Digitized by the Internet Archive

in

2011 with funding from
University of Toronto

http://www.archive.org/details/patrologiaecursu209mign

.

;

,

PATROLOGl^
CURSUS GOMPLETUS
s
I

V

I

.

RIBLIOTHECA LNIVEKSALIS, INTEGRA, UNIFORJJUS, COMMODA, OECONOMICA,

OMNIIIN SS. PATRII,

IMWTORUM SGRIPTORtlQtJG ECGLESIASTIMRIJM
III

AB /EVO APOSTOLICO AU INNOCENTII
FI.OKUERUNT
;

TEMPORA

RECUSIO CHRONOLOGICA
OMNIIIM QU/E EXSTITERE
JUXTA
KUITIONES

MONUMKNTORUM GATHOLIG/E TRADITIONIS PER DUODECIM
ECCLESLE S^CULA,

1'RIORA

ACrlRA TISSIMAS,

INTEll SE CUMQUE NON.NULLIS CODICIBUS MANTSCRIPTIS COI.I.ATAS, PERQl AM DILIGEMHR CASTIGATA
|

OHNIBUS

DISSERTATIONIBUS, COMMENTARIIS, LECTIONIBUSQUB VARIANTIBUS CONTINENTER ILLUSTRATA OPERIBUS POSI AMPLISSIMAS EDITIONES QU* THIBIS NIIVISSIMIS SA!>'.ULIS DEBENTUH ABSOLI OETECTIS, AUCTAJ
;

l.l>

PARTICULARIBUS ANALYTICIS, siNilULOS SlVE TOMOS, SIVE AUCTORES ALICUJUS MOHENTI SUBSEQUENTIBUS, DONATA CAPITULIS 1NTRA IPSIM TEXTUH RITE DISPOSITIS, NECNON ET TITULIS SINGULARUM PAGINAHUM MARGINEM SUPERIOREM DISTINOUENTIBUS St RJEC TAMQl E HATERIAH SIGNIFICANTIBUS, ADORNATa; OPEHIBUS .)! M III Rlls II M IPOCRYPHIS, ALIQUA VERO AUCTOKI l'ATE IN ORDINE AD TRAOITIONEU ECCLESIASTICAM POLI.EN IIBI s, AMPI.IFICATA ALTERO SCILICET KERUM, QUO cO.NSLl.ro, QUIDQI 10 DUOHIS INDICIBI S GENF.RALIBI s LOCUPLETATA Nl SQI ISQUE PATKt M IN QUODLIBET INEMA SCRIPSERIT UNO INTUITU CONSPICIATI H; Al II' 10 SllUIPTUR.-K s\i:i: .]:, quo lectori comperire sit obyium quinam patres El in .11 llii OPKRUM SU0RUM LOCIS SINGI LOS S1NGUL0RI M LIBR0R1 v SCKIPTI R/6 TEXTUS COMHENTATI sint. BDITIO ACCURATISSIHA, C.STERISQ.UK OHNIBUS FACILE ANTEPONENDA, si PEKPENDANTUR CHARACTERUU NITIDrTAS, chartjE qualitas, integritas textus, perfectio correctionis, operuh recusorum tum varietas oto operis decursu constanter tl m numerus, forma voluuinuh perquah commoda sibique 1n simii.is, pretil lxu.ittas, pr tsi tihque ista coi.lectio, una, hethodica et :hronologica sexcentorum fragmentorum opusculorumque hactknts hic illic sparsorum, primum autem in nostra bibliotheca, ex operibus ad omnes /ktates, i.ocos, linguas formasque pertinentibus, coadunatorum.
INDICIBIIS
",

:

I

n

-.

:

1

ii

i

SERIES
IN

SECUNDA,
I'

UU.V

PRODEUNT PATRES, DOCTOBES SCRIPTORESQUE ECCLESI.E LATIN A GREGORIO MAGNO M) INNOCENTIUM III.

