Deo creatus

est, u(

nunquam
,

aut ra-

mentem ad
oculis
,

interiora stringere,
fleri

Dominus, ut quid simus, quid
per
prae

monet nos debeamus, sem„

Ko esse valeat quin aut ex diabolo

aut ex se ipso,

Td ab
stineal.

aliis

etiam hominibus aliquid adversitati?

babeamus. Caelum
verba

inquit

,

et

Tel molestiae,

terra trantibunt

autem mea non transibunt^
borainis et corpus
et terra

nunc in aninia, nuuc in corpore su> Ergo omnia quae scripta sunt ad doctrinara
, ,

Per coelum
transeunt
spiritus

et

terram spiritum

nobis scripta sunt

ut qui praesentem vilara trans-

convcnienter accipere possumus. Ccelum
,

ire sine tentationuni adversilatibns

non possuraus,

quando resoluto per mortem corpore hominis sursum rapitur, ct caro in pulredigitur. Et
est
,

ad sacram Scripturam assidue curramus, ex ea patientiam discaraus , in ea et ex ea ad relevandum
morlalitatis nostrae laedium consolationera quaeraraus.

Terem
Diinus
:

terrje

quasi

Quia transituri estis, et
corruptibilitate
satagite,

talitatis

stare et

Doin hujus mordurare non podical

Palientia

cnira et consotatio
et corroborat
,

Scripturarum
ut de divinae

animat nos ad spem
pietatis misericordia

testis

,

quandiu nonc

statis, ut

per trans-

nunquam

diffidere valeanuis.

euntis vitae labores ad stabilcs et sine flne

mansu*

ras regni mei pervcnire possitis promissioues. Coe-

p

Nunc igitur, quia docuit nos lioc AposloluS, sequamnrdoctrinam iHius;inprophetica hacqaae notis
proposita csl

lum enira
ftolota

et terra,

spirilus uliquc et
;

corpus vestrum

57 Scriptiira, consolationem
.'cternae

nostram

per raortcm Iransibunt

verba autem

mea non

quaeranius

;

quid ad adventmn Doinini uoslri Jcsu

transibunt.

Lnplebunlitr vobis in praesenli vita ad

Cbrisli, pcr

qnem

nobis consolatio \\Lx red-

consobitonem sive jusfificaiionem, Implebuntur vobis in futura vita ad corporum et aniraarum gloriCcaiionem.
Hacc snnt sacraiissima eTangelicx lectionis mysteria,

dita est, pcrtineat spirrtalitor, discutiendo videamns.

Liltera enira, ut idcni ait Aposlolus, occidit
tus autemvivifical (II Cor.
iii,

,

spiri-

6).

Relinqucntcs igi-

tur litieram occidentem, ct sequenles spiritura viTi-

quibus
sigiiis,

instriixit

nos aeterna Dci Sap^cntia,

Hcantcm, primum inlcrpreiationcs nominum distingiiamus. In his enjm est
tollertus.

quibu5
nire

quibiisvc l.iboribns cl merilis praiveultim»; animadvcrsionis.

maximavis
est

spiritalis. io-

debeamus diem

Sed

ipse qui docuit, quid
fi.

faciamus, adjuvct, utper-

/n anno

,

inquit,

quod ingressus

Tharthan in

iamus

,

quntcnus signis sacrx ipsius Scriptnrae

Azotum, cum misisset eum Sargon, rex Assyriorum.
Tiiarthan interprctatur turrem dedit, Azotus ignit in(cr.dii,

sic insigniri

les

mereamur , sic in nobis vitiorum gcncomprimamus sic pcr rarnis nbstincntiara Dco
,

Sirgon princeps

horli. In

Aioto polest iutcl*

,

61
llgi liHr.iann iKitiira,

IIOMILI/t: I)OMIMr\IT.S.
qiix cipplt
lit

It
haia fUio Anina, '»1 ad ipi<'iiilin.
lioiiiiniiri,

Adani; qiuu

katis

A

tenludiviuilali»iiia.'Oinn!a tutlinrt.outnia coinpkt.

coiivriiiciiliT

Atn/u«, Mitslignit inceudii iioininurl
inistMa

ati« convniiciitcr
iiiiiRi-niliis

iiitclligi valcl.

In

potcral,

<|iiaii(li)

Kva
ij^iic

('oiiciipiHrnilia

\iMili

Pci Kilius
«|iicm
i»i

nun

iiuliKnf
«-jii» lo<

poini, qiiasi valiilo (|ii<Mlani
cu'|)i'i'at
,

siictcnsa, sic xsliian;
,

Sfrmo

ilic,

f>ni«u

utiucKt

iiiKxi

«avcrc luy

voliiit iirc valiiit

qiiin

prirci plitm illuil ct ol)cdiciitia ilh fuit,

qiiam Dfu»

ad
et

intordiclaiii arlioriMU inaiuini niittcrct, ronicdiTct

l'atcr ei coiiimunicato cuin

ad

conicdtMKlniii

aniiniiin

viii

inclinarct.

Scd
iili-

sancto consilio dcdit,

rodcm Filio, et Kpirilu quando eum a<l reparandiim
,

qiianilo lioc, vcl

qnoniodo
t'i(

laclniii
in

cst?

]n outio

ct rcstaiiraiidtim noliiji' opiis «iiiim

toftim vidcli(rt

qiic, (/xu ingrfsfUi

Tarllmn

>4:<i<i<ni. In

aiino

gcntis liuinaiiiiin, tiuod
ficri coiislitiiit.

i«i

Adani

|)crieral,

bominem
luit.
p<-r

Islo
tin,

|H>.ss(iiiiu.s

accipcrc totiini l<-inpns pncsonlis vi-

quod

liinc incirpil,

quando

priiiius

homo

crcatus

Vade, inquit,
liiinliiK

et toltt
pro(',<;dit

saccum de lumbit
gcneiatio. Kl apte

El

e8t.

Anlc crcatum quidcm
;

lioiiiincm

ncc tcmpora

cainaiis

lumd«

roc anni fucrmit
simul ct tempor-j

ciiin

crcato lioniinc crcata snnl
tenipus a primo

boslsaia-, 59p(;rlMiiilios nomiiii noslri

J. sii

Chriiti,
,

,

totiimiiiio illud

palrcs cjiis, palrian

lias

Mddircl

ct

propliclas
voliiil,

bominc

usqiic ad

novi8simum

csl qtiasi

unus anniis

qiiorum seininc nasci secundum carnem

po»-

CurreiiR parilms diebiis ac mcnsibus. In hoc denique

^ stimus

intelligere.

Saccus, qui Iiimbi»

illis

immincbal

ingrestus est

qnodanimodo Tliarlhanin Azolum.
,

originaliscu'pacriiiiinis ci al. Sac( uin

istiiiit

omncs ab

Noininc suo Tliarlhaii

<|iii

iiitcrpreiatur

,

sicut

Adani usque adChrisltim nimis laboriosc poitahant,
quia
licet

prapmissnm
et elationis

est, liirrem

iii'dit,

aUiiiidincm

superbije

sanctc ct juste in hoc saeculo vivcrcnt,

om-

aptc exprimit, per
in

quam

iideni

primi

nes tainen posl morleminrcrnum haereditabant.Taii^e.m in fine sseculorum respicicns

parentes noslri

anno,

id cst in

tempore, quo noatque pro-

bililer crcati, Hiiserabilitcr seducti stinl
ttrati,

ncm

populi sui, linigenilum stiuni

Dominus afnictiomisil inniundum.
si

cum misera

mulicr ad vocem serper.tis, iino
:

dicens

quodammodo ad

eiini

:

Vade. Ac

diceiel

:

diaboli in serpenle loqucniis, scd cl dicentis
$leut dii, scientes

Eriiis

Grave originalis peccati dclictum, quo tolum genct

bonum

el

matum, incaute inlumuit

bumanum

conslriciiim teneltir,

nequaquam

nisi

per

honorc suo
(lit,

et dignitate
,

ad

quam Dcus eam
quod
scirc
Ista

condi-

lc solvctur.

Tu

illud poriabis, lu cas,

quas meruil,

non contenta
similis

scire ciipicns

non

li-

ctiit,

Deo

fieri voluit.

sane cxca meniis
ille,
,

poenas solvcs. Solus t« pro omnibiis mihi satisfa cies. Sed quia in divinitalis tuse potentia, qua co£equalis mihi cs el consubslanlialis
valet,
,

elatio erat, sicut

dictum

est,

Thartban

nuntius

fieri

hoc non

vjdelicet diaboli,

^,. 58 (luem Azotum misit, per

primum mulierem

quem ^ igne incen dii sui, id est concu-

necesse est ut vadas. Yade dc

seiernitale di-

viniialis

ad tcmpovalitalem
lumbis

humana

mutabilitatis.
tolle

piscentia vetiti pomi inflammavit. Poslea per eara

tade humanae forniam naturae assumendo,

taC'

nol)i1em illud protoplastum
tavit. Ipsc

Adam elisit
ilto

et

supplas-

cum de
diendo.

tuis,

eos de quibus et pro quibus

enim aucior

et <ncentor lanti sceleris fuit,

nasciturus es, nodo veteris piaculi morte tua expe

9icut sequens

mox

littera

de

subjungit.

Ctttn misisset, inquit,

eum Sargon
,

rex Assyriorum,
sicut dijimus,
;

Et calceamenta tua

tolle

de pedibvs tuis. Si

pe»

Nomine

S<ir^on, qui interpretatur

princeps horti, apte diabolus \alet intelligi

hortus

lumbos Christipatriarchas et prophclas intelligendo» diximus, de quorum seraine nasci voluil , per pedes
ejus sanctos aposlolos non incongrue accipimus,

vero, cujus ffuctus sicut cito crescit, sic eliam citius transit ct deftcit
,

instabile

hoc sseculuni

,

sive

qui pro certo pedes ejus fuerunt

,

quia prxdicando

instabileset Irausitorias SJECuHvoluptalesetdelicias

eura fidemque ejus constanter docendo, quasi per

non inc.ongrue exprimit, quarum princcps jure diabolus nominatur. Per eas enim incautas hominum
menles capit
gcntes
et dccipit. Ipse
,

totum munduro portaverunt. De
tulit

istis

pedibus 8uis

etiam dici^ur etest

quando abolito in eanguine suooriginali crimine, quod per saccomln-

quodammodo

<:a/ceam^Rfa

,

rex Asstjriorum. Assyrii
,

qui interpretantur diVi-

^

{elleximus, eiiam post mortera, resurrectionera et

significare possunt universos

homincs Deo
,

ascensionem suam novo

et inamlito sancti Spiritus

creatori sno humilitcr subesse nolentes

qui juxla

Toluptales el desideria carnis su« se ipsos dirigunt,
et ab aliis sub humili propter
rigi nolunt. Isle

charismate delibutos etimbulos ab actualibus nibilominus peccalis , quai per calceamenta quae ex
,

Deum

obedienlia di-

inortuis fiunt animalibus, apte inlelliguntur, expiavit
et

Sargon, rex Assyriorum,

cam misisset

emundavit.

Nam poslquam
possumus

tanta gratia sua Spi,

Tkarthan
ccpissft

in

Azotum, etpugnassetcontraAzotum,et

ritus sanctus eos replevit et inebriavit
nihil, sicut credere
,

parum aut

eam, hoc est

cum

priraura contra nobilem

de actualibus pecsacra Scriplura
i

illam creaturam pcr turrem elationis et

superbis

catis ultra eis adhaerere potuil.

pugnasset,

et cepisset

eam, igneque, id est concupiin

Hos Domini pedes notat
ubi dicit
:

alibi

scenfia ligni vetiti

succensam prostravisset,
in

tem-

Egredietur diabolus anle pedes eju

{Ha-

pore

illo
:

tocutus

estDominus

manu

Jsaice

filii

Amos
cal-

bec. ni, 5) et recle hoc sanctis aposlolis ccngruit,

^icens

Vadeet solve scccum de iumbis
tuis. In

tuis, ei

quia euntibus

00

^^^^ P**"

universum iiuindura ei

ceamenta depedibu^

Amos, qui

interpretatur

prjedicantibus subsistere ante eos diabolus
tuil, famiiiaria

non

jjo-

fobustut, Detis oranipotens, qui fortitudine ct po-

inCdeliunicorda, ex pncdicalione t«-

:; : :

63
ruin calorc Qdei

VEN. GODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS.
sitccensa et inflammala, diutius

64

A

Sic minabit rex Assyriorum captivitalem jEgyptiet

inhabilare non potuit. Praemisso etenim Palris prsecepto, (|no(l de(iit Unigenito suo ad rcstanranduni ge-

transmigratiojtem .Eihiopioe, apte diabolum, hostem

srtiquum possumus accipere; qui utiquerexest

ct

nus liumanum, quid jam fecerilFilius propheta ostendit,

Doroinus omnium, se non secundum Deum, sed se-

cum

prolinus ex persona ejus subjuugit el dicit
sic
,

cundum
gentium

voluptates et concupiscentias carnis diri;

Et

(ircit

vadens nudus\

et

discnlceatus.

Fedicit

Assyrii

enim

interpretantur dirigentes,'

cit sic,

boc est obedivit Patri ,humanitalis nostrae
,

Capiivitas autem ^Egypti est multitudo gentilis populi
,

miserias in sc suscipiendo
,\poslolus
:

quemadmodum
formam
servi

transmigratio

.iCthiopiae

multitudo

Judaica

Exinanivil seipsum

acci-

plebis.

Nec incongrue. ^Egyptus enim interpretatur

piens {Philipp. n, 7),

angustans tribulatio, JBthiopia tenebrce, sive caligines. Et

Nec transcunter animadvertendum est quod dicit Vadens. Qui vadil, de loco ad locum transit. Et recle verbum hoc, vadens, niutabilitatem humanitatis

benequidem plebs gentilis

captivitate jCgypti

notatur; plebs Judaicipopuli per transmigrationem
jEthlopiae figuralur. Gentilem

enim populum quasi
et

nostrie

quam
llie

suscipere in se Unigenitus Dci
enini qui

sub jugo

ct potestale

sua diabolus tribulabat

an-

\cnerat oslcndil.

secundum

divinitalis

gustab:it, etquasi

captivum

tenuit, quia ad quaecunct Creatoris sui

sure substantiam luraen habitans inaccessibile,

nec

B que

flagitia voluit,

eum, utpote Dei

nioveri, nec

mulari, necvideri poterat, in

assumpta

prorsus ignarum, potenter inclinavit. Populus vero

propter nos humanitatis forraa mobilis, mutabilis

Judaicus caligine superbise ct
lus, quasi sponte a

perfitiise
;

conlenebraquia Unige-

atque

visibilis Oeri voluit. lile,
et

de quo scriptum est
non deficient {Psal.

Deo transmigravit
et

Tu autemidemipsees,
ci, 28),

anni

lui

nilum Dei, quem «x lege

prophetis venturum in
vitaj

qui nullum accidens habuit in divinitate, ut-

carne audierat, hunc jam venientem et viam
doctrinis et exenip!is ostendenlem leprobavit,

pote nunquam minor, nunquam niajor, nunquam senior, nunquam junior, hic propler nos, quasi vadens
factusesl. Vadens,

02

hunc Deum
populo
tione
illi

et

Salvatorem credere noluit. Sic plane
in

inquam,desinu Palrisin uterum

tronsmigranti, et

hac transmigraporten-

matris, vadens de Virgine nascendo, vadens infantilis

persistenli

adventus Christi, quasi

jura aetatis sub Virgine nialre sustincndo. Sictransiit,

tum

erat .xternae damnationis. Populo

autem gcnChrisli

que singulos xtatum gradus
virilis aelatis surrexil. Sic

donec

in

robur

tili, qiii

per

fidei

et

bapiismatis sacraraentum cap,

vadens erat propter ho-

tivilatem

diaboli

erupit

crat

adventus

mincs, vadens tamen non sicut cKlcri homines. Vndens utique nudus,
et

signum

seternae salvalionis.

discalceatus

:

nudus a peccato

Quod

autcra post captiviialem .(Egypti et IransmiJEthiopice subjunctum est,
diios

originali, discalceatus

ab omni peccalo acluali.
Sicut ambulavil .fervus meus

C grationcm

juvenum

el se-

Et

dixil

Dominus
el

:

num, eosdem
prior eleclus

populos «stimo

iiilelligendos

Isaias nndus,
ei

discakcalus, Irium annorum signum
super A^gijptum
el

Senior (|uodanuuodo crat populus Judaiciis,
;

quia

porlenlum

erit

supcr JEthiopiam,

populus vero gentium erat quodamin elecLione posterior.
,

sic

minabit rex Assgriorum

caplivitatem jEgijpti, et
et

modo junjor, quia

transmiyrationcm uEthiopicc, juvenum

senum, nutenipora

aliunde notat Scriptura

qu;e dicit

:

Hos etiam Major serviet
el gentes,

dam

el

d.scakealam, discuopertis natibus ignomitria

minori {Gen. x\v, 23)

Sed sicut Judsos
fidei

niamJEgypti. Triumannoruni numero,
inlelligenda aestimo.

omncs utique

crcdcnt<.;s, ei rectce

recia opera

Tempus

ulique

antegl

legem,

jungcnles Christus venit salvare, sic hic, qui semper quictus erat in divinilate, nudus ab originali,
discalccalus

tempus sub lege, lempus sub gratia; per iCgjptum et iCthiopiam, genlilem plebem at(|uc Judeam. Venit
Unigenitus Dci advcntu suo visilare et consolari,

ab onini pcccato acluali, anibulare,
,

hoc esl laborare, patiendo

moriendo

in assuiupla

non

soliim cos quos
iilos

lempus

gratia; liic invcnerat,
,

propter nos huraanilate dignalus est. Sic diabolus,
qui
siciit fortis

sed et

quos tempus ante logem

et

sub

lege,

armatiis custodiobat atrium suum,

cum

recta fide cl spe ad infernum transmiserat.
:

Ncc sino causa qiiidem addidit
tenlum
erit

Signum

et

por-

D

qui in pace possedcrat tolum genus hiiinanum,
gis post
furit et

ma-

advenlum
iusanit,

,

quam
et

ante advcntiim Christi

super ..Egyptum

et

super yEthiopiam.

minans

iinpugnans non

niodo

Signum

s<epf. in
iii

sacra Scriptura accipilur in bono,

ctplivilalcm iflgypli etlrausuiigrationem yEtliiopi»,

portentum

malo. 6'/gfnHmerat gentibus, portentum

juvennm
tudinem

et

scnum, hoc est non solum

gojites ct Ju-

crat Judxis. Signiim erat fidelibus et salvandis, porlcntiim cratinfidelibus et daranandis. Quia quot(|Uot

daios, sed et

nudum

el

discalceatam, id est mulli-

coruraqui, ab originali et actuali pcccato

ex genlibiis

sive Judivishumilem ejus

in

carne ad-

per baplisnuim libcrati, vel posl violatum baplisina

vouiuin humilitcr crcdcndo et rccte vivendo susceoeriint, his

per pceniicnliam et salisfaclionem purificail sunt et

signum eral xtcrnse salvationis. Qui auvel qui su-

cmundati.

tem rcprobaverunt eum non credcndo,
ruiit, et ita inventi

sceperunt, ct non recte viv^ndo a vcra fide erravcsunt, his portentum erat xtcrnx

Sed quomodo minat eos discoorpertis natibus ? Hoc est iinpudicitia ct lurpitudinc carnis carnaliumque voluplatum, quod est
,

ignominiam yEgypii

damnationis
Per regem aulem
.•ii.ii/rioruin,

jflHoniinia ^^gijpli.

Pcr hanc

ct

ad hanc ignominium

de quo subjungitur

ACgypti minal, elusque ad fir.em saculi rainare

noa

05
rodsal non moilo^^rntr^,
iiflii,

IIOMIi.I.i:
cl Jihl.roi ol

DOMI.MCALLS.
A
(oriiiii |iriiiripo
dci*i'|)lioiic

||
•uocTiicliintur.Qul vrro aglliuret in
ftuiit,

maln»

(llirinlia-

qiii HcrniKliiiii (-ariinn (sirnisqut!

(oiinipiHcnivolii|>t;itiliiit

Ikiiiiiiiiimi
iiiaKiiilii

riiajori

iiunore

toram
rrrtn

tiuH

lilinitcr

\iviiiit,

snl

v.l

\\\os

qiii

priiicipr Hiio

aiilnr
iluiiiini

8u'nili

rniimliavnimt,
lalioribtis

qiii viniliis,
siiaiii

jcjuniis «.ncris-

Scd

i|iiia

aihniliiiri

rcjrliramut,

qne

piis

(aiiinu

proplrr

i>niiii

Hci iiiiilniii liiiiir, i|iiciii

pra-iiiiMmuH, m\Htcrii inU-l-

«uorlillcaiilcs
ris placcrt!

in piiritatr coriliK cl caslitatc

corpo-

lctniii, vrrha

In

lioiiiH linjtih
illi

ridnn I>omiiiirn Adnrd
in

Dco

satui^imt,

iluiii

cis

aiil

ca qu:u ali-

vcntui coiigruiiiil. .Non
Irrribilitcr

dicu advrntui, qiiando
,

quaiulo cgcninl tnrpilcr
nuti(|na(ii

63

iu^cVil,

anl ca

(|ii:l'

vniict

»i|

judicaiidum

illi

quo

iVccriml

,

iicc

cliani cof-ilavcnml,

niiiic

iniscrii onlilcr vniit :\d salvandniii. Lsic rjiiH

advcr^
gravis

cogitanda, nunc

lai icii(l;i
,

Mim;cril. Sic niinal iimmIo
In
liiic

lnh biiavis,
rril,

Iiciiikiiuh

cral cl aniabilirt,

illc

genlos ct
s;i'culi,

Jiul;(*os

nialos cl bonos.

taiidcin

diRtriclus rrit ct lcrribilis, juxla pr(i|dictiani
:

qiiando llorcrc incipicl llculnca cl oiniirs

Uavid dicentis

Igtiis

iii

cotispectu rjus exurdetcet,

arborcs,

(luando

plciiiliido
crit,

gciilinm

iiilroicril

,

rl

et in circititu eju$ lcinpfitat valida.

Advocabit C(rlum

omnis Israd salvns
QikhI
liic

tunc (iemnm iinplcbitur.

dcsursuin, el lerratn disccriirre popnlum
xi.ix, 2).

tuum

{l'»ul.

subintcrttir.
ct

Islc cjiis
ejiis

adxnitns faclnscst
eril in

in

iniscrKurIlunc

Et timebunl

conluudeutur ub /Ethiopia spe
In fino,

«iia,

^

dia,

ille

advcnlus

sola justitia.

et ab A^ifiipto ytoria sua.

inquam,

s;i'culi,

piimuin ejus advculum,

in

quo

salvati et lil>erali

quaudo Jud:va, qu;c
litaUs
su;b
ol

in tencbris

ct caligine ir.fidcct

nunc

jncct

icptuliata

n^pnlsa

,

ad

suinns, singulis aiinis liymnis el landibus ct obsequiis , quibiis possumiis, vencramiir, rt vcnrrari

Cbristum

rKlcm Cbristi coiligotur, et gcntililas,
crcdidit, plonaric pcr eani

debemus,
cjiis

iit

jdislriclioncni

el scvcriiatein

qnae necduin Dco
verlel'ir, sicut

con-

advcntus inisericorditer cvadere

sn uudi merramur.

de eis diclum est per propbelain diet

centem
tttr

:

Convcrtentur ad vcspcram,

famcm

paticn-

Nunc enim exiensus in ligno criicis quasi aperta» nobis ostendit inanus suas ad susoipieiidum panitcnlcs,

ut caiies, et ciicuibunt civiiaicm {Psal. lviii, 1).
illc

luino

dilatala

habet bracliia, ut colligat

el

Tunc prinoops

.damionum, omnesque

salellites
,

astringat sibi
fugientes.

omncs ad niisericordiam suam conbrachia confugiamus
el
fu-

ejus, maligni utiqiic spirilus, landem timebunt

et

Jiub haec ejus

confundentnr ab jElhiopia spe sua, id est a Synagoga, quain

ingeramus nos sanctissimis ejus manibus, ne
tura
illa

nunquam

se arailtere sperabanl. Ei ab

distrioli

judicii lomposlas

nos

oum im-

Algijpto gloria sua, boc csl a Gentililale, de cujus

piis abripiat etabsorboat, sed

oum

justisot salvan-

pcrdilionc scmpor se oorani prinoipe suo glorialu-

dis in

sinum

niisericordiae suae ipsc

nos colligaf

ros el gavisuros a?slimabant,

qui
illa.

cum

Patrc et Spirilu sancto vivil ct regnal io

Etdicet habitator insulce hujus in die

insuls camalis concupisconlia, site ipse

Nomine bomocar-

s^cula saeculorum. Amen.

naliter vivens, et concupisoentias carnis diligens,

IN

HOMILIA X. DOMIMCAM 11! ADVEMtS
discipttlis

65

PRIMA.

convenienler poiest

intelligi. Ilabitator insulw hu-

Cum
mittens

avdisset Joannes in

vtnculis

opera Christi,
illi
:

jus, habitalor, inquam, cujusque hominis, in con-

duos de
es,

suis, ait
?

Tu

es qui

cupiscenlia carnis jacenlis, malignus spiritus quilibet,

venturus
Tertia

an alium exspectamus

(Matth. \\\.)

qui ad flagitia

eum
et

instigat ct accendit,
rfie j//a

non

incongrueest accipiendiis. /«
versionis
esl,

plenariae con-

Dominioa Advenlus Dominici, in qiia beatus Joannes Baptista pro invicta'assertione veisla
ritalis in vinculis fuisse nairalur,

Judaorum

genlium,

erit, ut credibile

ideoqueforlitudo

vox

ista

malignorum spiriiuum desalute

eleoto-

ejus a

Domino ad lurbas

ita

rum

plangentiiim alque dolenlium.

nec arundo vento agitata,
tus.

commemoratur, quod nec homo vwllibus testinon debemus.
Nesta-

Ecce, inquiunt, h(vc erat spcs nostra, ad quos con-

Aruiido vento

agilala, esse

fugimas

in au.xilium

,

ut liberaret nos a facie regis

cesse enim est ut inter prospera et adversa sic
|j

Assyriorum. Ecoe
subito perterriti

isli

de quorum
et

fide et

conversione
illi

tum mentis

nostrge solidemus, neaut vento eiationiy

sumus

confundiraur,

profecto

extrauos rapiamur, aut vento detractionis perturbali infra nos dejiciamur, sed humiles in prosperis,

sunt quos auxilio pobis et liberationi esse puiavi-

mus

a facie regis Assyriorum, pro quibus honoran-

patientes in adversis, invisibilera Conditoris adventura inconcussa mentis
Iranquillitate praestolemur.
testi-

dos nos coram prinoipe nosiro speravimus. Jara
plenarie conversi sunt, jaiu

64 «'""es

credideruiii

Adraoneraur
tus,

ctiara,

ne simus homo motlibus

Chrislo, quos sclerno nobiscum deputandos aestima-

boc

est

ne piopier molliti^m carnis carnaliiira

vimus

supplicio.
efftigere

que desiderioruin voluptatem nosmetipsos negliga
poterimus nos
?

Et quomodo fugiemus
teslale
,

Ad quos conQuod dicunlx
hoc ostenditur

raus,

duris et asperis praesentis Tit« laboribus

li-

quia jam eos amisimus, quos sub po-

benter nos propter
eslirao

Deum

subjiciamus.

Unde ctiam

nostra semper habuimus?
effugere poterimus nos? per

jejuniuni

Quomodo
iiobis

banc
nus
ct

terliara

Quatuor Temporura idcirco in Adventus Domini septimanam essf
aliis

quod

el aRbi in Scripturis sanclis invenimiis,

positum, ut qui
sollicitf

lemporibus minus caule, mi-

quia djemonesilli quiin decipiendis horainibus nii-

viximus, nunc sailein ad prouierendaa»
Filii

uus praevalent, raajoribus opprobriis

et

suppUcils

suscipieadara advenientis ia carne

Dei

clft'

67
ritatem
,

VEN. GODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS
camis mollitiem fugiamus per abstinencontinentiam per omiiimodani bonorum
,

63

A

rium

,

euntes per tnceptum bonse actionfs studium

tiam

et

renuntiate Joanni
vidisiis

qua

audtstis per

intellectum, et

uperum diligentiam
deamus.

inratigabiliter

nos exercere

stii-

per

cxperimeiilum.

Renunliare siquidcm
reduccre, quo'

Joanni est hominem ad
excitat nos, et instruit bodierna
lectio,

mcmoriam

Ad hoc denique
sancti

modo

spiritali

aliquando inteliigenlia cognovcrit per intemx

Evangelii

qnx
Tu

dicit

:

Cum

audisset

quaeque sccreta Scriplurarum mysteria, et quantan)
dulcedinis abundantiam expertus
visitalionis gratiam. Sequitur
:

Joannes in vinculis opera Chrisli, miltens duos d$
discipulix

sit

suis ait

illi

:

es, qui venturus es, an

aiium exspectanius
vel
Jrt

?

Per Joannem, qui Dei gratia,
ille

Caxi vident, claudi ambutant, teprosi mundantuf^
surdi audiunt, morlui resurgunl, pauperes evangeli-

quo

est

Dei gratia, interpretatiu", hoino

non

incongrue accipi poterit quera gratia Chrisli

zantur.

Et beatus qui non

fuerit scandalitatut

m

'internje dulcedinis visitalione pr»venerit.

Sed quo-

me, Cceci quodammodo.sensus bominis sunt,

cum

niam mens humana, terrena adhuc inhabitatione
aggravata, in his

tenenx tantummodo
tes
,

vanitatis imaginibus inlenden-'

qux

vix aliquantulum prxlibando

ea quae lucis sunt videre non possunt. Vident

06
ril,

dcgustaverit, permanere diu
recte Joannes

nequaquam pote-

autem,

cum Dco

pra^venienle el conversionem insp'.-

m

vinculis esse describilur,

cum B

rante fugata terrenae occupationis nebula, pro nihilo

subtracta solitx visitationis gratia cor hominis in«

ducunt terrena orania. Claudi \ero ambulant, quando
hi qui

duratur. Sic plane quasi quibusdam irretitus nexi-

aliquando a semitis claudicabant

justitisc,

bus audit tantum, sive ab humana voce exterius,
sive

per dignam qnandoque operationem rectas
piunt semitas incedere. Leprosi mundanttiry
videlicet qui

inci-

divina

inspiratione

interius,

opera

Christi^

cum

hi

qux pro humana
gendo
et

satute nascendo, moriendo, resurterrae.

ascendendo operatus est in medio

Audit etiam, id est perpendit interna cordis consideratione opera Chrisii
et gratia;
,

ob vitiorum contagionem quasi Le^ proti in interiori homine erant, poslniodrih per puram confessionem veram recipere loerentur
emundationem. Surdi audiunt, dum hi qui prius ad sanae prxdicationis doctrinam aures audiendi non
habebant, revelata poslmodum cordis aure salubrU ter his quae dicuntur valent intendere. Mortui resurgunt,

opera videlicet miserationis
in peccatis obligalos gra-

quod plerosque

tuita pietate

non dedignatur salvare.
spe,
licet

Hac ergo animatus
se

interius

vincalit

illaqueatus, ad inlernam contemplationem pro volo

dum

hi procul

non valeat erigere,

mitiii

tamen

discipulos qiiasi

peccatorum gravati

dubio qui aliqiiando sarcina morte animaj erant mortui,

nuntios intimi doloris, exteriorem videlicet exhibi-

poslmodum divina prxventi miseratione per veram
peccati cognilionera, mortiflcando in se vitia, jusli-

tioncm bonae operationis,
suis ail

quemadmodum mox
:

in-

nuit ordo evangelicae lectionis
scipulis
ilti.

Mittens duos de di-

ti» laudabiliter incipiunl vivere. Pauperet evangeli'

In eo

namque, quod duos de
quod

zantur, quia qui sic per peccali cognitionem ad ve-

discipulis niisisse

eum

asserit, patet profeclo

ram perveniunt
evangeliiari

cordis humiliationem

,

68

recle

plnres discipulos habuerit. Sed quid hoc loco duo-

dicuntur.

Nam

pro

certo totum

ad

rum

discipulorum nomine nisi fidem et spem aptis-

profectum

eis perveniet salutis

quidquid extrinsecus

sime valemus intelligTC? Quos nimirum discipulos necesse habet ad Deum dirigere homo quilibet dura
cordis astrictus obligatione.
fliiem ris
,

ab ore pcrceperint evangelizantis. Et beatus, qui
non
fuerit scandalizatus in

me. Scundalizare est oc-

Mittit procul

dubio
dolo-

cum,

licet gravi interius

oppressus

sit

casionem pcccandi prxbere. Quis vero scandalizari unquam in Domino potuit aut poterit, qui sicut a
peccatis liber esl soliis, ita etiara naturaliter est

pondere, exterius tamen a t)ono nequaquam ces-

sat opere. Mittit etiam

spem,

cum

det bona opera,
retributionis

snmme bonus ? Sed
fuerinl
indicio,

si

iisec

eadem
,

ejus verba sul)tiU
evidenti
p.itebit

qiix agit

,

solain

soiammodo xternx;

consideratione inquisita
quis
sit

gloriam, aut amissam intcrnse visilationis recipere
quaerit
delicet

qui scandalizetur in eo. Quisquit
bcneficiis qiix

graliam. Tertius vero nuntins, charitas vi-

enim

his

Domini

prxdiximus, nullas

qux

est graiia

Dci, ideo

poterit mitti quia vinculata

ncquaquam ab eo quodammodo jacet in

reddendo gratiarum actiones
luerit

exstilerit ingratus, et

propriis merilis ascribendo magis in se gloriari vo-

honiinc inleriori, sed his duobus utens nuntiis do-

quam
ergo
tali,

in

Domino,
et

liic

revera scandalizatus

lorem sJium inspeclori cordium his intimat verbis

:

dicitur in eo.
flic

Tu

et

qui tenlurut et, an alium exspcctamus ?

7h
est

xtema

summa

Bonitas homini cuili-

ts, lni|iiit, qui

venturui

67 ^* ^^ ^^^ meura, ca scilicet
visitare
sl

bet in

ut diximus, cordis duritia posito innuit,
sit.

dtilc.>dini3 gr^itiaqua

dudum
Quod

medignata

nnde tam graviter vinculatus
si

Quod idem
visitalionis

est ac

pietatis tu:c clementia.

dedignaris, Exspeeto

apertc dicat

:

Quia subtracta
afllictionis
,

m&t;
tc

alium valde forsilan roihi contrariura

gratia dirx

nunc

in intcriori

homine

Et respondens Jesut dixit
est,

illis.

Respondere Dei
Eunte^, in-

coarctant

vincula

sollicita

intentione

perpende

dum
pi.e

occulta

inspirationis gratia scnsilius ho-

unde dislrictioncm promcrucris obligationis tantx.
Per ilhiminanlem siquidem
c(rcoi,

niinis

admonitionis dat consilia.

spirilus

mei

gratiam

quit, renuntiate Joanni qua: audistit et ridistis.
a|)erte

Ac

Si

aljquando scnsus tuos luccm cognosccre feci
I

dicat

:

Eunles pcr bonx devotionis deside'

veram, claudit vero eju»dcm scnsibus

onx opera-

:

:

00
tionis

noMnj.c noMiMCALEs.
rorlltudinem, Itproti» vcrani inundilix
iiitc-

?#
iiitiii

A

trr cuKitaiulo

in mentft concrf>rril,

milr inaTW

grilatcm, jun/ii luiJituai coiituU talubrcin, mortuot

tor dftcctaiido fovrrr in »« ac nutriri-

iip(x-lil.
,

Onab
Iim

voro

in

|M;ccatis vcrjiin

dando pcccali

(-oKnitioiiciii

vcro anuiia'
cvanncilca
iiii|iii(,

pcriciiliiin ita

riirn» kubrat

'JQ

tio

resuscitavi

a

vitiis,

ct sic (lcniuin pnupcrrs, id CHt
(|iiia

(•oiij-iuo

inok ordinc coininniioi.it. Juce,
xrtliuntur,
in

von^

Tcci liuiiiilcs.
tibi

Scd

lucc oiiiiiia, (|(iaMliviiiiti;,

ijui

uuillibut

dumibui regum
duiiiiiianlrt viOi><<'un({ue

tur
tuti

crant collula, rxtollcndo tc biipcr
propriu*, (luodaintnodo
iii

vir-

lunt.

Ifoc loco rcj^uin nuinine

malr

ascripsisti

nie Hcan-

tioruin

polcslatcs dclirniiiu

accipcrr.
dcdili
,

dali/.atii!t,

(lura niinc iiicnlis coiislrictionc ch |{rava'

rrgo caciialilMis dcsidcriis
ftuis

drlcrlalionibu)»

tns.

C.uni vcro

Dciik

Ii:cc oiiiiiia

in conb,

lioiiiiiii!)

ne(|ua(|(iain

voluiil

rcnili

lii

nimirum
tot

noii

occulta inspiralionis lo(|uilur gratia

lil

prorcctu

iiiitiin,

sed plurcs in bc inaic doiniiianlr-s

haliciit

qund hic subdidil cvangclista
de Joaunc.
Illis, in(|uit,

:

renes,

quia pro cerlo scrvi
S(;

Riinl

doiniMoiuui

IUii aulein gbeuulihus arpil Jesus dicrre ad turbat

quot

in

regnare

|M;riiiiltiiiit jiira

vitiorum.

abeunlibus, id cst disciptilis

Nolandiini

vcru qiiain
iii

convcnicnli cvangclica

ordine Irr»
Ir< tioiir.

supra

inciiioratiH, in bon».M)pcraliuniscxercitiocl

pix

exilus cxpriinunlur

liac

Pri-

devutiohis dcsidcrio persevcrautibus, dicere iucipil

inus siqiiidein exiliis
**

(il

cogjlando, scquens veiu de-

Jetus de Joanne ad lurbas, ad luibatos vidiMicet honiinis

lcclando, tertiiis aiilein

opcrandu, qucmadmoduin

sensus. Dicerc autein Dei est ipsius faccrc,

sequilur

:

Sed quid
,

existit videre? proplietaml

Etiam
taii

cum

pcr sccrctain vis'tationcm honiincm cognosccre

dico vobis

pluaquain pruphetam.

Cuni cniin

facit,

quanlain

Q9

spirilaliiiin

donoruni gratiara

inodo,

iit

praediximus, miscrabililcr honio co-^iiafit

amiserit, et quanlain calaiiiitatis miscriam invenerit.

tionihus exierit, ct delcclationibus,

pleruniquc
illicita

Et notandutn, quod non
dicere cffpit,

ait

evangclista

d\.x\t

,

scd,

ut detcrius tcrtia vice rursus exeat, id esi ut

quia

nimirum postquam interna Repoterit, et

pcrpclrare operibus incipiat, quae raala prius con-

demptoris gratia ad cor pncvenerit, tunc denuim attendcre scipsnm
cordis

suetudine cogitando et dclectando, secrcto cordis
loco volvebat. Sed

homo

secum

Iractat in
et

salvandus quistjuc duni in se
fit

amantudine, quod prius male dulcc crat

reversus semetipsum aitendere incipii,
lura proplieta, sed etiani

non so-

delertabile, juxta
tibnift

quod hic comnieraorant verba

lec-

plusquam propheta. Pro*

evangelicce
in

pheta

namque

fit,

cuin mala futurae dauinationis,
pravae aclionis opcribus sub-

Qui^ exutis
agitatam
?

deserlum videre? Arundinem vento
locis

quae pro perpetratis

Pej desertum namque nonnullis

ire debeal, flebili cordis oculo prcevidendo sibimctipsi prophetat.

Scriptur^runi prxscns accipilur saeculum, eo videlicet quia a dignaj operalionis fructu

Tunc vero plusquam

proplteta

fit,

videtur essc vacuuin. In
exire dicitur, civm laxata

quodammodo quod deserium tunc homo
menlis custodia raalc U-

dum judiciura
quo

Dei praeveniendo per districlara satis-

facliouera ipse per se hoc in praesenti punit, pro
in futuro exaraine

puniendura se esse recogno

bere vagatur circa terrena.

Dum

vero

iii

se rever-

scil. Sic, sic

dum
ita

exitiales exitus suos
et

boc

modo
,

sus perpendere incipit, quale detrinientura animae
suac ita

in se

quisque recognoscit,

crebra lamentationc cogitando

excundo
ita

fecerit,

gemebunda cordis voce
:

plangit,

quod

misere

et miserabiliter
fit

sensus suos

redarguit
st

Qnid
:

existis, inquit, in

delectando el operando exierit,
evangelisla subdidit.

profecto quod

desertum videre? Ac
bilcs

dical

niiseri et

misera-

sensus niei interiores, quid commodi, quid

Hic

est eniin

de quo scriptum est

:

Ecce mitto an-

utilitatis in deserto hoc consecuti estis in quod to-

gelum

meum
te.

ante faciem tuam, qui praparabit viam

ties

circumvagando
in his

existis?

Quem,

inquara, fni-

tuam ante
talis

Hoc

loco noraiue angeli diilcedo spiri-

ctum

nunc

habelis in quibus niale intenta

cogilatione nonnunquara delectali eslis?

Nullura
aliara
j.

C'%li« aple valet figurari. Per faciem vero, qua homo quilibet agnoscitur, recte notitia Dei ac-

enim profectum, nullanromnino
conlulcrunt gratiara nisi
licet

hacc
,

omnia

cipitur. Angelus

ergo ante faciem hominis

»ii/(i/ur.

arundinem

anitnam vide-

quia cuin spiritalis gralia suaviter cor hominis vi
sitando prsevenerit, tunc veraciter el se et Deiim

ab omni

spirituali gratia aridara.

Arundinem,

inquam, vento agitatam, animani nirairum ventosa inslabilitate inquietain. Vento siquidem agitata non
incongrue
illa

cognoscere poterit.
pleniter

71

Preeparat etiant viam, quia

hominem

instruit,

quomodo
ait
:

in via veriialis

dicilur anima quae iu prosperis vento

arabulans Auctori suo viara ad cor parare possit.

extollittir elationis, in advcrsis vero turbinc dejici-

Sed notandura quod non
ctum
est, sed,

Hic

est

de quo di-

tur

irse et

indignationis. Citm vero

homo

interior ila

de quo scriptum
;

est.

Omne enim quod

circa terrenas vanitates vagando exit et disienditur,

dicitur, transit

quod autem
tali,

scribitur fixum per-

consequens est etiam ut his delectatus raiserabililer rursus exeat, quemadraodum sequens verborum
ordo denuntiat

manet. Si quis igiiur

ut diximus, ordine pro-

fecerit, et calamitatis suse

miseriam poenitendo rc-

cogDOverit, de boc nirairum non dictura, sed ecri'
videre ?

Sed quid
ititum
?

existii

Ilomincm moliibus veMoHibHS,

ptum

est,

quod angetus

hic prseparans viara ants

\estiri

siquidem mollibus est corpus cofiis-

faciem ejus raittatnr, quia videiicet, quantura possibile est ir
ritalis

r^iplibile desideriis fovere carnalibus.

hoc mutabilitatis tempore, gralix spi*

quam,

vestiri

tunc lionio dicitur, cura ea

qux

inani-

dulcedineua

manentem babct

in %c.

:

:

71

VEN. CODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS

72

H«c
oflicio

(le

leclione evangelica,
;

proiit

Domino do- A corpora
et

noslra, praj caeterls diebus, in bon!s actl-

nanlc poluimus, dissL-rnimiis

nunc de lectione

bus

sollicitius

cxercere debenius.

ejusdem Dominicae ad «dificalionem amlicnspecialiler assignalur,

iV;7j;7

sotlkitl sitis. Sollicitudo

vocatur quaeque

lium pauca subjungamiis. Prima Dominica Advcntus Doniini j>opulo genlium

superflua cura. lUe sollicilatur qui terrenis et transiloriis

rebus

implicalur.

Ab bac

superflua curS;

quia
liler

in

boc advenln Ecclesiam de Genlibus specia-

aniniuin
diicis

vocasse dignoscilur.
:

Secunda Dominica,

in

debemus revocare, quia prapsenlibus et capra?ter nccessaria non oportet inhaerere. Sed
inquit,
petitiones

qua canlalur

Popuhis Sion, populum spcciaiiler
licet loco seciindo,

in

omni,

oralione, obsecratione et gratiarum
restrce

nolat Judscorum, quod cl ipsi,
posl gcntcs in adventu Doniini

actione

innotescaut

apvd Deum,

spem

salutis

baLere

Dignitas orationis tribus consistit inodis.

Tunc ora"

debeant.

Hodicina auleni Dominica ad utrumque
fide
et

popubim speclare sana
test.

et inlcllectu credi po-

mus, qu;mdo pio adipiscenda peccatorum nostroruiu iiidulgentia Dci misericordiam imploramus. Tunc
obsecramns,

Sed ul dc gentibus

Jud;cis adliuc aliquid

cum pro

necessaria virlutuni acqiiisi-

nobis utilius aiidiamus, J;ida:os in Ecclesia innocenlcs, genles poenilcnles dicamus. Hic sane duobus

tione assiduis

precum singuUibus Deo supplicamus.

€ratiaium vcro aclioncs persolvimus, cum concessa " aobis dona in vera luiniilitale cu&lodimus. In hac ordinibus toluni consislit Ecclesise corpus, quod cratione, obsecralionc, ac gratiarum actione petitioqiiolidie proficit, et augmentatur in poenitentibus per
pwnilcntiM medicamenlum,
et

et in innocenlibus laetalur

nes nostrae inuotcscvnl

apud Deum, quia

si

in

73

glorialiir

per quolidianum virtutum profecluin.

tempore oratiouis cor per
cesserit a nobis,
dis,

niulta distentum

non re-

Hos omnes admonet Paulus in oflicio bodic.rno dicens Gaudete in Domino semper, iterum dico : Gau:

imo vox

oris concordet labiis cor^

tunc vere a Doniino audiri merebimur, et peli-

deie.

Tanquam

si

dical ad eos, qui
:

nitentiae sanati sunt

medicamento pctvos, quos Deus sua gralia
estis, ineri-

tionis nostrae effectum

consequemur. Ad hoc etiam
Sic nos existimet

adinonet nos

et

bortatur in Lectione hodierna bea-

per poenllentiam a peccatorura sordibus eripuit,
gaudete in Domino, non propriis, quod
lis

lus Aposlolus,
ut ministros

cum

dicil
et

:

homo

Chiisti

dispensatores niysteriorum

ascribendo, sed simpliciler
et

ipsius

dono

attri-

Dei

(I

Cor.

iv).

Oportet nanique ul in oninibus quae

buendo. Sed
iiibus

vos gaudete, qui capitalibus crimi,

agiraus, tales nosmetipsos exbibeainus, ut et inlus
B>eo

non

estis depravati

gaudele in Domino, non

placeamus,

ef foris

proximo non displiceamus,

in vobis,

bona veslia ipsius clemeniia vobis conin

ul dura faclis et diciis aut bonori Dei, aut ajdificationi

cessa conservate, et propter vestras virlutes vobis

proximi intcndimus, veros nos Cbristi mini-

impares nolite despicere. Potens enim est hodie
peccaiis jacentcs

^

slros esse

comprobemus.

Si quis autein nobis
si

con-

72

"i^<>

satisfactionem ad

magnam
sit

momento per poenitentiae perducere bonorum ope:

h"adixerit, si quis

74

blasphemavcrit,

quis nos

pr^judicaveril, parvipendere et patienter suslinei-e

rum

perfectionem. Sequilur

dcbemus pro Doniino, dicentes cum Paulo
autem pro minimo
est ul

:

Mihi

Modestia vestra nota
destia
dicitur

omnibus hominibus. Micastitas,

a vobis judicer, aut ab hu{I

non solum corporis

qua
in

bomo ab

illicitis

actibus sese abstinet, seJ et hoc

mano die, sed neque meipsum judico Non enim bumanis criminationibus
quatenus

Cor., in).

cedere, nequ?

niodeslia vocatur,

qua totam vitam suam

tain

hK*nanis favoribus nosmetipsos dt^bemus credere,

prosperis quain in advcrsis bona
ita
aiit

quadam mcnsiira

dum

soii

illi

placere coniendimiis, a quo
pr.-iesenti

moderatur, ul
si

si

gaudet, non superflue gaudeat;

sxbsistimus, ipsum ct in

vita

gubernato-

tristatur,

supra

sed in utroque congrucntem

modum non contristctwr, modum aut tempera».Liqiict, (juod uniiis

rem,

et in

fufura vita remuneratorem habere nie-

rcamiir

Dominum

nostriim Jesum Cbristum, qui
vivit

tiam Dci munere fortitertcneat. Qiiae modestia nota

cum

Palre ct Spiritu saiicto
.saecula

ot regnat

per

debet esse omnibus hominibus.
horainis

omnia

saeculorum.

Amen.
Xl.

bona actio omnibus hominibns non possit Talis sit in omniesse nota, sed cst quasi dicat
:

D
IN

HOMILL\
Fj factum
est in

FAMDEM DOMIMCAM SECUNDA
quarto decimo anno regis Ezechice

biis vil;R
iii

vcstr^e

modus

cl tcinpcrantia,

iit

oriines,

(|uorura

mcdio convcrsaniini, dc

boiia vcstra con-

ascendil Seixnacherib rex Assiiriorum super
vitates

omnes

ci-

versatione boni profcclus pcicipiant exonipla. Ciir

Juda

miiuilas, el cepil cas (Isn.

xxwi.)

aulcm hanc niodcstiam babere dcbeamus, aperte
dcnuntiat,

Quolies in prnpbetis, sive ipsis prophctarum Doniini dictis, veibuin islud. et factum est, invenimiis

dum

subjungil
cst.

Dominus propc

Doininus,

qiiein niliil

latcre

magniim
bigimiis.
scntis

ali(|iii(l

et

memorabiio

insiiiiiari

non arn-

potest, prope vos est,

sempcr

ct iibiqiie vobis pi<Tcl

Ergo jactnm boc qiiod
bisloria;

in

principio prsc-

sens cst, omnia opcra vcstra contemplalur,
sideral
lis
:

con-

bujiis

magnus propbeta Duinini
divinae

et ideo tales

vos exhibete, ut

pnssilis ocu-

Isaias posuit,

inagniim

miserationis opus

majestalis ejus digne coinplacero. Vcl idco ait
;

myslice insinuai, qiiod niiscricors Dominus niisericorditcr opcratiir ciim pcccatoribus. E7.ecbiasenini
fortitudo

Doniinum esse propr
tcmiius Domiiiicae

qiiia

sncratissimum
iii

iniiiiinct

Incarnalionis,

quo corda

et

Domini

sive

apprehendens

Dominum

in-,

;

19
lcrprcltuur. Kl
boiie Krtr.hin';
(|ii;)iiilo

!ioMii.i.i; noMiNicAi.i;'^.
appr^llnri lioiiio |icf
i'iiiii

74
Ntniiiiir
in

\

viil(li(e< d,: l.athi».

Huiuacit,
oiculu

([o\

princepB

CAlor piXrrit,
qiic

siilili-viintc

hoiiiiiio iit(|ii:i-

(leoHulaii»,

sivi!

intiliu»

iiilciprriatur,
iiuoiinru(! ii<

roiirorlanl(>

irlini|iii'r(>

pcci

:ila

(lclihcnil,

hpiiiliis carnali)» coiicn|iiscciiti;«r

non

tcnuH

riiin i|iiciii rii(;avil, (|iicin

pccciihdo a so Hliurcvncari' cl np-

Hiiilicatnr,

qiii
(

rccti!

niniicn

iirimiiiii

deotculaniit
trcnliic. i|ui

navil, pcr sjiirilalis vilai incrilmn

snriitiir, (|uia

ariialiH nniorcni

ronrup
niullut

prchruderc nlcnn(|iic

v.ilcal. Iloc

anlcni i|iianilo vol
niinicriis iiuni

pcr

ouulum
ninll;t>

inlclligi

potcrit, in cordc liominis luiiliir

qiialitcr (ial, invslirus ^iuir/i ilninii

rilal cl arcciidit. Dii
(|nia

riiain

in

otculo,
cjiis

n»Yslicc

insiiiiial, (|ni

cnin

pcrfcctiis sit,

ad pcrfc-

rl

iiiniinicruhilcs

Hiig^cstionct

Clioncin quatiior Fvan^ciioinin,
liaiu

sivc ad ohscrvan-

siint,

qiuc niiscnmi lioinincin ad (.arnaliiim dclccvoliiptaUiin

dccem pnvccptornm,
in

«ive ndcxcclUMiliaiiuinatraiiRinillil.
Ile-

l:itionc.s

iHStigant

rl

illiriunt.

Vcnil

luor cnrdinaliiiin virtnlnni nplc nns

nuicm de
sihiinet

Lacltis, (|no(l
i\\\.v

intcrprclatur interat, tel

gnnre cnini qnasi
citur,

qnarto (iccinio

(intu)

M/cchias didociri-

vir,

iiitcrprclatio noiniiiis hciic cidcin

qnando sccniulnin sacrain
vitain

Flvnn^clii

Hapsaci, inaligno scilircl spirilui rongruil. hiterctt
cniin ipse intcr honiincin cl Dciini, lioinini vidclicet

nam
6um

niorcsquc

suos rcgcrc cl dispnncrc,
ip-

quando

in obscrvanlia dcceni pr.TCcploruin sc

ad nciiin tcndciiti siio (]uasi inlcrcsse viain

iinpc-

cxcrccrc,

quando

in

nnini

virtnlnin prolcrtu

^ dicns. Est
virili

ciiain sibiinet vir,

qnia magiia cl quasi
inipngnat cl

landabilitcr procodcrc nililnr.

Hoc sanc ruin masil,

qiiadam
siciit
:

fortllndinc

hoiniiicm

gnnm

cl

mcniorahiic divina^ piclatis opns
istud,
et

rcrle
est,

oppiiinit,

sc(iiicns liltcra inanifcstc detlaral,

subsequcrli bisloria; vorbum

faclum

cum
In

dicil

pr;vponi el praiscribi debuil. Sed
quilur.

videamus quid
sH/icr

se-

manu
nullns

gravi. Cravis rcvcra

manus

ejus csl;

quia

bominum

sinc pratvalido Dci adjntorio

Ascendit Sennacherib rex Assyriorum
civilates

omnea

rcsistere ci polcst,

qiiia

quem

vigilantein

flecterc

Juda

muttitas, cl cepil cas. Sciinaclicrib, qui
significat,

ad

vilia

non

poleril, vcl

dormicnlem iminundis immeluit. Qiiid la-

inlcrprrlatur tollens deserta, diabolum

missionibus suis inquietarc non
nien
sil,

qui dcserla
dical.

a

Ueo corda

sn;v ditioni subdii cl vinciviiatcs

quogravis76''^'C>niJn"sejus comprimalur

Qui ascendit super omnes

Juda mu-

el supeieiur, subjecta

tandem

liltera aple

nobisinsi-

nitas, per

quas accipcre possumus universos hobaplismo susccperunt, ubi
soli
• •

nuare videlur

:

inines con!ess;oncm Dei in se habentcs, confcssio-

Et

sletit,

inqnit, in aqnwdiiclu ptcincc superioris

nem. inquam, qnam
/S.

in

in via agri [ullonis.

Per piscinam superiorem cordis
qii;c
J
.

renuntinnles diabolo et pompis cjus
\.

Dco vivere _ accipere possnmus compunciionem,
J.

li
:

.

devoverunt. Qui bene civiiates muni'.a: dicunlur
quia magna
et

cina

suporior dicitur, quando aut ex dcsiderio coe-

J.

..

1.1.

bene pis

siimma

csl munitio data

in

baptis-

leslium

bonorum

orilur.

Aquaductus autein

piicince

matc peccalorum remissionc
culo. Sed

Chrisli insigniri signa-

superioris

non incongrue signincat
si in

assidiiilalem

omues, qui banc

fidei

confcssionem, hu-

compunctionis. Quai
sibilis

via tigri fullonis fucrit, invi-

jus signaculi munitionem bonis ei perfeciis operibus

Rapsaces
in

iransire

in Jerusalem, perlicere,

non condeccranl post baptisma neque conservant, escensum Sennac crib regis Assyriorum supcr se
provocanl, qui
capit
,

inquam,

homine malignam

voluntaiem

suam
efticit,

non

polerit.

Nomine

fuLonis, qui nigra el sordida

illos, licel

baptismatis gralia munitos,
fidei

veslimcnla

labore suo pulchra et candida

quando rorrupto per peccala

signaculo
^^oc

suo

eos niancipare incipil dominio.

75

modo

Deusomnipotens, Patermisericordiarum jureintelligitur, qui cor ei corpiis hominis deforme et im-

super eos, qui in
ascendit el regnat.
tur, qui in
rito el

s;iecuIo sunt, cl spculnriier vivunl,

mundum

ex contracta multiformis labe criminis per
in

Mec lamen persequi eos oblivisciJcrusalem habitant, qui Ezechiam meiinitanles,

supernoe respeclum miserationis,

staium reformat
IIujus ager

pristina; pulrhriludinis alque decoris.
fullonis merito

nomine

ad perpetua; pacis visionem

lum homo

dicilnr. cuin

more sagacis
exer-

corde el

animo

feslinant. Uiide

mox

subjungitur

:

D

agricolse
licel,

exteriores corporis

sensiis, oculos vide-

Et misit rcx Assyriorum Rapsacen de
aalem ad regem Ezechiam
in

Lacliis in Jeru-

pedes atquc manus in bonis operibns

manu

gravi, el stedt in

cere

,

interiores vero sacris verbi Dei meditationi-

aquaiducltt piscinm iuperioris in via

agri fullonis,

Scnnacherib diabolum,

ut

diximus, significans, rex
illorum qui,
diri-

bus atque retraclationibus jugiter excolere nilitur. Talibus profeclo operibus hanc apud Detim graliam

cst Assyriorum, hominum videlicet

bomo promerelur,
superioris, de
in

ul

uquctductum itlum piscina:
in via, id est

secundum propriam suam volunlatem seipsos
Assyrii

quo panlo ante diximus,

genles. dirigi ab aliis per obedientiam aspcrnantur

proniplu habere valeat, qui prsediclum

Rapsaanimae
pnieva-

enim

rfirig^jji/rs

inlerpretantur.
iii

Miiiit
in

ergo

cen in Jerusalem Iransire, hoc est qui

cum
et

Sennacherib legalum
videlicel
illi

suum

Jerusalem,
,

snnctam

ad seternoe pacis visionem tsndenti nocere
valere

quanilibct conversationem

nbi bomines

prohibeat. Assiduitate enim compunctionis

congregati sunl ct congregantur,

qiii

pacem

sibi

diabolus devictus proslernitur, liomo contra ignilas
ejus sagittas inagis et niagis conYalcscilct conCortatur, lius

a peccalis

divina adjnvanle iniscricordia faccre covisio

nanlur. Jeiusalem

pacis

inlcrpretaliir.

Sed

quemadniodum ex sequentibus
significatur
:

verbis mauifes-

quis iste legatus, vcl quale noinen ejus?

Raosaccs

PATROL.

CLXXIV.

3

:

:

75

VEK. GODEFRIOI .\BBATIS ADMONTEiNSlS
Et eQressui
est, inquit

t6

Scriplura, ad

eum Eliacim A habes fiduciam
sctiba,
isli

,

quia rccessisti a

me?

Rf-i rnagnu!»,

(ilins llekia^^qui erat

super

domum,et Eobna
Tres

rex Assyriorum diaboliis est, sicut piaemisimus, ca-

etJoe

ftliui
,

Asapli a commentariis.
al(|iie

viri

put

omnium

iniqiiorum, qui

cum

viJerit

homincm

Eliacim

Sobna

Joe

unum hoininem

signifi-

bcaturn, per Ezecbiam designaliim, a se recessisse,

caist, IjMiiiiiem vidclicet

illuui,

qui pcr boiii laboris

cuio aliteisupplantaie eiim nonpoterit.oarnalis malilix et fragilitalis

cxeaitiiim &anctxqiic nieditationis studium, nobilis
fiilloiiis illius,

miseriam ciimproperHt, cl
qua
confidis, aut
,

dicil
vel

dcquopnemisinius, agor
el

eiTectus, at-

Quw eA
Ac
si

iita (iducia,

quo coniilio

que pcr dulcem
sidua? sciUcet

desiilerabilcm

aquscduct;im, as,

forlitudine rebellarc disponis

quia recessisti
i)iir;r

ni»; ?

compunclionis mcritum

a prislinaj

dicat

:

Cum

in

comparalionc
ct cinis

meic lortTc

convcrsalionjs
craundaliis.

77

sordibns diviniius abluliis esl cl

ludinis

pir.vis

exiguus

esse prol)eris, qur,

Eliacim enim resurgens Dominus inlerilli

fiduciavel cujus consilio
litudine mihi, qiiein

ame

recesiisti, vel

cajus for-

prelalur, qiiod jiomen aple

congruit, qui in no-

nec carnis infirmiias deprimi!,
ali-

vilale viia; resurgensdoniinari pcccaliset vitiispro-

nec dormiendi

,

edendi sive libendi iiecessitas
vel impc.lit
,

meruil. Sic. sic resurgendo et dominando
ciiv,

filius llel-

quando relardat

resisterc decrev.sti ?

fitius

inquam, omnip.^tentts Dei
//^/cias

fil,

quem

no-

Ecce, confidis stiper baculum arundiveum covfraclum

niine

suo

convenienler exprimil.

Uelcids

^

isium, supcr JEgyplum. AL^) plns,

qvx

tenebra', sixe

qiiidem Deus Dominus interprelaltir.

Fit eliam So-

coanguslam

tribulatio interprclaLi sonat, spiritalem

bna scriba, quoi sedens vel revertens dicilur, quan-

quamlibel conversalionem hoc in loco i.on incongrue
significal,

do

a via

iniquiiatis aversus totoque corde et cor,

qux ocuhs

insipieniium et sx>culariuni

pore ad Dp.uni reversus

secuudum sanam

s.icrse

hominum
mis
et

tenebrosa valde videtur, quia stultum nicar<

ScripluriB doclrinam quicte el huujjliter graditar co-

absurdum judicant raundum relinquere,

ram Deo

et

hominibus. Fit nimirum scriba, qnan-

nem

carnisque desideria spernereet abjicere, Sed el

do divina praeccpta cordi suo dibgenlcr prxscribit,
ut cuslodial
;

rectc eadcin sancta conversatio coangusians dicilur
tribulalio,

fil

sedens, (^uoLudo in onmiproricilhu-

quia habilatorcs et dileclorcs sucs, quos

inililate.nl bumili

Dco complateat
et
,

;

Cl

revertens,

pcr veram bic poenitentiam tribulat et per di

nam

quando ab exterioribua
(raiisire in

caducis rcbus se ipsum
ul tolo cordis desiderio

Deoque placilam saiisfactionem coangustat, positemporalem trisliliam ad inlerminabilem
dilalis

reirahit alijiie coiistringit

.xlernai

jucun-

Doum

valeat. Sicque clJoe,

quod
,

jnter-

gloriam transraitlit

el Ia;titiara. IIoc

sane

cum

pretatur /ra/er
frairis,

Itir,

sive fraier

Domini

vel [aclura

hostem antiouum non
to suo averiere
^aclt,
<I"il.

lateat,

circuit die noctuque, a

merito appellari polesi, quandoDei omnipoper conditionem
,

, el elaboral, ut si oranino

hominem

bono proposi-

textis, cujtis serviis est

frater

fit

non

valeal, saltem laborem, quera

per

bonam
stia

ct

laudabilem conversationem. Est nihifratris die

jnfrucluosum

el inulilem sibi faci^t. Ecce, in-

lominus

/flc/wra

noctuque rcnovando in
atque iina-

con/ldissuper baculum arundineum confractum.

anima

formam divinx
autem

siniililudinis

In baculo,
lae

quo hoino cxditur, distrida spintalis

vi-

ginis. Talis
huraileiii

et var.ta gratia,

quod nonnisi per

disclplina convenicnter ^Se.vpriniitur, qua;l.ene

obed.entiam el voluiitariam adipisci valeal,
/i/i»s

baculus arundineus confractus appellari poterit, quia a
prcc:itoruin

manifesleex eo coHigiiur, qiiod jaraditlusJoe,

pingtiedine corpus hominis salubiiier

Asaph a commentariis
eniiii

fuisse

describitur.

Nomine
ini-

arcfacil atque confringit.

Dc
,

liacariditale atijuccon-

Asapl)

,

qui congregans inlerprelatur, bonus

fractiono doleiis inimicus

per pr.cdic tuin legatum
:

quilibel ac timcus

Deum

doclor ct magislor non

suum homini
confidis

loquitiir intrinsecus

Ei:ce, inquiens,

nieriio figiinittir, qiii a commen:ariii,

iU esl, sacrac

superbaculum arundineum confractuin. Ac

Scriptiira;exposit'oiiibus
gat, uiidc- in se et
ii\

sollit ile rolligil

elcoiigic-

dicat

:

Ecce, quia in tenebris convcrsationis hujussp.

filio,

boiio scilicel subdilo, re-

ritalis abscoiidisli te, relitta
tatis,

temporalis lucc volup

iiovaie

imagincm Dei

valc:il.

Oumis

ergo, qui E(ia-

ccce qiiia libiinetipsi noii parcis per ciebrajc-

cim in noviiate

\',lx resiirgcndo, qiii

Scbna

in

vera

d

jiinia

corpus arefatieiido, per
,

dillicileni

vigiliarum
eirngerc

Lumilitate proficiendo, qui Joe facturam fralris, id

assidiiiiatem confringendo
le

raanura

mcam

imaginem Dei pro virilus siiis in se reforiiiando, qui fiUus Asaph in humili subjcrlione obedicndo apcsl
pcllari mcrticrit, hic

posse arbitraris?Nequaipiain itaer.t, nequaquam

vaniis isle labor tibi in
isti

prosperum

ccdct. Dacuioeiiim

audenler egredi

et p;igiiarf

con-

ariindineo qui inni.ius fuerit, inlrohit in

manum

tra invisibilem

Rapsucen

potcrit, quia divino pra:-

ejus, et pcrforahileam.

Ac

si

dicat

:

Jejunia lua, vi-

niunilus atixilio

Sed quanto

allius

nequaquam ei succuml.ore haLebit. 78 homo in sprilaii conversavirtutiim opcralione asccndcril,
sliiiiiilis

gilix et Ibgclla, quibus teinclipsum allhis,
qiiia

vana sunt.

ad

nihiliini

prodcrunt,

iiisi

quod

vires,

omnem-

tionc, in gloriosa

que corporis

tui forliliidini-m

cvavuant

ct aiifcrjiiit.

tanto durius lcnlationuin

iiiiptigiialiir

,

ut

Sic Pharao rcx /Eijypli iimiiihus qui confidunt in
eo.

sequentibus verbis
rat, ciim dioit

siiis

sicpc diclus ILipsaccsdccla-

Pcr Pharaonem rcgrin

A-lgijpli quilibct

homo

in

spirilali vila spiritalilor
:

vivens convenici.ter

dcsi-

Dirile Eiechiop

lltrc dicit re.t

mnqnus, rcx A:xyaiit

gnaliir, qtii

dum pcrscnucndo

pcccata logorc n.ores

rioriim

:

Quo'

est ista fiditcin, qiia rnufidis,
?

quo

acliisiiiic stios

sociiiidiim V(iluiil;Uein Dci incipit, et

eonsilio vel 'orliludine rebedarc disponi;j

Supcruuein

Pharao

et rca;

congrue appcUariputerit. Pbaraoenini

77
pers^ijtifiiA, v(
laliir.
I

IK^MII.I.F,

DOMINICAI.K*^.
.\

7H
pro r»»ninni»i%
•iila

exlerminau»,

sivi; </H/tf/>rtiu

iiitnpn'.id

dignr

ft«lisfi»oiii)nln oltluliotii-m

Il<'' iioiiiina lu-iic

convnjluril liomiiii

|M'r-

olTrrl Oljjuit
i»i.

('igoliOHlimniiliKniisgironwrioliOMit-

loclioiHiii lciKlciili, qui vilii», ulilixiimis, in srip-to
i)crsoi|iiiliir,

#tM/»a.

Iiii|uiin«, fl atiaria llomini abtVihiii ,(\\i\t
lc

iogmiiiU|UC dinlioli dissij>;nc

iii

;iiiini:i

ciimuliil.i

iii

ilivin.c iiii»ci;ilinniH «lona

pcr innucoroio-

sm
rcr

cl

cxlduiiiiurc nitihir.

lU

aiitiMii
liis

1*1

Phurtin ft
iii

nici;iliilcs liuiiilo-.;!! vili»- illrrrlii.-is hi aniinii cl

/f,'j/i/^wicsHc ilcsin;»!,
iiiv.»il)ililcr
qiii

pnnlii

K.n»s;u'cs
j)ri»vo<
si

liuii«
:

porc ino dcpr.uasti
iiia

el disHipanli, «l iiiipcr

li:rc

uiodiim

«>um allni|Mcndo
confiditui
iii

iil

Sic
ui-

niiUa,

(|iiji'

t.inlis scclcrlbuii

rongruerrt,

emrntitil

Pharao omiiibus
ciiixiuc
ril,

eo.

Ac

dicat

:

Q

ilationis ati|ue HaliAlaotioniH

liottia

noiiiinuni

adeo cruddilcr
jilis(|uc

coiilr;i so

ipsuin iiisiiiivxcsiiiiin

nicnciliasli. Kl niinc dici$ Judiv
iiia'

el Jerur,aleiu, anlif.lo

quicuiH|uc

misciicordia cariicm

tra-

videliicl clcorpori tiio
si
iii

:

Si corain ullnit

ad-

claverit, su, ({ucmamodiiin dixi, cmilorclur

clcon-

orui'(T/iM,

s.Tiuta

li;ic

coincisilioiK; veic

liuiiii-

fringelur, ac sihi ca'4cri.si|iic oninibus inutiliscdit ieliir.

U:ai fucrilis, oinncs prislinas iraimirssioncft el ex-

TalibiLS vrrbis nutlodiclus llapsaccs in auribus
loi|uiliir, i|uaiuK)

ccssus diluerc corain Dco valebitis. Sed
gilalioiic fallis

tali

hac co-

humHiii cordij

lcpescenle spirila-

leipsum

ar

dccipis, (inia indigiiii»

Dco
juri*

lislervprisconstanlialalein lioinini cDgiliitioncm iniuiltit, ul
iiisi

Crcilori luo, noslro, ut pcccalur dcspcratus,
'^

lurbalus in scmclipso

litiiliarc iiuipial,

ul

manciparis dominio.

spirilalis proposili rigcvr rolaxctiw, subi»i.ilere se

Trade i^itur
el

le

uunc domino meo regi Attyiwrum
iiec

,

aiit perliccro.

posse,

^Q

'i^'^

l.iudabilitca' ceeperal

dabo

libi

duo milliaeiiuorum,

poteris ei leprce-

pleriimquediilidal. Si^iuis v£ro lanl;c probilalis tant;cqne vivtMtiscst, ut

bere uscensores eorum.

Etjucrum nomine, siout plelcgiiiiu.<;.

spom suam

poueiis in Doiuino,
p;i-

ruinqiic in bciiptiiris sanclis
uis

liixurianK aitcslaiitc,
,

ooincs

pr;estviilis vil;e
,

labnrc^ rc^pcitu coeleilis
lonlalloiie superaji

lri;c despi(.ueus

prima hac

non

non ijicongrue accipimus, Propheta NolHe {iert sicut equus el mulus dicit
:

qui

quibus uon

valeal

,

liuic alu)

adhuc niodo

cuilidc se

ingercndo

est iu\.e!lectus (Psal.

xxxi,

9).

Numerus vcro duorum
,

obvJHl diccK.^

mHlium equoium,
:

qui ex perfeclo consl.it
et

f-.l

perfe-

Quod

ii

yi.<ponderis
esl,

In Domiiio Iko nastro

cottfi-

auui
rls

signiiical,

pleuam

perfectam menliset corpo-

dimus, nouin' ipse
etallaria,
ei diiit

cujus abstulit Eicdiias cJ:ccLa

volup aleui cxprimit, qiiain ideni spiritus imniuoiiueutor malitise el ncquili;Ti, suggc-

Judiv etJeriisaktn:Coram aUari

dilia;, ct totius

isto adorabiiis ?

Sed quid sunt isiadiaboli vcrba, nisi

Btionibus suis proniittit et immitlil. Trade, inquit, te

quod hoo)o. qui radicatusel fiiiidalus in Doniino esl, cuin nullo corp;>ris bboro devulus prajdioljc tentationi cesseril, sed virililer ;\gei!s,

domino meo
jugo

regi

Assyriormn

,

crudoleiu corporalis
,

rigorem aiistinentiae relaxando
ol edieiiliee
,

cxcussoque
,

servili

omnia
,

se posse in

quo depriineris

noli

supervacuo

Domino
si vel

teiitanli

iniuiico rcsponderit

niagniludi-

labore consunHi, quia cuui tener cl mollis m^iiium-

nein peccatoruni

suorum

ideni ei

inimicus objicit,

quedelicatus

sis,

perficerequod cocpistinon poteris.
qiiia

desperatJone falgatuin a statu rectiludinis de-

Doto ergo

ttbi

duo miltia ci/uoraw,

carnales con-

jicere

eum

possit? Confidis, inquit,
£icc/i;fls,

iii

Domino

?

Nou-

cupiscentias, quas

nunc

propiei' assiduain cordis cor-

netu, qui modo fatluses
disse

atqueapprchen-

porisque coniritionem abominaris, dulceslibi faciani
et delectabiles.

Doiuinum

et in forliludine ejus

resislere te posse exislimas,

Donano meo nonnetu, inqiiara, es
qna'.,

Cuinque deleclatione earum cow-

sensu et dcsiderio exhilaratiis intiinsecus eris, ad

qui abstulisti excclsaejusel aliaria? Sed

rogo,

explenda eti^m opera iniqnilalis exterius incarne
aitxilio

sunt

e.i'c£i.sa

Dominiet atiaria?
in

Si subtililer altendi-

mus, habet

uobis D<>ininusqu;cd.im excelsa, quae-

ineo non carel^is. Estenim qu;isi unuin mille equorum concepta in corde delectatio sive voiunUs
roalelaciendi,

Uam, ul ginem

ila

dioam, excelsiora, qua:dam excelsissi-

secuudum autem

))u//e

subminislrata a

ina. Magiiinn profecto
ct

excelsnm

fuit,

quod ad ima-

diabolo facultas maie cupita perficiendi.

similitudinom

suam «xnihilo noscreavit;

Q;iod autem suhjungitur: Nec jjouris exte Tpn»-

excelsius aiiteni illud dicere possumus, quod per re-

D

^^'"^

ascemores eorum

,

g2

impoilunitalem robis

gcnerationis lavacrum et remissionem peccatorum

diabolicx suggestionis insinual, qiia primo

hominem

abolitam

in

nobis imaginem et simiiitudinem

snam
illud

a concepto divinitus mentis fervore ad incuriam ei

reCormavit, Excclsissinuim vero jvou incongrue
diciinus,

leporem

,

a pio spiritalis exeixitio laboris ad negli-

quod sensuinel intellectum discernendi boet recreari profuisset, nisi per

gentiam et transgressionem prseceplonira Dei revocat.

nuniet malum ex donogrirtia^ipsius acccpimus. Nihil

Non poteris^x le pra.bcre
:

ascensores eorum. Quasi

cnim nobiscreari

dicat

Patei profecto alteslante proprii corporis fra-

mentis inlellectuin illnntinatos, per peccali cognitionein etpoenileiitiani, saltcin postlapsum, rcformari
licuisset.

gilitale,

quia in inlolerabilibus el continuis islistri-

biilationibus subsistere veJ persistere

non

poleris.

Hu5C Domini cxcclsa, excelsiora et excel-

Oportei ergo ui corpus tuum niitiustraclarestudeas,

sissima in seipso

homo
suiim

anfert et destruit
et

,

quando

quatenus ciim ad

id

qnod desidero, tandem aliquando

Deum Creatorem

Rocre:ilorem

,

Dominum

te perdnxero, suppeditanlibvs viribus corporis,

cum

suum alque Rodemplnrem obliviscitur, et peccatorum voragini scienter acvolunlaric involvitur. Post
hsec etiam atlaria

aliqua dulcedive ct delectamento ea qu;ii carnis sunt

explere possis.

Domini

auferl, (piando ei

nuUam

Et quomcdo sustinebis faciem judicis unius

loci

eX

:

79
servts

VEN. GODEFRIOl ABBATIS ADM0NTENS15
Domiui mei mtnoribus? Per (acicm judicis uniuf
intelligere possiimus.

80

A

insanctilateeljiistiliaDeonostro servire decrevimus,

ex servis diaboli miuoribus niinores ac levioresquas-

ipsonnsprolegenle non prajvalebis. Intelligimus enim
divtnx cognitionis luce
colliislrali,

que tentationcs

Dicit

ilaquc

quid sis et quld

nequam

spiritns, dicit,
:

inqMam, cjus inslinclu honio
Meliiis est ut
iit

loquaris, quia falsus esct falsa loqueris;

iminundus

sibinielipsi intrinsecus

parcendo mibi
consiimptus
loto cor-

es, et nihil prxter imniunditias et neqiiitias audientibtis te

carni satlsfaciam

,

quain

sic inanitcr

snggcris. iVe loquaris ad nus Judaice in au-

neccorpore necspiritii
de ad

proficiaro.
et in

Nam cum

ribus populi, qui est supcr

murum. Ad
justx

nos, qui supra

Deum
el in

confugerim,

sancta hac tonversa-

firmam altitudinem
riori noslro,

sanct;\i et

splritalis

hujus

Mone,

sacrosancta Dei docirina sanclorumqiie

conversationis stamus, ad nos, iiiquani, qui in supe-

angeloruin pia cuslodia iraximam spcm et fuluciam

quod

est spiritus noster

,

nihil

prster

habuerim, factussum siculin principio.cumnondominaretur mei Domiinis;
qiiia

Deum
more

quserimus vel desideramus, Judaice, hoc est
tibi

miserationum ejus per
resi-

84

confiieniium

,

non loquaris. Ycrba
soli
illi, qiii

omnia, ut videor, indignus, nec minimis diaboli
slere valeo lentationibus.

enim tua non recipiemits, sed
per omnes est, qui
le

solus

sii-

Hujus cogilationis immis-

el Dominum tuum sub pedibus

sione

dum
,

profanus Rapsaces
niajoribus contra
:

hominem

intrinsecus

nostris contererc potest, semper obediemus. Tanta

turbaverit

eum

tenlationum ja-

^

animi virtute atqiie constantia, diim
libet hoinine et

a perfeclo qiio-

culis insurgil dicens

probato

,

per Eliaciin et Sobna el

Quod
tibus, et

si

cjn[idis in .Effjpto, in quadrigis et in e^utter^

Joe, ut diximus, designato repelli, se suasque sngge-

nunc nunquid sine Domino ascendi ad

am

stioneshoslis malignus intjllexerit, absentat se callide et

Utam

,

ut disperderem

eam 7

\i\

JEgijpto

,

siciit

prx-

subtrahit, nonnttentare desinat, sed titmi*
solliciluro facilius

Tnisirous, qu?elibet spiritalis vila, in quadrigis sive

nus providum, miniis pro semeptiso

quatuor cardinales

viriiites

sive quatuor Evangelia

eum
Et

siippiantare valeat.
dixit
,

Dnde sequitur:
:

non incongrue sunt accipienda. In eqnitibus vero nobilissimiis sanclorum coetus Angelorum intelligi Qui ascendes polerit prophcta teslante, qui dicil
,
:

nd eos Rapsaces

Nunquid ad Dominum
ul toquerer
viros, qui sedent su,

tuum

et

ad

te

misit

me Dominus meus,
et

omnia verba
per murtim
,

ista, et

non potius ad

super equos luos, et quadrigce tua; sahalio
iii, 8).

i

Habac.

ut comedant ttercora sua
si
;

bibant
:

tiri'

Sunt quidem sancti angeli quasi fortissimi
,

equites

quia misero et
,

inermi horaini die noctu-

nam pedttm suoruin vobiscum? Ac te et Dominum ttium missus sum
nec
in carne,

dcat
tibi

Non ad
possum.
qui vo_..; -._

scio eniro quia

que assistunt
gittis

euinque, ne ignitis
„. aliiite

83
i_ In

diaboli sa/i? f^ ^€gypto,

nec
«

in spiritu

pncvalere
.

succumbeiis
.
.

intereat, pia sollicitudine con:..„» muniunt.

Sad sunt, qui nequaquam legationi meaj contradl

servant,

protegunl

^

cunt, riri scilicet, qui sedenl super

-....«

..:_.•

_„:i:

.•

-.j

^..._ murum

,

in quadrigis elequitibus bene

homo

contidere dici-

biscum ingredientes
efleminati

et

egredientes

formam virorum
privati sedmies

tur

,

quando evangelicse

fluenta doctrinae sitibundo

exteriori tantiim habitu pnetendunt, intits aiitem

pectore hauriens, et dulci sanclorunicustodi;ie ange-

lorum omiiibus se horis sollicite commitiens, in spiritali vita justa praecepta

omnique virili constaniia quodammodosunt, quia nihil prxler
sunt
,

ea,

Domini

viriliter

progrediiit

snpiunt, quaerunt aut concupiscunl.

qu% carnis Ad eos,
come-

tur.

Ab hac spiritalis fervoris antiquus eum averlere valeat,
jEgypto, in quadrigii
sine

constantia,

hostis

qui hujusmodi sunt,

missum

nie fateor, ut

hiijusmodi verbis ju:

dant stercora sua
V biscum.

,

et

bibant tirinam
et

pedum snorum

gitereum inlrinsecus inquietat

Quod

si

confidis in

Per slercora sordida
inlelligi

iinmunda carnis

el in equilibus; et

nunc nunquid

peccala meiito
angelis ejiis,

possunt, qui coram Deo el

eam? Ac

Domino ascendi ad terram istam, ul disperderein Quod si lu in sancta hac conversasi dical
:

sanctisque omnibus sordidum nimis

fetorcni emittunt, qui seterna', castitati etmiinditia,

tione indefesse laborando in Dei fortitudine sancto-

quae Dcus est, honiinem abominabilem

eificit, si

per

rumque angelorum

ejits

proteclione et mitnimine
,

verani pnenitentiam et dignam satisfactionem sor-

possetc mihi rcsistere confidis
te
,

nitnquid et ine sine

p

diiim stiarum inaculas ahliiere citius et diluere negiexerit. In pedibus aiitem
aflectiis, in
liibrici

Domino ad scducendum tuam disperdendam, el ad nihilum rcdigetidam venisse credis? Habeo ct ego Dominuin, qiii dixit mihi:
et istain

intenlionem

cordis sensus et

nrina

pedum

inccst;\s cogitaiiones

dc in-

ccstis inolibiiset affoctibuscordis profluenles intelli-

Ascende

stiper

terram

islain, et dispcrde

eam.

Qiii

ciim

gcre possnmtis. Slercora sua raiser hoino comedit,

fortis sil, et

me

tantje fortitiidinis

nunlinm miserit,
non

quando

IVientia transacta; viUic scelera sitaviter e\ de-

tu qui terra es et cinis, poteslati niea; resislerc
poteris.

lectabilitcr in

semclipso recolit

,

non ut

defleat vcl

p(cniteat, sed quia eadein repetere, velsimilia secunet

El dixil Eliacim

Sobna

et

Joe ad Hapsaren
lingiia
;

ditni

succendentis sc intrinsectis maligni hostis con-

Loquere ad servos tuot Syra
enim. Quid cstdiccre ad

inleiligimus

silium valct admittere, vel
lectabililcr

85

saltem transacta de-

eos qui servi tui
dediti tibi

sunt? Qui

retractando

,

carnis concupiscenliis ul-

cami
gua

carnis;|ue vnluptatibus

immundo
,

cunqtie valeat satisfacere.
riiiii

Vrinam vero pediim «ko-

spiritui sorvire clegcriint, Syra, id csl subliini

lin-

bibil,

quando iinmundis cngitntionibua, exinalis

loquere.

Nobiscnim, qui
vit;r.

servi sitinus Allissiini,

alTectibiis e t desideriis cinanaiitibus, sitiin

malx de-

I

qui spe melioris

lcmporalia cuncta despicienles

leci^tionis

magis ac inagis

in

semclipso .nccendere

:

81
Mil>i(,Mt.

IIOMII.l
ll))irtini|u«> liiiJiiHiiioili liotiiiiKS Hiiiii,
illr lioslis
,

K DOMIMCAI.r.S.

82
nii.u anitfiiliT

kiipcr
hiii

A

»ppctilii
Ii;l'('

iiliitiiiiii
fi iiiiiciili

iilimlnlilral. Poii

hos

iii:ili;{iui!i

iaialiiitul.iiii
ail

(hiiiioris

lcir.i

ct viiii lerrn

patium

tl

vin$nrum

voccti) oiullul

pcr

i|(iaiti

.ipciin

iiiii|iiil.itis

opc-

iioii

iiiiiiici iti)

appiliatiii', i|ujiiilo c\

uHimlua pcrra-

ra iiiox COH inovociit
illiiiii

d
:

Liiipellil.

UiiiJc

ci pviboiui

luruiii coiibiicliKlinR ilicctuit ac dcpruvattii niaf;ia
niagiii ot

ac

iiiox !i(il>jiiiii;iliir

curdc

cl

corporc

inii|uilati

condclcct^lur.

Et

ttflil Hiipsarft, et
:

clamavit Juduice voce maijna,
irt

87

ll()MII.I.\
IV

\ll.

et disil

Aiidite verba fiv/is magui, rcgii Assijriorum.
:

DOMiMCAy

ADvrMTis rniui.
et levi-

Hmc

cnim didt icx Asaiinorum
ad me,

Facitc

mccnm
et

bcuc-

Miserunt Judtii ab Jeronlijiiiit tacerdolet
tas

dictiouein, el egredimiiii

et

comedite uumquitbibite

ad Joannem,

ut interrogarent

eum

:

Tu

nuii etf

que viueam tuam,

et uiiusi]uis(jue

ficum tuam,

(Jcait. IV.)

uuutijuisque aquaiii cisterniv sua\ doncc veiiiam, el

Tres

isla;

Uominic.T, quas ab Advcniu
licet

Doniiiii

tollam VDt ad terrum, quir cst ut terra nuttra, lcrrain

celebraviinus,

spcciali

i|iiadain

niyslcrionim

frumenti
iii

el vini,

terram paiium

ct

viiiearuin. Potest

ct (Oilcslis doclriiix cxccllcntia cniiiicaiil, liodicrna

vitien

homiiiis desigii.nri aiiima, in ficu coipiis, in

lanien Dominica lanlo csl excollcnlior, quanlo Na'
tivilati Doiniiii cl

aqua
€l

cisterna' fliixi cogitalioiiuiu

nialanim alYectus

Redemploris noslri

Cliristi esl

pro-

effectiis.

Qiiod ad

cgrediondum facieiiduinque U
ille,

pior. Q\\x euin tota spirilalis s.l, spiritalcs soluin-

secuin bcnedictiouem

qui viullus

cst

in osculo,

populumsuper inurumsedentem,
lantis

boininein, inqnain,

niodo lioniincs respicil, qui abalionati bnic s;eculo ad boc claboraiil ul Kalivilalem (Ihiisti, quani foris
celcbrant, in se:netipsis intns scntiant.
est ut spiiilalis quisque,

in spirilali vita ncgligenler cl inutiliter incedciitcm,

Undc nccesse
Dominica

vcrborum circumventionibus provocat,

nihil

qui spiritalitcr dc corJe
tiuid iiobis

allud nobis insinnat, nisi quod cos, quos per prav.x'
delect.itionis assensuin intrinsocuscepcrit, hosetiara

suo Cbristum parere desidorat,
ista pr.iiscribat,

quid nos doceat,

sollicite alieiidere,

ad aperta

flagltia

ab ipso profcssionis swx

statu ct

sludiose adiniplere studeal.

Sed anlequam ad expo-

habitu, sicut corde, ila et corpore ejicerc et propellere satagit. Facite, ait,

silionein ejiis inanuin rnillauius,

quam

juste, quain

mecvm

beuedictiouein,

hoc

convenienter (juatuor

islis

Dominicis qualuor car-

esteaqiiK

beiie dico, qua; utiritcr vobis

suggcro in-

dinales virtiiles aplari possint, videamus.

trinsecus, vos mecura exterioribus perlicite actibus.

Ad

priniain

namque

Dorainicain, in

qua

legitur

Sed pleruinque niiser homo nuiic ex imporluna

ini-

mici suggcslione, nunc ex malediilci ca.nis superalus
delectalione, cgrediad satisfaciendumdesideriisgg
*^

asina adducla ad Doininum, congrue referlur prudenlia. Asina eniin anima esl beslialis, quae quidem

iniprudens esl per se.
fit,

sed

prudens quodammodo
babere meruerit. Se-

suisdeliberat, et

tamen aut

loci,

aut temporis diUi-

diim

Deum possessorem
:

cullate praepediltis perficere

non
et

valet quiu desiderat.
ei

Sed
el

hoslis malignus niox in

hunc

raoduni obvial

cundae veio Dominicae, in qua prjeraissis sigiiis isi Arescentibus Iwmiuibus sole, luna el siellis additur
pra: timore et exspectatione, qnce superveniet univerto
orbi,

Vnusquiique, inquil, vineam

pcuni suam comedat,

aquam

cisierna suce bibat. Quia per viueam ani-

congruit leinperanlia.