ACCURANTE
Hililioiii. <;.'

J.-P.

MIGNK,
E<
!<

cleri
SIVE

universte,
1L.ESIAS
i

CURSULTM COMPLETORUM
PATROLOGIA
ITIECEMTS
LATIN.fi.
in
i

IN

SINGULOS snHNTI.i;

u.i:

RAHOS EDITORE.
I

BINA

EDITIONE TYPIS
II

a,

MERE LATINA UNIVERSOS VUC SOLA VKRSIONE LATINA DONANTUB.

FRA.NCIS SEXAGINTA

MANDATA EST, ALIA NEHPE LATINA, ALIA .n.Ei .0 \ DUCENTA VOLUHINA EDITIONIS I.MTN.e; OCTINGENTIS
i l

l

N
i:

\
I

Mll.l.K

VENEUNT Mll.LK El TRECENTA GR.KCO
III

IS

H'M OCCIDENTALKS,

l'UM 011IENTAI.ES

EQIIIDKM

vhplectitur;

Al

I"EM

PATROLOGI/E TOMUS GCIX.
S

MARTINUS LEGIONENSIS. S. WILHELMUS ABBAS S. THOM. DE PARAGL. WILHELMUS DK CAMPANIA REM. JOANNES DE BELMEIS LUGDUN., ARCHLEPISCOPI. BALDUINUS CP. IMP. HUGO V ABBAS CLUNIAC. ELIAS DE COXIDA ABBASDUN.THOMAS l)E KADOLIO. GUALTERUS
DE CASTELLIONE.

EXCUDEBATUR ET VENIT APUD J-P. MIGNE EDITOKEM,
LN

VIA

DICTA l/AMBOISE,

PROPE PORTAM

LUTHTl/E PARISIORUM

VULGO D'ENFEH NOMINATAM,

SEU uKTH-MONTROUGK

1853

7HE

1KST

T^

A.

71931

azoh

S/EC.UI.UM XIII.

SANCTORl

VI

\I\RTIXI
WILHELMI
ABBATIS 8ANCT1 THOM.tl DE PARACLITO

OPERA OMNIA
A.CCBDUNT

WILHKE.VII

DE CAMPANIA REMENSIS, JOANNIS l>K BELMEIS LKilU NENSIS, ARCHIEPISCOPOUUM; BALDUINI CP IMPERATORIS, HUGONIS V ABBATIS CLl 'NIACENSIS, EKLE DE COXIDA ABBATIS DUNENSlS, THOMjE DE RADOLIO, GUALTERI DE CASTELLIONE,

OPUSCULA, SERMONES, EPISTOL^E.
ACCURANTE
BIBI IO
CURSUUM OIMPLKTORUM
IN
I

I.-P.

MIGNE,
I

HK(

1

ILERI
SIVE

\IVKKMi,

SINGUL.OS SCIENTI.F. ECCI.ESIASTIC.E KAMOS EDITORE.

S.

MARTINI TOMUS

II,

C.EIEROUCM TOMUS UNICUS,

\EMI

20

I

KAM

1>

GALUQS.

EXCIDEBATUR ET VEMT
I.N

VIA DICTA UAMBOISE,

NoMINaTAM.

SEL'

APl'D J.-P. MIGNE EDITOREM, PROPE PORT.AM Ll TETI II PARISIORUM VULGO D'ENFER PETIT-MOMhOUGE, NUNC VERO INTRA MOENIA PARISINA.
OLl.M

1855

ELENCHUS
41
4

lOltl IM II oil

1(1 II

Ol

I

l\ II04

KHlo CCIX (0%ll\i:\TlH

S

M.VUIIM
(OPBRI H

S

IJSGIONENSIS

"jNI INU iTIO.
Col,

uiones de sanrlis Sermones ile diversis I! Jacobi. Kxposilio iii Epistolam Exposilio m Epislolam 15. Petri. I' Joannis. Exposilio in Epistolam Kxpositio libn Apocalypsis
S
I

9
i;i

183
tktis

I

853

i.l

ALTERUS DE CASTELLIONE
4i>

Tractalus conlra Judseos Alexandreis
S
Epislolae.

488
S.

WILHELMUS VBBAS

TlloM.K DE

PAKACUTO
•'•!•'>

Genealogia regum Danorum. Kevelatio reliquiarium sancUe Genovefae. Instrumentum i|UO S Wilhelmus anniversarium fumlal Absalouis archiepiscopi Lundensis Diplomata S. Wilhelmi el aliorum. Testamenlum Vbsalonis archiepiscopi Lundensis Appendix ad S Wilhelmuui.

741
74-';
7'.-'.

7.">0

WILHELMUS
Epistolx Diplomata.

IH,

CAMPANIA ARCHIEPISCOPUS KEMENSIS
S2.'>
«•s>n

JOANNES DE BELMEIS LUGDI M.NSls ARCHIEPISGOPUS
Epistoue
el

diplomata.
III

X77

GO

V

ABBAS CLUN1ACEN6IS

XVII.
8RJ
90.">

Statuta.

Appendix
s

ad

llii^ouein.
el

Clementis paps

Tractatus Roslangni monachi de translatione capitis martyris a CP. ad Cluniaruni lempnre llu^onis abbatis.

BALDI INUS ELANORIjE COMES, IMPERATOK CP.
Epistols
i'i

diplomata

Appendix ad Balduinum.

— Genealogia

M3
comitum Flandriae
928

ELIAS DE COXIDA ABBAS DUNENSIS.
Sermones.
9«M

THOMAS DE RADOLIO.
Vita ven

Patris

D

Petris abbatis Claravallis.

|007

l.x

fypil

I-

Mli.M

.

au

IVm

M..iilr-

».u

***

OPERUM

S.

MARTINI LEGIONENSIS
CONTIjXUATIO

SERMONES DE SANCTIS
SERMO PRIMUS.
!N

TKANSITU SANCTI

ISIDORI.

UiJorus

vir cgregius, nationc

Cniliigiiiensis,

3

A

£>iani

Ddeliuin regnuiii

ecelorum

vocai,
in

qnia

prn

jKiireSeverianogeiiilns, Hispalcnsis Kcclesiae episco-

eo quod ad
quasi in

ccclcstia anbel.it,

jam

ca Doininus

pus, Leandriepiscopi exslilil gennanus atquesnccessnr sanclissimus.
siinliis
(

ccelo

regnat. Q.ii ergo solverit
id esl
sic

umim de
qui illud

1

)

Vir

isie

bealissimus a puerilia
Latinis, Graecis
et

mandalis Domiiti noslriJesu Cluisti,
opcre non
illud

lillerarum

tradilus

implcverii,

ct

docuerU

homines ut

llebr.iicis litteris instruclus, oinni loculionis

genere

impleanl, minimtts vocabkur in regnn coalorum,
in
:

forinatiis, suavis eloquio, ingenio

prxsiaulissimiis,

scilicet

congregationc fidclium. Ac

si

apertc

vila

quoque

aique doclriua
virlitle in
ila

fuit

clarissimus. Sic
refulsit

diceret

Qui mandala mea implere neglexcrii, ct
ut
implcaiit
illa

nanique de

virtutem

proficiens

lioniines

docuerit,

miuimut vacacrii.

doclor eximius,

ut secuuduin

qualita;em screl Ilebraeis,

biiur

,

sulicel in sancla

Ecdesia impeiTeclus
:

monis oinnibus

videlicel Latinis,

Grxcis

De

lioc

eliam Dominus alibi dicit
(

Dicitnl

et

non
fecc-

sapieniibus ac minus inlelligenlibus iu cruditione
exislerel

faeiunt
rit, id

Matth. xxtti
qui opcre
ut

).