Nam

dura
viiiis

liomo

i

er

mam

designari diximus. per vinum, quod ex vinea

carnis abslinentiam a peccatis et

semeiipsuin

rtascitur,

carnalem ainorem non inconvenienter accorporis actus iion inconitaq>ie

temperat, boc esl arescere

cipere possuiuus; fructus vero, qui ex^ru, quod est

corpus, nascuntur,

illiciti

quibus prius pinguescebat. nicam, iu qua beaius Joannes Baptista laudatur a

quodammodo ab bis in Ad terliara \ero Domiagitata,

grue accipiuntur. Hortalur

Rapsaces quosque
vi~

Domino, quod nec arundo vento
est fortitudo, referri poterit.

nec

homo

ad se per consensuin egredienles, ut unusquisque

niollibus vestiius fuerit, con<,M'ue lertia virtus, quae

neam

el

ficum

suam comedal, hoc

cst, ul un(isqui.sque

Necesse esl eniin bo-

in seipso et carnaiis deleotatione amoris

animam

mini

illi

qui prudens, qui temperans est, ut eliam

suam pascat interim ac

nutriat, et exteriori corporis

foriis sil, d.scal

arundo vento

88

agi*''»!^

non esse,
venit

actu el habitu solus ipse in seipso desideriis suis
inservire studeat, don£c veniam, inquil, cMo//aHi vos

d

ut nec venio elalionis extra se rapialur, nec venlo

detraclionis

infra

se

dejicialur.

Post

hsec

ad terram, qux
et vini,

eit ut

terroveslra, terrom fvumenli

quarta Dominica, cui recte assignatur quarta virtus,
quiC est justitia. Justitia aulein
est unicuiqiie tri-

terram
ut

spiritus,

ejus, tollat,

panum et vincarum. Veait nialignus bominem ad terrani, qu;c est ut lerra quando eum homini siinili sibi, ea qu£
et

buere quod suum

esl.

Dum

eniin

homo, qui pnidens,
ei,

qui temperans, qui fortis est, nun sibiipsi, sed
a

de terra sunt

ad terram lendunt aeque diligenti

quo accepit

,

omnipDtenti Deo et prudenliam et
et forliludinem suani humiliter atlriet

adjungit ct associat. Qui bene non siinpliciler terra,

temperanliam,
buit,
lisec

gcd terra fiumenti iiominari poterit, quia ex
illa

mutua

vera

consummata

juslitia

est.

Haec

confccderatione per
,

diabolicara
,

suggeslionem

autem
roa
sit

virlus, virtus utiqiie humililatis,

cum

proxi-

comporlaia
mentis
pit.
sii.c

(rumentum

hoc est quasi

quemdam

Chrislo, quartae huic Dominiccc, quae proxiNativilati

fructum

inisei

hoino niiserabiliter recivini,

ma
sit

est

Christi

,

recle

congruil,

quia

Vocatur nibilominus lerra

quando quidquid
ei,

horainem vere Chrisloproximum
tempcrans,
sit fortis,

facit. Sit

prudens,

terreni ainoris et

carnaiis dulcedinis est,
et

qui

bene

facit,

placet Chrislo.
ut et jastus

solus antea vineam

fxcum

tuam comederai, pro

Sed

nisi his tribus

quarlum accedai,

83
Rit,
lil.

VEN. GODEFRIDI AHB ATIS ADMONTENSIS
hoc est
:

H
:

nl Iiumilis

sit,

Chrislo proxlnuis non
in
1

A verbum
isia sit

itlud,

quod succedit

Et non negavit. Quid
beatus Job
et
iii

Quia

igitnr nihil csl,
;

quod

oinine

ita diligat

negalio, ostendil nobis
inqiiit,

Ij-bro

Dftus sicul humililaiem
iia

nihil est

quod

in

homine
el-

suo. Si vidi solem,

cu.n fulgerel,

lunam

impugnet diabolus sicul hiimilitatem. Hoc
leclio apte

90

incedentem clure,

et

la:tatum est in abscondito

enim hodierna sam ti Evangelii
liJtt,

pronun-

quae

varias el miiiiiplices illas tentationum

vicissiiudines,

quihus iiiipugnant spirilus immundi
jnsiitiam,

cof meum, et oscutatus snm manum )neam vre mco, quw est iniquilas maxima, et negatio contra Alttssimum (Job, xxxl, 26). Qiii laudat ct extollit, et
ningniflcal sc
lari

hominem ad veram
Jiidiei

qu»

vera esl bumili-

Ipsnm ex operibus

suis, (^uod est oscu'^

tas, tPiKlentem insinuai.

manam snamcre
est,

suo, hsec esl iuiquiiat

maxima,

enim

illi

qul miserunt ab Jerosolymis sa-

et negalio contra

Altisiimum. Iniqiie enim agit, qui,
slbi atlribuit,

cenloles et lcvitas ad Joannem, maligni spiritussunt, qui ad decipienduin hoininem .salvarl cuplenicm, qui
flgur:it»ir

quod Dei
in €0

non Dco, sed

quia dura

quod

accepit, sciri se et laudari appelll, neI!Ie

per Joanmtm,

qiii

Interprctatur, in qvo cst

gai illuin, a quo accepit.

vero non ncgat, qui
se, sed
:

graiin Dei,

omni lempore
ipsis, quje

perfldid» suae laqiieos fenin

ex acccpta dotiorura Dei gratia non Et confessus
inierrogsverunt
dixit
:

Deum
Ei
Et

dont.
viliis,

Nam quom non
ab

possimt

camalibns lentare
.«^umuiit
:

laudat et magnlficat. Aii eigo evangelista

seduclionis.

agit, bonis materiam Hoc notat nobls vermin. illud

g

cst

:

Quia non sum ego
:

Citrisius.

Mise-

eum

Quid ergo? Elias
es tu?

et tu?
:

tHnt ah Jerosolymis. Jprosolyma

namquc

interprcIn

Non sum. Propheta
spiriialis

Et respondit
qiiia et

yon.

tafur tisio pacis, qua rtgnralur spiritalis vita,

Dft trlbus

Joannes inlerrogatur,

tria sunt,

qna laborat homo ad

p:\cis et

89

xtern« ^iiionls
Sflcc)--

de quibiis
teiitatiir.

gaudia. Sed quid miserur.t nb JeiosoIymfS ?

Tei.tat
(te

homo per superbiam a diabolo eum per suos ministros, maligoos
Christus enira dicitur unctus.
ferv<;>re,

dotes tt leiitas. Sacerdotes exprimufti puras ct assi-

spiriius,
dls,

uiiclione sive de interna dulcedine cor-

duas orationes,

qufts beaius h0rti6 dl6 ^c noeie

ad

quod

cst Cliristus.

Deum
(enti

transmiitit. Leiitw sanctas

exprimunt opefasc, ut omnipo-

Tentol ciim de corporalis cxercitatlonis

tiones, quibiis

incess.^nter exercct

quod

esi Elius.

Tcntnt eura dc

pra^.latione,

quod

est

Deo

possil placere. Maligni etenim spiriiiis sacer-

propheta.

De

iinciione tentant

eum

maligui

spiritiis.

doles et levilas miuunt, qiiando ex ipsis virtiitibiis, quoe

quando suggestioiiibus
se, ut diim
diiiib

suis levant euni in se supra

sunt in homine, materiam ct occasionera tentandi

ex visitaiione Aliissimi intcrnae dulcesua\iler

sumunt,
rat, ut

ul illud culpje

fiat

qiiod saluti esse debiie-

gralia

inlrinsecus

roflcilur,

supr.'»

imp :gnatores

ct lentalores noslri esse inci-

cajtcros
^'

houiincs, qui quasi

inleriorcs sibl

in

bac

piant, qui

pioiectores noslri esse debuerani.

Hoc
ct le-

grstia videnliir, incipiat se erigere. Huic leiiUilinni

est miilere

Jud^os ab Jerosolymis sacerdoles

humiliiaS debct oppoiii.

vitas ad Joannen».

Joannis dicentis
cst,
\il

:

Hoc docel nos hiimilitas Quia wn sum ego Christus. Ac
internse

Quare? Vt inlfrrogarent eum, hoc rent eum. Procedens dc virlulibus el
bus tenlalio
est.

tenta-

5i

dicat

:

Si

quando
esse

unctionis
lioc

dulccdine

virtuosis aclispiritiis

virlus Altissimi inlus letigil
qiiia
ii

me,

ego non sum,

quam
elalio,

irainiltuiit
iit

maiigni

cx

meo

illud

abere uou possum, sed

homini, menlis
prosternant, possunt.
Qiialis

saltem per super!>iam

ius

donuin ct gratia cst qui dare,
polesi.

cum
si(;

voluerit.

qiiem per vilia carnis siiperare non
:

el aiifene
vilio

Sic

respoudenie,

elatiouis

l nde «licunl Tu ^jujs e$? Ac $i dicant: homolquaulo aLundas loiio! Subesl tibi

per humilitalem contradiccnte, deniio aggni-

diiinlur, alio tentaliouis geiiere prjccipilare moliun»
tur. Sequilur ergo
:

prudenlia, non decsl tempcianiia, vales in foriitudine,
(jiiia

diiras peisevcranter in tiia recliliidine.

£(

iiilerrogaterunt

eum

:

Quid ergo? Elias
te

es

tuf

Contra
quld

hanc

malignorum

spiriluiiiu

legalionem

Ac

si

dicant

:

Si

Cbrislum essc
pro Domino

negas, constal

homo

agire debeai, suo nos e^omplo beatus

quia esse

te Eliain

negare non valcas. Sicnl eniin

Joannes

inform.Tt.
est,

Q
inquil evangelista, et non negavil.

ille

lelo zeialiis

91

qiiadriiigontos

Et confessus
Et confessus
silum est
:

viros
fiic

vi-rllatis artvcrsarios occidil {I

U

Heg

wiii);

est, fjnia

non sum ego Chrislut. Bis poest, et

ejiis tw

cxemplo

laboiasli. quia bonis opcribiis

Et confessus

tonfessus est, quia

et gciuina esse debel confcssio, per

quam

evacuari

ins.sleiido, quidqnid displiccre Oco credcbiis. boui leli fervore el in le, cl iu aliis exsecrando con-

ct siiprrari debel isla menlis eiaiio est, ut
si

Necesse enira

slanter rcsccare stndobas. Sed ot
tiiim
facile

boc

eJiili(wus vi:

vcrbuni istud

:

Tu

quis es? ex legalione,

conipumil

,

w

respondct

Non sum.
conliteiis.
in

hoc

cst cx

iinmissione «t siiggeslinue
illius
ila

dxmonum
pomilcntia

Pion

tum debet rcspoudetc cicdeus
per se valcl, nec
in

el

auribus ronlis
rst in
illo et

insoniiit, quoil delrclatus
iii

quia nihil

zelando mals» uet

jucuiidalus,

biimiliiaie,

opcraiwio boiia,
DevitVis duabus his tcniaUonibus teriia taiidem

el contritionc, con(iiealurl>«Oi in ornlione, confitea-

tur prxlato in conressiune

,

ul iiilcrna

i!U

,

qua

SucceJil difewtium

:

Propltcta

e^

lu?

Prophctam
magistorio
pcr cerdi»

pcctaic Doiniuo noii

Crubuit.,
ci

culpa claiiouis per

evim

efcse

affinnant, duin

praElali*>ne el

veiccundiam diluaiur
fessionis. Si

confusion4>m humiUs conhumiliier fccerit
iniplcvit

inlriiisecus

euni

sollicilaiit,

quia

dum

bomo hoc

unciionem saepius ^ Deo inius

vitiiatur,

dum

p&i

;

, :

86

IIOMll.lir

UOMIMCALLS.
A
"«•'

li
,

conllnuntn forpt>rnlis<'xor«il:>lioniH fcrNorcm

(>\lrin-

dicuiiliir

qula

ornnli

eoriiin

lalor
a l)(0,

ad
ci

lioc

Mcns

III

Ut*o i'oi>rort:iliir, (lililrilc rsl ul luut suIikilliido diciinl
lii»
:

Noluiti tciwlil,
d;iiil

iil

divi<l:iiit

lioininciii

lubvitiig

p:tl doiiiduriuiii |tr;^l;ilioiiiH.

Prnpheta
,

di:iliolo, dividtinl a

virtutibut. Hiibigant

d

rii

?

Ooaiii

dicnnl

:

Kxpei

inlcriora

ikmi

el (liiiiinihus.

Sithjun^uiil «iko ct
si

didinl
miptr

:

0*^^
[.li(U,

ignoius

circ;» oxlcrioi.*, |)uU-!>Ulcm rc|(iuiini!i
utilil.iLi

pos

enji biipliiUi,
ticijuif

<u

nuii

th

('.lniiiut,

bes Intbcre, ulioriin)

cl b:ituli ^alis ulilitcr
iiitil.Uui'

yruphtila?

Ujc

cik" corinii inlcirugjlio e«t,
illoriiin

pusscs
eliani

|ii'ovi(lcro.

Sc.d

«|ui

cbl

Joanuis
dicuiid.t

hi«
,

ul pr.ciliuiniis,

indcl<'-»sa

tiMU.ilio.

Tcn-

ab

lioc

vi(io
iVc/i,

liiuniliitir

excubui so

taiii

adliuc,

Ki

foiio ex

alii{ii9i

p.«ile reiiin

Pomino
fervore

Non. Dicoro

esl ad

pru-lulioiiiH oHiciiini

in-

satcxiu valoant.
Rii|»planlare.
i)u;isi

ct «|uciii cliiLionis «iliu iiuii vajciit

ntitrnt sc proriius jiidicurc ol indignuni, oligons iiia-

vcl

ab

ipi.o

93
Ai.:

'"'Boris

biii

Ria

in huniiUl.iU;
coiitr;i

proptcr

Ik-iini snlicbsc,

qiuini

t»u-

iniilililer

laloiuntcwt

>>l:idciil

ievo(aic. {Juid
:

|)crl<c

DiMiin desidcraro jira^esbc. Sc.d i]uia
t>piritus, (|uod victi
itui

erqo, in(|iii(int. hupliiui?

^i

dicaiil

Quid

taii*

liilfs suiil inuligni

non

cunfiiit-

lis lac,ryniis el suspiriis teinctipsujn allb^tindo

tob»

dtinlur, scd cx ipsi

repulsione niagis ad tenlaurecV(^
l'/

lcrls,
pliela
^'

cuiii

ncque

C/'ris'u.i,

neqvc hliatt neque prolu^e
le
tibi

duin honiinent acecnduntnr,

adhnc suhdilnr
ri;«poii,sU'ii

-

lu sib?

Quid buvynue
Dci csse

(onferuiil,
.

Diierunl irgo
/ui

ci

:

Qcia

«•*?

demun
Por

ciiiii

acc

uucluni

pi.Cbuiiia>,

iifque

qui

nij.'ii'r

unl

iios.

Qnid

iiicii

de

te

ip.^o?

fortciu in opcrationu dicas.
lioiic

iicquc iligiiunt prjua-

islnd

rf.spousur»

pecc:tlorniu
6(
.td

acciperc

possuinus

credas?
eit

coQsensnin. Nant
reut, l.etuin
uti(|iic

conscnsuni illum inclina-

lies}>oudil

Jaaunas

dicens
slftit

:

Ego buptiio
(^itcm

in

reiponium his qui miierunl cos

aqua;
tis.

medim aulem
natus

vestruni

vos

7iesc>

Uacenl. Oiiandiii enint couEeiisns dcvitatur, respon-

Ucspousuni islad rcspousuui

est lioinixii^ pfEiii-

tum ab

iniinundis spiiitibuft non rcporlalur.

Nam,

leniis,

sui ciilpam kuiuUitcr aguosceiitis. El
:

eisi ad plonnu) .iciuin pcccati honiiuciu non possunt

esl, quasi dicat ntis

MeiiLo qniijeui delicta luea lacry»

flectcre, snfliceret eis, si vol

per consonsum

a siatu

lavo; quia luultipUccs eicessus niei nisi pcr
(i,

sux

recliiudii>is euin

posseul dejicero. Sed tani dihiimiiila.s

multipliccs lacryui;ts
rl.

geniituF

nou possuDt
niilii

aliole»

versos

illoruiu

laqueos

sola

iransilit

,

Non euim,

sicni vos iiiiunci S4li:U6

inisero

sicul sci]uens ordo

vcrbormu
Joanncs,

niyslico innuil
i'ox

suggerili&. cx poenilentia nica liunianx laudis favoin (/4-

92
ur/<^
:.

^'9"' iuquit

clomanCu

1'cm vel alictijus digniiatig qua:ro, aul quijerere de-

Dvigile vium Domini, ticut dixil

hitiii$

prQi

beu bonorem, sed ad boc solum lendo,

si

forte per

pheia.

Vox

fuliil

elilcil

sed ab homine, et diiin

per so, qiiia non csl 3 se, p cmniprtentis Dei cleineiiliam peccatoiuin meoruni viilt homo ul, soncl, sonat consequi merear indul^eutiaiu. Nam tniser ego

duui

vero vult

,

coutinel

eam

,

uo audiri

valeat.

homo
slum

ille,

queni vus niodo neici:ii,

quem
luei,

quasi ju«

Quidquid bomo valct, quidquid boni
intus

babet sive

el

innocentem levare nilimiui
steti

saipra se,

medius
cou-»

ex dulcedine cordis

,

save

exlra ex merlto

vestrum
seiisi

per suporLiaiu (Ujrdis

dum

bon;e actiouis, quasi vox (luxdaoiest, vox, inquam,
e^t illius, qui clamat in denerlo,

vobis, ad qu;ccun(|ue luibi suggcssislis,
i;i'litiain,

nunc

omnipotentis Dci
illo, cujiis

ad inauem prosperiiaLis
talis iuipatieniiain,

nuitc ad adversiet maliiiara,

qui sua pielate hoc operatuv in homine

nuuc ad lu.\uriam

cor vere de^ertum est ab hoc mundo. Et qnia sicut
in
puleslate hominis est

vocem

cinitiere et

comci au-

nunc univei-sam vitiorum nequitiam.. llinc futurum onniipoler^lis Dei judiciuiu et mieriw dainnationis
perlimesco supplicium. Qu,irc? Quia qui ante
facius est, post

pvimere. sic eiiam in patesiale Dei est pielatis sux

me
di-

dona pro beneplacito suo conferrc

homini

me ventunts
illc,

est,

cujus non tvm

ferre, huniiliatus in semetipso recte dicit beatus

gnus, ut iolvam corrigiam ejus calceaii.enti. Vereor
ulique, ut boiuo
lai tis
•'*''lc

Lomo
deat

:

E^o vox clamanlis
Si quid

in deserto.

Ac

si

respon-

qui antea erani, cuin lol et

malignls spiritibus, ad clationis jactaniiam
;

viiiorum ueqiiitiis s<ibjacebam, ver.tiirus suoi
in die jiidicii, accepluriis

se instigantibus
esl ?x
illi,
a,

bonum

esl in

me, non n
sii.c

Deum

digimm meri-

nie; el ideo nec milii aitribuere debeo, sed

lis

meis sentcntiam

a^teini supplicii.
isle

quo babco, cojus vox egu sum
;

,

qno
iu

Sod uiide

liinor

mihi incumbit? Quia non

nihil

possum

qui operatur misei icordi:\m
siibtiahit

suam

suni diqrius, ui solvani corriifiam ejus calceamenli.

me, cum

voluerit, qui

eam

niihi,

cunt

Tot eiiim annis, quibus
poienli

in

bac vii»

spirilali

.imni-

omnipotentiie ejus placyeril. Ipse csl qui
in desertis ab

»1 deierto,
:

Doo

servio,

n-.illis

laborilius

lueis

ad boc

hoc mundo cordihus clamal
,

Dirigie
Isaias

pertmgere valeo, ul dignus sim.
mortalia vilia ex bomiiie
cohtercjitia soivere a
illo,
et

viam Domini
interprel.-vtiir

sicut

dixit

haias

propliela.

M"' carnalia ct qui priiis cram, uiihi
in itie

94

salus.

SaUis mea, inquil, est Chri-

me,

suparaie

possim,

Slus, cujus viam, ul ad cor

meum

venire valeat,

Lnde

qiiia

timoriste angil mo,

npf>riel

nie ilendo

per humilitatem dcbeo dirigere, non per elationis

nunc ad

et

gemendo districtumomniiv-lcutis Dei jusi

fasium,
corde

siciit

vos

spirilus

maligni suggeriiis
;

,

a

cium pi-apoccupare,
SP.

lorii;

dignus invcniar. quein

meo

rcj^ellerc.

Sequitur

tent in ill? die siia

miseralione Dens dignelur salleclionis
spirilalis

Et qui miisi [ueranl, erant ex Pharisceis.
riseci

Pha-

vare.

Hyec

sunl evangelicai

docunicnta,

dtcuntur

divisi.

Recte

nialigni

spiritus di-

quibus armaliir el instruitur

honio adver-

87

VEN. GODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS

88
iilo

S«s momentanca malignormn spirilimni tcJitamenUi, quia
in spirilali vila
sit, finis

A

fieri

vohiit,

polcntior

superveniens
ita

regnuna

pugna ha;c non rara, sed quo:

illius

destvuxil), nihil est

quod

eum

prosternat
ita

tldiana

Evangelii ostendit

sicut

humililas, nihil

est

quod tentationibus

Hcec, inquit evangelista, facla sunt in Belhania
trans Jordancm,
t:bi

proDvaleat siciit humilitas.

erat Joannes baplizcns. Betha-

Hanc etiam
Introilus

humilitatis virtutem

insinuat nobis
nostri,
,

nia
vita

domns
rccte

cbedienlia; inlerpretatur,

qua

spiritalis

Missae,
in

quo

dicimus

:

Memetito

fignratur; per Jordanem,

qui desccnsux

Domine,
llicc est

beneplaciio populi tui (Psal. cv
spiriialis
,

4).

diciiur, hiimilitas exprimitur.

Nec sine causa posisuperl)i?e

vox hominis

humiii corde ad
:

tum

esl

:

/n Belhania trans Jordanem, qui in spirisunl, elsi

Deum

clamanlis. El est quasi

dicat

Sum

,

Dot

lali vita

quandoque per

tumo-

mine, populus tuus, quia populo luo, populo
servienti, quanluni

bi

Tcni humilitatis virtuteni Iranseunt,

quod

significat

ex

liia

gralia valeo,

habilu et
,

verbum

illud,

trans Jcrdanem, pcr poenilenliai ta-

actu

comuiunico.

Sed quoiso, memenlo mei
tui;

ut

men

saiisfaclionem ad sc intra se redeunl lavantes

sim in beneplacito populi

vt siui popuhis tibi

lacrymis maculas criminis, sicut consequentcr subinferlur de ipsis
:

beneplacens, ex cunclis operibus meis nihil extra
tc qua^rens.
l)

Ubi erat Joannes baplizans;
in senietipsis

qiiia

Et quia

(ieri

hoc non poierit,

si

tua

dumfonte lacrymarum quoUdie
Igiiur quia

emuain

nos misericordia non pryeveneril,

vibita nos in sa-

dautur, quasf baplizali in Chrisio renovanlur,

lutari tuo [ibid.), suavissimara dulredinis tuze gra-

audivimus quod

ista

omuia non

tiam

nobis infundendo,

ad

videndum

in bouilate

sscculo, sed in Beltiania, in spiritali vila facia esse,

QQ

eieclorum luorum [ibid.), ut splcndore grali»
lu<e
ita
illa,

et quotidie

fieri

memorantur, necesse

est ut spiritalis
solli-

tux illuminati ea, qu£
luaj displicent
asquilali,

placeni bonitaii, qiise

quisque provido cordis ocub vigilauter atque
cite

videamus

el

cognotui tibi

circumspicial,

quomodo

periculosos iaqueos,

scamus,
genlis

ul in bonitate

qua

electi

subtilissimas

malignorum spiriluum, quas audivi-

serviuut, boua sectantes, mala declinanles, in la;iitia

Tuus, tenlationes evadere \aleat, qui semper et ubi-

tua

(ibid.) associari tibi

que nobis insidianlur, nusquam nos deserunt, deceplionis et perditionis laqueos inevitabiles ubique

jeternje ditate

bealiludinis ref|uie, ut lauderis

mercamur in cum liaretuis et tu in

tua (ibtd.), sanctis videlicet

angelis

nobis obtendunt. Quibus quia viriute nostra resistere

justis

animabus, qui baereditas lua sunt, quia

non valemus, ejus qui

scit et valet, ei poiesla-

eis, et ipssD in le sine fine

raanebunt. In hujus vir»
perfecta laus lua, sed

tem bahet, omnipolenlis uiique Dei auxilium
oraiione hodierna invocamus dicenles
:

in

niiseria

non

est

stabilis el

cum

in la:tilia geniis
luse in

luw pervenerimus,

cum bxre-

(25) Excita, Domine, potentiam luam, et veni, et

^

magna

nobis virtute succurre, ut per auxilium <jra-

numero sanclorum angelorum, omniumque redemplorum luorum associati fuerimus, ibi
ditati

tice tuis,

quod noslra peccata

pra;pediiinl, indulgentia

vere laudaberis,

ibi

sine finea:ternaliler gloriaberis.

35
ait

'1*'^

propil alionis acceleret.
virtus,

Huic autem hxreditati Dei, quia adnuili non poterinuis, nisi adventus Dei visiiatione
vitiis hic

Magna hxc
7irfus
:

magna

est humilitas, quse ct

a peccatis et

Ciiristi

nominatur aiieslante Aposlolo, qui

Libenter glorifibor in in/irmitalibus vieis, ut in-

eraundari meruerimus, recte subjungimus Alleluia, dicentcs Veni, Domine, et noli tardare,
:

habitet in

me

virtus Ckrisli (II Cor. xii, 9). Ipsa est
coclis

Yirtus

illa

magna, quae Unigenilum Dei dc

ad

relaxa facinora plebis tua;. Sed quia adventum Dei nulla alia promeretur virtus, si desit bumilitas,
recte Oflertoriiim,

terras Iraxit in uleruin Virgiuis, ipsa aitestanie in

quod sequilur Evangelium,

illi,

canlico sno ac diceule
ancillae

:

Qvia respexit humilitatem

qua: sola pro cunciis morlalibus humililaiis virtute

sux (Luc.

i,

48). Ipsa coclos solidat, ipsa

fundala et repleta crat,

bealissimae Dei genitrici
;

terras innovat.

dc coelo ceciJerunt.
sapienlia et
huinil tatem

Hanc virtuiem qui non habuerunt, Ave, Maria, gratia plena, Dominus tecum. Ut per hoc adm nearaur, Ipse- enim diabolus licet oinni scieulia gloriosus cxslilcril, tamen quia ^ quia subtilissimas diabolic» tentatioiiis versutias,
Mariae attribuimus dicenles

non hnbuit, stare

in coelo

non potuit,

quas evangelica nobis prxscriblt auctoritas. sola
humilitate
siipeiarc

sed

cum

suis dejectus faclus est omniura iulimus.

valeamus, sola

humilitate ad

Ilanc aiiiem virtntem

qui habuerunt, in sua gloria

cuni Dt^o pcrmonserunt, sancli videlicel angcli, qui
ila solidali

laudandum Deum cum ha;rcditate sua, ad commu. nicandum et parlicipandum ;ctcrna; bealitudinis ihcomiuutabililaiem
ctis

sunt pcr cain in ipso, quod

nunquam

cum

anjrciicis

spiiitibus

et ele-

separari

possunl ab ipso. Hac magna virlute ut
ct

omnibus conscendere debeamus. Unde,

ut

pcr

contra

magnas

muliimodas spintuum malignoneccsse

ejus intervcntuin, qu;e propler incomparabile humi-

nim
est

fraudes

dignetiir siiccurrere nobis.

ut cordis et corporis voce ad
diccnles
,
:

Deum clameNain ciim

meritum vcrbum Dei de se genuil incarna-' tum, ad veram juslitiam, ad veram huniilitatem,
lilatis

mu9
veni

Excita, Dominc, polenliam tuam, et
nobis virtute
succurre.

quae esi vera

ct

consuminata

justitia, prolicere

va-

et

magna

leamus, per
in

quam
Dei

dovictis callidi tenlaloris insidiis

ipsc unigcuilus Dei sua huiuilitatc superbiam diaboli contrivcrit (cx

hscrediiale

quaiidoqiic

ascribi

mereamur,

ea

namque

parle qua humilis

praestet nobis ipse nuctor huiuiliiaiis Jesus Christus

(%5) Oratio ad missain liujusDominicae.

89
poinlnuft nnsloi",
vivil
ct
rc|$itul
qiil

iiomilia: domimc.vlks.

90
riiin

rum

PhIio

cl

S|iirii(i

Kiiiiclf»

A

stisloniiirc cl rfdccr»-,
ii.iiii itii iiiil

rrgo bcncdidinl
Scqiiitur

.

«juni.

pcr

uiiniia

s:(;citla

s'>cciii<)riiiii.

cl ciii (liranl .'iiiiji^iiius

Aincit.

lU dlxit

nii

Miiriani
inatrcin

malrrm

rjii$. Ilic,

quixl ron-

97
IN

IIOMii.lA \lll.

vciiioiilcr
pioiiila sil
llilclis

|icr
,

Duinini niiiiiM Mk\\% arci«
prrf'dic:tlio
«loi luriini

DOUINtCVM INFHA
el

OOrWAM
rui\i.\.

N.VIIVITATIS OOMINI

iniiiiilur,

(|ni:i

ad

:tiiiiit:i>

iiisliiH tioiicMi

priiici|):ililcr (liri^itiir,

Erant Joseplt
per
liis ijuo!

Mtiria mater Jcsu admiriintes tuii).

(|ii;ilcntis

ipsa cl miu su|ii'riitri,
cl 8110

Dio

vidciicct, iTcltj
Bciliict,

dicebaniur {Luc.

siibcssc,

inlcriori

,

c.iirpori

n'Cte

Quoiiiuin advcittus Salvuloris sulvandis omnibiis
ccrlisHiiiia exsiilit

pnvpssc doccilur.
iiiiarc
,

Dcbcnt cigo pr.cdicalorc» insU

causa salulis, curandtiin ost um-

qnod »d
Eiic

(-ogiiosccndaiii vcrilalcin iinn niti
Dim) valc:tnl appriipiii(|iiarc, diiit

nibus ad

a'leni.i> b^vrcdilalis

sorlom
,

porliii[50iilibiis,

liuiitilit:itis ;![i'CSsibiiH

nu

iruntioinilor aniiuadvorlant

si

(|uid

do llodeuiscripla

c(.'iido

;

liic

puhilns esl
tii

ruiiiam

el

i:i

rciur-

torc nostno vcl

parcntibiis ojus Rvaiigelii
:

rerliouem muliorutn
invisibiliicr

Israel. Slabat Duniiniis, curo

couiiacniwrunt. Ait orgo vvangclisla
el HiatejrJesu

i<>(i;i(

paler

npud

sc in rc(|nic sccruli cu'lc8lis abs-

admiranlcs. IiUticri libot quidnatnqita-

consiis, cor uplioiiis noslnc dcforini.') iioiiduin sufi;

tunr

peisoitar sij;iii(lccni,
ol

Josopb

scilicet

(^t

Maria, U copii

sodit .lulciii, citm

a

potcslatis
nostr;i;

sti:).'

oelsitu-

Simoon

Anna, qiioruni noinina

in pra^sent

Cvan-

dinc desccndons ad inrirmilatis

oncra susci-

geiio sunt posita.

pionda dcvcnit; depositus est vcro vcliemciiler,
,

cum

Josephel 3f aria queinlibet lidelium dcsignat
,

Sf-

capius in pcccaiis nostris crucis igiiominiam snstimtit. Qitis oniin in biijus nuindi
posiltis
siciil

meon ordinem pnrlatoruin qui vorbo el exemplo bene uovcruiit pra;csse, Anna vero divinain sigiiat
graliain
,

cxsilio sic cst de-

amator

liominiiin

bcnignissimus?
ila

A

qiia

elcHlorum stioruin corda duloilor Doinv simc. Sed ct por Josepli et

suiiimo qiiippc coiioruin

progrcdions

se

usque

minus consuevil
accipit

Ma-

nd terrani humiliavit
ditioiie posilo,
qiii

,

ul in toto

mundo,

ejns sub

riam corpus et aniina nostra non inconvcnientor
polesl
,

non haborot nbi caput

n^clinaret, el

per Joseph

coi

pus

,

per

Mariain

sinca:stiiiialione

magnus

est et iinmciisus,

usque

aninia. Nain sicui Joseph custos et servus fuit perpetuije

ad passionem crucis
Qiice

buttiilis

factus cst el parvus.

Virginis, dulcibus eain frequenlandoobsequiis,

niiniriim

bumililatis vesligia
,

dum

imitanda

sie nimiriiin

corpus noslruin operuin bonoruin exerinalri noslra^, id esl
iii

proponunt mcnlibus electorum
resurreclio

fil

ulique ruina et

cilalione

opem conferre debet
quatenus Dei Filiuin

muiiorum.

animse

,

sui cordis thalamo

In consideraiione
se,

namque

tanti

Creatoiis nil de
,

concipere qiieai et pareie.

Quod niinirum corpus
sibi aptius regit.

quam

abjccta, incipiunt sentirc

et pcr baec

hu-

tanto et sollicilius supcriori suo, id esl anini.x de8ervit,

miliiatis

fundamenta superbiu:

et elationis feliciter

quanloboc subjecluin

in eis fiunt detrimenla. Fit el

resurreclio viuhoruni

Admirantur ergo
tione

siip^r his quce dicebantur.

Quid-

in Isrsel, illoriiin qui ut veri Israelitac cixileslis verbi

quid per experienliam scitur. non ost in admira;

lonitruo resuscilati

,

niente mcrentiir erigi in subliail

sed quod nescitur, in

magna

adniiranlis est
,

me. Et notandnm qiiod non
torutn in Israei.

omnium

,

sed mul'

inquisitione.

Sic niniirum niens electorum

quae

Nvn
,

eniin

,

ut Apostolus

ail,

omnes,
ix
,

digne maier Chrisli nnncupatur, duin humanilalis
ejus opera inira suavitate plena conienipiatur, ad in-

qui ex Jsrcel sunt

hi sunt Israelitce

{Rom.

6),

sed revcra

ille
,

fluniinis intpetus

per ora praedicaiociviiatein Dei lavult,

quirendam inexquisitam
validiiis

divinitalis ejus potcntiam

rum emanans
tiGcal, el

cuin voiueril

,

99

accensa sublevalur. Scd
,

dum incomprehenlicet

interdum non oinnium, sed quorum
resiisciiat.

sibilem, sicui esl

coinprehendere non valet, seminquirendo

corda visitaudo ad vitam
niortis el vitse

Ipsum

igitur

per unde cdmireiur habet. Unde

Dominum insignum,

cui conlradi-

non perveniat, ipsum, qucin
stidire nescit
,

pr;« oinnibiis

amat,

fact

catuT, insinnanl positum.

sed de die in dieni perscrutando

D

Ecce, inquiunl, hic positus est in ruinam et in resurrectiotiem inultorum
coiitradicalur.
in

investigando de thesauris scieniix ejus el divin tatis
«tciinque pcrcipere concupiscit
inulliplical
,

hrael

,

ei

in sigr.um cui

,

quia vis amoris

Signum Christi

critx est Douiinica, iu

intenlionem iiiquisilionis.

Pius autein

qua pro lininano goncve morli
licet

se ublulit

,

qua

sci-

Dominus cujiis miserationes super quoerentem se animam non deficiunt ad relevanduni dilectai ssue
,

morte suos ad vitam reformari

voluit.

llinc est

quod ejusdcin Redemploris iiuago,
fecto

ut iitter casieras

ta'diiim

cognitionis el consolationis suae per verba

aguosci valeal, crucis praenotalur iigno. Qtiod pro-

prxdicatorum snbministrare non desinit subsidium,
sicut in consequentibus sernio refort evangelicus
:

signum

faniiliarius b^aia

quaeque anima am-

pleclitur, crebro ei in fletibus et lacryuiis blandilur,

9S

^' beuedisii

illis

Simeon. Quid pcr Simeon,

qui altius internani ejus langit memoriatn

,

quod

qui irisliliam audiens interpretalur, nisi doctorum

tanlum pro sua redemptione guslavit amaritudinis
ille,

ordo designulur, qui verbo exliorlalionis gementiuin

qui

a'.iclor est .'fiterna; diilcedinis.
plciiflc

Crux Chrisli

subdilorum coidibus graliam divinai infundiint benediclionis. litorum eniin benedicere cstdesideraniem
et

signuin est

mortificationis, qiiam sancla

mens

circumferre et portarc debei. El sicul mors exteriores corporis sensus ab

Kstuautcm animaiu iaterux refeciionis pabulo

omni

interticit appetitu,

:

, ,

91
sic

VEN. GODEFRim ABBATJS ADMONTENSIS
neccsse esset, ut commortua Christo auinia mor-

92
,

A

Sf>leat gralia,
Juijiis

cvangelista subjungil

qui laudabilem

tiflcare in se studeat

oninem peccati actui»
Cliristi
,

el con-

Ann^

vitam describil.

scnsnm. Cruccm itaque
Dominicara considerans,
recta a

id est

passionem
discit

Ilwc, inquit, proceiseral in diebus multis. Procedit

in ipsa ot pcr

ipsam

enim beata anima quasi

in diebus mullis

,

dnm

etiara

opcra quae

faciat, sttidens

ut

iiluui

imilclur

rebiisadhuc dedila lerrenis, bonx actionis Iramitera
arripcrc ptopanit et deliberat, et quod minus adhuc
valct cx initio,
pcrlioiaiur
,

quoest, ne pnssionom Bedcmptoris sine fructu
taraque
,

redemptionis audiat, sed ad haec opera digna et necessaria adjungai. Scd rcvera t;^m assidux'
peifetlae
,

tandem aliquando

,

ut incipiatur et

crebro cordis pramptal «tesiJerio. £t
,

mortificalionis

signo

ab omni sexu
,

ab

quia voluntas est infecunda

si

non opera subseviro suo

omni

a;tate contradicilur,

quia

quandiu

in

hujus

qnantur jusla et munda, rectc vixisse eum
septem annis drscribitur a virginitate sun,
tji(

vilac exsilio vivitnr,
qiii inter

nullus tantoe perfectionis erit,

101

Vi-

ipsa vota pia, et dcsideria quantulacunque
effugiat conlagia,

enim annis seplem

,

omnibus

scilicet
,

diebus vitx,
quasi infe-

peccati

non

Attamen

fastidire

noa

debcnt pncdicatorcs assiduis hanc insinuare exhortationibus
tibns
:

qux scplem dienim yolvitur cunda et sicrilis tum viro sua,
hisjiis

circuiis
id est

quandiu actibus

,

quemadmodum

deciaratur

iii

consequen-

s£culi est occupata, spiritalem sobolem virtu-

Et tnain ipsius anitnam pertransibit

gladitis,

C tum Deo gignere noii polesl, dum per abrenuntiatio* Pcr nem mundi sponsq 6uo Jesu Christo necduni est
copnlata. Sed

gladium hic validoe praedicalionis virlus expriuiitur,

dum

per pnevenienlem Dei gratiam

quo quisque,

ut a culpa moriatur, felicitor occiditur.

terrena omnia menle et habitu perfette deserueril,
ut vcre viduata et destiluta
hris, solius
deriis.

Ilic gtadius qnaliler

animam

dividat, elpertranseat,

omnibus mundi

illece-

Paulus insinuat

:

Yivus

est, inquit,

termQ Dei

et egi-

sponsiJcsu Christv inciptl anbelare desi*
recle subjungilur
;

eax

et peneirabilior

omni gladio

ancipiti, pertingeris
et,

Unde

t'f7«c

ad divi&ionem auimo!. compagum queque
,

mo-

Et
tuor.

hccc vidua erat

usque ad annos octcginta
fldelis

<fU^-^

dullarum

el

discretor cogilationum et

intetilionum

Quod per viduam

anima accipi.lur,

(Uebr. IV, 12),

Dum

cnelostis verbi gladius

omne

Job veridicus innuit, qui cuju&libet iniquiopera describens dicit
dnce
tiQn
:

quod
feclo

XOO

'<)

nnbis carnaliter sapit, inlerimit, procogiialiones rexelantur, qwia.

Pavii sterilem,

quw non

parit, «i vi-

ex multis cordibus
ia oper^

benajecit

^J^b xxiv, 31),
id est,

Perversorum
a bonis

non solum quid
oliosiim
,

perversum, vel

in

sermona

quippe est &iei-ilem pascere,

caruem

sed ftiam quid in cogitaiione sorJiiium

actibus infecuudam pravis delectationibus nuLrire.

laleat, subtilins pensatur,

Sequitur

Et
Aser.

eral

Anna prophetissa, ^lia Phanuel^ de Inbu Anna, qux gratiam Dei resonat inlernam
,

C

.

Sed viduse non bejiefacignt, quia quid victur^
seternum animx
et fidelis

in

proliciat, non attendunt.Beata er^o

anima, quoe ad Bolum ccelestem sponsum
quasi desolata in hoc

cordis dulcedincm potest significare
sericorditcr elecli&
,

,

qiism suis mi-

tendit, e&t

mundu

vidud, et

pii

amoris gladio vulneraiis
inspirare. Haec

Dominus omnipotcns copsuevit

non
de

dum Patris DnigeJiitum, sibi quoque in dilectlone unum per omnia et unicum, dilectam eernii animaro pro ovibus suis posuis«e, nunquam poterit
cQnsolatiooem admittere, donecmereAturviderere'
gnantis gloriam
cit
,

incongrue dicitur esse propheiissa, quia ipsis justo-

rum cordibus dc
percipiejids

(u^uri esaroinis siippliciis

,

el

quandoqne

beatilndinis

ineffabilibus

cujus toiics in exsilio crucis aspi-

novit propbetare delicii?,
et

Nec prxtereundum qvod
fuisse fdia,
(acies Dei. Et quid

ignominiam.

Qux bene

ocloginta quatuor anno6

eadom Anna Phanuelis describitur

vidua fuissc perbibetur,

qiiia

numerus

iste

nequa-

Pbanuel namque inlerpretatur
cxprJmi

quara a mysterio vacare videlur. Septies enim duo-

pcr fuciem Dei niai Conditoris nostri notitia valet
?

decim octoginta qiiatuor faciunt, quo duodenario
rlaroscil, pcr

et

Quae profecto notitia Dei

dum

logcndo

quaternario numero apostqlica et evangolica do( trina

orando, meditando quKrilur, ex ipsius inquisilionis
scdulilate divini amoris gratia
tur.

quam nunc

in

pr^senii

fiJelis

animae

nonnunquam genera- D

suspiranlis elgementis in exsilio relevalur t;ediiim.
et,

Scd quia uon omuibus generatur, sod perpaucis a Deo electis istiusmodi virtutis meritum tribuitur,
apte etiam de tribu /Ijer descendisse

ne quando voritalis lumen amittal,

lucidum et

prrcclariim, cerlissimum

Scriptrrarum habebit dupervenerit,

Anna

refertur.

calum. Sed diim ad annos a»ternitatis
oninia dilcctionis testimoiua.
apoilolica doctrina

Ascr quippe interprctatur beatus, Talis etenim signilicatio nominis nonnisi electis congruit, quos
spccialitcr bealos coelestis misericordiae donura ef-

qux ei

evaugelica et

pcreopit, per septiformem gra-

liam Spiriliis sancli verius et pcrfectius manifesl»,

Beata denique el niinium heata tribu etsorte, goneratione videlicet coelestj , Iii descendunt, qui et
licit.

digne facie ad facicm videbit. videndo oLtinebit.

Sed

quae,

rogo, tara sancta et beaia erit anima,
invenict
ha!C vi-

per

Sn

iptiirae sacrse

studium, pcr orationis instan-

qiia agnita

tiam, pormeditalioniaassiduii; vigilanliam
nolitia habere didicciunt, ct

Deum

in

summac deitatis visione, tanta pnemia reposila? Nimirnm qu;e laliB est «l
obsecrationibus

ob boc diilcom con-

diia, qu.x non diicedebat de lcmplo,servicns jejuniis
et

templalionis gratiam gustare merucnint.

Qnod vero
incrcsancti

Domino
nisi

die ac

102

"'"^^'
:

Q"»'*

eadcm donoruui Dei magnali;» paulalim otpor menta temporum operari in homine Spiritiis

csi

templum istud
tst,

de quo Apnstoluft
etiis

Templum

Dei tanctum

auod

vos2 (i Cor. ui, 17.)

05
Ti'm|tlnm
tilii

IIQMII.I
itiiiiiu'

I.

hOMIMCALES.
\
cIim

'>i

Dfi moiis

samla

i"»l

cl imm;iMil,il.i

llnrt r-iim rlrctl».
i|iii

.'Hii

Irniffum !>n

niiiiI.

|#rr<,^

roiilircx siimiiiiis

iiii^rcdiciis

iunim samliliia-

\fi.iliil,

i/io

01

Hocle tei iuni Itonnho jfjunin tl
itl

lioiii» •iiiuMil, 01

m
t

niiintli»»

conli' a|ipartMt, inlit^nrxii^il. 0»»
t|iio

i)hnfiruliiinil'tn, jf|iin:iii.lt»,

f»l a inaliit abi»lini;nt1o,
iiii»i»lt>h<lu.

lalis

t'l

imimlili.i;

imliMDin

li'ni|»lo

DliHCfrantlo, id rhl bunit tipfribu»
t|iiitiir
f.<
:

Sc-

B|)arsuH

inimiintlis

cf>mlalioiiiliiiH

tlisrtsiil,

virlii-

tiim<|m' s|»lfiiiIorilms ail«>iiialimi

m>n

rfililil. tpii

vo\t»-

hirr
l

»">« liDTa tuprrvniini^, (onfxltbalur OoiijUihiilur

nifiilfmiiim Paln' Filimii
Iciilcm
,

cl

manshiiifm laifn'
I>flifl

viina, el

oinnibn»
[.il.

i/itj

rjt)i$clul>uul
ritl
i-l

t$-

iiiiiiiiis
iiiliil

opfrilnis

if|>fllit.

fiiim

iml<v

di-nipUoHHiii

Jtruiahin
tfiia

lituei]. ^iiitl

vt%o

niiiiKliim

inlmilli, nlii

miiu

tlignalio Ufj(is

t|mHl hiic h >ra,

l>«.'nt'Jixil

Siintraii Joitrpli

Mairy-

Ciim liaborc tli|?natiir grati!i.sim;v sfdis. Srrvil, ftiiun,
noctt
(ic

riam,

Anna iupcnenifni
ifui
iiisi t|iioil

rviifittbatur Doinino, ri

dii', jcjiiuiis

inslai.s
i

il

i

bfccrnli^iiilnis, i\»\

qinhulur nnimbus
rnsnlem,
niiilis

tJ^tpfclabanl redenipiioium J$pi'j:>)it:alioiiuiii

non soliim

fOi|ioralihiis

iliis al.stiiict, sfil (•|ii')il (><'-

olctti, Juiii
\t<i»iuiil
.

»lt-

lifisiimim fl ^raiissiiiiiim csl)

Hfo

ita for|Mir.»li

par-

fompiMitriinlui,
suaiii

in

siipcriiia

fuum,

cimonix"

sliiilfl,

nt a viliis ct ctilpa sollintins jcjiit»l

jd

esl aiiimaiii

»*i

t;uilo

lepiflifiiiibiles

M

«ol. Orat anlcni cl

sccral
.igil ct

siiic

intcriiiissioiic, qiii

oinniliiis loiililcntvir, qnaiilu

niajoris graii.u

liinicri

opciii sua ila proviilf

f!r<'Mmsp<v!c, ut nifrito
lh'o
el
tlici
^.i-

"

|irr

prcpiliialtirum

ora

pfnipeie nieienlurT Quo
l

quasi rorvcris ct
lcat ci osso.
seii in

munda omfio foraiu Quod aiitcm non rcinit.^a
ifn

(^nini ingrctliciit'*

Doo

iiifus dulciiis laiii,'l"!i

»nl'»

insiabilis,

saliibriiis <\t prjtfrili» pct catis

compunyilur,

|il((Uc

rnicm pfrscverans sorvitiis

nosli.'»

debcaic.ssp,

ipj» jn 94'crclo suivis coiupiinclio quitdaiu

laudain-

rosinual, cuin die aC nocte
vissc.

tcmplo

tiicitnr

dcscr-

bdis peecaioruiii confessio. Quotl vcio
roitiii
flt,

(iitiiiino

Qnid por

uoctinn uisi advoisila»,

quid

(>cr </)>'.!

<|iiidiiaiii (li\<'iii, \(

l

coiilcssa

3il, itlco

utique

nisi pro$perilassofot

dcsignari? Digmim quippc

esl.

qub

niniirum niens saucla, qii% se
iiieiite

in spiritali-

ui ditcctam animaiil iicc advcTsitas frang.il,

ncc prtv

hus oci:uii3L, rt terreiia

»iil;limi

cuneultat,

Speriias

uHra moduni

cxtoiiaf, scd
jusiiti.i

in

advcrsi» et

quid intcr lacrym»s suUicvaU noiiiiiiiiquaui dc Deo
senseiil, explii;are ol
rit.
ellairi

prosptris, Insaiulitaioe!
Kis

debif;v vencrario-

nequaquam

uiKiie noie-

non omlttat obsctiuia.

liem alio

modo

ad Cliristiim possunt eadcm verba

Et

ut perficernnt oinnia quce scripla sunt in lege

rfferri. Ilac priccsxeral, in(|uit, in diehiis multis, ei

I>omrni, reversi sunt in Culitnam in cnilatcni
Naiaretli.

tuum

lixcrat

cum

tito suo annii styiem a virninitate iua.

104

^'"•'

P*'''

tlomiui sancii

Spintus
capieiilis

Pcr

rffVs ftiK/tcs iTiiilti saiicti

valent intcMlgi, Abel vi- „ iiiumlans

Scnptiinu

scionlia cuiuslibct

delicel,
alii

Noe, Sem,

ct

Japhct,

Abraham, David,ci

inen'.em intusione sua exliilaret, nuilus tainen est

pcrplurcs, in qnibus tminibns pcr virtutnm mo-

qui in

hiijiis

pcrcgr^nationis exsilio poTfetla vitje

rlta

Aiinu processcrai, id cst profeclum

qucmdam
his ule-

observanlia «islodiat, qu;e de Deo senlii. Attamen

feceral gratia Doi, sed

non pro legitimo viro

omnin

legis maiuiata

diciliir

periecisse, qui

Loiwe

batur, quia legitimus et singuiaris vir ejus Domintis

Tolunlatis

dosiderium, etiauisi opera dcsint, nunamisisse. H.c

nosler Josus Chrlslus erat,
atmis
vi.cerat,

cum quo

qtiasi

septem

quam

Cf>nvlncitiir

procul diibio per

hoc esl

in

quo plenitudo scplilormis
Scd hoc totum
fuit

htijus vit;c

metam

reveititur in ciritatem

suam Ga~
et di-

grati» sancli Spiritus
a virgiiiiiate

iC({iiicvit.

lilaam, ubi perretla iransmigratitine faeta sine re-

i-ua, id esl

ex Incorniptione sua, tjuorii

prebcnsionis inaciila aspicit, cujiis duleedini
lectioni nihil
in

niam
illa

nulla prorsus corruplio neque

eo,

neque

in

hoc muntlo prxposuit. Habilabit
iile flos

ca aliquaiido esl inventa.. Incorropta qijidem gfalia
eial, eo

quoqiie in JSazarelh, ubi singularis

muuditix

quodnullo tempoie
iii

vel

niomcnio miuor

mundis corde
pulcliritudine.

ct

corpore in divinitatis apparebit
inlroiiit
in eaiii aliquid

aut imperfectior

illo esl

eliam

ille,

quia nulla

inventa.lQ3 Incorniptus peccati macula eamdem in se
iisqtie

Non enim

coinquinatum, sed

mii/idi et candidi

anie virginaas-

corrupit gratiam. Et liax vidua erat

ad andie ac

^

lem

floris

mundiliam incedunt, ubi familiarius
Iffili

ms

octcginta qualuor, quce non discedebat de temph^.

sistcnles, aspicientem

vjdebunt. Ibi perfette in

jejuniif et
nccte.

ibsecrationibus serviens
in

Domino

nob^s adimplebitnr, quod

mox

subsequilui

:

Moituo doniqiie Christo

cruce quasi vidua

Pver antem

cr&scebat, et confortabatur plenvs sa~

facla erat el cst usque ad annos octoginta quntiior, id
est quandiii prycsens et nuilabile hoc saeculum volvitur, quia

pVn/iti. Crescitit

confortatur ineleclis ipsa sumni«e
intioceiitia, ul>i

puritalis

pufissima

ipse Chrislus

nullum

in

hac moilali vila lalem

ct tantuiu

justilia i>ostra erit

ct sapientia, qui

muUam

multi-

viruiu invcnire potuit velpoterit, in
cl
tia

quotam
fuit,

staliilem

tudinem

diilcedinis
in

su;p dabit

in

se speranlibus,

firmammansionem liabtrcpossil.SedcteademgraDoinino ascendenle tandiu vidua
quia
niliil

quam non

mensura, sedinplenitiidine habebiraus
ipso.

Et gratia Dei cum

l>abitquippe ba^c omnia sola

in aposlolis operabaiur, ritu

donec misso de cudis Spi-

omnipotentis Dci bonitas gratuila, ubi procerto inajus crit

sanclo octo bealitudinum et quatuor Evange-

pncmium, qnam uHlHsexigal merilnm, ubi
nostritm solummodoerit, cujus iroperiuiu

liorMiu sacraiueiita per univcisum

munduin per cos
cousislit

pneminm
sinc
iiiu.

pr;edicari ctnperunt. Qu3C j.unquam de templo recedii, quia

pcrmanobit.
:

donec

prsesf^iis

saeculum

,

in

Item alio raodo

Puer autem

eretcebat, et tontor-

:

:

95
tabalur pleniti sopeniia,
cl

VEN. GODEFRIDl ABitATIS AOMONTENSIS
graiia Dei erat

96

cum

illo.

A

tiiluni

profecUim spirUaliter pervenerit ad ittatem

Quaudiu prapseuus
$cil ni

vi(ae

laborihus sul)sii.timus, cre-

duudecim aunorum. Per numcrum huiic duodenariuni

nobis (|!iooaiiHiiodo Doiis. dc.nec occiinainus

pcrfeciionein vilae accipcre

possumus

,

sicut

oiiincs in virun» perfo(.tuni,in
nitiidiuis Chrisli
;

nicnsuram

u^talis ple-

eliam per

numernm scpienarium septifonnem

sancli

creicit, inqiiam, in

bonis et pro;

Spiritns graliam intelligimus.
cl qiiaUiur seplcnarii

Nam

sicut cx tribus
sic

spcris, cuiifortattir tn niaiis el adversis

pleuus sa-

numeri sumnia consistit,

pienlia, qiiia sapor divir.sc dulcedinis, fatit

hominein

niniirum,

si

vei

tria

per quatuor, seu quatuor pcr

crescerc in virtulibus,

et

gratia Dei, id est huniili-

tria inulliplicamus,

duodenarii niimeri perfectionem

tas vera, patieiiliani necessariam e.iLiiibebit in adversis.

inveninius. Unde, sicut prjefati sumus, hoc duode-

Ad qiiam humilitatcm pervenirc niereamur
regnal Deus per om-

nario

numero congrue

satis

donorum

ccelesiium ple-

proestante Doniino nostro Jcsu Chrislo, qui ciim Patre et Spirilu sanclo vivit et

nia Siccula saeculorum.

Amen,

vitae accipi potest perfectio. Quicunque ergo per speculaiivse mentis graliam ascendere desiderant iu Jerosolymam sollicite sibiniel,

nitudoet spiritalis

105
I.-f

HOMILIA XIV.
OCT.VVAM EPIPHAMIE PRIMA.
^^

ipsis

prnvideant

,

ut

numeri

isiius

summam

conse-

DOMIMOAM
illis

1?<FR,V

qui valeant, id est

iil

virf.iium

muneribus radicali

Cumfactui
deuiibus

esset Jesus
in

amtorum duodecim, ascenJerusolymam secundum consueludtel

el fundali, ac piis insistentes

operibus hoc implere

studeaiit,

quod hic

dicilur in cuusequentibus
diei festi.

nem

diei fesli,

consummatisque diebus, cum redirent,

Secundum consueiudinem
tein inforinare

Diem feslum
semuUs menvaspiiitalis,

remansit puer Jesiis in Jerusalem,
parentesejus iLuc. u).

non cognoverunl

agerc, cst turbis inutilium cogitationutn

ad requiem disciplinae
iioxiis,

Quia Dominus ac Redemplor nosler, qui est splendor
et

care ab operilnis
fluis.

cobiberi a quibusque siiper-

imago paternae

gloriae,

propter hoc semetipsum

Nam

cxpediluin valde et liberum decet esse

exinanivit
Bui

formam

servi accipiens, ut multos regni

facerel cohxredes,

cuncla etiam qua; in as,

animum, qui eum desiderat videre, cujus munditia nec tenuissima quidem tangi unquam potuit macula..
Felices

siimpta hutnanitale gessit

eisdem regni sui cohsedili-

admodum

sunl, qni

omnem

vitara

suam

se-

redibus sequenda et imiiand^ proposuit. Lnde
genti intentione stiidio aniinadvertere nos

cundum banc consueiudinem
107<)ni"c< <l"od
in

diei festi insliluunl, qui

oportet

sxculoquasi delectabile etju-

ea, quoe prsesens sancti Evangelii leclio de eodeoi
Filio Dei nobis refert.

cundum
el

esse videiur, meiite et corpore despiciunl,

quandiu corpus, quod aggravat animam, porlant,
exsiiii sui
..:.:...:

Ciim factus esset Jesus
.

rrinciis isle

...in Jerosolymam
.
.

annomm

duodecim.
.

Do-

^

ad lasvigandum
diloris

txdium solam
i

solius
.

Conrv
.

ascensus evidenter nos

-j

V» .i:i„„:. :_.

internam visitationem habere desidcraiit.
se riolent a

j..:.j.^

Qtii

adiuonel

et instruit, qualiter

ascendere

spiritaliler

enim peregrinari

Domino
,

,

pro inagno
queni nec-

nos oporteal virtulum gradibus. Jern&alem enim,

consolationis habent bcneiicio

si

euin

,

qux

inierpretalur visio pacis
coclestis, in

,

typum

gerit illius Jeaninia:,

durn oculo ad ocuium valenl videre, sattem jutucri
liceai qiiasi per
^

nisalem

qua nunc clectorum
libcratae, abuiKlanlia

de

spcculum
e.st

ct in aenigmaie.
,

eorporc morlis hujus

peifniunciijiis

Sed scienduin

quod sunt nounulli

qui licct

tur aiternae pacis et pleniE securitaiis.

Ad

ni-

inediianles in lege

Domini ascendere

spiriialiter vi-

mirum

a;iernae civilatis bealani

visionem

electi qui-

deai.tur iu Jerosolymam, nequaquain tainen
intim.-e suavitatis, couviviuin et delicias

gustum

libet, in

corpore adhiic perpgriuanles, mcniis inten(luia

babere me-

tione crebro nunc ascendunt,
lioc

diim se e.vsules in
ingeniiscunt, per

renlur
nulli,

divii.ae

conlemplationis. Et econtra sunt nonvigor validi anioris ultra se,
tit

uuindo esse recognoscunt

ct

quos

ita

ila

assidii.ne

orationis sliidium ct coritinua; meditationis

dicain, r^pit ad conleniplandam speciem xterni
diloris, ut quasi

Con-

excrcitium, quantum in hoc niutabilitatis tcmpore
est possibile, prxgiistarc

ad Dciim prxsentcs, corpori se quo-

conlcndunt quxsint gau-

danimodo

sci.tiant absentes.

De

his profecto recte

dia cocleslis patriic.

n
fiiielis

polcst dici quud celebrent in Jerosolymis gaudia soleinnisdiei, qiiibus ita interna apcritur suavitas, ut
rccle cuin Prophela valeant dicere
niultiludo dulcedinis tua;
:

Est ciiain adliiic alia Jerosolyma, civitas bcata, et
Deodiler.ta, sancta vidclicet ct
qu;clibet ani-

Quam
in
,

magna.

ma,

qHap. ti'nc

vere visio pacis dici poterit. cuin ler,

Domine!

[Psal. xix, 20).
spiritu

rcnis omnibiis poslposiiis

sola

qu» sursum
terreiijc

sunt

Scd quanlumvis liomo quilibct
inciitis 8u;c SiMiiper

bcntiis

sapit, et tanto clariiis Condiloris sui specicm coii-

tondere sUideat sursiim

quan-

teinptauir.

quanlo minus a

tiiiiiultii

va-

diu tainen corpiis, quod corriiinpitur, portat, qunndiu, iiiqiiam, caro,

nitatis reverberatiir.

Ad hujus
facili,

vero tain ardu»; di-

qux dc

pulvere sumpia est, incn-

gnitatis fasligium

non

scd gravi

106 ^^'"^'
viuc

tem sauciat
quenl bus

et preinil, incorruptionis aiictori diu iniii

dum

laboro asccndiiur.

Nam
,

neoesse esl ui ciincla

haTcre non poterit. Uiide rccte dicitur

conse-

Sijculariiim reriim desidei ia

omncs (arnalcs
(|iii

illcccbras

ab .inimo suo scmovcant,

clarilali di-

Consummatisque diebus, cum
festis

rcdireitt,

Transactis

\in<c appropinqiiare desidcrant.
inlirniiis el fragilis

Sed quando liomo

diebus redire, esl posl inlernre quielis gaudia

diguus a Doiuino jirdicabitur mu-

ad cxcrccnda corporea; neccssitatis relabi negolia.
Flebilis isie rediius gravis valde est in

ncrc tani3B suliliimiaiis? Tunc revera

cum

per vir-

hac lacryma-

VI
runi vnlir

iioMii.i/f:
(^rmoiililxifl. rr.ivr, inquaiii, (<s(, iniilliMii:i(l

DOMIMCAI.rS.
A do
foris nliqnid nf^nnt,

08
qnia duin
liora
atl

mnnoriiim

rO'

qiir iniHrruliilr |ioAt ((nudia

iiiiHrriii»,

pdHt

Iim-kiii

diioiint Iior,

qiiod

in

orutioiii*

|M>r(:cp<Tiiiii,

ledin^

:iil

IrnrltraK, pttsl ilrgiistatain palria' ru'losliH
atl llrliilcin

ina^is
Kciint.

iiia;{isipii'

s.iiiili

aiiioiin

tlrsidrrin

irrjrdei

dulcodinrin
ritiulincin.

pi>iv;{r

nationis rcvcrli aniai|nii|iic

Dc

t|iiibiis

niiniriiin

lotlc poirit

dii

i|urMi

0><cn> laincii

nnliliiin clccli

ad

iler n((ant dici, (|iiia

ilcr

noctiK ngoie. Id chl oput
lii(|iii

propii:» snliitia traliniit prnrci
lcris vitcc vilia,

liiin, r]iii:i noii

ad vrv

pccruti rxrrccrr, kiimiiioprrr rrfiiKiiint
.Ttoriii I*alris
riinl.
(liii

JKtum
rleg^-

«rd ad

pii

hlioris, rl I>co

pla<'ii;r)

HplcndrMcin sui

iliiieriH

diicciii

oprratitniis rcciirrnnt cxrrcilia,

nl viilclitfl

108
cr);o

Sfil (|iiia, (|iiaiulin in Iiac

vila

vivitnr, qiiancl,

pcr corpoialcin (•xcrcilalioncni
dcsldcratu! visilalionis

ncipcro incrcanliir
Nuhis

lioiiio

nioitatib

viLc

inihcriiH,

in(jiucntibu&

cnnsolalion«>in.

tciitatimiiini tcncbris depriinidir, Kl:ihik' iicquai|uani

de Jorosolyiiia,

UI esl

dc visionc pacis hoo luodo rorolinqnciilcs

osso polcrit gHiidinin,
tiir

(|iiu

fclix

anima

iu

Dco pa»ci-

deiintilnis, is qnoin, nt ila dicani, noii

llnd(! clccli (|iiilihcl, (|uoruiii
aiiioris

aniinnb HOincl igne
diiin
iti-

relinqniiniis, nbi

rcinano:U, cvaugclisla doclaral in

(iiviiii

vcracilcr cst

iiillaininatiis,

cousoqnculibiis

:

tci n.t!

visitalionis liiinon
iii

cNstin^iii

in

sc

scntinni,

Reinauiii, inquit, yuer

Jtsm

in

Jerusaiem. Nobis
in

nc(|na(|nam

siii

toiporin fiigoic

diu

icmaiere

enim, utdixiinus, nd uoslra rcdeuniibns,

Jeroso-

B

possnnt. Proindc cunsideranlcs praiccdonliuin vilnin

lyma remanel
quani

DGiniinis, qnia :ipiid qnciii

non

est

sanctornin,

(|iios siniili

amoris lcivorc inllaniinalo)
eornni ct scripla prrscrain

transniutatio, iioc vtcissitinlinis obnnibiatio,

nns-

noNornnl,

sollicii(> vcrlia

inanerc potoril nisi in Jernsolyinis, in civi,

ianles invigilaiit, si aliqiiod iniucn inlciiiuin
bis

ver-

talc Dei vivcnlia

iii

visioue .xterna; pacis. Sequi-

eorum invcnirc
:

valeant,

qucmadmodum vcrba
et

lur

:

sequeiilia doclarant
ejus. In fignra paren-

Et non coipioverunt parentes

El rcquirebuut cum inter coguatos
Salvaloris noslii iion incongnie

notos. Cofinati

tum Domini
genuit,

aninia nostra ct corpus non incongnie

ilici

possnnt Palies
di-

valel acxipi, in Loata videlicet Maria, qii;e filinin Dei

Veteris Tcslanicnti, de (|uoruin gencie vcrani

anima

inlciligi

polcst; pcrJoseph voro, qui
fiiit
,

gnaliis csl ipse carnis origincm duccre. Notos vero
illius

ejusdem Virgiuis custos

corpus

figiirari valet.

nova; icgis ininistros nccipinius, qui pcrfeclio-

Et bene beata virgo Maria

,

qux

salva virginitate

ris vita;

studio ct majoris scientiae donocxcellentiiis

Salvatoretn nostriini genuit, animaiu qnaiulilet bea-

prse cxteris sanctis

sublimari mcruerunt ub

ipso

lam exprimil, qua;
riores iudigentias

Spiritu sanclo impnegnala Fi;

virtntum Domino. Inter istos crgo cognatos Domini
et

lium Dei in se concipil

Joseph vero qui ad exte- _
Yirginis,

notos

anxic

et vigilanter

dileclum requirimus,

curam ejusdem babuit
,

qiiando verba

cl scripta

Palrum prxceiiei.tium avilaciy-

corpus nostrum apte fignral

quod eidem anim»
sedulum fcrre obse-

da meniis intenlione rimamiir, utaliquid indeniens
nostra colligat, per <)uod ad coinpiinciionis

Deum

gignenli

piis hiboribus
Isti

quiiim non cessat.

ergo Domini parentes, cnncii

niminim fide ei veritate Domino servientes, cogRitum quodammodo non habent, quo dilectus divertal, quiaquamvislempore orationis dulciter eiim astrinxcrint amplexibus interni amoris, attamen qnandiu
in corpore sunt,

mas 110 ^'^citari valeal. Sed fit nonnunquam ut mens indurala, dum in se manet frigida, nullum
de verhis ca'Ieslibus calorem concipiat, quia

dum

ab ipso suaviiatis aucioreinius non langitur, fnisira
et sine dulcedine sonat

qnidquid foras de Deodici-

quo misericordia; respectu ad eos

lur.In hac vero niiser.ilili desoIr.tione, in hac inlolerabili spiriius anxietate posili
elecii,

veniat, quandiu maneat,

quam

subito pertranseat,

quid facien-

scire et investigare neqr.aiiuam
alio sancli Evangelii loco dicitur

polerunt.
:

Unde

in

dum

sit eis, vel

quo

se vertanl, quihus Iriste videcst pia;ter ip:

Spiritus, ubi vnlt,

tiir et

amarum omne gaudinm, quod
inveiiicntes, inqiiit, regres&i
[al.

spirat

;

et

vocem ejui audis
iii,

,

ct nescis

unde veuial,

sum, evangelisla adnionet verbis seqiiontibus
El non
snnt
in

aul quo vadat {Joan.

8). Sentiunl quidem la-

Jeru"

ctum quemdam, ut ila dicam, snpernse visilattonis. sed unde basc divina; inspirationis denienlia veniat,
vel

D

salem qua/rentes

requireutes] ettm. Si

enim ad

conteniplandam speciem nostri Condiloris
praecedeutium iion
snllicinnl scripla,

Pairum

qno ab

eis

Jransiens diverlat, gravata adhuc
miscriic ad liquidum

rcpcli debet

mens eorum tenebris humanse Bon valet considevare.

Jerosolyma, quia redire nos oporlct

ad nos inlra

nos, et diligenlcr scrulnri vias ct acius noslros, ne

109

Eii&timantes autem iilutn esse in comitatu,

ob aliquam moruni enormitalein, carnis aut nientis
levitateni, dilectus

venerunt iterdiei. Q'iid esi quod de Jerosolyma re-

hic prsesontiam

subiraxeril vi-

deuntes, post inle nani scilicet quietem ad e.xleriores actus sese icndentes, Sestimant,
nisi

sionis sua\ El

sl in

aliquo nogligentia; noslne roa-

Jesum in comiiatu habere quia abundantiam suavilaiis ejus,
meruenint,

tuni depreb.endeiiinns, coniinnis poen lonti;c
tis

hmien-

abslerganius, excoquatfervens undalaciytnaium,
et

quam

Iiora conlemplalionis prjegustare

quod iinpurum

sordidum

reddidil riibigo vitio-

incessantcr recolendo secnm ruininanl?Quia

enim

rum.

Sic, sic salubri nobis

moerore cenfeciis, sic

anima eorum
libus

coolesti desiderio
deliciis,

inflanimata spirita-

ferventi p(3enitentia;

flamma purgatis apparebit tan-

semper inhial

intra

conlemplationis

dem

dilectu'.,

qui ideo se subtraliit, ul quaeratur;

gaudia intusee subsistere crednnt etiam lunc, qiian-

qaseri

tuU. ut inveniatur ; cuin labore mvenitur, ut

:

:

.

99
aniore
lur

VEN. GODEFRIOl ABBATIS ADMONTE.V<>IS
ardenltori

iOO

tenealur.

Nam

prolinus seqiii-

A

sublfivantcordis jnicriora, per scsubsisieie oon valet frajjililas

human;)

Tno

sicjuidem aniore sic viosit

Et faclum

est, post

triduum

invenerunl

itlum

lenier ardeo. ul vita praesens

oueri,

niliil

jucun-

templ) sedenlem in medio doctorum. Triduj iter di-

dum 112
prseler te.

sil

extrate,

{iiiia

vera jucunditas noiiest
cordis voce beala
in

gne pcragunus, qiiando verborum, cogilalionum
opcniin contaglones per dignos pGenilenliae

el

Cum

ergo sic

flebili

frucius

anima dolorem suum pronui.tiaverit
pietatis divino;,
sa, verba

conspectu

abluimus. Sedentem, mqiiil, in medio d,ctorum, auJ:entem
illos ct

qux

ct qualia

ab eo accipiat respou*
:

interrcgantem eos.

In medio docloper
di-

dcmonstrant mox sequentia
quod me qucerebatis
?

ru:n sedere

Dominum conspicimus, quando

Quid

eft

Nesciebalis quia
'

m

vinam misericordiam
in juain,

irrigata cordisnostri ariJitate

bis quce Palris niei snnt, oportel

a sanclls docloribus salubris doctrinae fluenla, ipsum,

dical: Cuin ego liabitalor
scaiii nisi in

me esse Ac si aperle cordiuni nusquam requiequod me
siqui-

ad sedificationem nosiram sitibuiido peclore haurimus. Qiii eliam ««scientiae

venim

fonlem,

cordibus bumiliuin. quid est

in alieno qnairilis, et

non

in

proprio?

Domus

dire d^cfores et ittlfrrogare

dicitur:

quia per

eum

dem
si

Patris mei liialamus esl pectoris vestri, quera

niundum mibi ctiinmaculatum seuipervigilansob* B Ciim enini invisibilis ejus unclio, quje est perfecta servarct aninuiB, nic^)rocul dubio habitatorem ha oordis coiiipunclio, intrinsecus nos docere cceperil, beret pcrpcluum; uuia deticiw mea; esse rum fitiis liotanta latiliidinc sensum adaperit, mjjiKni (Prov. vni, 31). Sed verbum istud ineiis hu ut profunda
pariter el interrogantes
eflicimur.

nos

aiidicnles

IH

Scripluranimmysteria, quae clausa prius cl latentia vi\

mana

noii capit, qua;

scipsam necduni perfecte ro-

auditu capiebat, subtiliter sapereet investivaleal, Alliora quippe, et subiiliora

cognoscit, iiec per vitae observantiani veraio custo
dire valet innocentiam. IJnde recte

Itare

mens nostra

mox

sequitur
est

de abscondit

5 Scripturae mysteriis virtus nobis

comad

El

ipsi

non

inlell4:xerunt

vcrbum, quod tociHus

p\inctionis intimat,

quam uUa dociorum
i
'

diligentia

eos.

Quia

ciiiin in

iniquitalibus

concepU

sumus
porla-

p.docere nos taleat. Sequitur

et nati,
ttiper

quandiu corpus, quod corrumpilur,

Stupebant cmnes qui audiebmt eum
ette p7n.m ejus. Pavent

prudentia

miis, peccalis ex inlegro carere

nunquaiu vaiebimus.

omnes sensus nostri pro tam
;

Quapropter quoties ad peccati contagionem, quamJibct

incogiiita suavitate sapnris divini

ipsi nos, qni illu-

tenuem

et

exiguam, relabimur, auctorem inun-

minamnr,

intra nos nnrftmur pro insolita afllDentis

ditise a

cordis nosiri inansione expellimus. Sed so-

priideniisc noviiate, qnse post
nis ab ipso Patre

imbrem t^mpimctio-

lus sine pcccalo

Dens humanae

fragiljtat.s

cognitor

liiminnm dabitur nobis. In hocvi-

r

benignissimus, quia in bac moitr.li cariie

perfeil»
reti-

Bltalionis lempore, in

hw

magniflca llluminatione
hic subinfer-

innocntiae meritum nos coiispicit non

posse

veris^ime iinplebitur quod continuo
tur:

nere, ipse, qui condidit naluram, Deni^nus adjuvat

infirmiiaiem noslram

Quod bene sequenti narra;

Et di.TU maler eju6 ad

eum

:

Fiii

!

Qnid

fecisti no'
praefiaiti

lione ovangcl sla videlur indicaic

Wj

siV

Pcr

mooem

Doinini, sicut

sup^^rius

Et descendit, inquit, cttmiti.s,

el

cenit NauirciJt.

lymiis,
qiiae

animam

cdjuslibet elecii accipere

possumus,
Verbi
ix,

Ciim cniin per ingenitam
vita*

sibi

bonilatem
inriiai.Aas

raorialis

tnnc recie mater Domini dicitur, ciim

miseriain pensat, ul

humana

ad di-

Dci pciceplionc gravidatnt. Qure beat^ Gcnili
dilec lum diu

cnm

vinani virtutem accessum

aliqucm

liabere Yaleal,

mulloque labore qiiaesitum tandcm inamoris ainplcxibus astringens,
FiH, quid

ab

illa

inaccessibili cclsitudine sua niajestas suniiua

vcnerit, arclius ciim

scinclinat.

Attamen

ipsc

universorum Condilorcuin
munditia; dif.itur, diverille flos

Mandientis simul eldolentis affectu hiscuin frequenter alloquilur verbis
si
:

r«»stris miseriis

coinpatiendosicdcscendit, oonalias

fecitti

nubis sic?

Ac

quani
tit.

in JSuzareih, quui (los

dicat

:

Qiiod te

filiuin

noininare audeo, non meis
clemenliaiascribo, qui

Neq!ie cnini singularis

munditicc

Jiisi

m

nicriiis,

sed

tiiseincir.'bi'.i

cum

solo

mundi pectoris hospitio requiescerc

poteril; nec
nisi

sis dignissitnus,

indignissime mira pictatis
fitius.

dignarwbis

D

est alia

domus

majestati ejus coi.digna
iii

mens

tione

(ieri

non dedignatus cs
inquam, dilecic

Quid

fcci)>ti

iUibala florons
ro, vel

innocentia et iiiunditia.
sii

Qualc vepretium,

sic? Ciir,

mi, multitudo viscerum
.sc,

113

qiianlum

retril)u:ionis

tuoruin siiper nie tandiii CDntimiorunl

ut

j<rave
sii-

qiiod inuiidis coide ab ipso inundiusauil^r''. inpra;-

pondus pcregrinalionis mea; aliqnanluliim non
blevaret pra-sentia visionis tuae,
in

niiodabitnr, vorbis .sequeiitibus dcclarabitur

:

cnjus

visiono

El eral subdilus

ittis.

Tuiic cnim pia Condiloris

«pfs xtern:c datiir

vitac,

cujus quoqiie abscntia cala-

majcstas voluutali nos rx quod^unmodo dignatiir
subcsse. qnando (losiderii nostri conip)tos
eflccti,

oiitns est et iniseriaT

Ecce pater tuus
llutentes

et

ego [co;l. ecce
te.

cfjo ct

vatcr tuus]

din onin l.icryinis

qudPsita inlima pascimur siwvi-

qua-rebamus

Corpus,

inqiiara,

mcuin,
inini-

tnteDoi. Hinc est qnod Jacnb
angcli logiuir vicisse, et ad

Dominum

ui

figura

quod ad liinm

visitationcni

promorcndam

sui

idquod volebal, vio.en,

Slcrii inihi adliibnit nOiciuin,

jugicxeroilalionc con-

ier insislei>do perduxisso. Sic «tiam uobis
ritali (>erlamine

in

spi-

snmptum pene
le foiilem

defecit, ogo otiam exsul et

perogriua
in
siti

poisovcranlibus ct quasi vim divi-

vivum

sitiens

uiiscrabililer artn
lni

nae majeslati infercntibus,

quodaminodo

lassala ct

oica, quia cuiu diu quatsila

vullus gaudia

non

de.lcciabililer f<itigala benignitas Dci, victa

quando-

^

io(
«jiic

noMiiJ>r noMiNic.M.r.s
fodil. (Inm,
iil
»'t

tw
115
H^>M"''A XT.
i'»'»!:'»!^

dlctiim oM. fipliortnii^. Impdr;>iils.intiliiis
;il:iiii.l:'iilci'

tiiiio (|ti:iifnlil.ii»

sii|>0.-iiiliii.n,

IN r.n*i'»*i

\n ftrn

«iba.

irm

rU'Icstiiim

pinidiorum

InfiinJil.
i|ii;c

Tvhx

riim
dfntibut

fofiiii
ill.n

r%iH Je\u%

flHn»»n«»ii

duudfrim, aimnrotiiirdurfl-

beala ajmcdiiia lons»
lalilor

loiitia,

kiio 1»oiiiiiial»ri
t»l
,

h

Jerotcltiiiinni

tecundnm

moinciil ilominarl!
iil

Snl

iliwlc

(|ii;r«n,

iinii dlri fetll, ei

n%niinun1i^tjur

dhhu%, rnm ledirenl,
et

Uxwl.v vlrlnlis {^loria.
t:\s

A;il»cs<iC illi
»iiiimI

(iimictnr m:i]css.ilijiiinjil lc-

reiiiauiil )uirrJrtnt iu
f)((t'CHrr.<
lii

JeiUMilem,

nnn nifinvterunt

siiinma? Kx co rcvcra
cvangvlica
:

liic

cjia (/.iic

il),

(Uirk

</iir/M

du(drcim

al.^^tis

Doiiiiiii

Jchu, qnl

in

Et mnter rjuf coutervabat oinuia verba hur c>ufereus incotde mic.
iH fori/f

prwsrnli
ligi

Kvaii(i;plio notii»

snnl rim^rTijni.

Mr%

[r\ir.\-

Oniacnim

iliviiia

oloquia coiiferciis
iii

polcsl Raml.o Trliiit:ili^, nivr iiivslovinin iinaP.vaiijjrlioi
ail

sKo

alt;\

rccoiuiil iiifmdria. jiirc

lcmporc

tuor
ol

iim
llilcin

Filii

l>cl

,

qiiiliiis

iiisiniiinur

jioccssilalis cimi famiiiarlltr snlKiiUmi Iiiilcl, tiijiis

iluoiiniir

Clirijli,

Sivc cnim

qnaliinr
niliilo-

veiba lanta famlliarilatc,

lali

dcvolionc apiid so ic-

Irla.

sivp tor quatiior numercnl^ir, dn'drchn

Mndcrc
b'.i9

slndct.

Cum
i

orgolalilms virlulum profocliiit
iii

miiins liivoniunlnr. DonUiiiis crgo Jcsux tnnr fr.riui
flHiKMti»» (fiir(/«'(im rotlc Hi( ilnr. qii:<ndo fiilpni
(l,e.

lales

nosmolipsos OVhilincrimus,
rclii

.Tlfinit;

nan-

suavilatis cilio
plcbllur,

digni iiimiis

jnm

nobii im-

Trimlalis mlindo pr;rilicavit
s

ot

ovaii;»o!irx por-

quod do Auclore nosiro

iu coiiscqucnlibiis

foitionom vcVilat

s.ouilo docl.-Wnvit

MoX novain

dicilnr

;

Icgom, nova odicla oo praitioarte. Jndx'i faoibufc invidi* el odii succonsi ad
I

Piier Jtsus pr?f,ciebal alali', et sapienlia, cl tjralia

oc

us'iiic"

exai-sPiiint, ut

apud beum

et Uoiniiies. Ai\:\io di' itnr

propccre,

(|iii

.\u(lorcm

vil:i'

morti tradeicnl, sicnl
:

mox

dioitiir

puorilcm atalom

niorum Iranscomlil

gravilHlc, cui
el

iu conscqiieiilibi:s

nec inconslaiil.a animi, noc dissolntio aclionis

/Vjc.iitfewtjftiis i</!$

in/rrrsofjm/jm. Jcrnsolyinaista
s gn.licai

habitus faclle valct sulripore. Ha-c atalis progressiO,

pncfs lisiu

d:cta carncin et coipns

114 b;ec maturitat.s perfcctio
licl,

in

nobisquando.
se im-

nicum, ab omni poccali sOido aiienum,

in

Domlquod nil
p.H;«if8-

que

ecopevaiito Domlno, ut in ctinciis qn;c agict

manavll de loge pcccali, qnod p.icem illam

nius, loqiilmur

ccgltamus,

nil

vanitalls

simaiii prrlnrb:\ie potuisstl. !n nullo deiiitiue

bomi-

niisceat, sed sancl;e ct

Dco

placil.x gravilalis

vul-

num

lal s

unqnam pa\ potul,

vel

polerit irp^riri

tns apparcat. El sapier.lia, inquil. Prudonlia exl6-

qnalis fuU in

MedUUore iicstm, quia

ipse solns si-

riorum accipitur scienlia, qu;e ad eos solummoJo
pertinct qui bis qu;E

ne pcccato cnncoplus

cl iiatus absiiue peccati

asper-

mundi

snnt, inhierent ct

slii-

c

gine in cojriiUlionc, verbo et opere pormansii
culaius. El lla
fUil Ipse secundiiin

immanoral-

dent. Sa^^ieniia vero sapor osl inlimus,

quo ea quae

assumpium
ftitriht

Dei sunt. vel ad anim;e portinont salutem, sapimus
el ir.toMigtniiis. In sapioniia ergo pioficiendi nobis

nera Jerosclywa, id est visiD
Sfed videanius

p(jf is.
llli
,

nunc quinam

qui In

ddlur gratia,

tit

qni

s.ccularis vit;e

desideria calca-

hanc Jcrosolyniam asoendeiunl. qula non
describilur, sed siipprcsse hic pnnitur.

aperle

mus,

qu.-e sint coeleslis vita;

gaudia, etiam adhuC ih

.44frj.(/c>iit-

ijavne vivenles, aliiiiiantulum sapianu:s.

bus inquit,

illis ih

JerosoUimam.

Siciil

ergo

in

cu;-

Et gratia apitd Deuni

et

homines. Gfatla proficjlaudahilis ViUe neri-

tcris Evangelii
sect

mus upud Deum, dum proplcf
lum

indcfiuite

habemus, ubi non expressc, ponilur iUis ibi plerumque sive bolocis
,

graluita nos b(milate ptievenirc

dignatur in

uos sive inaios angelos inlelligimus, sic ei in pra;senli loco

benedictionibus dulcodinis. Frequc^ntcr enim sine
proprii laboris industria gratuila nos
prjevonil bo-

malignos spiriius inlelligere possumus.

Hi maligni spiritus pcrversissuggeslionibus, el suasionibns suis usque ad hoc Jud.eos suscitavcrunl
et

nltulc oralionis bora, ut spiritualibus alHueiiS de!iciis

bene noster diccre

val/^nl spiritus,

qnia parasti
II),

innammaverunl,

ul per

superhiam

cl crudelitrtlcm

in dulccdinc tua pauperi,

Deus [Psal. lxvii,

Vel Jesus proficiebat atate in progiessu temporis,
sapicniia in

suam ascevderent Super Cbristiim. Quod lunc prO' fecto 116 fecerunt, qtiaiido maniis in enm injccerunt. et morii tradentes auclorem salutis crucifi\erunt. Sed
in

augmento cognitionis,

graiia in incre-

menlo
iit

virtulis.

Apud Oeum

et

h luines, apud
in

In conscieiitia,

apud homiues

fama

;

aptid

Deum Deum
Quia

hunc ascensuni permisit Deus P;)lpr fleri Filsum suum, bunc ascensiim perniisil Deus Picarnem stiam, ut sequerelur
:

remunerelur, apud homines

ul glorificetur.

lius fieri in
ilie,

dics fesius

igitur

qua ssdulitate quffirendus, quo sudore invcsit dile-

de quo dicitur in conscqtientibus
diei

niendus, quibUs amoris vinculls tenendus
ctus dilecli
filius,

Secuuduin consueiudinem
iste significat

festi.

Dies festus

jam

e.v

parle cognovimus, curemus
suaviiate eidem sitavitat s
ejiis

communem

vitam sanciamque conel

summopere
vitas
fiat

ea

morum

versationem, qnaj posl moitem Christi

ascensio-

auctori servire, ut panlulum bic gustata
perfecte

sua-

nem
<ror

in

primitiva capit Ecclesia
:

,

siciit

in Actibus

quando(iue peispecla, plcna nebis
satictas,

apostolorum legimus

lfH//i(u(fini$

credentium erat

bonornm omnium

quod ipse praestare
qui

unum,

et

anima una, nec quisquam suum aiiqu-d
iliis

digiiolur Djininus nosler Jesus Cbristus,

cum

dicebat, sed eranl

onima communia

(Af/. iv, 3i).

Palre et Spiiiiu sancto vivit et regnat per omnia

Feslus dies
sti

isle,

communis

v.delicel vita ante Chri-

SKCula saeculorum.

Ameu

adventura rarus

fuil in Ecclesia,

sed post Chrisli

i03
passioncm versus
nique
ftiil,

VEN. CODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS
esl in

i04

comuetudinnm. Raiuni de- A ipse Dominus Jesus
diviliis,

in

Ecdcsia sua remanserit. Sed

nt

omnibus sxculi

imo

ncgoliis

quid faciunt

?

pnslposilis
dies
ihte in

Dominum solum scquerenlur lidelcs. Sed (eslu^ tunc primum ccepil in aposlolis,
ad nos pervcScqui-

Exislimanies illum esse in comitatu, tenerunt iter
diei, et

requirebaul iuter cognatos
,

el

nolos. Existimant

deinde

martyribus, exin in confessoribus, niodo

igitur Jud;ei

non quod eos

priEcesserit

Dominus,

Deo
nit,

opiiu anle dies fes(us isle usque
el nuiUipliciler
:

sed qtiod adliuc coniitari eos debcat, qui jam praecesscriint.

in Ecciesia

excrevit.

tur

vcnturum
diebus

,

Autumant siquidem Chrislum in carne adbuc hominem luturum terrenamque
,

Comummalisque

cum

rcdire.nl.

Dies

isti,

de

et

teinporalem

118

gloriam cis dalurnm el
iler

cum
modo

quibus bic dicitur, dies nativitatis, passionis, sepulturse, resurrectionis, cl asccnsionis Chrisli fue-

eis

habituruni.

yeneriint

diei

,

et

requirediei

banleuminter cognatoset notos, Jler unius
peragunt Jiidxi
,

runl, qui non in\nierito dies nuucupari meruerunt,

quia idola quidem non adorant,

quia non solum tenebras luijus socculi fugaverunt,
verjim cliam coeliim, lerrain tarlarumquc luce sua

sed soium Deuin Palrem, solum

Dcum

Creaioreni

suuni colunt cl vcneranlur.

Ad secundum aulem

penetravcrunl.

His diebvs saiulis el redcniptionis

diem,

Deum

Filiiiin,

de quo per prophetam dicitur:

sua.ad suam " iVun/jafe rfe die in diem saiutare ejus (P*a/. xcv, 2), ad bunc diem niinime perveniunt , quia in Deum plane, malitiam ad prislinam duritiam, quia nolueFilium, in Diuim Redemptorem crcdere nolunt. runl credere in Filium Dci nnutimini nostium JeTiostrae co»sj(.'nmfl/»s Jadaiirttiierunt in

surn Chrislum.

Nam

leslc Lvangelio ipso in cruce

Agiinl profecto el alio

modo iler

unius

diei,

quia ho-

occunibente propter maliliam suam rogaverunlPila-

no. em taniuinmodo et prospei iiatem

praesenlis s«culi

tum pracsidem,

ul juberet cuslodirc sepulcrum, ne

cupiuntadipisci.quam etpleriimquemerenturconse*
qui
tis
;

forle discipuli corpus aufeirent.

me
tuis

cogiiovissent

Scd dum certissieum, quem crucifixerunl, a nior,

xiernam aulcui

felicitateni, el

futurx jucundita-

prosperilatem nec requirunt, necqua;rere sciunt.

resurrcxisse
"l

dcderunt pecuniam
lioc,

militibus

,

Sic ilinere unius diei venienles rerjuirunt

eum
est.

inler

117
Illis

diilamarent verbum

quoniam

illis

cognaloset notos, qui nimirumcognatipalriarchxfuerunt,

dorinientibus discipuli cjus furto

eum

abslulisscnt.

dequorumstirpc

et

cognalione natus

Noti

ergo

sic, ut

pracdiximus, in

suam

crudelita-

autem sancti sunt prophet;», quoriiin
se Judici habere gloriantur

muUam not.tiam
litieram
;

t-em

etmaliliam redeiintibus, ubi, quacso, remansit
?

secundum

no-

Dominus Jesus

Pemansit, inquit evangelisia, puer
et

slram aulem noiiiiamvel scientiam, quxsccundum
-,

JesusinJerusalem.Uemansit ergo

remanct puer
:

spirilumest, contenmunt.ctpronihilo ducuul.
et sequitur
:

Unde

Jesus in Jerusaiem, hoc est in Ecclesia. Et bene dicit

Puer

Jestis,

slruin

quia ptieri esl timere dominum et magisuum. Tandiu quippepMcrcsl Jesusin pnBsenli

Et non invenicntes regressi sunt
quirentes eum.
ei

in

Jerusa,em rein patriarchis

Quandiu eniin quxrunt

Ecclesia, quae coipus ipsius est, quandiii snbtimore

prophetis

,

non. inveniunt euni, donec ad Ecclesi-

bic vivit, quandiu sub tutoribus el actoribus hic
agitur,
niat,

siam C^itholicam redeant, ibiqueoum reperiant,
ciit in

timorem pcrvede quo pcr Psalmislam dicitur Timor Domini
illnin
:

usqucquo nd sanctum

praesenti loco dicilur

:

Hcgressi sunl in Jeru-

salem
fideiii

requirentes eum. Prsesenti

ergo tempore ad

tancius fiermauens
iO).

in sofculum scrruli [P.-;al. xviil,

el unilatcm sanctje F.cclesise Jud;Eiregrediun-

Timorisie sanctusestamorde limore incipicns,
qui in ajlerna vita duinbit in
,

lur,

quamvis pauci numcro, sed circa fincm mundi

in

amorcm dcsincns,

plenarie omnis

eorum multitudoregredietiir, quem:

clectis

nunquain terminandus
:

nunqiiam finicndus.
Quinain

admodtiin

Sequiiur

per Psalmistam dicitur Convertentur ad vesperam,et famenpatienlurulcanes{PsaL lviii,
7). Isaias

El non cognoverunt parentes

ejus.

snnt
stirpe

quoqiie prophpia coruin fidem ct conver:

parcntcs pucri Jesii nisi Jud;ci, de
dcscendit, de

quorum

sioiiem

prajvidens dicebal
Jsrael quasi arena,

Si fuerit numervs
esl in iitiore

fi-

quorum carne caro

factus processit?

d Uorum

quv

maris.

Nara domina noslra perpctita virgo Maria mater

reliquia: salvce fient {Jsa. \, 22).

De hac

ipsa eorura

eiusdem Rcdcmptoris cx omni parenlela sua

fuit

convcrsione Paulus quoque aposloltis ail: Cuni plenitudo genlium inlroicrit
eril
,

Judxa,

tain ex

iiiiqiiis ([iiam

ex justis parentibus

lunc omnis Jsrael ialvus
:

progenila, siciitet in goiie;ilogia cjusclcm gcneralionis conscribitiir
:

{Jlom. xi, 25).

Scquiuir

Liber generationis Jcsu Christi
i,

filii

119
ganlem

^' Po^^ triduum invenerunt

cum

in et

templo
inlerro-

David,

fHii

Abraham (Matth.

1).

Undcde

nobilitate

sedentcni in medio dnclorum
eos.

audienlem

cjusdcm scminis sc drscend ssc Jud;«i gloiiabantur
dicenlcs ad
tnini
illa

Stuprbant autem omnes qui audiebanl
el

Dominum

servivimus

Scwrn AbrnlKe sumus, et neunquam [Joan. viii, 35). Et bcala
:

eum supcr prudeulia
pora,

respomis ejus. In boc triduo,
iiili^lligi

dc qiio motlo audivimus, possunt

Iria

lcm-

mulicr Samarilana,

cum qua

scdens supcr pu-

qux

fiierunl ante lcgem,

sub

Icge, siib gratia.

leumloqiiebalur :Pflfcr;ios/cr.4/jifl/mHi,ait,rftY/frnobis

Post hoc triduum, post

\\x<: Iria

tcmpora, sive posl
Palris el
fict,

putenm istum [Joan.

iv.

ii) Isli ilaiiue Doinini pa-

cognitioncm sanctai

Tiiiiitatis,

Filii

el

renlet, Jud;ei
t«s,

nimirum ex Abrah;* seininc prodciin,

Spiritus sancti faciiim islud
d^ei

inagnum

quod Ju-

non cognoveiuni, nec cognoscere volunt

quod

perfecte conversi ad Doininum, ipsum quaBrenles

;

<05
iii

HOMll.liC U^MINICAI.L^.
,

iM

letnplu

idfsliii

eccle«iu iiivcnifnl.

StdiuU-m, ^ trannunl lin* ttatu relriliuiiouu.VuAc heiir iuUjytn»
csi.
gii,,,.
;

inquil,

•«

metiio doctotum. Scdoio
ilatiiic I>(»iiiimiiii Jchiiiii,
iil

jiulii;iiiliH

Sedentem
iiivciiicul,

csl jiulicanlciii

l.l

viilinteit

adiulrali nunl. litqina brcvitcr.id inocx( fhsuiii lcciitiiiH,
ii:i;c
J.iiii
iii

qiiiiinlo Cdniios» ciil qiiod ipsc csl qiii jiiliiiiiiaiiiiiii
,

ralcm scnHitm

ad allci^oriani
Jud:riH adiiii,

dicaliirns esl oiiiiic kciiiih

jiidcx vivo-

rcdoainiis, ct i|iioiiiodo
plcaiilur,
Ifiniii)

(|uoi|uo

riim

cl inorluoriiiii.

I'.l

leiio

dicil

.

Sedentem

in

vidoamiiH.

7>iirncrt<n(

eum
,

inquit

,

in el

tnedio doelorum.

Nam

iiilcr

Palics ct docloicH Novi
,

tedenlem in medto doeloruin

audientem

ac Volcris Tcslamciili
qiiciii

mcdiiis rcsidcl Jcsiis

qiiia

inlerriKjuntemeos. Jiida-i ilaiiuo,

ciiiii, iit

pi:odiximiiH,
,

Moyscscl talcri
iii

projiliclx aiilc (liristi iiali-

nd

(idciii

saiicta:

Kccicsi:u
ei

confu^jcrint

iiivoniunt

vitatom

cariie vciiliirum pia'dixcruiil ol

dooue-

Jcsiim uiidienlem doclore»
dioalionis
iioinpc vcrho
,

ittterroqnutem eot. Vne-

runl ipsum docloros Novi Tcslaniciili vciiissc crcduiil, coiililciitur, tosliliouiilur.

piilsati ct cxoilati

ad lioc

tandom
,

cvi^ilant

ul poiiscnt

quam

cautc omnipo-

Sod vidoamiis nunc qua!i opcri inlcnliim qiiomodo inlor doclorosscdonlcm iimil^anl? AinHenlem,
I inquit, el tnlerrorinultiii eon. Liccl
.

tcns Doiis pr:('iru'aloiiiin suoriim vcrba aiidiat,
l»oiioriim (.pcriiiii rcdliiliilioncin
i>

quam

post vcrlia prjcdi-

.-.,•,

•...

„...^..^ sciisiis
,

:ci. iilloislo ..ii.>

H

taiiiiuni al) cis cxiiial, ct reqiiiral. Atidiunt oiioque

goricus

sit, taiiioii ol

rodolol

nioralit:ilom

ipsaiiuc

eum

.

interroganletn

,

ciim vim supcriise districtionis

....

allegoriarum mvslcria non oarcnt moralilalis duloedine. Audii
allondit,

audiiint, qiiain districte singiila
s. iilil,

homiiium opora

di-

prselatns

Dominns doclores qu;;ndo diligcnlcr quomodo, vcl quaii shulio iiniisquisi|ue ot magislor subdilos suos docoat, ulrumde
,

(|i!am jiislam iiicrccdcm bonis olnialis rolri-

buit. Llndc

bcno subdiliir

:

Slupebant unlcm omnc$

qui audiebanl
ejus. Stupent
qiiia,

121

«"'" iuper prudentia et responf,i$

tcrrcnis, an do caMestibiis

scrmo

cxliortationis ojus
vilac sn;e

supcr prudenlia et

providenlia

ejut,

procedal ntrum

Iioc

quod vooo pncdicat,
quod verbis
Ila

dumprovidam

Dei circumspcclionem aiidiunl,

oxcniplis doslrual an hoc

alios

monot

obstiiposcunl, ct a lcrrcnis dosideriis iiicnlc alionari

cl exhortatiir, ipse in viia suabciicol pprfctte con-

concupiscunt. SLupcnt niinirum
eju$
,

et

mper

responsis

vorsando oporibus adiniploat.
vilerrogat

audiendo doclores
,

dum

ex

Vcteris et Novi Tcslamonti p.iginis

quodainmodo eliam
rccondiderinl?
,.
.

aiidilorcs

quomodo
,

consideranl, quamdislrictiisinjudicio veniat, qiL-wn
subtililer

hoc quod ex vorbis Domini
secrelo cordis

aiidilu perccperint

in
m'\%

singulorum merita discutiat, quam

jiiste

Interrogal

rursus,
•!.•

singulorum merilis rcspnndeat. Ei hjcc videnies

ni-

dum
..^

districle examinat,
, dum

curpcccaverint? Interrogat
,..
.

admirabunlur. Admirabunlnr sane judicioniin
"
.

iterum,
dultuni

vult scire quahter

tompus

•,

vilie sibi in- <'

consnmpscrint, quomodo singula
iransegerint. Posl
satis

quxque
,

r ^«i investigabilem cl inscrutabilem abvssum, qiiar» ^ primum gentibus repulsis Juda;os vocaveril, poslea
.
, .

niomenta

hunc auditum

post

Judaeis repulsis genles assumpserit
fwie

,

landemque

in

hanc interrogationem
evangelicus
:

congrue sequilur sermo

mundi ad

se convcrtendos ulrosqueelegerit. Et

quia haic ratione invcstigare non possunt, videntet

edmirabunlur.

120

Slupebant autem omnes qui atidiebant
et

eum

Et dixit mater ejus ad eum
bis sic ?
te.

:

Fili,

quid

fecisti

no"

super prudentia
abalienatio,

responsis

ejtis.

Stnpor est mentis

Ecce, ego et pater tuus dolenles quoerebamus
est designala, quae circa

qua mens hominis
Ilaec,

vel timore vel

amore

In

matre Jesu Synagoga
cognilionem

extra se ducitur.

quae prjediximus, audienlem

finem saiculi est converlenda. Quac,
olara fidei

cum ad

perfein

hominem stupidum faciunt, ((uod tani providus est Dominus ad audiendum tam districtus et subtilis ad interrogandum. Omnis, qui sanum habet intelle,

perveneril

,

omniaque

Christo fuisse adimpleta, qua; olim de ipso fuerant
prophetala, cordis oculo perspexerit, gravrterdolebit

ctum, bis audilis obstupescit qnod tanta ac

talis est

quod gentibus illuminatis ipsa
iia

el

omnes patres
ideo conFili,
fili,

providentia et prudenliaDei, qui lam provide audit.

ojus

sint

excsecati,

nec tamen comprehendere
sit, et
:

qualiteradoctoribusetmagistrisnoslrisverbo
dicationis inslruamur,
liter doctrinae

prje-

p

potgrit

quo Dei judicio peractum
spirilu dicet

tam

diligcnter considerat quaet viia

trito valde

ad

Dominum
:

quid

eorum raoribus

nostra respon-

fecisti nobis sic ?

Ac

si

dicat

dilecte

qui de

deamus. Quisquis ergo rectum
et si in aliquibus deliotis

sapit,

hoc verbi Dei

progenie nostra carnis materiam assumere voluisti,

tonilruo audito a tcrronis desideriis alienum se efflcit,

cur tandiu multitudinem viscerum
tuaruni super nos continuisli? Quid

et

raiseratiouum

menleni prias occu-

tiobis sic fecisti,

paverat, sumrao studet desiderio

b«c

fundilus au-

quod

in tanta

mentis

ciiecilate

nos

deraisisti,

in

ferre de corde proprio, statimque forraidine

compel-

tanta cordisduritia tot tempora,tot aetates nos raa-

lente ad cor

suum

reducitur. Stupet revera et super

nere perraisisti? Ecce ego

et

pater tuus dolentes qusel

responsis Domini, dura

audit quoniara Omnipotens
districle,

rebamus
lor

te.

Ecce ego raater lua Synagoga,

pater

cuncla

hominum opera tam

tam minute
malis autem

tuus populus Judaicus dolentes qiiccrebamus

te.

Do-

discutit, nihilque

indiscussura Iransire perraittit,
,

quidem, qui nobis ex tuo justo judicio accidit,

sed bonis respondet pro raeritis suis

nimis est intolerabilis.Dolemus nosmetipsos in bac
derelictos caecitate, tandiu

justa relributione respondetpro peccaiis suis. Nulla

Deo

rebellcs exstilisse

denique, ut beatus Gregorius

ait,

momenta temporis

doleraus sane et pro patribus noslris, quos scimui

Patrol.

CLXXIV.

k

:

!

:

»07
iti

VEN. GODEFRIDl ABB vTlS ADMONTENSIS
caecilalis

{08

hac

miseiia ad inferos descenrjisse, ct

A tatem

{Psal. lviii, 7). Tanta slquidcm fidei devo-

a^ternae

damnationis senlentiam

demanu
,

jiisli

jndi-

tione, tanla animi con&Untia requircnt

tis siiscepissc.

Uxc

verba

siint

Jiidaeorum

graviter

ut etiain in requirendo

122
pellant

c£ccitatem

snam dolenlinm quibiis inlordileclnm filium suum de carne sua progeerit

mcm

utique

fidei,

Dominum, eum famein paiiantur, fafamem jtistitiae, famem veritatig.

Circuibunt quoque civitalem, sanctam \idelicet Ecclesiam. ut ubicunqne infideles invenianl, cos verbo

nitum.

Magnus rcvera
derantibiis, et

dolor et

gemitus

ista consi-

prxdicaiionissuaiad fidem convertanl, et quoscunqiie in dileclione
rint,

occultum Dei jiidicium comprehen-

dere non

valentibus.

Himc divinorum judicionim

Dei pigros et desides perspexehos ad aiuorem Dei suis exhortationibus exci,

abyssum Paulus apostolus intuens comprehendere non potuil, quo Dei judicio actum sit ut gentibus
in incredulitate dimissis populirs Israeliticus a

tent ei inflammenl.
egregii,

Erunt dcnique praedicatorea tam
multa
sciciitia tara

tamque

perfecti, utpote

Deo
et

Novi

quam
non

Velcris Teslamenti referti, ut sapientio-

primum

eligeretur,

postmodum aulem,
populus

justilia

res et perfcctiores
clesia
cospit,
illi

124 pr^edicatores

in sancta

Ec-

misericordia

opcrante,

gcntivim

Judxis

fuerint,

ex quo verbum Dei annuntiari

reprobatis ad fidem Christi assumeretur. Itaque in

Tunc

pcrspicient oculo fidei,

quomodo duo

hac considcratione sua deliciens tandem exclamavit
dicens
:

cherubitt vcspiciant oraculum versis vultibus in

allitudo diviliarum

sapientice et scientice
et

propilialorium. Plojijssvme enim cognoscent, quo-

Dei ; quam incomiuiliensibilia sunt judicia ejus,
invesligabiles vit iUius
!

niam

tota sacra Scriptora, lara Novi,

quam

Veteris

{Rom.

ii,

35.) Igilur ^udseis,

Testamenli, ad solum respicit Christum.
fecto in

IIIo

pro-

ul pra;di\imus, sic graviter dolentibus, sic amare
peenilentibus,

tempore adimplebitur quod protinus bic
cetate et gratia

tandem respondet Dominus

:

subinfertur
quia in

Quid
his

est

quod mc

(jucr.rebatis ? nesciebatis

El Jesus proficiehat sapieutia

et

qum Patris mei sunt, oportet me esse ? Ac si dicat: Me quidem, utdicitis, dolentee quwrebatit sed
quia in Ecclesia, ubi ego remansi, ubi quaerere debuislis,

apud Deumet homines. In Ecclesia, quae modo
praisenli
est,

in

Dominus Jesus esse videtur quasi puer, quiaadhuc timore agilur. Sed in illa Ecclesia,
perfectissime ad
erit futura,
ficiet

non jusle qu%sistis,

me
sane

procul dubio invein his

nire digni nen fuistis.
inei

Me

qute Pairit

Deum conversa, quae in fine saeculi Jesus quemdam profectum faciet. Pro'
augmento cognitionis,
esl qui
(etate

suni,

oportet esse, in beatis scilicet

animabus,
Patris raei

enim

sapientia in

qux
SUIlt.

surit in Ecclesia,

qui revera

domus

in maiuritate perfectionis, gratia in alernitale re-

Q
ipsi

munerationis

:

apud Deum, quia Deus
;

huuc

Et
eos.

non intellexernnt verbum quod locutus

est

ad

profectum operalur

apud homines, quia hunc pro-

Verbtim

pWumque

in sacra Scriptura refertur

fectum Deus in hominibus
ralur.

ad divinitatcm, caro ad bumanilatem. Unde beatus

Joanaes
{Joan
I,

in

Evangelio

ait

:

Yerbum caro factum

est

nosler

ct cum hominibus opeAd quem profectum perducat nos Dominus Jesus Christus, qui cum Palre el Spiritu

ii).

Quandiu

in pcrfidia sua Judsei

persi-

sancto vivit ct regnal per omnia saecula saeculorum.

Verbum Dei Cbristum incarnatum non credunt, quem tamen quandoque incamandum oliin per Moysen Dominus locutus fuerat, et per ora omnium prophetarum suo>
stunt, verbum istud non inteUigunt, quia
rura. Sequitur
:

Amen
IIOMILIA XVI.
IN

DOUIMCAU

II

POST KPIPHANUM PRIUA.
el erat

Nvptice facta; stmt in Cana Galila^ce,

matef

cum illis, et vcnit Nazareth, et erat subditus illis. Tunc nimirum cmt illis descendit, quando ad cor eorum dignatiir venire, eosque illuEt descendil
luinans visitat et acccndit in amoresuo. Vcnif quo-

Jesu

ibi

:

Yocattis est
ii).

atUem Jesus

et

discipuU ejut

ad nuptias {Joan.

Pcr sacri hujus lcxtum Evangelii,

in

quo nobis
et

iniliumcommendatur signorum Domini

Salvato-

que cum

illis

Naznrelh quia munditia

fidci ct

sinceet
•"*

D

ris nostri,

inemorabile illud et salubrc initium pneaeternae
sicitt

rilate perfectrc dileclionis eoriiin jucundabitur

figiirntur

quo salvandusquisquc priinum ad
possiint, nisi ubi sponsus et

delectabitur. Eritque subdilus
ter illos, el
Ek;clcsi;e
,

illis,

quia

123

salutis

gaudia initialur. Nupliac corporales
ficri

ciim ipsis remanebit, talisque

erit finis

nusquam

sponsa

qualc

principium
in

,

et

tanliis fervor et

pracsto sunl, ita ctiam sineeisdem personis, sponso
vidclicot Deo, et sponsa,
fideli

dilectio

erga Dcuni erit

fine Ecclesia;,

qualis

anima

,

spiritaliitni

fuisse noscitur in primitiva

Bcclesia.

Unde benc

ncqiiaqnam nupliarum

celebrari potcrunl gaiidia.

subditur
El malcr rjns conscrvabat omnia verba hmc con^
ferent in corae suo. Mater

Locus Domini jam
sa^culi

vero, in

qno

festiva

carumdem nupliarum
elecla quorumlilct
in quatalcs,

pracparari

solcnt convivla, est

srepc dicta est
fldci

Deo miliianiium congregatio,

Deocoo-

Synagoga, qujc circn finem
lore in

conversa,

ca-

perante, inveniuntur qui digne pro meritis aetcrni

amorc Domini fortiter succcnsa, conservabit cmnia verba tam Novi quam Veleris Testamenti in
eorde tuo. Conversi deniquc, juxla Psalmistam, ad

Regis thalamo admittunlur. Qualis autem beata hxc

anima cssc debcat, qurc sponsa sponsi immorlalis
dici et esse desiderat,

pcr hoc evidcntcr cdocctur,

vtrperam famem palicnlur ut canes,

et

circuibunt civi'

quod eacdem

niiplicc in

Cana

Galilcca: fuissc dcscri-

:

m
Ittiiitin

hOMII.i.t. DOMIMiCAI.F.S.
lliiua ftnim

1|0
i-l

t«lut, Gdiilxu lran$inigralio

iii-

-^

iiianibiis, ori
110 qiiid

aiiiiltiis jJliibcri'

ilcUfnt niiiloiliain.
i

lerpri-laliir.

per

h.T<

illit itiiin

a^^eiiH Mii

ontrahat kpoiini ot
chI ut in pri-

125
tamrii

'^*'*'

notandiim

qiiia niiilli

snnl

iri

f?an<i qiii
tii

aiiiatoris olli-iisaiii. Si<l

i|iiia iiii|>osHibite

iioii

snnt

in C.alila-a, et ccoiitra qiiaiiipliirrs
iri

iiiordioronversionift vel ad iMTfei

taiii

biiiinel

cuHto-

Galila'n osso viilontiir qni

Caua

locnin

inaiisioiiiii
iii

diani vcl ad optatani divinx co(;iiiiioni> diiliedin«m
qiiis pertiiigiTC poiisit,

liabnc non
snnt,
t'l

nioroiitiir.
tri

llli

niiiiinini, qiinsi
iit

Cana
HiTi

coiiReqiientercvangcli^taiub-

noii

Calilan,
V4>l

qiii,

iiitcr saciilartvs

jiingit
/','/

:

SOlet, aclullcjio,

lioiiiicidio. seii alio

gravi (jiiolibct

dfficienleviuo disil
tiulienls

Malcr Je»u ad eum
per

:

Yinun*

criininc porpelralo, sii^ropta ad lenipiis ptriiileiilia,

non

Possiiiniis

vinum aut

forvorcro

cadoin

qii:r eoniiiiisernnt,

quasi tetaulci, iiiseqiinn-

aiiioris,

aut gratiam devotioiiiR, qu:c et cognitiond
iii

lur, sed peraoto satiKraetioiiislenipore pris(inis8eeleriiin

Dei

siir^^iiiit

lioiuiiie, noii iii(-oiiveiiienleraceipere.
[irn-Iattis vcl lidclit
aiit

erroribus iniplirantiir.

Tales

qiiiilein,

(|iiia

Igitiir tttMftT

Jcsu, boniis seilicel
viiii

zelantes sunt, sed

non perseveraiiles, pdMiileules
in xterni

aniiiia dcfcctiiiii
laliis

coiiquoruntiir, diini

prx-

sunt, non converlenles,

Hegis thal.imo

pro defectu spiritalis fcrvoris, qiicm videt iu

nupliali noquaquain mcrcntur cullocari.
ronlti in

Scd econlra
illi

subditis, niit ipsa

animn pro
supplicat.
iii

sni

torporiB ignavia
et

CaHtirmn, seJ noii

Caua veniunt,

vi-

B

hiimilitcr

Domino
aiiiinani

Scd pius

niiscricon

dclicel, qui noxias prislinac conver.«ialionis vias dc-

Dominus

hujusniodi supplicationis cla-

fiCrcntes

ad spiritalis vitx delicias conrugiiinl. Scd
peccatoruin Iransmigralionem ad per-

niorc humiliter pcrscvcranlein nequaqiiam quasi non

dura

stflain

audicndo despicil, scdquidsibi istiusiuodi
responsionis suse verbo fainiliarilcr

(lercctiim

pctDiC salutis pcrfeclionem sibi sulTicere arbilranlur,

pariat, ct quibus euin niodis dcclinare valeal, invisibili
ei
?

ad inscqucuda relroactic bcslialisvilaDcrimina nullo
spiritali fervorc,

innolescil

:

nullo stabili, proul

dignum

csset,

Quid milii,\nqml,el lihiest,mutier
hora mea.

^iondumvenit

ptrnilcnliae zelo innammantiir. Isli sanc,

cnm

sint

Dum dicit hxc
illa qiise

matri sux Jesiis, quasi ina-

transmigranles, sed non zetantes, converlcntes, sed

tremsuameamnoncognoscalevidenternobisinsinuat

non
tur

ferventcs, simili niodo a coclestis Sponsi excluille

quod anima
esl,

in

spiritalibus nupiiis posita

duntor convivio. Eaproi)ter
tti

solus vere

commoravitiis

Cana

Galiia^a;, qni

laudabilcm de

ad

nc,

omnem a se carnalein afTeclum dum sollicitat eara carnalium
soUicita
in
sit

rcpellere debeat,

cura parentura,

yirtulc» transitura faciens, caqu«iniqiiesegessisse
recolit,

minus
diii

circa spiritaleexercitium.

Quan-

digno spiritalis constantise fcrvore non ad
.

enim

niundo sumus,

127

constai, nos debi-

horam nequs ad tempus, sed seniper infatigabililer „ tores esse parenlibus. Postquam auiemnosmeiipsos !• !• !!• 1-. •. •• J T» T\ » iJinsequendo punirc non ncgligil. Beaia vere et Deo reliquiffus, ab eorum etiam sollicitudine liberi esse dilecta anima quae bocmodo uuptiis divinisdignam debemus. Nec prctereundum qiiod dicit Mulier! nondum venii fiora mea. Per miilierem, quaea molse prxbuerit Nara quantae bcatitudinis quanlae di'-'
: ! ,

giytatis cbrara oculis divin» niajestalis

sit,
:

verbis

lilie

dicla est, levitasmentis accipipotest,
,

quam

nisi

sequentibus evangelista aperit evidentius

aniraa a se abjiciat, etrepellat

non

venii

horahsu,
fide-

Et
est

erat, inqiiit,

materJesu

ibi.

MalerJesu€!idcm

non

est,

inquam, tempus, ut nupiialibus dulcedinis

do, mater vero
ritali

qux et sponsa, fidelis scilicet anima, sponsa amaneumdem, quem ainat, Jesum de spicordis sui utero spirilalitcr generando. Sed

suae gaudiis
lis

eam

admiltere debeal.

Quod duni

aniina desidcrio sponsi sui affecta ex ipsius vi,

sitationis et inspirationis graiia intus senserit

ad

undeei, qui est pulvis exiguus, lanta de corde suo
gencrandi genitorem sui virlus, nisiquia testeevangelista ibi, id cst in

majorem

spiritalis constantiani fervoris viriliter sc-

nietipsara accingit,

quemadmodum
:

figriraliler

evan-

Cana

Gatilcece erat?

Esse nam-

gelista ostendit, cuni dicit

que
nere.

in

Cana

Gatiloece

cst el

zelando et transmi-

Et

ait

mater Jesu ministris
Miuistri
isti

Quodcunque

vobii
sui,

grando

stabili constanlia in nuptiis

Domini perma[)

dixerit facite.

sunt oranes sensiis

quos lunc sollicitead seintva se convocans
ut ad id

stringit,

126
tur,

S^d

et in

matre

Doiiiini

bonum aliquem

quod dcsidcrat,

rainislerio eorura pariter et

sinequo spiritales nuplise non perficiunpossumus accipere, qui spoosum sponsae, Christum videlicet, fideli animae comraendarc et innolepraelatura,

auxilio perlingerevaleat. Quodcun^MC, inquit dix^ri»

scere, et sponsani

quomodo eunidem sponsura suum
adaniplexus cjuspcrtingerede-

Christum
Vocatus
ptias.

diligere et

Ac si dicat Mulia quidem de Deo audivi, sed mea, imo et veslra impediente desidia nequatpiam opcre adimplere curavi. Nunc ergo, quodcuiuiiie dixerit vobis, facile. Quodcunque pncceperii
vobis, facite.
:

beat vila et doclrina sua debet instruere.
est

Dominus, operibus
ad nu-

efiicaciter

adimplete, quoniam

autem

ct

Jesus
ei

el disciputi

ejus

hanc

divinae dulcediuis gratiam,

quam

quaerimus,

Vocandus quidem

est Dorainus sanctis de-

non

nisi piae operationis
:

annisu consequi poterimus

sideriis el castis cogitationibus,

quatenus per oc-

Scquitur

cultam visitaiionis suae graliam veniens nuptialem
sibi

Erant autem

ibi iapidea;

hydria sex

positiv seeun-

araorem iribuat, per quem omnes sensiis suos,

dum

pnrificalionem Judccorum. Per sex hydrias islas
accipere, quas

«juos sub disciputorum

nomine accipimus,

praeceplis

observantias possnmus

ad

purifi-

lu'!^ pienius instituat, ut uoverit, qualera oculis ct

canda confitenliura corda sancti Patres instituere

14 1
et

YEN. GODEFIUDI ADrjATlS ADMOiNTENSIS
omnes
illas, ni

il2

fallor, liic
/ji/drifl

possumus

invcnive.

-A intravit,

per hoc nobis significans ut omnis, qui

Pritna siquidem

conlinenlia cst castilalis,

ex bac priraa, qiiam di\imus, transgressionis hy-

qua diiuitur quidquid ante luxuria imjuinavit. Secunda vcro jcjunium est ul quod maculavcrat crapula, nunc abstinentia mundot. Per segnitiem quoque etoliositalem, qurc inimica
fst

secundam secundai aitatis hydriam manum mittat, arcam Domini, sanctsa scilicet conversationis locum adeat , in quo quidquid eitra arcam deliquit, mundanli lacrymarum diluvio didria biberet ad

auimx, multas coutraximiis sordes, conira Dei genlentiam in sudore vultus alieni, non nostri paae
apponitur, ut sordes ili% in labore uiaT)jiuni diluan-

luerc possit. Et haec secunda hydria non incongrue

hydria conversionis
conversione,
tertiam
cipit,
si

est

diccnda. In qua

nimirum

vescentes. Propler hoc quoque terlia hydria nobis

humiliter poenilendo proccsserit, ad

lertiae aetatis

hydriam, quse ab Abraham in-

tur.

landcm

opitular.te

Deo pervenire

valebit, qai

Sic et per somnolentiam, csctoraque noctium et

tenebrarum opera

niulta deliquimus

128

'^"^o

Deo bumilitcrobedicndo, dum unicum ei filium suum immolare \oluil, voce divina prohibitus, non filium,
sed arictcin mactavit.

quoque quarta hydria vigiliarum obscrvantia ponitur.ulnocte surgcntes ad confitendum Domino non
bonas noctes
praeteriti

g

Et ba)c lerlia hydria hydria perfectionis dicalur. quia nuUa perfectio major, etDcoacceptabilior esse
polerit,

tcmporis rediraamus.

Jam

vero de lingua quis nesciat,

quam mullum
malitise, et

quam cum homo carnem suam,

quae per

inquinaverit nos per vaniloquia el raendacia, per

afietem accipitur, carnisque concupiscentias moriificando contemnere, et spiritu pcr bona opera vivlficalo solis coelcstibus coeperit intcndere.

detractiones et adulationes, per verba
jactantia;?

Pro his omnibus necessaria est hydria
scilicet,

quinta, silentium

custos religionis, el

in

Huic sane quarla quartx xtatis hydria

satis

digne

quo

est fortitudo nostra.

Sexta quoque bydria disciplina est, qua non nogtro arbilrio, sed alieno vivimus, ut

satisque juste apponetur, in qua David sanctus pro

delcalur, quid-

magnae humilitatis suae reverentia, regali
sponente
,

,

Deo

di-

quid indisciplinate

viveudo

deliquimus. Lapidea

sublimatus

est potentia.

Hydria haec

sunt hxc, dura sunt sed necesse habemus in his
lavari, nisi forle

quarla, hydria dici potest prxlationis, de qua lunc

volumus propter

Deus homini
slerialis eura

laliter proficienti

propinat

,

dum

pro

fonditates nostras

accipere a

Domino

libellum repudii. Attamen in eo

laudabilis vit.e merilo

ad exemplum aliorum magi-

quod dicuntur lapidece, non solum duritia, sed multo roelius soliditas potesl intelligi, quoniam non lavant
haec, nisi firma slr.bilitate permanscrinl.

bonore dignitatis sublimat.
praelatione

Sed,

si

iu

sua perfecte et secundum
necesse est
ul

q

Dei voluntatem vixerit, continuo

Nec praetereundum quod ait Capienies singnla: metrelai binas vel teriias. Possumus enim in binis mctre^ts duplicem timorem accipere, unum, quo ti:

quinta quintae aetatis hydria succedat,.hydria scilicet
tribnlationis, quae recte accipi potest per eara quae in

quinta aetatc facta est transmigrationem Babylonis.

met homo

acternaliter
;

damnafi

;

alterum, quo tiniet

Per Babylonem enim, qux confnsio dicitur, praesentis

vita seterna privari

tertia

vero metreta tertius amor

mundi

tribulatio

designatur

,

quam bonus

mullo probabilior, quotimet gratiaquotidiana, gratia scilicet interna fraudari. Quisquis igitur hoc li-

nonnunquam

praelatus incidere, et pati cogitur pro
et

sanctorum corporum, nec non

castarum amore

more

repletus fueril, profecto binis metretas ternas

130 •inimarum,
quam
Attamen
si

quas regendas tam corporalibus

addidit.

spiritalibus a

Deo rebus suscepil providendas.
si

Sed

et alio

modo

per sex Injdrias islas sex mundi

patienter cgerit,

in

laboribus pro

atalesnon incongruc designantur, quibus etiam sex
noslrae aetates, infantia scilicct et pueritia, adoleftcenlia el

Deo susceptis

viriliter perseveraverit, in sexta tan-

dem

aetate, quae

ab adventu Domini

incipit,

de sexta

juvenlus, senectus atque decrepita aetas
In

etiam hydria

laetus potabitur,

cum

post laboriosum

comenicnter comparanlur.

prima

sajculi xtate

d

'"'J"^ ^'.'^

terminum

ailernae rcmuner.itionis gloria

primum Imminem Deus
quara,
si ei

posuit in paradisum, nun-

coronabitur. Sed ad hanc sextam hydriam,

quam

obediens exstitisscl, moriturum.

Sed

dicere possumus hydriam liberationis sive remuncrationis,

quia Dei praccepla non custodivit, sibi omnique posteritati suaeperpr-tMa* raortis

nemo

pervenirc poterit, nisi qui sex suL-

miseriam conquisivit.

raet ipsius bydrias, sex,

inquam, dc quibus supra

Hiiic primae aEtati

j

vir-

:\

nostra .ttas. quac iufantia

memora\iniUs,

aetales

suas vigilanti cordis oculo

dicitur, recie valctassimilari, in

qua

tiuic

Dcushoab ori-

intuctur ct discutit.
lista suis

Ad boc enim sanctus evange,

minem

quasi in paradisum ponii,

dum eum

nos verbis admonet

et

hoitatur

,

qui

ginali criinine pcr
lutt reslituit.

baplisma absoluliim

aclernae sa-

easdem, de quibus nunc agiiur, hydrias, secundum
purificationem

Sed

qiiia

nemo

est qui in hacdignitate

Judaorum

positat fuisse testatur.

pcrsistat, quin cx<»mplo Adir,

etiam post baplisma

Primura namqnc considcrandum est faomini qualiter in singulis suis aetatibus vixerit,

praiceptum Domini transgrcdiatur, rccte prima hxc
faydria bydria transgresgionis iiunciipatur.

quas omnipoconcessit, ut

tens

Dcus

sibi

ad hoc posuit,

id

est

129

In sccunda xlat€ Noe sanctus arcaro,
x-dificavit,

quam ex

viveret in eis

tecundum purificationem Judacorum,
ve-

prxcepio Domini

aquas

diluvii

evasurus

fccundum exemplum, iiiquam, eorum qui per

:

:

,

in
lam rourcssioiiem
liuc
iti

II()MII.I,<:

DOMIMrAI.LS.
A
qiicni voljin |ira;reci

lii
ferle architriellno.

fl

»aiu'l;c opcralioiiiH
niiii*' K:iii<lt'iil iii

nuTiliiiii

Mox
in

ergo.

>il;i

piiiillr.ili

(irlrHlilMiH,
llo«.

132

ii^

''^'*'

intriiiKi-t iih lioiiiiiii
iiiiruiii
;

DniH
(|iiod

iiiMMiliilit«r
iie<|ii(!ii-

in

:vl*'riii

Itcgis

lli:ii;iiiio iiiiiiiDrUililcr

coilocili.
:t^t'i-i;

liii|iiitiir,

lit

la

inoduui,

iiiiiiirniii diiiii lioiiio solli<'ilt' iii

sciiiftipso
aliiul

iiiii-

litmH dicilur
aiTliitricliiio
siii

El

tulerunt.

Dclct lubilo
diiiii

quideni
cordia
quse

plt, oiiinos

liYtlri:is

siius

non

(|u:iia

laptdcm

poeiiluni ferunl,

vx

ipttn

fiiisst' iiivcnil.

Lapis

<|iiippo diniiH

vsl cl frigidiis.

abysso
<

vcracitcr coiiiitcndu

cxltauriunt,

Vitlol
iu>s

iiaiii<|ii<? <iii:im

diiro,

<|iiaiii

fri^itlo ('ordc oiiiiiialiiiit

diu pct
(
(

niulo inriidcrunt.

di<'s sitos traits<*^<'rit, (|iiod

iwc

proplcr
Ta-

anlcin ijuylavit architricliiius ar/iiam finuirt fa-

timorcin

Doiitiiii

dftiiiiaro, nec
ipsiiis

lioiiiiiii

t|iiod

clam. llcMc
fjUHlHvil

quidem

cl

congruc

diciliir

:

Lt autcin

ciciidiiin crat,

pro aniore

opiTari curnvcrit.

archilricliiiui, cuin

tiinciiti

Dcuin prdaio
sit,

Videt eliam

(iiioiiiodo

oniiics liydri;u sna; taiitum-

Huavis admodiiin cl dcleclabilis
liuiuili el

[res]

duin in

inodo capiciUes
iretas,
(]iiaiido

eraitt

siugula' biiias vvl trrnim

iiieiit-

vere

ptriiiteiili

cordc siiliditonim aquam
duiu cx vcra
c\

uiiiversas vias

suas
iiisi

dilij^enter

viiiuin

factam

iiilcllij^il,

Itoc cst,

pcr-

tucndo
giilis

nihil in seipso
liiin

iiivenit,

(|uod

in siii-

fccla cogiiitiuiic siii.ctium

cognitionc Dci diviitilua
i^t

xtalibus suis,

dietis

tum

faelis, liim ctiain

cus illuminatos iiitriusccus animadvcrlit.

ncn

cogilationibns iniquis, quod sunl

ijuasi

bina:

vc/

"

«cie6n(, inquit cvaiigclista.urK/reisff. i/tiii5(ri au(cm

termv wctrctu', Pivina^ pcr oinnia Yolunlali coiitrarius exstilit. Huic

scicbnnt, qui hauricbant [lla cod.]

aquam. Norunl qui-

namque quid facicndum

sit

con-

dem

tni»is(ri,

bumilcs

sciliccl subjccti, quanlis snis

tinuo

Dominus

in scqucntibus subjungit

laburilMis

hxc

oblinucriot, qua cuslodia cordis,

quo
pro*

131

Jinplele, iiiquit, hydrias

aqua. Sicutin pra;l.ic

exercitiocorporis banc apud

Dcum
scirc

gratium

cedcntibus pcr

vinuin cognilio Dci, ita eliain
lt(miinis

merucrint. Prxtatus vero,
subditus

cum

non

valeat, aii

per aquain oognilio
plere ergo
htjdrias

polcst inlclligi,
in

/m-

solius Dei timore et

amore

faciat,

quod

aqua cst

cunclis actionibus
et

facit, vocai illum

sponsum, hujusmodi

verbis allo-

suis perfecte

seipsum cognoscere,

pro singulis

quens euni

:

peccaiorum excessibus dignos Dco pamilenliae fructus offerrc. Quicunque ergo huic divinae pieiatis

Omnis hoino primum bonum vinum

jyonit.

Hxc

sane verba sunt paternx exhortationis, quibus be-

pnecepto, imo

et consilio

acquiescunt, facile ad ea
polerunt.

nignus doclor bene proricientem discipuliim ad ma-

qux sequuniur consurgere
que hydrias suas usque ad
lustralione illuniinati

jorem
qui divina

spiritalis [viUBJ

provocal perfeclionera [Cod.

Et impleverunt usque ad sunimum. Iinplent quo-

spirilalis

provocat perfectionis]. Vocat itaque
seipsura

eum

summum

il-

^ sponsum, dum voluntariam, qua
junxit, sponsionera jugiter
et
ei

Deo con

tatem peccatonim et

non solum opera, sed voluU' desideria, insuper etiam temet

praeponit adraonens

exhortans, quatenus semper proficiendo in

me-

pus

et

locum

iu

quo peccaverint
sutlicit

quoties eadera
praescri-

lius recordelur, quali

ad Dcumconstantia venerit,

peccaia admiserint, sollicite sibiinelipsis
bunt. Sed, ([uia non
inlerna

quanla cordis corporisqiie huraililate militaturuni

cognitio, nisi

eliam vera

el perfccta oris

sequalur confessio, cou-

tinuo Dominus

subintulit

Deo spopondcrit. Omnis, inquit, homo primutn bonum vinum ponit. Ac si dicat Mos quippe esl niuUorum spiritalis arma mililia) arripienlium
se
:

,

Ilaurite nunc,et ferte architriclino. Architriclinus
isle

priinim bonum vinum ponere, boc

est

bouo boni

bonum quemlibel
illis

prailatum

significat, qui

bcue

fervoris sludio in priraordio conversionis suae viriliter seraclipsos

architriclinus quasi princeps triclinii appeilatur, eo

accingere

;

sed cm;» inebriali fuerint
est.

quod tribus

in congregatione ordinibus, inno-

homines, tuncid quod deterius

cenlibus scilicetet poenilentibus et perfectis prxsideat. Innocentibus,
flore innocenter

133
tate

luebriari
,

quidem homines non bona ebrieviara

inquam, qui
soli

a prinisevo Klalis

dicunlur

dum
,

mandatorum Dei
,

Ixto.

vivendo

Dco

adh;\iserunl

:

pte-

cordc currere cupienies, aut diaboli insidiis

aut

nileittibus, qui

quanto longius a Deo pcccando re-

d

proxiinorum

injuriis

sive etiam proprii infirmitate

cesserant, tanto humilius divinae se pietati per pcpnilentia-.i>

corporis pulsati afficiuntur. Scd,
suis resistere nolunt
,

dum
,

lentaiionibus

subdiderunt; perfeclis, qui et innocenles
diligunt,

ct

aut nesciunt

plerumque

id

pcKnitentes, lanlo suavius Deura

quanlo

fa-

quod deterius
esse poterit

est

,

faciunt.

Quid naraque deterius
primi fervoris zelum

miliarius internam ejus dulcedinem degustare
rueruiit.
Ili

me-

quam laudabilem
et tentationibus

triclinium prseparanl

omnes delectabHe Domino in scmctipsis quia anima et spiritu et cor:

posiponere

male consentieado

suo
,

cumbere
inquam

?

pore

ipsi soli

placere laborant.
architriclini

Tu autem
nomine honec non
lasi
,

servasti

vinum bonuin usque adhue. Tu
te

Vel ideo

eum Dominus
omnibus

qui propria teste conscientia

norat, quia ipsc in

dictis et factis,

adeo usque adhuc intra

bonum vinum continuisli quod nihil
,

et cogitalionibus suis solius

Dei oculis placere
architriclino.

unquara boni de corde aut corpore tuo in obse-

borat. //aurife, inquil,e( ferte
dicat
:

Ac

Quidquid pestiferum

latel intrinsecus,

pcr

veraro cognitionem et poeniteniiam hauriteex occulto
pectoris irao, el perfeclae coofessioQis

quium laudis divinse protulisli ncquaquam borum tibi exemplo vivendum ceuseas, sed constanter per omnia incedeudo in timore ei amore Dei sollicil»
,
,

mauibus hui€

lemelipsum cobibendo, qucmadmodum

coepisli,

sem-

: ,, ,

,

«JS

VEN. CODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS

IfS

per de bono in iiieHus proftteic sludeas. Scquitur;
lloe iniltum signoruni fecit Jesus in Car.a Galilcew,
ft tnanifeslavil

A

quaiido pleniludo gcnlium inlroierit, plenius atqne
perfeclius salvandus erit. Ut

enim duo

isli a;gri

sa-

gloriam stmm. Signumquippc iUud

di-

narcnlur, Iioc est ut gcntes el Judici per fidem ejus

ceie

solemus, quando aut caecos ad lumen, au\

ab a-tcrnaedamnalionisaegritudine liberarentur, pro*
pter Iioc Unigenilus Dei de sinu aeterni Patris in

incrrtuos

ad vitam ledire videmus. Scd multo vcrius
,

illud dici potesl signura

quando per iuternum

di-

hujus morlalitalis nostrie miseria descendit

,

pro-

vins illuniinationis splendorem quis a cxcilate cordis iliuminaliis morlera animae suae cognoscere, et
per bona semelipsum opera vivificando ad vitani ve

pter hoc quidquid doloris eral et raiseriae, praeier

solum pcccatum
degusiare voluit.

,

in

assumpta pro nobis humanitate

ram

,

quae Chiistus est

,

mereiur

134

resiirgere.
iniiiuin

Sed

et in leproso islo, qui in
inteliigi

campo sanatus

est

Hlud nimirum initium convcrsionis recte
in

honio sxcularis

potest, cui

utique oslen-

signorutu Christi appellalur, quia ipse solus iilud

dcre se sacerdolibus

136

et offerre rounus

quod

Cana CalUwa:, hoc cst et iu zelanle el transmigranle anima operatur. Cui eliam ijloriam suatn
gloriam videlicet remissionis tunc manifesiavit
,

prxcepit Moyses pnccipitur, quia pcr tonfessioneo» ei salisfactionem debet sanari. Per paralylicum
\cro, qui jacet in lecto,

cum

hominem

spirilalem

non

eam

a peccatorum

!abe niundatam raisericordiler

^

juslificavit.

Post gloriain iiaque justificalionis con-

inconvenienler inleHigciidum KStirao, qui quasi paquando a fcrvore Dei in« ralysi dissolulus tabescit
,

linuo sequitur virtus perfeclionis, unde et dicitur

tus dcficit ct tepcscit.

Ei credideruiu

in eutn discipuli ejtis.
,

Credunl
,

ita-

Sedct inhisduobusspccialiler unuraqucmque homineui accipere possuraus, quera mundat pcr gratiaiu suamDominusabcxlerioribuspeccatisetinierioribus.

que

discipiili

in Deura

quando bcala anima

cum

cuuclis sensibus divin* subjecta disciplinae, sic to-

lum

cordis sui in l>eura transfundit alTectura ul nil

Vitiaenim carnis, quxcorporeliomocxteriusconlra.»
hit,

praiter

Deum

diligat, lotura

quod

facit

pro soHus Dci
virlutein

sunl quasi lcpra quxHlain, quia carnera polUiuDt.

honore

el araore

facere incipiat.

Ad hanc
sic

VitiaveroracnliA,qua;pcrtepidiiatenietigna\iamcotdis conlrahunlur, (|uasi paralysis qu;vdain sunl
,

perfectionis perducal nbs omnipolens
tenusjuslificali apeccalis

Dominus, quaeurain pra;pervenlre me-

per

omnibus

quam
cil.

lioino inicrior dissolvilur, el a

eenti vita diligamus ut illuc ad

eum

His brevilcr piuMuissis pvirao cl
,

Deo suo dcfimoduni cura-

reamur, ubi nunquara ab ejus dileclionis integritale
evellamur, pra^stante Doniino noslro Jesu Christo,

tionis ioprosi

qii

cum eodem

Patre

ei Spiritu

sancto vivit el re-

r

verba pcnscrau&quvbus vcre hoino peccalor inslruitur, quo ordine vcnire ad Deuin dequaliter opiatce graliara sanitatis, indulgen. beat
el
,

gnat per orania saecula sceculorum. Araen.

tiani vidclicet peccaioruni

suoruin consequi valeat.
niundar^.

135 HOMILIA

XVII.

Et ecce

,

inquit evangdistJ^, leprosus veniens adasi vis,

W
Cum
tunt

DOMiNiCAM

III

POST EPiPUAMAM PRIMA,
Jcsiis de

rabot cuin diccus: Dominc,

^otes

tite

autem deicendisset
,

monte

,

sccutce

Ltprosus ad Deura venit

,

qu<vndo poUiUus pcccatis

eum turbce tnuHoi et ecce teprosiis veniens adorabat eum dicens: Domiue, si vis, potes me ».'«»viii),

ct viliis pcccalor peccatorum suorum conlagia rccognoscerc incipit. Abire enini a Dco est scipsuni

dare (Matth.

Doniinus ac Piedomplor nostcrJesus Christnspordituin ab inilio genus
$cendit de montc,
viniiaiis siiae
vit,

non cognoscere, scd dura raagiiiludinein pcccalorum suorura perfecle coiisiderat, el ob hoc perlexte to-

huinanum salvare cupiens

dndi-

quando desccndens de excelso

Deo seinelipsuin incipit luimiliare, Uoc venire et adorate. Nec piietereunduin quod
raiu
ecce. Ecce, adverbiura deraonsirativuni est

est veic
ail
, :

Et

ad iiua se nostra; inortalitatis inclina,

et niy.

quando ut horainein rediineret
Por
liirbas multas, qu:e pnsl

quera creavit

nostrtein sc formarahuraanitatissuscipcronon dubilavil.

sticelioc nobis verbo deinonslratur quod proplT hoc solum unigenilus Dei Fvlius , I>oiniiuis et Saivator

hunc ejus descen,

uoster Jesus Cbristus de monte

,

hoc esl de celsitu-

suin eura scqticbatilvr, turbae fideliura
Ecclesice designanlur
:

lurba; sancia;

D

quia quciu primo sola Juda^a

dinc divinilatis suae, ad iraa mortalitalisl37"Oslrai descenderit, ut leprosus sanarclur, utpcr advenluin
(»j„g in

postinoduin collocta ad fidera Clnisti inultitudo gcntiura
se(iucbatiir, qiKC

carno

Iionio peccator liberarelur. Isiud ecce

propter prierogativain dile(iti^ii

ctionis,
griie

qua

a

Dco

dil gitur,

mnlla noi» iiicon-

adhuc durat, quia ex eo lenipore quo hoino lieri dignalus cst pro homino, non eral leinpus quo peccanlibus ct bumililor peccata
salutis et gratise
siia

nominatur.

cognoscenlibus via
el

Puoxgri illi, qui tunc ad eum venerunt, duos populos.populum utiquegentiuraet populuin Jydreoruni, figuralilcr ox|)rosserunt. Nec injustc per lcprisum popiiliisgentiura,

non

patuerit.

Sed

usquc

in finein

inundi islud eccc prololalur, quia qui venit ad redi-

monduni, seinper paralus est
iline quid lcprosus

et eril
,

ad ignosccndiira.
:

idolorum cultura focdalus, figuralur

;

isle dixcrit
si tiis,]

audianius

per paralylicutn vero, qui in lecto jacebat, populus Ju-

Domine,

inquit,

potcs

me mundare. Oralio
,

daeoruni.quivivens in desidoriisclsecunduindeside-

ista oralio est horainis vore pcenitentis

ct in

vera

riacarms, sidam rerura temporaliuin prosperitalom
quasivit, dilexii cl exspoctavit
:

huinilitate

seipsum cognoscentis. Eteslquasi dical:
QuaiUacura^se

qui tunc (|uidem ex

Doniine, qui fecistiet redeniisli mo, potestatcm tuain
cc^fnosco, Scio qula po(c$ mundare.

|irtc salvatuscst, scd poslca, hot est in fmc nuindi

;:

:

117

IJOMIIJ/i;
vltloruni luroriiin,
INoii
ilt>

UOMINICM.K.S

118
,

«U ^^Vd

iioii tlhi

iinpossibilp onl
voliiM(:it(> tiiu

A

«Jiinndo

ditai

iit

liiiii
,

c«m

nirritit
le
iii

atlril>ua«
,

,

vel
u(ftr
Ulii.

H;iii:ii(* iNt>.

|)iilt>H(i)l<>,

Hctl

(l(*

aHcrilian.
inuriKi

Sfd vade

et

otlende
Moijsri
<

lacerdoti

et

(liiliito,

qiii«,

«iiiiii

riioriiiiOlciii HCfliTiiiii iiiconiiii
(IcI)(>;ih iiiiiiitl;nv iiu^

ijuod

pniiepit
,

tftdmonittm

aiiiHidcro, nn VfliH nrc vcllc
Hini;ii"t>

ct

Vtide

,

iii((ii:iiii

pcr

u>p(;iiii iiiciiIih

dcvolionnn,
,

iicilimcsco. l'otf», Domiiie,
liiuiii
:

ii

vis

;

si

vcro

oitfiulf
inuuiis
atljccit

tf

itnrrdoti

p(>r

vcraui i-oiifcimioncm
salisr:i( tioiiciii

offer

non
•iiiii

vin, rccliiiii jii.Iiciuiii

noii tc, hciI iiicip-

p(>i liiiniilciii
:

corporiH

Kt bcno

rcprcliciitlo.

Iiii(|uilutcs

eiiiiii

iikm;

fiM-rriiiit
d(>l>c:is,

Quod
«|iio

prtrcepil Moijtet in lettimouium Ulii.

«/i-Mora

cl dclictu

mca, ut

incrito vcllo

non

()uia,

duni vcruin ct p(>rrcctain cunrcHsiuiicni rodciu
pcccavit, coiist:Mi((>r cl inccssantirr lasuin

mlscricordi:!*

tii;r obsistiiiit.

Krg''. <!"''' ouniipolcncl
ti

corporc

tlan* inajcsl:itis tu:c lciitalcni
lii:iiii

coguosco
,

<rcdo

,

soluin \oris,

boraiido,
gi italiir
,

Dco Halisfaccrc pro pcccatis
lioc cst

non

pi-

(]u;vro

(iiiiu

,

t:iiitiiiiini()(lo

vcrc niunus scciiiiduin praeccpluoi
lcgiH doctrinaiii oblatuui,
iii

polestali

tti;v iiii(iiii(a«

nica cedil, solu voluiitnlc tua

Moysi

.

sccundum sacnc

Irprael colluvio boclcruni incoruin cxpiari valebit.

139

M"<"' ^^^ evidcns

sccuturx

x>tej'iiu vita
:

itaU

Hanc

buniilcni lcprosi, hiiniilem pcccaloris sui prc-

vatioiiis cjus lci(imo;it»i)i. Sc(|iiilur
Chi;i

ccm Dous

omnipolciis non dcspicit, scd cuin pius ct
sil,

autem

introistel

Capliarnnum

,

accestit

ad

Biiscrioors

pic clmiscricordiler audid'^ cxaudit,

^ eumcenturio, rogans
viita consolalionis

el diccns.

rcr Capliarnaum, qiiod
,

qucmadinoduin conacquonter ovangclista subjupgil
El extendent, inquit, maiium,tt:tigit^m, dicens
^
,

intcrpretatur
ri(,'uratur,

spiritalis
,

quxlibet

:

convorsatio aple
vixcrit,

in qiia

si

rectc

homo

oh,mundare. Manus Domini non exlenl» swd bUenta quodammodo osl, quando permillit bomi-

cousolationem viUe a;tcrna; invcnirc potcril.
introit
,

Cnpharnaum Dominujs

quauilo

boiiiijieiu»

nem

posl coirupiscentias suas iro

,

voluplatibus ct

(|Mcin salvarc disposuit, spirilalis yiVe convcrs;itio-

desideriis carnis suiB scrviro.

Manum

vcro exteudit

nein introirc facil. Quidquid eniin boni
rit,

homo
qui

fcce-

quando

gratiain illam, ad quain ab scterno homiiiem
,

illius

merilo personx assignalur

,

illiid

per

praescivil et praedestinavit

pcr operalioneiu

suam
virUi-

suain inisericordiam in eo opcratur.

exterius in hoinine ostendit, hoc est

quando

tem conlinendi honnui tribuit, qiiod est initium sakitis

xlernx, quae bic inchoatur, et in futura vita

pcrfictetur. Tangit

eum
,

,

138 quando

per timorcm
,

Nec v»cat amysterio quod,posl introituraDomini in Capharnauin accessit ad eum centurio. Centuri9 dicitur , qui centum militibus piajcsl. Ncc injuste per centenariura numcruin qui perfeclus est, per,

fiuum visitat cuoi
peccatis

quod poccata sua timere
incipit dispHcere
,

et in

feclio inlelligi potest.

Per

spiritalis vilaeproposilum,

sui* sibiraelipsi

ul qui

home incoutinens, bomo pcccator, bomo carnaHs erat, bomo continens, boino jiistus, homo castus csse incipiat. IIxc namque justa voluntas hominis facit ut voluntati hominis suam vohintatem Deus
prius
subjicial.

h()^ quod sifrnificatCapAamaHm, accessus quidamfit quj luale vivendo, crimina crimini ad Deum. Nam,

minibus adjiciendo, longe ab eo recesserat, per spirilalis
vilae

iQborera quotidie

ei

approximat. Fit

ctiam ccnturio, quando dono gratia; ipsius ad illam
perfeclionem profecerit
etiam mentc
,

Respondet ergo,
:

el dicit

:

Yolo, mundare.

quod

sicul corpore

,

sic

Ac

si

dicat

Quia de possibilitale mea non dnbitasti,

propler Deuin dereliuquit secunduiu
,

•ed solam voUintatem

meam

ad sanandam et curansuflicere credidisti,

evangelicum Domini pr.Teceptum

quo

dicil r Si vis
el

dam lepram
volo

criininuro

tuorum

perfectus esse, vade, vende omnia qna: habes,

sequer»

mundare quod vis. Et confcstim mundala est lepra
quod
vis,

me
ejns.

[Matth. xix

,

21).

Sic, sic

dum

reliclis

omnibu&

Et bene di-

cit,

confestim, quia
tribuit,

mox, ut bonam voIunlat;;m hn-

ad solum illud quod esl super omnia, internx videiicet dulcedinis Dei gratiam lendit, nec tamen nunc
corporis, nec mentis fi-agililate obsistenle pro voio

mini

hoc est
facit
,

cum taclum

timove suo conti,

nentein

eum

lepra ejus

mundatur

ab omni
sc,

suo comprelicndit, quasi in hasc verba humiliter supplicando prorumpit

criminum contagio

invisibililer intrinsccusexpialur.

Hanc

divinae
:

virlutis

operationem senticbal in

D

Domine, puer meus jacet paralylicus

m

domo

,

et

qui diccbat

Dixi

:

Confitcbor adversum

me

injusli-

male torquelur. Ac

si

dicat

:

Nosti,

Domine, quia

te

tiam mcain Domino, catimei {Psal. xsxi,
(tinque
,

et tu remisisti inipielatem pec-

solum super omnia

diligo,

ad inlernam iUara dul-

5).

Et alius propbela
,

:

Quasalvus

cedinis tuaj graliam,

inquit

,

liora

conversus iugemueris

eris {Ezech, xxxiii, 12).
tia, iuvisibilis isla

Qnia vero interna bscgrael perfectara

qua diligentem refovere cobsuevisti animam, sitibundus anhelo, Sed pi/er meus, sensus et aflectus meus, quia non virilis, sed pueriest
,

mundalio ad plenam

lis

jacet paratylicus in
in

domo

,

jacet debilitatu»
enini debilitas

salutein

non

suincit, nisi

mundatio exterior, mun-

et afflictus
-carnis,

ce*'pore raeo.

Nunc

datioutique corporis accedat, hoc est nisi eodem

nunc

140

^^P'ditas eordis detinet me, quod.
le.

corpore quo peccata commisit, Deo amare poeniten-

consurgere nequeo ad

Nec hoc solummodo doleo,
sed, quia
muItitu<i.o

do

satisfaciat,

recte, post raundatain lcprara,
:

sub-

quod

tiiae

divinae dulcedinis gratia careo,

junxit Jesus, ct ail

succedentiuffl «Ibi in corde
,

meo noxiarum

Vide, nemini dixeris. Yide

inquit, diligcnler te-

cogitationnoi qtiasi quaeJam paralysis intus debilitat
el dis&olvit

ipsum altendendo

,

vide in vera le

humiHtate custosic ati-

me

,

quod subsistere non valeo

in te.

Uiendo, vide ne graiiam,

qux

in tc facla est,

Uxc

est lortura.

qua male torquciur aniraa mea. naeo

,

<19
sane oralio
,

VEN. GODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS
oratio esl honiinis

ItO
illicita,

non carnalis
siibliinior,
,

,

scd

A

vel etiam

prava desideiia el

lua virtute re:

spiiitalis, orationi

prxcedenli tanto
,

quanlo
ctiam
con:

cusare et repcllere valeo. Et

alii

dico

Yeni,

et venit,

Deo, utpotc lota spiritalis

est vicinior

qiia:

quia cogitationibus vanis, desideriis malis cedentibus, spirilalibus ex tuce largitatis
valeo sensibiis.

nunquam
Et

sine effectu praeterit,

scquenter evangelista
ait illi

quemadmodum ostendit, cum subjun{?it
et

munere
:

dclcctari

Et dico servo meo

Faclioc, etfacil^
in

Jesus

:

Ego veniam,

curabo eum. Di-

quiacorpus
redigo,

meum

mihi subjicio, et

servitulem

cere Jesu est facere Jesu, Dicit, quando animsc desideriuni
Venit,

ne iibertate noxia torpeat,
cxorcere se non pigcat.
Hsec

sed per bona

suum

tribuit.

Quid dicit? Ego veniam.

opora

sunt dona

dum

desideranti se animse per visitanlem
se ostendit
,

duU

Ciirisle, grali;e tuie,

de quibus mcritis meis nihil
in

ccdinis

su» graliam

iil

,

dum

hic poti-

attribuo, sed totimi
tua> scnlio,

quod

me

placitum volunlati

tionis SU3C eflccium
titudinis,

promerclur,

gratine futursc bca-

prxvcnicnli et subseqiienti gratia; hu-

quam non niomentanee, scd conliiiue, non Iranseunter, sed aeternaliter cum ipso habitiira erit,
cerliricelur, testante aposlolo Panlo, qui dicit
:

mililer ascribo.

Audiens autem Jesus miratus
te dixit
in
:

est,

e.t

sequentibui

Qui

Amen

dico vobts, non inveni tanlam fidem

dedit nobis piguus Spirilus {II Cor.

i

,

22). Previs

hrael. Mirari Jcsuin est
inquil,

approbare

et diligere

eiiim

illa

supcrncc visilationis gratia, qua; raptim hic

" Jesum. Audiens
huinili

142

^niratus est.

Ipseeuim

degiislalur, pignus

quoddam

est gratiic illius, quae

auclor et magisler humilitatis, vcrba, quse de vere

in futura vila honiini sine fine reservatur. IIoc

enim

coido prodcunt, libenter audit, speciali be-

ostcndit
dicit
:

nobis Dominus
vcnio
,

,

cum non

prsesentialitcr
et

nignitatc approbat, et diligit,
fcslat cvangelista
,

quemadraodum
:

niani-

Ego

sed
:

:

Ego veniam,
Ciim morialis

curabo eum.
miserias

Est enim quasi dicat
Iransieris
,

vitoe

sedixit.

cum subjungil Et sequentibwn Quinam sunl s<'7unite« Dominum nisi mulhominuro?
in Jsrael.

cum

dcposilo cninis oncre cx angusliis
,

tiludd sanctoruni angeloruin etelectorum
Ilis

laboriosi hujus ccrlaniinis liberandus eris

ego ve-

oinnibus coinmendat humilem suura Dominus.
vobi^,

niam per

divinitatis meae potentiam, ego te curabo,

Amendico
Per
statas

non inveni tantam fidem

quia ab oinni

quam nunc

pateris infirmitate menlis
te

Jsrael, qui interpretatur vir videns

el corporis per
efifabili

mcmetipsum

sanabo.
,

divinx colloculionis
,

afTabilitate
,

Ex hac inqu% non
etiam

angclos intelligere

Deum, apopossumus, qui, quoniam
est

ad videndam jeternaliler faciera Dei creati fuerunt,
Jsrael

corporis

sed cordis aurc percipitur
incipit

ipse

non inconvenienter nominari possunt. Et
:

homo cognoscere

quod

ita sit

quod ad plenam

quasi dicat

Ilauc incoinparabilem iidei virtutem.

hac vita nunquam perve- ^ quam mi!.i homo iste ex fragili conditus materia gralia3 cxhibetet persolvit, qui in tam profunda. cordis nire possit. Unde respondet, et dicit humililate raex potestati, se submittit, ut quidquid sub tectum 141 Domine, non sum dignusut intres
Dei dulcedinem
in

meum,

sed tantum dic verbo, et sanabitur puermeus.
:

unquam
vit,

\irtulis proprii corporis laboribug acquisisibi,

Ac

si

dicat

Indignus sum. Doraine, quandin tectum
te,

non

scd noraini et gratise

mex

totum at-

porto miser» hujus mortalitatis el ignorantiae, ut
«iculi es,

tribuat,

hanc inquara, fidem non inveni

in Israel, in

possim cognoscere, in
est,

te, in

quo

solo re-

angelis racis, qui ingratos se mibt exhibuerunt,

dum me
su-

quies

mea

valeam, sicut desidero, requiescere.
el

supra

id

quod

facti sunt,

contra

me

se extulerunt.

Sed lanlum dic vcrbo,
tantum verbo,
ut

sanabilur puer meus. Dic

Piimus angelus
creatus, contra

ineus,

perfectus in dec-ore a
:

dic, obsecro, qui es

Verbum

Patris,

me

se extulit

Ponam, inquiens,

submolo tcclo ignorantisc hujus vidcre merear excellentiam divinae

et mutabilitatis tua; majestatis.

per astra

cceli

solium meum, similis ero Aliissimo

{Isa. XIV, li).

Ilomo

iste totus

subjectus voluutali

Nam

ibi

perfecle sanabitur puer meus, ubi tu ipse

mcse se humiliat,

me

exaliat.

spirilus anim;c niex et corporissanitaseris, qui sine

corruptione

niulabilitatis in eleclis

luis sine jfine

An:3n dico vobis quod multi venient ab oriente H occidente, ct recumbent cum Abraliam, Jsaac et Ja-

mancbis. Hujus, Domine, piotatis
mihi pcccaiori tuo spcm dcdisli
miscralionibus tuis, quas in

et gratiae indigiio

D

cob in regno calorum. Multi

isti,

qui ab orienie et

in multis et raagnis

occidente veniunt, electi inlelligendi sunt, qui ben«
»nM/tj

me

oslendisti.

possunt

dici,

quia raagni et honorabilcs sunt
et

A'«m

et

ego liomo

sum snb
:

potcstate, liabcns sub
el

inconspectu Dei. Hi ergo, qui ab oricnte
veniunl, id est in quibus

occidentt

me

mililes, el dico liuic
:

Vadc,
servo

vadil
:

;

el alii
,

{Cnd.

lumen

gratiae

Dei oritur, et

alio]

Yeni

,

et venit

;

et
,

meo

Fac hoc

et facit.

e.idem

adjuvanie gralia peccata ci vitia occidunt,
et

Sum quidem Iwmo
quaiido sine
poleslale
,

non qualis aliquando eram,

recumbcnt cum Abraliam, Jsaac
lorum, quia

Jacob in regno

coc'

te

et contra le \ivebam, scd horao sub

cum

flde, spe et charitate, qure trium

hoino causa tui amoris portans jugum

horuin patriarcliarum nominibus dcsignari videiitur,
coclcslis rogni ha-redo» cflicientur. Filii

ohedientiaj, jugiim spiritalia observantia; et distri-

autem regni

clionis; Ilubens sub

me

mililcs, quia

sonsus meos et

ejicientur

m

tenebras exteriores.

Eosdem ergo per
malignos vidclicet

aOectus, qui aliquando supra

mc

erant,

dum

adver-

fiUos regni,

quos

et perlsrael,
filii

»um me et advcrsus salutcm
Jam dono grali» tu»
ita

animai moa» militabant,

spiritus accipimiis, qui ideo

regni dicuntur, qui«

siib

mc habco quod

inge-

ad hoc creali crant,
clione Dci

ut, si in humilitate et siibjc,

letlc» se cordi nico cogitationcs noxias et inutile»,

143

perslilisscnt

sine finc rejjni Dei

:

;

ftl

IIOMII.l/i;

DOMIMCAl.-li;».

*W
'"«(/"«'» ^*"""" '=' '»

(».c«l« essc dobiiiwsciil. Uiii, sioiil iiioilo in lciirlira»
ejecli iiuiil inKTitin'»,

A

^'

fof i»"""

»'«" •'•' »"<"•

qMnd

vidoliiel ad

liin!in

co-

gniliunis
ilii

«'l

diltuliimis Hol niini|iiaiii
ni!i|(iii
iilii

rodiic
dit>
iii

vitliiiit,

qiKxiuo ainuri/j»^iiin ror poic>Ml actipl, non |ra uac tod odio, sivo al IH qiiilmklil"l viliiH aniaiii aluiu
,

oliMin in rxdiMiio

jiidi<

ii

tenebrm

(jiiod

diiii i»

qiio.l:»iiHnodn

auiaritudo

puHitonti»

exteriorei ejiftentur,
robuiil,
eriint.
<>l
iii i){iK>

.rlcniir daiiih:ai(iiii Kiibjacriui.iiidi

icddit auianiiii.

iNaiii, diiiii (|ijn

vcro

|»i'ait'-iiH (iu:i--

ii)('\stiii|{iiil)ili iicrpi-tiio

quo Kua ad

iiioiiioriain

rcvucal pocxiila, lUajni* iUo

Posl oxprcssuiii

daiiiiialioiiciii

Kii|)(>r!.()riiiii

viotu» in cordo .suo ollIcitMr, diini noii ci partc, ked
totiiN iiitra so
l.ir.

si»irituiim, qua) sit roiiiiiiuMalio

liiiniiliiiiii

oloclo:

pcr

coniptiii<liuiii>iii

cordis (uuinio^eiiiotuiu
ntilltit

niin, nivKtito doKi^dialiir, ciiin iirotiiuis siiliiiilVrdir

IIiiiK-

cr;;o
iii

fclicoiii

ct ni:tKiiuin

Dixil auteni Jesus ceiiturioui
didiiti, fiat tibi. lUvv siint
li;e, «|«je

:

l «k/i',

c/ sir i«<

cre-

cdiccic polorit
gitiiH

corde

liuuiinis,

iiisi ille

(JoIub

nia-

vorba coiisolatiunis ol gra(|iii

Douiintis ct laudabilis. lu

qua conimolionc na-

clectiis

(|iiis(|iio,

hic virililor corlavo-

viciila
tiliits
:

opcrilur lliictibus, ul dicilur in conscquen-

ril,

in liora niorlis sihv aiidiro nicieliir a Dco.

Vadc,

iiKinil.

ac

si

dicat
btijiis

;

Yade, ogrcdcre de

iiisl:)l»il:t;ilft

145
"

''"

"' n'"'ifu/a

operirdur (luctibus.

Pcr

iiiorlalitali»

niiscno, a coiivallo plorationis.
liEtiti;e
:

fluclus istos iiiiiiidaitttfi dcsiKiiaiilitr laclir)nii« vero
painitoiitis aniiiuc, qu;o

inxrodonj in locuin oxsultatiouis ol
fr(didisti
,

/'.''

siVut

non

(rigido, scd fcrvcnti»-

fiat tibi.

Totum quod de

iiiea

spcrasli

simocordis pronuiiitt

affoctu, et acccplabiles adino-

piolale inecuin in

nioa ;otcrnaliter l-.abobis a^toriiiinvitalionis voiTin,

dum

a

divino

suscipiuiitur

conspcclu. Ilos crgo

tato. Posl diilcoin Iianc diviiKO

llucliis Joiias

pioplicla supcr sc trausissc agnovit,

cuni ox

liiijus vit;e niisoriis

hoiuo boalus oxenipius

dum pio
iiiodi

iiiobedionti;o cuipa pcenilcntije

ductus hujus-

fuerit, vere et perfcctc iiuplcbitur
(Cst

quod subjnnctum

veiba prolulit: Fluctus tui supcr
:

me

transie-

runt, et ego dixi
est puer ex
illa liora.

Expulsus sum ab oculis

tuis {Jon.

Et sanatus

Ex

illa

eniin Iwra,

II,

4.)

Sic cl nos, qui oircnsam

Domini dlvina Iransexeniplum protransierunt, el
:

qua electus quisque corpus corruplionis hujus dcposucrit assuiiiplus in aaeruic clarilalis luraen spiriltis,

grcdicndo praeccpla pleruniqiieincurrimus, frequenter oporlot diccrc h;cc vcrba, juxla

quod

est puer ejus. perpetua
ila stabilielur

quadani sanitale

phetse istius

:

^^ucfus

lui supet

me

al>co in Dco
tur,

quod nunquam niutabi-

ego dixi:

Expubus sum ab
tui,

oculis (uts.Quod est dicere

nunquam

corruniptlur.

Ad hujus

sanilalis percst

Super me,

id est in supcrius meuni, videlicet ani-

petuit;itcm perdticat nos, qui inlirmus faclus

main, Ouclus

fluctus

scilicet

compunciionis

propter nos, Jesus Chvistus Dominus noslcr, qui

transieruut, qui
perfecte

expuisum

ine ab oculis tuis
fecerunt.

jam

cum

Palrc et Spiritii sancto vivit el regnat per

om-

quodammodo agnoscere
intueri poterit, sicut in

Nam

pia ssecula sxculoruin.

144
tN
scipuli ejus, et ecce

Amen. IIOMIUA

nullus, expulsionein, imoet miseriam sui tara rect«

XVIII.

tamque clare
kora,
rfi-

illa

visilationit

DOMINICiM IV POST EPIPUAKUM PRIMl.
,

dum

hos super se fluctus transire promeruerit.
omiiia divinsc majestati

Ascendente Jesu in naviculam

secuti sunt

eum

Sicut etiam, quod. operitur, non videlur, sic ni"

motus magnus factHs

esl in

mari

mirura peccata nogtra

licet

(Matth.

viii).

nuda
Evangcliorum verbis
ponere

Qiiia in

singulis quibusquc

niysticum superabundare sensum ovangelista praevidit,

tamen lacrymarum fluctibua abluta, quasi incognita apud ilium eiunl et operta. L'nde perDavid dicitur Beaii, quorum remissce^
siut el aperta, his
:

mviculam potius quam navim

in prxsenti

suiit iniquitates, el

quorum

lecta sunt peccala. (Psal,

voluit, per

quam

humilis quseque accipitur aniina,

XXXI, 1).

Quoniam

origioale peccatum

nequaquam
divina
est iu

<|U3e in oculis suis

parva

quodammodo

existit et

de-

proprio reatu incurrimas, sed ex parentam natur^

specta.

Ad hanc secundum verborura

qualitatem Jedici videretur

contraximus, sine iaboris

noslri exercitio
gratia

sum descendere convcnientius nobis quam ascendere, cujus gratia ab arce

solummodo prseveniente

remissum

Patris desuper

d

baplismo. At vero,

dum

ad maturam aetatem per-

descenditjn cor hominis. Sed pulchre satis hoc loco
Jesus Qscendcre dicitur, qui in subj«cta sibi per bo-

venimus, quia votura baptismi nostra, proh dolor*
volunlatepeccatis serviendo irritum fecimus, dignutit
esl, ut

nam

voluntatem anima varias virtulum ascensiones

unusquisque noslrum peccata,qux propria
et dignara
et

ponere quandoque dignabitur. Quo facto revera eum
discipuli, id est sensus

arbitrio comraisit, propvii etiam corporis labore pe"

hominis sequuntur,

dum

di-

puram confessionem

satisfactionem in-

vini timoris disciplina constricli a terrenis ad cceIcstia d.riguntur.

cessanter tegere contendat,

aequo moderaminis

Et recle per discipuhs

,

qui a di-

poudere tanta defleat araaritudine, quanta bsec ea
dcra se perpetrasse recordatur raale dulci carnig
delectatione. His igilur. quantura possibile est, jugiter insistenti

scendo sunt

dicti

sensus accipi

possunt humani,

quoniam post felicem praedictae ascensionis gradum tam ad intelligendum quam ad audiendum verbum
Dcicapax admodumellicitur, qui priusnecfructuose
audi.e, necdulciter intelligerc ali(juid horuiu polerat.

nequaquam

in consuraraatione vita?

Dominus peccatum impuiabit, quouiara quemad-

modumqui

materiali pro

146
ccclum

Cbristo gladio suc-

Sedquidhasc beatitudinisconferaut, evangelista coQtiouo comTnemoral

cumbit, ab orani peccaioriim sorde certissimeper

sanguinem ablutus

libcr

ingreditur, &ic

m-

:

IfS
mirura
et

7EN. GODEFRIDI ABBATIS
islecnjus caro

ADMONTENSIS

124

hoc modo cum

vitits el

A

concupiscentiis crucifigitur, sine
luagnifica gloria perpetualiter, ut
coelis coronabilur. Sequilur

dubio martyrum

dicuntur, quibus
bile esse

Minimam vero fldem sxculares quique babere arduum nimis et omuino impossividetursolitam carnis voluplatem aliquanet

dlgnum
his quse

cst

,

in

do poslponere,
prxli-

laborem

dislrictioris vitae
:

pro
ia

Ipse

lero dormiebfl/.

Quicunque

rcdemptione

animarum assumere
credant,

qui

licet

baviinus, vigilanter insistere

laborant, et pia ea-

Deum quodammodo
At vero qui

roinimam tamen, ut

dem

laboris opera profunda

cordis humililate cu-

diximus, (idem babere scoperibus omnino aflirmant.
spiritalis

stodiunt, in ipsorum revera cordibus dormire, id est

vitx culmen aggrediuntur,
Petri fidem, id est

suaviter

requiescere

dignatur Dominus,
dicens
et

ut
:

per

omnes pene
d':0

pariter praedictam

proplietara

suum

ipse pronuntiat

Super
et

niodicarahabere coniprobantur, quia
conversionis

dum

in prinior-

quem

requiesr.am nisi super

humilem

quietum

magna animi

constantia adversa

tremenlem sermones meos

? {Isa.

tivi,5.)

Nunc

au-

quseque patienter tolerare proponunt, subito aliqui-

tem quia, sicut mali peccatuiu peccato adjicientes

bus tentationum veniis irruenlibus,

quemadmodum
isti

«emper pejores einciuntur,
ut pcr Jonnncm dicilur
$cat adliuc, el qui
(/Ipoc. xxii,ll.)
%i\

sic

etiam elccti de bono

Petrus in mari titubando mergi coepit, sic el

a

in melius quutidie proGcientes meliores redduntur.
:

proposita mentis stabilitatedeclinare incipiunt.

Ad

Qui

in

sordibus est sorde-

^ hxc vero

si

qua gratia tam divina quam humana
ila

sanctus est sanctificetur adliuc.

accedit, statim inconsidcrate cor exlollitur, etsic

Rectenunc evangelistahaecsubjunet

de prosperis inanescuut, dc adversis tcpescunt,

vcrba

:

ut in bis quae Dei sunt, quasi expcrtes ct frigidi re-

Et occesserunt,

suscitaverunt eum.
nisi,

Quinam

maneant,

in

bisquaead proximumperlinent, amari

accedentes ad Jesuni discipuli,
in primordio lectionis

quemadmodum

et crudeles existant.

Magnaergo

fides est

nec pro>

prxnotavimus, scnsus sunt
Iiaec

speris extofli, oec adversis frangi.

noslii, qiii

post dinumerata

omnia magna ad

Sed quinam sunt qui magnam banc fldem teneant,
ut nec prospcris extollantur, nec adversis dejician-

Jesum conlirmationis accedunt consiantia? Quia,
sicul pcr mala desideria ab
illo

receditur sic nimi-

tur?Qu:sad

haec idoneus? Quis sapiens custodiet

rum

per bona ad

ipsum

feliciter acceditur.

Qua-

148
cet

^^<^^

Paucorum vero

esLista virtus. Sed

li-

propier nos ad
iino per

eum

per pia el sancta desideria,

nos infirmi

et instabiles nullo

raodo ad haec

bonam

accedere oporlet voluntatem, et per

idonei simus, tamen aliqui Deo adjuvante sunt qui

laudabilcin

suscitare operalionem,

per

assiduam

tantx perfectionis existunt, ut bsec custodiendo ncc

pulsare oralionem dicenles : Dontine, salva nos, pe- _ prosperis exloHantur, nec adversis frangantur. Quin—..— --' -ot *- -'- 'cunque estergoqui tanlae ac talis beatiludinis dirtmus. Ac si dicaiuus : Domine, salva nos, id est

A

flrmiter in nobis conserva

magnuin motum islum,

gnus

eiTicitur,

huic,

quantum

in

bac corruptionis
salus,

delectabiles lacrymarumfluclus, suavissimani dorrai-

vita ficri valet,

onmis procul dubio

omnis
prae:

tionem luara quia tain

fragili

circumdamur corpore^
ut, nisi

benedigtio, prout vult, eveniet
diotae raulieri
libi sictit vis.

quemadmodum
ait pietalis

lam

inslabili

fluctuamus coide,

ex tua bscc

Chananae ipse auctor

Fiat
licet

in nobis salvcntur gratia, citius ex nostra peribunt

Sed quod taraen inter
et jniranda,

haec

omnia,

piocul diibio inconstanlia. Et alitcr

:

Domive, salva

raagna nimis

nullus perfectam in bac
nianifeste evangelista
et

nos, periinus, quia, elsi alirjuid boni fccerimus.tantae

vila consequi salutem possit,

impcrfeciionis esse coguoscinuis, ut proinde salutcra

innuit,

qui

magnam

valde

memorabile
:

illud

animarum minimc conscqui niereamur,

nisi

de tua specialiterpieialisprovidenlia salvemur. 147- ^' ^^"^ ^'* 0««^ timidi estis modiccp fidei

lune fulura; resurrectionis subjungit, dicens func surgens imperavit ventis et mari, et factaesl
tranquillitas

?

magna. Tunc,

id cst transito

ac finilo

Ac
lis.

si

dical

:

Ideo finitdi estis quia modicce

fidci

es-

Si modicae fidci

non esselis, timere necesse non
sit fidcs,

baberetis.

Nunc ergo qnid modica

videa-

d

hoc morialitatis tempore salvati quique potcnter venlis ct mari poterunt iinpcr»re. Permarc quippe cor nostrum intelligimus, per ventos seplero dona
Spiritiis sancti accipiuntur. Tn

raus. Trifariam enira fidci divisionem Doininiiin in

univcrsali

namque

Evangelio noiasse legiraus, minimain ^idclicel, ct
niodicara, etmagnara. Pro miiiima qiiippe
s<

fide di-

moriuorum resurrectione dum electi perfecte ad vilamjpternam resurgunt tam anima quam corpore,
impcratovia eis potestas iraditur, quia sicut proprium cst impcralorum ut qiiod verbo imperant,
prolinus opcre impleatur, sic et
potei.tia
isti

ipulos suos qiiasi admoiicndo

rcdargiiit,
ail
:

dum hu-

juscemodi verbis alloqucns cos
esie diceiites
(
.

yolite solliciti

Quid manducabimus,aut quidbibemus?
)

magna

virtutis
Spiritiis

Mattli. VI, 32.

Pro

niodica vero

fidc

Pclrum

pro desidcrio suo donis utuntur

supra marc

ambulantem, sed vr.lido irrucnte vcnto
:

sanrli, qiiod nullo
in
li.nc

unquam

laborcobtinerepoterant
magfna revera

titiibanlcm. incrcpavit dicens
dvbilasti
?
(

Modica: fidei,quure

vita

positi, Ilis itaquc adeptis

Matth.

xiv,21.

)

Magnam etenim

fi-

fici

tranqtallitoi

mentis

et corporis quia, licet pcr-

dcm
tina

in

muliere Chananaea laudavit, quae pro
tolcrantia

diii-

fccli

tranquillilatem

cum

Christo plerumquc in hoc

Dominicae rcpiilsionis
:

tandem ab
est fidet

Ipso audirc promcruit

mulier,

magna

tua,fialtibi,sicutiit(Matlh.xy,iS].

magna tamen haec eadam nequaquam dici poteril, quam multiforrois tentalionuro varictas lolics interrumpii. In atlenta cnim viU
s.TCulo habcant,

HS
iii(j(/;ia

IIOMIM/i: [)()MIM(:\I.I
nliirsct aJiiiinuKla
l'i:iKili(a(i,

S.

ffff

llcl

tnDuiuillitui, ult)
uiili)|iii

iici-

A

iNilclirc aiilcin, nl .fhliiiio, priina

nlut

aiiiriix diiii

(-orporiH

lu-c liiistiii

iiUcriiis iiocv;iiig<:lisla

filiir iiotitiu Dci, (|iiiu diiiii liouKt udliiK

ckt
iii

i((n(>-

cero |H)tcrit iicrvcrsitaH. llndo
KiibjuiiKit
:

|>i-oliiiiis

r.intiu

l>(*i

ct Hui, cst (|iindaiiiinodo quani

tufuntim

u-lulc. Acccdciit(> aiitcin
iuirnli

doctrina Dci acccdil rt uoboiiniii

Porro
hic,

hoiniitfs

suul tliceulc»
et
iiuiri,

.'

Qunlix eit
ci?

titia

Uci. Si

iMiiiii

do((riiia>
biii

iion

u<

ccswrit,

quia

vfutii

iinperut

ct vbciliuiit

ctiaiii notiti.c
liiiiic

Dci cl

donuiii procul
:

alicrit.

Ad
ti-

Magiia aiilcni (iinc ct
dicunl
-.

incflaliili

laiidi.s ailiniralioiic.

HcnHiini ducil nos oniciiiiii

hum medium
curtu
,

Qiiaiiliis cl (]uulis ett hic,

149

(|tiani

HUavis,

lcnliuin leuereut
beret,

omuia,

et

uox
,

iu lu»

ittr

ho'

quain dcsidcrabilis, d« cujus dulccdinis niugiiitudiiic in inortali adliiii- constituti cariic, sa-pc s.rpiiis

vmnipotcnt Scriuo luus
xcdibus
vcnit

Domine

de calit a
(Jiiid

rcijulihuii

{Sap. xviii,

14).

csl
nisi

aiidiviinus, scd

nuii(|iiain lalia

i|ualia

iuiik-

ociilis

ciiini

:

l>um mcdium iilenlinm tencrenl omnia,
duin csl in ignorantia

niciitis ot corp*M'is, ipso propilianlc,

pcrspcxiiiius.

(|Uod

(|iiasi in

priina atalv inrantix lionio csl in si?

Cul

iv»i<i

et

inare ohcdiuiit,

mare

scilicct

cor

iio-

lontio,

Kt bxc ignorantia

strum,

veiiti

dona Spiritus saucli nant cor nostruin
ct slabileni vit;c socurilalein

tandiu perseverat, doncc vmnipotent Scrmoaregalibus sediius veniat. Regtilet tedes beiie dici possunl
pra'laloruiu
venit,
,

doiiis Spiritu.s .sancli rcplctuni pcrcnnilcr.obodicl ci.