Seijiiiiur

:

Qni antem

aptus,

alque

ineoniparabili

eloquenlia

esl

impleveril

mandala mca,e(
erit,

slrcnuus. Tantaj sapienlix et doclrinoe atque sanclitalis
fuil
:

docucrit liomines,
scilicel

impteanl ilh, magnus

vii

gloriosissimus, ut recte
in
(

de eo

di

idoneus in sancla E clesia.

Operibus ergo

camr
et l).

Kcce sncerdos mugnus qui

diebus
Eccli.

suis

" conlirmanda
docel

cst sacerdotis prxdicatio, ita ut

quol

placuit

Deo

et

inventus est justus

xliv

,

verbo, insiruat exemplo.
illud

Denc etiam
liabct

convenil ad confinnandum iioc
:

(2) Sarerdos nomen
ct Latino
:

composilum ex Gioeco
sacrum dans.
ita

tesiiiuonium
E»i

q iod legiiur in Canticis canlicorum

et dieilur saccrdos quasi

leclulum

Salomonis scxaginta

fortes

ambiuiu
,

Sicnl

rex

vocatus

est

a

regendo,

saccrdos

ex [ortissimis Isracl, omnes lenentes
bella

ijladios

cl

ad

vocalur a
causis
ir.agnus

sanctificaiido

et a

sacrum

dando.

Ex

doctissimi

;

uniuscujusque ensis supcr

fcinur

quippe
:

duabus quisque
vidclicet

efTieitur

saccrdos

suum, propter timores nocturnos (Cant.
nion

in).(i) Salo-

prima
lamen,

tu bene

vival,

secunda
e<

quippe

pacificus
nisi

inicrprctaliir.

Quis ergo

ut bcne doceat.
siasticus;
ei

Quamvis bene
si

vivat

doctor

cle-

per S.iloinouem

Chrislus

inlelligtur, de
ftcit

qu»

bene non docel, non est magnus,

scriptam esl

:

Ipse est
).

pax nostra qui

utraque

quamvis beue

iloceat,
erii.
:

lamen

si

benc non

vivil,

unum

(

Eph. u

Lectulus Salomonis

scilicet Cbristi

inagiius
(I
i

omnino nou

(3; Necessaria esl

igitur

sancta Ecclesia est, quia
liciludinibus
(•

dum

a

muudanis

sul-

triua

cuin Lona vila

nam

doclrina sine
ct

bona
vita

recedit,

dum

cor ab oinui

lerrena

v'.a

doetorem arrogaiuem
in

reddil,

rursus

conlagione
nit,

pcr

pcenitemiam mundarc
mentis desiderio al
facil in
lc

non desiccelesletn

sine dociriiu

dociorem inulilein
dicit
et
:

facit.
solverit
sii
:

Unde Do-

dumque

toto

minus
.

Evangelio
istis

Qui

unum de

palriam lendit, quasi lectuliim
dclecl.ibililcr

quo Clirisius

ndutis

minimis
in

docueril

homines,miqui aulem fe-

requiescil.

Un

ipse amicabiliier

tiimus
cerit

vociibillir

regno coelorum

suis discipulis dicil: Ecce ego vobiscum

sum omn

bm

el docuerit,
(

magnus vocabitur
In lioc

in

regno cxlo-

diebus
xxviii
liibo
).

usque

ad

consummalionem
erunt

sircitli
:

(iiuth.

«am

Matlh.

v

).

loco

regnum ccelonim

Et iterum per propbelam dicit
ero iu
illis, el

InambneJ

toiigieg.uio
(I) Sie

cst

clectorum.

Siepe Scriptura Eccle^

el

iosi

mihi populus,

ms. Tolel. ab Ilcnsclienio
lili.

cdiium,

num

(5)

5

el 4-2.

bent. c. 5C. (i) Gregor. in liuuc loc.

II. libfni

(2j Uid.

vii

Elym

.

cap. 12.

Patrol. CCIX.
31
^>.

II

s.

MARTINl LEGION. SERMONES DE SANCTIS.
ScxaginU
fortcs qni

1-2

mo

ero

iltis

Deut

/..

,

\

\vi

).

\

ev <]iiaiuor paradisi flumiuibus snllicicnicr irripn
vit, .iique

teclulam Salomouis imbiunt, prxlalos Ecclesix mlonl 'i"' Ml " vcrbis aique exemplis mu;.

uuivcrsam Hispaniam tam exemplo boni

nperis quani fama sancliiatis velul splendidissinu

cl a!i

i'j

bosles

\i s iliiles ct

invisibilcs
repclliint
:

tam

lampada illuminavil
sie ait inlcr

(7).

orarioiiibns
nes,
>

qnam
|>er

prxdicaUoniblis
el

Om-

Etechiel proplieta, in visione quaiuor Rnimalinm,

iuqiiil,

lencnlct gladiot

ad

belia doclisiinti

cxicra

:

El similitudo, inquil, aitimaignis arden-

\ i~ iiiut.

Quid

gladiuni, nisi vcrbiim Dei figu-

lium

et
,

aspeclus
el

ratur.ct qnid per
nisi

operalio

manus, quibus gladios tcncni, designalur ? Quia videlicet dnm

lium

eorum quasi cttrbonum quasi aspeclus lampndarum
lirrc

(Eiteli.

i).

rcr quaiuor
ligurata;

Buimalia muliiludo sanciorum est
vcro

verbmn
magis ac

Dei opere

complent quod corde scinnl, magis semper docti inimicos Ecclesix

aspectus

eormn carbonibus

ignis

aique ardcnlibus comparalur lampad.bus, quia quisquis
lione

sapieniia ci furtiiudinc vincunt.
doctissinii

Ad
sc,

bclla spirilalia

sanctis

viris

conjungilur,
in

sunt, quia

prius in

deinde

in

sibi

alque docuiua

cx eorum imiiaamoro Crealoris accendi-

gnbjeclla \iiia resecare sciunl.
exislanl, quia Dci prxcepla,

Ad bclla doctissimi qus verbo prxdicanl,
prudeulcs
alque
15

lur (8).
distat,

ScJ

laii.cn

lioc inler

carbones el l.impadcs
ardcnl, sed ab eo

quod carlioncs qiiidcm

op ere

perfieiunt.

Sunl ad

bella

ioco lencbrns non cxpcllunt in

quo jatcnl. I.ampa-

dociissiuii, quia gladio discreiiunis in se cl in aliis

des

aulem
i|un re

,

(iiiia

magiio fl<mm rum liimiuc roquin sunl plcriquc san-

subjeclis

sibi

supcrflua

rcsccant,

ac delcctabilia
:

splondciit, dilfusas in circtiitu lenebras illuminani.

bujus

mnndi.
cnsit

eujmqut

Dc quibus bene subdilur Uniuf suptr (tmur suum propltr umorcs
per enscm
nisi

Ex

noinndum

est,

cioium ua simplices
locis suli

ct occulli,

alquc

in

minoribus

noclurnot. Quid
galioiiis, et

rigorem

convcr-

maguo

silentio abseonditi,

ui viia

corum
isti

quid pcr fciuur nisi caruis

appelilura

vix nb aliis poscil aguosci.
nisi

Quid

itaque sunt

aecipiuius ? Prxlaii crgo Ecclcsix qui
i
i

jam ad virpeifcciionem pcrrenerunt, semper ensem n.ii suner femur suum fcruni, quia rigore conversa-

carbones, qui

etsi

pcr fervorem spirilus ardo-

rcm hnbcni, lamcn exempli famnm non halenl,
nec
in alienis

cordibus lenebras pcccatorum

illu-

tionis appciiium carnis assidue frangunl, ue bostis quem in nocte bujus mundi pertimescunl, repente

miiiani,

qtiia

viinm sunin

nliis

omnino celanl?
nliis

Sibimelipsis quidcm
plo
luininis

acccusi suni, sed
Isii

exeui-

venicns, cos dcbilcs nc dissolulos
«eniat, cl pcr voluplalis
lalionein
facilius

iu Dci

opere in-

non sunl.