Adhancvcram
oat nos Jcsus

pordu- " coida bonoruni
Spirilu

quoruni omiiipotenti

Cliristus, qui

ciiin

Palre el

Scrmonc, qui dc calit

curda eonim visiluntur,

sanctovivitcl regnal Dous iht oinnia sax;ula sxculoruin.

ct a prisliiia cxcilale libcranlur.
el

151

I^cspondcnt,
:

Amcn.
IIOMILIA XIX.
IN

concordant ad hxc verba sancti £vangelii

7!.'rait{

pater et maler Jcsu admirnnlcs super his
rniM.V.

quw

dice-

DOMIMC.V V PUST ECiPIIANUU

bautur,

et

benedixil iUis Siineon. SiHico» eniin signi-

ficare polesl
i)t

quinquc spiritualibus wtatibus animcp.
illo

prxlalum, qui lunc bencdicit, qiiando
exlKirlationis

bonam
fteri

ot

sanam

doclrinain

cmitlil,

h\ quinqiie Doniinicis, quas ab

tcmporc ex

qiia audita, et

cor penclranlc cl ilUistranle bcne,

quo, qui a^tornus crat, pro nobis teinporalis

aninia clctia cl ad vilani prxdeslinala incipit valde
aihnirari supcr his qiix dicuntur.

dignalus cst, cclcbraviinus, quinque seiates, infauliam, pueritiam, adolescentiam vel juventutem, senectutein, dccrepiiani aetaiem satis congrue possu-

Quia vero, sicut

dixiuius, iiotitia Dci pcr doctrinam
cedit
lali
,

prxlalorum ac-

rectc et congrue docel Oratio
et infirmiori

quomodo

prae-

mus

accipere. In Doitate quippe sua Chrislus xta-

pro teneriori

xlale infanlum suo-

tem non habuit, sed xiernitaiem. Ex quo autem, p rum dcbeant orare. El bene el oplime pro infanti bus suis orant. Infans enim dicilur quasi non [ant, q;ti xternus erat, descendit a divinitate sua ad bu quia non polest fari, et Ideo quia infantes eorum inanitatcm vel temporalitalem ca^plt cum humani,

tate babere xtalem, ut nos ab huraanitate faceret

nequcunl orare, studiose

el assidue

pro eis del)ent
:

fiscendere ad divinilalis

sux xlemitalem. Qui

licet

Deum Patrem
ueplacito

implorare his verbis, diccndo

Om^

ad senectulem
rit, in

,

el

decropitam xtatem non porvene-

nipolens sempiterne Deus, dirige actus noslros in betuo, ut in

ea tameu natura apparuit, in qua ei ad has

nomine

dilecli

FHii

lui

mereaac
si

?Etales pervcnire possibile esset.

Sed quia per eas-

mur
Deo

bonis opcribus ubundare.
Patri dicant
:

Quod idem

est,

dem

qiiinque xtates unusquisque

nostrum

proficit

Domine, qui nos ad hoc as-

in corpore, vellemus, si
ppirilales inlerioris

Doo donante possemus, ad

sumpsisli et elegisli, ul infantibus noslris, id est
subdilis nostris prospiciamus, dirige aclus noslrcs
in beneplacilo tuo, uitibi soli,

hominis xtales referre, quibus

coram Deo,
cere.

ul eo digni inveniamur,

debemus

profi-

nou hominibus,

plai
Filji

ceant actus nostri, quatemis in nomine dilecti
tui,

Primam celulem, quod est infantia, nominare postumus notitiam Uei quam efficit in anima bonum
,

nos

et subdili uostri,

mereamur bonis operibui
,

abundare, nos propter te
rv

illud

quod

esl doctrina Dei.

Secundam

cetalem,

quod

est pueritia,

nomyiare possumus obedientiam nian-

datorum
lem,

Dei, quajin perficit timor Dei. Tertiam wta-

iilos docendo illi pra amore tuo audicndo, nos et obaudiendo. Post hanc primam xtatem animx secunda cetas animx, quam obedientiam mandatorum Dei nomi^

qux

dicilur adolesccntia vel jutenlns, verbi Dei

navimus, sequitur.
et

Quam secundum xtatem

efficit»

prxdicalioncm appellamus, quani paril
qiiod est

bonum

illud

inchoat timor Dei.

amor Dei

et pro-vimi.

Quarlam mtatem

ctus et

Ex doclrina enim Dei instruinformatus douum timoris accipit, per quod

150
riim
pila

1"* vocaiur
,

senectus,

perfectam carnis et

timcre

Deum

,

et

poenas gehennx prxcavere, ac

cordis munditiam

quam

generat ct producit bono-

mortis horam altendere et expavescere incipit. Et

cperum exercilatio. Quintam, quod est decre(vtas, nominare possumus plenam de numdo
nobis vera vitx nerfectio. His quinque lau,

e\ hoc timore laudabili nasciiur consequenter per
vigil obedientia

mandatorum
:

Dei.

Huic xtati recte
factns esset Jesu*

vicloriam et coelestis vitx gloriam, qiiam format ei
efficit in

Evangelium aptari potest annorum duodccim. Lbi de
forma
ct

Cum

illo

qui factus esl nobis

dabilibus

et probatis

animx xtatibus
et
oCTicia, in

singula pos-

speouhim vivendi, dicitur quia descendii
subdiius ilHs. Quihvisf Vlique parenet

$umus aplare Evangelia

quibus ejus-

cum

eis, ei erat
S'.iis,

(lcm scnsus clucct niyslcrium cl congrueutia,

libus

quibus subdi

oledirc adhuc puer

noa

127
refiigit.

VEN. GODEFRIDI ABBATIS
Respicit ad liunc sensura missae officium,

ADMOMENSIS
simul
et

128

A

lestia

terrena nioderaris, suppUcaliones po-

ubi

ille,

152

luide timoreDei Iransit ad obedienDei, sic canil dicens
:

puli lui clementer exaudi, et

pacem tuam

nostris con-

tiam mandatorum

Jn cxceiso

cede temporibus. Quid sunt coclestia, qusevc terrena,

throno vidi scderc virum,

quem adorat multitudo aU'

quce Deus omnipotens moderatur? Ccelestia sunt, ut
arbitror, praclati
;

gelorum

psaUenles in

men

est in

unum: Ecce, cujus imperii noaternum. Puerorum est timere semper

terrena subditi.
illa

Vel cxlestia su-

perna et ccelestia
vero bona
illa

praedicaiorum verba; terrena

raagistrum s»um, quasi in excelso Ihrono sedentem
viderc. El ex hac coraparatione eleclus quisque Do-

opera quae per coelestia verba prxet

latorum oriuntur

nascuntur in cordibus subdilout
ille,

minum suum
adorat,

ei

Magistrum semper proplor obedicn-

rum. Pelimus ilaque
el terrena
id est ut intcr

qui moderatur coclestia

tiam mand.atorum Dei debel pavere et timere.

Quem
unum,

pacem suam
quia

nostris 'concedat temporibus,

hoc est quem veneralur multiiudo angeloin

prrelatum el subditos pacera et conetsi aliud

rum, idest bouorum subdilorum, psaUentcs
scilicet

cordiam
nabilur,

faciat,

quid inler eos emer-

unaninii concordia orantes, quatenus ila

serit, citius corrigolur,
si

citius

Dco adjuvante

decli-

praesenlis regiminis lenoat impcrium, ut quandoqiie

taatum

p.ix et

dileclio conlinua inter

nomen
ct

imperii ejus maneal in aeternum.
,

Ad hanc

eos habealur. Nec disoordat ab hoc sensu ofliciura

jelatera respicit Oratio

ubi post acceptam nolitiam
,

B

obedientiam mandatorum Dci

quae nascitur ex
sed pueros suos

Omnis terra adoret psalmum dicat nomini tuo
missa)
:

te,
,

Dcus,

et psallat

tibi,

Domine. Omnis terra

timore Dei, non

modo

infautes

,

quivis praelatus est et subdiiiis, qui singuli

Deum
:

paratos obedire mandatis Dci, praelali
coramiltunt, in Oralione sua dicentes

Domino Doo
:

adorantes, noraini tuo allissirao gloriam dicent, el

Vota qua;-

sumus, Domine, supplicantis populi arlcsti dono prolequere, ut et

quw agcnda sunt

videant, et ad im-

Quod vero additiir in Graduali Misit Dominus verbum suum el sanavit eos, quid est nisi quod Dominus verbun suum mittit, quando
laudera dabunt.
,

pUnda
dicant

qu(c viderint convalescant.
:

Ac

si

ad

Dominum
tibi

ora prsedicatorum ad sananda

subditorum

corda

Domlne

,

quia pueri nostri vota sua

per verba exhortalionis aperit?

Quo verbo emisso
Domino
miseri-

jam

offerunl, tu tibi supplicanles coelesti

dono pro-

bene sequitur versus

:

Confileanlur
filiis

sequere, ut et quje agenda sunt videanl, hoc est ul

cordia: ejus, et mirabilia [ejus

liominum.

QuM

niandata tua cognoscant,
rint,

et

eadem

quae cognovefac ut ad-

est

enim Domino

confiteri, nisi post

emissa prxdi-

obediendo

tibi fideliter et certatira,

calionis verba, bona et laudabilia operari?

implere et perficere salagant.

£54
quod
est adole-

^^^^ ^^^^ setates quarta wtas,

qux

seneclu*

Post has duas

setates tertia cetas,

vocatur, subsequitur, per quara pulchra

illa et

lau-

tcentia vel juventus,

quam nos
est

verbi Dei pVsedicaet pul-

^

dabilis aitas animae,

tionem nominaviraus, sequitur, quam bene
chre virtus
eQicit in et
illa,

quod

amor Dei

et

proxiuii,

quod est perfecta carnis el cor dis muuditia accipitur. Hanc pulchram et laudabilem animaesclatem virtus illa, qua: estbonorum opcrum
exercilatio, parit et perficit.

anima

et operatur.

Qui enim notitiam Dei
habuerit, pulchre

Qu«

carnis et eordis
:

obedientiam mandatorum Doi

munditia mystice in sequenti Evangelio

Cum

de-

ad tertiam selalem, quod est adolescentia vel juvenlus, tendit quia sicut in adolesccntia honio habilis
sic transcursis
esl,

sccndisset Jesus de monle, denotatur, ubi leprosus

raundatur, et paraiyticus curatur. Carnis etenira im-

cst nuptiis

,

his

duabus xtatibus

munditia non injuste imraunditiaj leprae comparaIjir,

homo

aptus

qui verbi Dei dispensationem acverbi Dei praidicatione accepta
illa
,

a

qua liberatur homo, dura

in corpore

mun-

cipere dcbeat.

Qua

dalur a raalis operibus, el iu corde a noxiis, vanis
el superfluis cogitationibus,

Decesse esl ut virtus

quod
si

est

amor Dei

et

quod

est paralysis, sa-

proximi, illum comitotur. Quia

verbi Dei

prjedi-

natur.

Unde

ut ab hac duplici cordis et corporis

catio aliquem in subditis fructum fcrat et faciat,

inftrmitale liberemur, et

cum bonorum opcrum

exer-

dignum est nt hunc fructum solius Dei amor consolidet et perflciat, quia in verbi Dei

citatione ad perfectam carnis et cordis
rv

perveniamus

153

pi"cdi-

munditiara,
dicenles
:

superni adjulorii opera imploramus,

catione nihil prailatus qucerere vel desiderarc debet,
nisi solius Dei

Omniputens sempilcrne Deus, infirmitatem
Et satis dignc

amorera

et

sabditorum suoruin
igitiir

a>dict

nostram propitius respice, atque ah protegcndum nos

ficationem et salutem.

Quia

in juvenlulc

dcxtcram

tua: majestatis extende.

Deum

adolesceutia aptiis est
setati
lilcea',

homo

nnptiis, congriic huic

oninipolentem petimus, ut infirmilatom nostram respiciat quia hujus lepraj infirniitas, id est

Evangelium
in

:

JSuplia;

factw sunt in Cuna Ga-

malorum
noxiarum

quo dc

nupliis traclalur, aplari potcst. In

operum immunditia,
tur, nisi
illo

ct paralysis

,

id est

spiriralibus quippe nuptiis,

qua; per cnrnales desi-

cogitalioniim superfluitas, nunqiiam a nobis fuga-

gnantur,

spiritalis sponsus c&t prxlalus,
sibi

sponsa
ei in
,

vero eJMS rongrogatio

commissa

,

quam

nos propilius respiciat, atque ad prolegoudum ab his dexteram majestaiis suae extcnd;>.t.

Verbi Dei prsedicationc Christns dcspoiisavit

et

tubarrhavit. El quoniara valdo oongruit, et valde
jieoessarium est,
ut intor pr^Iatum et subdituiu

Qiiarta aiitom liacactate fclitiler transcursa ^uinta

assidua pax, jugis dileciio pcrsevcret, aptc in Oration." diciraus
:

Perquam xtatem atas animx, quam nns plcnam dc mundo victoriam
atas, quod ost dcrrepila, ponitur.
ct coclcslis vitse introitum

Omnipo^ens sempilcrnc Deus, qui cm-

nominavimus,

accipi po-

m
lcs».
11:1110

iioMiiii: iu)Mi,\ir.\i
prxdicabilcm ;rlat<'m
lii

r.s.

im
•••'iniini

rflicit

ct

iicillcit
sc(l;iiillt-

^

factiiii

c»l In mari, ul" ip<''
ninri,
fai'tu<|ii(*

«iirgrr» imiKral
iii.i({na.

vilH' ncrlcclio, ot
liir
((iic
;

liac ictalc motiis

omncs

vcntis ot

r»t Ir.inqnillila»

vciitis

ct iii:ni

siirgciis noiiiiiiiis
Iii

iiii|ii'r:tl.

Vidcliir mibi

<|iii:i

Doiiiinic.im i|ii:irlani ad qiiart.im
i

lr:iii(|iiillit:)H

iii:i};ii:t.

iiioilo

«lci,ii|itc

bc^ilo-

a'talcm nnim:o, i|nod rst pcrfci la

nriiis ol

<ui<lis

riiin uiotiis

omncs

vitioiiim

s^il:iiiliir,

\cnli coiiir.ifii|{:iii-

iiiiinditin, pi>rli(icro (iiiimiifi, quiMl linina ille qiii

ad

rii tcnt:itioiiiim,
liir,

siirgcnt(M't
|)cr

jiiliciilc

Domino,
.->niiii:i'

porfoctnm oarniH
ibi

et

oorJih mundiiiam pervonrrif,
.'ic<cpit in r^".

ot qiiiciin(|nc

lias

:iM:ilcs

co qiio
\it:iiii

oaniit
o.iiui

iii

Kpo quod nondifni

Srni-

<lixiu\iis
(io

ordinc prolcccrit,

plcu:iiii

|)()sl

!i:iiic

pcr

ilcbciiiiiH

bnlKMO

in
si

sim'

<|n(>d

rrc«ptiiri

miiiulo

vict()ri:iiii c:ipict, et in ('(clcslilins gl(iri:iiu
V.l

siiinus (jiiandoqiic in ro.

Nam

priuH

iioii haliiiori-

ixnpetiio possidcbit.

qiiia

lioru niortis
iii.iliKuis

lcrriliilis

miis in spo

,

ninKitiam accipi(*iniis in rf. In qinrta

cst el mctiioiiil:!, ulii duriis nnii

lioslibns

itaqiio jotati! aniiii»-, porfocla soilicet oariiis et cr,r-

connicliis ost li;ilicndiis,
n.it,
iii

s:itis lorrihilitcr

()r;itiosoiiiii

dis inundilia, niiiic nmciiiin

isiu<l
,

cantninus
of>t

in

tipft

qu:i,

iit

:ib

borrorc el
liboromiir,

fnll:\ciis iiiiiimndoi

cum

niitoiii qiiintn a-tas

aninvc

qiiod

ploiia

dr.

155
»1

spiritiuim

sic

oramiis diccnlos

:

inundo vicloria

ct ca-loslis

vil.T!

glori.i
iii

advenrrit,

Ikus, qui nos in lanlis penrulis constitiilos pro liv-

tunc vcre niissam hano onntabimus

re,

quia
Ibi

p<»r-

ana

scis

fragHilate non posse subsiatere, da nobis
et
le

B

cipiclnr in ro qiiod
lis

modo babomus

in spc.

qua-

satutcm mculis
ttris

rorporis, ut ea qua' pro prccatis uoaiijurante viucamus. Orninus doni-

pncintorum

ct

snbdiloriim pocoatorum, sed oonsii gloria,
:

patimur,

vorsoriim, fulura
lis

past Inlroiliim Grndua-

quc ut p(vna
imminet,

tH acerbitas timoris, qu;e

lunc

in niorle

domuitiant verba
et

Timebunl genles nomrn luum,
luam. In re-

fiat caiisn piirgntionis nostrac,

ut examili-

Domine,

omnes

reges lerrce gtoriam

nati et purpati pcr

imminentom mortis timorcm,
Domine, quia

gibus prxlati, pcr gentes subditi, sive pcr genlea

bcri ct socuri porveniamus ad supern.Te pacis visiononi.

peccatores, qui aliquando gentiliter vixerunt, rt per

Ac

si

dicamus

:

in lanlis lunc

poenitentiam salvati sunt, per reget, qui scipsos in

periculis constilutos pro

humana

scis fragilitate

non

hoc mundo bene regere novcrunt, pissunt accipi.
Ili

posse subsistere, lu

qiii

summc bonus

es,

da nobis

omnos nomen Domini, non
timore
in

scrvili,
vitac

sed

filialis

salutem nienlis
stris

el

corporix, ul ea qua.' propeccalis no-

dilcctionis

ccelestis

gloria

time-

palimur,
vil;^

ita

Je adjurantc vincamus, quatenus

bunt.

poelestis

inlroilum niere;imur. Igitur quoniam
vilae sc-

Ei quoniam hic in pnesenti

vita,

Sion

Id esl

mul-

onines electi in fine inortis ot post exitum

titudinem sanctorum Dominus acdificavit per verbi
sui praedicationem
,

dalis vitiorum raotibus, quiescentibus tentalionura

et

sanctarum viriutum opera:

ventis,

plenam dc raundo vicloriam capere,

et in

lionera, b^^ne sequitur versus

Quoniam

cedificavit

coelestibiis gloriam perennem possidere debonl, bcne

ct
fit

congrue angelorum exsultatio, qu?e de electorura
rcmuneralione, in tota hodicrni
ofiicii
:

Dominus Sion, ei ab omnibus videbitur

videbitur in majestate sua, quia ibi
in majestate sua.
,

Eril

illic

excellenlia

laus et jubilalio in sempiterna sajcula
:

q^uemadrao-

denotatur, ubi in Introitu canlatur

Adorate Dcuni
,

omnes angeli
sutiaverunt

ejus, audivit et icetata esl Sion
fttiw

et

ex-

Judw. Nostra
confirm.itioue,

quippe redcmptio

dum sequens innuit Allcluia Laudale, inquiens, Deum omnes angeli cjus, laudale eum omnes viriutei ejus. Laudant quippe eum angeli ejus, luudant ct
virtutes ejus, sanclae videlicel

•ingelorum est adoratio ct exsultatio.

Non enim

so-

electorum

aiiiraae,

quas

lummodo pro sua
ter,

qua eos Deus Pa-

non

sua, sed sola illius vinute taniae beatitudinis
fieri

nc peccare possent,
et

slabilivit et roboravil, lau-

consortes

dant

adorant Deum, sed

propierea dulcius et

157

'11*

meruerunl. Qaorum gloriam superna angelorum agmina intuentes quid, rog(»,

devoiius quodaminodo

Deum

adorani et glorificant,
et

aliud agent

quam quod
,

Offertoriisequentia habenl?
fecit

quod nos concives suos reccperunt,
gloriam,
\n hac

ad eamdcra

Dextera ^

inquiunt

Domini

virtutem

,

dextera

quam

ipsi

babent, nos pervenisse vident.
el congratula[)

Domini
rabo

exaltatit

me : non moriar,
et meriti

sed vivam, et nar-

autem angelorum adoralione,

opera Domini.

fntuentes etenim sanclorum

tione quid factura est electorum mullitudo? Sequi-

opera Dominura Deura
raii

auctorem,
,

et

pr»-

tur

:

Audivit, et tcetata est Sion. Audita

enim admi-

datorem laudibus
virtutem.

attollunl ei
:

qui fecit virlufe-

rabili

angelorum exsultatione

el laude,

quam de
illa

l«m, totum ascribunt dicentes
cit

Dextera Domini

illorum habent salvatione et redemptione, Sion
sancta, id cst

Sed

felix illa

sanctorum raullitudo hustiis

muUiiudo sanctorum Deum speculanet congralulatur.

railia

dc se sentiens qaasi
:

respondel concivibus.

tium
Jbi

lactatiir

Sod

ot

fiiia:

Judse

sicut siibjiingit-ir
si

Dcxtera Domini exaltavit me. Ac

cxsnllabunt,

confessionem
fccerunt.

fidei

omnes dii^o ilU qui nunc per bonam Deo se proximos in boc mundo
sil

dicant

:

Non

noslri operis magnificentia ad tanta

nos honoris

et glorise

provexit insignia, sed

sola

oranipotentis Dei dextera nos exatlavit, quae

toti.-ra

Sed notandum quid
Evangelia canilur.

quod

officiura istud
illud,

ad diio
ubi de,

cxhibuit, qiiidquid in opere fecimus raagnura, qiiid-

156

Primo ad

quid in remuncratione accepimus dignum, el ideo

scendenle Jesu de monte leprosus raundatur
centurionis servus curatur
;

et

per soecula viventes non nostra, sed
narrabiraus.

illius

opera

deinde iterum ad illad,
,

quando ascendil

in

navicuiam

et

motus magnus

In his omnibus, in hac divini tiraoris excellentia

!

m
tiir
:

VE.N. r.ODi:FI\lDl

ARDATIS ADMONTENfilS

l?;5

vere implebunlur verba Commnnionis, qna; seqnun-

A elhomiuem

esl

ab

iniiio,

propter oiiginale videlicet

Mirabantur omnes de

Uis

quw procedebant

de ore

peccatum, pro quo omnis homo tandiu a Creatore
6U0 scparatur, donec per Spiritum ganctum ia ba^
ptisinateregenerari mereatur. Ibi sane originali abolito
lei'

Dei. Qijycnam sunl, quae ibi procedunl de ore Dei.

Mira sunt, dnlcia sunt,
procodit de ore ejus vox

iDeiTabilia sunt.
illa

Nonne, cum
vvbis parapiaiie

dulcis

:

Yenite, inqniens,

crimine ex denario dittrno vera et familiaris in—

bencdicti Palris mei, percipitc
tuni est a Patre mco,

rcjnnm quod

Deum et hominom fit convenlio.

In denario quippe,

non niirabuiitur ? Miranlur

in

quo imagoregisdcscribitur, rccepta pcr iiinocen-

quia porcipicnt niajora, perspicient

excelientiora,

tiam imago Dei^non incongrue cxprimitur, Quae

quam

bic eis per sacra eloquia siint annunliata.

Sed

dignc saliset juste diurnus denarius potest appellari
quia quandiu hoino in pcccalis cst, quasi innoclurnis lenebris dicitur versari. EmiIus vero iu bapti-

cl lunc de his

qux proccdunt de
(\\\x

ore Dci, rairanlur,

cuni in
cli,

onmcm

plenitudinem scicntia^ Dei introdu-

arcana vcrba,

non

licet homiiii

lo-jui,

de

smaie a peccatorum nocte. mox uthunc, qucm di\imu3,
iit

ore Dci audire mcrentur, et lunc bcne transcursis et

iijur«Hrrt

dcnarium acceperit, mox, inquam,
a

consummatis quinquc

.Ttatibiis

animae ab humanitate

ad veram imaginem Dei pcr innocentiam redierit,
tali,

ascendunt-ad diviniiatis a^lcrnitalcm.

Ad

qure bona

quasi in die manerc dicilur, et in die

quo quid-

nos perdiical, qui vivit, ct regnat per infinita saicula
sxcuioriim.

D

(1""! boni,

quidquid aternae salutis

est,

inchoalur et

Amcn

pcrficitur. Hacc cst revcra

jucunda

ct desiderabilis

158
IN nOMl.Mr.AM

IIOMILIA XX.
SEPTUACESIM.CPRnU.
operarios t» vineam

illa

Dci cl

hominum

coHrcntio, qiia facta conlinuo in

vinenm Doniini
in

viittunliur

quando aiil per fidem, quam

Simile est regnum ctf.lorum liomini patrifamilias, qui exiil primo

baptismate professi sunl, sanclx Ecclesije incor-

mane conducere

poraniuf, aut etiam in ipsa adhiic puerili a^late per

tuam
In

{ilatlh. xx).

maiius parenlum sanctoe ctspiritalis vitselocum per-

hac lectione evangelica tres vocatorum ordines

pcluo militaturi Domino inducuntur. Sed praemisso

jeterna Doi distinguit sapicntia, qiioriim

primus est
voca-

innoccntium, ultimiis pcenitcnlium, mediusveio obcdientium. Sed qualiter priina innocentium
tio
fiat

primo vocalorum ordine, quod sunt innocentcs, videamusetiam, qipliter continuo subjungatur vocatio

illorum qiios diximusol)cdrentes.
e(jrcssus circa liorffpi tertiam. In

ex praesenlis hujus lcctionisvideamiis exordio.
est, inquit

Et

hora

lerlii

ado-

Simile
trtini

cvangclista, rcgnum caclorum Iw-

lesccntia hominis est accipienda. Qufc

cum scmper
gratiae

patrifamilias.

Regni coclorum nominc hoc in

prona silin maluin, secondum hunc Doraini cgres-

loco fidclem qiiamlibct animani

possumus acciperc.
Dcus
scilicclcl ho-

sum omnino habet nccessarium. Nam qualem

quam summiis
roo similem

ilie PateifaiHJ/irts,

C

et salutis

fructum ex hac secunda ejus egrcssione

quodaiumodo

sibi
iii

cllicit,

qiiando

ha^.c

salvandi quique consequautur, ex sequenti vcrbo-

qu;c sequunlur, invisibililcr

ca opcrari incipil.

rnm

oidine declaratur quo dicilur

:

Vidil alios slan-

Qui

exiil, inquit

eere operarioi in

mane condu' eincam suam. Possumus in primo
cvangeiista, primo
sivc pucritiam hominis

tcsoliososinforo,etillis dixit. Vidcre Dei est miscrcri Dei, diccrcejus esl vocare ipsins.. Vic/g/
illos, et

namquc

mane infantiam

accipcrc.

160

videndo miserelur, quia atios per pet-

Exire itaque qunsi in primo manc Domiiius dicitur,

cati

crimcn factos conspicit, quam ipse qos per baab omni
oi^cre bono.

quando in ipsis puerilibus annis homincm, hiiic niMndo sublalum, ad se in rineam suani colligit, ne mundana convcrsationo commaculctur, scd ut in spiritali
vila, qua; per

ptismi sacramenla fecerit. Yidet etiam eos stantes in
foro, otiosos, videlicijt

Per fo-

rum ctenim,
muntnr. Scd

in

quo

qu.^cque carni delectabilia coe-

vineam

accipitiir, innoccnli

Deo inno-

niuntur, carnalia

non incongrite desideria expriScriptura, in dcsideriis est

cenlcr et simplicitcr adlucieat cl famuletur. Scdno-

qiiiu, tcslc

tandum quid

sit

condnccrc operarios

in

vineam.

Omni-

omnis oliosus {Prov. xxi, 25), recte qui circa lioram
tcrtiam vocantur, starciii foro

polens itaque majestas, cui ncc voluntas salvandi
pcccatores deest, nec polcslas, vult ipsumqiiem salvat

mcmoranturquia
crccti,

ela-

^

ta cofdis cervice coiitra

Dcum

sub polenli

hominem,

in

salvando habcieccopcratorcm, non

manu

ojus

ncquc voluiitneque sciunt humiliari. Sed

quoil ipsc pcr se

quod

vnlt pcrficcrc ncqneat, scd ut

pins tamen et misericors

Dominus ncqnai^iam quasi
ho^ etiam pcr in:

meritiim spontanca sibimcnlccoopcraniis gloriosius

dcspicicndo cos prjctoril, scd quos occulto raiserationis suy. ociilo videredignatur,

remuncraro

Eaproptor istud condvcere Dei cl hominis est commnnc. Naiu ipsius csl nos miscrivaleat.

tern;o inspirationis su?e vocal graliain

Ite

et voi,

coiditcr prjcvcnirc. nosiriim obedire. Scd quia
isti

\no

pnTvcniontidovote

inqniens,

vincam meam. Scd quia durum valde

qui in 159/"'"»'?

mane vocauDeo nene-

est et didicilc ul

carncm suani

carnisipie volnplatcs
el

tur, iiifaiitcs scilicct et pucri, ipsa piicrili ;clale pra^-

homo
niii

despiciat, ct

divimccorde

corporc servitnti

pedicntc, hac voluntaria dcvotioiio coopcrari
sciuiil,

sc subjiciat, fiiturum

laborem per snbseqnentispr.-B-

scd totuin quod
illis

cum

cis agitur, quasi

lonire dignatns csl promissionem.

Quud justum
Si sponte ve-

hcientibus
TCnit,

ct nolcnlibus agilur, reclc illis

con-

fuerit, inqnit,
nitis, si

dabo vobis. Ac sidicat

;

quod

in

scqucntibus dicitnr

:

voluntaria Cordis dcvolione vocanti obeditis,
fuerit,

Conventione autem fucta ex dcnario diurno misil $csin vineam. Qn.-cdam itaque disjunctio inter Deum

quodjuslum
islnd,

dnbo

vobis.

Sed quid csl jusfum

quod cclcrna veritas

his mediis, scilicet obe-

iis
(linilihtiA, (laiKliiM) proniittit,

iio.:ii.i.t;

DOMiMCM.rs.
K
nulva.-xli illon ocraftioiiein

isi
InTrnirr T.lral.
(

ciimiD

|)riiiin

cl

iii iil-

nJe

H

tiina vocalioiic

iiil

«l<>

siilisfciitiira
iii |)i'iiiio

pra-iiiii

jiislilla

«cqiiitrr

:

ailjccfiit
ciiiiu

?

Illi
iii

saiic,i|iii

iiiaiic ct

iii

uikIc-

162

^orn
duil

uri(irriiiinm
tllit
:

fiiil

,

el

iinfuil

aliu$

hora

s|iii'ilaliscoiivciKatioiiis viiicain v«tcaiiniilln MilJnHtilin,
Dc.\

$ltiil.ti, tt

ijutd hic ttitlii tola die oiti%i?
in

tiir, (|tuMluiiiiii<<(lo

Hcd (piasi sola
priini,

iVr uudtri.iiam horam,

qna dccrcpila a

liii lioiiii-

bonilutt^
i(I

H

iniscricontia

Kalvantiir, ruin

iiiH intcl!i|{iliir, illi iioii iiii

(iiiKrnc vidcnliir

cxprnni,

cst iniiocciitcs, iion

propria- voliiiitalis ai bitrio,
viiicaui

(pii

gra\ia

(|iiu>i|iic ct

inorti ohiioxiu criinina coiiiniiiiialani

sc«l

cx

paiciiliiiii

|H'.ccc|il(i
(|iiasi

Doiiiini iiitiuvensiiiic :(>tut(;m

scniiit, ct in
dccr(>piti fa(
ti

illis

pcr

('oiiHUctudiiictii <|iiasi
iiie>itis

riiit, iillinii

vcro

ad (lccrcpitani

oinni; virilc

rohnr

aniiscrnnl

in pcccalis

pcrscvcrantcs pcccarc tuiidcin itcHicrint,
tiapioplcr (inod

Scd

liinc (|iiaHicirra u;i(i<;ciiriam horain inihcriroidi
((iii

ciim pcccare mnplins iic(|uivcrinl.

tcr Ihiniinns exit, diiin cis

lutilcr

,

nt 'lixintuH,

his duolins pcr iniscricordiain, istis nicdiis (|uodainino(U> daliir pcr jiislitiain.

in pcccatis invctcrali suiit, pcr oi riilt.c niiKcralionig
8ii:c

Nain

jiistitia illoniiii

upud

praliain Irihiiit, nt scinctipsos r«'cogiios(ciil( 3
viliiti ct

Altissiinnin cst
lluiic

voliinturia

confcsAio

pcccutoruin.

landcniiine (ineni
tes, felicitorcx

concupiHccnliis inipoiicnleltiuli

niniiruin spontnneain proprix voluntnlis dc-

ciscieunt, et poslposito
lioc ost siipcrlxi

olio
re-

lihcrationein, «luiu siiper oinnia in opcrario siio I)o-

B

ad cum, a quo stando,
cesscrant
,

vivcndo

minns
stum

qiKcrit ct

diiij^it,

rocto vocationi

hujiisniodi proniissionis verba siihjiinxit
(ticrit,

daho
oxijjit

vohis.

Ac

si

dicat

:

horum l.rta Quod juMea imo et
:

per humilcm

paMiitetitia' sutisractionena

redirenon didcrant. Mox

iRitur, nl

hoc inodo Doinih

,

nus

in eis ct ipsi in

Uoinino exierint, suhscqiienl
ntiliier aiidirc

voslra lioc

161

jnstilia, vos,
vita»

qni respectu

Dominica; incrcpntionis verba
runl
:

polo-

mo:e dulcedinis dulciu pra*sentis
reliqitistis, et

gaudia sponte

Quid

hic statis tota die ofiosi? Iloc sniie qunsi
dicit,

inpncscnii ronsolationemea snblevari,

tunc boinini Dcus

cum

ipse

homo

per aspiruiv,

ct in fuliiro xlernaliter
lestis illo

mccuin

glorinri. Sic, sic coe-

lem Dei gralinm tactus dolore intrinsecus
dies suos et annos in amaritudine aniinx

oninos

Pnterfamilias dura invisibili iiispirationis

sux reco^

sux lingua hominem intrinsecus alloquitur, fit miro modo, quod in seqnentibusdicitur Illi autem abie:

gitare incipit, qitia tunc revera auribus aetcrni Judicis frequentcr

runl. Abeunt quideni,
ritalein transeunt,

quando de carnali

vita ad spi-

voce ingerit
niiliter

:

hxc eadcm verba gcinebunda cordis Quid hic statis tota die oliosi ? Ac si lin:

dum

l«lo corde et corpore soU

confitcndo soli Doniino dicut

Fateor, Domv-

Deo

in sancta conversatione operari incipiunt.
exiil circa

ne, et

non no^o, me miscrum cum

Iterum autem
et fecit similiter.

sextam

el

horam nonam. '
et

ineis lota die, toto,

inquam, lemporevita;

Dorainioo isto circa sextam
ille

f

ho-

tr^

^

...
nisi

singulis sensibui

mex

con-

n^a^e superbiendo hic sietisse

ram nonam

cxitu laudabilis

et salnbris peccato-

^'«<^

rnm

exitus designatur,

quem

in proveclioribus

ad-

i"

namque quasi pro pracsenli ponilur, et ideo eodem verbo praescntiura dclectatio rerum non
accipitur. Et quid aliiid veri p«Eni-

liuc aetatibus, juvenlule scilicet et senectute,

quas

inconvenienter

idem misericors Dominiis misericorditer operatur. Sed licot evanei
,

per sexiam

nonam accipimus
quibus verbis
,

tentesplanguntac defteni,
sleterint
,

quod

lota diehicoiiosi

quod

in

cunctis actibus suis temporalia

gelisla taccat

,

,

aut quo in loco hrec
,

potius

quam

futura gaudia quaesierint?

Venim,

in-

facta sit vocatio
fecisse asserit
,

ex eo tamen quod dubium non est quin

similiter

eum
con-

quiunt, verura est, Domine, quia lethali carnalium

istos, sicut et

haclenus,voluplatumotiodedili,nnlliim debitum
Creaiori nostro, impendere

tibi,

priores, stantes in foro invenerit. Et

liaec satis

curavimus obscquium.

venienter ad eos rcferri poterunt, qui in juvenlute
aut seneclute sua in vineam Domini vocantur
et
ilii
,

Sed unde, miserator Domine, unde nobis tam inaudita delectatio carnalis illecebrai?

cura

Eo pro

certo quia

absque dubio

spiritaliter in

eodem

foro stare

nem9.nos conduxit. iVemo, inquam

videantur. Stare quidem illorum in foro est, eodera
forensi carnalium desidcriorum strepitu inquietari,

homo nos conduxit

,

qiiia

, id est non non humanac carnis

103
infir-

d

mitas, sed incomparabilis elati cordis nialigiiiias ad
1"^ ^H lania nagitia

ulpote qui ab ipsius adolescenliae temporibus usque

nos perduxll. Neque enim huma,

ad decrepitam
volentes

ajlateni

pcrdurans lara nolentes

quam

impugnare videtur. Attamen qui sponte
hoc eodem foro exeunt, sive in juvenili
senili sint

no peccato cecidimus sed diabolica superbia seducti sumus. Nain humanum fuit peccasse, diaboli-

6ua de
sive
in
,

cum

est

hncusque
illis

in peccatis

nos perseverasse. S.c

aetale,

eadem remunerationis
pollicetur
,

quoque

stantibus, sic in auribus a?terncD miseri,

gratia

quam

superioribus

pius et mi-

cordise miserias suas jugiler recensentibus

tandein

scricors

Dominus neqiiaqiiam eos

privabit.

Sunt
vo-

voceDominica
bet,

dicitiir eis

inlrinsecus

:

auiein nonnuUi, qui ncc ipso senili
cnntis

oet«te voci

Iteet vos in vineam. Ire itaque eos in vineam ju-

Domini obsequuntur, sed tanto securius pec-

dum tam
,

perfectam
illis

carnalium desideriorum
,

cala peccatis adjiciunt, qiinnto diutius male vivendo, Deo et sibimetipsls inutiles exstiterunt. Ilorum

abrenuntiationem
beant
si

inspirat

i;t

pro scclere ha-

tamen quam plurimos benignus amator hominura
perire non pntitur
,

quando vel cogitalione ad ea redire debeant. Sed quid est hoc, quod hi novissimi, dc qui-

sed quasi et ipsorum in vinea

busjam

dixiraus, ad culturam vinese Doniini

vocanr

sua operam desiderans eos vocal, quatcmis per boe

tur, et tanien

non

dicitur

,

qiiale

expendendi in ea

:

,

«33

VI:N.

CODEFRim ABDATIS ADMONTENSIS
iit

13«

laloris pF;pmiuni cons^q^JUntm? ISihil verins,
lifno,

ces-

A mercedem

habuerint, sed

jam ex lorpore subrcpenlis
quo ordinc jam
(ieri

per hoc nobis innniliir, qiiani q;iod in cordi-

uegligenlije habere dcsierint.

bus vpre i;umiliiim et hnmilitcr poenitcntitun adhuc
invisibililer agitur, qui

Quo autem modo
tio

,

vel

dicta voca-

cum modis omnibus, quibus
clementiam reconciliare
la-

ad corda subditorum

debeat, idem

Dominus

poluerinl, divinam

sibi

vineae

165
:

dileclo procuralori suo sequentia verba
,

borarint

,

nil

tamen defutura laborum suorum

re-

insinuat

Incipiens

inquit

,

a mmssimis usque ad

muncralione cogilant, pro magno duccntes,

si poe-

vrimos. Debet saue Doiuinici gregis procurator a notissimis, id est a peccatis incipere debel,

nales inferni cruciatiis miseranle Deo tandem eva-

inquam, in

dere valcant. Talis nimirum csi ultimus ordo voca-

subjectis sibi personis,

torum, ordo

scilicet poenitenlium, qui
,

cum duobns
Domini Sadivini

stantcr

primum peccata et vilia condanmando increpare el sic usque ad primos
,

supradirtis innocentium

vidclicct cl obedientium

hoc est ad virtiilum eii.horlalioncm ascendendo, ad

ordinibus adjunclus

fuerit, elecla vinea

amissam

divini

fervoris

conslantiam

incessanter

baolh digne appellari poterit,

in

qua dulcia

eos provocare. Tali siquidem ordine doctrinas suae
verba, eo raodcrante, spiritaiis landem merces
illa

vini quotidie miscenlur pocula, quae carlesti Palrifainilias dulcia

hauslu videntur el delectabilia. Yerum,

Donnnic;e culloriims vincje rcddetur, quse in sequen-

L^men quod nulla vinca Dei tam electa nuUa in- B libus spiritaliter designari videtur. Cum autem venissent, inquil evangelista, qui circa quani,congregatio justorum inveniaturtam perfecla undecimam lioram venerant. Venit quippe homo, qain interdum mane, inlerdtim etiam sero patialur,
,

nianifestesequentibus saucti Evangelii verbisdeclaratur

cum seipsum

invenit.

El recle, qui circa undeci'
scilicet et poeniten-

mam
autem sero fattnm
stto
,

horam venerant, humiles
tuncvenirc dicunlur,

Cnm

esset, dixit

Dominus

vinece
elecli

tes, quasi

dum

corde

et

cor-

procuratori

:

Voca operarios. Manequippe

pore coelestibus intenti doclrinis, ex verbo Dei, quod
audiuni, rccle semetipsos cognoscendo intrinsecus
inveniunt. Sic
nil

Dei habent
spiritaiis

quandiu per exerciiationcm

justitise in

lumine fervoris inconcusse manent. Sed

nimirum

a se

apiid se inventi,

dum

164

dulcc illud

mane

quasi in vcsperam vertitur,

prrrier peccata se

babere
,

conspiciunt, divina
singulos
,

dum lumcn
Has itaque
iibi dicit
:

rectitudinis

umbra

tcnlationis sequitur.

supervenicnte

miscricordia

de qttibus

variac mutaiionis vices

Faclumqtiexst vespere

et

Moyses innuit, mane dies unns

cvangelisla dicit. denarios accipinnt. Et acceperunt,
inquit, singulos denarios.

Sed

qiiid est
?

quod

dici-

{Gen.

1,

5). In hujus

sane mulabililatis dispendio

tur

:

Accepervnt singulos denarios

cum

juxla

com-

tandiu omnis

summum

illud

munem locutionis modum convenientius posset dici bumana ingemiscit conditio, douec. mane orialur , in quo, fugala omni ^ Acceperunt sinquli denarinm. Singulos itaque denalucis

niortalilatis

umbra, visurum seipsiim
:

auctorem
libi

rios accipere est singula peccata cognoscere,

et

pro

Psalmisla gloriatur
videbo {Psal. v, 4).

Mane

,

inquiens, aslabo

et

singilis peccatis pocnitentiara agere, et pcr

poeniteniiara ad
diflTerlur,

vcram redire

veram innocentiam, quod
quod plu»
innocenlcs,

Sed interim lamen, dum iUud mane

ne-

est

imago Dei.
arbilrali sunt
id est

quaquam suos miseralor Dominus
talitatis dereliuquil caligine,

sic in

hujus mor-

Venientes autem prinii
essent accepturi.

quin sepliformis Spiri-

Primi quoqiie,

tus sui plerumque eos illustret et consoletur lumine.
Ipse est

cum

convcrsos peccatores tantam ex auditu verbi
sestimantes quod plus

enim Dominicjc procurator

vineae, ipse est,

Dei compunctionis graliam accepisse conspiciiint,

cujus inspiratione laborantes in ca operarii Domini

veniunt et

ipsi,

illis siiit

ac-

vocantur

,

cujus igne peccatorum vespcre dcpulso

cepturi. Plus islud

quod

illi

primiex

mellifliia prre-

dicatoris docirina se accepturos esse credunt, est jam jamque lassi suaviler intrinsccus recreantur. suavissima compunctio amoris cui longe minor, Possumus cliam {ier eumdem supradictum Domilonge inferior est laboriosa compunctio limoris. n\ procuratorem bonum quemlibet supervineam Domini conbtiiutum accipere praedicatorem, per quem p Somper cnimdesideranles, sempcr ad hoc sunt spe,

opcrarios suos Dominusjubetvocari, boc est, assi-

clanles,

si

intcr vcrba exbortationis

166 ^liqnid tale
magis ac

duo pncdicaiionis ejus vcrbo ad
redde
illi$

inslantiani divini
el

decwlesiibusaudirc mcreantur, undciu amoremcos lestiiimgaudioruinanimuseorumvalidiusinardescat
el pra^scns

oporis soUicite exhortari. Voca, inquit, operarios,

mercedem. Ac

si

dical

:

Ccrnis fervenlem

raundos

et conciipisccntia cjus

solem

justitiae in

tuoruui cordibus subditorum occu-

magis

in cordibiis

eorum

arescat.

Std plernmqiie

buissf*, cernis eos a fervore divina; charitalis ad

um-

contiiigil ut,

dum

irriginim superius acoipere dcsi-

braip intcnii frigorisdecidisse

?

dcrant, vix ultimum irriguum infcrius conscqui valeanl.

Scd voca eos, clama, inquam, ne ccsses, quatenus
assiduo praedicationis tua^ et exbortationis clamore
expergelacti intrinsecus recalcscant, et ad requiren-

Nain,dum

desiderabili compunclione, ex solo
irrigari

appctiiu

supcrnonim emananle,

cupiunt,

vix intcrdum lacryinas, quibus qiiolidiano defleant

dam

raercedein

suam, mea
,

videlicet dulccdinis gra-

exccssus, inveniunl.
atitem
et ipsi

Unde

et scquitur

:

Acccperunt
illi

tiam,

quam amiserunt
satis

solilo raore

suo
:

,

le

vocante,
illis

singubs denarios. Accipiunt sane
novissimi,

inardescant. Nain pcr hoc quod dicit

tiedde

singulos denariot sicut et

dum

singulas

mercedem

,

ostendit

quod camdem aliquando

suas ncgligcnlias cognoscentes landera in •acrymai»

:

«

157
cruiitpiiiit
,

IIOMIMJ', DnviINV:\I.K\
tuiilO(|iio
fliuit

M
liiiiiiilili*r

hiiiiiiliorrt

,

quuiito

n«l

\ nu\

iiiitii

v>li

allribuA,

rl

vadc de Tlrtul«

consci|tiiMi(iii!ii

(|iioii d('siil(;r»itt
:

sc vidciil iiiUriiiio-

in virtutiriii proflcif iin

,

do bonik ad optima progrc,

IT8. Ihidt*

F.o<|iiitiir

dicnn

,

ut

is qiii

purilHtin roiti

incorrupUoiiit cit
oiiiiiia ftibi nil

Kt actipieutr» tnurmurabant advertui patremfaiiii'
tiai tiiiciites
:

niiniiiia, jain tilii
lialicii(liiiii

coiiririnalo pcr

kub*

lli

uovisainii iinn hora leccrnnt, et fiaret

cciiscal d«MluUcdiiic biia.

Ulo$ ncbis

(eri»ti,

quiportavimut pnndui difiet tvttutf
,

l'o/o<iH((rn tt huic noviiiimo

dare
?

ticiil et tibi.

Aul
ei-

Murnuir
vel

diriliir illiid

ciiin lioiiio alii]iiid

inotcstisn
(jiiod
\'.l

non

ticet

milii

qund volo facere
/>o»iu*

An

ocutu» luut ne-

inili|j;iiatioiiis

in

ooctiito

patittir oordis,

iinain est,

quia ego

tum?

Vt^/o, inr|iiaiii,

ap(>rtis

non audct,

aiit noti vali»! profcir»' vrrliis.

licino

liiiic

ct huinili idcin pirlalis l)ciirliciuiti,

cam-

liHlc pcr hoc lalo
itccipitur,
(j[iio

niiinmir

iK^ctiUuk dolor

cordis

dctn visitationiii inliina' gratiaiii pr.cstarc qiiam ct
tibi.

isti piiiiii

pobl agnitnin slal>ilein poR-

Divcscitiin Huin et iocupics, iitpotc ccclum ct

nitcnliuiu

in

tiinorc
,

Hci conslantiain intrinsecns
illis

tcrrain adiinplens. Et totuin

16S

»>>l>i

qvo<i ^oto licct

aniicti crnciaivtiir

noii qiiod

pro (ollala divi-

faccrc quia

sul>cst, ciiin

volticro, possc.

Scd

iiifii -

nitnsiniscricoidia itnidoaiit, 8cd qiiia cx sui torporis et nrgligcnti:r rcatii inlcrnifcdulcediiiis

inus tua: murtalitalit ociilus adplcnuin ncquil scrulari qiiain

sapoic sc

sint

inxstimabilcs

mcu

boiiitatis tbe-

privatos esse considcrant.

Ih novissiini, inquitint,

^

satiri,

ut qui justis

bona data darc consueveriHi
eadcin minus dignis pree-

una

liora

fecerunt

,

et
i7/(»i

pares nobis itlos fecisti?
fecisii

res nobis,

Dominc,

in
,

Padonis. Nain quod
illi

pro eoruin
stare

juslitia; nicrito,

malucriin pro solo miseralionis nicx dcbilo.
hic oculus

habcinus nos per

innocentiaui
,

qiixisi

niiiiis

Nequam
potius
Altissimi

non pro

nialo vel ditptici, sed

hora inomcnti per huiuiiem

tc douantc, coasecHti

pro

infirmo est accipiendus,

qui consilia

sunt pcvnilcnliain. Etjusle, Domine, nostram ct
iltorum judicasti causain. Nara sunt novissimi, novi
sciliccl

providere nequcat, el comprehendere ea
Pia enim Conditoris raajestai
vcl
diiplicitatis

ex rationc ncsciat.
Dequaquaiii

pcr pa:nilontiani

,

novissimi
,

autcm per hu-

eum

inaliti.c

arguil,

oiilitatcin.

Nos vero sutnus
,

qui portofimuspondus

quern vcraciter ainici noinine honorar* decieverit.

diei et cestus

quia nec in prospcris humiles, nec ia

Sequjtur
Sic erunt novissimi primi, et
"Kcra

advcrsis fuinus paticntes. Sive euiin prosperitas
arridcTet
,

primi «ovtssimi. Re-

sive adversitas imaiineret

,

totum grare

pondus animnrum noslrarum
ter,

erat, quia miserabili-

primarum raerilis notitijimi fiunt pr^mi, duni eos, quorum innocentiara venerantur, pro
conspeclis

ne ad

le levarentur, depriinebai.

posse imitari satagnnt, et ad oinne veritatis opus

167
<cio

^' respondit uni eorum et disit : A mke, nonfa-

tibiinjuriam.

Nonneex denario
esl, et
,

convenisli

nuxum ?

C

etiam ultra vires horum se consideratione extendunt.

Sic etpiimt novissimorum intuitu extremi fiunt e*
buiniliimi,

Tolte

quod tuum

vade. Cuiicti qui cocleste

dum

sagaciter pensant, quanto ponderd

colloquium

rcquirunt

quandiu multa cogilantes

aesiimetdivinitasetiam exiguum, quod de novissi-

multi suut et mulliplices,

unum quod

medullitus
si
,

iKorum laboribus /ofiert bumilitas
copiosior pii laboris cxercitatio.

,

et

tanlum

ia

ambiuut

,

divioitatis verbura

uon capiunt. At

co-

his pretiosior est hurailitaiis devotio

rum
ditur

intentio

tota fuerlt uuita

cum Domino jam
facio
tibi

et , quantum Hac con^deralionc
not>ti5t;/:i

unt eorum spiritui suaviter Conditoris sermo blan:

mutua, hac imitatione vicaria erunt
tt

primi,

Amice

,

inquiens

,

non

injuriam.

primi novissimi,

sic

in

utrisqite partibus perterribile est valdc,
:

Amice, quem familiaris insiantia obsequii adeo no-

feciionis acorescit

cumulus. Sed

tum, quem vitae

et conversationis integriiate sic

ba-

quod

in

hujus conclusione dicitur parabolae

beo probatum, ut tam justitix quam misericordia;
meae censura exigat a
te, non
quae
tibi
libi

lfu//i sunt vocati, pauci vero tlecli.

Mulii quidera

me

amtct nomine bonorare

tunt, qui sxculi actibus reauntiantcs fiunt oovis-

injuriam facio, nee quidquam ex his,

simi, id est per contriiionera spiritus humilllmi;
plures eliam, qui in bono proposito degenles pro-

debeniur, subtraho. Ego enim, cujus
te, in

om-

nia in fide suxit opera,

cujus

complacuit amicitia, denario ex

admodum mibi D bata conversatione quo mecum convcroodum plures sunt
nis
fecti

videntur primi. Tales vocati adel multi.
,

Sed quia ad hoc

electio-

tmti non privabo, quia quacsitsc compunaionis do-

meritum assurgant
appareant
,

ut siraul in utroque per-

num
tum

nunc, prout expedit, inlerdum, proutluivoexpctit,

videlicet ut si

quos proposili fer-

misericorditerpra^stabo. At

si

in

muAc
si

vorexhibuit primos, profunda etiam cordis humilitas eshibeal uovissimos
,

nere optas

fieri

diiior, uipole qui in obsequio ex-

vel quos peccati menior

stiteris devolior, tolle

qnod tuunt

est^ et vade.

conscientia

reddidlt

novissimos, ^uperevcrescens
eOiciat

dicat

:

Quidquid aut in virtutibus
opeiibus corporis vales
,

nientis, aut virest, sed
si

boux
elecii

opcrationis

cumulus

primos,

tales

tiiosis

non luum

pauci sunt et rari.

meum. Ex me enim habes quidquid
ad
illud

habes. Sed

1G9

Sed quia certissimum constat toJnm donarl

meum

aliquid de tuo admiscuiisti, hoc est
gratia

si

elcctis, siquid esi

optimum

in

tbesauris gloriae et
re-

ex eo quod

in te

mea operata
lolte

cst, tuis viri-

immortalitatis, onini providearaus annisu, ut

bus, tuae laudi aliquid attribuisti,

tuam, dimitte

munerationis sors in electorum numero qiiandoque
excipiat nos. Et sic per boni operis instantiam ctire-

fneum
inanis

,

aufer abs te

fundilus quidquid elationis
appetitus
;

tibi gloriae indidit

quod habei ex

mu^ primoruiq

meritis iuseri, ut per intimx haozi

VjiTi.OL.

CLXXIV.

:

:

159
litatis

TEN. GODEFRIDl ABBATIS ADMONTENSIS
studium prdccipiie nitamur novissinpis etiam
fieri.

UO
nulla ignorantia, nulla

A

verus, inquatn, denarius quia yera in eo siniilitudo

conforraes

Quod

ipse prajstare dignetur
et

qni

Dei Patris crat,

quem

un-

cum

Palre et Spiritu sancto vivit

regnat Deus

quam

peccati niacula ofifuscaverat. Digiie ulique de-

p<r omnia sxcula saciilorum.

Amen.

nario comparatus est quia sicut olim denario imago
regis impressa fuit ita

HOMILIA XXI.
J!4

homo

ille

nobilis, imraacuia-

EAMDEU DOMtNICAH SECUNDA.

tus, incorruptae filius roatris, veri ac sumrai Regis,

Stmi7< est regnum coelerum homini palrifamilias,
qui exiit primo

mane condueere

operarios in vineam

veram in semeiipso iraaginem habuiu Primus enim parens noster Adam, et prima raater
Dei
Palris,

$mm

{Matth. \\).
iste paterfamilias

nostra Eva, utrique ad imaginera Dei conditi, dena-

Homo

DeusDeiFilius

est,

homo
qiiia

rius dici poterant

;

171 ^^
,

Qui^ eamdera Dei ima-

Christus Jesus, qui recte dicilur Paterfamilias
ipse Paier multarura esl familiarum,
lioel

ginem

in semetipsis

peccando violaverant, neutcr
sed nocturnus quodam-

omniura vide-

eorum denarius diurnus

digne sibi famulanlium. fluic ergo conveniendicitur, sancta videlicet

raodo erat. Faeta autem conventione hac, ut diximus^
ex denario diurno, misit eot in vineam suam, quia
sicut in paradiso ex latere

ter

regnum ca;lorum simile
aut unaquaeque

Ecclesia seu quaelibet pie conversantium congregatio,

Adx dorraientis

fabricata

fidelisanima.

Omnes enim,

qui

^

est Eva, ila ex latere Christi dormientis in cruce

fructum capiunl

salutis, huic horaini Patrifamilias

fabricata est Ecclesia

oportetassimilari, ut sanctitati conversationis ejus,

Potest etiara aliter intelligi quod dicitur: Misiteot
in

4n qua vera

et

perlecla

norma

oraniura est virtu-

vineam suam. Quando enira idera gloriosissinius
et eleclos

tum, pro modulo suo iraitando sludeant conforraari.

mortistriumphator ad inferos descendit,

Quod bene beatus Joannes apostolus admonet
:

suos de infernalibus claustris eripuit, misit eos in

dicens

Qui

dicit se in Christo

manere, debet, quem-

vineam suam, id est post longa infemi tempora ad
aeterna paradisi sui reduxit gaudia. Sequitur
:

admodum
n. 6).

ille

ambulavit, el ipse ambulare (/ Joan.

Et egressus circa horam tertiam. Quis
in vi-

fuit

egres-

Qui exiit.primo mane conducere operarios

sus

ille?

Egressus

iste factus est

hcra

tertia,

qua

neam suam.
quando de
€t virginea

Exiit quidera tunc Rederaptor noster,

hora etiam Spiritus sanctus venit super apostolos.

illa

occulta divinitate sua egrediens, ut

Postquam autem supereminens Spirilus
tia effusa est in filios adoptionis,

sancti gra-

Tideri possel ab bominibus,

bomo

visibilis

de beata

quatenus humun»;

carne beatae el intemeralse virginis Ma-

salutis fructus

mox

subsecutus

sit

audiamus

:

Vidit

Tiae est progenitus.

r
:

alios stantes in foro otiosos.

Per

alios istos operarios

Et notandum quod dicitur
"enira

Prtmo mane. Sicut
totiis

gentes inteliigere
foro

possumus, qui profecto quasi in
elatae

exsurgente

mane

tenebrae discedunt, et lux
ita

stabant

quia

mentis cervicem contra

incipit

appropinquare

nascenle Christo

Deura erexerant,

et forensi vitae, id est carnalibus

mundus,qui

in tenebris fuit iguorantise, in tencbris

concupiscentiis dediti solummodo-terrena cogoos-

peccatorum ante adventum
ris luce illurainatus est.

ejus,

nova nati Salvato-

cebant, et terrena quairebant, sicqiie ab omni bono

Nato etenim Christo mane

opere torpentes pro salute sua laborare neglexerant.

illud
stella

Islabundum
roiindo

illucescere coepit, in

quo nova

illa

Quos tunc nimirum omnipotens Deus
eis misereri cicpil
;

vidit^

apparuit, qua; de longinquis terr-x
illos,

quando

nam
et

videre Dei miscreri

finibusmagos

170

priraitias

gentium, ad

fi-

cjus est. Nusquain autein legimus

demejus adduxit.
Exiit ergo conducere operarios
in

strum ia carne apparentem,
vineam suam.

Redemptorem notaulummodo inier

Judseos conversantem et docentem, aliquando gentibus praedicasse, vel aliquara benignitatis

Operarios quidem conduxit quia et verbo vcrilatis,
el

exemplo sanctae

el religiosae conversationis veri-

tiam

eis

conlulisse

practer
,

sux grapuerum centurionis,
fi-

latcm Dei ncscientibiis,
aperuit.

bonum non agnoscentibus
tantumraodo praedicasset,

quem

sanitati restiluit

et

mulieris Chananacae

Qui nimirum

si

D

liam, quara a daemonio vexatam liberavit. InsupiT

duxissel utique, non conduxisset. Sed quia, quod

etiam prxcepit discipulis suis

:

Ne

,

inquiens,

i)t

verbo docuit exemplo ostendit

,

operarios

in

vi-

viam gentinm
Spiritii

abieritis (Matth. x,
in

5).

Mis^o autem

neam couduxisse
serit
:

satis

congrue eura evangclista as-

sanclo omnibus
esl

orbe terrarum dispersis

naiioiiibus loculus

pcr ora apostolorum.

Nam

Conventione autem facla eum operariis ex denario
diurno misit eos
itt

diim oodem Spiiitu sanclo edocli linguis omnibus
loqui noverant, et poteranl, in

vineam suam. Ubi vel quando
?

omnpm

terrara exivit

facta est convenlio isla

In cruce et passione Christi.

simus eorura. Qiiod evangelicis apcrte verbis innuitur, cura subinfertur

Magna enim disscnsio cl disjunctio cral inlcr Dcum el hominem proplcr crimen originale. Sed ubi ipsc Mcdialor Dci et hominum cnicem ascendit, et crimera originale pcr passionem mortis sanguine suo
dflcvit, ibi vera conventio inter

172
Per

Etillis dixit: Ile et vosin
fuerit

vineam meam,
si

el

quod justum

dabo

vobis.

Ac

apcrle dicat
raeara, et

fidem rectam intrale in Ecclesiam
fuerit,

Deiim et homincm

quod justum

dabo vobis. Jus'um est corain

facta est ex denario ditirno. Denarius diurnus
ill«

homo

Deo

juslis retribuere

secundnm

jiistiiiara

eonim,

et

erai, <(i:em assumpsit

de beala VirgiDe Maria

recte in hoc

mundo

viveotes, atque in

bono perse-

:

,

u\
voraiitcA
|)o<>t

tlcVMIl.I.K

bOMINK.VLKS.


fxilt. ljii(lrciina)iKC lior.i

nnoni

vit:o

oobIchMs

r<'K;iil

|ir;rniii!i

ru

A

Ctreauudi-ciiuam

kiKnlH-

iiiiiiiiTiuc.

Ila^c

l>('i

jiiHlilia

proplcr prirvariralio-

cat trniporu noHtra. Nain pnr uiidcnarluni nuiiiiriim,
(|ui

iiom A(lu>

loiig(^

alialionut» oral

ab

antii|iiisPu(rilMiH.

donariuin trannil,
!

traii(;n'h<iio tl)(iiratur, r(, pr<ib

Nain
Noo,

AI)(>I
(|iii

juslo pro|ilor oiiin iiiiiocoiitor oociso, ct
in iniiltiK piMicuiis
<|ui
illi

dolor
iiialis,

iiistaiilis

toni|)oriii

\i(a

uinuiiioriK
ali)|{i,

rr|i!i-la

in

urca sorviorat,
obtMliens
<Jo

piMToi tioiiciu

rxccdil

Dn
sit

iu <|iiu (rio

Ahraliain quo(|iio,

pnroopto

<ijiis

lorra ct ooKnalionc 8un exi<-rul, ra'toris(|ue saiutis

totiis

omnos jam mundus

lrans(j;rodiunlur
in

niaiiduta Uouiini. b<>d lirrt

maliKuo

poHitu», lioni|frnui

ratribus ndoliler sibi raninlanlibiis,
tutti fnil,
i(l

iioii,

quod

jtii-

tainoii

Patcir.imiliaR,

vidcliccl

Hcd«ttiip(or oostrr,

ost roi;nuiii o(oloriiin doiiavit, sod post
jiistitiani

circa uudixiniatti rjt(,(|uia noslris ctiuiii (ciii|ioriliiii

perroctaii)

donogalo

ro^iii

boiioio
dicit
:

inror-

di({nos sibi oporarios
a|)(o
illiii

iii

viiioam siiani culligit. Liide
ilatttei, el dicil

uuiu

<lodit.

Convortondis voro gonlibiis

Quotl

siibjiingilur
:

:

/'.'(

inrctiil alio»

justuiti ftteril

dabo vobis. Quoii
j:;loriain

idom

csl ac si di-

Qiiid hic itali»
sniit
qiii

tota die olioii? Alii itantfi

cal

:

Jusltim nirum,

vidiMicot

rogni moi,
<]iiani

oiiiiics

niinc

por snporbiain viti:conirj
(|uil>iis

anto passionom nioam nuiuiuam dodi,

vobis

Doum
oilur
:

soniotipsos origiint

ol divina

vooo

('i-

gontibus daio disposiii. llndc ot post rosnrrootionoin
dixit

Qnid

liic

slatis lota die otiusi?

suam
:

miltoiis discipulos docere oinnes genlcs

^

pra>sons lompus, vobis ad

Cwr in(|iiilf Temodium animx* vostriB

Qiii credidcril, el bupiiiatvs fuerit, salius eril
It»).

{Marc. XVI,
Illi

Soquitur sancla lectio

:

conccssum, absque bono opere coiisumilis in vacuum ? Kt bono quidom n'dargiMintur starc oliosi
tola die quia
in ca

aulcin abicrtitil. IIoo in loco cvidenlcr oston-

partr, in

(|tia

dies esse debuc-

dilur

quam

devoto gentos obedientos

fidei,

relicto

runl, sensu videlicet

et intcllectu illuminrali cordis,
iiii(|uitatexn et

crroreidololalri;o, per salubrem apdstolorumdoctri-

(piem divinitus percepcrunl, ad

su-

nain ad Domiiium sinl conversoe. Post hunc egTcs-

perbiam, non ad bonorem Dci vel

ulilit;.lem proxi-

$um

ergo, qul per adventuiu Spiritus sancti factus

mortim vcrtimt.

esl, prolinus subdilor

174
nonam
horain,
intclligi va-

^*^^

pensandum
ei
:

csl quid inquisiti respon-

Tleruin autetn exiit circa sexlain el
et fecit sitnilitcr.

deant? Dicttni
sio
ista

Quianetno nos conduxit. Responcondnxil quia nullus nobis erran-

Per scxtatn horam benc
fiiit

clamor est popuii ad Deum. Domine, intios

letlempus niartyruni, quod
lur lempora

posl tenipora apo-

quiunt, nemo
libiis

stolorum. Nec incongrue per Ivanc horam designan-

viara justitiae

praedicando demonstrat et

si

marlyrum

in certamin« passionis laho-

aliquando bonis doceinnr exhortationibus,

nullr.ra

rantium.

Nam fervor

elcalorsolis in sexta hora (26)

p bonum exemplum bonae

actionis

hahemus.
!

Ilsec

pio

vehemenlior esse
nibus pene, ut

solet cacleris diei horis.

Sicrevera

feclo verba -sunt, quae, proh dolor

pene de cuncl.a

sic glorlosissimi marlyres nlriiisque sexus prae
ita

om-

Ecclesiae rcctoribus veraciter dici possunt.
aliqui snnt

Nam

si

dicam, Cbristi electis ferveniio-

qui bona audire desiderant, desunl

q'!i
-

res erant in dilectione Dei.

Nam

per diversa lorduris

dicant

;

et si sunl qui rccta <loceanl, paucissimi ia

mentorum genera

exaiuinati,

dum

admodum

veniunlur qui ea quae dicunt faciant. llinc Psa'niisla

Oagris verberabantur, vivi decorrabanlur, flaramis
etiain injecli exurebantur, nisi ardentissimo

ingemiscens
facti sunt
,

ait

:

Otnttes decliuaverunl, sitnul
est qui faciat

173

inutiles

non

bonum

{Psal,

divi amoris igne interius flagrassent, forlitcr extra

xiu, 3).
Dicit
illis
:

cremans incendium sequanimiler tolerate minime
potuissent.

Ite et vos in vineam. Isla vocantis

Do-

mini jussio inspirationis ejus esl miseralio,

dum

In nona autera hora, in qua sol clare quidem
lucet, sed ad

idem benignissimus Conditor noster, quos

in per-

occasum

vergit, raystico intielleclu ac-

petuum

salvare disposnit, quamvis

sit

circa unde-

cipere possumus tempora confessorum. Qui confes-

cimaro, ad aliquam bonae conversationis vitam venire facit, ubi
si

sores sanclissimi cessante jam persecutionis rabie
in pace Ecclesiae quietam duxerunt vitam, sed praesentia despicientes aeiernam patriara vocibus raori-

recta

docentem non habeant,

ii

si

p tamen recte vivendo salvi fiant. Cum autem sero faclum essel. Sero

istiid,

unde hic
Apfit

busqoe pwedicantes, atque per omnia Deo digni
inventi,

dicitur, consuramalio sjecuU recte inlelligitur.

per

sancta documenta,

el

per bonorum

propinquante autem ipso fme mundi profecto

operum exempla
«ranl
ipsis
ct

in diebus suis raagna

mundi

hnjiis

quod

evaiigelista

moi

subintulit
:

:

Disit Domintis

luminaria, ut de

eodem

patrefamilias, qui in

vinex prociiratori suo
hic vineae
ratori suo

Voca operarios. Dominus
Filium, aut

per ipsos operabatur, recle dici valeat:

Deus Pater
,

accipi potest, qui dicit procu-

El fecH simiUler. Nara sicut per apostolos suos gentes

id est ad

coteternum

sibi

ad
et

fidei graliara

converlit

ita etiara

per raartypopuli

fortassis ad Eliara

sive

Enoch, qui ante judicium
in

res

confessores non

modicam ejusdem

ad pi-aedicandum venturi sunt

mundum,

vel

ad

multitudinera ac 'cognitionem sui noniinissimul ct

aliquera pastorcra Ecclesiae, Yoca, inquit, operariot,

amorem
soquens

perduxit. Sic per ordinem evangelista apo-

ul oranes,

qui adhuc in infidelitatis ignorantia te-

stolorum, marlyrum, et confessorum tempora proillico

nentur, le praedicante, te docer.te, te a Jjuvante pnr

adjunxit dicens

:

fldem ad Ecclcsiam convoccnlur. Ante finem etenim
tst.

(26) Quaj nobis

nunc duodecima, seu mcridies

14S

VEN. GOPEFRIDI ABBATIS

ADMONTENSB
cum
nos
eis egisti,
i!li

lU
quod pares

muiidi plures de Judaeis el Geiitibus coliigendi suiil

A

quia ad unara pradicatlonem apostolorum in lc crediderunt. Et ideo rectc

ad unitateno

ildei.
illis

Et redde

mercedem. Merccs

ista,

qu?e

illis

illos

nobis fecisti.

Nam

miseri sumus, qni
Quidqiiid
eniii)

dari jubetur, cognilio est Patris el Filii et Spirilus
sancti, sicut incarnata Dei sapienlia loquens ad Pa-

portavirr>us

pondus

diei el

astus.

boni ex lua gratia vel prosperitalis accepimus, quid^

trem

ait

:

Jlccctst

autem
et

vita wterna, ul cognoscant te

quid adversitatis ex judicio tuo pertulimus, totum
miseris animabus nostris grave

tolum verum Deum,
{Joan. xvii, 2).

quem mi^isti Jesum Christum Congnie autem subinferlur Inci:

quodammodo
libi

erat

pondus.

Nam

nec

in prosperis

bonorura om-

piens a uovissimis usque ad primos. Novissimi

175

nium

Largitori

pro acceptis beneficiis dignas granec in adversis ei

etenim sunt gentes, qui per fidem convertentur ad

liarum actiones persolvimus,
merito noslrac iniquitalis,
le

Dominum

;

primi vero Judaei

,

quos conversis jara
et

super nos mala indu-

gentibus ad

agniiionem

suam vocat benignus
fieri

cenle, sub juslo tuo judicio

animas nostras humi-

misericors Dominus. Recteergo gentes Judaiis pra>-

liavimus.

panuntur, quia non potest

ut Jud»:i geniililatem

nj
m
^
facttts esl

nOMlLlA XXH.

prc-Ecedant in conversione, sed post
liura
tise
,

vocationem gen-

etiam

ipsi

salvantur secundumelectionem gra-

EAMDEM DOUINICAU TEKTIA. Formavil igitur Dominus Deus hominem de limo
terra, et inspiravit in faciem ejus spiraculum vitce, et

quemadmodum
XI, 25).

beatus Paulus dicit

:

Cum

pleerit

nitudo gentium introierit, tunc omnis Israel salvus

{Rom.

Unde aperte sequitur

:

homo in animam viventem (Gen. Omnis homo, qui in j)eccatis conceptus
quandiu
in

ii).

est et na-

Cdm venissent ergo, qui circa undecimam horam venerant, acceperunt singulos denarios.

Genles quidera, ad-

peccatorum jacel sordibus, quandiu limo foedatur terrenae contagionis, infornus quotns,

huc convertendse, quasi circa undecimam venieot, qui
in incredulitate

dammodo

apparet in conspcctu divinae majestatis.
tola mentis

usque ad finem mundi permanebunt.

Cum enim

iBlentionelimdionxusmanct

Sed

tunc accipiunt singulos denarios,

quando per
inci-

pracsontis vitae,

cum, inqua^i, ea solummodo desiquidrectiusquam /tome de poterit? Sed prseveniens omni-

lidem sanctae Trinitatig inslructi cognoscere
pient Redemptorera suuro,

derare, ct diligere novit, quae male sordens Uibrici
saeculi deleetatio ingerit,

qui

Deus ante sxcula

pro ipsis horao

fieri

dignatus est in flne sseculorum.

limo formatut dici
potentis Dei gratia,

Venientes autem et primi arbitrati sunt quod plus
esseni accepturi.

cum horoinem

formare, id est

Primi

isti

,

ut supra raeraoravi/<

reforraare de tanta disponit miseria,

secundum
litterac

in-

mm,

populi sunt Judxorum, qui idcirco primi di-

genitam

sibi

bonitatem misericorditer

ei inspirat

ciintur, quia

priraum

electi et vocati fuerunt, sed
illi

Dei et sui cognitionem, juxta sequenlis

nar-

postmoduiQ Cbristo in carne veqiente
nolcntes

credere

rationem.

ab ipso reprobati sunt.

Hi plenitudine

gentium conversa tandem venicntes ad unitatem
lidei

ar6i(ra(t sunt

quod plus etsent atcepturi. Bene
sunt,

Et intpiravH in faciem ejus tpiraeulum vita. Ver Cariem.quahomoquilibet agnoscitur, nonnunquara in sacro eloqnio cogniiio Dei designatur. Pcr tpira-

quidem

non arbitrantur quia nunc utique opinantur quod quandoque praiferendi
dicitur arbitrali
sint gentibus, ut et
dignitatis gloria prae
filii

cutum vero

vita:

graliam Spiritus sancti non incon-

gnie possumus accipere.Cum ergo oniuipotensDeus,
ut pra:diximu9,

diiecti, et praeelecti

majori

hominem de

informitaic peccatorum
in

illis

jure haredilario debeant
et ipsi

reformare deliberat, inspirat

faciem ejus spira-

&ublimari. Acceperunt autem
rios.

simjulos dena-

eulum
nire

vitce,

hoc est per gratiam Spiritus sancti ve-

Nihil

enim amplius

176

>" conversione nisi

cognitionem Patris
piunt.
ter,

et Filii, el Spiritus sancti acci-

eum facit ad agnitionem Dei ct sui, ut et creatorem suum veraciler agnoscat, et quam deformisfuoril in peccatis,

Singutot utique denariot, quia denarius Pa-

digne poenilendo recojnosrere valcat.
et
sui,

denarius Filius, denarius cst Spiritus sanctus,

Accepta autera coj^nitiono Dei

cum circumconversionem

ntque pcr

unam eamdemque

veraj fidei viara ipsi ct

D

specte seipsum
forraitatc

bomo

considerare cwperlt, et dcinvit;:e

gentes ad coelestem perducuntur palriam.

sua confusus, ad novcs

Et
lias.

ttccipientes

murmurabant adc&rsus patremfami-

venire decreverit, rect* de

illo dici

poterit

Istud raurmurrecognitio humilis estet dolor oc-

Et factus est Somo

in

animam

vivenlem. Quandiu

cultus,
tate

quem

in corde suo babcbunt, dutn in veri-

enim homo vivens

178 ^^

pcccalis mortificare ne-

Deum

cognoverint nimia aCQiclione

spiriliis

quaquam

in se sludet vitia carnis,

qux

rcfera sunt

gementes
ruit,

et dolentes,

qnod tandiu
Hi

illos

Deus dese-

opera mortis, non in animam viventem, sed in ani-

tandiu in crrore suo ca:cos rcliquit, lacrymosa

luam quodammodo factus

cst

morientem. Poslquam
coeperil,

cordis

voce dicenlcs

:

noi;is«tHi»

uiia hora fcce-

autem

haec in se morlificare

ipseque in

runt, ct pares illos nobis fecisti qui portavimui pon-

dut

diei et

cestus.

Ac

si

dicant

:

Dominator Dohabuimus,
acccpimus.
fccerui:!,

mine, justus es, et rectum judicium tuuro, quia quod

nos primi vocali in

patribus

nostris

quodque
Li

in lcgc et Scripturis longe ante

jam bene da illo d ci putcrit quod factus sit homo in animam vit>!:,tc:.\, qiii prius factiis fucrat in animam quodammodo nioricnteir.. Quid sit vero quod in enimam tiventem hcms faclus dicitur, cx ipsius Domini verlaudabililer vivere decreverit,
bi$ colligi polerit, qui ia ipso

Domino

novissimi,

gentes videlicet,

una hora

primurdio bumaaai

449
creulluiii!] dicil
:

IIO>Ill l.t:

DOMI.^ICALLS
IioiiIh iibcr
t-l

ut
ex|iC(liliis

Faiiainui, Inqiiit, hoininfm ad inta- \

(ll^iioKllur

eiM

U*'*'(l cli

giarin et similituJMinn imstram.

Ad
(

iiii:i^iiiriii

(|iii|)|)c

oido

iici|uriiti(i litl«r.i'

»|tcttc vidctiir iiiJicaii',

Dri

tiiiu*

lioiiiu

lailiis

di* itiir,
iit

niii

is,

qiii

piinii

i'rodujiliiur Dufinitui

Ihui dc liumu omue
cor

litjttmm

poccaiido

iiii:i}{iii(Uii

Dci

ho

violuveral, Ijcne

vi-

pulchrnm

vitu, r<
''I

ad veiceHdum luure. Per liumum
liuiiiilc

vendo rcrorinari

in bpirilii nuMilis siia' ilcsidt ral.

Ad
pcr

180

'**<'

loco

p(j'iiilcnlli
(|ui

cujUklHKl

iinilitiiilinoiii aiitcin

IVi

fai liis dicitiir, ctiiii siinilis

lioiiiiiiis

iiilclligrrc
,

pohsuniun,

convcrtui a4
inoruni
iiienlic,

ci flcri dcsiilcrat, id csl siciil illc siiiiiiiic lioiuis

Itoiniiiuin
liiiinilitcr

duui

inforinitatcin

|.c( caloriini

unmia

cxstilit,

it:i

cliaiii

ips(^ lioiiitatis
illc

illiiis

ciciii-

(oiihidciaiido ad
cl
liac

o< iilus

rcvocal

plnin nssi^qiii cuntcndit, fiicul

niundus, iino au-

liuinilis

(ll,

dcjccttis in ocutiH propria; cunsidera»

(turtotiiis iniiiidiii£ erat, ita ipse niundiis corde et

tionis.
inili

De

ergo nobili

litiino, id

csl de hoc liu,
li-

corpore cssc
npparuit,
ita

sliidct

,

sictil illc niaiisiiclus ci linniilis

corde producit

noiiiiiiiiqtiaiii

Douiinus omne

ipso liiiniilcin cl

inansuctnm
do

oinniliiis

lliiu'i)i,

fortittidincin vidclitet et cinineiitiaui

bonoruai

KC ccrncnlibus pr;cbct.
Qiiisiiuis

opcruin.
linio lcrroc, id csl

orgo

ila

de

linio lcrila

Lt nolanduin qiiod non dicil
cuiii
IJ "'^

:

Omue

liijnum, ted
el

reiK« conversationis forinalus fucril, qiiisiiuis

additaniento qtiodauiinodo

:

Vuklirum vnu,

pcr inspiraiilcm gratiam Spiiilus
agnitionc Doi cl sui,
lic

sancti, acccpta
in

i'CA<CHdum ««aiv. /*u/f/(ru»i rc\era /(j/rium

dit ilur

anima moricnle

animam
cl siinili-

opcralio, quoe de vcre bumili corde protedil.

Nam

faclus fuoril vivciilem, et ita ad imaginoin

quicunquc cx tolo corde se bumiliaveril

ludincm Dci reformatuin se recognoscil, ut etiam
ipse imagincin Dei in se renovans, Ei a

quidquid cMcriori corporis excrcitio cxbibuerit, pulchrum est
,

qno faclus

miquc

in

ronspectu divina: niajeslalis, pulchrum

et

est, por bonitalis, munditi* et mansuctudinis exem-

ddeclabile in x*stimatioiie

bominum

;

utile erit eliain

pla

179

similis licri loto mciitis cl corporis annisu

ad sdificationcm proximorum.

Nam

quicunque &«io

Mivigilei el dolocleiur, valdc neccsse

babct, vA

la-

vcra buniilitalecst, eliamsi bona quxlibcl operelur.

benli s;vculo alicnus prorsus efliciatnr.
diutiiis deinorari

Nam
,

si in

eo

non tamen pulchrum
tatis

dici polerit,

quod sine humili-

volucrit, insurgenlibus

paulalkn

pulchritudine aclum fuerit.
:

Lnde

et

Doniinus

tiimulluantium rorum occupalioiiibus
vii tuosi

a profcctii
,

in

Evangelio dicit

Lnceat lux vestra coram hominivestra bona, et glorificent

operis meiis

nonnunquam

torpescit

et in

bus, ui videant opera
trein

Pa-

defcctnin dcsidios;e convcrsationis
el

se dejicit.

Uude

vestrum qui in

ccelis est

(Maith. v, IG).

apleniox scqnitur

:

Plantaverat autem Domimis Deus paradisum voluplatis
tt

quK

principio.

Per paradisum, qni liortus deli-

C

qttia illa operalio ex humilitate procedit, suavis est ad vivendum, suavis etiam erit aliis hominibus ad imilandum. Livita- in

El ad vescendum, inqnit, suave,

tiarum

dicitur, spiritalis vila accipi

non incongrue
Sunt

gnum etiam
posila in

medio paradisi esl ratio homini»
illa

poterit, in

qua anima;

delicatae,

animae deliciis su-

medio

cordis. Ratio vero hominis,

vis

pernx dulcedinis

aflUienles sunt congrcgatoc.

animai dicitur, qiia solum
templaiur.

Deum

et coeleslia

con-

etiam nonulli in sseculari viia, qui Conditori suo
placcre contcndunt per bonse operationis nierita;
sed, quia ab infimis bonis sese

Tunc autem homo rationem suam

in

me-

nequaquam suspenipsi

dunt, spirilaliuni deliciarum gratiam nec prxgiislare ncc percipere queunt
dtilccdinis
:

ideoque

auctori

cum divino fultus auxilio et inierius suum sapieuter novit discersuperius nere, ut videlicet Deum qui est suum superius, ut Dominum et proprium factorem tiraeat, veneretur et
dio cordis diciiur liabere,
diligat; inferius vero suura, qttodest corpus,

gustum proebere nequaquam polerunt

utser
hoc

dulcissimaj refeclitmis,
delicalus et

Nam quemadmodum
reficit et
vilis, sic

cibus

vum

propriae poiestati subjiciat. Qui ergo iia supe-

moUis suaviori sapore

vegetat

riori et inferiori
esl, qui

suo

id

quod suum

est trihuil,

cor bominis,

quam

cibus durus et

nimiriN»

Factori suo debitai subjectionis revereniiani

anima; inChrislo, ulita dicam,delicataespiritalibus,

irapendit, et corpori suo necessaria justo

moderaSed
prx-

inquam,

deliciis cnuirit.t^majoris dulcedinis

gustum p niine indulgere

novit, hic revera raiionem aniniae

giilturi ipsius dilecti praeparant

quain bi qui solum-

suse recle dici poterit in

medio cordis
et aliis

h.-tbere.

inodo per bona exteriora Deo student doservirc.

qtiantumvis honio quilibet spiritalis per

Igl

Etbene paradisus
id cst

islc aprincipioplanlatus dititur,

venientem Dei graliam, his
tiis

virtulum exerci-

ab eo qui csl principiura providenlia diviniB

«dispensalionis

homim

cuilibcl

,

ad salutem

Yil?e

sursum semper lendat., qtiandiu tanien corpus» quod aggravat auiraam, porlat, dubiura non est quia
scepe ssepiusque hastentalionumraoleslias
tiat,

ailcrna; vo^^.ato, praiordinatus.

Quod bene

raanifesta-

insescn-

lur verbis

mox
illa

sequenlibus

:

ut videltcet ea delectelur iraplere quse propria

In quo posuil honiinem, quem formaverat,
delicet dc

quem

vi-

volunlas videtur suggerere.
vitae

infoi-miiate peccalortim, de anima, in-

positura in

Unde eliara post lignum medio paradisi, continuo suLjunPer lignum scien-

qiiam, morienle in animara reformaverat viventem.

ttuni est:

Omnipolens ergo Dominus hominem formatum de
linvo terra; ponit in paradisuni, in spirilalem scilicet

Lignumque

scienti(e boni et mali.

lix boni et mali propria hominis volunlas valet inloljigi,

vitam, ut lanto ubcrius fructura

bonorum operum
occupa-

cum

sicut diximus,

homo

quilibel virtulum

valcat profcrre, quaulo a slrepitu terreiiae

pollens profcctibus, plus huiiianis dcleclatur altDlli

147
favorlbus,
tegi sit

VEN. GODEFBIDl ABUATIS ADM0NTEN9IS,

US
m»:

quam

in occullo proprise conscienUae conliis

A

luicm (Rom. x, 10). Dicilur eliani Phison orit
taiio,

contentus. Cura vero

ct

hujusmodi co(it

quod recte eidem convenit prudentix
el
ille dici

Nam

git ilionibus

homo

inaniter est oecupalus^

non-

prudens revera

poteril, qui per mutatio-

nunqiiam, ut a divina dulcedine aridus appareat,
soIid:£que virtutis prorecLum

nem
cipit

dcxterae excelsi novis, ut ita dicam, linguis inlo jui, id est ut

minime

in se sentiat.

qui

prius superbo ore, verba

Quapropter necesse valde est ut oranipolens Deus
)iominera,

arroganlia; proferre scJilus erat, humiliter
incipiet
;

jam loqui

queni

sic,
,

ut

supra memoravimus, de
divinae misericordiae

qui prius ad otiosos sermones frenum lin-

limo terrjE formavit

oculis

gua; intrepidanter relaxabat, custodiam
ori

rnrsus respiciat, ac rore Spiritus sancti ariditatera
icrre
illius

suo ad sejificationcni
sapienliae

irrigare
iste

et iofundere iKgnetur.

QUod
:

sale

jam ponens sermones conditos proferre studeat. De quo
proximorura
:

fongrue sequens
Lt
fluviiis

versus expouere videtur

fluvio eliam
cuil
et

adbuc subinfertur
terram
llevilalli
,

Ipte est, qui cir-

egrediebatur dc loco voluptatis ad irriliOC in loco posila

omnem
aurum

ubi nascilur
est.

aurum,
do-

gandum paradisum, Tria
rentur
:

esse viIri-

tcrrcc

illius

optimum

Uevilath

Fluvius, locus, voluptas, per quae eViam

lens, sive parturiens dicitur; parturirc vcro, qnasi

nam
mus,

numinis professionem divini aceipere possuPalreni,
cl

Filium, et Spirllum sanctum. In

B

desideranter
son,
id

parere dicimus, Circuit
prudentia

aulem Phiv
llevilath^

est

omtiem

terram

t»o/upia/« scilicet

Patrem;

in loco

Filium, in (luvio

cuin
sit

bomo per prudenliam hoc
pro
peccatis,

addiscit, ul dolois
et

Spiritum sanctura. Et bene per voluplalem Pater de«ignalur
;

qua;

commisit,

bona de

sfr

nam

ipse est verus et indeficiens fons to-

parere
Ibi

desideret,

quibus

Deo

satisfaccre possit.

tius Toluptatis ipse pleniludo lotius grati» el dul-

eliam nasciuir aurum, per quod intelligere po&inlellecium. In
ierra ergo

«edinis,

qu» de

lorrente voluptatis suae, non solum

sumns bominis
laih,
tis

Hevi-

CQBlestium viriutum satiat et inebriat agniina, sed

hoG

est, in

corde dolcniis et bona dcsideran-

eiiam humana

delectat., reficit et

confortat corda.

uuriim quociammodo nasc^tur

cum

per Dei gra-

Recie etiam per locum voluptalis ipse Filius accipilur selerni Palris, in
et inhabilat

tiarn

silmmse v^rlutis intellectus homini dalur. £t
terroe illius

quo corporaliler inhabitavit
divinitatis, in

auTum

optimum

est.

Optinium revera

omnis plenUudo

quo

solo,

intellectum habet, qui sempor dolens et pro peceatis, et

super quera solum requievit Spirilus sanclus
oninibus donis
suis.

cum

semper parere desidcrat opera
qiii

viiiutlj.

Per fluvium vero Spiritum
sicut

Nam
C timus
lath,
tis

sunt nonnulli in sjeculari vita,

magnuni
:

sanctum designari diximus. Nara

fluvius ari-

quidem intellectum ex Dei habent
ille

gratia

sed op-.

dam irrigando terram germinare
sancius arida

facit, sic

Spiritos
sua;

solummodo

dicilur

,

qui in tcrra Hevi-

hominum corda

fluento gratiae

id

est in corde dolentis et

bona desideranet
,

*nfundendo, ad proferendos dignse operalionis fructiis

nascitur. Ibique invenitttr bdellium

lapis

Ony-

perducit. Fluvius ergo de loco voluptatis egredi-

lur; quia Spipitus sancUis de Palre et Filio proce«Ut,

chynus. Bdellium arbor est aroinalica gra, sed lacrymara efl"undens iucidam,

colore ni-

183 b'"stu
si-,

quemadmodura
dicit
:

ipse Dominus. in Evangelio ad
credis, inquit

amara, bonique oduris, qua;

si

vino perfusa fue-

Philippum

Non
iste

182

'/""' *?/"

rit suavius redolebit. Omjchinus vero lapis est

in Patre, et Pater in

me

est? (Joan. xiv, 10.)
aperitur,

Ad

militudinem habens ungnis huniani. Per bdellium,

quid vero fluvius
subjungilur
:

egrediatur,

cuni

Ad irrigandum paradisum, id est ad icrigandum aridum el durum cor hominis, ad irrigandjm
ct

quod nigrura colorem babet, sed lacrymam lucidam dicitur de&udare^ cordis compunctionem iion incongroe possumus accipere. Nara quicunque ia
vera corapunctione cordis reatuni considerat prasibimet ipsi \ivse conversationis , "iger quidera

excolendam tecran»
Quid etiam

infecund.ne

mentis,

qux

jara siti aruil,

nec fructum ex se profcrre vavirlulis, quid gra-

let virluosi gerniinis.
tiae et
liir

perfectionis fluvius iste

ita

egrediens operc-

delur sed lacrymae ejus, id est poeniteniia illius bicida quodammodo apparel in cou^pcctu divin»

per ea quse sequuntur

inl<;lligi

datur

:

0»« inde
ni-

D

majestatis. Lucida, inquara, est quia

animam pec-

dividitur in quatuor capita.