quamvis ardeanl igue
non accendunt fnma
loco sint, in alio

molliticm et carnis dcleo subjeclos
decipiat,

diviux

cliarilatis, tanicn alios

se

sibique

sanctilalis nec

verbo pixdicatlonis. Lnmpndes vero

aiijuead
Illc

graviora peccala perducai.
iii

lougius luceul, et
in

cum

in

nlio

crgu

reguo ccelorum, boc ost

Ecclesia

rcsplendent,

quia

quicunquc exemplo boui operis
relulget, cjus

vocatur magnus qui ea
iniplel

qux prxdicat

verbis, bonis
:

et verbo prxdicaliouis

opinio louge

operibus.

Dicatur ergo de beaio Isidoro

laieque ul lainpas lucet.

Cum autem

proximi buna

Ecee tueerdoi mngnus qui in diebus suis placuil Deo
ei

ejus audiunl, pcr

inwnlut
i|ujc

est jttsius.

Rcvcra inaguus, qnia opcra
,

rum
deni.
los

coiisurgunl. In eo

bxc ad aniorem coslestium bonoautem quod se pcr .boua
viri

Dei

vorbis

prxdicavii

factis

implevit

(5).

opera exbibeul, quasi cx lampadis luminc rcspleu

Rcclc

iiiique

dicitur sacerdos

magiius

quem Dcus

Cum

ergo sancti

quosdam juxla

se posi-

suscitavit Uispinix novissimis teuiporibus post tot

qunsi

(angendo, ad

nmorcm
in

patrix ccelcstis

defectus,
pienliara

cicdu ad rentaurandam anliquorum sa-

accendunt, carbones sunt; quaudo vcio quibusdam
longe
positis lucent,

virorum qux prx nimia anliquiiate pcne
iu

ne

peccalis suis lcncbras
fiuiit.

jam dcfccerat
i^noraiitia ac

bumanis

incntibus;

nc diutius

corruanl, eoruni

itineri

[iampades
et

Jure ergo

rusiiciiatc veterascere.l

populusCbriei sapienlia

lampades appellanlur qui
stani, et lumcii

cxempla viriuium prx-

btianus. Sic

nainque plcnus cbariiale
laleula
illa,

boni

operis per vilam ei verbuin

noii absconjil in lorrn
coiiiinuiic.

sibi

credila, sed in

d

aliis

dcmonstinnl. Revern Ol lampades rcsplcndcnl,

oiuuibus divisil

alque ut

bonu» uc-

qui et pcr

amorem

Cicaloris el per

flamiiiaiii

Lonx

gotiator
iiiin

Domino reponavii
desideranda
(C).

duplicata [MaiiK.

xw),

pr.cdu aiiouis de cordibus peccnioruni lenebras rcpellunl erroris. Qui igiiur in occulto benc vivii, sed
nliis

multoruiu mcntcs prxdicando sollicilavii ad
Sicul enim

voelesiia

Gregorius
ita

noii

proficil

caibo

csl,

qui

vero imilntionc
rc. tii.i-

iloctor Petri aposioli
l

successor exslilil,
succcssil,

bealus

snnctiiJiis iu Ecelesin posilus,
dinis

lumen cx sc

idnrus Jacobo

apo^iulo

qnia

semen

muliis prxbet, lampas esl. quiaetsibi ardet

.rtrni.e

vux quod
i

bcaiissimus Jacobus seminavit,

Cl aliis lucel.