Per

qiiatiior capila

mirum

cardinales virlutes non incongrue sunt acciin quibus, et

caiorum obscuritalc denigratam lucidam facit et mundara. Onychinus vero, qui unguis humani habet similitudinem, satis

piendx,

ex quibus pendent et consis-

convenienter

vitae

expri-

lunt vittiiles caeterae; quod ctiam ipsa Huviorum
intcrprctalio

mit

perfectionem. Unguis
Jiicipil,

enim

ea parle qua apin
;

evidenti

dcclarabit

indicio.

Nomen
,

parere

candorein

oslendit,

medictaie
illa

uni Bhison

:

Phison os

pupilliB intorprotalur

quo-

autem

sanguis apparet nKSius albcdini

vero

niam autem, ut notum
p'jp4Ua
Piiison,

est

omnibus, orc loquimur,

pars, qiuB de carne abscidi

solet, pura apparet.
subtili

videmus

,

bene per primum i&tum fliivium
virtus, qiiae
veris.sinie

Quae onmia
mystico,
perfeclio.

si

intellecla

fuerint sensii

el

qui ot pupilla: dicitur, prima

recte

per

haec

eadera

vilae

ex.primilur

prudenlia

nominalur, designatur.
dici potcril, qui

Nam

Per illam igitur partem, qu» apparet
acrJpi valet,
sive

prudcns

illp

hoc quod corde credil,
Paulus
:

lucida, innocentia

per

baptis-

orc confiteri non nietuit.
apistolus in Epistola sua
crrditur ^d ju^tiiam
;

Quemadmodum
loquitur, diccns
fit

mum,
revera

aive per

pocnilentiara
diritur,

accepla.

Nam

tunc

Corde
ad sn-

homo
in

lucidus

cum innocpnliam,
posl lap^ura pcc-

ore autem confe^^^i?

quam

baptismo accopit,

vel

:

,4«)

nOMIl.l.f.
pmiiUcnti.r
frucluiii iu

DOMI.MCALtb
A
lias iiiolitB

«M
(•j^rrj fortilrr

«latonim per diguiB
iiiorohilur.
iiiislus
(*sl

recipric

prav*«'ontiirtuillm«

aljium
«orlit

IVr

iurdifliitriii

aiilriu,

(|ua

rubor
paHsiit-

pal

d(> Riio

corporc

l'oi»ti|iiain
<

uulcin in
jaiii

liiijuii

ulhoilini,
quiii

iinitalio

piiilii^uratiir

I.HMiitriilir

const.inlia
vilia
,

arniH
a

uli(|uaiiluliun
tpii

liuiii CliriBli,

poHl acccptuiii prr pdMiiti-iiliain

iiKM tillcavcrit

(|uia

nialignoruni

tum
arv

ltuioccnli;e
CliiiHtl
iitMii

caiulorciii

ncccssr
llcri

cst

ut

passionuni

IrnlulioiiibiiH lilior iuM|ua(|uani (•»»<
iiiatiiraiii

185 P"l<'''it,
(

gociub huinu
iii

studcat, ct tiiorlillcatiocoiiiitciis
iii

viituliH

illiuH, (|ua^ tcni|iiMUiitia
iil

d.i.itur,

ejuH ipsp
Qiii
si

corpoio buo circuiuriMTc
iit

iiidurcrc iiiMcsHC lialxliil

Vidclii <t

(intra advcrfca-

lciulal.

ila,

(lixiiuiis,

prudculi
iioii

rioiuin jacula, (|uasi sat^illa
tiu.

i|isa pr;«'volct

tLMn|»cran'

consilio, opcra cartiis

inortillcarc

dcsinit

Nuin qunsi

8a;{itia

qua-dain (;oruiu(d)viat jaculii,

corporc suo, roctc

illi

parti ada'(|uabilur (|uu; diiru

duiii forliler
piM-

lionio rcBiHl('ii<ip viliis pr.i'cavcre

»cmQul

proiiius osse vidolur. Si onini ita piis lalioruui slu<iiis

studct insidias coriini prav;c
ila

Hii^ifcHlioniH.

in

pnosonli

purgari
cl

c(Mitcudil

al»

omiiilKis

cr^o
lialct

foilis

f;i(tiis
liotii

fuiMil

iii

pra

lio

,

opus jaru

pcicalurnni

coii(a|;iis,

quantuiu

in

lioc

inuta-

tilcursuiii

cortauiinis coiibuiniiiuic lOn,

Lililatis loiiiporc

ost possibilc, vigihuitcr rolinore
,

tondat in Doniino. Si cniin in jOslitia

quant hc-

studuerit porfiTlioitoni vitac

cum

quandoiiiie corct

mcl

approlioiidcrit, vivcre

usquc ad
vero per
fucrit

nioi teiii btiidne-

pus
lilicr

hiic («rruptiliilo doposuorit,
iii

purus oiniiino
Soqnilur
cst,
:

"

rit,

por boiios justiti:e frnctus,
potoril.

frugifor jatn rocte
ha-c
in

districli»

cxainiiio orit.

dici
circitit

Quicunqutj

\irtuluin
vi-

Kl

»i(.men

secundo (ichou. Iste

qtti

donii
la,

subliinatiis a

Doiiiino

spirilali

terram /Elhiopiiv. r.ohon abrttplitm dicitur, .^lhiopia vero tenebrtv intorprctatur. Quid

huic

ctiam

congrue
subjungit

conyenit, quod

scquens

184 ^^Z^
ill.'^,

P*""

Iiic littcra

mox

Celton, qui abritptttm dinilur, nisi virlus

qux

Tutit ergo Domittus Deus hominem
vcrat, et posuit etlm in

qtiem forma-

nuncupatur fortitudo, accipilur? Fortis procul dubio lunc hoino dioi polcrit, cuin viriiilor agons in
Doniino
oiniiia, qu;c

paradisum
est ac

voluptaiis.

Qiiod

enini dicil

ttilit

eum, idcin

si dixisscl allollil

antoa dilovit, qujc nuilesuavi

cum

in spiritali vila, sublimeui videlicct

eum

facicndo

delectationc in bccultis suis «utrivit el fovil, foiliter

de corpore suo ahrumpit. Cf/ion,

id cst, for,

per cresccnlia in dies virlulum merita. Atiollil, iiiquam, cuin a lcrrcnis dcsidcriis ad cclcslia desideraiida, ut nihil

^tudo. ornntMn lcrram jEihiopiw
isebrosa
di.ximus^,

circuit

cuin leut

jam

ci in

pncsenli libeat, sed tolain
et

op<M^
I

prav;B

consueludinis

fortiter,

animi intentloriem, tolam spera suani

dcsidcrium

omo

de corpore suo abrumpit,
:

sursum, ubi ipse manct,

figat.

Nomen
Assijrios.

vero Ituvii terlii Tygris

ipse vadil contra

q

Vtoperaretur,in(\mi,et custodirelitlum[cod.illud.]

Tygris sagitta, Assyrii vero dirigentes in,

Non

eniir olio vacare habel,

quem Dominus

ila

in

terprctantur. Bcne crgo per Tygrira

virtutem

il-

spiriiali vita attollit el sublevat,

sed ncccssc esi ut

iam

,

qua; lenipcrantia
Assi/rios

vocatur, intelligere possuaccipiendi

operanti in se gratia; divinse ipse etiam cooperator
exislat, id est Mloperc/uropcra virtuVise/ c«J/o(iiat,

mus. Per
npiritus,

vero maligni

sunt

Tygris enira, id est temperantia, contr*

ne perdat pcr elalionein mentis.
Prwcepitque
ei

Assyrios vadit, ([ma
liis

homo, qui teniperare
Tuittit

se a vi-

dicens

:

Ex omni
boni

tigno paradisi
et

novit
,

,

quasi sagiltam

rontra malignos

comede

;

de

tigtio

autem
:

scientice

mati ne co-

6piritus

cura fortiter

resistit

pravis eoruin sug-

medas. Quasi dicat
studia,

Omnia

virtuvsae operationis

gestionibus,

omnia

pise

conversaiionis exempla, qua; iu

Ftuvius autcm quartus ipse est

Enphraies. Per

spiritali actilari

cernes vita, vigilantis animi inten;

Euphraien, qui frugifer dieitur, virlulem illam deKignare possumus,
quse justitia

lione sedulus imitator exsequcre
scientice

de ligno autem

noininatur.

Qui-

boni

et

mati ne comedas, hoc est propriam

cunque

enim tribus supra nominatis virtulum gradibus Domino auxiliante firmiter siare piisdequandoque virtutem
illam

iinplere voluntatem

nunquam

appelas, ut videlicet

dona mcae largitalistuisascribeiido meritis, gioriam

certaveril laboribus; hic

^

requiras humanae laudis.

adipisci roerebitur, ut juslilis; laudabililer vivens

De

ligno, iuquit, scientitv boni et mati necomedas..

fructum bonoruni de se indesinenter Domino pioferat, ita ut

Scientia boni et mali experientia est boni et mali.

etiam fnigifer recle dici valeat.

Aliud est scire malum, atai"; aliud experiri nialum.
Scire siquideni

In his etiam quatuor fluminibus, quatuor ordi-

malum

186 ^^ """
transire.

experiri, e&tniaN

nes accipere possunius
ligenles, per

:

Per primum Phison
G«;/ion j)oenitentes,

intel-

nequaquam

conscntire; cxperiri vero waluiu esiiu
Scit

secundum

per ter-

malam operatiouem
experitur, qui

mahini

ei

non

liuin

Tygrim pugnantes,

pcr qunrtum Eaphralem

malis

operibus

resistere

nititur.

consuramantes. bi his
ficere

ai-go

qualuor ordinibus proid

Prohibet ergo Dominus hominein, ne de lignoscienliaebonictmali comedat.idest ne
tate
ita

habet quisque electus,

est ut

primuin
Condito-

propria volun-

prudenter intelliga» qualiter clcmentiam
ris
s

offenderit,

peccatis

qualemque satisfactioiiem pro Deo debeat. Dein vero cum jam per po'se mactare
ccrperit,

malum qiiandoque experialur. Malum vero experitur, cum ea quai propria volunlas suggeril, opere iinplere non nieiuit, cum pro his»
abuiatur
,

ut

nitcntiam

fortitudo ei saiis
fortis

quae divinitus sibi sunt coUala, inanitjev exiolli desl(ierai

iicc€ssaria crt,

jam per lamenta

poeuilcu-

laude bum.iiia.

:

:

151

TE!<.
:

GODEFRIDI ABBVTIS ADMONTENSIS

152
vita ipsius fuerit
et sine

Et nolandum qaod dicitur
^uid enim horao maslicando

Nee eomedas. Quidcomederit,
aptatura

A quam

animalis.quam volubilis
brutum,

quod

videlicct, quasianiraal

sensu irralio-

qiiodammodo corpori adhsn-ebit. Et est quasi dlcat Si appetitus humani favuris mentom tuao» illioiat,
vide ne comedas, id est ne
ita

nabiliter vivendo in lulo vitiorura sese icamerserit»

quod
Vl

etiara volubili vita,

id est

tumida el superba
deliquerit.

delectabiliter suscipias,

conversatione

multum Conditori suo

nc tandiu cogitationes versari in corde tuo permitlas, ut delectalioni

videret, inquit, quid vocaret ea.

Formatis his

quaridoque consentias. At

si

de-

icctatio prar.iluerit, libique
scientije

vim infcrendo de

ligno

omnibus in corde hominis, hocest priusquam homo haecomnia perspexerit oculoprovidse considerationis, videre vult

boni

et

mali comedere persuaserit, in qua-

omnipotens Dominus quid vocaret

(unque die comederis cxeo, morte motierh. In quacuiique die, quacunque aocle, hova, vel

ea, id est videre et cognoscere desiderat

quomodo

momenlo coconleu-

niederisex eo, vohintarixdelectaiioniconsentiendo,

pro his borao salisfacere decernat, quomodo per puram confessionem turpis perpelrationis opera veraoiter studeat revelare,
turaidae mentis elalionem districte non differai accusarc, sicque de-

morte moricris, hoc est
das, ut ettu peccato

ita in le mortificare
fias.
:

quomodo

mortuus prorsus

Potest el aliter intelligi quod dicit

Jn quacimque

mum

piis

laborum studiis pro his omnibus Deo saSi
enira

die romederis ex eo, morte morieris. Si,
l

inquam, de ^

li&facere.

pcccata sua

homo
adipisci

veraciler

gno

scientia;

boni et mali comcderis, propriae vo-

agnoscens, pure
lur, plense
luj'-

et perfecte

conGteri non confundiraerebi-

luntali
die,

usque ad consensnm obediendo, in quacunque
est

indulgentiae gratiara

id

quandocunque dies

alicujus

scientiae,

188

Q"o*i rectesubsequens ordo verborum in-

alicujus visitationis Divina; ortus fuerit in tuo corde,

sinuare videtur.

mctte morierii hoc est veraciter agnoscendo, digne
poenitendo sic in te mortificare conlende, ut nullam
ultra potentiam in te videatur exercere.

Omne
ipstim est

enim, quod vocavit

Adam

animte viventitf
in confessione

nomen ejus. Qualem revera

satisfactionem
Bione

homo

exhibuerit, talera in remia-

Dixit quoque
r

fnem

csse

Dominus Deus : Non est bonum hosolum. Quoniam enim homo quilibet, qui

peccator-jm

gratiam

habebit.

Qualis enini
:

confessio, talis erit et remissio. Sequitur

«anta virtutum excelientia a
j

Deo

est sublimatus, si

Appellavitque

Adam

nominibus

suis cuncta
caeli

ajii-

uUos

tentaljonum

in

se senliret

motus

facile

mantia terrw,

et

universa

volatilia

et

omnes

extoUendo se super se
cura providentia
prjevidens dicil
luin.
vjtae
liihjl
:

vitio subjaceret jaclantiaeipse

bestias terrw. Agnilis enini

per Dei gratiam pecca-

disponens omnia, salutera ejus

bonum hominem esse $odicat Homo iste qui m lam eminentis consislit gloria; solus quodamniodo est, quia
est

Non

torum sordibus innumeris incipit humititer confiteri adversum se injustitiam suam imponitque
;

Ac

si

:

cunctis animantibus et volatilibus coeli et bestiis.

terraenomina sua,

cum

singula quaique peccata no-

de propriae

187 vilitatis sentit
quas

miseria. Digni-

minatim, ut

ita

dicam, proferrc non meluit in con-

lates enira virtutum,

in se habet,

nonsunt ejus

fessione pura,

proprise, nec propriis ejus nierilis ascribend» quia

Adam
por
in

vero non inveniebatur adjutor similis ejus.
in

4.olummodo ex larga noslra eas habel bonitate, qui
si ila

Immisit ergo Dominus Deus soporem

Adam. Sopermittitur.
nisi

solus permanserit,

nilque

fragilitatis,

quod
as-

Adam
est

mittilur,

cum

per occultura Dei judi-

siium est,

in se senserit, virtutes,

quas ex nostra
solum
lalc

ciura torpescere in bonis operibus

homo

Iiabet largiiate, nobis ingraliis exislens, virtuti

Quid

enim desidia boni
?

opcris

sopor
si
fit

cribet proprise.
eufli

Ergo quia non
ei

est

bonvm,

ita,

quidam

pigrae mentis

De qua torpovis ignavia,
ipsa ei virtus

esse,

faciamus

adjuterium simile

sui,

cxcutere se nequaquam studet mens humana,

tcilicet

adjulorium faciamus, non quod impedimen-

nonnunquam
i>'si

ut etiam

auferatur„

tiun ei ingerat, sed
faciat.

qnod ad pios labores
elidat et destrual,

excitari

qua bonis prius
carnalis

actibiis insislebat ul nihil

Tale eljam adjiitovium, non quod finnitatem
ejus

fragiliiaiis inollitiera
litteiae
tulit

inveuiat,

jam inse quod
ejus.

bonorum
rohustius

operum

sed qiiod

D

^^^^ sensus sequenlis

insinuat

oum

in soliditate siare faciat. Simile sui,

Cumque
Gosla enim
litcr

obdormiret,
ei tollitur,

unam

de

costis

jd est ul aliqiiid lalc in seipso sentiat,

quo proprice

cum

forliludo,

qua priusuli-

frac[iJitatisraemor, nondevirtutumjrratia suporbire,

opcrari solilus erat sublrahitur. Itaque virtus

spd de nostra: honilalis auxilio discal himiiliter con-

caine replclur ciim carnis fragililatem in se sentir©
iucipit, qui

Cdcre.

Unde otiam hene
igitur

sv.bditur.

duduiu. lirmus et slabilis ad viitituni

formatiB
mantibus

Dominus Dcus dehumo

cunctis ani-

excroitia cxiliiit.

terrar, et universis v^latilibus cali

adduxit
de

Et adificant Domiuus Deus costam, quam tulerat

eaad Adam. Format Omnipolens.cuncla animanlia
et volalilia
r(i.ii,

Adam,

in

mulicrem,

et

adduxit

eam ad Adam.

et

adducitea ad Adam,

cum

oculos

/Edificatur eliam ipsa costa in mulieroni, ciim, sic-

Liioiani cordis ad

hoc aperit, ut animalem el volupossit
,

ut

diximus,

ipse

homo, qui aliquando siimmae
muliebri moUiti»
virtutis

kiicm vjtam

suam recognoscerc homo
se aestiraans a pravis
inspiraliis

ut

virtutis gloria pollcre videbaUir
ita subjicitur, ut

qui prius quasi jiistus sibimetipsi videbatur et perfeitiis,

nihil jara

quod

cst in se vir-

immiinem

operihus,

sentiat, sed, ut iladicam, ad

omnia spiritualium

jam tandem dniniius

considerare valeat

tutum

sttidia, '|uasi mollis ct

infirmus cxislat. Du-

,

-

IM
ciliir

KOMll,I/i:

unMlMCALKS.
A
triiin
Jrhiiiit

IS4
r.hiiktiim.
Oiii

rtbm

Ii.t('

miilifr ad

Atbin, ciim pcr
»c.

diviiia'

hrne
r^t qui

liominl
totuiii

ft«'mi-

\.situli(iiiiK

gratiain liomo ad sc iiitru
iiitiiitii,

rcdiiciliir,

nauli

coiiiparalur.

Ipnc

rnim
i|iii

quod
fuil

ul vi^ilanli cortliK

calainit.ilis siuc coiiKide(

rot sciiiinavit.

Ipsc chI

cuncta rkiKtcntiu fordicit
:

rd

iiiiscriam.

V.t

rcvora salvaiidiis (|nisqnc,
a

iiin itu

mavit ctcrcavil
vcl iiiidc

Scd qnarc

f.ViiJ

Ibi

a virlnDsis

(>|icril>ns,

dnUcdiiii: dcsidciala' con-

ejiit? Inlns

(|iioihiiiiiiMido cral,

quiu in-

tcniplaliuiiis iiiinui sr cognoverit ciliiis

ud HcipHiini

visibilis Dciih in
tia

in\i>dblli

divinituliH %\u: kubHlan-

rcversus, undi;
riicrit,

taitt:c dcjci tioiiis
l-.t

niiscriain proiiie»
liic

lioiuini

incognituH inancbat. Kxiit >cro, quaiido
dft

providc rccognoscil.

(|uciiiadinoduin
iiitra

dcKccndcns
tris
,

siiiu

Palris

iii

utcriiiii

Virniini!»
,

ina-

sctinilur,
alloi|iiitiir.

giincbnnda

'.ordis

vocc scipsuni

su

buiiiaiiitatiK

formaaa
visibilis
iiiluH

assitm|)iil
btiiiio
fiiil,

pcr

qnam

invisibiiis
:

Dciis

niundu

appaitiit.

189
mciitis,

l^iiiltjueAdmn

Uoc nunc
si

o« ex oisibus mfi$,
:

Scd

ct

aln)

iiiodo

i[uaiido in ip&a as-

ftcaro de carne inea. Ac
<|iii

Uical

Tuinor

claiu;

siiinpl:c

bunianiutlis furina aiinis Iri^inla ita se ocsi;;;nis iicc

gravitcr

im^.

intorius dcjcctiim
dcpriniil
,

a

l>o-

cultavit, <|iiod iicc

doctriua divinilatis

sua

inino
ralis

nunc
possit

graval
,

cl

ul

ncc curpocxcr,

omiiipotculiam inundo

lu.tnilVslnvil.

Scd teminare

cxcrcitatio

ncc

pi;e
,

nicnlis

intciilio

ccri

niorc

solilo

dc

vwis

ossibua

id

scmcn suum (.iiit, qnando R muiido piirdicare ccpit.
prx'dicaloribus suis
,

coiiiscantibus luiraciilis

Kxit ctium quotidie

iii

cst

meis robuslis cxorlus est opcribus. Qnoniam
divini

indocloribusveritutis<emni(ir«

cnim posl acccplaut
nieam,
iuterius
di
>.

niuncris

graliam

laii-

semen suum, duin vcrba doctorum sua niiscricordia
prjcvcnit
rat

dent huiuanain rciiuircns idco
lantai

cxallavi inanilcr aiiiinaut
glorialio fortilor nie

ad

corda auditorum.
prrrdicat, nisi

Nam

frustra labo-

vanilatis

omnis qui
Ipse

Deus

oinnipotens in

dcjcctunt retrahit a solilu; opcrationis stu-

bcnedictionibus suis cor hominis prc^venial ct aperial.

E( caro, inquit, de carue mea. Inlirmitas cliant,
fortiiudincm

enini
,

esi.

clavis
,

David,

qui

aperil

et

([ua' jani

mcam

cnervavit, de
venit,

illa

ina.

nemo
et

claudit

ciaudit

et iieino

apcril.

io iulirmie

carnis iVagililate

quod

vidclicct

191
illud.

^^ ^^^^ seminat, aiiud cecidit secus viam,
est
,

legcin

carnis

rcpugnanieui spirilui

subjicere legi

conculcatum

et

volucres
ut
ait

cali

comederunt

nientis nequaqiiam curavi.

Verba

isla

qux,

bealus Gregorius,

Hivc vocabitiir virago, quoniam de viro suo sumpta
est.

pcr scnictipsam Ycritas exposuit, disculere hiima-

H;vc ergo infirmilas, lucc, inquam, infirm^E
fragililas
virili

na

fragiiitas

non prasumit (27). Sed lamen necessi

caruis

vocabitur
scilicct

vira(jo,

id

est

virum

sariuui

nobis esset,

quis

eamdcm

ejus
lllis

exposi-

ajens, pro

opere bumana; laudis fa- _ tionem nobis planiorem faccre possel.
,

quidem
qui sa-

vorem
tumpla
de

ab
est,

animo
de

repcllens

qiioniam

de

viro

eleclis discipulis

suis,

sanctis

apostolis

virili

scilicet

190

operatione

pienics
pienlise

erant
el

,

ulpote qui vivo fonti aelernx Sa-

virtuo.sae

conversationis sublimilate.

El quo-

scienti* die

ac nocle

communicanles
miseris,

liiam quandiu corpus

hoc, quod corrumpilur, ho-

niulta de paucis coniprehendebant, et intciligebaxU',

mo
aon

portat, confliclus iste inter spiriium et
cessat,

animam
verbis

pauca

isla sufficiebant

;

nobis

vero

qoi

quid niaxirae
colligi

ei

agendum
pairem,

sit,

tardi ccrde

sumus,

et

de mullis verbis vix pauca
,

sequentibus

poterit.

inierdum capimus
el

el iuteliigimus

non dicam panobis.

Quamobrem
iuam,
et
,

relinquet

homo

matrem

rabola

,

sed

ipsa parabola.' expositio nimis

adhcerebit uxori suw,

spiritum

per matretn vero

Hoc loco per patrem carnem per uxorem
homo palrem
et

est subobscura.

Scd
buti)
,

si

aposiolicoe vilae

imitatores esseraus,
illis,

ver-

autera ipsam carnis intelligere possumusmollitiem.

quod respondebal
sciscitactibus
,

mysterium parabolae
inquit

Necesse

est

ergo

,

ut

reliuquat

hujus

ad nos nihilominus dictum
,

matrem,

el sua:
,

adhcereal uxori, ut videlicet elatioalta

esse sperare possemus. Yobis,

datum

est

iiem spiritus

nonnunquam
,

sapientis poten

nosse mysterium

refjui

Dei, calcris autem in pcillis

ler in "se deprimat, et carnis" raoUitiem, malse securitatis

D

f«''o''s-

^^erba

ista

loqucbatur

tunc corpora-

quietem
,

suggerentein

viriliter

seuiper

liter;

verba eadem loquitur nobis spiritalibus, vi-

agens despiciat
(juam
dft

sua'que fragililatis
sese

memor nunscd hu-

delicet

hominibus adbuc quolidie
quai regno Dei

spirilaliter.

Per

bonis opcribus

extoliai,

mysterium regni Dei myslerium sacrx Scriplurie accipitiir,

miliier in

Deo

et in

poientia virtutis ejus

spem

uon incongrue

assirailatur
sit
,

^

Euara poaat. Et crunt duoincart,euna, spiritus scilicel
et

cum

iu

sancta Scriplura vere Dcus

ex san-»

anima humanoc

fragiliiatis conscii

,

semper

cta Scriptura vcre

Deus agnoscalur.

Sancta Scri-

coram Domino cognoscunt

se debere bumiliari.

ptura, quae spiritalibus loquitur rcgiii Dei mysteria,
saeculaiibus borainibus
est quasi parabola
dicit
:

IIOMILIA XXJII.
IPi

D0M1.MCAM SF.XAGESlM.E

PRIMi.

Et notandum quod
gni Dei

Vobis

dutum

est

nosse

C'im turba plurima conveniret, et de civitalibus pro~ perarent ad eum, dixit per similitudinem Exiit qui seminat seminare semen suum {Luc. viii).
:

mijsterium reyui Dei. Nosse
,

quidem mysterium renobis
\iK

nosse niyslerium sacrse Scriplurje
allirmat,

datum esse
ea
qiise

non ut tantum sciamus, sed

Ilomo
27
^ S.

iste

,

qiti

exiit

seminare semen

suum

,

scimus, opere adimplere sludeamus.
si

Sciro
stieQ*

significat ipsurn qui
l

h<ec loquilur,

Dominum
lib.
i

nos,

enim S ripiuras nobis non proderit,
toni.

tonx

Cregor.

XL

Homil.

in

Evan^.

hora. 15,

LXXYl

Patrologia;.

i55
tiae

VEiN. GODEFftini

ABBATIS ADMO.NTE>SIS
,

IS$

bona operalio non accedit. Obest eliam magis A rum
prosil
,

quo ^oncepium semen Verbi Dei assiduo

quara

testante

Domino

,

qui ait

:

Servus

est!irrigandum. Concipilur enira

Verbum

Dei,.

quan-

sciens voluntatem domini sui, el
labit

non faciens, tapu:

do auditur

;

nascitur quando
si

multis {Luc.
et

xii,

47); et aposlolo

Scienli
iv,

actionis perducitur. Sed
crit,

ad effectum bon» humor lacrymarnm de-

bonum
ny.

non

facienti,

peccatum

est

ilii

{Jac.

natum

arescit, quia

quidquid vel bonae volun-

tatis vel
:

bonae actionis ex auditu verbi Dei
cordis quasi

homo
con-

Qiiod aulera subjunxit
et

Lt videntes ncn videant,
,

parit, ex ariditate duri

natum

arescil,

audientes non intelligant

192

pcr hoc doctos

ne crescat, ne in fructura perfectae actionis
valescat.

el indoctos

non incongrue accipi posse arbilramur. Scienles euim Scriplurae mysteria recte videntes
:

Ait ergo

Dominus:

Nam
rint,

qui supra petram, hi sunt qui
suscipiunt verbum
;

cum audithi.

appeliantur

nescientes
,

,

sed ab

aliis

Yerbum Dei
vident

cum gaudio

et et

radices

exspeclantes

recte per

audientes denotantur. Vi-

non habent quia ad tempus credunt,
tentationis recedunt.

in

tempore

dentes non vident, qui legcndo

Scripturas

Sunt nonnulli qui cujn gaudio
bi videlicet qui

quidem per scientiam
entiam.
Audientes

,

sed non vident per cxperiintelligunt
,

verbum Dei suscipiunt,
diunt,.

libenter au-

non

qui

audiunt

sequenda quse audierint proponunt. Sed quia

per doctrinam, sed non sapiunt per efficaciam. His
breviter praelibatisvideamusquje sint tria
illa

^

^«''a sunt, et radices non habent quia humilitatis cl

quae

perseverantiae virlute,

quod sunl radices, carenl,
cxsequi audita incipiunt,
si ira vel

proposuit nobis in hac lectione aeterna Dei
pientia.

Sa-

implere aliquando

el factis

Primo posuil tjam, post viam petram, post

duro vero tentalio ingruerit,

invidia nicn-

pelram spinas.
Et dum seminat, inquit, aliud cecidit secus viam, conculcatum est, et votucres coeli comederuntillud.
cecidit

lem apprehenderit, si prosperilas, si adversitas ali«qua se obtulerit, bene coepta relinquunt, ad pristi-

et

nam
in

Et aliud

supra petram,

et

natum
illud.

aruit, quia

vitiorum instabilitalis et incoustantix consueludinem recurrunt, quod est ad tempus credere, ct

non habebat humorem. Et aliud
et spince exortce

cecidit inter spinas,

tcmpore tentationis recedere. El quia tale est cor

simul suffocaverunt

honiinis,
ligat,

quod nunquam esse

valel quin aliquid di>

Per viam

intelligere

possumus menlis negligenper spinas corilla,

llam, per petram cordis duritiam,
digavaritiara. Haec sunt tria
i

dum Deum et ea qux Dei sunt negligit, el con» lemnit, mundum et ea qu?e mundi sunt diligere incipit, adipisci conlendit.

per quae seminatura
,

Unde post

viara, post pe-

In agro cordis nostr «emen Verbi Dei dep&ril ^^^"^ recte pcsuit <;)jnc«. ^t aliud, inqiiit, cecidit inter spinai, et simul quod ad orlum per bonse operationis fruclura pro- ^ dire non poterit. Secus viam semen jactalur, quanexortce spincr suffocaverutii illud. Per spinas intcllido negligenli verbura Dei praedicatur. Ait ergo gejudam esse diximus avariliam Est autem avarilia Doroinus ; Qui autem seeus viam sunt iion solum pecuniae, sed et honorjs et voluptatis,. hi surtt
,

qui audiunt

,

deinde venil diabolus

,

et tollit

verbum

sicut probat ipse

aiictor verilatis

194

diceng

:

de corde eorum, ne credentes salvi fiant. Secus viam sunt qui circa cuslodiara sui solliciii non sunt.

Quod autem
et

in spinis cecidit, hi sunt qui audierunt^
el divitiis et

soUicitudinibus

Omni

custodia,

inquit

Salomon, serva cor tuum,
23).

tes suffocantur, et

voluptatibus vila: eun' non referunt fruetum. Quid sunt

quoniam ex

ipso vita procedit {Prov. iv,

Coa-

solliciludines, divitise et voluptales vitae nisi avarilia!
q^ui

culcattir quidquid seciis

viam illam seminalur quia
inuliles et vauae

Hi sunt tres tyranni

illi,

qui nos impugnant,.

ubi submolo custode, sollicita ulique mcniis vigilantia, cogitationes noxiae,
vicis,

a faciendo et proferendo fructu justiti* el veri-

tatis

semper nos revocant

cl reiardant, diabolus vi-

sim
sit

sibi

succedunt, licenter exeunt et inccdunt
cor hominis, in quod, ct
ibi
,

delicet

mundus,

el caro

quam portamus. Impugnat

quasi trita via

«i

se-

kos diabolus soliicitudinibus, dus

dum

suis

non

sollici-

roen verbi Dei ceciderit, germinare
rit,

non pote-

lat.ct periurbat suggestionibus.

Impugnai nos munhonoribus
vitae

sed volucres cali comedunt illud
,

quia spiritus

d

divitiis,

favoribiis scilicel et

iramundi
«t

per volucres designati, per suggesliones
cogitaliones

pracsentis.

Impugnat nos caro nostra voluptatibus,
carnis diligamus.
&i

immundas
si
,

ingredientes et egredienillo

ut rcsistentes spiriiui facta

Hx

le», etiam

quid boni subortiim in corde
devaslant atque depascunt.

de-

sunt spinae male pungentes, quae

in corde

homi-

prehendunt

nis radicem (ixeriiit, cLiamsi seinen vcrbi Dei ibi

Post viam recte posuit petram, per
intelligimus

193

Quain

cordi» duritiam

:

qoia

dum

nicns tor-

illud,

seminatur et oritur, simul exortir spincc suffocant ut fruclum non referat, ul ad bona; opera-

pens

et

negligens nulla se stringit cuslodia, justo
ita

tionis

studium consurgere non valeat.
tria islA
:

Dei judicio
ipSa
,

induratur
,

et

excaecatur in senict-

Contra

viam

,

petram ei spinas orabnt
cerr

quod etiam
rcdire
,

cum
,

vohieril, ner

pcr recoranter-

Psalraista dicens
tua, el

Inclinu

meum

in

testimonia

dationcm peccatorum
nonira

nec p«T desideriuni
poterit.

non

in avaritiam {Psat. cxviii, 5G).

Contra

ad se inlra se
ait
:

Unde

recle

tiam posuit verbura hoc

inclina, per

quod

huraiiitas

Dominus

postquam
:

Et aliud

cccidit

supra

designatur quia cor, in humilitate fundatum, arcet
a sc per hiimilitatis «irtutera

petram, «djecit
tai bumorem.

Et natum aruit, quia non habeisle

malignorum

spiritutim.

Humor

humor

est

lacryma*

introitum, ne

sit

invium vel pervium guggrslionibufl

,

«57
rl iinmi«»l(>nit)ii4
tis

liuNtll.liC l»()MI.M;,AI.!.S.

<5»

canim. Cuiilra
oravil
dicciiH

viaiii, coiitrii iiion-

A

ardrliat, qiiuil nullik prztenlia vil:e advrrkilalibua
vcl laboribun

nogli(^(>iitiaiu

imliua cor wetim.

ab inlrntiunA bua, qua circa taluirtu
rniiii

('ontra )if(ram, nintra nirdis dnriliani oravit adjii.

proxiuiuruin laborabat rcvocari polcrat? Ouid

ions

iii

(esiiiuiiiiiu (uu,

jmt

tiii;i'

kuci

a'

Sniptiiiu' uiclioiiiiiiiH ita

pcitiilcrit, i|iioiiiodo pluH oiniiibus r.biiMli diKi ipiilit

(Ut;ilio('xpriiiiil(ir

iiiii.^x iiiliil

csl (|tiod cor

laboraxci
dicit
fi-pi.
:

it, ciiiiiiicrat ipsi;

iii

lc( liiinc liodi(

nia,

qua

fiuollial siciil tcHlinioiiioruui IVm iiicdilalio, cx (pia

A Judais
Ter
virijii

(juiuiiuies ifuadraijenu»

uua miuui acttr

(fciieratursoilicila luandaloruiii l>ci olihcrvatto. I'osl-

cietus

tum, lewet lafnduiui lum,

qiinm diio
tatiMii ct

ista, ridrn sciliccl ct pctrain,

pcr

liiiniili-

uiiufrnijium feci. Nocle ac die in profuudo wurit fui, in
iliitiTibus iirpf,

niaiulatonitn Dci obscrvatioticni boiuo dccsl avaiilia, ci

periiulis puiuiuuiii, pcriculit lutraijfiivre,

clinavcril, tcrliuni, (|uod
^aicbit.

non

|)r.c-

uuiu, periiulis ex

pcricnlis ex ijentiljut, petiin lolitudine, periculit
iri

Cor

ciiiui buiniie,

et in obscrvalionc niau-

culis in civitate, periculin

duloruin Dci sollicituni,

ctsi a

diabolo sollicitudini-

tunri, periculis in faisis fratribui, iu laboreet

a-rumna,

bus, a iiiundo divitiis ct bonoribus, a carun voluptatibus
iiiipugiialur,
iii

in vigiliis multit, in frigore et nudiiate. Ilunc talcuj

iion

taiticn

snporatur, scd
Dci ad rcfcicn-

ft taiituiii

virum

ct uos, fralrcs cbarissiiiii, qui

iiiii-

fonvaicscenlc
diini digniiiu

co

sciiiiiic

vcrbi

latorcs csse dclicinus vil;e

aposlolicae,

iniileinur

Doo fruclum quolidic aniiuatur.
ait
:

Sub- ^ studcanius ne
quibus

siiiius via, ne siiiius petra, ne spincc
iii

juiixit crji[o

Douiinus, ct

siinub suOocantcs

nobis scincn verbi Dei, ncsimus

195
ecit

^^' u/in(/

cccidil in terratn

honam,

et ortutn

in

parabola loquatiir

Dominus, sed

qiiibiis

fructum cculiiplum. Qiiid pcr tcrram bonam et

niystcriiiin

rcgni sui aperial, in quo doccaniur, ut

fruclum ceutiipliim signiOcaverit, esponit ipse,
dicil
:

cum

terra bona sinnis qua; in corde

bono etoptinio ver-

Quod autcm
et

in

terram bonam, hi sunt qui in

buin Dei audial el rctineal, el fructuin in palientia
afreral

corde hono
et

optimo audieutcs verbum Dei relinenl,
in palientia.
i-or(/«;

qui

siiie

fine inaneat.

Quod

ipse praeslare

fructuw afjcruut

Terra boita bonus

dignetuf qui

cum

Patre el Spiritu sanclo yivit el

hoino dcsignaliir
opliino

bouo cor timoris, corde

regnal per omnia s.TcuIa saeculoritm. Anicn.

cor anioris iiguralitcr dcuolatur. El recte
uiiquc ct

duo

ista liinor

amor duobus

praecedenti-

in

197 HOMILIA XXIY. domimcam Q(jiNQtAGEsiM;E prima,

bus, vij» scilicct ct pclne opponuntur contra viam
timor, coiitia pclram amor.
git hoiuiiiem,

Timor enim Dei
sit iiegligens sit

strin-

Assumpsil Jesus duodecim discipulos suot, et ail illis : Ecce, asceiulimus Jerosolymam, et consutnma^
buntur omnia, qucv dicla sunt per prophetat de Filio

nc

sit via,

nc

in cordis

cuslodia

;

araor Dei emollil bomiiiem, ne

petra.

hominis{Luc. xvm).

petrosa videlicet terra, ab bumore inlernje dulcedinis lorrida. Igitur cor

^

Tementalis sive priesumptionis a plerisque redargui veremur, co quod super verba et sententias
beati Gregorii, egregii et eximiidoctoris, aliquid lo-

tonum

dicere

possumus cor

inuu:tuu) per custodiam, cor optimum cor mollituiu

per amoris graliam.
Et bene dicit
tes
:

qui
in corde

aut

exponere attentamus. Sed considerantes

Qui

bono

et

optimo audien-

verbum

relinent.

Corde bono verbum Dei audi-

quia bealus Gregorius non spirilalibus, sed ssecularibus pro loco et slatu temporis tunc loquebatur,
ntl

tur, corde optimo relinetur.

Bonum enim

est verbura

Dei audire, optimura est retinere, boc esl operilius
adimplere.

bonori vel laudi ejus in hoc subtrahere nos credimus, si ad hoc studium laboris et sermonis nosiri

Ex hisduobus, ex corde lono

et

optimo.

impendimus, nt qu* ab eo praetermissa, seu popularibus, uti
illis

ex limore

el atnore divino, frucUis ille nascilur,

quo

conveniebant, exposita sunt, ad uii-

Deus delectaluret pascilur. Fruclus
dilectionis Dei et proximi,

iste fructus cst

litatem et aediflcationem in monasteriis conversao-

qui

ideo

per fructum

centuplum designatur, quia
diligitur,

duin propler

dum super omnia Deus Deum di!ecUo proximi in
jelernae

tium convertamus. Scimus enim, quia nos imperili et pauperes ingenio nequaquam ad intellectum el
sapienLiam ejus perlingere valemus, sed ejus vestigia sana ftde> sanoque intellectu humililer seqiienles

omnibus custodilur, mervcs

beatitudinis

[)

centuplicatur. Sed qiiia nec dileclio Dei, nec dileclio proximi sine '(iversiiatibus etperturbationibus
vit.T prsesenlis adrainistrari poterit,

ad sedificalionem Deo servientium, prout Dominus
donaverit, verba humilitatis et charilatis proferiraus. Ait ergo evangelisla
:

subjungit adhuc

Dominus,

ct ait

:

Et fructutn

nfferunl in palientia.

Admonet nos pauneque prosperitaDei
intercidenti-

Assumpsit Jesus duoikcim discipulot suos, et ail consummailiis : Ecce ascendimus Jerosolymam, et
buntur omtiia quce dicta sunl per prophetas de Fitio hominis. Dorainus et Salvator noster Jesus hominem

cis his verbis

Dominus,

196

^^

tibus,

neque adversitatibus

raoti, in dilectione

torpearous, nullis diversarum

rerum

ad aternam vitam prsedestinalum lunc assumit ad
se, qui prius longe fuerat a se,

bus occasionum perturbalronibus a dilectione Dei
deliciaraus, sed s.;mper fructum nostrura in patietitia

dum eum

in salutari

suo visitans de salute
saeculo

siia facit

esse soUicitura, et sie
ei tribuil,

afTeramus.

Nonne

fructura hunc

,

fructum

dileciio-

per internam inspirationem voluntatem
ut relicto
adeat. Sed ad
bel,

nis Dei et proximi vas electionis, Paulus, dico apo-

spiritalis scholam conversaiiowi:i

slolus in palienlia attulit, qui propler dileciionem
Dei,

banc scliolam solus pervenire non de-

qua succensus

erat. il«

iii

dileclioiie proxinii

scd proleeto cuni d<iodccimdiicipvlis illuc pro-

:

:

:

<59

f EN. CODEFRIDI

ADBATiS ADM0MEN3IS

i60
a malignis spiri-

perare oportct. Decem atitem discipuli sensus inlerioiis el exleriorishominis possunt accipi,

A

hoc est intenebras. Debet nanique
tibus, sive a favore

duo vero,
cura

q\\£ restant, corpus et aniina valet

intelligi,

sua, ne

si

divuigata
Ilajc, ut

quibns ad conversionem
serviturus
divinae

193

veniens ibidcm Deo

perdanlur.

bumano abscondere bona opera fuerinl, ab humana iaude, citius dixiuius, de Domino Jcsu pro-

se

subjiciat di.».ciplin3c. Veruni

phelata, cl in ipso completa, in lidelibusquoque ejus

quia valdedilHcileet laboriosum est bomini sxculura
relinquere
,

implebuniur, et caetera perplura, qujE enunierare,

et

spiritalis

districlionis

propositura

longumcst, usquead finem
sibi por fidem
el seqiiilur

saeculi

in

membrisejus

adire, continuo consolatoria verba propobit ei

Deus
visio

incorporatis

consummabuntur. Undc
et

djcens

Ecce ascendimus Jerosolynam. Jeroiolynia

Tradetur enim gentibus,
bitur et conspuetur.
tur,

iiludetur, et flagella:

pacis dicilur, incujusfigura tola siniulEcclesia.sive
siiigulariter

In his qualuor verbis
,

Trade-

unaquaeque beala congrcgatio, vel qnae-

itludelur,

jlagellabitur

conspuetur

,

quatuor

lilet Gjielis aniina polcst accipi.

Sed hoc

in loco con-

peccati incrementa accipi possunl, suggesiio videlicet pcccati,

gregatiofidclium valet
gravis et laboriosus

intelligi.

Ad hanc

itaque cura

deleclatio, consensus et opcratio,

per

sit

ascensus, louge gravior et

qna; nialigni spiritus

homines tentant

et decipiunt»

laboriosior reslat conllictus. Quia sicut illequi cir-

^ Trt^diiuremm homo
cali,

gentibus, id est viliis per sug-

cum

intrat,

nutlam

finitur

requiem habere, sed in-

geslionera peccati, illuditur per deleclalionem pec-

defesse adversarinm aut ferire tentat, aut feiiri ab

pagetlatur per

conseusum

peccati, conspuilur

eo formidal,
in

ita

revera in spiritali agitur luctamine,

per operaiionem peccati.

quo usque ad exitum noslrum cum diabolo pusi

Et notandura quod non inconvenienter suggestia
tradilioni, deiectatio
geilis,

gnaturi sumus ubi,

remissius egerimus tentatori

200

iHnsioni, consensus fla-

sucoumbimus';

si

auteni pcr Dei gratiam ferventiores
ait

operalio spulis conveniat.

Sicut enim

qui

fuerimus, tentatori resistimus. Unde Saloraon
Fili,

aHquemtradcredesideral, primo agitsuggestionibus,

accedens ad servitutem

Dei sla

in timore, et

pra-para

auimum

tuant ad tentalionem {Eccli. 2, {).

quomodo eura Iradere valeat sic quoque malignl spiritus primum aggrediuntur nos suggeslionibusi
;

Accedere autemad servitutem Dci, hocest ascendere in Jerosolymam. Et quia ad hanc Jerosolymani
quisquis pervenerit, ne(|uaquam sine tentationum

suis, ut tradant vitiis. Si suggerenlibus eis in dele-

clalioncm peccati labimur, irrisione illorum et opprobrio exposili vere itludimur. Si vero delectali
peccato ad consensum usque inclinamur,
ibi

labore esse poteril, recte consolatur
verbis dicens
dicat
lus
:
:

eum Deus

bis
si

procul

Ecce ascendimus Jerosoljimam. Ac

dubio/Za3e//aHiur. Quia sicut flagellis visibililercaro

Ne

timeas, necexpavescas.
illuc,

Non

enira tu so-

C

ascendes

sed ecce, ego tecum ascendam,

consensum peccati invisibiliier anima vulneratur.VuInerali tandem conspuimur,cun\
sauciatur, sic per

tecum ero

in tribulalione,

omneni laborem tuum
pallcris,

ic-

ad ipsam peccati operalioncm perducimur, (\ux ejecto ab orc sputo

cum
liebo.

portabo, quidquid

iliic

tecum
in

siisti-

non inconvenienter aplatur. Licet
illusi

De

bis
est

quoque lentationibus, quas

hac
:

vila

CHim

iraditi

per suggeslionem, licet

per del&-

passurus

199
vero

^^'

homo, mox recte subjungitur cunsummabuntur omnia quce tcripta sunl

ctationem, licct /7a(/e//atiperconsensura, sumus ta-

meiiadhuc

in

corporeChristi.

Cum

vero ad apertain

per prophetas u^ Filio hominis. Quia Cbrislus Jesus,
ittedialor

peccali criminalis operalionem deciderimus,

jam »

Dei et hominum, caput est noslrum, nos
ejus sumus,

corpore Christiquasi sputum ab ore

ejici

incipimus

membra

omnia qua; per prophelas
quidem cain finera

quia per immunditiara peccati abominabiles Deoefli-

praedicla sunt dc Filio hominis, in ipso

cimur Sequitur
El postquam (lagettaverint
tertia
,

pitenostroquasi
ȣculi in

initiata, quotidie et

usque

occident

eum
is

et

dit

membris ejus habenl consummari, quemadmodura Paulus apostolus dicit Suppteo ea qucc
:

resurget. Postquara igitur
pf.r

flagellatus fuerit,

occidetur
j)

pcccaii defensionem,

dum

qui pec-

dcsunt passionum Christi in carne

mea

{Col. I, 24).
est, et in

cala prius

cum

Ivnioreet tremoreagereconsueverat.

Nara quidquid de Domino Jesu praediclura
ipsius porsoua
clcctis ejus

ad hoc usque pervenial, ut non solum peccala abs-

non

est corporaliter

adimpletum, iu

quolidic invisibililer consuininabitur.
fiat

que timore porpolrans negligat, verum et defendere incipial. Sed quia novit Dominus qui sunt ejiis,
et

Sed ut hoc, quod diximus,

cvidcnlius, pcrslrin-

quoniaui sccundum Pauli

apostoli

seulentiam

gamus
aiari,

aliqua, qu.x in ipso

poralilcr, in

quidcm gesta sunt cornobis auteiu spiritaliler debenl consumin

diligentibHS

Dcum omnia
,

cooperantur in bonum, quia

quos

pra^scivit

hos et pra:dcstinavit ;
vocavit
;

quos autcm
,

Nam quod

tcncra adhuc

.-etale

positus Ilea parcnlibus

pradeslinavit,
justificavit
;

lios et

et

quos vocavit
el

lios et

rodis declinaus saevitiam, in

^gyptum

quos autem justificavit, hos
viii, 28). Iste

magnifi-

propriis est delatus, jani pridem de illo fuerat pro-

cavit

{Rom.

tamen miserabiliter occisiu
tertia die resur-

phctatum,et
iignific.-^batur

in

ipso corporalitcr ndimpletum. Sed
in te-

secundum evangelicam narraiionem

tunc quomodo bcalus quisque

get. Priraadiesest peccali cognilio, secunda peccati

uera adliuc Klale posilus, in primordio vidclicot
conversionis sua;, sive bonoruin operum, nonduui
perferta utfns justitia, fugcre debeai in Xgypiuni,

oonfessio, terlia pcccali salisfaclio, qua peractaifite
qui occisus fiiorat, resurgct. Scqiiilur
:

Fa ipxi

horum

nihil intellexerunl, el erat vcrbtiiit-

:

461

HOIIII.IyF. 1)0 v.iNu.Ai.ns.

fet
ul to-

i^iud r.bicoiiditum ubtit, ri noni!itftli(f$l>anl tfuaJi-

A

d(>prrh(>iiJit vhsr, or4lioiii» qiiTril lulikidinm,
ruiii

(cbuiUur.
liil

Iii

priinorilioqnidtnii coiivcrKionis
|>i'.t>(li<

aiiu'

ni-

prccilins

aJjutu» diviiu*
i

grali.t;
»i

fun«rquatnr
|iar\a

itorniii ((iix

ta snnt, lioino

iiilrlli^^it
i*i

N:ini

aniiliiini

ll.ibct

liain

pro iiiugno,

qnanJo

liOHcit nlrniii :ul tliiinnalioiiciii vcl

ad salntnii

pro-

qnuJaniiiiudo iniueralioiiiklioiiiinicv: via.latiuiie cuuiolatur. S(>qnitur

vcnial n\

i|no(l

|u>liliir.

In

aiiiaritniliiu^

201

>lu(|uc

poBiluii (jiKcrit ul lialUMn v<>rLo

bono ub aliqnu
uiiilo

rc-

Et rum audiret turbam prattreunttm, iuterroijubul
qitid hiic
8

crcetnr, (]uaM-ilrl in vcrboUoiiiini

ronsolclur.

enet. Audit niiiiiruiu in
,

liac huinilitalr
ilil« J]i((i(

po-

S)>J accodoiilc |H;«>ilicali(nic iritiirii csl abscotidilum

tus

turham pra Ureutitfm

rnin

pcCQla
in-

ab oculis cjns,

(InUcilcJ

iili(|nc, qu;i'
lejjil

csl

in

vcrbo
»i(

kiiii

pr.Ttcrila, qiiibiis iliu anlc

Deum

ofTcudcrat. So,

Dei. Andil (jiiidcin vel
inulti

\crbuia Doinini,

ut

Jct ergo sc hunnlianJo, nicnJicat desideranJu

de sxculo vcnienles liltcrarum stuJiis bcne iiislructi legimt Scripluras ct inlcllignnt, bcJ per
expcricntiain nonJiiin intclligunt. 0">'l'lt'r
flcri possit ut
li:i*c

terroyut OTiWiio, claniat peccata contitendo. Inttrro-

gahat quid hoc esset. Orat iitiqnc Deiini, ut gratia
cjiis opitiilanlc sic

antein

pecrala

siia

pnciiilcat ct deflcal,

onmia

intcllii;ant, solius Dci be-

sicut coiilra

Dcnm

sc cgissc nicmiiiit.

nclicio

ct proviJcnli.i

agitur.

Uude

et

subjungi-

Diierunt autem

ei
:

quod Jesus F^azarenus
Jesu,
fili

transiret,

tor:

^
,

Et clamubat dicens

David

,

miserere mei.

Factum est autem ccrcus quidam sedebal
solus

(um appropiuquaret
secus viammeudicans.

Jtiicho,

Pcr
SII3

istos qni c;eco buic iiilcrroganli dicnnt qiioJ Je-

Facium
iiisi

Nazarenus

transieril, Deura oinnipotci.tem prae,

istud iiiirabilc nullus operari puleril in boiuiiie
ille
,

cujus omnipotenti;e subest ouinc qtiod
in hoininc implebi-

qui inlrinsccus boiniDi cipue possumus advertere dc salute sua loquitur. Sed et iuspiratas ab eo co-

volueril.

Sed faclum islud tunc

gitationespossuDius accipere, quse haec eadcm verla

tur

,

cuin appropinquan Jcricho Salvator conpcrit.

Jcricbo luna inlcrpreiatur, per
tna putL'St figurari
,

quam

instabilis ani-

DODnunquam loquuntur in homine, ac si lamcr.tanJo ct gemendo dolens anima dicat intra semelipsaLa
:

qu:r

per instabilitatem

suam

Jam,

misera aDima, quiJ es actiira

?

IUe

enim Jc1

ifuasi luna mutatur, cui Jesus per gratiara appropin-

sus Nazarenus, qui (los est munditiie, a tc transiit
Illuin
,

quat. Vta esi Chrislus, secus

quam

sedet

ille,

qui cac-

inquam

,

qui munJitiam el caslitatem
!

citalem

suam per humilitatcm recogaoscit. MiranJa
ita fidelibus

custodire dcbeat, per peccata lua amisisti

tuam Jam ia
nisi

itaifue est virtus bumilitatis,

apostolus

quam eliam Paulus counnendarecuravit, ut eam
Qui cum ouiDes
sit et

aeternum sine salut;
ille

et

felicitate

perraancbis,

solus redeat in quo

solo

omnis

jucundit.><s

et

virtutem Cbristi cognominaret. Vt inhabitei, ioquit,
ia

^ dulcedo
incipit.

tua suspensa

203
,

consistit. Talia igitur

me

virtus Christi {II Cor. xii, 9).

audiens icspunsa inlra semetipsum, tandem clamare

habeat virtutes, et jam ipsa virtus Dei

sapientia,

Clcmat

,

inquam

confessione salubri
,

,

ilii

hanc tamen virtutem familiariler
cens aposlolis suis
:

sibi vindicat di*

vlique, cui salutem animae suae credidit

cujus

mi-

Discitc a

humitis corde {Matth. ii, 29).

me quia milis sutn et Hanc solam cum mausemper

yisterio se subdidit, praecedentium delictorum suo-

rum enumerat magniludiDem.
iD oratione
:

Sic sane clamani in
ei

suetudine, quod est patientia, a se discere praecepit,
({uia

confessione rursus ad Deura convertiiur dicess
Jesu,
fili

revera paiienlia

filia

est humilitaiis, cui

David, miserere mei.

contraria est pestis superbiae. Per banc quippe angelus de coelo in terram projecfus est, quia
in

Notandum vero quod
ncra credeus et

magna

sublimitate conditus,

cum esset dum humili voluntaie
ad imaginem et simi'

eum verum Deum el hcn.jconfilens Fdium Divxd nominat,
,

Quia David peccator et iniquus crat
esst iD bumili corde recognoscit.

qualera et se

Deo

subjici noluit,

iobac sublimitats stare diu non

David deniq-je

potuit. Sic

primus homo

Adam

adulteriumsimulperpetravit etbomicidium. 7osuper
in descripticne populi,

litudinem Dei formatus, et
positus, quia

cum bonore in para(iiso superbe contra Deum se erexit, io buest.

quem

per superbiam cordi»

sui fecit conscribi, graviter in Scriptura sacra
j)

merei

jus mundi exsiiium expuUus

Und« Deceiiaria
et

GQoratur

deliq'.iisse

contra

Domiuvm.
,

Hujus

valde est virtus humiliiatis,

quam rursus Psiliaista
humiliatum

causa filium David

eum

appeflat

ut hujus

gratia

commeQdat dicens
Deus non
despicies.

:

Cor contritum

Quisquis

202

ergo, ut prae(5ixi-

comtaonitus Omnipotensea gratius et beDignius mistreatur et sui. El benc Jesam lioc est Salvatcnm
,

mus,

caecitalera

suam

in hurailii«t« recojnoscit, se-

SDum
et

euca cognorainat, fidea profects in eo tenens,

cuiviatn, quodestCfaristus, sedere dicitur, Qui ni-

oslendens quoi3 per

eum se

credat esss salvacdaa
sc hatere demoriStrat,

mirum

ilHc otiosus sedere

qoq permittitur, sed exemest quia illequi

apeccatis suis.

Spem quoque

plo cseci

bujus mendicare debet.

<;v3jrens ab eo, ut niisereatur sui. Ranc

ilaque

Sed cousiderandum uobis
cat, nil

mendi-

f.uea,

spem

et

charitalem et nos in nostra confes-

babens

in

domo

propria, ab aliis inopiae suj:

sione jugiter oportet observare. Fidem, quia fiJeliter et

quaerit supplementura.

Sed

etsi

paruo) quid baieat,

absque uUa dubitatione credendum est indulcontrito corde perfecte peccata nostra

tamen von suCGcert sibi credens, ob boc mendicat, ut magis magisque abundare queat. ita ergo iste,
qui csecitatem miserce vitx suae humililer recognoscit,

geatiam peccatorum nostrorum nos posse conscqui
a

Domino,

si

confiteamur. Spes vero in boc tenenda est, quia ista
Salvator, qui poccata nobis dcnavit
,

ab

aliis

hooiinibvs, qooi in

{cab l^ei

se

(iiticr:^»

ipse

quoq«}

:

:

183

VEN. GODEFRIDI ABBAflS ADMONTENSIS
rai-

164

speranlibus in se posl absoKilionem criminum
sericordiara
fecto

A

rauluae dileclionis coRSciis, utiios sibi addncant, ca

suam abiindantcr
,

ministrabit. Ilis pro,

utique charitate et dulc«line qua sponsa ad sponsum

duabus

fidei

uliqiie el spei

raedia et quasi

mediatrix subneclilur charitas, quo adeptn perfecto
aniore

te,

homo Deum
:

diligere inciplt

,

el ipse nihilo-

Sed et alio modo jubet na adduci a4 dum jussionem et prxcepla ejus adimp!ere satagimus, ipsi nos quodammodo gratanter ad euin
solet adduci.

quia

minus

iion minori cbaiitatis ailcctu a

Deo meretur
taceret.

adducimus.
El cum appropinquassetf dixit iUi Je^u%
:

astringi. Sequilur

Quid

Et qui praibant, increpabant eum, ut
vero
Qiii

Ipse

tilfi

vis

faciam? Tunc appropinquamus ad Dominum,
tepcnti corde, sed ardenli ad
quiti

muko magis ctamabat:
suntergo
isti

Fili

David^misereremei.

cum non
ciat,

eum

acccdifa-

qui nos prceire dicuntur, nisi vo-

mus. Interrogamur vero

velimus ut nobis

luntates peccatorura,

malaque desideria, quae qui-

cum

ipsesuscitat volunlatem noslram ad ipsius

dem

prius ad cor hominis veniunt, sed

204

€""*

^^ malorum

poslmodum operum perpetralionem

voluntatem, ut in una voluntate

cum eo

pariter con-

veniamus. Sed videamus nnnc caxus

iste sic inter-

rogatus a Domino quid vdit, quid pelat, quid rehominem ante peccata prseibant post Domine, inquit, ut videam. Caecus iste non quirat ^ aurum neque argentum desidcrabat a Doniino, sed confessionem operum perversorum intus crepant
trahunt. Ista ergo desideria et volunlates perversae,
qiix prius
, :

suadcntes el hortantes, ut de ipsis omnino reticeat.
Dicii denique in corde suo

tanlum duorura lurainum restitulionem pelebat ab
eo.

nuUa

se prorsus raiione
et lol

Quos oculos nos quoque
,

si

oblinerc apud

Demu

posse confiteri tot maias voluniates,

perversa

poierimus

felices

profect<»

erimus.

Duo quippe
Quisquis

desideria, quse tesle conscientia ssepius contra

Dcum

oculi animse sunt intelicctus et aflectus.

habuisse se meminit. Sed rursus per Dei gratiam
adjutus multo magis in confessione clamare incipit,
desideria sua accusans variasque voluntates peccatorura de profiindo cordis proferens
,

ergo intellectum sine affectu, aflectum sine intellectu babet, est quasi
videat.

Sed melius

cum uno tanlummodo est aliquid videre quam

oculo
nihil.

claraore

,

in-

Multo aulera

felicius et

jucundius utrosqvie oculos,
llos ei

quam, validiore, quara anle pro operibus clamaverat, nt miro raodo starc sibi Jesum faciat quxmadrao,

affeclura videlicet el inlelleclum possidere.

nos oculos quaeramus a

Domino dicentes

ei:

Domine,

«lum subditur

:

ut videam oculo iniellectus, et sapiam oculo aires/>.

Stans autem Jesusjussit eum ad dura qiiod
in

adduci. Notan-

ctus. Si ergo isios oculos

206

^

^^o

in fide postu-

priori
;

confessione operum Jesum
hic autem, ubi peccata cogi-

laverimus, respondebil et nobis, sicut caeco huic

filium David invocat

respondisse describitur.
liespice; fides

tationura et desideriorum deplorat,

non Jcsum, sed

tua

te

salvum

fecit:

Ac
te

si

dicat
fc-

tantum

filium David

eum nominat boc solummodo
,

Respice pcr intellectum. Quia fides tua
cit.

salvum

petens ab eo ut miscreatur sui, ne a peccatis cogi-

Fidelem virum hunc essc dicimus, qui nec iu

tationum suarum penitus obruatur. Salvari nempe,

prosperis nec in advcrsis araico suo novit cedere, scd
in uirisque fldeliter cuin co pcrmanei. Sicut econtra
ille infidelis

Deo cooperante, possumus
lio

in

hac

vita

ab iniquis et

mortuis operibus, sed valde
comraoranli
a

diflicile est in

hoc exsi-

dicilur, qui

quidem amicum suum
Ita

ia

sordibus cogilationum suarum

presperilate diligit, sed in adversilate el angustiis

ad integrum posse eraundari secundum Pauli apoStoli

eum

deserens ab eo recedit.

plane iste

lidelis

sententiam dicentis

:

Quis enim castum cor

se

dicitur a
illusus,
fidera

Domino, qui ncc traditus gentibus, nec
el idtirco

hatere gloriabitur ?
Delicla quis

De quo rursus Psalmista dicit inlelligit? Ab occultis meis munda me

nec flagellatus, nec consputus, nec occisus

Domini deseruit,

hac

fide

prome-

{Psal. xviii, 13). Iluic igitur sic clanianti, ut prx-

ruit, ut respicere

per intelleclum debeat. Unde el

diximus, stat tandem Dominus/e5u$. Quod nimirum

sequitur

:

tunc in nobis adimplebitur,
intimse ad

cum

in arcc orationis

Et confestim

vidit,

et

sequebatur

illum magnift'

Deum
nou

sublevati cuineo consistimus, quod
stare esl

D

«^«"s

Deum. Confestim ergo videt oculo intclleclus.
magnificat

quidem suavissimum
illud slare

Domino. Verum quia

sequitur oculo affectus,
fectii.

Deum

operis ef-

poterit diu in

homine perseverare,
sit

Serjuitur

:

El omnis

plebs, ut vidit, dedit lan-

ut

semper orationis studio mens ejus

intenta,

dcm

Deo. Sic sane, ut praediximus, nobis intellectu

oportet ut saltom per bonas cogitationes

illi

adhx-

videnlibus, cordis affettu sequentibus, oper.sque
effcctu magnificantibus

rentes, semper ad cor recurramus, omni hora scru-

omnis plebs noslra dal tau-

taiitesetrequireiites.quomodocornostruminlus subsistat.

dem Deo,

quia non solum majora, scd el minima

Quinsi hocfccerimus, stantcm proculdiibio in

qiia^que opcra noslra dare debenl laiidcm Deo. Nihil

iiobis

Dominiim habebimus. Sed

etsi

iii

aliqua iniqiia

mcritis noslris

adscribere

,

nihil

iiobis

repiilaro,

cogitatione lapsi fiierimus, quod ex Iragilitale conditionis

nullam laudera ab hominibus qiucrere, sed toium
ad laudera Dei et ad honorcm
gratice ejus

humamc

205

vilare

noH possumus, Deo tamen
si

refene

Tolente ipsura non pcrdimus,

tantum

nitcntiam ad corrcdeamiis.Sic
jubet not ad se adduci yu6et,

slaiis in

pov uobisDominus
citius per

debcmus,
Qiii

a

quo totum accepimus, quod habemus.
el regnal

cuni Patre et Spiritu sancto vivit

inquam, sanctisangclis.

Deiis per

omnia sxcula sa:culorum. Amen.

:

,

165

IlOSIIII.f,

DOMIMCAI
A
iiitini

r.S
il

m
Ingrnil facuil. •
iiu!<

207
IN DOMiMi<;.\M
I

noMii.i\

x\v
iniM*.

prccatorum rfiiiihsioncm,

ut'AnnA(;t.siMJC

Mipprlorol, oniiiibuH poinpik ct opiribiit
foctn aiircniiiiliari; iioh duccrci.

uii

prr

Dvctus

est

Jfsus in desvrlum a tipirilu, ul tentnF.t fiiiii

Sc<l qiiia |H-rrf('..Q

ntur a
tus
et

diabi to.

jfjumisHCl (fUiidraijinta dircsiiriit

abroiiiiiitialiiiiiiH s:c<.uli vciltuni lioc iion oinii*^i> ca-

quadraijinta uoctihun,li)o.\li'a
iiiiliiiiii

(Matih.

iv).

piunt, inio iicc c:ipcr<iiiuikIo aiirciiiiiitiat,

postiiit,

ilie,

iit

it.t

'liciiii,

Oiiia sa<-i'«isnii<-tx

Qii:i(lra);<>siiii:r

iiotii<>

<|iii

iiiorlua niundi oiioia,

iio

incliouinus

,

rccti;

icgiliir

iiDiiis

iiodicrnn

s.iiu li

iiicidat, caiitc iii\igi!al.

Kvangclii lcclio. liivcniniiH loiilntioncs
stii Josii ('Iirisli, (|n,is

I^iiiiiiii

no-

209 l>nctuse.\t,\iu[u\t,JesHsiiide»erluniaSpirilJ,
ut lciitiiiciur a duibnlit. Qiiid
ioni
tiMitaii
,

sustinorc pro noltis pcccato-

ro{(o, nci crsc fiiitti-

ribiis voluit. Iiivoiiiiiiiis cliain in oa, <|iioiiiO(lo coii-

Doiiiiiiuin

,

qiii

iiiio

vcrbo

tcnl.-itoiciii

Ira eadcin conj^rodieiilis socuin

lioslis antiqiii ccrqiiiiil-

siiuni iiior(;<M-c poliiil in altyssiiin? Idco
tari voluil

utiqu<' lci:-

laniiiiapcriaborcs ct jojiinia sopnvparavcrit, ct
Imis tanilein niodis cuindcin toiitatorein siuini

pcr nninia pro siiniiitiidine absque pecinisnr in niisoriis ct
tciitationib'i^
ali

ad

catn,

iit

lionio

tinuini supcraverit ot proslravorit.

Sod

ot tontatoris
in

suis inajoris spoi (iducia aniinarctiir, cl

co

,

qui

diaboii

prolcrva ol contiiinax

suporbia

cadcin

nun(|uaiii misorcri obiiviscilur,.sc dostilulum cl do-

nobis leclionc

pnvscribitiir, sinuilquc oslcndilnr,

D

roiiclum non caiisarctur. liinc csl quod coiitia Job

quia duin iilum, cui nuiia nni]iiain pcccati inacula
sdha>serat, lcntalionibus
siiis

beatissiinum
nuili
,

,

qiicm ipsc spcciaii laiide approbans
,

,

adirc

prxsuinpsil, a
quantiiin-

non dico majorcm
liccntiam

sed nec siiiiiicm
,

ei

sup*r
hosti

nullo

hominum, quantumcunque sanclus,
sit,

torram queniqiiam cssc pra-dicabat
lontandi
dedil
,

callido

'unque innocons
suae rclrahil.

manum

maiiliae ct ncqiiiti;e

qui

combussit grcges
percussil sa-

Sempcr

eniin tciital,

semper quoniodo

exslinxit ramiiias, obruit

(ilios et filias,

homincm supcrare
invcstigat.
bia, cl tenlati

et proslcrnoic possit, iaborat el

lutem corporis
saiiicm radcrct

,

ita

ut sedcns in slcrquilinio testa

Ideo autem et lenlatoris diaboli supcr-

,

el

ad inajoris tcntationis cumuluin

propter nos Doinini, qua prostravit
nobis priEScribilur,
ul in his

iinguam servavit uxoris. Sed quot vuinera sjeviens
inimicus intuiit
ministravit.
,

tenlatorero, victoria

tot victorias sancto viio nesciens

^oteamur

ct nos,

ad exemplum Domini, n(m solum

per abstinentiam carnis, scd el per paticntiam, humilitatera piiritatemque cordis adversus insurgeniis

Sciendum

praeterea quibus

virtutum

armis se

Rex Aoster

induerit,

quo tentatoris

iniqui jacuia con-

conlra dos hosl:s maiigni
nos.

tentamenta prapparare

tererct; qiiibus ctiam armis mililes Christi oporlcl.

armari, ut regis sui signa praeferentcs agncscantur

Licet enim

omni tcmpore humanre
et

saluti insidic-

'

ab eo,
sibilis,

et

sequantur eum. Non hsec sunt ciypeus
Cirssis snrea,

Yi->

lur, his taraen sacris diebus

raaxime debacchatur,

qualenus Bominem,
impediat,

niaxime honiinem spiritalein
ct

non gladiiis materialis, sed jejuniuinetexemplum eximix ct raagnae huraiiitalis.
Hinc consequentcr Evangeiisla
ginta noctibus, postea esuriit.
ail

non

cldejiciat,

a

fervore

divini

amoris

avertere valeat, qui idcirco principaiiter a sscculo
recessisse ducente
in deserto

Et cum jejunasset quadraginta diebus

et

quadradivira

208
ct

^^^^ cognoscitur, ut quasi

Quod utique ex
et

spiritalis

conversaiionis tenlationibus
fortius

potentia, humanse nalurae insita, iilum pntuisseno.i
salis

diaboli

fiducialiiis

resistere possit.

Ut

mirandum, cum Moyscn
Moyscs
ille

Eliam admirabiles

autcm earumdem tenlationum ordinem, quibus conIra Christum et contra raembra Chrisli impudenter
ct incessanter confligit, eviuenter cognoscamiis, le-

et claros

per hujusmodircddidcrit factum. Ojicmodo
chariis
,

eniin

Deo panem visibiiem
vitsc in

et

tcrrenum desideraret
qiiadraginta noctibus

qui qiiadraginla diebus ct

ctionem sancli
consideremus.

Evangelii diligenter

per ordineni

panem

praseiitiarum

habebat, loquebalurque
in

cum Deo

sicut

amicus

loqiii

Ductus

esl Jesus, inqiiit evangelista,

descrtum
jy

solet

cum amico suo ?
et

Sic et Elias subcinericio pane

a Spiritu, ut tentaretur a diabolo.

Primiim videa-

divinilus satiatus ambulavit in fortitudinecibi iilius

mus, secundura sensum
liit

ailegoriae,

quando ductus
in

quadraginla diebus

quadraginta noctibiis usqud

Dominus noster Jesus Christus

descrlum

et

ad montem Dei Horeb. Sed hocjejunium,quod speciaiiter illis singulare

tentatus, et tentatuni a diabolo nos quotidianis len-

Dei donuin contulit, a nob;»
,

tationibus fatigati

enim

refert Lucas,

sequamur pro modulo nostro. Vt incipiens esse quasi annorum

non

ita est

accipiendum
sit

quasi ab omnibus oranino
,

escis

210
,

abstinendum

quod nequaquam
fieri

ratio

ifiginla baptizatus est a Joaniie,

moxquc

duclus a

suggerit
mittit.

nec huraanae naturae necessilas

per-

Spiritu sancto in desertum

,

ubi tentatoris sui frause,

Expieto igilur quadraginta dierura et
ille,

noctiom

des pertulit, quas non pro
siislinuit,

sed pro nobis utique

nuraero

cui

secundum

divinara

naturam nulla
n:*.-

in

quo Deus Pater iniquitates oraniura
Sanctus sanctorura

passionis niiseria succedit,
turae mortalitatcm

secundum hunianae
,

noslruni posuit. Qui quamvis
esset, nullunique

coppit esurire

et

ad singuiare

omnino peccalum haberet, tamen

certaraen superbum hostem provocare.

posl susceptum baptisma Deo Patri pro nobis ideo

Et accedens tentator
ut lapides
isti

dixit ei

:

Si Filius Det es, dic

j^"unando satisfacere voluit, ut suo nos informaret
fexen.plo,

\:anesfiant. Hic
,

summa

sapiertia, et

quatenus post susceptam

in

baptismo ora-

sumn^a malitia

duo ex

onMiib.us fortissirci

ad COB-

:

,

167
fiictiim

VnN. CODEFRIDI ABB ATIS AD.M0NTENS1S
'vaMe
si

IfiS

durum

processerunt. Et
sapientia

summa

iiia

A

i

pinnaculo mitleret

,

caput omniuni malorum per-

malitia,

summa

illa

carnem induissct
oculis

suasil nimisque veraci

sermonc

,

licot

pectore nia:

prodiens ex Yirginis ulero, scire
rabat. Sed

et invesligare labo-

litioso, ScripturiE tcstiraonia objecit

dicens

verbum huc scniper ab
erat.
.St

ejus als:

Quoniam
manibus

angelis suis

Dens mandavit de
forte offendas

te,

et in

conditum
visient
II,

enim

,

ul apostolus

ait

cognc-

tollent te, ne

ad lapidem pe-

nunqnam
II,
,

Cor.

8).

Dominum glorice crucifixiisent Cernens enim eum inimicus niira do,

dem tuum. Ex quo enim conccplus
hominibus conservatus
impenderunt
csl
,

et nalus, el cura

oiiir.i

hcra

et

momento

cenlem

mira facienlem

tandiu cibis abslinuissc

,

angciici spiritus debilum Crcalori
,

suo famulatura

Ijunc Filium Dei
[parte] yidens

csse putavit. At vero ex altera
infirmari
,

el

ne unquam ad lapidem pedem suura

eum

contrislari, dormire,
si

oflTenderet observavcruiil.
inieilige
,

Per laptdem

legis duritiam

famem
s!as

pati

,

dedigoabatur

summa

illa

maje-

in

qua Fiiius Dei pedem suum non offeanec ta-

ad

tantas miserias

unquam
,

inclinari debuis-

dit,

quia nec aliquando dislrictionem legis circa
,

set. Si Filius
fiaitt.

Dei

es, inquit
:

dic ul lapides isli panct
le pali

peccala reinissius agendo evacuare voluit

cl

Ac utrum

si

dicerel

Famem quidem
sis,
,

tideo

men duicedinem
,

mitericordix et piclalis, quos suos

Filius Dei

an non dubito. Dic ergo,
ut

foveret

et

recrcaret, amisit. \ideamus
,

quomodo
nec ad la-

M( iapides islipanes (iant

tuam esuriem per im- B
vivil

212 c^
pidcm
risaii

aequo, et direclo pes ejus stttit

moderatam

expeilas venlris ingluviem.
dixil
:

ullo

modo
legis

offendit.

Quando

Scribae el

Phased

Qui respondens

i^on in solo pane

hom),

adducunt muiierom

iu aduiterio

deprehensam,
,

ted in omni verbo, quod procedit de ore Dei. Notan-

nou juxta

pracccptum coniinuo lapidare

dum quod Dominus
nisi

uoster Jcsus teniatori suo non

ipsos accusatores primo semetipsos jubct conside-

Scriplurae sacrx testimonio obviare voluit, ut
et nos,

raie dicens

:

Qui sine peccato

est

vettrum,

pritr.ut

per hoc insinuaret quod

cum

tenlamur, sasi

m
si

iliam lapidem mitlat {Joan. vni, 7).

Quod utique
tentasset, ni-

luberrimum

et

proficuum nobis esse sciamus,
munili hunc persequi
,

quisquam illorum
ilio,

stultus et

amens

Scriptur.Te sancla; clypeo

do-

mirum ab
Sed
iile,

qui scrutalur corda ct renes,

dignam

oec deficiat, moliamur. Sequitur:

peccaiorum suorum objcctionem confusus audisset.
qui vera veritas, et vera esl pielas, sic verba

Tunc assumpsil eum diabolui
et ttatuit

in

sanctam civitatcm,
templi, et dixit ei

eum tupra pinnaculum
le

sua trutiuavit, ut Dec misericordiam prc^ter veri-

Si Filius Dei es, mitle

deorsnm.

quanta mens

taiem relinqueret
cordiae

,

nec veritalem propler miseriamiileret.
esl
:

nostra formidine seu admiralione et indignatione

msnsuetudinem
Jesui
:

concutitur audito

hoc
,

,

quod

iile,

quem cberubim

Ait

ilti

Rurtunx tcripmm

ffon tentabit
illc

^ Dominum Deum luum. Tentare dicitur et serapliim tremunt quera adorant dominationes, minem ideo intcrrogat, ut sciat utrum principatus el poiestates. 211 omnisque coelorum
c.xercitus, impii hiijus

qui boqui in-

ille

manibus tangi non

est dedi-

terrogalur, sciat, an nesciat, ul

si

eura ignoraje

gnatus. Sed superba
fusa retundilur, quae
tores despicit
,.

mens nostra valde inde conimmundos quosque e.t pecca:

quod inierrogavit depreljenderit,

fortassis derideat.

Dominus Jcsus Christus
tentasset
,

Deum

Patrein

quodammodo
Deo Patrs
est ac si

«t indignatur

nam

si

iramundi

ali-

si

st inani gioria elattis quasi a

cujus bominis commanentia vcl aspeclus displiceret,
forsitan calcibus nostris repulsus ignominiose abs-

salvandum dcorsum misisset. Unde idem
dicat:

Pro his qus propriis viribus
facerc valeo
,

et intellecli

cederct.

Sed hic Dcus noster non talis.nobis pec-

per

me
,

lege prohibente

Deum

tentare
dedit
,

catoribus longe dissimilis,
«lior, sanclis

imo

justis
et

omnibus.ju-

uec \oio nec dcbeo. In bor etiam
nobis
ut et nos ita faciamus.

exemplum
eteoim

omnibus sanctior,

tamen soiuscuca

Homo

qui

soia genitrice sua supra omncs mortales semper in

ocuiis suis humitlimus fuit ot despectus. Ipse enim,

cepit,

seosum ralionalem et secuodum sensum

ia^tnium b«num a Dco peret intollectura

ab eo

prac-

per se ipsum mundissimus, in profundissimum pec<;atorum nostrorura cccnum ^escciidit
illam niargaritam
videlicet
,

slitum vitam et actus suos oportet
j.

cum

instituere,

,

ut prctiosam
,

Cum
soii

vero sensu suo ullcrius progredi non polcst
sc, ct

suam

dc coeao elcvarct
et in

qui spontanee cpcidcrat,

hominrm ioco muH-

Djo

sua omnia debel commitl;r«. Quc J

si

uon
£eri

fecerit,

Deiim

quodammodo
:

tenlat

,

qiil

Icx

dissimo ac charo deinceps servilurum [cod. servilurus] reconderet
,

omnino prohibet. Scquitur
valde, et cstendil
eorur.i, el dixit
:

et

pro tanta humani gf neris di,

iterum assumpsit eum diabolus

in

montem
dabo,

txcel'
et

lectionc sputa, colapiios cl flagclla

ir.jiirias,

el

con-

sum
riam

ei

omuia regna mundi
tibi
si

glo-

tumeiias paticnlcr suslinuit, ct ad ullimum mcdius

Uac omvia

cadcns

duorum laironum ia moric occubuit. Et quia bcec omnia pali non renuit,quae per meinbra diaboli
suslinuil,

adoravcris me.
plietx diccntis
ascendit temper

Quam
:

vcra esl scntenlia David pro-

Superbia
!

eorum, qui

te

oderunt

,

quid mirum quod

a

cruenla bestia tcneri

{Psal. lxxim,23.) Devictis
,

duabu»
,

se

,

ct

supra pinnaculum statui ct in

montom

duci

priniis tentalionibus

giila

soilicct et

vana gloria

pcrmisil? Qiiidam voluiil

pinnaculum fuisse cathe-

jam

tcrtio audel iniquus

caput allolierc, et qui

omne
li

drau» doclorum, vel pinnam lempli, ubi milites consistunt

sublime

vidct

,

ei,

cui nonnisi huinilia

placent,

urbemque ab hoslibus defcndunt. Ut ergo appetitu inanis glorix Filius Dei ec desrsum pro

oninifl regr.a

mundi
si

213

<^'

gli:riam

eorum non

met

osien:*^rc,

furle

ad appeteudos bonores

et sii

m
l)liiMil:il('«4

imMii.M: noMiMCALF.fi.
liircms rnrmutlcni
Ilnc oiiuiwi
,

17t
ilialioliiK

i( ^'iioiiiiii
(//>/

ciiiii

|Missct

A

'ii

inuuiiila lciil;ilioiic prrwTiilio iii:irljruin arxipi
(|iiiliiiN
,

iiilln (rre.

iiii|iiil

,

(lub^j »i
i|iiiilciii

catlnit
iiiciUc,

(ntcst,

ti(

iiiilinct

ti*

dciii«>iiii,

rorpiuc.
si

nrf.-ri/irri» liUMilc

4f/orrtv«/

|icrsii:i*il,
iiltila

»|ii.niil«»

[ht

iiicniljra

rji»

ml

ailtir.uKJa

aiiinio rjtis Uili»
%\

iigKCHliti iiisvilihsct
<-t

;

recUIUtel

(niiipcllcb.tntiir, rt iniillln iiindik tciitali, iliver»
nil

rorporc,
ni(K>o

ilignalcH

glorias Uiii|)oraUs qiioi|iio.
.hiiiiiii

»ihi|iio liiriiiciilis cxaniiii.ili
riiiihi
l;iiiii

iirg.iniliiiii

radorcm
len*

i|ii:i>sisscl.

Liitle liMitalorciu
iiU|i(M'iosc

nlr.i
:

iioii

iiiiIIo
iiia;;ii.i,

iii(h!(i

nccli

|i

iliicriiiil.
(|iii

Ki.il ciiini

siisliuciis

uiinin

iiicrc|iilaiis

nil

VnHe,
liiiiin

(|iiaiiil(i

oni ich,

iiilcrficcrcnt

knx'

Salaiiat. Sciii>liiiti

ett

eiiini

Domiintm Ueuin

cios, arbllrali,iiil'ir hc
II. ic

ti|>sc(|tiiii

n p.rsi.irc h<>o.
iiiiiiiiciis
(|ii(>d

cd.irabii, el iHi loli teniei.
r.issiiiiitts cliaiii |i.M' tics tcntalioitcs

lciihiliouc sciJalj
iii

dolciis

an-

trcsnccipcrc
ill:iui,

niillatns csscl
riiiii,

|..iliciili,i

il pcfscvcr^iiilia
iiis:iiialtilcni
liiidii;

ni:irly-

pciscculioiics.

IVr

priiiiaiii,

p-rsci iitioiicm

aliiiiidi;

sc coiivcrlil. cl

pl;n;am,

qtiaiii pali ili^:iatiis

csl

iii

scip-.t) Filiiis

Dci. Vkv sc-

qiioil csl liypocrisis,

iiidiixil, (|ii.c

p<-r oiiin?
(jiiDtl

ciiiidain,

iilaiu
is

qii:L'

cii'pil

in

priiuiliva

Kccicsia,

rorpiis Kcclcsi.r scrpil.

f*cr

piiiiinniliiin,

(•«(

sciliccl nposto

cl niarlyriluis.

Pcr

tciliaiii,

qiui
li

callie.lra docioris, pr:iialos

a(cipiiiius, qiii i|iiidein

oniui iiinndo

riiliirn

esl

siili

AiiliLiirislo. Licct ciiini

sua.lciilc dialxilo
kiiiii.

pcr livp • •
.

H-risiiii iiiitt tnl

sc dcoriii

e\

nv.nigclica aiiiioril.ilc

lialH':iiiius

Duiiiiunui uo-

diiiit
iiit,

Iminilcs Clirisli

niiiiiHlros

nc.

liabitii
o:iiiics,
i;j

strtiui Josinii Cliri»liiiii iion iiisi lril>iis lciilalutiiibus

oslciid

utngisqiic Aiiti(iirislo siM-viiitit;

tcnlaluiii,

qnas pr.cscns

coiiiiiii'iiioi;il

K\aii^'cliu:ii,
iiifir-

qn;c

sii;i

siiiil,

qu.cniu;. oiiiucs avnriti>v stndcnl,
ciii

piilandnin laincn sccnudiiiu lniuiaii.c nalnr.t;

lamcn
rciit.

lionorali iiiccdcKtcs, ci,
dcrcriinl.

lioiioicni

dcbc-

mitatein et alias eiiiu lciilalioucs suslinnissc,

iion
siigeiiiiu

non

dico liumanas, qiins citlpa
gcril. scd (|iias

el

vitiiiin

Iioiiiiiiis

215
si;,'ii:il,

^'^''i'"

ullima lontalio

pf!rscoMlioiicm
(|u:ni(I(k cril

ilc''

conptssio

luiliinc icqiiiril.

tl

qiuc oril stib Anliclirslo,
qiialis moiis
e.iceli>ui

tribu-

dujc naturae ia
•ic ciiaiu

illo craiii, diviiia SLiliccl cl

liuiuaua,

lalio lalis,

valde duitiirqnij

dua^

vuluulaic:> liabuit, divinaiii el liuuia-

cxlollit-jr, cl clcvatiir siiper ontiic iMtud dicilur
aiil

Dcus,
os:eiirr^-

nam. Diviuaiu
liiiiiis duliiil.

dico,

qiia

pali

voluit;

iiiiiuauuiu,

ipiod colilnr

A qno

oiunia rcgiia

iiiiiudi

qua de perdilione J.id.conim,

qiii lioc lacliiri eiaiil,

dnntiir,

quando
iu

iu obsc'|iiiuiii

cjrs snpcrbi cl
iiKiiitiiii

NoiiiiC qiiasi iL-iilalio

ci cr:it,

qu:uiilo
cl liittun-

piobi oinncs parniiliir, pcr qiioriiiu
dciii

l\r;niui-

Tideiis civilalciu

Jemsaleiu aOcclu p.clalis

siiam

cleclis

cxerccl, cl

qiios

lorruribu«

nilalis llevil s:ipcr caiu? Pali qu.deui vencral,

sed

capcre non valct, pcr gloriaiu

cl divilias iiiuudi se-

per inaiius Judacoruiu boc

fieri

valde condolcbat.

q ducere
diamur

allepl;ii.

Uoc cerucns

iiiiinims, qui cx anlii|uitale siia cl aii-

His brcviier pr.xlibatis juxta rilcram, nunc Jn^oscusiiin luornleni [cod. Iiller;c]. Siriit Lvaii-

gelicjc nat-.ir.e subt.lilalc iniilia novil, uiuila siiblilis-

siine iuvesligando

didicit, videiis, inqnaiu, (|uoiiiodo

gelia, qu.?,

ordinaiilc Spiriiu saiiclo, piiiic.paiibut

io

morlc

Ciirisli Jud.ci

csscnl icliuqncndi, ct gciilcs
iiictuit di-

lc{;unlur diobus

Doiuinicis.

iii

inttio

suo iuiliam

Tocaudx, tentare
cens
:

in

boc Cbrisluui iiou
isii

convcrsionis, ct in ftne linem cl cxituin de sacculo

Si Filius Dei es, dic ul lapides
dicerei
:

pnues

finnt.

boc ad tcrrnrn vivenlium transmigraiiliitni deinonslran:; sic et
jaiii

Ac

si

Djles qnideiu dc pcrdilioiic populi
luiini

pra^scus sancli Ev.ingciii lcclio,
qiiis linis sr.bsccntii-

JuJaici, quia caro tua cl os
/apidtfj ij/i, scilicet Jiidici,

CNt, dic

ergo ul
la-

quale

ijiiliuni
qii;i:

convcrsionis, et

qui

214

'>i'^i"ciiJ

rus. ant

merresperfei tcconvcrsossubsei|natnr,
iji*

pidu. n duriicr.int, prtHCi

/iaHf-,

id esl :id lid-nu inaiu,

insinnal; niedia vero lectionis ejusdeiu verba

et in CLirpiis luuin trauseanl.

Unde

cl in inorte
c;i

ojns

grueuliiim lentalioiiiim
lia

b.^lla,

quibiis

(

ontrn spirita»

omni

m;)di) laborabal, iie

morli Iradercliir,

vidc*
cjiis
,

ne(|uili.e inleriiii

cougrcdiiiiiir,

douec do nicdio

Lcel causa et ralionc, nc plebs J-jdaica luoric
obiiosia

fiat

(28)

,

qumrenlibus et invesligaiilibus

maui-

rermqiierctur

,

ei

numerositas

gcntlum
erat.
in

feclaut,

qnx per orbcm
liJein

tcrraruni
est

propaganda
qiiod
legitur

ad

D

Ductus

est,

inqiiit, Je.sus

in desenuni.

Qiioniam,

vocarclur. Inde

Evnn-

ul Aposloliis oil, Deiis omnipoleiis, r/»o« pr('(/c.ifiH/ilit, lios el

pelio secunduin Mallh.cuin, qiiia scdeiilc Pi aio pro

vocnvit, el qnos vocatii,

ill .s et

juilifcavit

iribunali miseril ad

eum uxor

cjus diccus

:

A"i/ii/

tibi

{liom. viii, 50), ad juslilicandos impios, ct siipcrbos

etjustoilli; multa enim passa

tum

propier

eum

{Hattli.

xsvn,

19).

sum hodie per riQuod divina vopropler

liumiliandos Jcsiis ducitiir,
jndiciiqiie tcrrure,

qnando dobire

peccali,

co venieule

lio:uo r>eccator

coai

lunlas ejus

retnsavit,

et dispensalionen!,

pungilur, el ex limore peccar: ad ajintionem

D

ct

qiiam vcneral, impiere voluit, ct ideo non incongruc
lentalori suo ail
:

suimct convcrlilui

Sed qinnam uuiversiialis Cou-

yon

in solo

pauetivit liomo, ted in
Dei. Qiiod

ditor diicilur? Jn deserlinn. Per deierlnm cor bouii-

tmni terbo, quod procedit dc ore
ac
81

idcm

est.
sit

nis intcliig.lur, qiiod a vero el sanclo

babitatr^ic,

dical

:

Non

milii suflicil, si

tantum nolus
in

Spiritu sancto, cst derclictnm, in qtio sunl aiiiiualia
pusilla

Deus
genles

in Jud:ca.

Volo ul verbiim ineuin

omnes
lumen

cum magnis,

animales, dico, el bcstiales
,

pr.Ciliceliir.

ut vocati in admirabile

Imus

camalium dcsideriorum

bcstialis

nalio ct

meuni

liint

gens sancla, populus acquisiiionis

parlus eflcranim ei inulilium cogilalionuxQ, seuiioa-

CHi) Id cst,

douec

vita morlalis riuialur.

P>TBOL.

CLXXIV.

6

:

:

471

VEN. GODEFRIDI ABB.\TIS ADMONTENSIS
et

174
habitu ad spiritalia

Tinm nefandoiMim verborum
$ertum dvfdtur Jesus,
id esl

opeHmi. /n hoc deest Chri-

A

conlingit

uldum homo mcntce*

saUuar.s noslcr, quando

Iransire deliberal,

raale blandienlis

mundi

niajor

anima poccalrix ad saluiare snum, quod
Blus, conversa, quse et
lulis

pwsperitas arrideat, majora el dulciora anucornm
lolatia succedanl, aut forsilan inajoris advcrsitatis

quanta vulneribus ejus sasinl vigilanier inspicit,

medicamenia necessaria

slimnlis confodiotur, nt per

hxc impeditus de
revocetur,
si

Into

tl

quomodo

216

^ sahilari suo, id

esl Clirislo,

;Egypli ad terram repromissionis non ingrediatur.

contriliones ac dolones animne cjui leniri el sftnari

Eigo, ne ab ipso

CfEli introitii

flaverint

valeanl ruminarc et medilari incipii. Scd ul lalem

venli adversitatuin, figat in Christo

anchoram

spei,

inspirationem, laleque tlesiderium cordis non per se

neconfringaiur vel dissipetur. Si prosperitalis gau-

aut a se arbitretnf sc concopisse, a
Spirilif. Ille rtenini,

rcclfe

snbjungitUr,
iinplel

dinm occurrat, non cedat, sed cum Domino Deo suo
diebus ac norlibus jcjiinns permaiieat, sicut cvangclisia

qui

omnia sna

boni-

taie, biw^. inspilrat, qni spiritu piclatis sua;

horainem

consequenler

ait

desnper

illuslral ei irrorat.

Et cum jejuuasstt (luadraginta

diebus,, ct

qucdro'

Operaliir deniqne Deiss In quibMSdam per spiritmfi
pieiatis,

ginla uociibus, poslea esuriii. Jejuuat quippe diebus
qiiisquis miniine appett prospera
;

dnm

hos de carc«iT iniindi

m fancibnS
dilect.1;

di.l-

je/Mnfl( noctibut,

boli extractos. poSt sc ad regna co>lcsl a tra

ii,

tt

^

<'"•» «'l"cc«>»cta
ait
:

contcmnil adversantia. Hinc David

ad sanctK Coiij^rtgationis, sibique
dinis

bniUiin^

in die maiid'ivil

Dominus misericordiam 4uam,
9). llledei.ique die

locum venirc

lacil.

Alios vero qni plcrisqne

etnoclecauiicumcjns {P^hI. xli,
ac noctc canticnm

meliores el perfeciiorcs

et valldiores

lam

in scicntia

Domino

cauit, qui, in adveisis et

qnam

et in virtuiibiis

videbantur, non sine vero et

prospcris cx a^qm» slans, pcrneiilra a seipsoresiiit.
lloc

justn judicio SnO mirabililor ot niiserabililcr

mundi

Job boalissimus, dcquo supra diximus, veiact*

aciibus Inqninari pprhnltil.

Hoc opns misericordise
Do-

lcr implevit, qui jiistits anle flagclla el adversa «!•
slitii,

et plel.itis rerogiiaiis ct remcdilans aniina necesse

scd juslior post

illala flagella

permonsit. Posi

habel

cum

jngi graliarum »t lione collala sibi a

daniiia

rerum, post funera pignorum, post vulnera

mino anie mentis 0011165 reilncere benertcla. Cur antem d.-.ciiiir Jt^sns in dcseriiiin? Nimlrnm
ob
ei
Id

corporis dc pra:cedcniilius boiiis gratias agii,
dicil
:

dum
21).

Dominus

dedil

,

Domiuus
^'^''^

abslulit {Job

i,

quod seqnitnr
n\

:

iJt

te.titaretur a dinbolo.

Sic

De immincntibus
lalionis

218

doloribus el tentalioiala.>titicc

bdiiit),

fujus dcserium Jesiis vcnit,

qnem jam
\ii

bus qnoddam, ut itadicam, carnieu

el exsul-

Inlcrna
.•

inspir.-^.lione

ad se IhtVOisus trahctc cnnpii,

personal in aures Domini Sabaolh,
.

dum
-

duciliir id
-

spirilalein

.
.

conversionem
.

,

non
.

te-

^ Mi:
V.

Si bcha
,

qniescat. sed ut operelur; dncilui- non ad mollitiem
ct corporis blandlinenia, sed laborlosjo rastigationis

k

,_

....

quare nen suslineamus? {Job
mini bencdicium {Job
i,

sUicepimusdemauuDomini,mala autem _,. ,/. „ /1.1... 10.) Sit nomen Dof. „ r. 11,
21). Si sic hoino ad
id cst

cosle-

opera in se exercenda

;

tlnciiur

noh nt

in

pingnC-

slem pairjam icndens jejnnavefit,

qnod nec

dine et deleclailotie vita sna rrnainr, sed ul innu'
fteros vil« pr;csentis
l.iboi

per bona praescntia, nec per mala ftdversanlia a pro*
posito suo

es el agoncs paliatuf.
ct

mcniem

revocaveril,

postmodum esn*
enim slipem salu»

Sedlnter hacc qtiiddani occnrrit, qiiod saiuiam
SpiritalCm aniniam niognifii c ronsolciiir,
riiiu,
illiid

riem

felicem paii incipiel. Qujcrit

nlini-

lis aele na?, quserii ut inter

convivas

mensx Domiui
justiiiiiin

qiiod

ille,

cujhs manslo ei eise est in eUylis,
illa

satietnr, qni ntiqne
niini esnritel silit.

non aliud qnain

Do*

se in illacicdin
tius

lcnlari falel\lf. Et nt hOc apcf^

Dcqua

{-suricel siti dicii Ver»
et

id conSidalioncm llostrara cOmprobcmUs,
qiiid pcfsecntori
:

H
mi
ei

biim Dei

:

Beati qui esuriuut

tiiiuut justitiam,

verum ess6 cre.lamys,
aliquaiKi:
ui^.: il,

suo Saulo

^nibhi^m ipsi saturabuntur
ii,

{M atth.y,fi) Dum
Siii,

igitur

aiidinmns
i\, i.)

SaUle, Sanlel qnid

qnosDensPaler pr»scivii,el
f«iri

prjedesiinavit con-

persequeris? (Acl.

Jam unus idenKjue
de caMo

Doini,

;ormes

imaginii

Filii

huic labcnii sccculo

nus coelnm asccndii, qui
lainen

descendlf

€Onfoi"inari prorsus

indignum dncnnt, niox lentaio-

Sauium

se laedere ei pel-seqai

coinmcmorat.
id

p

ris

in^idiae

acceduni, qutmadinodnn» cvangelisue

Quid(|uid Cniin

memljra oapiti

siio,

om

217

^^rha insinn.inl

Chrisio iinili paiiuntiir, ipsc paiitnr ci oompaiitur
et qni

Et acccdens, inqOit, lentator. Cni, quxso, acr.e

Omnium
sibi

est eS§e,

Smu

(pio nlhil sunl oinnia,
iliis

dit?Niinirum Spiritni sancto,

et hoinini.

Sicntenim
e

in SuiS vincil, in snis glorialiif, cl qu.Tecnnqnf;

bOniis et sOaviscst nccessus Spiritiis sancli ad ani-

de ingeniia
Iicec

virtnium nobllilaf dona donaverit,

niam buna inspirando,
inam, qui qnasi
cupit, el
si

bot>a subminisirando,

sic

cum

eis ei por cos ngii et pcrnrii.

in judifii) iontufus,

his qiii miniini'» ejus
:

Indc ctiam monbris

dircrso quidain maliie csl accesstiB diaboli ad aoi,
siio

mieresse boiia ejus impedire

servifc stiidiicrimt, dicct
fccistis, milii fecislis

Quod

uni cx minimli mei$

manifeslc noH potest, oi^ultiis venil.

{Matth. \\\, 45).
rl caiisis
,

Si Fftius /)«• es, inqnU,

Sciendiim terociuibus modis
lctur, in qnibiis,
si

homo

ten-

fiant.

die ul lapidcs itli panet VersulHS eioniin icntator, quero saiisexperlus

noii siicciimliit
iiirrel)iliir

ul rulelis

Domini
Dirt)-

est apritiim

sniagoiiista qiiandoquft

rcmimerari.

molimr,
nioiililnr

.ihs(ondtt
llinr csl

horhTO mnlum. falsobono siipplanlaro Onim qnodest, et qnod non est
qurtd Ifcrodes, per qiiem diabo*
,

bu8 niodis homo tentalur,

dirbiis videlicel rt nocli-

bus, qiiod cst prospcris el advcrsis. Picrumque cuim

lus siguiUcalur,

dtim triua Magorum

Christum

173
<1ll.vrcnliiiii),
il(>siHi>i'iiiin

IIOMIM.f;
otslingMPio
ik>i|iiI|'i-|,

DOMIMCALER.
/{

174
;iIiI»i
']<•

|);iI-

pi)H4iirt( ncrlpl, jiixtj (|iiimI

(|UilniMl.iiii iln i<

liatn iKMiilito nil i|ii;urrli(liiiii piKMMiin iiiiUit (Ikcii.^

:

tnr,

i|iil

non Tk

ii-iul;i

|ii.rsiiiii|tnrriiiil,

I

oi

homint

Itettintt'rroqalfdiHqt'UU'rdfpufrt)lior,etrni>thivfMM/t.>i,iriiiin»iflrc
iiil/ii.
lil

iwu inlrrn>(iinrntul {Jot
siiiil, (|iii siirt

It,
«•!

U). 0« fniin Dxniiwi
hiuioniin opcnini al*

f/

<•(/(>

t'«»»ilf>i«

nr/nr^i/i ^rtin
tr;i(l.il
i|iii

prvdii

iilioin!
«

(Wh/;/i.
%\\A

II,

S).

Mitlit

nd

.idor.inilitiii (ilKMil

lcsliiliOiH'
()«|

RH'Krin

«kilii

onuiiisiiini dclx-iil riifct'»diir.
i|iii

rrando cl
su.n

iiKiiitia iiccundiiiii.

Sic «t lciiliilin,

|ta.|iic hoiiniii iiilrrr<muiit,
iii.igiiilri,

oiiini vrrlH> (piod

ni.lliti.T

scdii.cic

lioiiilnciii iion V.ilct, lion.i f.il«o
pl.trta et

proccdil dc orc hniii
bu<t

piis Cl ftanilu o\ht\:

snadct;
s.trcnbri

li;ihcl

rniin ndiiciani, ut quoin in
'*<*<> ^'''pit

obaudiro

rcstinaiit. HiHjiiitnr

219
lil

via, poAtniodiiiu ad nltaiu

Tunr a»iump»it enm diabulut
^l tlatuit e'i»i

In

tnnrtam

cititaienu,
ti
:

.sliidiorUincl vlrliitiiiu arcciM piofliM^^nicin i^inrcipilcl

snpcr pinnaculunl tempii,ft dixil
t.ivitat na>tciu
l

adin-a,

l:)nlo

pi'Jii<i

ru.tl,

iin.-Xiilo

allius linuiali.-n
iriinscciulcrlt.

Si FiHux Doi et, mitle tedrortum.

Uch
han-

conv(*rsationis inorciu

bcuo viviMmIo
iili

mlni convrnlus

tcI oongrc^^-alioe&i (|iianinilil)<

Sl Filiut Dei es,dit ut lapides
81

pnuet flnni.

Kf.

Claruni .iniuiaruni, pinuaculum boni Magifilrl, tem-'

callUUls Insldialor hoiUinoni
:

iiiiriiispcus .llloqna*

p/itmboniPl pcrfcrti snhditi. PmMaru/um, ut

c\\\\*

tur

ft.ni.T, c\ a l>co

insoiral.iMoIunialislna' inlcn-

dam
H

volUnt, calhcJra diciliir doctoris, in (ino st.int
Liid»:

tioncin Innotcdccie (50) dcbcs cuiuiis, dicctpi.T-

vclscdLn!» pipulo oircri inonita saliilis.
;n»»>iuit(/um ipsiim

per

dlca nn^nlbuS, dii,
fiaul.

im^iiaiu, ut

lapidi-s

isti

pMCt
acci-

doctorcin cl inagislruni soMiiuo

Pcr lapides possuiuus

aniinftni ct

corpus

non incongruc

figurari, (jni jiigilcr siilid'li» suis, qni

pcrc,

quM

quasl quidani sunt lapidcs,

dum

conlra

tetnptnm siiul Doininl, pr;csidere drbct rt pef Kucto'
ritnicurpracteptionis
s:ilionis. Jaiu niarc
«'l

niachinamtuta diaboli forips pcrduraiit
lcs, qu;r

ct iiuinobi-

pcr excnipluni hoiiac conxer,

tunc in panis dulcedinciu vcrluntur, dnrrt
tlbristi

IXub^uni iransiliirn cst

jaiu io

incorpus

transreruntur. llinc srrpons
niillo

ille

civilalciu

sanclaiu, sanctam

vidclicct conversatio-

antiqnus. buuiani generis iniinicus,

nooondi

iicm

ventum

esl, in ipso eliam couvers'<»iionis pri-

arlibus iuibntus, liominein tanlo mollius alloquilur,

uiordio

ma^ua

dulccdinis Dei consolatione hoino rc-

quanto abcxcelsioie loco dcjicore conatur,
lit

s(^ili(.ci

Ceptus cst,

!>ed

adhuc valde noronlrs

iciilnlionr»

spMis omuibus

in

corpus Cbrlstise transic<at,
dici et esse

ob hocjure sumnii^atris Filium sc non ambiget.
el

obviaut, quae ccoptum itcr inlercludaui. (.ndenon Atsumpsii eum diaiiolus. Narn Incongruc dicilur
:

dtmi

Inter

kec nccessarium

est ut provida

mens

se-

homo per prxvenientcm cl subsfcquoniem %k graliam DeiadDeum tendil, diabolus e di¥crfeo tesfetimulis occurrit
;

ipsam vigilanlcr

et diligoiiler circuinspiciat, et tota

p laiionum
I*ost

el

qtiem Dciis sutoi* «d

in D^uin fixa el Confisa lcntalori suo foriiter resistat, et

t)e<feclionem, isic

assumit ad lentalionem

non converlatur donec

deficiat.

Nemo

eniin

,

ut

priinam ergo tonialiotrem,
propier slmlium «,

221

1"^«'" "»»">-

Scriptura
rir

ait, co)'OM(!/ii7«r, nisi

^ut legitime certave-

«[UiSfiue

amorem

coiiversionis

{U Tim.

n, 5). Logitime certare est in certa-

niinis cohfliclu tandiu

perdurare, donec

(je

hoste

palitur, secunda hMc postmodiira oboritur, quod snprtt f/innaculu>n ieiiii>li ^latuitur. Tunc liomo is*

Iriumnhum mcreatur quisque reporlare. Muniai se ioiam anima beata, et im^primat vo.)'bo Dei, cum
quo, quando opporlunuin luerit, tcnialorem suuiu
ferire valcat, et lentati Doniini sui
tantla el

pia

pmnnculum

sttHuitur,

quamlo

supcr

magi-

slrutn
ejtis

suum
(it,

duriler engitur et devatur, judiciaiiue

reprchfehdfe6%

seipsum

fconsida-are neglifiit;

verba ipsa len:

gicqnc
gcia

ut prselatus,

qui foris bonoratur, in raa*-

probanda assuraat dicenS
/lomo, sed in

Non
:

in

solo

mentis despeclione a §ui«iilo habcatur: ^Eslisi

pane

vivii

omni verbo

,

quod procedit

mat enim,
melius

se rtgimihis

de ore Dei.

Quod idem

esl ac si dicat

Mundana
;

cl probftbiliuS

curam contin^ux-l teiiere, inomnibos agere. Eibenedi*Ticile
si

omnia raente
in so\o

et babitu relinqnere

proposui

sed non
sufficit

cltur, slaluiX.

Onia non

ab hacpertinaci obsti*
is

pane vinl homo, hoc est non mihi
Christi
fieri

sacia poteSlavelli. Hjuod

qui praicsl,

minns

quod panis

volo, et in
(jttod

cbrpus ejus
rfe

D

doctus, minus ad hbc olfiCium idoncns videiur, ta-

Iransire, nisi eliam

omm «erio,

pro«(/i(

ore

men
tatur

quia ad hbC, De6 otdi^iVante, esl elediis, non

bei, stucieam obaudire.

estdijudicandus,non est hOn audiendus. Unde hor-

namque nonnuUi qui hoc ad salutem animae sunicere putanl, anod communera vitam san^nli islins tantum 220 cvaserunt, el quantum adhuc
l^iinl

Dominus

discipnlos su6s diceiis
Scribo!
et

:

Siipcr caihe-

dramVo^si
(7wa'Ctt?i7«e

sederunl

Pharisai.
{Matth.

OmniA
2).

dixefint vobis facite
ait
;

\\\u,

imperlectionis coiam ociilis sumnii Jiidicis liabcant
Uiiu dktis

Ilem ApostoUis

Qui

resisiit potestati,

Dei orrftWotli,

lum

factis, perpendcre nesciunt. Sane in

nationi resislit, et noft hlt potestas nisi a
xiii, 12).

Deo

tempore

bon.ic convcrsalionis

paulatim de virliilein
iqiiod

virtutem proficionies, totura
^funt,

sunt,

quod

vi-

Inter

h«c quid

lcoille in abscoiidito insidikn^, ot
r

quod

sapiunl, sbli Dcovivere, sapere ei plaet

rapiat pauperem, dicat audianTus
mitie
te

Si Filius Dei es,

#>«fe gestiunl,

juxia verba seu inonita oris Do-

deorsum. Suadet fenim hypocrisim ut per-

mini

nobilitate niorum ei exercitatione virlutum

fectam sanctitaiis speciem appetat, videri qubd nbh
est. Mitte te,

feeipsos

ornare satagunl. Per os Domini bbni prselati

inquit, deorsum. Mittere se detfrimin

(29) Id est,

notum

facere.

:

:

:

,

178

VEN. GODEFRIDl ABRATIS ADMONTENSIS

na
di-

esl sanciilaiem hnmilitalis exlerins oslrnclere, el

A

[u-vtp6c xoT.ao;]

minor mundus, quod est homo,

amaritudinc cordis el zelo invidiie intrinseciis contabescere.

Audiamus adhucquid
suis

hoslis occulla sug-

Per regna mttndi omnia inenibra corporis inleliige. Ei recte per mundum homo. Nam si digni»
citur.

geslione insidians cor alloquitiir dicens

tas

hominum

per ambitum mundi non propagaretur»

Quia angelis
bus tollent
te,

Deus matiduvit de

te, et in

mani-

qiiidnam esset, unde

ne forte

offendas ad lapidem pedem

retur? Est ergo totus

tuum. Ac

si

dical honio ad se intra se, nesciens quid
te

regna ntundi

mundus gauderet et jucundamundus bomo, omnta vero hujus siint ut dixi omnia membra
,

,

dicat: Idcirco quidein miitere
angelis suis mandavit de
te, et

deorsv.m debes (juia

coiporis, in qnibus sibimetipsi complacei homo,
optar.s per hsec placere et conlormari

in

manibus

tollent te,

huic saMiido.

hoc
dia

est lanta perfeciione saeculo viiiisque saeculari-

E(p/o)?ffm, inquit, eorum. (7/oriam mitndi oslen-

bus abrenuntiasti, lam

disliitta obscrvantia etcustoin

dereesl honorem praelationis ainbire; gloriam mundi
ostendere est de on.nibus, quse vel opere, vel vestitu
vel babitu inuiiliter explere potuisset, traciare et
cogitare. Tractat

mandalormn Uei
vixisli,
ita

hac sancia conversatione
sis i[uein

poslinodum

ut dignus

sanctorura

custodia angelorum

Dcus custodiat

el praeniuniat,

nempe

infeliciler, et quasi
,

quibus-

ne forte offendas ad lapidem pedem

222
)

tuiim,

hoc

dam
B nens

dentibus mandil et ruminat
in sa:culo iila vel
illa

cur adhuc ma-

est ne (dioisi stieiiter ct vohij;tarie

in aliqnod,

>ion fecerit, sive dixeril;
eiini ibi

quod contra Deiim silde.ictum,
lioc est forluito aliquo cagu
,

inoidas, sed neforie,

cogiial, si forte vel

adhuc

esse contingeret,

oculosmajestats ejus

quam

laudabilis in verbis,

quam

gloriosus in operi«
et

offendas.

Ad

haec miles

Christi slet impertcrritus

bus, qiiam splendidus in vestitu, quam habilis
compositus ad omnia,
et cxleris his

hostem

prostcrnat, ct

qua; vitae Conditor dixit,
:

simihbus,

qux

opere iinplere satngat. Se juitur Rursutn scriplum Ait illi Jesus
:

mundits
est
:

isie

quserit

esse potuisset. Post tam imdesideria
,

Non

ten'.abis

munda suggestionum
audiamus verba
Hivc omttia, inquit,

venenata scelerati

Dominum Deuin

tutim.

Verbum hoc

lento frequenta-

livum verbum, est derivativum a temno, tetnnh, quod
sonat, frequenier tento. Erccttis deniqiie l.omo inlra
fie

tibi

dabo,

ti

cadens adoraveris
,

me. Qure omuia?

scilicet

regna mundi

id est ut

adversum
,

sestiilte scegisse, siultc cogitasse poc-

raerabra corporis habeas tam habilia et composita,
ut libimet in his couiplaceas et gloriam eorum, ut
illufu vel

nileat

et

ne ex frcquenii pnelatorum contemptu

nunc

Deum

offendat seipsum districte «ohibeat. Posi se-

illum

ornatum

et

gtoriam mundi halere ap*

cjndam

banc tenlalionem lerlia succedit, in qiia
finito

pelas.

Ei quo pacto dabo? Si cadens, corporc, cd-

quisquis probatus non superatur,
jus termino
fugalis

mundi hu- ^
prseiiis,

orarerjs »nemente. ^rforflrc.iuasi;MX»a orare diciltir.

omnium inimicorum
plenitudine donatur.

Cadii corpoi e, quiqiiidempeccatiimperpetrat opere.

perpetuae niercedis

Ceriissi-

sed non adorat mente, qui ciio

iii

se reversus digna
et cadii
.

mum

est

enim totum hoc Dominum sub quadam
,

hoc abluit
desifJerii;

9<itisfactione.

Adorat vero

qui

dispensalione figurasse

qui nunnisi posl baptisma

ct voluptatibus propriis consentit, et con«

se tentari permisit, ut signum
Tersationis inuueret et

quoddam

futurse con-

sentiendo eadem perlicit.

quodmenibra

ejus,

postquam

David non

fecit,

qui

ad Deum proHcerent
tur

,

acriores tunc lentalionum in-

omnibus

reliquit,

IIoc eleclus ille Domini formam et modum pcenitentiae qui quidem cccidit corpore, sed

sidias tolerare habcrent.

Hinc est quod sul)jungi-

non adoravit mente, quia quod rominisit opere,
niagistra poenitentia citius delevit.
tatio,

Hac aulem

teo-

Ittrum assumpsit eum diabolus in montem excel-

quam

224

pradiximus dc ostensione regnoillicita quserui.tur, el

tum

valde. Mojis excetsus valde insignia sunt caslita-

runi et gloria eorum, ubi

Deo

tis et humilitatis.

Quisquis

ille

est qui,

priora qua; diximus devicerit,
lis,

Deo anuuenie, vere insons et bumi-

odibilia appetuniur tanto velocius
expelli debet,

et

vehemcRtiu»

quanio periculosior

ct sceleratior esl.

vere innocens manibus et

mundo corde compro,

Nani

si

tales cogitationcs a corde velocius

non ex-

batur, nec jam minoribus (luibusque similis scd D pelliiiitur. plerumque aisi Deus adjutor inopportunitaiibus adsit, mala etiam opera siibscquuntur. Unde unus montium, id cst unus de numero perfecloruni quo stiidio, quo affectu adversarius, qui lalia sugesse censetur. Quem tamen miruin in modiim ile-

rum

diabiilus assumit, quia

quanto excelsiorem

et su-

gerit, extenninandus et aboniinandus sit, sequcns

blimiorem

eum Deus

sua gratia sumendo effecit,
el

taiito avidius ad dccipiendum

penlendiiin

eum

sc

ordo verboriim Dcunini maiiifestat, Scquilur: Ttim diritci Je.ws : Vade, Satanas. Scriptum est:

inimicus ingcrit, ut tolum vento elationis corrunipat
et dispergat, qiiidquid caslilatis et humilitatis excel-

Dominum Deum tuum
Est enim
,

adorabis,
,

et illi

soli

servics.

ut diximus, hostis

qui

illicita

ingerit

lentla in eo

collegerat. Incipit

jam pro

laudabili,

abjiciendus, propellendus, et

DominHs noster Jesus
illi

quam

in

sevidct, virluium prxrogativa aflcctare
et

Christus adorandus, pencs nos statuendus,
iamiis cordis noslri collocandus, cui
soli

tba-

bouorcs, favores, dignitales,
c»t exiendcro, et qu;c adipisci
pit

se snpra iJ

quod

debitura

non

valel in rc, inci-

famulatum cxhibcre dcbent oinnia memLra corporis nostri.

ambiendo
'^'

(|uasi possidere.

223
4um

ostendil ei

omnia regna miindi. Pcr munaccipe.

Tunc
et

reliquit

eutn tentalor,
ei.

et

accesserunt angeti,
his tribus ten*

houiioem

ipsum

Unde microcosmo»

minisirabant

Siiperatis

tandem

:

171

JIOMII

F/i:
i-t

DCtMIMCALKS.
\ nriu
non
ainuii^

171

latioiiibiis jiiriindiiii) luiii- crit, (|uia Jubciilo

ad-

226
ti

'liuaiiibut
(linlcndrri*.

ivriili riiri* Irretir*

jiivaiilo IVocxtcriiiinaloi' llle uniinaiu n'liiit|ucn» &\s-

iiictiiuui

Kl duin patrr»,

Id

est

panhit.
1

Si<-,

iiit|uaiii

,

rcliii(|(u*t

,

iit.

i|iiautuiu viilt

|irrlati, itu ul pi:ctliiiii.iiH,
lil

uiani accrban»

mmtdunt,
cogila-

1

dcsiilt-iat,

lcularc noii autlcui vcl valcat, <|u.iiuvib
liuciu
vila>

ut)iiuiini|iiaiii, t|iiod rti.iiii

druiet filiorum obtlu-

laiiicu iis:|iic atl

|>cisct|ui
,

.luiiuaiu

nttn

pnMUiit.

Pcr denle%

/i/icruiu act ipi pohMiiit

(lcsislat

Qiii sicr.t vivcnlcni
it.

ilu

cliuin nioriciitcui

lioncH Hubditoruiii.
vidclit cl nuLditoruiii
.iiiiaruiu
.nlitjuid

Deiitet

/i/iuruni,
;

(tigitutioiirt

ntui dcsci

AiIchI cnlin

iii

obilu uuius('ujuHt|uc inuiit

vbtluprtcunt
iiti

(|Uia lirut

qui

litiosc objiciciulti tiiuc pilcsl atlcst,

viaiii vitu;

in-

conicdcrit,
liut liis,

chI (lurin ct iiumi-

tcrdutlat.

Adsiiut cliaiu
.iiiiiu.i:
,

s.iii('li

augcli adjiilorcs cl
luorlircro

turiis

poiiitiruiii
iliiiis

cx

ipsa

ainaritudiiic ita

dcrcusorcs
derciidaul
;

ui
,

eaui a

vaslulorc

dentcH
ccin

ubslupcscuiil. quod ad capiciiduiu duU
aplari iici|ueunt
;

udsuul

ut rcuiigio aluruin suarnni ud

ciliiiiu

sic niiniruni iibi talra

Upgis
et a

;vteriii palatiiiin

perducuiit; .idsuutei u dcxtris
,

siiut praulati, qui
stibiis.
t

pluH lcrrcnis iiitrnduut qunin ru:le>

siiiistris collaleralcs

quain duin Filio Dci rcsiii

uiu tciupus cxigit, ut verlniiu cxliorlatio..i»

pricscutavcriut, cx oiiiuibus boiiis Doiuiiii

ci siir-

iiupcndcre debcunt,

scrnio

eoruin

nou

siduiii vi-

licientcr adiuiuistranl, id eslul vitain Ttcrnaiii

abun-

lcscit subditis, scd cliani plus coiifcrt aiiiaritudinis

dantissimc possidcai.

Tunc

veraciier el perfectere-

linqueteau» tenlator quia cuni corruplibile boc induerit iucorruptioneiu
,

iiullam ulterius nec incnle

ncc corpore, nec a diabolo vcl iiiuudo expcrictor tcutationcm aut iniperfcctioueiu. Ad qu;o boua per-

^ quani a*dilicationis eidivina' dulccdinis. Lndc fit quod parabolam banc inprorcrfciMr» intcr se nonnunquam vcrluiil, qiiia pro vcrbo L)ci vcrb» derogalionis ct delrac tioiiis in usum sibi assunnmt,
lacila iicirpe cogilationc

iufirinus subditorun anl-

ducat nos Jesus Cbrislus Douiinus noster, qui vivil
el reguat per oinnia sxcula SiCculoruiH. Ainenl

inus contra prxlatum, qui bujusiuodi esl

nonnun-

quam subiuurmurat,
circuuispccla
sit,

vitaniquc ipsius, qtiod raiuut

225

IIOMILIA XXYI.
pKiMAii Qu vDRAcrsiii.€
pRiM.\.

bac maligiia rcprebensione inconIsie.

W
est

rEMAM V posT KOMiMCAM
Et factut
esl

sultc dijudicarc
juslilii»',

uon meluit.

inquiuni, forraam

quaui nos inslruil praedicando, neiuaquara

sermo Domini ad me dicens

:

Quid

ipse cxsequitur dignc et laudabiliter vivendo.
orationibiis
lcctioni

Nam

qu)d

inler vos

parabotam

vertitis in
:

proverbium

islud

in terra

Israel,
et

dicentes

Paires

comede?

minus sollicite insislit, sacroe minus invigilal ct intendit, et dum

227
ipsc in

Tunt

uvam ncerbam,

dentes filiorum obstupescunl

propri;o vil;c cuslodia soUicitiis ct providus uequa-

(£:cc/(.XYUi.)

r q"am
praevidens

cxistit,quid mihi prodesse, vcl quid cjus

do-

Electus el dilectus propbcla Doraini

ctriuA atlifitft^tionis mibi conferre polcrll? Haec ira-

oculo prxsagi cordis slatuin sanctic Ecclesiae, qui

provid.x

dclractionis objurgaiio

quod divino con-

nunc

est

in

praelatis et

subdiiis, clauso

quodamprsula-

spectui

miuiuie

pbceai, sequer.libus

mov

verbi»

inodo sermone videiur nolare quale .subdilis pariat

quasi intrepando ipse denur.lial
Yivo ego, dicit Dominus,
si erit

detrimenlum

vita

non digne conversanlium
prsecedenl bus

vobis ultra para:

torum, itemque q ibus
>itsB

probabilis
cul-

bola ha:c in proverbium in Jsrael. Quasi dicat

quan-

meritis hunc prolicere oporleal,

quem ad

diu

llamma succensi

ir« el indignaiionis contra
felle

men

res;iminis divina praedesiinatio assumit,

qua-

praelalum veslrum inssevire non limctis
moii amariludinis. Si
id

com-

lisve in doctrina sua

poslmodum
demonstrat.

es&e debeai, reclo

quod ego sum

vultis esse;

ordine praescr.bil

et

Prajvidens ergo spiriius propbeticus quosdain
Ecclesia fuluros, qui vita el luoruni levitale
subditis

in

si vidclicel vitam aelernam vultis habere, vitam aVienam cessale inconsulte discuiiendo reprehendcre,

magis

et ad discutiendas
tias

propiiK conversaiionis negligec-

suis

occasione.u pnebeanl scaudalorum,

oculum meuiis reduciie.
anima

quam uUuin adilicalionis el saluli* profectum, murmur malignilatis el detractionis quod lil a sub- D
diiis
talis,
,

Ecce omjies animce mea: sunt, vt anima patris.
ita et
/i/ii

mea

est

:

anima, quce peccaverit,

quod oculis minime placet Quid his declarat verbis
:

divinae
est,

majesinier

quod

vos parabolamvertitis in prorerbium isiud in (erra
Israel, dicentes
et
:

inquam, alienam meo judicio discutiendam relinquite, vestrisque animabus soUicile providendo consulite. N.im sicut anima iilius,
ipsa morietur. Yitani,

Patres comederunt

uvam acerbam,
isli

quem

temeraria reprehensione dijudicare non

li-

dentes filiorum obstupescunt. Paires

prxlali
ille

metis, in
polesiali

monastcriorum sunt accipiendi, quia sicut
de camesua
iili

qui

manu mea est, ita eiiam anima vestra meas &'A>i3iCe\. Anima (uv pecraverii, ipsa mosi

filium generat, paier vocatur cl esi, sic

r.etur. Si ille peccaverii, juslaedamnationis senten-

qui spirilales

Deo

fiUos gignunt, patres

non

in-

tiam accipiel;

vos peccavcritis

,

eamdem

viudi-

congrue vocaniur

et snnt.

Uva

frut tus est vineae.

clam cx juslo juilicio meo
Qualis vero vila
aclionis
altiludiue
illius

sentietis.

Per vineam vero spiritalem vilam possumus accipere,
ftd

essc deleat, qua virtuo«8

sermo

igilur iste ad patres ptrtinel et filios,

praelatos videlicet el suLditos. Palres eniiii

uvam

sursum lendere opus habeat, quam divina praedeslinatio ad culmen iegiminis.a$sumit,

acerbam

comednnt, dura praelali, postposiia divinae

sequentis

litlerae

textus aperte innuil.

contemplationis dulcedine, lolana menlis inlenlio-

El

lir,

sifn?ril jnstus, elfeceritjudici-.imetjuifi'

:

179
tiam. Jtislus vorc diciliir et

VnN. GOr.EFRIDI ABBATIS ADMONTF.NSIS
ci it,

180

cum romintians

saj-

A

ad ooelestia rogiia quolidinni sni operis rruclmu pracniiUoie
iiivigilat.

culft ot coitnipisccntiisejus, id quo(l

vcre est, vlde-

Sequitiir
acreiscrit. j/«-

licol

pe(catoie;n seuiotipsiini rpoogiioscit. Kt quia
liicc

Et ad mulieremmeuslrnutnm non
lier

sola

cognitio ad porrocluni nnii
cst,
iit

sii(ririi,

ad eini-

meustruala c\ propiia carne poUnilnr. El idco
ilia

nonliorom ne(.osse
ut faciat judicinm

sesc lollat ^iain, hoc cst

por mulicrem menstruatain coiigrcgatio
valot, cujusvita et conversalio vilis ct

anipi

et jiistitium.

Judicium

facil,

cum

reproba omlionoris ct

pro

peccatis

suis

disiricle

seinetipsmn

dijudi-

iiibus apparct. Siint

enim nonnnlli
non limeanl
vel

ita

cans, lioc ipse in se in priesonli punil, pro quo in
districto

gioria ciipidi, ut cliam
ti'S

congregationi proprlrs vi-

228

examine piiniendum sc rccognoscil.

sordida: pricfcrri

erubescant,

si

Facit etiam jusM/iom, ciim pro pcccalis Dco salisfaciens justis sediilo operibus insistendo iaudabililer
incipit vivere. Iluic in tali

tanliim

nomen honoris

sibi acquirant. Si qiiis veio
lo-

"on propria voluniate, sed divina dispe.isalione
debeat, verbis sequenlibus prophela insinuat:
i-'

bonorum operum

altitu-

C""^ suscepit regiminis-, qualis in docirina sua esse

dine sublimato diligHntissime praecaveiidum est, ne
illud subrepat,
tiat:

quod sequens ordo verborum donun-

hominem non

conlrislaverii. Prailaliis

dum

cou-

fcssioneni subditorum audierit,

summopcie

piaeca-

In montibus non comederil. In monlibut comedere est pro laiidabilis vitse conversatione laudem hu-

^

''^''^

^^^*^^'

"® Iwminem
innocentia

peccata sua confilenlem,

^ontristet aut conturbct. Audii

quorumaam

viiam,

manam

appetere

,

Et notandum quod dicitur come-

dequorum

gaudeal; audit
qiiibus

ctiara

quoet

dere,hoQ cst ex amore et dcliberalionnc laudem hurajnam requirere. Sunt enim nojinnlli, quorum

nimdani criminalia peccaia,

condolcrc

condesccndere debeat. Consolari quidein peccalo-

animum

appetitus laudis ex improviso aliquando
in

tangil, sed

montibus non comedunt, quia hunc
sed,

rem debo», et ne proptcr enormilatem peccatorum suonim in barathrnm desperaiionis venial, humilitcr confitcnti

cum amore et dulcedine non su.cipiunt,
possunt,
tenlalioni

quantum
Et

spom

conse(jnend;ie sahilis et

vcniac

Deo adjuvanie

resistunt.

a

Domino
:

repromitiat. De qua sententia adhuo snb-

econtia

siint

nonnulli qui rccte in montibus comedere

inforliir

dicuntiir, quia pro justis operibus siiis tolo aflectu,

Picfnus debitnri rcddidit,

Pignus debitori rgddere

toto desiderio

graliam humani favoris requirunt.

cst

pcccatori

humiliter, ut praediximus, confiicnli
et

quisi|uis ergo ita. ul pijcfali
come.dit,

sumus,

jn

montibus non

spem rcmissionis
Deuleionomio
P''^-t^^P'^'

grati;c rcpromitlcre. llinc in

quod digne

et laiidabililer

vivens lauden» ab

Dominus
:

pcr

Moyson

filiis

Israel

Jiumano ore
deat,

rion reqiiirit.illud

etiam declinare slu- r

dicens

Non

accipies loco pignoris suf>e6). Siipe-

quod sequeiis liltcraevidenler insinuat.
letaverit

riorem aut inferioreni molam [Dcut. xxiv,
rior el inferior
Isracl.

Et oculos tuo$ non

ad idola domus

mola esl spcs

ei

limor.

Loco

igitur

Idola pagani Deunj ignoranies fabricantet adorant,

pignoris niola siiperior aul

inferior accipi

prohi'''s-

elhonorem, quem Deocreatori suo dobebant, operibus nianuum homiiium impendebant. Possumns
eiiam per oculoi corporls nflectum acciperc ambitionis. Oculos ergo ad idola donius hrael levat, qui
oculos cordis ad aflectum levat ambitionis, qni votis

beturquiaqui peccalori pr.Tdical, tanta
^ata
inuliliter spe

230
ncc

pensaiione componere pr?edicaiionem debct, ut nec

timorcm subtrahat

,

subani-

tracta spe in solo timore derelinquat, sed spc

matnsad appclenda
daliir,

coclestia

magisac magis acccnlimorem (Oidibns
tjinos.

omnibusexoptal, ut potestatem
aiios

et

dominium super
el

timore

aiilein,

ne iterarc vias suas incipint,

accipiat,
delielur,
ille.

quateniis honor
illi

rcverenlia qni

tcrrcatur. Ui
^"^'^'^o'*"'"
*'""' "^*'^

autem

tianc

spem

el

Deo
Sicut

n subditis siiis in.pendalur.

Nam

•mprimere pi«la(us

valeal, quei

ttir, si.:

aliquem vull adorare. soio prosterninimiium, qiii non pro lucro animarum. sed
(|ui

subjungilur, in praidicatione sua

"Ciis

'^«"''«'•^«'e ciposiloribiis
^"P'"-''''-

sludcal. Per vim, inq.-it,

pro solo Rinore glori» lemporalis ciilmen
giminis, adorari

qiiairil re-

"'^"J

quodammodo

dosiderai, quia h,,.

D

^criptnrne a vcritaie

^" ""» "''"' "^"Vere est sensum sacrJ? mm avoitere. Per vim sacram
expositoribus
sod pro libilu
inielleclii,

mililer iibi inclinando.venorari vnlt a subjeclis. Et

^^'''1»""'»'" raperc dicitur, qui sanctis

revera.

Deo non disponcnle, scd permiiiente cura aliena lalj commissa fuerit, illiid Ijonnunquam adiniplcb tur, quod lexliis subjccle litsi

contigeril. qiioJ

non concordans, non sano
siio

lonioraiic

cam cxponere

niiilur.Si enim hoc

lerac Bignificare vidciur.

suam sancloriim tcslimoniis con(irinaverit ot roboravcrit, iUud
quod
hic seqiiiiur adiinplere utiliter polerii.
esurienti dedcrit, et

feocrit. qiiod vidolicct pr.Tdicalionom

229
miis

^'

uxorem proximi

sui non violarerit. l*roTi\-

Panem suum
opcruerit.

nudum

vestimenlo
et

iiMSior est

ipsc Creator ct

Rodcmpior

iiostcr.

Quid cst pauem esurienti tribucre.
?

Viorcm v^ro
locum

w«-

liiijus

pro.Timi nna(|ii;vIihot

congreg.i-

dum

vestimento cperirc

Panem, pnbnliim

vidclicct

tio valet accipi. Qiii

crgo amorect ancflii amhilionis
t

CPolostis

doclrinT. csurieuti iribuit, qui auditorem
ct iiileiitum

adeptiis fuer

regiininis,

ucorem proximi

sui

capacem
iiisirnil.

verbo pr.xdioalionis

reficil

et

vinlat, qiiia

non

eidoin proxinto, id est Rodcn.ptori
dcsideriis, liirra spirilalia

Qiicm vero nndnm
liac gratia alieniim

csse videril, hoc est
csse peispoxciit;
sil

noslro. scd

siiis s(^rvi(>ns

qiiom ab

quod

in congregatione sibi commissa non congregat, nec

ad a adicndum verbuoj Dei nec capax

nec inlen-

IM
tiis, nti(liii)

noMii.Li.
otlain
iil

noMiMcM-rs.
A
IM rKni.VM VI

IH
IIOMK
lOitl

H|iirilali

KriiMiliii

nr

liuniH opn-i(litrlri-

lA xxvi:.
Ul ^DRAr.riiDIA

liUH,
Iia

liiiic,

lioaliisuil Itfiioilidiis, iliiplici
iil

Dl.MlMi 'M iHIMitM

|)r;i'i>ss('

ilcln-l, Ikic rst
siilniii

ca

i|ii,r

boiia miiiI cI

rHiNr
F.ral
<//>'.

eaiKia,

iioii

|)i:nlicaii(l(i, soil cliani Iicik?

vU
vc-

/(•«M«ii

Juitiroruiii, rt

atcnidn Jrtut Jero^
probalica pitcina,
<iuiui,ue

V(>nilo (lcinonNlraro laliorcl. Ciiiii >cio, ut

|ir:ctli\i-

lotijmiiiu.

/'.'a(

culriii Jcrcsulijmit

imiH, panciu
sliiiiciilo

siiiiiu

Ohuricnli dcdcrii,
i|iia

iiii(liiiii(|ii(>

qua' coguomiiinlur llihruiie Helhtitida,
licu.i

por'

opcniciit,

iiilciilioiic, i|iia
iii

liiiinililalc

linbvni {.luau.

v).
iii< oii(^'i'iia

ciislodirc scniclipsiiin dclical,
intclli(ji (latitr.

iiisi|iiu* sc<|iiiiiiliii

S( ii|iliira sacra, dilei tiiisluil,iion
litiiiliiie

titiii-

coniparaliir

tcrr.i',
iit

«tu.m idcirco DeiiH ompas(eiel px
ea cuncta

Et ad uxuritm twn commodavcril.
pri,! ilarc, et
('Iriii.c

IJsiira cst

pio-

iiipolcns

cieare

volitil,

alicna cxi^cio.
in

Ad usuram

paiicni
iioii

do-

aiiiiiiai.lia, hdiiiiiirs ki ilicct ct

jninciita, licKlias, \0rciiiiiii

romiii»«/(W, (|ui

biiliditis siiis

soliiin

liicics ct

n

plilia.

Prodn

il

ciiiiii

cl licrl)Mn,

boiiortiiii 0|)critiii friicliiin ((luciil, vcriiin cli:iiii laii-

i|iiod cst cihiis anini.iliiiin, prodiicit
viiiiini,
(|iio(l

rriiiiici:tiiin

cl

deni

silii ali

ipsis cxiiilicri appclit. l'iidc
:

adlitic

iii

cstcilmsct

poliis

lioniiiiiini.
c-,i
;

Sic et

conse^iucntiliiis diciltir

et

aniptius uoii accepil. .\mi|iii

8a(M'a Scripliira (jiiasi

tciia

(|ii:c(l:iiii

prodiicit
suiit,

plius quain dcbel
qiiani l>ei

flC(-ijJfri'

appclil,

pluspiopriiiin
saliilcinpin-

R

eiiim

feiiiiui cl

licrliaiu lii» «pii

airnialia

sx-

honorem

cl

ulililalcm231

;ic

ciihirilnis st licct lioniiniliiis, (lui aiiiiii;ililer viviiiit,

\imoruin

(]u;erit. Jaiii ((iialis in

doi t:iiia siia pr;c!:i-

dimi

'>iiii|)licitci'

cns

inslritil ct

iiifoniiat,

i(ii(iinudo

lus cssc delieat, verMs, (jiue praiiotaviiiuis, scviiio
proplielicus pra;siguavit
conse((iteulibus, qualis
el
pr;csori|^sil
:

oriiiiiiia!i:i ct
:il(liie

capitalia pe((ala

uiriis((iii;^!|iie

fugcie

luiiic

in

Mlare debeal. Piodiioil

iiiiiiloitiinus

frumcn-

vil:\

ipsiuscsse debeal, coii-

lum

ol

vinum
ad

hisqiii Itotiiines sunt, spirilalibus uti-

gruo ordiiie deiuoiistrat.
Aft
iiiflHiis

((iie qtii

iiiiaiiiiicm el simiIitu(liuoiiil\'i

cssc

fa(

tos

iuiiiuilalc (iverlrril

manuin suam.

Cum

pcr

so loiogiioscmit. ilcrba cl fciium oresoit sine laliorQ
iiomiuiiiu
;

opera designari soloaiit H/a>M(i« sunin, opns

fniiueiittiiii,

viiium, uiiiic aiaiido, niir.c
ir

vidclioet

suum, ab

iuii]uilalc

quoilauimodo

iiveriil,

fodiondo

laboiiose excolil
priii.o

cl

noquirilur
Doii ino

,

233
:

cum pro boua operalione non sibimel, S(^d Dro latidem el houoroui Iribuit. Jiidiciiiin vcruin fcccril inter

quemaduiodiim
7>i

huiiini a

dicitur
iii,

sudore vulius tui vescerispanc luo [Cen.
el

19),

virum ctvirum. Facil
ve lUin,

pr;el.'lus inler virnin ct vt-

Fniuicntum

vintim signific^U spiiilalcm

sonsum
qtii

rumjudicium
tale fecerit

cum
iit

iuter Det:m
soli

ot

seipstim

ac mysliciim sacnc Soripiurce inlcllcdiim,

vere

judioium,

Deo
pihil

gloriam rolinquat,
ascribal.
et vi-

cibus et potusesl cujiislibcl bcaUc auiuia;, sed acqiiiri el inveiiiri

e(

de l)onis operibt^s

sibimoiipsi

non polesl,

nisi

cum

labore.

Iteniquealio modo;nrfjci/(»i

rciM//i /i//cr

vimni

Iloc denique frumetilutii etviniim

desiderabilcm

rum

faccre pnvlatus

dobol, ul

Deo subjovlionom,
diloolionem, ul
li-

niique rolcctiouem aniiiiarutn noslranim, iu

lacqu»

subditis exhibeat

teqttalilatom et
aliis

jam

pr?e

manibus

esl teria,

iii

bac

scilioet leoti(me

celex ordiuiUione Dei
6cat, ipse tatuen

se

superiorem cogno-

evai.gelica,sisludiosc((iucsierinuisDeoauxiliantecopiosius iuvenire poterimus.

stiperiorcm suum,

quod

est

Chri-

Nam si

nihil aliud iiobis

Slus, limeatol diligat, Ilaec oiiinia, quae snpra

me-

insiuuaTel n

si

siiuplicem illam Doiuiniei Salvatovi*

nioravimus, vere Domini
sunt
jttdicia,

pr;V(opla,

vere Doiuini
:

nostri oloiiier.tia!U,qiia!u ajgroianti per tet

annorum

de

quibus mox

siibjungilur

curricula hoiuini e.\liibult, quciu noc

i^so ro^ante,

232

^'

'"

pnvceptis meis amhulaverit et judicia
liic

nec

alio

pro eo inlerveniente inisericor(ljter sanavit,
tio,

viea cuslodicrit, ut facial veritalem,

juslus

est.

niagna quidcm refc(

magua

esset consolatio, Lis

Quicunquc ergo bontis
diue, ul pranliximus,
bulaverit,

et perfeottis praelatuseo
Jii

or-

TiJclioet hoiiiiuibusqui libenter

pro saiule sua

la-

Iiis

Domiui prareptis amlatidctii

borant, qui qtiautMiii

possuut,

viriLus corporis el

quod

in menlibiis

humanaui

oppe-

aficctibus oordis die ao noole niiseriooniiam ejus im-

tcndo non comederit, qiiod oculos cordis sui ad
idola doinus Israel, hoc csl affoolum ambiiionis
levaverit, qtiod

D

plorau;.

Q:iomodo euim non siibveniret eis,qui subroj,'auii?

non

venit

non

Qiiomodo

mm

salvaret in

su»

uxoroiu proximi sui,
coii;m:ssam

congregatio-

pietaf.s oleaienria sjioranies, qui
salutje.u

hunc

salvavit qui

ncm

videlioet sibi

non bene regendo
quod
jitdioiutn

ab eo non spevavil
et alitid
itt

?

violaverit, itouKiuc vcritatem fooeril,

Sed est
ritaliuni

hac sacra leciione quo(| aspirefectione. Nosei.im,

verum
vit.
lici

inier

virum
/lic

ei viruin, inter

Deum
;/'sfus

scilicet et
ilici

auimarum non vacat
fesl,i:ni

se:psutn fecerit,

non incongrue
quod

potefe:

nos siimiis qui diem
inordio Evaugelii

bi|uo,

de quq in
agiii

prict

Hicetiam

illud

scquit-ir, laudabili et

aiidivinuis,

Douiino

us

operimi encotu bicet in fuluiQ conse((itetur
iu((uit, vivet el

agere
tali,

Mta,

non nioric'ur. Ipsuin enim,

debcmus, qui eisi grav;;ti corpore morquod portamus, ad iutegruin vitare peooata lion,
tan-icn
vitiis

qui est vita vivens in se.
lilat.s ten p^^re esl

quautMm in hoc niutabipossiLile, manentem habebit in Deo

possumus, a criminaribus
liaiite

Deo

aiixi-

vacanius. Hioest

(/ici /csri/s ille,
:

adquem

hqr-

se,el ciim corruplibilchoc inco; riipli-jnem(indueril),
ita X'tc

tatur nos propheta David, ubi dicil

Vacate

el videtr,

ua glirificatione doiiabito.r, quodillein
io illo sine fiue peruianebit

qnoniam

s'javis est

Domiuus

;

beaius
ia

vir, tjui

tperat

et

Deus

in eo {Psal. xxxiii).

Non quidem

tumuKu sxcuN»

:

:

183
s«d in
si>irilali vita

VEN. GODEFRIDI ABBATIS AHMONTENSIS
agitur hic dies festus Domini, ubi

m
in affe-

A

corum, claudorum, aridorum. Languesciraus
ctu,

lalf? liomines congregati sunl, qui viliisrcsislentes,

calcamur

in intellectu;

claudicamus in opera»

ol virtulibiis, quai.tiim possiinl, insistentes, soli

Deo

tione, arescimus in oralione. In affectudeniquelanr

vacarc, atque ad ejus visionem ulcunque pertingere
conar.tur.

guescimUs, quando deficiente

in nobis gratia

Dei ab

Iluncdiem fesium
Maria

rite concelelirant duas

ainore cjus intus torpescimus.
langiiorein bona quaeda
deflebat,
ii

Hunc noxium animse
in sc

ill* sorores

ei .Mai tha, quia sunt

quaedam ani-

anima

sentiebal

ac

nia\

qua;cum Maria

divinae vacant contemplationi;

cum

dixit

:

Filia;

Jerusatem,nunliale dileclo,

qua;dam, qua:

cum

234

Marlha bonsc
vacani
circa

stiidenl et

quiaamore

latigueo {Caut. \, S).

Per hanc

et

nos

insei viunt actioni.
niiliier

Ll» iaboranl ad exhibenda hu;

quidem docemiir

indigentibus ollicia

isla;
:

et vident

qiioniam suavis est Dominus

istic

exteriora

ct admoncmur, ut mox, diiin in amore Dei languescere nos senseriinus, ad insinuanduni eiKmlcm languorein noslruin el dolorem Salvatori nostro,

occupanlur,

illae

inleriora contemplantur.

Ad hunc
licet

ad

filias

Jerusaleni, delicalas videlicct

diem feslum libenter ascendit Domimts, quia
iibique el in
illis

juslorum animas,
sione collocatae

qiii vel

nunc

in aelerna pacis vi-

omniLus

locis sit, specialiter

tamen cum

cum

Christo gloriantiir, vcl quse in

et .nler illos habital,

quos

sibi

vacanies invc-

hujus adhuc

vita;

miseria peregrinanlur, quantocius

nit,

quos ad

a:lern;E pacis visionein laboriLus, qui-

B

confugiamiis, intercessionis earuin sufTragia humiliter iniploremus. Nisi

])us

p)ssunt, viriliter contendere conspicil.
siiai

Ubique
esl per

enim

cilius

languor

iste

per

est per niajestatis
pieiaiis su;e

potentiam, cuin

istis

misericordiani Dei sanetur, gravius

maluin subse-

clcmentiam, de quibus eliain

apte sub-

quelur, duritia videlicet et caecilas cordis, quia decrescenle inleriiislumineprioris intellectuset scientiae,

jungitur

Ksl autem JeroHoly nisprobatica piscina, qua: cognoniiiijtur Hebraice Betlisaida, quinque porticus ha(lens.

necse, necDeuni poteslagnoscere. Oblenebrato
ctiani

et

subtmcto intrlnsecus cordis lumine,

clau-

Piobaion

[tt^oG-axov]

dicitur

oris. Probatica

piscina, quasi pecualis piscina, eo

quod lavare

in ea

saceidoiespecora soleLant, quae in holocaustum Do-

dicare incipit in operalione, quia more claudicantis non duobus, sed uno pede incedentis, si quod bonuin est, qiiud agit, hoc muitis aliis pravis actibus suis
polluil et perdit.

mini offereiida eranl. Belhsaida vero domus (rugum,
vel

domus venalorum

interpretatur.

Domns frugum

Post niultitudinem hanc langnentinm,

caecorum,

rette
illa

eadem

pisciiia dici potenit,

quia qui sacrilicia

claudorum, subintrat multiludo aridcrum, quando
ila in

quae in pecoriius fieLar.t, sinipliciter pro pecca-

semetipso avescere

incipit,

quod nnllam

in ora-

lis s;iis

Doniino offereLaiit, fruges

illas,

hoc est rc-

tione interni saporis dulcedineni halere poleril, sed
siccus et aridiis seinper cadit in deterius.
dit;\te

fectioiiem atqiie consolatioiiein illaui inde haLeLant,

Hac

ari-

quod indulgentiain eoruindein peccatorum suorum
accipic6anl;
illi

detinebanturqui dicebant

:

/4

mma

nostra arida

vero qui altius sapietanl, el quid

est.

Ab

hac ariditate custodiri se postulabal DaviJ,
:

eadem

si^rificia

prxtenderent, Deo inspiranle co-

ubi dicebal

Sicnt adipe

236 ^' pinguedine repleatur
Labitiirus es-

gnoscere poterant, aLundantioros friiges,suaviorein
cibuin ei refeciioncin
tant.
Signirical

anima mea {Psal. lxii,6). Moxquequalem ex hacinterna pinguedinis dulcedine fnutuin
set, adjecit et ait
:

animarum suariim inde
illa

capic-

El

labiis exsuliationis laudabit ot
:

autem probatica

piscina sanctam et
et diilce-

meum{ibid.). Quasi diceret

Si adipe et pinguediiie
nie,

justain aniiiiam,

qu;c quidqiiid cx affectu

dulcedinis el gratia; tuae intriiisecus repleveris
in laetiiia et exsiiltalione

dine cordis sui oderre Deo deliberal, lavat

in seuiet-

iaudabo nomon

tiium,

Do-

ipsact miiiidat, ne
riac

aliqii.i ei

supcrbi;e

aiil

vana; glo-

mine. Cognoscere autem ac deplorarein senietipsis

iuacula inh;eicat. Qiiinqiie porliciis,

quaseadem

hanc languentium, caecoriim, aridorum

niuititiidi-

piscina habet, quinque ser.sus hominis sigiiilicanl,

nem solummodo
j)

esl spiritalium,

aquce motuin
isle

hu-

qui

aiiiinsc

aut bona

aiil

mala adminislrant. Quia
iiivenitiir, (jui in
sil (qiiis

militer cxspcc^flH<fia)i.

Aqux motus
qiiar.lo niiiius

signific:;t

vcro ncino tain sanctus

his quiii-

graliam compunctionis, quaiii tanto ardonlius desiderant et exspeclant,
exterius

que sens

biis suis

innocens

eniin nostrum,
licuil,

invealiiid

quiociiLs suis non videril, quod viderc iion
qui aurilins
s.iis

niiint, qiio dclcctenlur et gaudeanl.

Quidcnim

non

audieril,
siiis,

quod audire

obfuit,

csl exspeclatio illoriim

de die

in

diem, pio quo la-

qni cactcris scnsihiis

gustu

scilicet, odoratii ct

borant, pro qiiodienoctuquc corpora sua inaceranl,
nisi ut
ct

lacl.i miilia iIIic.lanli|uenoxia

non contraxcril) apte

hunc laboris

sui fruttiim iiiveniar.t?Sed pius

evaiigel sta suhjiinxit:

misericors Doiiiiiius h:inc hiimilium suoniin labo*
et exspectat

235
rum,
c

In hisjacebat multitudo langucntium, ccrco-

rem

oncm non

despicit, slciit

conse-

audorum, uridorum cxspeclantium aqua' moist:;

quenler evangelista siibjunxit
Angelus cutem Domiiii, inquit, secundum lempus

(um. Qiiid inYstcrii, quidve significalionis
verboruMi
in sc contiiicnt,
qiiia

ordo

ipsa nos nostra

miseria

deuendebat

in

piscinam,

et

movebatur aqua. Angehis

docerc potcrit,
anditu
:iiiriuin,

quol(|uol pfccala visu oculorum,

isle siguifical

gialiam Dci. .\ngelus Domini desiendil

giistu,odoialuet t.itt!iconlr.uimiis,
nostris

inpiscinani, (iiMiido omnipolcns Deus per
gratiani s-:am hcatain vis.tat aniniam
:

occuUam

quasi tot l;ingiicntes in p irticibus
h2b«inii9. Et

jaccnlcs

mnvens inea

notandum quod

dirit Idngiieniiuiu, co'-

atiuain diii dosideratv compiinctionis,

perquamma-

,

::

m
giiucccnia inarJcscat
amoris. QwIa vcki
iii

IIOMIM.I
Bpn
el

MOMIMCALES.
A
(lcirilutc, vol in roKtl:itii)iiit;ui
dii tis
iiiii»

IM
ifu
voliii.i.iiil«ufc,

dcsidciiu hiiprnii
voliiii-

^i.ilia

Iimi' ikui sci iiiuliini

ct ruclik,

K.\c cliatii

iii

roiiliMiiplu it tranvCii.l-

taliMii el (Ifsiilciiiiiii lioiiiiiii.s,

sod

hci iiiuliiiii

\oliiii-

«tcshioiic pia>( cptiiriitii Dci Doiiiiiio pcMavit.
Krttc aiilciii
IrKjiiiia aiiiiii
lijjitialiu,
(|iii

talcni

d

piolalciii

I)i>i

DiiiMipolciil 8

lioiiiiiii Itiliiiiliii',

uclo addui.tiir, p<'r i|ii09
lioiiio

rcctc dic

Itir, iiviiiH/Kiii (cjii;

u«. IMcruiiiiiiiociiiiiidtini
vi-

icHurrcilto
gic

i|it.iiiilo
iii

pccijlor,

(|iii

tutlii alTccliliits

CDrdtS, tolis labonlniK corpiiriii,

invclciaMl,
t

taudtit

pc(cjti> diiiavit, pior-

gili s, jcjtittiis n.ii^clia ca'lcr:ii|itc lioiia

npcra

coiitiiiiagiii-

siis sciiii

psiiiii

dispciat,

cl 110 rciiovnii in l)*-o cl

ad

luiJtites iiiisci iciirdiatii l>ci pr.cstilai.Utr,
(lco so visilari a

d

spciii \it,c al ({ti:iiido
liilat. .\ltanicii sic

icstirgcic

poHiiit,

nniiimo du-

Doo acconsolari

arliilraiittir, iiiiiius

invctcraluni, Kic dcKpcialuiii p.ui
it
,

invcniui.t (|uuil qiuc! unt, qiiia tardius uccurril iiitorna
coiisolatio, proijiia lalioravoriint. Noiinuiii|ttatii vc-

Doiiiiiiii»
list:i

non dcspi(
:

sicul cou!>C(|ueiit<.T cvaiigc-

stilijtiiigil
iii(|iiil

ro,

ilitiii

uiiuitsspcraiit, .ihundaiiliorcni inlcrtuc diil-

Uniic,

,

CHiii vidisicl

Jesui jacentem
liubel
,

,

el

eO'

ccdiiiis gialiaiti accipiuiil.

fliioviiiiet, (inid

'iiu!lum

jam Umjius

dicit ri

Poasumus

cl aliler iulclligcrc
ts

quod
vcl

dicit, secttn-

Vii iaiius fieri ?
jaccittctu
iii

Si sannri nb iiilinuiialc stia velit,

dum
Hoia
cilo

tempus. Teitip
ill:i

cst niolus,

niora rcruni.

ptHcalis lioiiiincui Doiuintis iiitcrrognt,
piclatiS su:c clciiici.liam
iiiiiitiitalc

supcriwt' visilatiouiscnngrue lc:iipori,
tr.inslt,
ili

quod B
sil,

(|uaiido sccuiiduiit solilani
Ynliiiitalciii

237

coiiiparatur, co (|iind b:cvis

d

pnssibililalcm rcsiirgciidi dc

quia

(|tiid(|iiid

dc iiilcrna dutccdinc liouio dcguct

siia ci iiiiscricordilcr siibiuiiiisti^it.

Uinlc

p'isl p.iiu a

gtaiido percipil, totuin ([iiasi raptiiu
fit,

in ttaiis.lu

subjuiixit, ct ait

:

Surge

,

lolle

grabalum lunm
ad

et

quia

diit lialjcii

non

potcrit,
cflcctu

scd

(|uaiiliiuiiihct

ambula.

Stirgit

;

quaiido cx praccplo Domiiii, quoj
iiilrinsei iis
lio-

brevis

sit,

nunqiiam

siiic

sanilatis irniisit,

pcr occullaiii Dci iiispiralioiicm
luiiicm
rutii
fil,

ticut conseqiieiiler evangclisla subjungil diceus:

cxpcrgefactub, dc
t
;

lctliali

funeic pcccatosuiiiii cl

Et qui prior dcicendisscl

in pisciiiam poi>(

molioiii-

suoruiii sc er g
iii

lollil

grabatum

am-

nem

aqua;

,

sanus fiebat a quacuuque detiuebalHr
isla ita inlclligimtis
,

bulul, qiiaiido

spirilali vita

perconlinuos

l:iboies

firmilate.

Verba

sicut et ciTdi-

corporis

,

quod pcr

lectuni

accipltur,
lioc
Ilitic

prioris vike

mus, quiu quodcunqiic peccatuin siiuni liomo pniniiin recordatus, post illain molionem aqu.x» qiia; angclo
Doniiiii

crimina evacitare nilitur, atque pcr
anima; saniialcm
r«-,duci

ad intcgram

meiclur.

ncccsse esl

descendcntc,
,

id csl graiia
,

Dci corcjus visiillo

ut insidias Jttd:i'oruin, malignorum videlicct spirituum.sollicilc cavcat,
insidiantur, quanlo
'

tanle

fit

pcrfecte

poRnituerit

ab

sinc dubio

qiii taiito

suLlilius saluli ej.is

mi.ndatMr et sanalur,

qiiia sicut scinuis et crcdimiis,

ddlicilius resurgere etim possc,

quod universa pcccala hominis,
etsi qua sunt actualia, pcr

origiiialia scilicet,

si

ceciJeril, conspicanlur.

Siquando cnini

illi,

qui

baplismum
,

dclcntiir

;

sic

pcr innocent

am

alqiie

munditiam cordisel corporis,
,

Yere et indubilanter scire dcbeinus
peccat
>

pro quocunqiie
!

divinse inhairent conleniplationi
aiiqiio cxi.csserunt
,

fallenle diabolo In

suo in

illa

hora supcrna^ \isitalionis
illo

omc
spes

cilius rcsuigcre, iacilius ctirari
iiiox

pcrfecte compungilur, (|uod ab

vere per misefides
cl

possunt, quia inox ad piscinam,

ad nctani
Illi

solitae
,

ricordiam Dei expiabiliir.
nosira
,

Ikcc

est

compunciionis medicinam rccurrui.t.
in peccalis

veio

qui

qiiam habemus ex miseiicordia Dci omni:

iiivelcravcnmt

,

siquaiido post reccplani

poientis per proplielam dicentis
cottversns

Qvacimque
(

Itora

sanilatein, post

rcmissam
,

a

Deo peccalorum
dillicilius
^^' sa.'pe

sttoruin

ingemueris

,

salvus

eris

Kzecli.

xviii

imp

claletn

cecidcrinl

lanlo

resurgere

21). Qioticscunqiie

metipsoest,
jiigiter

qiii

homo ille, cujits pistina in seaquam iliain infern.-ecoiuptiiictionis
,

possunt, quanlo minus

239

dictum aquae

niotum periingere mcrueruiit. Unde at Dominus
Ecce sauus facius
es.

ex grata Dei liabcrc potcst. pcccaverit, toties

Jain •wli pcccare

,

ve dclS'

et sanari poterit. Si ilcnim pe; cat

itenmi ad pocni-

rius alii^uid tibi couliinjal. Gravior eiiim alque deterior essc ciuKtis pr.ecedenlibus peccaiis

tentix lamenta recurrat, et in

quo duraverit &t\»e

coram Deo

inventus fuerit, in eo salvandum se aiitdaninandum
noveril, se:l quia sunt nonnulli in spirilali vila, qui

D

lapsus

ille

crcdilur, qui post abrenur.liaiionera sa>
:

culi in spiriiali vita incuriittir

hiKic aqiire inolum nec cognosccre i\cc habcie pos-

Igitnr quia sine misericordia ct aiixilio Dei
pra-lorila

,

nec

sunt

,

hos consolatur
,

.negrotiis

ille

triginla ot octo

commissa d.gne

deflere, nec fuiura
qiii

,

proul

annoruin
ct

qiii

dcscendere

in

piscinam non potuil,
ineruil.

opus esset, cavcre possumus, ipsiim,
tcsl, liumililer

omnia po-

tamen ex solo Domini praeccplo sauari
:

imploremiis, ut piscinam nosti

am

p»r

Ait namqiie evangelisla

angelmn suum
ibi triginia ct ocfo

visitarc dignctur, quia nisi donuiu et
iii

Erat autem quidain liomo
habens in infirinitate sua.
ciui.t triginia.

aniws

graiia ejus ad nes cl

nos desccnderit, aqua cordis

Dcccm

lcr compiilata fa-

nostri saliibiiteTTnovori

non

poicrit.

Congruri
,

enm,

Signar.tur aiilem per denariuni niipra^cepla
;

et valde congruit bonitati ejus ct clementire

ut ipse

merum

decetn

per tcrnariitm vero tria

per seipsum, ad
tiir

qucm solum
,

respici'iius,

nos digne-

llla, fidcs,

spes et charilas; vel eliam cogitationes
.

visitarc ct laetificare
iicc

qui gaudium aliud ncc hain itlo et

sive volunlates

vcrLa

cl

operaticiiios.

Houii)

ille

,

bemus

requirimus, Disiqiiod

cum
ccelis

illo

238

nwi Iriginta et oclo

annos
illum
,

in inrirmilate

sua

haberc pos?umus.
terras descendit
,

Nam

si

proptcrea olim de

ad

babuit, sigDificat

hominem

qui in

fide,

spe el

uisuorum auimas de

leuebvis in-

,

:

m
ferni libcraret eteduceret
,

VEN. GODEFRID! ABBATIS AO MONTENSIS
nonne ex cjusdem misepignus iniprimere et
alijue crudelior

ISI
Cliristi;

A

leat agnosci
ctsi

quod vere sunl de corpore
laiidaliilis

qui

ricordix debito detet eiiam se nobis, dobei doside-

nunquam

ad iiislruendum alios vcvbo doctrinae

rantibus se et quicrenlibus
offerre sui

assumunliir, per su.c tamen

vitsstudium,

amoris? Q»'* enim major
,

niagniim cunclis se viilentibiis porfecl;c conversationis pnebonl

gehenuje poena esse polest

quam dum non

accipitur

documenliim

vol 'jxpmphiin.

Sed proprie

quod exspectalur, dum

subtral.itur q\!od oinni die,

el specialiler per faciem pislati figui antur, talcs uli-

omni
ut

hora speratur, suspiralur, desideratur?
igiiur
,

Deisle,
,

que, qul sic subditis prajesse laborant, ut in eorum

sceudat
,

descendai

ad

nos

angelus
et

moribus
solis

et

vita

Deiis agnosci valeat.

Hi nimirum

mundati ab infirmitatc noslra

sanali

his

splcndori non inconvenienlor possunt compa-

sanctis diebus

omnl custodia

,

solliciiudine ac vigi-

vari, quia sicul sol

utrumqiie habet ex nalura

,

ut vi-

lantia tra:iscursis, lietum de bosle noslro

fercntes, ad gloriam pervcnire

triumphum mereamur Dominicje
DomiSpiritu sancto vivil

delicet illiimlnet el calefaciai, gic el ipsi illuminaiit

quodamniodo

et

accendunt, quia vcrbo el exemplo

resurrectionis
luis

!

Quod

ipsc prcestare dignetur
et

pra^sunt. Illuininant cnim,

cum verbo

doctrinse

su»

noster, qui

cum Patre

tenebras ignorantiae de cordibus auditorum expellunt.

et regnat por oinnia

sccula sjeculoruio.

Ame«

l

Sed cum hoc ipsuin

,

quod verbis Instruunt,
,

240
l.N

HOMILIA XXVIII.
II

B

in vita sua et ir.oribus exercere satagunt

eosdem.

SABBATIM ANTE DOJUNICVM
l'RIMV.
,

QUADR\GESIH£
et

quos illuminant

,

ad bona opera pcrflcienda procul

dubio acciidunl. Sequitur;

Assnmpsit Jesus Pelrum
fra'rem fjns (Luc.
ix).

Jacobum

Jonnnem

Vcslimenfa autem ejus facta sunt alia sicut nix,
Si eniin per faciem prselatos accipiinus, per vejH-

Verba

lixc evangelica

quanto majori supernaa
,

nenta subdilos non incongrue
talem contegit,
el

intelligere

possumus.
nudi-

dulcedinis redundant gratia
a

tanto subtiliori studio

Sicul igitur vestimentum utrumque

facit, el

nobis iiidaganda sunt intellectu myslico. Assum-

hominem
,

ornat, sic profecto et

psit

Jeius,

inqiiit cvaiigelista,

Petrum, Jacobumet

perfecti quique subditi
torita

in spiritali vita positi, prjc-

Jo ninfm fralrem

ejns. Illos

Dominus Jesus assumit,

quidem peccala quotidianis lamentis seu qui-

qiios gratia siia ad hujus perfcctionis culinen per-

buslibot bonis operibus ante Dei consp^^ctum obte-

oucere dispisuit, qn;c per lriaha:c noiniiia mystica
figiiraliir intelligenlia
,

gere satagunl, et virtutum meritis semelipsos ador-

videlicet ut agnitioiiem Dei

nare coniendiint. Inde
alba fiant sicut
^cd
nix.

llt

ut

h.TCC

eadem vestimenta
est.

et sul

habeant,

ct vitia in

Rcmotipsis supplaiitare
,

Nix enim

frigidac naturoe
,

sladoaut, et evulsis vitioruin sordibus
*eant'.!r

gustare

me- „

quam

dulcis est

Dominus
montem excelsum seorsvm.
in

dum solis ardore incaluerii resolvitur, et 242 qui in a(|uara mox converlitur. Sic rt ipsi quidem
,

Etdiuil
Jestis

illos, inquit, in

priiis in peccalis perseveranles ab

amore Dei

frigidi

ergo quosque salvandos
,

^nontem excelsum
vilae
,

omniiio remanserunt,

cum verbo

praedicaiionis in-

tejrsum ducit

cum

eos ad spiritalis

et

ad bo-

calescunl, por gratiain sancti Spiritus statim in la-

norum
illos a

operuin
,

sublimitalem

provehit.

Seorsum

crymas rcsolvuntur
bantur.
jungit

,

et rosoluli procul

dubio deal-

utique ducit

quando per iiiternam Insplratlonem quod
scqiiitur
esl

Mox

subseqiiens erit quod evangelista sub-

cri;ninoso prioris vitae stalu separare incipit.
eniin
fll
:

Tunc

El apparuerunlilli Moysesel Elias cum eoloquentes.

Ei ir.Jisfiguralus

ante eos. Figura Christi

omnia

VerMotjsen, qui erat legislator
per Eliam vero

ipsa lex accipitur;

prof<'cto dici possunt sacramenta, quce in homine
fileli

prophct.-e figiirantur.

Moyses

igitur

in

sancia

agiintur Ecclesia

,

siciit

est sacri

quibiislibet perfectis apparet, (|ui sicut, ul divimus,

baptisraatis lavacriim, et ca;tera hujusmodi, quie ad
anim.Te constituta siint reniedium. H.vc ct ipsi
inrnlelcs
fide

illuminati fuerint,

cum jam
liltora

perfectecognosciinl quid
eis pr;ecipiat,

quidem
se

lex prohibeat, vel quid

faciendum

cum

suscipiunt

,

ad EcclesiiC limina non-

videlicet

hoc quod
,

logis extrinsccus pr;cci-

nunqiiam vcniunt, ct signo sanct.e crucis
niiint, sod lidos,

mu- D
ergo

perc videtur

ipsi typice

inlclligendo iiit:insecus in
,

qu;p foris apparet

,

inlus a bonis

semctipsis imitari conanlur, ct rursiim
lcx prohibcat mystico sensu attendunt
,

qiiideadera
illici-

opciibus vacua
h.s qua; flde
,

241

prorsus remanot.
,

Dum

nec ex

ut

prxdiximus

susceperunt, male viin

tisqu.T prohibel,
luiit.

quidquam

siia

sponle admitlere vo,

v»»ndo conlradicunt,

Dominum Jesum

sordida quo-

Eliam quoque apparcntcm conspiciunt
iit

qiiia

danimodo
diiin

figura conspiciimt.

Kelicto vcro sneculo

hoc modo,
futiirorum

diximus

,

per logcm cdocli, jam de spe

cadein haic qua; in sacranientis porccperunt

bonorum

sibimctipsis

prophetare inci-

nioribus et vita tencrc conlcndiint, in alia

mox

figur»

piunt. Appaicnt ergo Moyses

el Elias

non taccntcs,

Dominus Jcsus anteeos
Et
re.^iplenduJt

iransfiguratur, et ipsi ei per

sed ea nimirum qu;e jam siipra dicta sunl, cum eo
loqucntes. S.ccularihus cniin adliiic actibiis deditus,
si qiiid

bunn: oprrationis studium configiiranlur.
farirs ejn.f sicut sol.

Quia nianifc-

forlassis auditu oxtcriori porcipii.bat, de lege
oi

ttuiii est qiiod

magis ox
parte

facie honio
,

cognoscaturquam

Doinini, miilum
et

quodammodo
qiiia

fuit,

ncc cum

[<

od.

ex

alia corp.iris

per fnciem perfecli quique

liitclligi

vnlcnt, qui sic in spiritali vita dc virtiite in

Tlrtutem proficcre studeal, ut in eis liiceclariuc ta-

quod exlrinsccus audiebat, bonis operibus intrinsecus oxcrccre nequaquann studebat. Sed cura sic ut diximiis, iliuminalui «I
cum] eo loquebalur
,

m
&l{iiili(in)Mi)

noMiii.r DOMiNir.ALrs.
DiM
)»(»rv(<iuiil
,

loo
,

].m

\\[y\

vcrhi»

iili

A

'1"'"

«»»1

">:>i'if<''*liim
l.ii i-l

l;il>rnianila
(ri:i

\uf-anhir ratlr;i
iil.i

(loloril

:

iiilti(:iiiiiuiii
,

i|{itiii

l:itirriin(

lilr iniint-

Dviiiiin'

iiii|iiil
(li(.-:t(

,

Iniiiuiii eitt iioi

liit

cise, uc si
,

<|iii-

iiciidir,
iiiiniiii,

i(i(i'i>i

(aiiicu

siiii i(:ililcr

rni^ iiiiidir, (iiik

ni-

libot liciilviH

ad

iKiiiiiniiin

:

Doiiiiiu'

iilii

uiilo

(iim triu
iii

lij><',

>|d«*ll((l,

hpiriln*, aniiiia et
iuiifntur.
%ed(>.«

fulinuti, <.(im jiul;i |ini|ii-iu* viiluM(:it h
xiiiiui», iii:iluiii iio^
t:ilis
vit:(;
l'tii(

:ii-liilriiiiii
1(1

vi-

<<)r|iuH

niiti(i:itii
<|iiilil)r(
:ip:i(l

riirikti

('OiK-oiditcr
li:r<-

CKst^

»><mI liif,

t'M in Hpiritn:iin

Cuiii i(;i(ur
iiirtipsis

iMTfct

(i

(:ilirriia< iila in
Iti
li.i('

pi*)|)i)sil(t
,

,

(|ii(i(l

pcr

iu..pir:\lii)ii(MU

riccrc

sr ilcliliriuiit,
fil

b<*ata

a}(gi-estii

Hiiiuus
liic

bviiuin

of nos

etsr.

yos

,

iii(|u:iiii,

lilii'i:itiniii> pr()li-(l()

i|ii()(l

cvaiiKrlisla

^itlijtiugil:

ionuin tst

fise, id Obl ult'nin(|uc

luiiiiiuciu

uo-

Adliiic

eo

lofiueitic ct ecce
(|iii(lcin

nuhex

liicida

ohumbrnvit
i-x

Slruiu,aniin:iiii viilclicel

ctcorpuHluis

ninoilo
liil''liii

pnn-

ent. Sciinu»

quod inihrs

ittriini((U(>

un-

eeplis itili:«rcrc. Sivis, iuiiuit, jacininiis
beriiacutu
,

Iria tn-

lura liuhral,
faciat.
Qiiiil

(|U()d vidcliict inilirilrra hII rt uiiilirnm
i

lihi uiiuiii,

Moijsi

uuum

,

el

unuui.
ct

(luvctiiciiliits pi r

iiubrm

v.nlct iiilrlli-

Pci' luuc Iria

lahciuucula
ligtiraii
liic

243

>>l»iiilus

,

:iiiitii;i

^i (|uaiii iii

i;{.iits

^r^ttia Spiritiis satM ti?

Siciil

rniin

corpug myslica

pDsstiut

iiitclli^culia.

IVr

]i|(ivi:i iiirtiitilit

trrraiu ct iucliriat, nic gratia Spiritut
Bttis aljundati-

boc

eiiiin,

(|nod

dicilur, tibi unuiu,

amor

coiigitiu

saucti cor liouiiitis uiullipliciluiH donis

«atis intclligilur, (luia C.lirisluB
\n niuuduu),

novus

liuuio vcniciis

B

icr irrigat.

non terroris

piviiaui iucussit, scd ca posiiiil
,

Nolaitilum

(|itoqup.

quod

sinipricitcr

uon

dicJtiir,
..luii-

tiu$

,

qu:u dulL-cdiuis ct anioris

doouit

,

cuui

tmbct obumbruvil eas, sed iucida additur, quiruu> ha;c eadcin graiia luciitcut,

inolliHua voco inlonaus ait: ViviiiieiUiain ugile, approjjiuquabit

quam

rcplcve.-il, vi-

enim

regnuin cirlornin
,

(

Mailli,

iil

,

2).

lioruin ca-cilatc dcpulsa illuiuinat.
brat, quia siijut illuiu
,

Qux

etinm obitm'

Ecoutra quud
quia in
rael
,

ait

iloysi unuin

,

tjuior acci|)i valct,

quciu acIicuicus ardor solig
,

Ieg(.%

quain pcr Moyscu

l)(ius
o.iil

dcdit

filiis

Is-

o\urit, uiubra rcfrigcrat, sic ipsa mciiii

quam

illu-

nulla rcguj ca;loruiu ^aIa

promissio, sed
loiies ibi dici-

njjnat qua^prius carualibus desidcriis asiuabat, re-

peccata taulum puiiiri jubcutur,

cum

frigcrium, id ost rcmissiouem porcalorum priBsiat.

tur:Quiliaec vel

alia fecerjt
,

,

morte inoriatur.

Per

DeuiquecumHnfcc*
sic inuudaverit,
cl

isla, id est Spirilus sancti gratia

Eliatn \ero doclor quilibet
tesl intcUigi, quia Elias

sou ipsa prajdicaljo po-

hoc roodo illuiuinavcrit cor hovox
illa

prophclu Douiiui noii ^olum

luinis, cl obtuubravcrit, slatim

dcsidcralnli6,
qiia; dicit
:

fulura pi aidixil, vtjrum ttiam pDpuluiu Dfi ab crrofe

vo\ vijelicet

iuleru:»' visiiaiiouis iulouat,
in (]uo

ad viain

verilalis revocare studui'-. Txia

uamquc

(<»-

iHc al Filius meus dilecius,

mihi bene Lvnspirita-

^er»(;ct(/(j

beatus quilibet facit,«fm»» aniQri,«j(Km
pricdicaticui.

phcni; ipsuin audiic. Wic, luquam, scnsus
,

timuri,

unum
amor

Cum

igitur initium goi-^' lis

queui divins^ inspiranlc gratia jam accepistis,
dilecius,

pientiiesiltimor Douiiui, nosse nos couvcnit, c ur hoc
in loco

uuhi est

mihi procul dubio placitus; huuc in

limori anteposilus

sil.

Pcr dignitatem

vobis diligo, huuc laudr vere ct approbo. Ipsum audi(e, Si
|[cril,

euiin praep(mitur, quia aiuor, ut ita dicamus, prima-

quid virtulis, seu bona; operatiouis

iste
,

sugesi

tum
per

cbtinet.

Nam quod summic

perfeciionls

est,

sequi studoie; quidquid auicm alius
,

id

amor^m ad

iniimae contemplatiojiis dulcedinein

carnaljs sengus p^rsuadere icDiaverit
avertile

aurcm cordis
(aciem suam,
qi.ii^jue,

pervenitur, timor vero inferiorem quodauimodo (o-

cum

habel, quia quiminus

perfectisunl, timere tanet

Et avdientes discipuli ceciderunl
timueruni vatde.

in

tummodoselernaedamnationissupplicium novcruiit,
et quaa «iftt internse (Julcedinii» gaudia,

Quando ergo salvaudi

mjnime gu-

qui hujus visitatipnis gratiam gusiare merueiuut,

«taverunt.

245 ^'^^^
lioc

dcjcclabikm vocem inlus loquenten. auid est in

Quia igilur

mystice

ila

positum csse novi-

diuntt

itt

faciem suam, profecto cadunt^

pro-

mus, nos

ri)cto

ordine limorem amoii pnrpanamus.
facit,

fgndacordis binnilitale Deo se substeruunt,

et

quo

Tabeniaculum quisque tiinori
tls
,

dura metu mor-

dammodo coram Domiuo in terrajaceut, quia jam sia-

seu fuluri supplicii prgelerila desercre pcccala

p

tura superbix

non habent, jam
in

in considevaiione in'

nititur, alque ad prtmiteutioe

lamenta convertilur,

lirniitatisauaiauteoculossuiumaemajestatishumiliter
se dejiciunt, el

lal)ern.iculum vero amori eonsiruit, cuin servili ti-

limore divino auiplius proficiunt.
tetigii eos, diiil-

niore poslposito ol slrcpitu dcsiaerioruin earnulium

Tunc^ inquit, accessit Jcsus. et
queeis. Qualis ot
dulcis et

sedato, bonis operibus die nocluque insudare
desinit
,

non

quanlus

sit iste

accessus,

quam

visioni

}am Crealoris

sui inhiat

,

atque ad
festinat,

quam jucundus, humana

lingua exprimere

selernie contemplalionis gaudia perveuire

non
cet.

valel,

sed solumraodo hoc experimentiim do-

Tunc etiam labevnaculum pr^edicationi facere poterit, quia tunc sensum suum ad inteUigeuliam sacri verbi perfccte pra'parat, ct coUeclus in Deo ani-

Accedit epgo quia electis quihuslibet aniuiabus

sese jungit, ei quos prius letigit. ut tinierei:t, tunc
excilat,

ut

ameut

:

taetu,

inquam, araoris

taiigit

mus
valet,

legendo semper ct reooleudo ea qua; audierit
,

quos

oliui in

timore suo tantumraodo perfectos esse

servat

et prsecepta vitae, quae

sensus capere

244

per inspiralionera

suam

docuit.
Surgite, hoc est

mcmoria nequaquam amitlil. Dical ergo quilibet beatus, dicat: Faciamus liic tria tabernccvJa, $ibi unum, jtfoytt t«nitw , et Elioi vinum. QuoJ uani-

Surgile, inquit, et nolite limere.

suvsuui ciirda erigitc, de

mea

pielate

amodo

prje-

sumite. Usque niodo enim servili timore coacii 1»-

, ,

191
borastis,
senritio

VEN. GODEFRIDI
medio die
,

ABBAWS AOMONTENSIS
A
uitur.