g us

vcrbo prxdicalionis quasi unus
o.
-2,

Rcctc crgo bic beatissiinus
.',('>,

vir lucenli

lampadi
:

(S

Ms, Tolctan. apud llcusclien
iuediiiin.

num. io,

n. 44, cii oa finciii.
(7j Edil. iih
I.

iu Append. Fulgenlii banc vocera usurpat bona lampada, inquil auclor, rion quas ditigu so> Siml mul t culum, ttdquK ditigit cottum, et infra
:

tpltndidiiiimui toli^
I

radiut. I.ami

i|«i dieni

tocani \ampadam.

iretiie,

pro lamp lliom usurp u siii Ducs iuss. codicibu» obscrvavit > il iins us it apud 1'lju'trii Teue lianc lampadam. Scrmo
.

(8)

l.\
li.

Uregor.

lib.

i

Hom.

in

Ettch.,

boui.

.

u.

:

,

53

SEBMO

II.

DE

S.

JOANNE BAPTISTA.

li

coinparalur , quia ct prxscnies ct ahsentus la:n t\ ligionis insinuaril; ad ullimum vero sedium, reginimni, locorum, omnium divinarum buinanarumque vcrlio prxdicuiiunis quain fama sanctiialis illuniircrum nomina, gcnera, oflicia, causas , ci quxque ;ul ainorcm ccclestis patrix accennabat, eosquo
debai. Congrne siquideni luccrnx ardenli
ratur,
e\.

coinpa-

obscura aiqne. ab liumanis mculibus fere jam remota
,

quia ct in amorc Dci

et

proximi

ardebat,

scribendo

paicfecit (10),

Floruit

sapientia ct
iinperalo-

dc aliormn corilibus lcnehras peccatoruin elTugaciiin

sanctitate lemporibus Uauriiii ci

Phorx

bal. Quicunqiic ad

accedcbanl, siix assiduitate

rum

visiouis ei usii loculionis, alque
ris
liiinrn

cxemplo boni opeet
in

snb Bctarcdi) rege Gothorum. Fuil cniin in cleemosynis largns, liospilaIita:e prxcipuns corde
,
,

veriiaiis

n-ccipicbani,

desidcrio

stverus, in senlcniia verax

,

in

judicio jusius

,

in

xternx
(9)
latis

lucis Snardescebant.

prxdicattone vssidnus
lucrandis

,

in

cxhortaiioiie l;ctus, iu
,

llic

cniin vir bcailssimiis iuter cxtcra sanctiin Clirisii

Deo aniinabus
iu

stu.iiosus

in exposilionc
in

opera qu.e

Eeclesia sapicnter cgit,

Scriplvrarum cautus,
humilis,
liojiestaie

in cnnsilio
iu

providus,

habitu

in.ilignani

Acephalitarum hsercsim confudit aique
persoua nalurain prxdicabant,

mcnsa sobrins,

oratiouc devotus,

tleslruxil qui iu Christo thias subslaniias ncgantes,

prxdarus, omtii bouitaie conspicuus. Pra>
,

nnani
illuiu

iu

ejus

dum D

lerea Paier exstiiit clericorum

consolator mceren-

non verum

Deum

ac Dei Filium, sed l.intuni-

lium

,

tutamen pupillornin ae viduarum, levamcn
,

inodo purum liominein fuissc asserebant. Gregorio

opprcssontni
corinii
,

dcfensor civium

,

persecuior hxretiqiiid

iiamque prxfalx lixresis antistite superato, ei sanciaruin
lestimoniis

malletis

supcrbnrum. Et

'amplius diesi

Scripiurarum auctoriiaie con-

tam

?