Kl

nocttiqiie insudastis.

Pnmo

qua'e esse debeat initiuni conTeraio*
inilium conversionis qualis Deo adjusil

Sc'd jani n-.liie tiinere

me nunc

ul

pntiem mitissi-

nis, el post

niHin diligile,

quem

prius ut Uominuiii et judicem

vante

appeieudus

niodus

perfeciionis.
lectlo

Quod
com-

Beveri&sinuiin sliiduislis timere. Sicut anlo servire
iniilii

eliain nobis

prxsers saniti Evangelii
tiis

ciim (retiiore vobis p'.acuit, ita niinc poenali
postpusila in aiuore qua.'libet bona perG-

meiidat, in qua Spiritus saiu
foiis gesta
invisibiliter
siiiil ita

ea

qux

a

Domino

forinidiiit-

cnarrat, ul ctiam quid quctidie

cere libeal opera. Levan'es antein oculos $uos neminem viderunt, nisi

opciTtur insiniict.

Egressus, inquit, Jesus secessit in partes Tijri et
Sidonis.
Jesiis

solum Jesum. Hoc
quaiii carnales

in loco inlellectuales oculi niagis
iiitelligendi.

salvator

vel

salula.is uoster qnasi

sunt

Quonani beali

hi

quodaniuiodo

ii:lus cssc di(.itur,

cum homineni

se-

et beatilicaiidi, qui h;ec, qua: diximus, expeiti sunt,

cuiidum volur.tatem
vivere pcrmitt
t,

et

dcsideria rordis sui

illicila

sp

r t.i!es

oculos siios, nisi in supernis iovaiii?
cuiii

Quo
hora

et

ad omnia fiicinnra prnperauti
ul icsipisc.nt,

pro eclo

inlendunl, neminem nisi soluin Je{,um
nil pra.'ter

niillius obslacuii difriciillatcui,
nit.

oppo^

coi.spU-iunl, quia
illa

salutein

suam
si

in

Tunc nempe
de
saiiite

salus iutus latcl cl nianet,

dam
illudf

ieala in semelipsis inveniiint. Vcl

simpliciter

nit

agitur aninirc, scd

ad totum

ir.teiligere

volumus, quando

sic per Spiri^uiii

246

B quod

periculiim el pcrdito suimet cst,

homo

proca-

amoris

illiiminati fuerint,

quidquid de exterionbiis

citer devolv.tur.

Sed lunc Dnminus Jesus, qui diu
fuit,

aspicii.ni,

lolum

illis

salus elVicitur, quia sibimet-

loiigeque tacuil, et inlus

quasi niira dignatione

ipss ad salulein trahunt. Sed quia mens humana in conteinplalione diii slare non valet, sed ab imniensitale taii(;e celsitudinis ropuisa in

egredUur, quando in occuita ordinaiione sua salu*

tem hominis operari disponit.

semetipsa cilius

Quo
Tyri
et

felici el

memorando egressu

secedii in parte$

reJabitur, iiunc recte dicitur

:

Sidonis. Tyrus intcrpretalur angustia, Sidon

Descendeniibus

illis

de monte. In sublimitate igitur
ul diximuB, con-

inutilis venatio.

Egrediens quippe misericordilerDo-

coiiieinplaiionis, quia diuliiis se,
tiiiere ipsa
(

minus
corpus

secedit in paries has
ct aniiQa,

orruplionis inririuilas

non potest, ad
opeia re-

quando ipso inspiranle quae per Tyrum et Sidonem accipi
,

iiiferiora

descendunt,

ad

bona

extcriiis

possiint, se a se avcllere [cod. evellere], et partiri in-

deun!, pricgiislata; suaviiatis Dei

mcmoria pascun-

cipiunt, quto ad vitia

et
et

peccala carnis

unanimem
Sidonis,

lur, foris piis aciibus, inius sanclis desideriis pa-

consensum tcnuerunt,
angustiari
coeperil

Tyrus, quod est anima,
inutiti

scimtiir.

pro

tenatione

Et descendenlibus
diccns
:

illis

de monle

prwcepit Jesiis

quod -1

est corpus. Considerat quippe io araaritadine r -i-rr-

AV/jinii di.terilii visionem,

donec FiliHS hoitaque divino

248

minis a

morluis

re.^wfjat.

In

boc

anim« suse quomodo tolum be&tiali more vivendo transegerit,
inuiili

leropus vil« »usa
et

corpus

suum

p-3Rceplo nobis innuitur, quod
guslalain

elecli Dei, post prae-

peccatorum venatione occupaium turpibutet

srpern;c

conlemplationis

diilcedinem

criminosis actibus subdiderit.
gratia Dci

Dum
dum
fit

ex abundanti
taii,

ieinper se in huniilitaie custodire debeant, nec per

homo

sic

prxvenitur,

inquara,

hoc
cuiii

hiiinani favoris gloriam rcquirant,

scd nec lo-

modo, ut prxdiximus, Dominus Jesus
in partes Tijri et Sidonis secesserit,

egrediiur, et
cociilus

n-giminis suscipcre dcleclent, niagis aulem se

quod

inlra semetipsos coiilineant,

ne dum

boiia

adhuc

te-

sequitur

:

nera proximis c
discritis, inqiiit,

tiiis

ostendiint,

ainillant.

Semini

Et ecce mulier. Ecce, hoc est sine mora muHer
egreditur

vi^onem, doncc Filius hominis a
id cst

anima

scilicet divinifus Pinollita et

con-

mor

uis re^nrgat,

tandiu siium eis silenlium

versa, quae pridcm postposilo limore et aniore Pci

plarciit,

doucc adlantainperfectionemexsurgant, ut

per pcccata
nana'a.

fuerat

indiirata. Et

hfcc mulier

Cha-

nec prosperis cleveiitur, nec adversis dcjitiantiir.

Non

est superflua adieclio,

quod

raulier ista

Porro cum Fi7;H) hominis a moriuis resurrexerit.
hoc csl
iirr

diciiur fuisse
\y

Chananaa. Ciiannna-a denique

inter-

cum

spiritus sic in

Domino

vivificytur. ut

pretatur mota vel negotialrix, sive puupercula. Congrue,
iit

per laiide n eievatu? corruat, nec per rcprchcn-

video, tunc. dicitur

anima mota, qiiando

sioiicm pertiissus ciHilaliescat, tunc priinum bene
et
iii

jani in desiderio habetur. spretisdelictorum

suorum
et

ie:npore devisione
ipsi salleiii

ilia

beata contemplationis

fonditatibus s?ecu<i abrenuntiet vanitalibus. Fil quo-

quam

per speculum ct in aenigmale vi-

que nrgoiiatriz vendere cupiens
centia opera, ul aiquirat

inutilia

inde-

dere putacrunt, proximis annunliai.t

eorumque

aui-

prctiosa viituluin ornavile,
iit

mos ad amorem

cnclcslis p.ilri3e innaiiiinant.

menla. Omnis quippc vidcns dat
emat. Sic
utile et vile

charius »ibi
in-

247
1N D0M.N:C.IU nis. Et ecce mulier

HOMILI.V XXI\.
11

et ipsa

aiiinia

bona negotialrix dal
et

Ql4nn\CF.S MiE PRIMi.
pnries Tyri
et

peccatorui» pretium, ut nobile

pul-

Egressus JeiUi secessil in

Sido-

chrum mcritorum possidealincrcimonium.
ct

Fit et

am

Chananaa

a finibus

illis
fili

egresna

pnupercula, duin in vera huniilitate cordis agnoscit
poenitel
:

clamavit dicent
Filiii nirn
lii

:

Miserere mci,

Domine,

David.

innumera qux cominisit sceltra. Unde
egressa clamavil dicens
iiiserere

mile a d rmone retaiur [ilalth. %\).
sacrje et evangclica; ledionis verbis,
toia

et soquitiir
/l

ciinrlis

fir.ibus illis

:

»i

diligenlius iutueamnr,

salus hoiniDis invs-

mei, Dumint,

/S/i

David. Nulandum quod a pnibus

: ,

:,

t05

IIOMILI/C
dlciiur.

DOMlMCALRS.
li'iitari,
diiiii
lii

194
Unlulionii ui IdpTn ipip qul
t
.

iHUfgresta
iiiilitiiii,

Trch snnl gradiin pocraidnnn. K inio
tlniH.
Iiiiliiiin

iiuulicl.iK
fliiiti

cl

piriMmli

«oii-

l>iiii»

rncini

pcrsl
«

l

cl

idcu

pcr

lcnl.itioneai
iiiuU<

Stiisus,

UiUitt ('0ii.iiiiiiiiiuuifi.

iiilrr (iiioh (|iiuni
qii:iiii

digniiii
lilcr

hahiinn

Ht
,

(oronari,
qiiiu

Judns

iiialc ct

diios niiCH incdicUiH csl conrupiAcciiUa nirii k,

ftl

lcnlJliis

diini

tPiilatioiii

a^ariUa)
111«

249 :<P*)^^(^'"^ rjiiliiHlcgciii iiirinlironiiii
lcgi iiicnlis
rcpiigiiuiiliiii ilicil
t|ui«l;iiii

iioniiinins
(|iii:i

coiiAcnsit, a
igitiir
(lial)iili)

Mro k probulnh
iftiitiiy
,

chl

ct

diiiiinaiw^ rl

{Hom.

vii,!25);

male
pcr

qiii

kiudcnti
cl

nugnricnti

qiiahi foiacR

pccc.ili pcrlcrlonini ctiaiii hivsc

loiiHniMim

dcici t.ilioiicm

roopc-

iuiporliinc iiigcrit aiiiino. Igitnr (.lian:iii;cu i&ta n /!

ratur;
lii.iliolo

liciic uuU-iii

\ckalur, qiu vcx:inll vl •iiudenll
(on<»cntiic
csl
:

nibut iUit, a

pcccandi

coiinciiftu

el

a

peccaU attu

iici|ii:ii|iiaiii

prolatiir.

Illp

et-

cgrcssa,

scd adliiic iiifdia |)ccc:iU dclcclalioiio ucractnra c»l? Scqnilnr
Mii>eiere vtfi,
:

cniiii cst

dc

(|iio si

nplum
i,

liratut

vir qui tit/ferl

piiis iiiqnictata, qni«i

ttnttitioiicm,
fili

fiuuuiuin cnin
ii).

prclja.ut

(uerit, uciiput

Clamuvit

diceiis

:

Doiniuf,

/)a-

cvronain vilw (Jac.
aniina

Dolct

iijquc
i

pcictrix
iiin
i

vid. Filit mea male a dinnouia ifxatur. Vidi.>amus quo ordinc aniina iui;c proccdal, pt quibu» actiliuii

qnod male

cl

non tHnc njatur,
lciitatioiii.

ou-

scntiendo succninbit
inorc valido,
!J

Kl idcu (lainatcla-

vpl

nioritnis spipsuni cinii]K)ii:it. Primiini

naiiiqiic

iiitiiiio

coidis dcsid(-rio ad Duininuni
Ihniiue,
fili

«g:c&sa c«l luala rclinqncndo.

Scciindo prospcr;c

loi|iicns

.

Mitrnrf.

luii,

David. Scd quia

percipicnd:c salutis clainavil intinio dcsidcrio cordis confiicndo. Desidcriuiu eniin el

plcniiiiqne cunligil ul imcr tul gcmitiis ct cluinore»

conlmio

cor-

pro vuto
Qtit

6110

non exandiatnr,
ei

re(te snbjungitur

:

dis quidain apud Dcuin cst clainor vivx> \ocis, sicnl
cl

uon respondil

terbum. Quod rer^uin? Illud
iiitrin-

Moysi orc laocnli ct cordc clamanli

dicilur

sane Vcibiini iion rcspondil, quod honiincin

Quid clamas ad me? {Ext)d.
Chanainva
isla,

xiv, 15.) Clainat crgo

sccus dul«itcr solcl tangcre, dc qno scriptum est
In principio erat
facla

anima

vidcliccl
,

mota de
id

s.x^culo,

\erbum [Joan.

i,

1),

pi r
:

quod
3ftit(

negoUandi perila, paupcrcula
ocuiis
vid.
siiis, si

est

huinilib hi
(ili

sunt oninia.
el

Do quo rnrsuin

dici:ur

diccns
:

:

Miserere wei, Dominc,

Du~

Vcrbum >uum,
vila^ non

sanavit eot {Psal. cvi, 20). Taiidiu
iiilcr..»

Ac

dical

I..icet

spcm

ct liduciam
iii

in

te ba-

crgo Yerbuin non rcspondcl, (|uaiidiu
mitiiiur, cl

sua-

beam, Doniinc, quia miscricors cs
qiiia

millibus aurc-

ideo

sanilalis

viitus non-

rens iniquiialem et peccala, scd scio et perpciido

nunquam
f;u'lo

dincriur. Sed et alio inodo veiLnin nt ibi
:

pro
Scri-

duobus

pedibiis tuis,

niiscricordia scilicet et

ponitur,
,

Et non
e
tts
,

erat,

inqiiil

iudicio, (ines

ternc perambulas, et ideo conlrescicns
in

plura
rel

rcrbum in domo
x.vxix, 2).

qund uon oiieudenoiTiiiiiis ver-

misco

et

ingcmisco

el nienlc

rcvolvens
oblivi-

eis {Isai.

O.nnipoicns

quoniam qui misereri
sci-Tis,

pcrpeluum non

C bNm non
niillit
,

respjudet,

qunndo hominein nccdnm pcrdcsideriuin

etiam rectissimum judicium tuiun nunquain
Sic cteniin
a.l

ul

bonie

volnnlatis

ad

opera

dimiUis.

utiiusquc
:

pedis mentionein
et

inunda

et recla pcrdiKcre qneal.

251 Scd
nomen

si in

Lona

facicns Psalniista

Misericordiam

judicium

volunlate perseveraveril, ampliora salulis dona Deo
inspirante
ei

eatitabo tibi, Dumitte iPsal. c, i). Neipie cniin iiiisc-

accedunt.

Unde

et

congrue sequilnr
et

:

ricordiam sine

juiJicio,

neque judiciiim

siiic luiseri-

Accedenles culem discijuli, qnia

i-evc-

cordia justo l\o congruere ailirinabat, sed ulruiit-

rentia niagislri liniorem exigil discipiili, .ipte per

que, misericordiam el jndicium Doniino decanlarc
se asseverabat.

discipubs sensus Unioris exprimunliir.
crebrius peccairix aniira

Unde
:

beata qtuclibct anima, ne re-

Quo enim seipsam ii.lucinr, eo amqiii

inota roiscricordia jusli judicis dainnclur senlci.t.a,

plius divini timoris gralia adimplebilur,

pro-

exorat, dicens

Domine

,

si

rcinota piclale a te

feclo timoris sensiis ueqii.iqnam a precibus cessant,

discutiar, perco, et ideo pedoin jusiitias relrahendo

sed assidne Dominiim roganl,
lus ait
:

quemadmjdum
est qui

Paii-

amove, pedemque misericordia?

cleinenter porrige,

Orate sine intermissione

(1 Thess. v, 17).

quem

aniplectens el deosculans confidenliiis respi

Oraiionibns semper vacare
ille

nemo

possit.

rare v;Ucam
serere mei,

de

luis infinilis
fili

miserationibus.

Mi- q Sed

nliqiie

sine intennissione oiat,

q^ii

sive

Domine,

David. Filiuin eniin David

nianduccl, vel bibal, sive dormiat vel
faciat,

aliiid

quid

ea spe el fiducia te

nomino, ul sicut David puero
ita

totum

luo gravia llagilia dimisisti,
tibus

quoque

iniquila-

ut merilo

nomine coram Domino oraiio
in
discipnli.

Douiini ita agere saiagit,
dici valeat.

250

"'G's clemenler digneris propiliari. Vel
te,

Accedentes ergo
ris

scnsus videlicet uraosi

ideo filium David

Deus ineus, appcllo,
,

ut reet ipse ifi-

quid

roganl? Dimitle eam. A<
id

dicant
;

:

i)t"

minisci digneris

,

quod Creator meiis es
es,

t?it/re

eam,
el

esl

a peccatis fac liLerara
qiiia

dimiite

mei causa creaius
ttrere mei, Domine.

horao factus pro me.

eam,

fac voti

compotem,

nemo eam

tenere

vel iinpedire polerit, si cleniens et

bona volnnlas
poss.t

Filia

mea male a dmmonio
tibi
(ilia

texalur. Vellem qiii-

tua nos

eam
,

sequi lc permiser.r.l
idcirco dimiite

:

Clamat enim post
nos, quia sperat

dem
non

peccala roea
valeo, quia

satisfaciendo corrigere, sed

fct

eam, ut potestative

mea male a damouio vexatur. YJx eo sane quod aii filiara suam male a dsemonio texari, ostendit quod quidam bene, quidam raale
texantur. Bealus deui^iue Job beue meruit vexari.

haberc nos. Vel sic clamat post
ccelestia
,

sed adhuc corpus el aninia quaerit ler-

reslria.
et

H«c

ergo omnia Deo invisibililer opcrante
,

hucusque dissimulanle

et

non

respondenie

195
etsi

VEN. CODEFRIOI ABBATIS ADMONTENSIS
non dat co
<JiiO(l

199

dniiciis
,

esl, propier

impro-

A

nniitiaii.i

disCernniitiir, cnnis in!cr

immunda
El

ani-

bitaiem lamei»

ejus

suf^il

cl

dabit

ei

(juidquid
:

uialia rcpulalur. Ri ideo per canes protcrve et su-

habel uecessarlum. Hinc esl ijund scquitur
Jpse autein respondcus uit
:

pcrbe
nisi

253
ait,

peccantes
cani, sed
in

figuranUir.
Ci.nibus, Ul

nolandura

ISon

sum missus
Hic

quod nou

signincct im-

ad eves quw
tonsilii
,

perieritnt dounts israet.
iji

Spiritus

mundos
et
curti

esse

ulroqur
islc

iiomine

,

corde ScUiCet

qui

scptem donis

Spirltiis

sancti
,

a

opel'e.

Panis ergo

lnnc canibus mittitur,

prima Donuiiica Scpluagi-simic enumeratis
quinta:

liuic

ihirtiundo corde

ct

corporc verbum Domini

Dominic*

ihscribilur, dat salubre consi-

percipitur, nec ad internam suavitatem dcguslan-

lium animiC quKrenti iiium.
sus nisi

yon sum,

inquit, nij«-

dam

oculus cordis emundatur. Adnionci crgo
et dicit
:

«num-

ad oves. Pcr oves
innoxia;

iunoccntia, aut siuiplifi^urantur.

quemque Dominiis
lcriiis

Si vis

panem

filiorurrt

ces

vel

cogilaliones

Oves

,

nieorum manducare, iunnaculatuni
cuslodi quia non esl

te iuierius ei e.\-

itaque qilw perierunl, bi sunl qui innocenliam suara

bomim bunc pancm
el

aliquando aniiserunl, sed de lupis in agnos comniutali in doino

miltere coinquinatis
ila

nnimabuS

corp >ribus

;

scd

hrael mansuele
facti
cl

ot inuoceutet' vi-

verbuni nicum auditu Oercipc, ut fructum bonaj
opere. Sic
exbovtantft

vuut, ipsi

jam

domus

Israel,

Loc eSl muudo

ftperationis reprxscutes in

corde conlemplari
I^on

videre qusercnles Domiuuui.

B

Doniino et moncnic, beata anima cap;ix et avida
bujusniodi doctriucE ex profnnda cordis bumilitate
bealce hujus mulieris inlra
Enfl/ii, Do/iii;je. Ita

sum

iiiissus nii-i

ad oces.
:

.\c si

jnagrii cousilii
luilii

AnpClus
tuiie,

252

dicai liomini

Instas

iuiporluae

sc

rcspondcl verba

:

opporlunc salutem
si

et consiliuni anima;

planc est, Domine, ut asseris,
el cateili

flagitando a me. tn,
liberari,

optas a morte peccalorum
ei

clsic oporiet

i\QY'\.

Sed

eduni de micis,

qiia:

borum quos pnedixi inimcenliam

sim-

cddnnl de mensa dominof-um ««ofiim, Sicuti per canes

plicitatem et munditiam cordis oporlcl te imitari,
el

supefbc pcccantes, sic
possunt
peCcatorcsj

per calellvs buraiiiati per micas vero exlgua
suavitas, per dominot

socictatis

contubernium quierere. Non enini a
Audiens
prudcns

acclpi

Palre alias missus sum, ncc delectatur anima mea,
nisi

grai.a, pcr

mensam abundanS
61

in
,

talibus.

bsec

tt

fidelis

dignitasproeialorum et allorum perfectocura.Mensara

aaima
cepla,'

nequaquam Dominica quemadmoduu) sequitur
venit.

parvipcndil
:

prac-

etenim quanidam Domihus
suis pritpiravit, \n

Salvator nosler

filiis

qua divcrsarum apponunuir

fcr-

At
duni

illa

Unde, aut qwo venit? Venit niUnreHJt corpore,
vcnit et

cula deiiciarum, supcremincns, uldi.xi, dulcedo Dei,
ct

relinqucndo,

menle,

uliuleUiganlu\vsterium regni Dei,quod csllatCh»
ca-

venil et

bona

qua^, potest facicndo.

Nec hoc conin huinilitate

ctprofunda scientiaScriplurarum. Hancm^nsam
telli,

tenta adorat etiam, id cst

bona sua

id esl humiics, sn oculis

suis pcccatores

non

cuslodie .do, adorat tola devotionc

meutem Deo

scu
on»-

adeuut, nec ad banc scdcm.ul filiorum paneni comedant, quicrunl,
fecd in

Magib ro subSlernendo,
nibus se bumiliando
&i.bstcrnitiir
,

flriarrtf

quoque coram
tamcn

bumili et coutrilo corde pef-

el si
,

non corpole omnium
bumiiilalis

sisleutos, bffic iutra se

nunnuuquam dicunt

:

NOS,

pcdibus

inlimis

Doiuiue, qui tanes aiiquando proterve peccai.do fni-

mcdullis subjicitur omnibiis. bomine, inquit, ad-

mus,

jara catelli,

hoc est linmiles in oculisno!.lrts

juva me. Primo dixeral, jntscicre mei, sccundo a
sensibus limoris diclum fuerat, dimitte eam;
lerlio adjutoriuin

peccatorcs sumus, da nobis de micis, da de immcnsa

jam

cleclorum luoruni gratia exiguam gratiam, da

nobiii

Domini imploral dicenS
esl

:

Domine,

de micis, qua cadnnt de inensadoininorum rtoslrorum
Ipsi

adjuvn

me

tJbi

enim major
vitx

pugna, majora Sal-

enim magna

in secxperti beneficia, de mo*dica

vatoris nccesse est quoerere praesidia,
est

Quid euim
jugis

dulccdinis tu3e gratia confoveri pro

maguo nou
banc

ha-

totius

spiritaiis

mililia

nisi

cum
Ac
si

bent; nbbis autcm pondcre pcccatorum prregravatis

hoste cojiflictus? DoiniKC, inquit,
dicat
:

adjuva me.

quantulacunque gratia tua

sulTicciTt, si

niiijuoIlli,

Dpmine,

in

mcdio inimicorum meorum poj)

modo misera

vita noslra

promcicri a

te posset.

sita, sola in agonecontcndo, et, donec halitus supercst
iii

Uomine, non dicimus,

254 P^ccal
ct pcr iioc

non comimttere,

me, hoc duellocoDgredi debeo, para mihi solitum

verura etiam dc pcccatis aliquando cogitare nefas

adjuloriuDi,

concedens
niei/

,

qux nulium pr»'ter te babco solatium, no unquam domincntur mibi inimici
tali

ducuutcl nbomMiantur,

non parvae nicrce-

dis vemuneralionciu a lo diguo pr«;slolanlur.Nol)is5i

Accepta ergo

postulatione

,

ut in mclius
:

spes ulla aul fiducia darcliir, ut ipsa gchcnnae tor-

proficial, ilerom

Non
tere

eam exbortalur diccns bonnm tumere pancm filiorum, et tnitetl canihus ad mandueandum. Hicc verba vere sunl
Spiritus
sancti ex aitcrna
Partris

mcuia cvadcre posscmus, salisfactum nobis ^ssc
crcdcrcmiis.

Iiem alio
ris

modo

pcr

pffHcift

fiHorum spirilns
tliic( lls

aitll)-

vcrba

sapicnlia

accipitur,

qui non nisi

ct clcctis

filiis

prolata.

Panis filiorum magna ct sublimis est do-

t>ci iu niiuia

duiccdinis ftbund.inlia de supcriiis

rai-

clrina electorum, vcl panis /i/iorKm interna suavitas pacificorum, dc quibiis

nislralilr cl apponitur. tliinc prtncui

^//orHm,

idfest

dicitur in

Evan^elio

;

s])iriium intimi

amoris

dum

aniina pcccalrix, quse

Beali pacifici, quoniam
T,
9).

filii

Dei vocabunlur {HaHh.

nonduin per pocnitenliam ad spiriliim timoris pertiugcre mcruit, accipcre dcsidcrat,

Qwi

uliqiic

pauis

nequaquam

mitti

dcbet

abco qui
:

saluii

<an\bus, la Yeteri nauiquc Tcblamcnto, ubi

muuda

omnium

consulerc novit, congru^ audit

iVwfi %<r

;

i91

IIOMII
fiiioium,
ticbi
el

l/F.

DOMINirAI.ES
K
lnlci

191
a

bonum tumtre ramm
1^011 t^t,

milUrt
liouum

catiibut.
iioh fil,

liuril.

noinino rrdarjfiiilnr.
:

(iim fl voc«
t

iimuii,

lioiiiiin,

iliiiil

lloiniiiica

diciliir
7il
)

Modicir

fidei,

quare duhilutii
l\tii
nilciii

qiiiii jiitiliiii)

iioiirM,

iicc

inc;v

(•(iiij;riiit

;n|iiiliili

ul

(Mullh. x\\,

ll;iMr

iiiodii niii

ImIh'1

qiii

(iniis

mLiiii

iiiiiLitiin

chI sii|icilie

cl

|)n)tirvo
Hatibra-

qiii»(|iiiH iiiinc

dclrai tiniiit aiira naiitc iiiiMiuin dcji-

poctamlo.
tioiic,

ul qiii noiiiluni ili}(iia

|iu>Mit<'iili;«

citur, aiit ravorin gr;ilia iniitililrr ritolliliii
»\i\

Magnn

qiiouiudo

linicio

iiic

dcljcaji,

didicisli.

do

i-m fidii
iii

pi;ccoiiio

ihKi^nitiir,

«|iii

l>^o

adlia-irna
invrniliir.

pdiic diilci,
CUiii i^iiid
;i(

mnt

filiot

iiicos saliarc coiisucvi,

luodi-

forliii

advcrHi»,

liiiniiiiK in

prooiMTi»

cipia».

Iliijus
lioiiii-

pro'cr((i lliln

pcrfcitio

mT^nA bcatiludiae
:

lUc

ilicciiK!

Duiniiio iiilriiiscciH in oordc

rciniiiicratiir,

(|iiciu:i(liiiodMiii kci|iiiIiii

nis dij;niii«

aiil

jubluin non
ci

c&»e

paiiciu lllioruni

riull.bi tieul rin.Onid csl

f

ii.<

256

''^*'

*"'"' **'''

mittcre caniliub, liumilis
ipiii

vcrc pcviiilouK

aniinu

Norunt qui cnpcili suut
riuni cu-lcslc
licraiis

(|iiia

(11111

ainor ct dc^^idc(|iiaiii

Doniino ul ju»lo Judici coucoidal rcspondcns
:

cur incdulliliiK lctigcrit,
diilccdinis
:>iio

c&ii-

in Iki-c vcrlia
iiiicis

tuaiii, lhmiii,\ sed e:

^uUUi

,-duiil

de

niiiltiliidii

\U-\

cnr cNJiiiarrt,
dc&idcriis,

qiur iiidiiHl

dc uienia doininoium suorum.

Ac
til

i|iioiiiodo
(lii.liii

pio vcllc

oplali^

priliatiit*

si

niuiia cordis cl $piritii8 coutritionc aiiiina dicHl

iir.cctiiosis imiiiOrari

valc.it

bcryniis.
,

mufiat

Novi,

Doniinc. .Tquuiii la con|<iuuui iion cssc,

^

lici

,

maijuu csl fidcA
its.
Iii

lua.

Magii;c Cdci esiii

asscris, ul fflnitn.s, id cslinimundis cl coinqiiiiiali»

tibi ticut

qiiunluin dciiiiiiic xcli^,

alHiic

cl

dulois lilioruin luoruin doneUir panis

:

Sed

cl calclli

cpiilarc
i-l

dcH

lis iiicis.

cdere liabcnl dc micit,

(/hic

caduul dc

iiicusa

dominoIiiinii-

f-anala esl (ilia ejui

ex

illa liora.

Ex

Ula iicmpe

rum

siiorum. Pcr calellos, ul siipra dixinius.

liora filia, id csl aiiima, v(*ie saualur, ct liccl .idliuC

lcs|)ccculorcs. pcr rMiVfl* iiiinulosqiios(|iic cxccssus
accipc. por

niorlali

carnc circuindala oiiincni pcccali
ex iHa lamen
spiritus
^1,

^l!\igcre

mcnsam, cor

ubuiiduiis

Spirilns sancli
lilii

nequcal lan^iiorcni,
uniis

hora,
laiilalii

qiiaiido
ian:qtifi

dulccdinc. Cadunl tuuc micir de meusa, quando

cuni noinino

Dci visilanle so copiosa dulccdine spirilus aicovis

pcrrccl;iiii ac( ipiclbaiiilalcin,

qua;pcrptluaiii aulerai

de

nunnlis quibusque
,

cxcessibus

cogilationum,

damnationcui ^cl inrirmilalcni.

operum
c^iit ct

.ociilioiuim

scmclipsos districte dijudisi

Scd
''^t'l

cl liicc

cadcm

vci

ba sanijta ti perfecU

qiiae-

rcpicl.cmiunt, el sic ininima plagiiiit, ac

anima, quae iisque ad

lineni vit;p virililcr certafidein

maxima quaxiue facinora perpctraverint, cl quaiitum fas csl morlalibus, iii vciu liumilitate Dco vilam «lain irreprelieii6ibilcm256 exliibciilelcuglodiunt. Sed inter beec

vit

cursuin

consummavil,
cariiis

scrvavil, audlT6

nierclur,

cuiii

cducla

ergasliilo ad cfitlAS

sublevatur.

mulier,
:

magna

eil fides lua.

Ac

si

Db-

cum

liuiniles

panilcnles do-

minusdicat

Ego Doniiniis scrulans cbrda

et reiie»

quosque videnl, pro mimilis quibuS(|uecxcessibus miro modo compungi
*cilicct iiinoceiiles

mincttuosi

"O^» in(irn;a virium luarum, novi quod lulea massi
cl fragiic fignicnliiin fuisli.
el

Sed quia inagnam fidem
ftat
liii

elmirabiliter in flelibus cruciari,
tdert de inicis incipiunl,
ri»,

illi

quodaniiuodo

dilcclioiicm mini exhibliisli,

sicul

ifi.

quia acccpto spiritu limoquscipie

quaiiter poenitere ct deflcre graviora

peccala, et digne l)eo pro eis satisfacere debeani,
>jiudabile

Semperenim silibundo pectore glori;c nica; praeseftliara qiixrebas; jam nunc ediicta de mundi exsilio babilabis cum Dei Filio. Vido nou pcr spcciiluii) tt
aenigma,
.sed

ab

eis

exeinpluni

sumunt, quod neqiia-

faciead

f;icicin

quemvideredesidfrasti.

quam
qiii

»•«»»«, id esl

supcrbe el pi'olerve peccanlcs,
faciiint,
sic-

Amplcclere clfruere quem scniperaiijasU. £l sain/f
est

snd cnieUi, Immiles videlicet peccalores

liUacjusex i7/a/iora.Ex lunc enim, cum
esi,

lllii<i

peccalorum suoi'um pondera recognoscunt,
proticiuiit

sumnium bonum, quod Beus
grx
et perfecl;e

possederll, inl6-

que per spiritum timoris tantlom
ritum amoris.

ad spi-

sanitati

donabilur lam in dniiia

Cum beata

qiiselibel

aiiima adcoin-

quam

in corpore,
ci

quia nulla deinceps corruplionii

etructaee, nt dixinuis.ordine progredilur, el ex pro-

nocebii

macula, sed sempiternae accedenl sanilaiueflabilia.

funda cordis radicetuiudictis tum faclishumilialur,
tunc respondet Jesus, tunc erumpit in vocem,
diu desideraiam aflerl benediclionem.
iiuae

D

tis

gaudia

Ad

qiiam sanitalem pcrducat

nos auctorsanilatis Jesus ChrislusDominus noster,
qui vivil
ei

Nam

siipc-r

rcgnat Deus per oinnia ssecula sseculo-

qunn
dens

requiescit Deus, nisi super humilem, et quie-

rum. Amen.

lum, ettremeuiem serraonera ejus? Tunc rcspouait

257
IN FtRlA VI

IIOMIUA XXX.
il

rOST DOMiMC.V^M
rt{IM.\.

QLADRACESlMiE

OmH/f«r,

anima per gratiara emollita, nomini
Dixit

nieo ascribatur quod te olim durse cervicis et cordis itnpcHnitenris

Joseph

fratyibus

suis

:

Audite

somniutri
,

misericordlicr

cniollivi.

Scd

et

meum. Putabam

nos

ligare

manipulos in agro

el

nwrces debelur operi tuo quia inagnaesl
quatn ex inagna hutiiiUlate proraeruisti.
q\idi

fides tua,

qvasi cousurgeremanipulum meumet

siare, testrosque

Scicndum
exsur-

manipuljs circumslantes adorare inanipulum nieum
{Gen. xxxvn).

modica

et

quie mafina fides

dicntur. Bealus

diffllqHe Petru? modicte

fidci fuerat,

CHin

Fralres

isti

Joseph, qui

eumdem Joseph

maligna

g€nle mar.s vmda gpei anchoram dereliquit, ei salTiri »e poss« niinime credidit.

fraude postea venditieraist non inconvenienter

ma-

Undequod

pusillae

lignos spiritus significant, quos ideo fratru diciintii

199
qnia tain
crenti sniii
libftl

VEN. GODEFftlDl ADBATIS ADMONTENSIS
Ipsi
;s.
I

200
vidit,

{piani
IliS

et

nos ab nno Deo Creatore
fratrilyiis,

^.

Aliud quoqiie somuium
fralribus
et stellas
Ciil :

^^Q
s

'luod

narrans

profeclo

spintaiis qiii-

Vidl per iomuiuni quasi

lem,etlmiam
Josoph
in aninio

Jasop

narral qiioJaniniodo

soiiiniiini,

qnod

nndecim adorare

nie. Spir.talis iste

vidit, d:iin per

bonain voluntatoin, qnain Dco inspi-

atiud qnoiuc

somuium

vidct, diiin id

qnoJ

ranlc concopil, pcrvers;c illornni suggestioni contra.licil.

proposnit propter

spe:n

ffternae

remunertt!onis,

Nani pcr soninimn, quod
iii

boino

non

vigi-

opere jam iniplerc sludel. Nain boccstqnodaininodo
perversis fratribijs
illis
,

lans, sed

noiie donnicns clqnasi ncsciens videre
iil

qnasi
Lonse

(

ontradicentibns

ct

Bolct, oct nita et,

ila

dicain, inopinala divinf

vi-

rebictanlibns n irrare

videlicet

volnntatis

s.lalionis gralia ijitcliigi valct,
adliiic

qua

lioino salvandiis

propos.tuin operibns

coinproJ^are.

Hunc eliam

in

in

lcncbris

ignoranti;e positns, niillis
gratiiita

snis
iii-

agro

spiritalis
;

\dx bene laborantem

sol, id cst
;

incritis

pncccdoiilibiis, scd

bonitate

conleniplantos

luna, boc est conliiicntes

slellce,

trinstuns visilntiir cl illinninaliir, cl ad pcccatoruin
siioniiii rccogiiilioiicin
aiiqii;'.nlnliiin

qnod

cst conlitcntes, qiio.laininodo adoral.nnt,

dum

rcvocalnr. Et

pro bona convcrsione, pro laudaLili tonversatione
cuni niagnincabiint.

quia pro inalis
inoipii, qiiasi
sil;ili

qii;c coininisit,

disptiocrc sibiinelipsi

conlradiccndo ct rcnnntiando pervcr
spiiiliinin
:i\[.:

niallgiioniin
\idi.

Audile somniiim
ini(|iiic

^^

tneum, quod
lionis vcslr;c
saliitts,
r/i(.-»f(

Andirc consilia
nltra

inacliina-

Quod cum palri suo et fratribus retulisset, iucrepavit eum patcr ct diiit quid sibi vult soniuium qucd vidisli ? Rcfert pntri suo, Dco creatori siio gratias
ageiido, refert snpradictis fratribus
siiis

jani

contcinno, qnia somuium
divitia inspiralioncin

invidiam

vidi,

uonnm qnod
,

illorum bonis opcribns provocando. Pater vero talia refcrentein

aniino inco proposni

opcrc adiinplc.e conlendo.
liqare manifulus in agro.
cst.
iioii

non landat, scd

increpat. Ei haec lalis

Putabam
iiitcrna

uos,

iiiqiiil,

Pu-

incrcpalio snbripions acc:p".enda est tentaf.o. Nain
tentari

tabnm, vcrbnni

diiiiit;iiitiiiiii

Nam
slatiin

dnin l.onio
ad Deiiin

cnm

permittit, ut bnniilict, et postqnain hu-

visitalione langitur,

niiliatus fueril, inagis enin exalt(tet snbliinet.

A'am
it

convcrtilnr, scd

iinprimis qiiasi diibilativc

sccnm

cgo

iiKpiit, et
.'

mater lua

et fratres tui

adorabimus

aicdilaliif ct cogilat, ncscicns qiiid polissiinuni eligero, dcbcal.

super fcrram lium,
et

Ncninid ego verus

sol

contemplauet fralres
te

N;»in convcrti ct

ea

qua; inniidi sunt

mater tua Ecclesia continenlium,

rclininore, voliintas

bona snggcril, scd
anioicm
s;ccnli

cx altera

tui, vidclicct inultiludo conrilentinin

adorabimus

parte caro
traiiit.

Inlirma ad

25S

>''-'

svper terrami Qnasi super terram qnoque adorare'
tur, si coiilcniplantibus, si continentibiis, si

Putabnm,

iiKinit,

ms

iigare

mauipulos

iii

conQ-

agro.

Agrum

sp'ritalis proposili adirc dclibcral, ubi

tenlibns in oinni virtutnin gratia aequalis liaberelur.

sanct;iriiin cogil^ilionnin, ('adcstiniii

dcsiderioriim,

Ilemqne
si

alio

niotlo qnasi svper terram adoraretur^

hono'iiin

ii.ti'llccliinin ct jiistnniin

opcnim manipu'
ligare

niiliis

lcnlationum molestiis lurbari permilte:

los oliigal.

Et

I

cnc

ait,

putabam uos

mauipu-

relnr. Scquitiir

los

in

ngrj, qiiia

non

soliiin

inlralnrus csl agriim

luvidcbaut iqitur

ei

fralres sut

;

pater vero rem ta*

sancl;R conversatioiiis,
gnaliiii
cniii

iiUraliunt nibiloiniiins
siii,

pn-

citus coHsidernbat. Invidentibiis

ilaqne et magis ac
illis,

co

fi;itrcs

bcllaloros fortissimi,
coiligiii;!,

magistcnlando ins;irgciitibnsiniqnis fratribns

qni iniiiMncrabiles lcnlalionuin mauipulos
qiiibiis

Dcus Palcr

rein iacilus

considerat, qnia lentalionis
»iuiJi

poitnrbarc ol iiiqniclarclranquillit:ilcin

luci;-

extum

paticnlcr snslinel et exspectal. Tacei,

lisillius

conlondnnt. Uiidcncccsse csl nl iHc c conforlcm paticnti» ct pciscvcranliir,

laboranli in tcnlatione

non

siil.venit;

tacet,

quia

trario

ialc:ii, taiii

fralres illos invidcntcs et insidianlesnon rcpellit
ropriinil.

nec

manipulum

colligal, qiicin consurgere et stare coutra

Yeniinlainon qnod
illi

1

.tc

eadem

lei.tatioad

circii;i!Slaiilos iniinicornin siioruni

manipulos

facial,

salntcm

Dco miseranle tandeni piovenial, socxpriuicns ait
:

eosi|iic qitnbi

mai.ipulum siinin adoraules proiios in

qucns

liltcra

tcrram
lie

lininililcr sibi prostcrnat.

Cumque
rex

fratres iilins in pascendis

260 gri^gibus
cum hrcel.
te

p.uderuut
aiit

fratres ejus

:

Niiuquid

noster Typatris niorarentur in Sichem, diiil ad

eris,

subjicicmur ditioui tua;? Ista pcrversoniin
cl

Fratres lui pascunt oves in Sichimis. Veni, miltam

fralrnm rcsponsio esl diira

pr.xvalida

illornm

ad

eus.

Per

Sif//6'/)i,

qui

/(«.'HcrHS

interprctatur, la-

colliKlat o, qiiia a bona, qiiain proposiiit volunlale

bor corporalis non injusle dcsignatnr. Et ideo gregos lanti Patris, congregali
.scilicet Cliristo

omniniodis
forlc, dnni
tiii-

ci

m

conantiir avorlere rt rcvocarc, no

mundi

rcru lo rcgiio
viilMliin;,

vilionim

o! tinorc incrobi-

contcniptorcs, bcnc in Sicltem commorari dicuiitiir,
ubi
in

rognnm
(litii)iii

i!li

<|nasi inipotcnlcs cl infir-

spirilalcm

scrvitclcni

p.is

laboriliis rcfliilli

nii

ojns subjiciar.lnr.

gnntiir. Ul.i

otiam Sicpe me.norati fratrcs

cos

Hac
ct cdii

igilur causa

soniniorum alque scrmonum inmiuislraril.

quodaiiimodo pascnnt, qnia magis cos per lenta-

vidia' et odii foniilem

Fomitem

iitvidiw

tionem proliccre facinnl.
libct Josepli in

Illuc niiiiruin beatcs qui-

immnndis
atniic

spiritibiis

gcncrat,
,

dnm

caiisam

angmcntum
Hebron
in

saluiis suae a

Deo Patre

somnioniin

scrmonum

boc cst gratiain ot-

mi;i tur, qneinadmoduin consequeiUer
Misstis de
valle

infertur.

cultic visiliilionis ct intcriix allocutionis saliibritor

venit in Sicliem, invenit'
el interrogavil

et ntilit«r percipcre cl ad efTcctum operis perduccro

que

eum errantem

aqro

euin <iuid

considorant.

Unde scquitur

;

qua^reret.

Ilebron augmenlum semptlernum,

Sichea),

,

lOl
iil j:»i\i (lii

IIOMII

l.f.

DOMINir.ALKS.
'

ICl
1'tiler,

tmn

ost.

hitment» intcipirlaliir, quo lalior A icfittior palri
iiiiinciiti»

du

iniiii

yoriiunrin lubtlaiiliit

|»ra'Kciilis

\il;>'

tKiii

siniiidcari \idrtnr
licutitiiiliiiii
(liiiii

quir

iiie

conliiujil (Imc. i\\.
iitli',

Msl

qiiidciii

'aiigiiiciitiiiii

scii)|iilcrii:r
;

Iloino

i|ui litioH
,

niioi liabiiinftc diiitur,
lllii

OriM

iililis

oxci-Oitalio

vita' prxHOiitiH

Kod lamni,

1'alcr iiitclli^'iiiir
piili.

dicn, cjiin

diio

rucruiil |>o-

Joscpli tHto in
iliH

Sichem millilHr, dlim
lalioriliii^
iil

liiiiiirnim corjulictiir,
alii|ii(>

Majur

llliiiit

pnpuluin
l*aUc

Jiiil.iiiriiin

cxpiimlt, qul
I)cutii

ac cor|)iiris piis
iii

Kiippinicrc

qiiasi ).ciiipcr
li:it
:

i

iiiii

cr:il, qiiia

iitiiiiii

colr-

qunsi frraits
inreiiilur,

aijro a viro,

cst a iloi tnrc

iiiiiior

vcro

liliiis

pnpnliin

(;ctiliiiiii

rkt iiitclli-

i\\\'n\

liccl Sirliein iiiliaiiilarc clcgcrit,
iii

va-

((ctiiliiH, qiii,

(|uaHi a(ccpt:i poilionc hiiliHtaiiliu', qu:n
,

riuH taimMi crror ItMitalioiiiiin
sioiiis
i»iW

priinonlio coiivcrrir virtutis, a'tcr-

ciim coiitin^cliat

in rc|;ioiiciii

loti^'iiiquaiii

ubiit,
citltut'.ft

cordi

illiiis

sc

ii);{crit.

Scd

(|uomlo rclicto vcro

Uco

vnii.T

iJolofiiiii

vidclicct

doctor vcritalis,

diiiii

Imiic erranlem
tiirliatns

sc mancipavit. I'ar8 ciiim siilistaiilia', qiia ncicpta
abiit,
HciiHiis

invenit, diiin crrorcs lcnlaiioiiuiii, i|Mil)iis

cst ralionalis,

pcr quctii (Irratorcni
(|uo acccpil,

cst, cognovcrit, ((raviorcs

illi

ndliiic

tcntatioiium lu:

suum Dciim

oniiiipolcitlcm, a

cogno-

quoos siipcrcssc Jcnuiitiat, ciim
Audivi aulem eos tiicenles
:

dicit

Bccrc et dcligcre dcbiiit. Itcdcniplorcm cognosccre
in

Kamui,
irc

Dnlhaiin.

paiicofum cral

;

Crcatorcni coj^nosccrc oninis liotno
liis, qiia;

Quas» dical

:

Fralics

liii,

insidialorcs

maligiii, in

"

ct cx scipso, ct cx

cicala siint, mnnircstc
iit

toothaim, boc csl in dejfclum
te

dcsidcrnnt, qiiia

polcrat. Invisibitin eniin

Dei,

ait

Apostolus, per
i,

non

in profccluni, scd in dcfcclnn»
:

sccum abduvidisscni
cofjilabant

ca qui£ {acla sunt intcllecta conspiiiuntur {lloin

20).

cere fcslinant. llndc scquitur

Qui cum

Nam
facta

coeluni, tcrra, sidcra, et

mnria
,

ct cuiicla qun: a

eum

procul, antequam accederet ad cos,
ei

sub coclo

coiispiciiintiir

ciiin

qiio

fncta

ilium occiderc,

muluo loquebanlur

:

Ecce somni-

sunl, inanilcsle Ioi|uimtur;
nisi

non cnini cxistcrent,

olor venit, occidamus eum,el millamus in cisternam
vcterem, diccmusque
et
:

Fera pessima devoravit eum,

ab allqiio existorent, cn>ala non fuissenl, nisi Creatorcm babuisscnl. Igitur ex natnrali ingcnio,

tunc apparebil quid prosint iUi somnia sua. \idcnt
iion de piopo, sod q»»asi a longc venientem, id

quod a

Dco omnis

horao acccpcrnt, cognosccre
(ilius,

cum

Deum omnis bomo

polerat. Sed ininor istc

cst malignitati ct suggostioni

illorum

nondum

con-

gentium vidclicel populus, post non raultos

dies

scniientem.
tes

Unde impelu

261

"lagno consurgen-

congrcgalis omnibus, quasi percgrc profectus cst,

super

enm

irruunt cl somniatorem boni cvudeli
ut

quando dcscrens eum

,

a

quo condilus

est

,

per
ibi

morte

aniinae occidore ciipiunt,

occisum

in ci-

idoloruin culturara longe a gratia Dei recessit,

slernam vefcrein mittanl, hoc est ut a Dco aposta-

vero dissipavit subslantiara suara vivendoluxuriose.

tando veterem hominem
induere
faciant, ct lunc

cum

actibus

suis c»im re-

Nani ubi

rclictis interioribiis, exlerioribus, terrenis

quasi victores forlissimi

ulique desideriis et voluptatibiis delectabiliter coepit inservire, efcrealurara polius

super interitum

ipsius

insuUantes dicant

:

Fera

quani Crealorem

pessima devoravit eum. Fera pessima est luxuria vcl
carnis concupiscentia, quae lunc Joseph spiritalera

diligere,

hoc

fuit

quodamraodo

divini

muneris sub-

stanliara naluralis uiique ingenii et ralionalis sen-

devorare dicitur, quando post conversionera rursus

sus escellenliara raiserabiliter disperdere.

ad mundi vohiptatem relabilur. Audiens autem hoc Ruben nitebatur eum liberare
,

Post haec aplesubjungitur,

et

postquam dissipasset
illa, et

omnia, facta

esl /"ames

263

vatida in regione

de manibus eorum

et

dicebat

:

non interficiamus ani-

ccepit egcre, et abiit,
illius.

et

adhcesit

uni civium regionii
ille

mam
eum

ejus, nec

effundamus sanguinem, sed projiciti

Unus civium,

cui

egens

adhcesit, diabo-

in cisternam, quce est in soliludine;

manusque

lum

exprirail, cui relicto Creatore, lota ante advcn-

vestras servate innoxias.

Per Ruben, quod interpre-

trnn Christi gentilitas

adl aerebat. Siib

quo vatiJa
quas

tatur os visionis, accipiendus est princeps et auclor
lotius diabolicae perversjtatis, qui rainistros et confratres suos nil talibus pr.-evalere videns insidiis,
iiovjE calliditatis et deceptionis dabit consiiiura,
j)

fame verbi Dei
et

et cognitionis Dei &criler laborabat,

cupiebat implere ventrem
el

suum de

siliquis

,

porcimanducabant,

nemo

illi

dabaLSiliqnh sluhi

quo

mundi

sapienlia et saccularis doctrinae studium, quiille

facilius

praecipitetur

in interitum.

Nolite, inquit,

bus antiquus

gentium populus maxime insuda-

eum

interficere,

nolite

eum

a

spiritali

proposilo

bat, figurantur, quae vere pastus porcor-.m,

maWgno-

averlere, sed projicite

eum

in cislernam, quce est in

rum

videlicet spirituum erant. In bis cniin ipsi de-

solitudine. Cislerna soliludinis est

secretum sanctce

lectabantur, ex his ipsi rcficiebantur. Recte auleni
additur, el

conversationis. In hanc cisternam

non corde, sed
in specie sancti-

nemo

illi

dahat, quia quantunicunque la-

corpore
latis

eum

projicite, ubi

tantum

boris pro hujusraodi siliquis, pro inauis philosophia".
sludiis expendebant, id

fallaciter

appareat, et oranes delectationes

quod qu.xrebnnt

,

nunquam

oranes concupiscenlias carnis quserat et diligat, ut
sic nialis desideriis abstractus et illectus

perfecte atlingere polerant. Sed ubi teuipus gratice

reddalur

advenerat, tandeni per misericordiara Dei impleri
coeperat; quod sequilur
:

patri suo,

roundo videlicet

et diabolo.

262
Homo quidam

HOMILIA XXXI.
III,

/n 5« autem reversus

di.rtt

:

Quanti mercenarii in
liie

INS-ABBATUM ANTE DOMINICAM

QCAURAGESlMye PRIMA.
fi.lios
,

domo

patris
!

niei

atundant panihus; ego autem
et ibo

habebat duos

et dixit

advle-

fame vcrco

Surgam,

ad patrem meu:n Re«

Patrol. CLXXIV.

203

\EN. CODEFRIDI ABBATIS ADM0NTENSI3

m
namqye Dominus
:

versio ista racia cst in incarnalione Chrlsli, qiiando

A

ad salvandum genus

Oeus

niisit

in

humanum Unigenilum suum mundum. Ibi sane filius isle adolequando audita posl passioncm
,

HissecunJum sensum a11egor\eum bre^Itcr transcursis ad nosmetipsos oculum mcnlis converta,

mus,

et

quid nobis parabola \\xc moraliler insi-

scentior reverlitur,

nuet, videamus. Ait

resurre* lionem et ascensionem

Domini nostri Jesu

Ilomo quidam habebatduos
tior

filios,el dixit

adolescen^

Chrisli praedicatione Evangclii ad fidom converlilur.

ex

illis

patri .Paler,

265

^^

""'*'

portionem sub'

Quod

auleni bonus

ille

paler in tanlre dulcedinis

stantia; qua: vie condngit.

Parabolae Domini nostri

gratia rcvertentem post longa erroris ilinera lilium

Jesu Christi omnes plenae suni mira profunditate et
excellentia mystcriorura,
protulit
ille,

Ruscepit,
et

calceamentis

quod eum stola prima veslilum annulo manibus pedibusquc rediniitum,
,

utpote quas ex ore suo

,

qui est sapientia Dei Patris etideo ple*

tandem

occisi propler

eum

viluli saginati

comeslioni

nam

atque perfectam veritalem, quaein eis abscon-

in lanta latiiia et exsultalione admisil, iioc totura

dita esl, nullus

mortalium suo sensu altingere vel
potest.

praifigurabat nobis spiritalem illam

l:v''itiam

,

quae

comprehendere
baec

Quarum una

est

prscsens

modo

est in dorao Dei, sancta videlicei Ecclesia de
lidci
,

Domini parabola,

tolius gratise et dulcedinis
elsi

gentibus congregata, quse innocenti;e purilate,

plenissima,

ad cujus profunditatem

perfecia

^ sensu noslro perlingere non possumus, nec digni integritate evangelicae pracdicalionis assiduitate quod est primn stola, annulus et calceamenta, a Deo sumus; aliquid tamen ipso donante cx ea possumus Patre est ornata. In hac nimirum domo vitulus ille conjicere, quod ad profectum et salutem animarum
eaginatus unigcnitus Dei Filius, pro nobis in ara
crucis semel immolatus,

nostrarum potcrit proficere.
Ilomo
tentis
islc, qui

quotidie oeciditur, quia
illius

duos

lilios

habuit

,

Dei omnipo-

sacrosanclnm corpus

et

sanguis
in

264

'" ^^"

lulcm credenlium quoiidie
pilui'.

ea conficitur et acci-

In

hac eliam domo dulcis quxdam symphonia

et

chorus quolidie resultat, quia per hujus viluli im-

raolationemj pcr sacralissimam corporis et sanguinis Chrisli immolationem, unanimi fidei concordia,

lypum demque hominem, qui constat ex anima et corpore, non inconvenienter possumus intelligere. Licet enim patrem et matrem habcre nos super lerram voluerit, ex quoium carne nasci nos instituit, ipse
gerit; In

duobus ejus filiisunum eum-

tamen summus
mus,
a

et

verus Pater

est, ct

a

quo

subsisti-

assidua divina; laudis consonautia quolidie Deo Patri

quo

spiritiim,

animam

corpus accepiraus.

&aneta Ecclesia approximat.

Filius ejus adoiescenlior,
filius,

spiritum hominis signifi-

Audit hanc symphoniam et chorum senior

cat, qui

non

injuste /«nior ^/ihs nominatur,

quando

populus utique Judaicus,

qiii

quasi in agro nunc

per misericordiam Dei quotidic in scmetipso rcnovatur.

commoratur non

,

quia exlerioribus tantum et caducis

De hac juvenlule

dicit Psalmista, renovabitur

rebiis inutiliter occupatur. Andii, sed indignatur, et

ul aquiUe jurentus tua {Psal. cii, 5).

Proprium est

vult intrare, quia crcdendo in Filium

Dei una-

juventutis ex natura et calore sanguinis semper in
seipsa fervere. Nec injuste per fervidum illum sanguinem fervidus ille amor figuratur quo spirilus
,

nimilaii sanctce Ecclesiaj

non

viill

communicare.
linem

fater autem

illius

egressus coepit rogare. Egressus

iste Patris signihcat

fuluram ciroa

mundi

hominis ossidue seipsiim rcnovans,
lalis

in gratia spiri-

Vocationeni Judaicac plebis.

Tunc enim quasi ad roJudaicum Deus

dulcedinis

Deum

prae omnibiis el

super omnia

gandum seniorem

fiiium, popiiliim

diligcre

comprobalur. llanc juventutem pnsdictus
sed perdi:

Palcr egredictur, quando vocalionem ipsoruin pcr
pracdicatores suos manifeslabit, et ad

propheta David aliquaitdo se habuisse,
disse

credendum

iii

conqueriiur,
fui,

alio

loco dicens in psalrao

eum, quem

misit, llnigenitum

tionis su;t gratia perfccte

suum mirabili visita,-" eum illuiuinabil. In hac
flcbili

Junior

elenim senui [Psal. xxxvi, 25). Miserabili

denique illuminalione dicunt

corde

et

cor-

porc

:

enim sencctute homo contabescit, quando a fervore divini amoris intus rofrigescit. Filius aulcm ado-> lescentior, spirilus uliqiie Iiominis in amore Dei de

Ecce

tot

annos servio
et

tuum

prcntcrivi,

nunquam maudatum D dic in dicm magis ac inagis forventis, nihil qua^rit extra illum qucm diligit. Unde et supplici voce nunquam dedifli miki hwdum, ut
tibi,

et

eputarer

cum

amicis meis. Sed postquam

filius

tnus

cordis et corporis clainat ad aures Pairis sui Dei

hic qui dissipcrvit substantiam suiim
venit, occidisti ei

cum

meretricibus

omnipotcntis
Paler
,

;

vilulnm saginalum. Mirahuiilur sane
pa;niin

da mihi portiotwm
Sub^lanliie

st<bstanti(r

qnw mt
posiiilal,

et

crucinbuntur in seinctipsis inastimabili
ipsi,

coulingil.

hujus porlio quain

tentix dolore, quod

quos priiniim Dous
filii

pa-

spirituaiium
tioncs

266

virtuluni atqiie gratiariim donasignificat.

tribus suis olegit, in advcnlu unigcniti
ex(;eoaii sunt et reprohati,
ct

Dci ila

non inct.ngrue

Sedet

adliiic

excel-

gciites, qui

Deum

lontius pcr

oaindcm quam postulat subslanti.T porvivifioi

non co;;novcrant
el vocati.
liir,

,

in

tanlam

beatitudinit gratiam

tionom iion iudigne divini miiiioris,
corporis ct sauguinis Christi
,

iilique

mirahili oinnipotcntis

Doi dispusilione olooli snnt

inlolligorc possunuis

Pcr hrrdum oniin, quo porcatiim exprimi-

communionem.

Ad

hiijus

subslanti^e
ul

portioncm
digne ac-

FiliusDci pr.xTigurabalur, quipronobispcocalum
vuliiit,

homo

spiritalis

scmper anhclat; hanc

licri

duin in se

noslr.T! niortalit.-)iis

miserius

ciporc valoat. vigiliis, jojuniis,

c.Tlorisqiic piis la-

tuscepil.

boribus

(Jic

nocliiquclaborat

Uiidc niolihs ad coiiv»

:

105
iniiiiic:iii*Iiiin <'Jii!t<l<<ni aiil)Mt:ihti.i'

IIOMIM^. I»(>MINMr\lj:3.
portioncm
cogiliit
,

?0«
Itur et
di<

u<-co<lit,

A

«ini, rf<-ti;

(li<

uoh poit ntultot diei longrfyait

aut oliuMi dlcni hIvo iionini
nccc(lci'(^ (lcbcnt, iiiiiic

ilLiin

in

(|iitt

lUontnibui. Qiiod
lioiiu e(

congregtitii oniiiibui, |M*r lioc
iioHftiiiniiii.

ex nniori>

i|iio

lunl»; rrfci lio-

inalu iiilcltigcrc

Aom

poil tnultui
,

iiiH (liil( <Mliii<>in <lcsi<l<>rul, iiiiik- <>\ (iiii<)i-<'<|iio iiii*liiit
iic in(li(i;iuis

diei conijreijiit inniiia, adoli>s('<>ii(ior IIIium
rur<>si ciililniH
liiiH
iii

(|iiaiiilo

tuiilo

(liviii;i>

inisi>r:iti<niis

niiin<>rc
;

ap-

m- siipcrii:i' \isi(atiniiii( illiiinin.-ilioaiiioriN

)>urcut,

sii|ipli<-i(<>r I>ciiin

raticin intcrp<'lhit

/'«<«r,

a lcrvorc divini

icrri^cHcit ct
,

I(-|m:m-iI
(|iianil(t

im|Mit, dtt ntiltiportionem ttibHtmttiwqttif tnccontinciit.

Kpiritiis.

Tunc
iiiiniiH
iii

niinirnni confireijal ontnia

Patcr fiunclc, paler clcincns,

ct innlt;c iniscricnrdi^r,
iliiiis,
<iii.i'

lionis niala acciininlat, l:oc

om

duin posl nrationis
s<>ipsiiiii,

da

tttilti

pnrtionein nttbxlitutiir
csl,

vcrc

nica

cncctnm
illnd cor,

caiid'
<

oliscivat

at(|Uf>

iii

substunlia
guinis

p^ntioncin
Filii tiii,

ii(i(|n<>

corporiH cl sanciijus re,iit

i|un

(ilcstis

<liili'<>iliiiiH

(iradam

piiiit
(|ii.-p

(lliristi

a

<|iia

snhsislu,

acccpcrat, mula (|u;cipic cl inntilin cidligil, pcr

dcinptn
rilnlcm

snm

prctio, ita nt inc contingat,

pcr
,

s|>i-

nd dcrccdim

Kpiri(alitiiii

gaudioriim iniKcrubililcr

gi-nti;c

dulccdincm intus
(-jusdcni

iiic

(:'.iigut

quapcr-

corrnil. ('.um(|uc a gratiu Dci lioc niodo incipit alienari, Ikk- csl (^iiodaiiiiuodo in regiinic lontjin^uu peregrinari, Nain siiiil
I^ ngiios(-it,

lcnus

visiltilis

corporis ct

s;in},'iiinis

ccpti(», invisiliilis ct spiritulis aiiiin;e inc.c fiat rclc-

is (iiii

|ictc};rinus csl
;

,

jicniincni

clio.

Nam

corporn porlioncm substanli.T liujus oonsi

ncc ab

ali(|uo

annoscilur

sic iion co}<iio&-

lingerc non niultuin prodcril,
spirilnlis dulc(Niinis cl

sapor ol

virtiis

cit

Dcum,
e.o.

iiec cognosciliir a

Dco qui

sc ita alienat

grntix

nnimnm

incain intus

ab

Cognoscit <iuidcin Dciis oiunc qiiod csl, divico-jnoscit

non

tcligerit. Ilanc

luiinilcm Filii sni
despicit.

supp1icn(io«
et

nitatis siia' poteiitia,

268

^^

Imnc, sed

ncni Dcus Pntcr
gelista

nequnquam

Unde

evan-

non
fit

in pristiiKc piclatisatqiic dulccdinis gralia.
:

Inde

conscqncnlcr subjungit
substanliam. Substnntinm

quod sequilur
Et

Et

divisilf inquit, illis

ibi dissipavit

snbslantiam tuani vircndo luiugratiai obliliis

dividil,

qunndo

eflccluin ornlionis

homini

Iribuit,

riosc.

Nam

ubi

spiritalis

iramnndis

Dividit corpori, dividil cl spirilui. Oividil

corpori,

cogilalionibus, mnlis dcsideriis et noxiis dciei-talio-

qiinndo ex dono gratiac ipsius cflclcstibus mysteriis
ita

nibns aninuiiu dcdcrit, rccte de
dissipaverit

(^o

dici potcst

quod

hoino oommunicat

,

quod dilcctionem

proxiini
;

substantiam

suam vivendo
,

luiuriose.

corporc, quantumcunque potest, demonslinl
ot spiritui,

dividil

Posl niisciabilem hanc dissipalionom

laniam plc-

qunndo acccdcre potcst

in vera dilectionc

Dei.

Hanc

divinsp substantiae divisionem
qiii esl

norunl

bi

lumquc cgcstnlem incidil, iiuod omiiiiim spiritalium donorum expers fit, sicquc implciur qiiod sequitur
:

qui vere sinilFilii Dei, qui euni
diligunt ante omnia, hoc

supcr omnia
,

solum desidcrantes

hoc

Et

abiit et adlimsit uni civiuin

regiouis iUius

,

et

solum cnnclis

prjcscnlis vitK gaudiis praDfcrenles,

misit illum in villam suam, ut pasceret porcoa.

Per

dum
(iliae

inler C(Klcstis cibi fercnla aliqua spirilalis Ije-

hunc unum civium, qui
congrue poiest
nominatur,
Itn

adhacsit

,

diabolus non in-

priegustare nierenlur gaudia.

mare possumus quod
lii

267

^^^^

Unde eiiam aistieadem sancti Evangeiii

intelligi,

qui

civis

noster non injuste

enim conditi

fuinuis,

quod unam re-

lectio

ordinante Spiritu sanclo
sit,

hoc tenipus quaDei
(jui

gionera, coeleslis ulique regni habitationem parilcp

drngesimale idcirco posita
vigiliis
,

ut

filii

nunc

inhabitasse debuinuis, Iluic uni civlum horao pcre-

jcjuniis caeterisque Inboribus arclius insi,

grinus a Dco tuiic adhcerere incipit
tali illius in

,

quando volun-

stentes carncm niacerant

ad hujus, de qua jara
,

nullo conlradicit, Et quia villa a vili-

diclum
talis

est, substaiitiae

porlionem

ad hujus spiri-

tale est dicta, tunc

unus

ille

civium

m

ri7/rtm

suatn

alimonife refeclionem ardentius anhelare slu-

eutn mittit,

quando nmni

vililate, onini

malarura co-

deant, quia quicunquc ila ei admittuntur,
leslis,

quod

coe-

gitationum immnnditic turpiuin concupisccntiarum
levitati

qui in ea est, sapore duicedinis

ssepe

intui

et

nequitiae potenter

eum

submitiit.
,

It

tangunlur, facile contemnunl, quoniodocnnqne exterius alterunlur.

pasceret porcos, malignos utique spiritus

qui per

Attamenmiserhomo (juinunquam p
,

porcos intelliguntur. Talibus enim immundiliis et
nequiliis ipsi pascuntur et reficiuntar.

\n

eodem
non
;

statu

permanet

diu in hac gralia subsiq-'ii

Hominis de-

Siere

valet. Ilabet

enim,

semper eum perseet
,

ceplio
tio

eorum paslus

est et refeciio,

quunlur habet qui semper eum praeciptare mcliuntuT, bostera videlicot
ei insidiatur

illorum est cxsultatio, sempervigilant,

humana perdinunquam

antiquum qui semper
in

ubique
corp<is

nianducaiit, nunquara requiescunt, ad subvertenduin

mundum
:

cujus niedio est

hominera pie vivere

volenteni semper inardcscunt

proprium quod nusquam
ergo evangelista

effugere poiest. Subjunxit

Sed quid tandcm se sequitur? Et qua:rebat, inquit evangelista, implere ventrein
suttm de
siliqttis

Et non post inullos dics congrcgaiis omnibus adoIt^ccntior
filiits

quas porci mandttcabanl. Per ven-

Vfofectus

esl

in

regiouem Ivngin-

trem intelligitur memovia hominis. Yenlrem suum
dc
siliquis

quam

,

et

ibi dissipavit
cfie.s

substanliam suain rjvendo

quas

porci

comeduut

iinplere quarit

,

luxuriose. Multi
lioncs,

rauItjR assiduae

sunt illumina-

quando iminundis cogitationibus

el delectationibu»,

quas hcH

si

hoino fiequenter l;abere mererelur,

qu3eve:-esuntpastu8da?monum, itamemoriam suam
implet et onerat, qiiod etiam libentcr eis

»: regione longinqua

uon peregrinaretur. Sed quia

immora,

dles

i?li,

!

pnuci SMiit, non muUi, rari,non assi-

tur, frequenler ad eas recurrere dcleciatur

sicque

:

:

C07

VEN. GODEFRIDl ABBATIS ADMONTENSIS
si fieri

208

ge per consensum eis subjicit, ut,
quae raenle
Iraclal

posset, ea

A

moris, ut qui spirilum

amons habere non

possura,

opere libenter adimpleret. Sed Deus, qui est

nec dignus sum, saltem per timorem excitari merear ad

pius- el misericors

269

adjutor in
salvare
er-

aliquem peccatorum raeorum poenitentiara

(vpportunitalibus, in

tribulationc ei

quem

et satisfactionem,

dccrevit, solita sui occurrit miseratione,

dum el

Et stirgens venit ad patrem.

Cum

autem adliuc lonye
motus
est,

rantem revocat,
corditer adjuval.
dixii.

et,

ut redire possil el velit, miseriet sequitur
:

esset, videns etim pater ipsius misericordia
et

Unde

In te reversut

accurrens cecidit super collum ejus,
colluvi

et

osculatus esl

Noiate bxc omnia

qux jam diximus. Sunt
potest esse- i« se quidera

eum. Quia per
grue

verba profernntur, non incon-

quodammodo
revertitut,

extra se, non in se, quia in anima ho-

in collointeliigilur

peccatorum confessio. Suret

minis nihil praeter

Deum

qoando

relictis his quie sniit extra se,

ad

genlem de profundo iniquitalis per viam salutaris pocnitentiae et
Dei)
misericordia motus

venienlem ad se

salisfaclionis,

Deus

Patrem suum Deum omnipotenlem,
Quantif inquit, mercenarii in

a

quopeccando

Pater a tonge videl (videre enim Dei est diligere
et

recesserat, humiliter pcenitendo re,;rcditur.

acciirril,

dum

per suac

domo
fame

patris mei abun-

misericordiae clementiam ei succurrit, Cadit supir

dant panihus

!

tgo autem hic

pereo,

Sunl in

collum ejus,
,

dum

sua inspiratione

eum

docet intrln-

domo Domini quidam qui mercenarii dicuntur, sunt B secus ut sicut impudenter se deliquisse recordatur ita impudcnler coram Deo , ejus vicario, quidam qui nomen fiiiorum sortiuntur. Mercenarius cui Gomraissus est, vere et perfecte confileri non quidem servit propter limorem ; limet euim ne meramorem, confundatur. Post hsc aple subinfcrlur Et osculacede sua privelur, Filius servit propter
, :

quia

paternae hseredilatis exspectat honorem.
ibi

Nec

ttcs

est

eum.

Nam

ubi

ita
fit

impuJcnter seipsum eonhsec ipsa sui
ei in-

incongrue mercenariorum nomine
qui propter me tum geheniwe

designantur,

fundil propter

Deum,

plerumque ut

et supplicii,

quod mequse est

confusio spirilalem quanidam Dei dilectionem
tus pariat, quae oscuio bene comparari valeat.
et sequilur

ruerunt, relicto saeculo, divinae servituti se subdiderunt, atque pro consequenda

Unde

mercede

illa,

pcccatorum remissio, panem lacrymarum quoiidie

Dixit autem paier ad servos suos

:

Cito proferle

comedunt
filius erat,

,

poenilenli» laraentis deleclabiliter

se--

stolam primam,

et induile illtim, el

date annulum in

inetipsos afficiunt, IIos

cum

videt

ille

qui aliquando

manu

ejus, et cglceamenta in pede.s ejns^

Per stolam

qui gubstanlix paternse portionem secun-

primam, quam proferre jubet, non inconvenienter
charitas inlelligi valet, qua vere filium

dum

desiderium animae suae aliqwando acceperat,
aflicitur,

suum Deus

lanto graviori dolore
ritaKs graliae

quanlo majorem spi- q Paler tunc induit, quande ad perfectam 271 pri stin?e dilectionis suae dulcedinem eum revehit. Post dulcedinem perdidisse se reminiscitur.

Quanti, inquit, mercenarii in

domo

Patris mei abunIsti

stoiam

primam eliam annulus
fidei

in

manu
enim

ejus dalur,

dant panibus
in spiritu

!

ego eulem hic fame pereo.

quidem

|uando recle

integritatem coelcsti suo Palri in
lides

timoris pane vescuntur poenitenliae et
;

.mnibus servarc conatur;

dicitur
ct

non

compuBCtionis

egc autem hic fame pereo

,

quia nec

solum hoc quodcredimus
Posl susceptum hunc

in

Deum, sed

hoc quod

ad spiritum timoris, nec ad spiritum amoris pertingere valeo.

fidum cor in omnibus habere studeamus ad Deum.
fidei

annulum caUeamentis

in-

Surgam et ibo adpalrem meum. Quasi dicat Quid, miser homo, tanlo temetipsum fraudasti bono? Quid
:

duitur,

cum

vera et perfecla spcs de remissione
ei

peccatorum

tribuitur.

Et recto quidem ordino
fides,

tibi

prodest sic dies luos consumpsisse ? Quid

tibi

primo ponitur charitas, deinde

postrcmo spes^

prodest tantis

animam tuam immunditiis

polluisse?

quia ex pe/fpcta charitale, qua anlc omnia et supeF

SurgatH ab hac desidia, ab hac

vitai iguavia, et ibo

omnia Deum homo
iilam fidem,

diligit,

ad conservandam Dco

ad pairem meum, Patrem misericordiarum, ct dicam ti:Pater, peccavi in coelum et coram te. Jam non

qux

perfidise nescit

maculam,

proficit,

atque

illa fides

talem spem homini geiierat, ut do

$um

digtjus vocari filins tuus.

Fac me

sicut ttiiutn ex

D

Dei misericordia

nunquam despcrare
illiiis

valcat.

PosJ

mercenariis tuis.
lissime, tu
gratiae

270

Pater sancte, Pater clemen-

hsec coelesli saginati

viluli

convivio fainiliarius

me

siipra coeleslia evexisti,quiacoelestis

admittitur, suavius reficitur, de
ferlur

quo mos subiuet occidite,

dulcedinialiquaudo familiarius admisisli. Ego
peccavi in cixlum, quia tanlis paterniUilis tuse

autem

Et adducite, inquit, vilulum saginatim,
et

beneficiis prorsus

indigniim

me

exhibui. Pcccavi

tnanduceniur

et eputeinur.

— Yilutus saginatus est
ei

etiam coram

te,

quia nou erubiii ubique mihi pr-Ktu?c, seiiiper et

Doniinus noster Jesus Cliristiis, qui lunc
citur cl occiditur, in

addu-

sentem faciem majcstatis
^nut vocari

ubiquc

in-

cum

in

cadem
,

coelcsti suavitatc,

tiientem sordes iniquitalis meae.
filius

Jam

non sum ditraniitc dileet,

eadem

spiritalis

Ia.>titix

quaro prius

cum Dco
eniin ver-

tuus, qiiin a

filialis

habuerat, jucunditate vivifico corporis et sangiiinis
Christi convivio spiritaliter rcficitur.
bis

ctioniR graviter

me

abcrrasse cognosco,

ut in

Hoc

eam qua

fiiios tiios

fovere (fonsnevisti turc dulcedi-

sequentibus typice ostendit bonus
:

illc

Pater,

Dis gratiam

unquam

del>oam rccipi, nec rugo, ncc

qui dicit
qiii

manducemus

et

eputemur. Sunt qiiidam

rogare pi«sumo. Quia in;rignum nic judico, fac
ntiii

me
ti-

manducant

et epulantur, .suot qui
llli

manducaat
coclesti

unum

ex mercenariii tuis, dando spiritum

et

nou epulantur,

quidcm

in

illo

cou-

100
vivlo iiiaiuliuaiit,
el
iiiaiuliieaiitci;
r.liriHli

nOMII.I/i;

DOMIMCALKS.
A
invaitut rii.
Krilntciii

!!•

ciMiUiKur,
i|ui(ii'iii

i|ui

Ac

»1

(luil

:

f i/i,
iii

qui niiulii lldn int*adliuc cor|Mir«
kuIi doniiiiatiO'

cor|vus ct niiiiKuiiinn
accipiuiil,
«l

corpoK!

lil^ua

iiiilii

Mfvoktl,
nic(
iiiii

iiiortali

pcr

:tluiiul:iuli:uii

hu:ivitutih
llli

iiil<-rii:i'

pONiliiK

^''iiipcr

fiiiHli, <|uia

Buporc

iliviuit:itis illius iiilus :iuiiujiitur.
iioii

aiiti-iM
i|uitli'iii

nis inrj' iiiipcrio pro luoduto luo lidclitcr riiililando
lucciiiii

iiiauJiicaut, scd

cpiiluulur, i|ui corpoic
iii

pcrinanhiHli. (huiiia lura lua <u>i(,

i|iii.i

l>ona

accipiuiit, scd cwlrHliH i\\tx

eo ohI kusIii diilcu:

c(

inalu,

pronpcra

ct

ad\rr»a,

«lua*

libi

in illa vii»

dinis iiitus privantur. fttii|uitur

•rcurroruiU, cx
iii

mo

i|uidcni furrunt. Si uiiiirrlcorI.:»:

Kral autcm
ieniorem,
(|ui

fHiiis
iii

ejuH xeiiior
iioii

aijro.

Vcr

filiuin
lio-

ditcr
iiibus

ti;

suHCcpi, caiisa HaliiliM

fcci

;

si

tciilatio-

mjro cst,

iiijuslc
i>i

corpUH
iiijro

c\]iiisiluin,

lal»oril)ii8 atiriliiin

ad liorani d(s

ininis uccipi potcsl, qiiod r«>cte tuiic

dicitiir

rclii|iii,

pcr lioc

niliiloiiiiiiiiii tiio:

iiitcndobain haluli.
(|uia

niuncrc,
exercorc.

(iiiaiido boiiiii
i''i7iiis

opcribus sciiipcr sc studct
vidclicct c&tcrior
iili(|iic

$od Jani omiiia mea tua Munt,

nd

liaiic qiiuni

istc seuior, hoiiio

ullra inccuiii lialiilunis rs gloriaiii, to |K;rduxcrunt,
ulti
iii

audita sijmpliouia et clioro, spiritalis
tatis

jtiruiidi-

:rlcrii;c

l)i'aliludiiiiti
liic

(^aiiiliis

sruipcr nici-uin
spii iliiH

272

ji>'>ilo,

(|uo spiritus exsultat in Doiiiino,

cpuiaborib, in (|ua

rr:itt r tiiiis,

liic

tuus

ouin taiilani circa sc divin» inisorationis dignatioiieiii

qui niorlijus
Tt

riioral, licata niiniortalitatc ita vcHlic;

nullis siUii morili<< proiuoriiisse se iTcu(;iio.scit,

tur,
ila

quod nunquain aniplius niorictur
invcniotur, ut ab xtcrna

qiii pt^ricral

in qiiadain huinili

gratiaruin actione

liuniilial

sc

mea

visione nu;iqiiaiii

Deo

ct dicil
tol

:

amplius .soparolur.
tibi,

Kcce

anuis servio

et

mmquain mauJalum
liadMm, ut
filius

li:oc

sunt vcrba cvangclicx Icctionis

,

qitx

pro

tuum

prortcrivi, et iniuquain dcdisti milii

madiilo iioslro, sicul ipse Doniiniis donare dignatui
est,
iios

cum
bux
ista,
,

amicis meis cputarer. Sed i^ostquam hic

tuus, qui devoruvit substauliam
venit
,

suam cum

meretrici-

exponcndo transciirrimus, cujus rincni ut ct in line nostro audirc mercamur, ipsiiin I'atrrin

occidisti ei

vitulum sagiuatum. Vorba

inisericordia! humilitcr dcpreceinur, qualeniis ipsi,

verba sunl non indignantis vcl odicntis, sed
vitse

ipso donante, sic in prscsonti servinmut ot ailliaToarous,
ut in fine vil:c iiostrx

Tere poenitentis ct auiantis. Duiu eniin tolius considerat nogligeutiam
,

hanc dulcissiniani cjus
:

miralur circa se tantaiu
tot

vocera jusle audire debonnius
ctiin

Fili, lu seiuper
;

mect

diviux niiseralionis oleiui^ntiam. Ecce, inquit,
nnnis servio
terivi.
libi, et

es,

et

omnia mea tua sunl

iibi cpii1:iiitcs

nuuquain mQudatum tuuin pr(r-

gaudentcs cuin ipso

iu gloiia, iiulla

morlis

l-r.ica-

Non

dioit

mandata, sod inondatum tuum nunNeino euiin
est,

mus

lormenta. Qiiod ipse pricstaro dignctur UoiniChrisliis,

quam
istius

preterivi.

qui incunclis nian

datis Uoinini lidelis possit inveniri.

Unius uiandati
per-

.C

nus noster Jcsus
lorum. Amen.

qui

ciiiii

Pafe

ct Spi-

ritu sancto vivil et rcgnat pcr

omnia

sx>cula sacju-

observantia est hominis in

spiritali \ita

severanlia,

Quod

auteni addidit, et

nunquam
Ecce

dedisti

274
IN D0MI.NIC.\M

IIOMIU.V XXXII.
III,

mihi hceduin, per hoc signilicat pprfectam pocnitentiaiu peccatoruiu, et est,

Qf,VDnACtSIM.E miU.V.
,

quasi dicat

:

tot

annit

Erat Jesus ejicicus divinoniuin

el

iilnd erat

mu'

libi servio, et nunquam mandatum tuum pra'terivi, quia etsi inutiliter vixi, habitu tamen et corpore a

tum. El cuin ejecisset da'iuouiuin, loculus est mulut,
et

admiratw sunt
Iir

tuiba! {Luc. xi).

suscepto spiritalis

vitne

tramite uunqu(jiu recessi,
,

et

Evaiigcliis rccte ad
intellectus,

hanc Uominicam
et

respicit

v.tmquam dcdisli mihi h(ednin
pcenitentiam peccatorum

quia ad perfectam

spiriius

qui

omniiio in hac sacra

meorum, qu.busiram tuam

Evangclii lcctione cst nccessarius, quia nisi adsit
ipse,

merui, adhuc nunquam perfecte atliugere potui. Sed poslquam
tiam
hic (ilius tuus, qui devoravil substan-

ut

ad inlelligenda ejusdem sacrx
inlelleclum nobis tribuat, nihil

leclloui.<«

mysteria

sibi

di-

suam cum
qui

meretricibus, venit, occidisti

ci vilur

gnum

,

nihil

ad nostram eruditionem

idoneir.7i vi-

lum saginalum, quia miserum spiritum meum, qui
tibi pcriit,

dore in ea poterimus.

immundis cogitationibus, nequissi-

d

Et

satis

quidem convenit Evangelio Scriplura

inis delectaticmibus et desideriis proslitutus et quasi

Veleris Teslamenti, in qua de Joseph nocie lcgiinus

captivus nbductus, omni spiritalis gratia dulcedinis,

etaudivimus, quia tlescendentes ad se in iCgyptum
fratres

^uam

acceperat, juste privari meruit,

secundum
miho-

suos, ut cibos einercnt, agnoscens

non

est

(nultitudinem misericordiie tuse ad sacrameiitum re^
conciliationis in abundaulia pristin» suavilatis

agnilus ab eis, sed quasi ad alienos durius loquc-

balur eis dicens

:

Expbratores

estis, ut videalis in-

sericordiler dig«atiis es admittere. Hcec est, sicut

firmiora terrce, venislis. Subjccitque post pauca, et
ait
:

diiiimus,

humilis quredam

graliarura

actio

Per salutem Pharaonis non egrediemini hinc,
et

rainis vere poeuitentis, sui

miseriam

et Dei miseri-

donec veniat frater vestcr minimus {Gen. xlii, 9,
seqq.).

cordiam humiliter agnoscentis. Quomodo etiam huic
filio

Joseph
fieret,

iste

Christum signiQcat

,

qui ut frater

suo Deus Pater

in fine vitae suae respondeat, in

noster
nostrae
huiic

de celsitudine divinilatis suiB ad ima

faie

quoqiie hujus sancti Evangelii apte demonstrat.

mortalitalis

descendere dignatus

est.

Ad

273
tna

^

'''>

infinit. '« seinper

mecuin

es, et oinnia inca

fratrem nosirum oportet nos descenderc, ul
viclui

snnt.

l'.vuluri

aulcin ct gaudere oporlebat, qtiia
et recixii
,

cmamus
verbis

necessaria, quia apnd

iiliim el in
re-

hic fraler tutis

mortmts fuerat

verierat et

eju,-

animarum nostrarum pabula sempef

,

: ,

911
qnlrere deliemus
suis,

VEN. GODEFKIDI ABBATIS ADMONTENSIS
StJ ille, sicut Joseph fralribus dure pleruinque loquitur nobis. De re quoin
liac,

^12

A

auliqui, qiii per Pliaraoiieni inU-lligilur.

Quod aulem

addit

:

!ion egredieniini hinc, per hoc ostendit quJa

dammodo
<tt/TiciIis

quai prjc

mauibus

est,

sancti

Evangelii lectioue loquilur ad iios; diira enini et
est ad iiJtelligenduiu ct explananduin.
ail

sacram Scripturam possumus, aliquid cx ea quod sapiat cl reficiat conlueudo
ingredi

quidem

in

egredi
:

nunquam potcrimus
illa

plene atque

perfccte

Sed ne inlactuni relinquamiis, quod
Exploratores
nislis,
eslis
,

Joseph

cam

qujc in

lalet

dulcedinem

intelligendo. Sic

ut videatis infirmiora terra;, veiios

et pracspntis sancti

Evangelii verba, licel dure lolicet

exploralorura nomiiie

ipsos

possumus

qiiatur in

illis

Dominus,

dure soncnt exterius,

itJtelligere.

Noc incongrue

:

quid eniiu aliud

quam
sacr»

plena lainoii sunt erudiiionis
consolationis et gratis. Ait

CKploralores

sumus dum

diligenter

verba

humana vitae, plcna namque evangelista :
et illud erat

Scripturae rimannir investigando et explorando,
iju«d iiivenire in ea

u

Erat Jesus

ejiciens

da^monium,

viu-

possimus, quod ad erudilionem
saliiiemque

tum. Nomiiie hujiis dwmonii

el

consolationera

noslram respiciat?

congrue valel

inlelligi.

amor sicculi non inHoc dsemonium qiiodam-

Videre in/inniora terra: venimns,

275 ''um planiora
qiK\jriniiis,

modo inulum
culi hujus

est,

quia quandiu quis pernicioso S3C-

ejusdem sacrje Scriptura; loca

per

qiia;

pateal nobis introitus ad firmiora et

diiriciliora.

Sed

B

hilis su?e

amore obsessus tenetur, nec ea, quse sasunt, ncc quae ad laudem et honorcm Dci
,

tahter nobisexplorantibiis, et inlirmiora tcrra) videre
«jiifercnlibus,

respiciunt

loqui potest. Ejicit

autcm

illud

Jesus

quid noster Joseph dicat, audiamus

:

quando miserationis
ricordiler prajvenit,
tioruin ad

suoj gralia cor
et

hominis misesseculi ct vi-

Fer

saluteni Pliaraonis, inqiiit, non egrediemini Innc,

cjecto
ct

amore

dinec veniat frater vester minimus; fralrem vestrum

amorera suum

sanctum conversationis
fit

minimum ad
illis

nie adducite. Toltensque

Simeon

ligavit

desiderlum ascendit, sicque

quod sequitur
est

:

prKsentibus. Joseph, ut diximus, Chrisluin sifralres ejus

Et cum

ejecisset

da;monium, locutus

mutus.

gnifical,

diversas spiritales

virlutes,

Loquilur mutus,
in

dum

hoino liberatus a sseiulo et
et in

JHler quas dute praecipuae sunt, quae per diios illos

laudem Gonditoris
Et admirala; suut

verba coufessionis diu

fralres Siineon et Benjamin, quoruin

unus

ligatur,

tacentia ora relax
turba;.

nl alter acquiratur, congrue accipi possunl. Per

Per admirantes turbas

Simeon qui inlerprelatur audiens
per Benjamin
iflligitur
:

tristitiam, tiiMor;

tuibatos sensus hominis aptc intelligere possuraus,
qui
pra;

,

qui

fitius

dextera; dicitur, ainor invita,

admirantiir nunc prae gaudio ct amore, nunc

sive per

Simeon prajsens
est
niliilque

per Beiijavita. ,

rahi
cruae

filium

dexterse,

dextera, id est aeterna '
sinistrum

timore et pavore. Prac gaiidio

ct

amore homo
quod
.

adcniratur, ,

quando gaudet -, o

et Isetatur,

libera-

seroper dextera

rc-

tus est a sseculo et peccatis sseculi. Admiratur prae

cipit,

apte intelligi poterit. Et bcne verbum hoc
tristitiam, vel

timore, quando pavere et timcre incipit,
inter diversas, quce

quomodo
est, el

fittdiens
qiri

prsescnti

vitre

vel

timori

occurrunt, toniaiiones subsiin

in praiseiUi vita

omnino

necessariiis cst conti-

stere

possit.

Nain

dum

hoc saeculo honio

gruit.

Qiiid

enim

est

audire tristitiam nisi

sxculariier ac voluptuose vivit, in requie

quodam-

nere peccala,
<l«it

et quse post vitain

hanc reposita au-

niodo
vitse

est.

Relicto autem saeculo

cum
nisi

ad spiritalis

peccaloribus aelerna supplicia? Ligato Simeone

militiara transierit, forle et laboriosuin certa-

Benjamin
Joseph

adducitur,

adducto Benjamin
alligat sibi

Simeon

men

aggreditur,

quod nunquam
:

cum morte
ad

absolvitur. Ligat,
,

imo

Deus, qui est verus

llnictiir.

Undc Salomon

Fili, inquil, accedens
et

l.ominem primo per tiraorem, ut pcr vin-

serviiutem

Dei, sla in timore,

pra-para animan

cula timoris ad libertatcm

eum

pervehat suavissimi

tuam ad tentationem (Eccli.
alio

ii,

1.)

Et Dominus in
vestrum habens

amoris. Fralrem, inquit, veslrum

minimum

ndducite

Evangello

:

Quis,

277
et

intl"il.

ad me

.

Quomodo
iiihil

spiritus amoris, cui nihil excelest,

scrvum arantem aut pascentem, qui regresso de agro
dicat iUi statim
j)
:

lcntius, set

dignius

minimus

dici potest ?

Pos-

Trausi
et

recumbe,

et

non

dicit ei

quidcm

dici niasimus, cui nihil cst exccllenlius.

para

,

quod ca^nem

prwcinge

te, et

ministra milii

Sed recte dicitur minimus, quia vere minimum, Tcre humillimum facit cor hominis. Nunquam cnim
ftic

{Luc. XVII, 7.) Videamus quomodo electus cjiis discipulus Paulus, regressus dc agro non statim transierit,
ct

liumlliatur

homo

per spirittim timoris,

quomodo
timore,

recubuerit, sed

diversarura tentationura

humiliatur per spiritum

amoris. .\bsolulo itaqiic
vitse

Simeone, evacuato, inquam, praesentis

slimulos sustiiiendo laboravcril. Ait enim ipse de iVe magniiudo revelalionum e.xtotlat me, dalut se
:

pcr Bcnjamin, per perfectum ulique Dei

et

proximi

est

amorcm

jctcrnae vitae

capiemus

lucrcditateni.
di(
it
:

me
satulem

ul slimulus carni.s mca' angetus Satana" Sic Paulus qui raplus cotnphirel (// Cor. xii ).

niihi

,

Ncc practereundum quod
vester minimus.

Per

Pharaonis non egrediemini hlnc, donec veniat frater

Pharao signiQcat diabolum. Renc
Pharaonit
,

usque ad tertium coelum andivit arcana vcrba, quae noii licel homini loqui, absque tcntationum certa* inine vivcre non potuil. 8ic nullus servorum Christi
sine succedentiumtentationiim adversitatibus vivere et diin hac vita polcrit. Has namque adversilates versitates subjecla Evangclii verba nolant ex par|«
et insinuant.

dicit per taluiem

qiiasi

contra snlutem
victiii

Pliarnonis

quia diim

nos ad cincndu

nostro

necessaria
pircuinius
,

sacram

276

Scripturam explorando
saUiteiu Iio^lis

omniao agiinut coutra

Nara scquitur

:

:

%\i
Quut.nu auttmes
lipe
eit

imm.\A: dominicai.ks.
d\xtrunl
.

ti^
raro conMiiii^rcrc IrKlpil
a<lvfr«ii*
•f>J

in b<<elifl>ubprin-

\

A|t<)»tiiliim,

divmonuirum
iiial:i

ejicit difmottia.

Vvr

liifmoiiia

iii

rUum,
rcKiiiini

cl

njfiritii»

odvcrini» carncin. qiiandolrn-

lcllij;(iiiitiii'

opcra

;

in

Itefliebub, quotl iiitar
iiu oiigriic
i|tiu.'

lalloprrKraliam Dcl
iiijiislitij'.

aniorp ct voliipl.ililMi»
rjnod
pnt rcjjnnio

*»rciili

pi'(>t;iliir lir

wnscaium,

liitclli^i iioii

po-

iliaholi, vhsr

tr&t /ortiltiiio Norilidartiiii coKilnlioiiiiiii,

pnn(]iiia

(!csinit,

litijuc

rcKiiuin justiti;r,

(luod r»t rcKiium
botia

cfpi

dirmoniirum

i'oiiv(;nioiiter

iioiiiinaliir

,

IM. Knrta
cl

liona liac divinionc

(/<i(//fl/ur cliani

(|iii(l(|tii()

iiialornm oiiorniii cHt, primuni a maliH ct
cniin
iiii-

Halulirl

dcsolationp

:

bciif ,

lni|uaiii

.

df^olatur.

sordidis oo^ilationihns inilialur. IMcruiiKjuc
Kolcf
C()iitiii[;;crc,
(liiiii

(jnaiido rcliclo

Ha'(nlo ainl(orunu|nc

(•oiibolalionn
oiiinciii

vaiidu oiiiiu|)olci\lis

l>ci

toluiii sc ad Driiiu

(onvcrlil,

iii

ipsO bolo

scratioiu" lioiiio a dxinoniir,, lioc rst a malis ct
inoiiiacis actibiiA
cripittir,

(l.c-

Hpcni

siiaiii al(|iic

<

oiitjoUilioncin poiiiV
:

Ibi Haiic lin-

qiiod

lanta Hordidarum

pl(>tur, (piod Hci|uilur

cogilationnm
quain se in

torlitiidiiic oppriiiiittir,

qnantani nnnstisti-

279
(>si

l'-t

dotnui lupra
rfoiiiKJi

domum

cadit.

Ksl

domui
qu:»:

s:»>ciilo ct

pcccalis Sivculi posiliim

rariiis, cl

cst

mciitis.

£/fimi(.i

supcrior,

nuissercmiiiiscilur. Ihiilc c\ intimo tralicnssuspiria
iu
lia'i'

doiniis inciitis siipra dinniim infcriorem, (pjx csl

picruinquc proriiinpil vcrlia

:

/n

licctielitib
si

doiiiiis clirnis, cudil, (iiiaiido

cordc

ct

corpoie vcro
»ic

frincipe

dirmoniorum

ejicit

dwinonia, ac

dical

:

B coram Dco
trislibiis,

lin-nilialus fiicril.
simI

Hnnc lamcn ncc
nuiic
iliis,

iniserator

Domine

1

ejecisli daimoiiia, a diaboli-

diabolus dcseril,

luinc

bis,

pnuc
pcr

ris actibus oripuisti

me

niisericordia tua, et lioc in
;

nuiic juciiiidis

robiis

impctit, atqiio

Beeh^ibub principe da'inoniinum
et angustat intolerabiiis

quia

dcpriiiiit iiic

Iioc rc',i;iiimi cjiis in lioiiiinc dcslruitur,

qiiciiiaduin

sordidaruiu tumtiltiis cogi-

dum
dixil
:

scqtienlibus Doinini

verbis

oslcndilur, cuin

tationum. Quid abjccisse sordes maloruin opcnim
profuit,
si

tantis

iminundarum sordes
fuit ?

cogitalio-

Siautcm

nuin sustincre fuluruin
Alii
aitlein

modo
cceto

stabit

Satanasin jcfpsijm divisus ett, quoreyntmi cjus ? Posl convcrsionom liomiet in

tentuntes
b.t'c

signum dc
,

qua'rebaut

nis

fit

Salanas

sfipsttm diasu.f, qtiaiido diversis

cb

«.T.

Per verba

alia

ut mibi vidctur, tentalio

et talibus, qu;v sibi

invicem contrari;e sunt, ^cnla-

iiotalur buic

no»

dissiiuilis, quce simiii

modo

fil

Ir

tionibus bomincni

eum impugnat,

Et ul

e miiltis

jordc unius ejusdomquc hoiuinis.

Nam

278

dum
et
,,

pauca dicamus, voluptascarnis,

ct ira

atque invidia,
oninino

modo
geniil,

sordidis cogilalionibus inipugnari se dolel ct

avarilia ct caUera his siwili^ sibi invireni

modo

caMeslis

fieri,

hoc est coelcstem

sunt contraria,

maximccum

ista delecicnt.cl

Ixtum

porfettam vilaiu baberc,
lcod. appctciis], quasi

et

habcre videri appetit
qua'rit.
fieri

signttm de cato

Et
ila

atque jucundum faciant hoiuincm, ista trislem ac turbidam reddant mentein. Nec caret pielalis gratia
h?ec Doinini interrogatio,

hoc

esl tentare quoilariunodo Deiiin.

Nam

qua dicilur

:

pon convenit. sed expcdit magis
tatus ct erudi us
roilietur, sicquo

boinini, ut cxerci-

Quomodo
talis cst

stabit regttum ejus

labonbus alque lontationibus huper verain hutnilitatem

utique inlcrrogat, ut sciat,

?Qni iuterrogat, ideo quod intorrogat. Sed non

ad verain

inlcrrogatio Domini, quia oiunia scit, oin-

proficiat perfcctionein. IIoc eteniiu et aliunde nolat

nia antetiuam (iant intclligit. Ideo utique inierrogat,
ul nescientesnos sua inlerrogalione scici.lesfacial. Quomodo, luqmt, slabit regnum ejus? quasi dicat
Si Sanaias in seipsura est divisus,
illis, qiise

nobis Scriptura,
deretiquit

qiiae
,

dicit

:

Hw

sunt gentes, quas
eis

Domitius
Igitur

ut

erudiret in

Israelem

{Judic.

III, I).

nunquam,

sicut diximus, esse

nuuo
sunt,

his,

nunc
non
ejus.

potest

homo

sine tenlationibus. Et quid

mirmn?
quia
'

sibi

invicem contraria
in

impugnans

hiBc enim suiit studia el opera diaboli, qui scmper

yos lentationibus
stabit,

hoc

cognoscetis quia

fugitivum

suum

quasi e vestigio insequitur

,

hoc est non

durabit in vobis

regnum

quem

amisisse se dolet, diversis, ut pracipilet, ad-

Ideo utique

versitatibus incumbere solet.

Non magnopere
est

curat

de s:ecularibus, sed omnis conatus ejus

ad de-

D

non stabit, imo dcstruclur in vobis reijnuin ejus, quod estregnum injustiliae, quia diciSi autem ego ''« '" Beetzebub me ejicere dannouia.
in

cipiendum
sorbebit

spiritales

nuindique contemptores, Abbcatus Job,
et

Beelzebub
?

ejicio

dwmonia,
:

(itii

vestri in

qno

eji-

enim
{Jcb

flicvium, ut ait

non mi^
in

cinnt

Quod

esl dicere

Si vidctur vobis duruin et

rabitur, s-d habet
os
ejiis

fiducium, ut inpnat Jordanis

intclerabilc, cjt>clis

permc

(licmoniis maloruni op>iinciuietari
filios

NL, i8).

Hos

lamcii,

nc dcficianl in

rum, sordidarum pcrmiUente me

vos luvestros.

tribulationibus, sequenlibus

verbis migpricorditer
:

multibns cogitationum, respice ad

consolatur Dominus.
Ipse
eis
:

Nam

sequilur

Redite aa vos, intra vos respicite intentiones cogi-

atitem,

ut

vtdit,

cogitationes

eorum, dixit

lationum veslrarura
rate

;

diligcnter,

inquam, considedeiectamini

Omne regnuni in seipAum divisum desotatvr. Omne regnum Qinnis cst bomo. et omnis bomo aut
est Dei,

quomodo

suscipiaiis eas.
si

Suul quidem vobis

sigrmm perditionis,
in eis
;

diligitis eas. si

regnum
justitiae,

aiu rcgnuiu

diaboli, aut

regnum

sunt vobis indicium salvalionis,
eis.

280

sirescio

Hoc omne regnum indivisum quodammodo manet quando homo tolus, hoc est corpore siujiil et cordc amore sfficuli
aut

regnum

injustitiae.

probantes eas contristamini ex

Sed quia

,

quod non

diligilis eas,

sed potius reprobatis, idco
utique
/i/ii ii<?stri,

ipsi jndiccs vcstri erunt. Ipsi

ipsa^,

possidetur; in «c»p«Kin vcro

(/lif(/it.Mr,

quando,

jtista

inqisam, i.itcntiones cogilationum vesirarnin,

qu»

:

tis
tesUDlur vobis, quia

VExN.
cjicitis eas,

CODEFRIDI ABBATIS ADMONTENSIS

!I16

quia non libenler

A

Fiducia enim anliqui hostis esl consentanea vohuitas hominis.

SHScipitis eas, ipssc- judicabunt vos
viiifi,

dignos xternx

Non uiullum

curat,

non multum Ixtaali-

dignos aternae coronae et
si in diijito

gloriae.

tur de exteriori peccati opcre, si non adsit voluntas
et

Porro

Dei ejicio daitnnnia, profecto perest

consensus peccati in corde. Labitur enim

venit in vos

regnnm Dei, hoc
si

quaecunque

feci vo-r

quando homo ex
deliberatione.
lus.

infirmitate carnis, aliquando ex re-

biscuni, feci in Spiritu sancto et per Spiritum san»

penlina quadara prxcipitaiione absque omni mentis

tum. Porro

hoc

ita est, si

ego, imo quia cgo, qui

Sed

in

hoc non multumconflditdiaboille

vcia el perfecla veritas sum, in digito Dei, hoc est,
in Spiritu Dei, erui vos de sseculo et actibus saeculi,
elsi

Non

est

enim homo

armiger ejus. Ubi deli-

beratio peccati prius eral, ibi sunt

jam tentamini, non

est

hoc signum periculi.

Profecto enim pervenit in vos regnnm Dei.
dicit, rcjiHU/)/

Quomodo
gaudium

arma ejus, in quir bus confidebat. Queracunque cnim per consensum ceperit et possederit, in hoc mullum ipse confidit. Illud
confidere cjus nihil aliud est qiiam spes el
I;etitia illa,

D^i? Quid cst regnuni Dei? Regnum,
Aposlolus, justitia, pax
et

Dei

est, ut dicit

quam
pereat,

babet, ut

homo

ille

in seternum

cum

ipso

in Spirilu

sancto [Rom. xiv, 17). Et est quasi dicat

nunquam ab

ejus polestate eripi valeat.
foriior ille,

Dorainus
et

:

Non conlurbel vos quidquid

tcnlante vos

Sed superveniens

Spiriius sanclus,

impugnante diabolo patimini. Per hoc enim deper hoc dala

^

cura deviclo eo universa

arma

ejus, in quibus confi-

structoin vobis regno diaboU justitiam, id est re-

debat, abstulerit, sicut prjedittum est, spolia eliara
eis 4istribuet.

inissionem peccaiorumconsequemini vobis desuper pace a

;

Sicut intcriores sensus hominis per

vitiis proiicietis

ad gaudium,

flr»i« intellexiraus, sic

per spolia exteriora hominig
dicit
:

gaudium utique contemplationis. Unde autem sit quod homo in regno Dei, in spiritali, dico, vila positus tantam sordidarum immunditiam cogitationum patiatur, quantam nunquod
est in Spiritu sancto,

merabra accipere possumus. Et bene
ejus.

spolia

Nihil
sit

enim ad diabolum de horaine

pertinet,

cum
suo,

creatura et imago

Dei, sed furiive et frau-

duienter quati

282

spoliando rapit

eum Domino
suo subSpiriille

quam, donec
jungit

in regno diaboli visus est, sustinuit,

quando .leceptum fraudis

su3e malitia

sequentibus verbis manifestat Duminus,

cum

sub-

jugal dominif», Ilaec lamen spolia fortior

tus sanciussvpcrveniens potenter disrri6«j<, bocest
fortis

Cum

armafus cnstodit atrium suum

,

in

ad diversa bona opera

tribuit,

ad decorem et Iionosicul ait David
:

pace sunt eaquce possidet. Fortis iste armatus noi^

rcm atque gloriam doraus su«,

Et

incongrue accipiendus est humani generis inimicus
diabolus, qui bene et forlis dicilur et armalus. For|is

specieidomus dividere spolia {Psal. lxvii, 13).

Nam

^ duin homo spolianle diabolo Deo
suo
et

ablatus, sed su

eniiD est ex natura, fortis ex sapientia, fortis

ex

perveniente Spiritu sancto revocatus, soli Cveatori

propria malitia, armatus vero ex consensu borainis.

sensibus cordis et merabris corporis

fideliter

NuIIa eniin
ipse

sua foriitudine homini prxvaleret,
ei

si

servire coeperit,

tam quod

vixit

quam quod
ascribitur,

vivit,

homo per consensuiu
non
injuste

arraa

non subminiquod quandiu
pax

totum ad laudem
in

et honorera

Deo

totum

etraret. Fortis
.nestimo

armati hujus atrium cor peccatoris

decorem domus Dei reputabitur. Sed quia sem-

accipicndum

,

per

homo adversarium habet diabolum,
saluti ejus

qui

invi'»

quasi custodiendo libere inhabiiat, in pace sunt ea
qu(e possidet. Sed

dens

semper laborat, quomodo eum de-

pax

ista

pax

raala est,

281
est,

cipiat,

quanta bonorum operum instaniia,
cogitationum custodia contra
sit,
:

quam
insi'»

iitique diabnli conlraria oranino paci Dei.,
(lelicei illa,

pax vi-

sollicita cordis

qu%

inter diabolura
ila

et

hominem

dias ejus vigilandiira

continuo docet nos Domi-

quando volunlas hominis
diaboli, ut

concordal voluntali
suggerat, quod iste

nus,

cum

subjungit
est

parum

aut nihil

ille

Qui non
colligit

per delectationem aut consensiim vel etiam actum
peccati

mecum, adversum me esl ; mecum, dispergil. Quandiu borao

et qui

non

vivit pec-

non

perficiat.
isto

cato, esse ejus

Si autem fortior
versa

superveniens vicerit eum, uni-

D

non esl cuin Deo, sed est adversus Deum. Cuin Deo eliam non colligit, quandiu dispex"sus
tilis

arma

ejus, in

quibus confidebat, auferel, et
Spiritus sanclus
fortitudinc

in

ipoiia ejus dislribuet. Fortis iste

scmetipso vanis et noxiis cogitationibus inuQui non est mecum, dinUiit. Unde quod dicit
:

non incongrue
gratia) suae

est accipiondus, qui in

adversvm me
per
lioc

est, et

qui non coltigit

mecum

dispergit,
bi

snpervcniens vincit diaboluin,

quando
suo

armal

ct inslruii

militcm suum, ut

modo

splendore suo illuminat cor hominis el acccndit, ut
resistcre diabolo,
inalo custodi
et possessori
forti illo

lentctur,

ne uhra suslincat,

vel etiain sustinens sufaciat, seinper

pcretur. esse

suum cum Pomino

Boverit et possit. Victo hoc
universa

modo

armato,
auferet,

Deo

colligat, sit

cum eo

in opere boni, sil

cum rum co

arma
ct

cjus

in

quibus confidebat,
qul

in coiifionsu boni,

colligat

cum
:ul

co circa custodiara

qiiando

inlt»rioros

scnsus hnminis,

condole-

cngitalioniim

suarMm siimm:\
luin.iu

soHicitiidine vigilando.

ilando
(!i:ibi)li

cnnscntirndo coiisUiis

et sufrgcslionibiis

Et hnc non
rct in his

-.ul

nec

lortitudinein cjus juvalant, et ainplius con-

usiuc ad

(iiicm

Mnpus, Kcd pcrseveviCa; su;e, quia sicul semconvcnil.

forljbant,
fitqiie

subtractos diabolo suac siibdit poiestati

pcr disppigit, sic semper colligere eiim

dorainio.

Nam
arma
ejus,
in

ut

nunquam
uiidc

in

hac vita securus
ct

sil,

sed

ha-t

Et bcnc dicit,

qnibus ronfidebat.

lcat semper

pugnet

coronctur dc

duri»

517
priBdicli
rorlJH
ariiiutl
iii

IKhlll
coii^rriiHlbuii,
HniiiciitiluiH
c.i
:

l/i;

hONMMCAl.KS
\
liyporriitiii iiicipiunl, fl

tl.*4

iiKiiiirvKliii»

yilili

ll

i%,

quos niMnifrttq

euiii DniiiiiuiH (iorrt
,'.inii

priii«
iiuihiilnt

lii

illo

rcgujhnnl, occtjllc ct prr li>p04Ti%iii
vcihi ^'r:itM, ut
nit,

iiinniiuiliii iiptriliin

i<Til

uh iKiiniuf,

lioiiiihciii

Hiihjii iiiiit,

ijui

iiiatiilrsla
iiii|>orliu(ii

pnr
l\'V

/(»((!

hiiKfuoxii, //tdcrc/M irf/ii/ciH, c/ ui>u iiivfiiirus, s[tiriliim,
liiiic

Miipcihns crnt, riUHUH hupirhiiH
HO OHHn kcirl nolit, ttiotjne

hcd

iiiiiiiiiiitliiiii

Apiritiiiii

liixiiri;v

ii|il«>

u»Hiiiiipti<t

t»cpt<>tn

IIU»
ip«i»
riini

posHiiiiMis aociporc, qiii

c.rw

ah liomiue,
:ul

(|iiiiii(lo

.scplcni noqiiiliuriiiii Hpiritihii» iic(|iiioribiii nc

(lesoiil liDii.o sirciilnin cl coiivcrlitur
qiiia

Doiniiiiiiii,
s.ilv.iri

pcr hypocrisiiii
s|iirilMs

facti», dctcrior
i|ti:iiii

rogrcditiir
(|iianilo

in

283

P''ii<)"i» <'^'< <|""'' :ipn(l

sc Imiiiio

iiiiiiiiiiidiis

cxicrit,
fut it,

•iiin

et

iMipiciiH
(Ic';'(:('p9

dcsidcrat,

nt

rclicto

;ictij

pcci ati msU',
Bpi-

siiptMhniii
gc(|iiiii:r
:

cl

li\|iot litain

iniplclMrr|iic

(|uud

vivcro stiidcal, sod

(|ni:i

talis osl liio
liouiiiios

ritiis, (]noil oti.ini

sanctos ol pcrrcctus
:

au-

Kl sunl novi»»ima hominii

illiu»

prjora prioribu».

dot iiii|)iignare rcct(> sulijunKilnr

Amhuhu

pcr lora

Mal.i craiit /irioia cjtis, qiiando sc snpcrhitiido cxiulil,

inaquosa. On:v sniit
iila

loca

ilia

inaiinosa,
(|iii

iiisi

corda

fhjora sMiil noviiiinia rjux prinribut, qiiando
liMinilitulciti quaiii noii hal)Ct, ct

M-

sohrio ot jnslc vivontiMin,

«d»

ainoVcin cl do-

miilanlo

supcrbuH

sidoriuiuowlcstts palri;vniiolidio scipsos arcfnciuiit,
Ct ntillas, quaiituiii in hoinino osl, carnulis coiicitpisooiili:iMt(]nas

ct hypoorila (K.

"

Factuineat aulein, cum

liaic

diceret, extoltent

to-

rccipiunl? Pcr hx.c

luca iuaiiunsn

cnn quivdam mulicr de turbn
qui
le

dixit

:

Healus venler

aiuhulat,

(|uando snggcslionihns ot iininisHitMiihns
inni)diti;i' hoiia

portavil, ct ubera
S( riplnra

quw
:

auxitti.

1'lcruiiique ubi
ett, ihi aiiqiiid

suis a siuc castitatis ot
aridilntc revocare, ct

ol

hindaliili

in sacra

lcgilur

faclum

atjiiis

carnalis oonoiipiscontia;
locis liuinonli-

grandc
licatur.
»«l, in

ot nieinorabile

opus Oei omnipolenlis signiniagiiitii

inflccre elaborat, nt in eis quasi in

Kt vcrc grandc, vere

uni facium
!i:cc

bus requioscat. Sod qnia hoo
rit,

facile (iori iion polcait,

quacunquc

anini;i f)eus

oinnipolcns

ora-

aple suhjunxit Doininns ct
inveuiens.

quarens

requiein,
iii-

Nia,

qiKC jani audi\iiinis, occuila, iniscralionis cl

ct

non

linpngnatiouibns

cniin suis

ittspiralionis

sux inanu operatns
quod oinnia
hsec

fnorit,

quam
sux

sic

quietare eos polost, reqnicscere in eis ot dnrare apiid
iilos

crudilain intrinsccus eo usque pietalis

gratia

non potesl. Unde

dicil

:

provcxerit,

in senietipsa

co^otnuUer,

Reverlar in donimn
«n(/ee.rii)i«,

ineain,

unde

exivi.

Domus,
pra-dicsl spi-

scere incipit. Ilnio noincn istud,

quadam

cor pcccatoris ost, qnod,
illo,

sicut

apte oonvenit. Fit cniin quasi

qucrdwn
nil

ct singnlaris

clum

est,

supervenienle rortiore

ritus sanctus, devictus dcreliquit. ;4(/]ianc niniirum
J domum

revertitiir,

cuin ad prioris vitx flagilia rur
sit

•••«

qnod

muHer

apiid

Deum, quaiido vere ad amorem Dei
desidcrium einoUita

ct

p coelestis vilse ".V «m
De-ini, In

hac sana suavilalis dnkodine Deo conanimata, de-

••111.

sapit extra
rv

^us euin innectere nitilur. Quid autem

quod ab

juncla inagnificc plerumqiic extolUl vocem de turba,

bac reversione cum iinpedial, scquens ordo verho-

quando
Inrbata

guslii divina) cor.teiiiplalionis
illa

rum

niyslice insinuat. Sequitnr:

cogitationc,

quam

prius habuit, totam

Et cum veneril, invenit scopis mvndatam et ornatam. Scopw istie, qnibns cor illud, quod fuit donius «lalur, esl peccatorum con(liaboli, cniundatnr ci
fessio et

se ad diligendum Deutn

recolligit,

vocemque

2S5
:

cordis el corporis in laudera exaltat Condiloris

Beitux, inquit, venter qui
suxisti.

te

portavit, et ubera quoj

peccatorum

satisfactio

;

per confessionem

Noinine vcntris intelligilur memoria bomi-

enim boino mundalur, per satisfaclionem ornatur.
Sed
sic

nis,

per duo ubera aut duo Tcstamenta, aut iduo

mundari

et ornari

non multum
in

proderit, si

conipunclionis genera apte figuranlur. El est quasl
dicat
:

in vera se humilitate

bomo non

custodicrit.

Per suoccasio

Domine, fons

lotius dulcedinis et graliae,
te,

perbiam enim reverlendi
(ribuitur

domum suam

cognosco jam donante
meditari in
te,

qiiam suave
sit

sit

semper
ilja,

immundo

spiritui, sicut

sequenlibus Do:

quod omnino beata
te,

aniina

mini verbis manifestius innuitur, cum dicitur

qnae in ventre memoriae snae assidue portaverit le,

Et tunc
quiores se,

vadit, et assumit aiios septem spirilus ncet ingressi liabitant ibi.

D QU*

impraignala per

sednlo manserit in

le.

Et

Septem principa-

ubera quoi suxisti, dulce qiiodainniodo lac anima

Ua

vitia snnt,
viliis

per

qu;\)

septein maligni spirilns eis-

sugendum

pra?bet, quie

colligit in sc

Novi Veterissuavius adhuc

dera

principantcs accipi possunt, ira videliavaritia et

que sacramenta Scripturae. Sed
et delectabilius

et

cet et

invidia,

supcrbia,

\ana gloria,

ex ea lactatur, quando aut ex reaul dcsiderio validoqne lacryma-

acedia et gula,
ille,

284

<>clavum est bixuria. Spiritus

cordatione peccatoruni corapuncta,
viise ailernie

qui huic vitio principatur, congrne utpote re-

suaviter sncccnsa

liqua omiiia sub se babens vitia,
tus

immundus

spiri-

rum

fonle inebriala ad

Deum

snblcv;itur.

Hoc

est
in

nominalur. Sed quare
spiritus nequiores se?

dicit

:

assumit alios seiidein ipsi

utique quod beata nuilier, beala vidclicct aninia
se experla beatificat et laudat,
venter
cjiis
qiii

piem

Sunt quidem

cum

dicil

:

Beatus

in actu,

sed

alii

in babitu,

dnm
se,

pcr bypocrisin se
prostcrnert; va-

te

portavit, et ubera quce suxisii.

Hune

pa]!iant, ul perniciosins luimint^m

scniionein confirmat responsione sua Boniinus
:

leant. Fiunt

ctiam nequiores
ibi
,

seip',ic nrujuc.

Et

ciim dixil

ingressi habilanl
illud
,

quando

domum
el

illam, cor

Qt(inttno beali

qui audiunt verbum Dci
:

,

et c-jsto-

a

quo exierant, repctere

inbabilare pcr

diuut illud

Qiiasi drcat

Yere

ita

cst, ut asseris.

:

,

919 Sed
et
illi

VEN.
beali,
illi

GODEFUIDI ABBATIS ADMOME.NSIS

m
ita o^uli noslri

utiqiiexteruxbeatltudinis pne-

A

manibiis domiua;

s\jl(V,

ad Dominum

Diio digni siint, qui pia aviditale ad verbuii) Dei au-

Deum noslrum,

donee misereatur nostri. Miserer*

rcm corporis
et

inclinant

,

atque

qux

auditu exteriori

nostri, Doniine, miserere nobis {Ibid., 2, 3).

perccperint, inlus vigilanter ac sollicite cuslodiunt

287

^'"'*^ fideJis

aniinaj siippllcationi coiicordat

reponunt in visceribus cordis, donec adjuvante
perceperint
effectu boni operis

eliam Oralio bodiei:na, qua potimusDeuin, ui et vola
hurailium respiciat, atque ad dofensionem noslrain
dexterara ^wx inajeslaiis cxlendat. Exaudilus tan-

etcooperantc Deoad hoc convalescanl, ulquseixientis intelleclu
,

adim-

plere possint.

dem
illa

et

pcr extentam

diviiiai maj,^:!atis

dexteram

li-

Qusecunque anima
audivimus
,

est q\\x sic

queraadmodum
,

berntus a tentationibus, nec

non

el occulta,

ntqiie

inspirante Deo et adjuvante

extoUeni

indicibili inspirationis Dei lingiia coiitra mnltiplices

xocem de iurha veraciler dicere potest beatus venler
qui
te portavit,

inimici insidias

secundum prxniissam
Domini
rectcp,

saiicii

Evan-

el

ubera qum suxisti, hxc jucuudui;n

geliilectioneminstruclus.lactuscantabitOffcrtorium,
et dicet: Juslitia:
lajtificantes corda,

missae Iniroitum laetanter iraponere polest, e^ dicere

Oculi meisemper ad

Dominum, quia
et

ipse evcUet de la-

et [judicia] dulciora super

melct favum;

nam

et ser-

queo pedes meos {Psal. xxiv, ib). Tanto enim clarius ad

VHs tuus custodit ca [Psal. xviii, 9-12).

videndum Deum

diligendum oculos cor-

^
el

Ciistodienli

tandem

jiislitias
:

Dei

salis congruit

dis attollit, quanto clcmentius diveisos prxdiclarura

Coramunio, qua dicitur

Passer invenit sibi

domum,

tentationum laqueos, quos in primordio conversionis susiinuit, sola raiserationis illius

turtur nidum,ubireponat pullos suos {Psal. lxxxiii,

286

gratia

i),

quando desiderio

a;ieriioruin sublevala terrena
vitac

evassse se recognojcit,
fiducialiter respectu

et

quanlo per veram humi-

cuncla transvolat, soluin Di-um siliens diobiis

litatem raentisque puritatem unita Deo fuerit, tanto

suae, ubi indesinenler et indoficienter adlia,Mcndo
illi

divinx miserationis adesse
el

sibi

inter beatos illos, qiii laudabiint

eum

in

sxcula
siiie

postulat ct dicit

:

Respice in me,

miserere mei, quia

saiculorum, sinc ullo defectu contcmplationis,
iillo

unicus et pauper

sum

ego {Psal. xxiv, 16).

El vere

intervallo rautalionis xtcrna illius immutabili>

unico huic et pauperi, hoc est unito per humilita-

tate perfruatiir.

Ad hanc beatitudincm perducat nos

Ad

tem Deo Spirituicongruitsatis vcrsusquiscquitur: te, Domine, levavi animam mcam, Deus meus, in quem confido, non erubescam {Ibid., 1, 2). Nam dum
despectis, qiix terapore transeunt, per desideriura

qui est bcatitudo omniuin sanoiorum Jesus Christus

Domiiius noslcr, qui

cum

Patrc et Spiritu sancto

vivit et regnat per oninia saecula sacculorum.

Anien!

288
IISFERIAM
11

iiOMii.iA xxxiii.
III,

seternorum perfecte ad Deura animam levaverit,
tunc primum verein

POST DOMIMCAM

QUAUnAGESIMiC PniMA.

dam

et fiduciam

,

Dcum confidit. Spem enim quamquam ante nesciebat, ex miseri-

Indiebus
erat vir

illis

yaaman

princeps militiai regii Sijrix
et

magnus apud dominum suum

honora-

cordia Dei concipi^.

Sed quia post conversionem suam pleruraqueho-

mo

diu in spiritali vita cst,

antequam ad hanc gra-

tus {IV Reg.y). Per Naaman, qiiod interpretatiim decor vel comviotiodic\i\ir, horao quilibetnondecorcni domusDei,

tiam proficiat, vel etiam post perceptam hanc graliaro

scddecorem

prsesentis sacculi diligens,

non incon-

rursiim vel eisdem vel his similibus ad irapu
et

gruc desiguari creditur.

Nam

qui decorem inundanae

gnandura

subverteudum eum diabolus

tcnlationi-

piilthritudinis qujerit et diligit, et

non

in virtulibu§,

bus arma nequitise sux instaurat, Gradualc, quod
seqiiilur, necesse est

sed in vaiiilatibus hujus cor quodanimodo non
cari potcrit. Qui

vitae

decorari appctit, dc-

habeat ut semper canat

:

A'x-

boniis, sed

malus

dici ct VQ-

turge, Domine, nonpra;valeal
tet in

homo, judicentur genYel
:

dum amoto

ot seposito noxiaii

dc-

compectu luo {Psal.

ix, 20).

In convertenet

core ad salutein et poeiiilentiam
raovebiiur, commoiio bona, el

Dco miseraule coniniaia satis juste

do inimicum

meum
si

retrorsum infirmabuutur

pe~
si

non

ribunt a facie tua {Ibid., 4). Exsurge Domiue.

Nam

vocari mcrebitur.

Nain hoc niystico comnioiionis
illa

tu exsurrexeris,

ad debcllaiiduin cum, qui

pugnat, diabolura brachio fortitudinis
fortaveris,

me im- D tux mc con-

noniine commolio

salularis,

commotio conlritio-

nis et pocnilentioe cxprimitiir, qui sibimelipsi salu
briior iraliis
,

non prxvalebithomo,

ct gentes vitiorum,

humiliter poenitoiido commovobituf
ct pulcliritiidinem

gentes vitiosarumcogitationum judicabuntur in con-

00 quod dccorcm
niinis

intorioris lioiii

spectu tuo.
tu.-e

Coiiverso onim por visilaiilom piotalis

ncf^loxcrit, oariieiiuiuc suaui
ct

brevi rmioH-

gratiam inimico

moo icliorsum

cl

suporato in-

dam, pulrodine

vcrinibus consiimcndam, laiilo-

(irniabiinlur et peribunt a facic tua.

pere deooravorit.
:

Posl haic recte subsequitur oratio

Ad

te

levavi

Verumtamen priiisquam
commotio, princeps
riam,
qu.ie

Iirec

salubris in

illo

fiai

oculot mcos, quihabilasinctelis{Psal.cx\u,

1),

quia

erit militicv regis Siiriw.

Por

Sij-

quanto inagis necessarium esse
quasi suulcvatis ad

sibi

divinum auxi-

intorprotatur .'iublimitas, cor siibliine ot

lium conspicit, tantoniajori hiimilitate ac dcvotione

altum intoHigorc possiimus. Rcx vero vcl Doniinus
hujus sublimis Syrix clatus
ct siiporbus

Deum
,

oculis inentis el corporis

accipicndus

inisericordJam ab co postulat et exspectat, siibjunfitqiic et dicit
:

cst spiritus honiinis, in cujus mitilia,
nialc dccoriis iste
piilital; triKignum sc

dum adhuc

Kcce

ticut oculi
tl

scrvorum

in

ma-

Naaman
c(

quasi princeps gloriosii»

nituf dominorum suprum,

ticul ceuli

ancilla in

honvralum apud cumdera dot

fil

iioMii
cxisliiiiut. {}\]\a riiiiii «;>iii/
N|iiri(iiiii
('(

i.i:

DOMiMCAl.KS.
puetta \nnila «it
liKjrrditur
iiMit(i.iiil<T,

9n
lnl«>1ll)(riy

miimm tuum
tuum,
iii

domhium \

po«tiiiiiii|^

a|i(iil itu|i(Tl>iiiii

nuiiiii,

ttoniftipsuiii

Nuuinnu,

lioiiio

kciUcel e&lerlnr, ad l(oHuuni,vcrliai|nc puct'

(x-iiliH Hiiis lioiioriit
i>t

iiKi){iiillral, niiiKnillcari ni-

miuum
l.c

imuhi, Id CHt ad Hpii

itiiiii

biloiiiiiiiiK
niiriiiii

lioiiorari
(iiiod

:il»

oiiiuilxis ilivsidcrat.

Ki idco
l>o-

logiiciitis i|iiodaiiiioodo iiiintiat, duiii iiivirciii Hibl
coiiiciitiiiiil,
iit

valdc cst

sciiiiitur, (jiiod

pcr

iliiiin

cor^iiis cl Kpiritiis
(ioiK! convciiiiiiit,

diiin

runrordl dcvutcrrain •ancla:
qiii;niadinodiun

niinuK salutciii Syriu' d(>dissc dcscrlliiliir:
JVri//uHi,
Vrtil
iii(|iiii,

tcrraiii

Isrncl,

dedit

Domiuui talulem
/cpro.-iu.v.
iii

Sijriiv.

coiiviTHalioiiiH iiitran;
)>iiclla illa, liotia

iioii difTcraiit,

autem

vir forti» ef

dives,Hed

Mira

ct

vi(lcli(-(!l

vuliintaH,
:

jam

diii

(ircuUo

inclVahilia divina- pictatis iiian;iiaiia lioc

luco pcii/..rO.<

bii[;K''sscrit. l'iidc sci|iiitiir

harc possiiiiniK.
U\ inalis,
(iir«ts

Naiii

289

''<'«'l

iNaamaii islc

Dixitiiue ci rex

.Sii/r»(r

;

\ade,

et

niittam litlera»

in pcc^alis, pcccaloniiii aii lepru dctaiiUMi sutus Sijria', saliis,

nd reijem hrnet. Diccrc

ihliid

racorc ert. Dicit su^po

forniis, per

ilhiiii

inquani
qiiaiid(>,
lio-

nioinoratus rrx Syrix', spiritiiH s^ilirrt lioniinis Iioiiiiiii
iit

hiiinililalis .siiblitiii
iil

cordi a Doiiiiiio daliitur,

cxtcriori,
«|iiod

iit

vadat,

iit

ad coiiversioiiciii

vciiiat,

pra-dictiiin cst, a

dccorc

vaiiitalis

ad dccorciii

boiiiiiii

proposiiit fcstinaiitcr
littcr.ib
reiji
/.iiyk.'/.

pcificial.

Et

Moruni opornin lioniocxtcrior pcr poMiitciiliaiu
niovobitur, ct sic cor,
tuin,

coiii-

ifiKrdiii, iiiqiiit,

Lillcra>> ri^i

h-

quod

priiis subiiinc fuilol al-

^

rac! iuitlero osl spirilali iiiagistro vcrliis iiinolesoere

ad

luiniililatiMn inclinabitur.
iiKiiiit,
(/(•

quid(|uid ex divina inspirationo supradicta puclla so-

Piirro,
et

Sijria eijrrssi fiieratit lnlnniruli,

ciMU locuta et mcditata

sit in

ahsoondiio.
et tutisset

captivam duxcraul dc lerra hraelpuellam captivam,
j.iiii

Qui cum profeclHs

esset,

secum dceem

quiv erat in obsequio uxoris ^'aaman. lN)sl(|uaiii

latenla argeuti, el se.t millia aureos, ct deceni
tnloria veslimenlorum, detutil titteras raet in liwc verba
scilo
:

mn-

diotasalHshuinilitatisinohoari ccopitin lioniinc,

cijre-

ad regem

hut

diuntur, hoo est<le corde prius

subliiiii

valde vclul

Cum
le

acceperis

epistolam lianc,

quidam
non
de

latrunculi, cogilalionosscilicet,

non

inapna»,

quod miserimjtd

?lnaman scrvum meum,

alt-jc,

sed humiles ct parvuhe,

qii:«

dc terra hracl,

cures

eum

a teprasua. Dcfert salvaiidiis atquoniun-

spiriUili videlicel

ronversalioiio,

puetlam addu-

dandiis iste Naanian

sccum decem

taleuta argeuti,

cuni parvulaiH, id esl volunlalcm boiiam, sed adhuc

digno pdMiilcre cupiens iransgressionem Decalogi,
deferl eliam sex millia aureos, hoc est sensus suos

inodicam

el

non pcrfectam,

et ideo

quodanimodo

captivam. Qui captivus ab alio tenclnr etconslriiigitur non propriie voluntali, non proprire liberlali servire pcrmjititur. Sic et voluntas

pcrfoola volunlate putissimos

;

dcferl

quoque ad

re-

gemlsrael

litteras,

diim

bonam

voliintaleni cordi

suo

bonn, sed adhiic

parvula, qiiasi captiva essc dicitur, co quod nonduiu

C

firmitcr inscriplam spiritali palri verbis insimiat, et

abeo

in sanclac oonvorsationis conluheriiiiini suscipi
tii

vcUe bOnum, quod adjacet, operis perfectioneadimplere possit.

expostuiat,

illc

digne pQ^nilcndo a peccatorum suo-

Sed taineu

ha}c

vis parvula sitetcapliva in

quamobsequio uxoris Naaman,
voluntas,

eadcm

nim

contagio mundari valeal.

291

Cumque
et

tegissel re.t hritcl litteras, scidit r«:

strcnua erit et assidua. Per «.rorem Artama;! ipsam
intelligcre

slimenta sua
dere possim
citrcm

et ait

Nnnquid Dcussum
quia
isle

ego, ut occi-

possumus animam, cui jam dicta puella
tidcli faiiuilalu
:

vivificarc,

misit ad

me

ut

bonae volunlalis

obsoquitur,
fnissct

dum

his

homiuem a

tepra sua ? Spirilalis vero rex Isracl,
dosidcriuii'. pcenitentis
siia

eam

verbis alloquilur

Itinam

Dominus meus
inlerprctatur

audiens voluniaiem et
niaii, dit,

Naascin-

ad Prophelam, qui

est in

Samaria, profeclo curasset

veslimenla, id csl opora

quodammodo

eum a leprasua. Per Samariam, quod
jusle significari credimus

quia moros aclusquo suos in melius commulare

custodia, custodiam sanclae conversalionis
;

non

inin

disponit, ul

hunc misorum poenilcnlcm doclrina et

proplietam vero, qui

exemplo, nec noii intercessionis suse suffragio adjuvare possil. yunquid Detis, inquit, $«»i ego, ut in

eadera Samaria est, ipsitm
intelligere possuraus.

Uominum prophelarum
est ac si

Unde idem
Samaria
!

anima poesic perfeviiae ctislo-

niteus dicat

:

Utinam dominus mcus,
fuisset in

spirilits, in- j)

quani,

meus

ulinam

ctus et atienlus esset in omni spiritalis

homine peccatore peocala el vilia qusc in illo vivunt possim occidere, et amorleanim;c illum resuscitare. atque ab immundissima peocalorum lepra valeam emundare?
Auimadiertile
et videte

dia, ut nil lcrrenum, nilcaducumquscreret velappcteret, sed

quomodo occasionem qun'rat

ipsum Dominum prophetarum solum dc,

adversnm me. Vos, inquam, sensus mei, animadvertile et

Bideraret et diligcrot

ipsique soU adh^ror^-l.

Nam

videle qtiia per abslincntiam, per jejunia, vigi-

tunc profecto idem Dominus et prophota miiiuhiret

lias et

labores oportel

me

adversura

me

consurgerc,

eum

a lepra sua,
et

290^^^

'^""^'

peccalorum suorum

ul

huicmisero elpeccalori, humiliter p(Bnitcnli, vora-

inquinamento

immunditia.

citer confitenti,

non solum

utiliter praeo/sse,
et

verum

Ingressus est ilaque Naainan ad
nunliavit ei, dicens
:

dominum suum

et

etiam salubriter prodesse valeam vo.vho

opere.

Sic et sic tocuta est puetta de

Quod cum
licet

audisset Elismus, vir Dei, scidisse vidc-

terra Israel. Quia per puellam

parvulam cogitationem

regem hraelvestimenta sua, misitad eum dicens.
scidisti

bonam, sed modicam,

et

per terram /srae/bonam

Cur

vestimenla
in

tm

?

Yeniat ad me,

et sciat

conversationem intelligendam diximus, quid per Naa-

propheiam esse
vii

Jsro^f Audiens verus Eliseus, vcre

manaddominumsuHm

ingredientem, el quid

eadem

Dei, \ere Filius Dei Patris regem Isracl veHiinoHiS

:

223

VEN. GODEFftiDI ALD.VTIS ADMONTENSIS

224
ef

taa sfi.i.D?, in melins videlicet opera sua (Oiinnu(zfise,

A

poslouaiii lllisoli cordft

oorpore scrvirc decrevl,

lu.Uit

ad

eum

nuntjos pi^ compussionis el
:

coiipe;;»lioiiis suae

dicftns

Cur

scidisli

vcstiinenla

bonv.m quod volo pcrficere non valeo, sed nova el inevperta lcntaiionum certamina lolero, unde meliujimihiet ulilius esse arbitror ad sJDCuii rediro
nef;olia, ut si

lua

.'

Iiiterrogare Dei approbare iliius esl. Est
:

enim
scir

quasi dical
disli,

Novi

qu.a de

causa veslimcnla lua

bona

cceleslia adipisci

uequeam,

sal-.

quam

dislricle vilara
ila te fccisse,

tu^m agere
ila te in
istc.

disposuisli.

tem bonis

lcraporalibus deleclabililer jucundari Yal:

Et quia placet

aniuio tuo di-

eum. Scquilur

sp.'>suisse, vetiiat
v-cniut, et

ad me Naaman

Ad me,

dico,

Cum ergo
runl ad

avertisset se et abiret indignans, accesse^
servi sui,et locuti sunt ci: Paler, et si

amoie nominis mei

sanctse conversationis

eum

lialiitura a le

suscipial,quia ego cooperalor luus ero,

rem grandein
facere
:

dixisset tibi proplieta, certe debueras
tibi
:

illum a lcpra peccatorum

suorum curabo,

ila ut

mc
uli-

quanto magis quia nunc dixit
?

Lavare

et

prcphelain tn Israel esse sciat et scntial,

talem

mundaberis

Cum

ergo, ut di.\tmus, contra insur-»

que prophetara, qui dicat
toris,

:

292

^^'^ mortem

peccip'

gcntia sibi tentamenta

sedul convertatur

el vivat {Ezecli.

r.2xiii,li),

gemens et dolens sxpeidictus Naaman submurmural, et poslposila spirilali vita
ad saeculura redire cogitat, accedunl

Sequitur:
Venit ergo

mox

servi sui»

Naaman eum
Etisei.
:

eqnis et curribus, et stelit

B

.sensus videlicet inlcriores, divinilus excitali el illu-

nd ostium domus
nunlium, dicens

Misilque ad

eum

Eliseus

minali, ct rcpulsis cogilationibus vanis ct
se ipsum

variis.

Yade

et

lavare scplics in Jordane.
intelli-

homo

inlerior

his vcrhis

exhorlatur di-

Ver equos
ligit,

el

currus sensus utriusque hominis

cens

:

Si vem grandem proplteta, imo
tibi dixisset, id est, si

Dominus pro-

gere possumus, quos ad se intra se

Naaman

iste col-

veniensque slabit ad ostium domus Elixei, sta-

Itulem videlicet faciens
positi.

professionem spiritalis pro-

Quem

verusEliseus in Jordane, quod inter-

id quod poles nonne patienter ferredebueras, quia raullo graviora et duriora tua commeruit iniquitas ? £t quid est quod tam impatienti dolore

phetarum

supra

tcnlari permisisset,

pretatur descensio, septies lavari prxcipit,

monens

,

conlra

Deum
si

raurmurac, eo quod

intiraae

corapun-

iilum etexhortans, uicorde simul el corpore humilietur,
tis

ctionis libi dccsl suavilas,

cum

pro

magno habere
libcrari

quatenus per descensum profundfc humilita-

posses,
lis

per dignam
et

294

satisfactionem a pecca-

septiformem Spiritus sancli gratiam percipere

mundari

ab infernalibus pccnis
miser

me-

mereatur. Sed quia nonnunquam post conversionis

ruisses. Sic, sic

homo dum

tentalus et con-

primordia varia in.surgunttcnl;Uionurn phanlasmata,
jara sequens litlera continuo innuit,

iwbatus quasi consulenao semciipsura redarguit,
lit

quod SKpe meait
:

profecto pcr niisericordiam
littcra insinual,
et

Dei,

quod consedicil

juoratus

Naaman
inqult,

tristi

niurmure conquerens
et

^

quenlcr pra^sens

cum

Putabam,
vocarel

qucd egrederelur ad me,
sui
,

stans in-

Tunc descendit

lavit

m

Jordane

septies jtixta

nomen Doniiui Dei
si

et

tamjerei
;

manu sua losi

sermonem

viri

Dei

et restituta est

caro ejus sicutpueri

cum

lcpra;, et curarel

me. Quasi dicat

Putnbam miter-

parvvli, et muttdatus est a lepra sua.

Descendens in

ser ego,

saeculo huic

nequam renunliarem,

Jordane seplios lavatur

quia per sepliformem gra-

ram

Israel,

terram quoquc
ille

spiritalis vilseintroirem,

quod verus

Eliseus pcr misericordiam et conso-

tiam Spirilus sancli magis magisque humiliatus a lepra supcrbiae raisericorditer cjnundalur. Et fit
caro ejus,

lalionem inoccursum

meum egrcderelur, quod me ab insurgentibus tentationum tuuiultibustueri eldeet

homo

videlicet interior, sicut caro pueri

parvuli; pueri, dico,

per innoccnliam

;

parvuli, per

fendere diguaretur,

stans

nomen suum super me

verani humililalis graliam.

invocaret, hoc est ut stabilem in

me

humilitalem ct

Rcversusque ad virum Dei
tuo venit
et
sletil

cum

uitiverso comitelu
:

patientiam confirmaret, el notiliara nominis sui in

coram

eo, el ait

Vere scio, quod

abundantia suavitatis mihi mauifestaret, et sic me ab omni inquinamento carnis ac spirilus emundaret.
r^

non

sit

alius

Deus

in iiuiversa terra, nisi

tantum Do^

miuHS Dcus Israet.

Cum

universo comitalu, hoc est

cum omni virtutum
mcntis soliditate

aircclu ad

hona qusque agenda
pioposilo lirma
,

Sunquid non meliores sunt Abana et Pltarphar fluvii Damasci omnibus aquis Israel, ut laver in eis et mundcr ? Abana lapides, Pharphar dissipatites aut
fodientes

revenilur, ct pcrstare in

spiriiali
:

nitilur, diccns

Vere scio

experi-

mento

didici,

quod

in terra Isract, lioc cst in spiri-

vcl talpa; intrrprelalur

;

Damascus vero
esl ac
si

lali vila

habilanlibus spccialilcr miscrcalur et re-

saugiiitiem bibens ilicxlwr.

Lndc idcm

dicat:

propilicliir Doniiniis,

co quod

illic

perfecle quis

Dum
rum

adiiuc carualibus serviens desidefiis cor du-

convcrsus digne pro peccatis salisfaccrc valeal, et
ad bona faciendadicbus ac noclibus tompus oppor
tiiiium habcat.

ac lapideum veritali opponercm,
el

Rcnsum
qui

iulellwium male vivendo

dum omnem dissiparcm, dum

vclut talpa fodicns ea qusc

mundi 293 sunt, asseomnimodis la))orarem, dum sanguinem, id cst
mihi rodiinddbant lacrym^c, nuii/

295
n
FKRUM
VI

IIOMHJA \XX1V.
III,

POST DOMIMCAM
PRIMA.

Qt.VDRAGESIHjC;

peccala hujiis saeculi silibuudo cordcbihercm, ntinqiiid nt.n ubcriyr«.<;
«piid noit

Vcnit Jesut
chcni: juxia

civitalem Samaria,', qua- dicitur S>^ttod

majori diviui saporisjdulccdinc dt;icclabHr

prxdium,

diditJacob Joseph ^Uo

Nunc

vero posiquam

me

ct

omnia mca Dco

obluli,

$uo

[Ji.'an. \y).

m
rrcolimuH,
rihfis
siriit N|)(MMiililcr

IIOMII.I

i;

DOMIMCALES.
A
inlrllnlii*
rr»|)i(.i(,

M6
In

flacrosnncliiin loinpiiH linc qiiadruKfiliiiiilr, ({iiuJ

qua aiidivimut

(|Uoni'xlo rrai

reli<]iiia aiiiii

lcnipo-

JniuH ejiciunt
(|iioiiio(|i)
lii|iia

d:iMiioniuiii, vl illud cral

mulum,

el

:hI siiliitcni

vl iviiiciliiini
s|)i>(i:iiis

aniKuuuni

rici liiin cl

cjc( lo
ihi

di

iiioiic loriiliiK

c«t tiiulu»,

rt rc-

cxc(>|)hiiii

Cbt,

si(-

oliscrvanlia' dili(;(*nlia
t(^iii|)ori!

i|ii,i*

lc^iiiiii»,

ad

t\uj'

rapicndii rt npl.
oiiiiikio
ail

obscrvnnduni

cnI, ut

qiii

alio

vivcrn noii

riulilcr crat

iiilc!li)(cti'l:i

•pir:tii«

intclirdut

\iilcnuis sicut dclicinuR,

liiii

Aallcin ilichus pcr cu-

iiuc^^HHariun.

Scd priiuum vidcauiun quid

slodiani incnlis cl corpori»

Dco

iilaccrclahorcintis.
(|iii

illlcll'-! lllS.

Coninicnd:it nohis t(>iiipns isliid .XposlolnN,
cil
:

di-

297 VcniH cl
({noH(':il Itciini,
c()<(iiilio

ikcrfccliiH intcllcrtus CHt

iit

horoo coliJ>c

/•'(•(•(•

«MMC

(cm;>i(.i «((•('/i/ri/M/c, (•Cic

uUnc diit sa-

ul (o^iiosfat si'ip:>um.

(.ciiiina

lulis (II

Cor. VI, i).
iit

PotcBl oiiim lioino promcrcri

Dci iiliquu ct aui iinicuiqiic aalvaiido hociil

in

hoc lcmporc,

|)er

totum annuiii

rcli(|iium vila

inini

admodtitn
allcra.

occeafiaria, quia

una non valet
qui

fjns in Doinino
prospcrctiir
;

cl spiiilaliilni

virtuliim prorcctihiis
iit
iii

sinc

Naiii
il"'

qiiitt

CHt liomo

illu

bcipsum

potcsl proincicn
nia(;is

oiniii

spirila-

K

(

lc co^;iios(

Qiii dics cl noclc.s,
,

mcnsics siios et

liiim prorcclutini ^ralia

ac magis

succumhat
I^

aiiiios

cunsidcruns

lraitsgro.sHi<)ii(*8

hujs

cI ncgli-

ct dcllciat.

Nam

iil

de extcriorihns rchus cxcmpltim

gcnlias rcctc rccolit, quiii dcsperaru potius valeat.

sumamus, iiunc (crra aralro sciiidilur, scminalur, ntmc vinc;p ampiilantur, ad ruluriim qui cxspcctalur
cx his rrucliim pncparanlur. Ncc
est a Dco, ut soltim
illiiiu

quam

a!i(|iiam sihi

spcm
qiii.s

vitu:
ila

percnnis prouiillcire
despcraliis est
,

aitdcal?

K

conlra

nisi

lioc

idco ordiiialiiin

[Lcg. quin] ad spcin vil;i;rcsurgcrc possit,

si n)i.seTi-

rrucltiin

allendamus
vinea

cl

cordias Dei rcclu
Pioplicta,
lllius

co^'ii()scil

niiseraiiones ejut, ait

quaTamiis, ni

i\o

lcrra pascnniur, dc
illtid

pole-

super omnia opera ejus

{Ps. CM.iv, 9).

nuir, scd spcciaic

honiim, qnod hona oui:(ta
stix*

cnim luisericordia univcrsa hominnm excedit

supcral,

qnod

Ecclcsiie

hoc

iii

lcmpore parare
ct vino conlici-

jKHcala,
heal

uudcad cogiiilionem

sui iieccsse cst ul

ha

.

cl pra^pararc ca^pit, sacrosanctum vidclicet corpus et «anguincin snuin, qiiod ex tnr, prjcligurarc voluil.

liomo cognilionein Dei, ul

dum
,

ex cogiiitione

panc

sni liirbalur, dcjiciliircl terrelur

ex cognilione Dei

haheai quo respiret et consoletiir.

8ed
ct

et nos in his exlcrioribus rebus ul cl

adraoncmur

Ad hoc
respicil
spicil

utique

donum

intellcctus

ad geminam
et sui
,

docemur

nos lcrram nofitram scindaraus,

hanc de qua diximus cognitioncui Dei

totiim

hoc esl ut corpus nosirum pcr spiritualium studia

qnod

in liac scptiinana lcgimtis.

Ad hoc

re-

laborum hoc
iHBi, senien

in

tcmpore exerceamus, semen viriuin

quod de Naamnn principe

mililiae regis Syriae

bonovum operuni

eoclex eo

fera-

^

fei"'^

seciinda icginuis, qui leprosus venicns dc Sy

mns, vineani nostram ampulcmus, inutilium cogi
tationum, nialarum dcleclatioiuim ac desideriorum
sarmeiila

ria in

Samariam ad Lli^oum propbelam, responsoin

que accepto a prophela ut septies lavareiur
dane, prinio indignatus
,

Jor-

296

«^l^

anima nostra ahscindamus, bona
agricola, qui

postmodum
:

insistentibus
el si

desideria, virUites, sauctasqtie delcciationes in ea

sibiservis suis ct dicentibus

Pater,

rem gran-

plantcmus.

Nam quemadinodum
t^t

nunc

dem

disisset

tibi

proplteta
lavit in

,

certe debueras faoere,

piger est in aran^o, fruclum in lempore suo non
peroipit, sic

acquievit,

abiit, et
viri Dci,

Jordane seplics jurta

nos,

si

nosmctipsos niodo ncgligi-

»us,

si

negligenler el inutililer his diehus vivimus,

dmn
rum

lempus frucluum, tenipus paschnlium gaudioadvcnerit,

mundalusque a lepra sua reversus ad virum Dci venit, et stetil coram eo, et ait Vere scio quod non sil alius Deus in universa terra,
sermoiiem
:

inanes et vacui inveniemur,

sine

uisi

tauium Domiuus Deus hrael [lY Reg.
bsec dicebat,

v, 15)

gralia spirilualiumgaudiorum rcliuquemur.

Cum

donum

sancli Spirilus,

donuni

Videamus ergo ne in vacunm gratiara Dei recicipianius. Nunc pro Deo laboremus, ut tunc cuin Deo et in Deo quiescamus nunc peccata nostra di;

ulique intellectus ex parle jam acceperat, qiiando
inler tenebras gentilitatis

lucem agnovit

verilatis,

quod Deura

el

suuiu Crealorem, et universae terrae
,

fue pcenilendo delleamus, ut tunc percepta pccca- D Dominatorem cognovit toriini venia cuin Christo gaudeamus. Ad hoc eniin ruil.
die ac nocle in

credidit, et conOleri nie-

excitamur, admonemur

omnibus qujclegimus, qiise canimus provocamur. Nam sicut
,

Quod autem
qu;e,

iu die lertia de miiliere
et

illa

legimus,

morluo viro suo,

creditore veniente ut lol-

pius medicus aniinarum voluii ut

istis

diebus

ali-

lercl diios filiosejus,

clamabatad Eiiseum; ipsoque
in

quid corpori subtrahei<}'tur, sic eliam votuil ul aniiiiie

inlerrogante

:

Quid habes

domo tua?

et

illa

re-

cibus suus ci refecUo addereiur et augerelur.

spontientc: A'o?j liabeo ancilla tvaquidquam in

dumo
iv, 2),

Singulis

namque uiebus

singnlaria et nova in uiiset

mea,

nisi

298

P^^^^^i olei,

quo ungar (IV Reg.

sarum celebratione
recreata diligens
stia
lesti

oHicia, Lecliones
et

Evangelia

jussa est peiere ab oiunibus vicinis suis vasa vacna,
noii

habemus, quae redundant cibo

potn

spiritali,

quo

pauca, claiisoque super sc

et filiis suis ostio

Deum amica

de terrenis ad coele-

miUere indein omnia vasa
vendere oleum,
et

hsec, impletisque vasis
isla

debet subievari. Sic tola ista hebdomada coe-

reddere creditori;

omnia,

redundat aliraonia,

et recte

ad hanc Dominisext-a est,

quKibi audivimus.congrue referuntur ad

idera ia-

cain, quab a

Dominica SL^ptuajesiraie
Spiritus doauni
,

sex-

num

inlelleclus

quod geminam cogniiionem Dei

lum*

illud

saucti

donum

utique

ulitiue et sni esse dixinrjs.

Nam

per

•joru.fj

olei,

ii

227

VEN. CODEnilDI ABU.VMS ADMONTENSIS
miilier Illa
:

3iS
ad futura ?eierna quietis
,

quo dini
parurti

Non habeo
se.

aneilla

tua

nisi

A

tinet, laboriim cerianiina,

olei,
illa

onn utigar, per hoc polesl

iiitelligi

co-

gnrtio

qualiomo cognoscil

illud olei in
liplicatiir,

omnia vasa
habet

illa

Quod vero paniin missum cresoit el raiilfiguratiir.

per hoc cognitio Dei apfe

Qnasi

parum

olei

homo quo

ungilur, qiiando ex re-

cordatione et cognilione peccalorum suorum
pungitur. Sed
sura,

com-

Prwdium qtu d dedit Jaccb Josepk regnum coelorum intelligendum csse existimo. Hoc nempe praedium dedii Jaccb, Deus Paler» fitio suo Joseph, Domino nostro Jesu Christo, quia non solum secundum divinitatem, sed et secundum. humanitalem omnia quae habct Pater habet et Filius,
festinat gaudia.

filiosuo,

parum

ilhid olei

crescit in imraenet

quemadmodum
suis
:

resurgens a mortuis

ait

discipulis

quando homo post agnita peccata
et

per assi-

Data

est

mihi omnis poteslas in
,

ccelo et in lerra

duam pamilenliam
provehitur, per

salisfactionem purgala

ex

{Matih. xxviii

18).

In divinitate

sua

;»h

aeterno

parte et sanala ad cognitionem et dilectionem Del

cuncla possedit

cum

Patre

:

in humanilate sua data

quam

el a creditore liheratur, et

ad

vitam animatur.

Percepta hac gratia quartac
cedit, in

diei

Lectio apte suc-

omnia? ul in nomine ejut omne genn fleclatur coeleslium terrestrium et infernorum {Philipp. ii, 10).
sunt ei omnia a patre. Qujc
,

qua dicilur

:

Ilonora patrem tuum et nia-

Potcst etiam per civitalem Samariw, qnce dicitur

trem tuam, nonoccides,non moechaberis, non ftirtum
facies,

B

Sichem, quailibctspirilalis conversatio, unaqu.tque
sancta congregatio inlclligi, quse per viuc
siiae

non loqneris contra proximum tuum falsnm
12),

cu-

testimonium {Exod. \\,

et csetera,

in

quibus

stodiam etspiritalis districtionis disciplinam, laboruraque quotidianorum inslantiam in hac vita exercetur. Hsec civitas Samarise rccle juxta

ad observantiam prajceplorum Dei sulTicienter instruitur. Nisi

enim homo

prius et seipsum et

Deum
ut

pradium,
dicitur.

cognoscere

el diligerc

incipiat, impossibile est

quci dedit Jacob Joseph

filio

suo

,

esse

praecepta Dei vel ^udire utiliter, vel observare de-

Qiioiquot enini in sancla Ecciesia in spiritalis vita

center valeal.

olservantia perseveranler propler

Deum

300

l*"

Post cogiiitionem Dci et sui, post observantiam

borant, etsi intrare adhuc in prxdium illud, regnura utique coelorum,

prseceptorum Dei, qiiinti diei Lectio recte seqiiitur,
in

utpote gravali corpore mortali,
illud,

qua

legitur de muliere

Sunamite,
Yivit

quaj mortuo
,

Don possunl, sunl tanien;ux{a
cursas morlalis
vilae

quia post de«

filio

suo venit ad Eliseum in montcm Carmeli
:

apet

raiserias re<;ipiunlur in illud,

prehensisqne pcdiinis cjus dixit
vitit

Dominus,
iv,

ubi inter choros angelorura gaudebunl in perpe-

aiiima tua, non dimittam te (/V, Reg.
et secutus
et

30),

tuum.

Injusti et perveisi

homines juxJahoc prcedium
procul ab
in
illo,

illeqiie surrexit,

est

eam, ingressusque
postiilque os sutim
el

nequaqiiam sunt, sed

siint

quia qui

domiim
cendit

,

clauso super se

super puerum ostio, as,

afpropinquare rcgno coelorum

hac vita per bona
illo

et iitcubtiit siiper

'puerum

desideria et juxtaopera noluni, longe ab

quan-

super os ejns, et oculos suos svper oculos ejus,

doque erunt. Sequitur:
Erat autem
ibi

manus snas snper matius

ejus

{Ibid., 53, 3-4). Eli-

fons Jacob.

Per fontem,

quo ma-

seus significat Chrisliim, qui oculos suos super oculos pueri mortiii, morlui, iiiquam, in

cula; abiuuntur,

sitientos rcficiuniur, vel virtus la-

peccalis spi-

crymarum,

vel scientia

sacrarum Scripturarum

fi«

ritus hominis ponit, quaiido tribuil ei per gratiam

guraliler exprirailur, nec injusle.

Fons enim lacryScriplu-

suam, quod mortem suam

videt,

videndo

deflet.

maviim sordes pcccatoruin
rarura sitim
rcficit.

diluit, scientia

299

Os siium siiper os ponit, ternam inspirationem suam intrinseciis
ppccata sua,
qiiae

quando eum per

in-

diligenlis
iste

Deum

animae

abundauter

laugit ut

Fons

vcro fons esl Jacob, fons utique

videl ct cognoscit, et in oratione
utiliter loqui, vtraci-

Dei omnipotcntis, quia ab ipso est virtus lacryma-*

Deo, etin confessione pr;elato
ler coiifiteri possit.

rum, ab ipso procedit scientia Scriplurariim. Fons
iste

Manus

siias

super manusejus

non

cst aliiinde, nisi in civitale Samaria;, quae

ponit, quando eiim posl cognitionem peccalorum et

Sichcm
[)

dicitur,

ubi homines

illi

sunt, qui per stu-

con^^essionem ad bonain operalionem inisericorditer

dium
nis.

qiiotidiani

laboris qua;rere in senictipsis et

provehit et perducil. Sic in omnibus, qua; singulis
his diebus lcgimus, spiritus intellectus notatur.

Sed

in

hodicrna sancti Evangelii lcctionc mani-

aquam assiduK compunctioAd hanc civilatem libeiitcr el frequenler venit Dominiis, cum his et in his delectalur habilare Deus,
invenire sciuiil diilcem

festius designaliir, in

qua plenius

et

misericordius
venit Jesus in

cujus mansio et requies esl non in sax;ularibus et
sa^ciiliim diligeutibiis, sed in spirilalibus,et ea, qua;
sa;ciili

cperatur. Ibi eniin legiraiis,

quomodo
ftlio

civilatem Samurio', qucc dicitnr Sichem, juxta prw-

sunt, pro .miore suo conslanter despicicnti-

dinm, quod dedit Jacob Joseph

suu.

Snmnria

in-

bus
sua;

cl abjiciciilibus.

Cum
islis

illis

est pcr divinilalis

terprelalur asina, vel cnstodia; Sichem vcro hnmerus dicitur. El quia
in

pofcntiiiin

,

cum

csl

pcr pictatis

siia;

humcris oncra portantur,
l.ihor

clcraentiara.
lista
:

Undc couscquentcr subjunxit evangc-

congrue

salis per

Sichem

viUK pra?scntis desipra^fert san«t;c

gnalur. Civitas
«lesiir,

Sa^n.iri.-c

typum

Ec-

Jcsus crgo fatiqaius ex ilinere srdebat sic super
fontem. In dcitalis sua; substanlia iiimqiiam potuit
falignri; in humanitatis siix suhstanlia faligari poluit,

quae per cnslodiam

mandalorum
qiire

Dci Deo

ptarcre

contendit

:

Qiix cliani non incongrue dicipro Chrislo sus-

tur Sichem, quia per diversa,

quia

voliiit,

sicut

cunctas infirniitalis nostr*

1

:

,

,

sto
li\i(>nrla<t

iiomii.m: noMiNicvf.Ks,
pr.Ttcr ppcraliim
i|iiia

•50
iii

«oliiiii

in rp miHripiTC,

iii

A

piftcontiaH

liHiiri.il

t^,

malat conruplwnlia^
fto.

|><T

to fiKpciiii vdliiit. Kt
lior.

pro|itrr saliitoni lioniiniH

uiixiliiini ({r.iliu'

Doi haurial ex
:

in bC susrcpit,

iii

qiio InliK^iri potiiil, fiiliijntun
sfilcif volnit, (jiio
\i'ii-

Ihcit
|M>liiiii
fi(

ei

JeiHi

t)u mihi bibere.

Qiiod dari

iilbl

tx

tlltifrf, iion

sinc
ciii

(

.Hift:i ilii

n

iiiiilii-io piistiilat,

Mi:c |)ii-latiHdoiiuiii nii^n^
illc

tiiriim srichat

niiscrcri ilisposiiil,

iihi illa iiiulicr

al

:

i|iiiu iiiliil

pcr

m',

polosl lioino, nisi
I

(|ul

Suniarilana,

niiilicr

non

noliiliH,
cl

non

roi^uin

lllia,

oiiiiiia

potcst, ol

volUr ct pUHM*. qiiod

oiiuiii

Okt

erd nuilicr pcccalrix, paiipcr
liirot,
Ircllifi,

dcspocta cnin invciiiiiiiic

KuhininiHtraverit.

Krgo qiiod
i|iitK

dicit,

da mihi bibere,

cui (ioniiin sui spiritiiK, (loiiiun

intcliiii-

iion inodo ad hoininoin illuni
cst in

rororeiiduin CKt, qiii
dicitiir
Sii licin,
(|iii

dc

(|iio loqiii

ciTpiniiis

301

l^nnili^oios

civilate

Sanian:i>,

pcrtiret.

Sod
ot

cl udhiic <|iiotiiiic in iliiicrc (iiiodain-

por cuslodiaiii ct laliorcni
liona
,

vilar pra-sontiiyliutiriciido

niodo ost,
iiiinistris

ox
,

ilinor(;

faligatiir Josiis,

(|iiun(lo a

oxliuuriendo

niulu

Hiiaviter

iii

Hciiiclipso

illiiis

sarris

vidclicot pra>(licutoribiis
iiigcritiir aiiditoai tio

Doiiin re(lccr« iiovil. Dioil otiani oudcni

plonimquc

\erbnni ot doctrina ojus indi^nis
ribns. Malu ooruni vita ol porvorsa

vcrha

lioinini

inpoccatisadhuc jaccnti
quuiido
ciiin

ui|iio(|iiubi si-

niaKna
iihi

ip-

tioiis hihi'1'c posliilat,

ad silicnduiii rt depcr inlcniani
iiiKpi:

sius cst lutigatio. Idliijatus ex i/iHcrc iiua-ril

scI^

sidoranduiii saliitis

siiar rciiicdiuni

dcat, ({lurrit uhi fontoni

illiini,

aniniani, dico, aqiiain

rationcm siiam

iiilriiistM-ns suscitat.
:

Sequilur orgo
lu,

conipunclionis hahcntoiii, aniniani c(rlosli dosidcrio
fervcnloni, invoniat, ut
iii

Dicit ei mulier Sainarilana
cuiii sis,

Quoiuodo

Judaut

ea roiiuicsral, oainquc in

bibere u
si

mc
:

poscis, iiiuv tuni mulier

Sama-

se quicsoentcin faciat.

rilana? Ac
ait
:

dirat

Operaiite
;

iii

nic pictate tiia,

Nec
fontent.

pra»lereiiiuluiu qiiod

acdebat sic super
aniin:c
sic sc

Doiniiie, salvari dcsidcro

scd (juomodo salvari dc.Sed lu

Sedel

sic,

qnod uiiicuiquc

hcanraut,valeam, ignoro.

Judceut cuin

tit,

conformat

cl coapiat, sirut sibi ulile ct saliiti siirc

cuin sccundiim inuU.tudincni mi«cralionuni tuarum

iieocssariiini ossc ronsidcrat. Sedet sic, qiiod cl ipse

confcssussis

:

^olo mortem pcccatoris, sed ut con-

niiiniam consolaliir, cl ah aninia ronsolari

non dc-

tertatur et vivat {Ktech. xxxiii,

W), oslcnde m»hi
qiioniodo dc fovea
salutis rcdire vain bestiaMs

dignatur. Sedct
sui
j)er

sic, iuiik-

aniiiiani por

cognitionom

per

tua>,

niisoralionis gratiam,

ad pounitcnliani percatorum cxcitando, iiunc

pcrditionis rcsurgeie, et ad

viam

cognilioncm
patriai!

l)ci,

ad

inlernam dulredincm

ct

leam.

Sum

eteniiu mulier Samaritana,

cofilestis
l>ei

amoreni suhlovando. Gratia haec
tali-

\\lx sr.elcribus inquinala et iiiveterata, et nisi te

omnipotcntis, opus suuin in beata anima

donantc

et inspirante

modum, quomodo

viveie va-

ler opcnmtis, verhis sequentibus satis coiivenieM-

leam, rognosram, ad aquain illam, qiia lu potcris

ter exprhnitur,

rum

protinus subinfertur

^
:

in

me

ct reficiaris,

nuUaienus pertingere poiero.
et dixit: Si scires
:

Horaerat quasi sexta. Hanr eamdein lioram nolat
Joannes evangelista, uhi
frt

Respondit Jesus,

duuum

Dei, et

dicit

:

Factuni est sileutium
1).

quis est qui dixil tibi
petisses ab eo, et

Da

mihi bibere, tu forsitaH

ccrloquasi hora media [Apoe. viii,

Rcrle diest,

ledisset tibi

aquam
^^

vivain. Qiiasi

citur/jofrt,

qnia icnuissinium ct hrcvissiinum

dirat

:

Ad

cognilionera liiam ex parle venisli, quia

quidquid in illa morula, qiiando Deiis dilertam sihi
visitat

mulicrem
rcstat ut
te.

Saniarilanam

303

cognovisti,

sed

animani, dc

siia pietatc

ct

dukcdine comtamcn
liora, licot

cognoscas ct
si scires

me

qui operatus
qiii dicit tibi
:

prclicndi ct giislari polest. Eadoni

Nani
si

quis est

sum ista in Da mihi bi-

brcvissima
prascnlts

,

taincn ost

si.avissiina.

Omnia

cniin

bere,
vitae,

sapcies et intelligorcs quia ego suni fons
dulccdinis et graliae, tu forsitan petisses
tibi aqucitti

vltnc

gaudia superat, quia qiiidquid

un-

foiis

quam

perfectionis in
illa.

homine

fit,

hoc opcratur hora,
iion

a me, et dedisscm

vivam. Est qiiasi aqua

hoc docet hora

Ncc prsetereuiidum quod

mortua, quando pro pecratis et moituis aclibus
suis

dixit, hora erat seita, sed horaeratquasi sexta. Se-

homo compungilur.

Est quasi

aqua viva,

narius nunierus, qni ex pcrfcrto roiistat, perfertio-

nem
nec
quia

significat.

Sed quia plena pcrfeciio

in liar vila

j)

quando compungitiir nonsohim procoramissis malis, sed etiam pro neglcctis bonis, quando vivificatiis

acquiri ncc haberi potest, rectc addiiur, (uasi,

in

semelipso vel pro aeterno beaiiiudinis

affici-

nemo

In

hac vita plcne perfeitus, sed quasi

tur

gaudio.

Hhjus nimiruni aquae vere poenilens
se indigiiam judicat.
S.^d

perfectus. Plenitudo perfertionis in

Ktcrnam nobis
niliil

aiiima

omnino
ijuo

luelius ac
:

vitam reposita est, uhi siiblato quasi
fci

impcrliic

inelius seipsani

agnoscens subjnngil diceus
et

Domitie,

tionis 1'cnianebit,

quro taio.cn perfcdio
,

in-

nequein

haurias,habes,

puteus ullusest; unde
:

cboatur,

sicut

myslirc innuitiir

rum

protinus

ergo habes

subinfeitur

aquam vivam? Ac si dicat hi me et cx me, Domine, aquam illam habere delieres, qua te
deleclaret,

302
ilutier

y<^nit
illa

iriulier

de Samaria haurire aquam.
qu.ne

me

sanaret.

Sed puteus altus

esi,

tanta,

est

moHita per gratiam Dei anima,

inquani, est profunditas peccalorum meorura, quod

quasi de Samaria venit, quando perdistrictani
siiJe

vit?e

nec dignam

me

judico,

iit

ad aquara illaravivam, ad

custodiam quotidie approximare Deo appctit.
intelli-

vivifirantera tuae dulcedinis graliam aliquando pcr-

Sed quare venit? haurire aqiiam. Possumiis

tingeredcbwm.
Respoiidil Jesus, et dixit ei
:

gere per aquam el raalas ct bonas concupisrentias.

Omnis

qui bibit es

Venilquippe, ul ex fonte pietaiis Dei bonas concii-

aqua hac,

(,iiiel

iterum

;

qni autetn biberit ex

aqua

:

531

VRN. GODEFRID
ego dabo
ei,
fiet

ABB \T1S ADMOMENSIS
in

232
vel noii

quam

in

eo fons aqua;

salientii

\ audivimus exteriorum sensuum excessus
dit.

tilam oiternam. Per aqaam lianc,
f.enim
sitiel,

quam

bibens honio

cognoscendo, vel etiara defcndendo errorcra inci-

concupiscentia et voluptas s?eculi non
inlcilia^i

Hoc

est

enim

qtlod ait, et

qucm nunc habes,^non
prophe-

inconvcnienler

valct,
silit.

cx qua quanto plus

est vir luus.

homo

bibit, lanlo

magis

Aqua

vero,

quam

dat

305

'^•c'' ^»

mulier

:

Domine, Ut video

,

ipse, qui

fons est misericordiae, signilicat sanctas
vitae.
fiet

ta es lu. .^loris est prophcl£E praiterila et futura

co-

deleclaliones, dulcia desideria perennis
ista facit

Aqna
in

gnosccre et dicere. Vidcl anima in se
quasi piophetam, quando inspirationis

Dominum

bibenleni,

non

sitientem.

Scd

eo

illius instin-

fona aqnce sr.lienlu in vitam (elernam. Ilonio

nempe

ctu ipsa videve, ipsa sibi prophetare et praedicere incipit et fiitura

ad instar salientis, de loco ad locum se transferentis,

boua quae

perdidit, et futura raala

seipsum stiblevat de terra

,

qrrando degustatis

quae commeruit.
ut ad

Unde

nihil ulilius sibi judicat

quam
Sed

utcuiiquedelectationilHjs patrise coelestis, perdulcia
desiiJcrii, lerreiia cuncla
tronsilit, coelestia

orationis subsidia humiliter confugiat.

ardcn-

quia mod|jm perfectae orationis adhuc ignorat, ab
ipso Patr^ raisericordiarum, ut doceatur, suppliciter

ter appelit, seque quasi de loco

ad locura transfert,
desideria ad

quando
bona

ire de virtute

in

virlutem incipit, quando
et sancta

implorat.

Hoc

significant aobis scquenlia verba
:

mu-

post sanctas
et justa

cogilationes

B

lierib

hujus dicentis

opera

viriliter se

accingit, Fitque in

Patres nostri in monte hoc adoraverunt,
citis

et vos df-

eo fons aqna; salientis in vitam ceternam, quia post
lales sallus virtutum, post decursara vitse

quia Jerosolymis est locus, ubi oportel adorare.
isla

hujus mor-

Mulier

non

erat fatua, sed prudens femina, quia

talitatem
iiiet

S04

'"

ipsam coclestium gaudiorum trans-

aeterna Sapientia, quoe ei loquebalur exterius, do-

perpetuitatem.

Hujus aquae

saporem beata

haec mulier paulatim intrinsecus sentire cocperat,

eam interius. Unde prudenter interroganti, quomodo ct ubi adorare Deura oporteret, sapienter
cebat
sciscitanti dicit ei Jesus
:

cum

dicebat

Domine, da milii hanc aquam, ul non sitiam neque
veniam huc haurirc. Eadem verba
cere debet qucelibet beata anima
:

Mulier, crede mihi, quia veniet hora, quando neque
in

dicit

adhuc

ct di-

monte hoc, ncque

in Jerosolymis adorabitis

Patrem.
$ci-

Domine, da mihi
dicat
:

Yos adoralis quod nescitis;nos adoramus quod
tnus, quia salus
est,

hanc aquam, ut non sitiam. Ac

si

Da

mihi,

exJndaAs

est.

Sed

venit kora, et

nunc

Domme,

in

tuae
liat

bonitatis

dulcedine

hanc tuam

quando

veri adorattres

adorabunt Pairem inspiri-

aquarn, quae

in nie fons aquce saiienlis in vitam

tu et verilate. In his utique verbis mulicris interrogantis, et

alernam, ut spiritalium delectatione virtutum, de»
sideriis ccelestium

Doraini respondentis, docet etiain nos Doniiet qiioraodo orare

bonorum

refocillata et recreata

nus quid

debeamus, quod nulla
quae in confcssione

ultra non sitiam,

quod anlea

sitiebara,

quod decon-

oratio utilis et perfecta

sit, nisi
fit,

cupiscentiis et voluptatibus sseculi

male vivendo

verae et individuae Trinitatis
his nobis verbis innuit,

cujus dilTerentiam
:

haurire solebara.
Dicit ei Jesus
:

cum

dicit

Scd

venit hora, et
in

Yade, voca virum tuum
l't

,

et veni

nunc

est,

quande

veri adoratores
et

adorabunt

spinlH

huc.

Ac

si

dicat

:

ad gratiam illam,
pertingcre
vaieas,

quam

desi-

et veritale.

Patrem

Spiritum nominat, per ventaet sancto Spirilui

deras,

me donante

vade bonis

tem seipsum, qui esl Filius Palri

operibus viriliter insistendo, voca virum tuum, intellectum tuum, orationum sludiis constanter invigilando
;

consubstantialis et coaeternus, significabat.

veni huc, lotam te intra colligendo.
et dixit
:

BespondH mulier
lentis, qurc

Non

habeo virum. Re-

Possumus et aliter intelligcre quod ait Ad$rabunt Patrem in Spirilu et verilate. Adorare utique debemus Patrem in spirilu, ut coUecte ad nos inlra
:

sponsio haec mulicris rssponsio cst animse poeni-

nos spirilu nostro circa nulla
adoraraus, cujus

inutilia dilTluaraus,

non habcre

se

virum

profitclur,

quando

universos sensus nestrosad illumcolligaraus,
pietatis et

quem
ut in

ex visilante et aspirante gratia Dei niagis ac magis

raiserationis gratiam
in veritate
,

seipsam agnoscens virilcm sensura
ritur. Ilanc humilitatcra

et intellectum,
sibi

d

imploramus. Adorare dcberaus
orationibus et bonis actibus

quo Dcum cognoscere dcbcret, deesse
in

conquedicit

306

"oslris nihil aliud
illud

approbat Deus. linde

quacramus

nisi

verum

et

sunimuin

bonura, cui

consequcntibus

:

nihil falsitatis et duplicitalis accedit. Tales

adora-

Bene

dixisti. quia

non habeo virum

;

quinque enim
est vir tuus.
irt-

tores diligit Deus,
seqiientibus
jSitm
et
:

quemadmodura

ipse dicit iu con-

viros habuisli, et

quem nunc habes,non

Quinque
telligi,

viri, (|uiiu|iie

sensus hominis possunt

Pater, inquit, taks quwril qui adoreti'
quairit, illud diligit
;

quos tunc anima quasi quiuque
sibi et

virot dorai-

eum. Quod homo
ligit, illu*'

quod non

di-

nantes

imperantes habel, quando oculis dc-

nec

quairit.

Igitur quacrcre
:

Dci est dili-

quando auribus liiienter non expedit, quando orc libentcr loquitiir undc Deus offendilur.. qiiando manus ab illicilo tactu non proliibei, ncc pedcs ab iniqiiis (;ressitius retraherc studet. Hisquinque viris sextus
lccMbiliter videl illicila,

gere Dei. Et bene dicit
qui adorent

audit qiiod

nam ct Pater tales quwrit eum; quia qualescunque coram hoiiiiniquos
tales

bus
riiii

sint,
ct

quanturacunque ab eo pcccando decidcfuturos pracscivit ct
diligit

])cricriiit.

pra^ortMnavit, quwrit cos
ciinqiic peccatoruiQ

quia

eos,

in

qua-

quodammodo

Bucccdit,

quando

talc>, quales

nunc

voragine submcrsi sinl, inde

4

:

:

:

155
eitrahct «os piT
ligit
pictiiliii nuilB

noMiii.r,
cKMUciitiam,
(|iiia

noMiNKHi
A

rs.

tsi
«efrclimi, i|ihmI pnrtcr roiifltnitrni «i
iiilcrcHsc
opi)rtr:il,
(|iii>d

rol-

d<'l)<al ali|in)

roH nd
:

ki^

p(T voruiii ct

pflrriMlaiii piniitonliaiii.

aiidiciitnii
(|iiaiii

iiiilliiiii

niiii-

S(M|iiitiir

piiblicari

cl

dinaiiiari
illiiiH ciii

ci)iifc»»io

dcli(!a(

Kt
eru-

Syiriltts rxt

Dntt,

et eos,

qui adoraut euin, in »piDctis
iiliinn',
i|iii

(piia

(*juK rolloriilio

bi(|ti(>batur crat
:

ritu

ct

vfritalf

iiportrt

ailorure.

ditio ct Kalvatio, rccti? niibiiircrtiir
/{(/ir/uif

tpiriiui est, vcrr udoratiir,
rilati' ailor:itiir, lioc

i|ii:iii(lo,

in sfiiriiu el ve-

ergo

liijdriain
illit

«uim mulier
:

,

tt

abiit

in

csl

i|iiaii(lo cxcliisis
iil

rclnis tPiii-

civitulrm el diiil

hoiiiiitibut

Yenite, et

cidete
S<*d

poralibtiH ct
iiitra
K(>

cadiuis, collcclo,

diiiiiiiis,

ad kc
iii

homtnrm

ijui

dtdil mtltt oiitnta iiuircuiiiiue

feci.

spirilu suo, ita lioiiio orat, qiiod
iiisi

iiiliil

ct adliuc ipiotidic uiulicr, cinullila

utKpic

\h'T vinila-

oraliono sua ipuurit,

boIuiu suiniiiuiii cl vrruiii
cxc(Mlit.

tionis Kua: ct iiiHpiratioiiis gratiani (|ua:libct b(rata
niiiina,

bonuin,

(|iiod

cnncla bona

Ouando

istiiiii

hijdriam

tuam

rrliiiquil,

ipiando concupi-

tain siihliinein ])(MTcctionis (;radiiin lioiiio coiisc(Midcril, rcclc cuiu hc:iU\

Bcciitiani cl avariliaiii s:cculi, qux- pcr liydriain

puliv-

hac nnilicrc diccrc

poti^rit

:

tcst

iiitclligi

,

pcrfcctc dcscrit.

Tobt rcliclain

Scio ijuia Messias venil, qui diritur Christus. Cuiii

diiain potcst in civilatein abire, piitcst alioruni
saluli

30S
:

ergo venerit,

ille

nobis aununtiabit omnia. Ibi onini

pru>dicaiido

cl
:

duccndo

utilitcr

sub\ciiire.

plciuiin illiid sancti Spniliis doiiiiin, doiiiiin uli(|iic

H Undc
que

aptc subinfcrliir

Kl dixil iUis hominibut
inihi

Ve-

intcllcctus accipil, ibi dc vcra sui cogiiitione ad co-

uile, cl vidcle
feci.

homiiiem qui dixit

omnia quwcun-

gnitionciu Dci provcbitur. Cuin vcrus

illc

Messias

Scd quia^ avarilia

cl coucupisccntia

non

qui dicitur Cliristus, pcr

inspirationis suai uiiclio-

solttm cst in divitiis ct pccunia, sed et in favurc ct

ucin oinnia
iiciu
illn

ci

quodainiiiodo aiiniinliabit quin boniiinstruit
liora
liii^iia

inani gloria, quisqtiis,
rccte

ctsi

rectc vivcndo, et aliis
ita

ntilla

ila

docloris,

siciit

bora

doccndo prodcssc dcsidcrat,

ncccssc est

oraliouis,

superna; infusionis.

Ibi

cnim

hydriain

suam

abjiciat,

ul

non

sc,

scd

Dcum

lau-

vcre hoin» cuin Deo, et Dcus cuni homiiic

loqtiittir,

dari et magnificari
suis,

concupiscal in factis

et dictis

qucmadtnoduni conseoueutcr subinfcrtur; nam scquitur
:

non suu