Speculum oiuuinm bonorum factus
iit

munct

victo decuil duas in Cbristo fuisse naturas, divinam
sciiiccl el

do, ct ideo,

crediinus, jaui sinc line rtgnat cuui

pcr est coxtcruus el coxqualis;
irosira

humanain. Divinam, qua Deo Palri semhumanam qua pro
,

Christo. Obiit
Suintillx
clii

tempore

Ilcraclii

iinpcratoris

,

salute leuiporaliter Geri diguatus
Virginis.

esl Filius

(H) Hispanix rcgis, illius vidclicet Heraqui crucem Domiuicam quam iinpins rcx Cosasportavenu, loco suo
Dormivit
llierosolyinis resliliiit
auteiii

liominis, id cst

roe

Ci quid de
rarc non

illius

sanctitale atque sapienlia diliiigua

atque exallavit.

beaius Isidorus
doclrir.a

cam? Nimirum bumana
suflicil

ad

plenum uar-

rum

palribus suis

xra 653. Saua
,

sauuque

quanta bona Deus per
,

eum

Eeele-

consilio

prxstaniior cunclis
,

et

copiosus opeiibus

six sux conlulit

quamque
fuerit
,

utilis

ignoranli populo
in

charitatis

sepuliusque cst

in

scneclutc bona. ln-

ac senescenii mundo
rixa

dum

Chronica

stia

terea, fratres cbarissinii, digniim es! ut

hunc sanciisin peri,

xtates sxculi et temponiui series aperuit.

Cluo~

q

sinuiin

confessorem attcntius cxoreuius, quaicnns

Grxee

,

Laliuc

series

leinporum appellaiur.

pro noliis miseris peccatoribus, qui adhuc
culis

Oironos eiiim Gra;ce, letnput imerpretalur Latine.

animarum nostrarum

cousiituii

sumus

apud

Temporum
{lopuio

igitur series et

sxcuti xtaies nescienli

Deuni iutercessor existal assiJuus.ut ejus sacralissiiuis

aperuit,

sacrorum jura ostendit , sacerdotiofllcia et

merilis el precibus

post

hanc vitam ad
vivil et

bus ccclesiaslica
iiinii

gradus cunciorum ordi-

socictatem electoruiu Dei perveuirc possimus. Ipsu

exposuit, regibus et principibus legcs insliluit,
,

prxslanie qui

in

Triniiate perfecta

regnat

judicibus avariliaun iiilcrdixit

civibus

et cmictis

Deuspcr

omiiia sxcula sxculoruui.

Amen.

domesiicis

lidei

populis

disciplinam Clirislianx re-

(9)

Ms. Tolet. n. 13, apud Ilensclien. (10) Ibid., n. 44. (ii) Si iioineu regis SuiniilLc manu infida et rc-

ceutiori (elabs dubio posi scriptuiii bahuanticcii.se

exemplar quod liabei SuiniUlnj noslro ms. iioii fueril nppositum, recte coaplubaiilur leinpus regis el aiinus obilus Isidor. 022 seu asra 000. Sed quoniam ins. Toleiauum eiim habeat errorem iu assignaml.i xra et poslea sub rege Cintilla seu Ciiitill.ino ilicat obiisse Isidorum , non ambigiiuus iiostruin ms. eodcm errore laborusse quem sunare vuluit correclor. Ilallucinaluiii dicimus auctorem
,

D

sccundum jam cnim omnes eonscnsere n sexccnlesimo irigesimo sexlo, nixi aucloriiale rcdempti cleriti sive archidiacoui ejusdem S. prxsuiis, S. Braiilionis el S. IMeplionsi. Seil non miruffl prxfaliim auclorem scu exscriptorem in iliuiu crrurem lapsum; nam iia misere cxcutivit hac in re ut priiiuini dicat defuiicium lsidorum lemporibiis posiea eum floruisse usque ad StseiianCiniillani dnin, ct slalim illum oliiisse lemporibus Suiiilillani xra b'G0, noveiii videlicel annis antequaui Sisenanilus reguare inciperet, et quaiuordeeini antequaiii
; ,

mum

Ciniillaiius

;

quod inirauiur haud

llenscliciiiuui ad-

seu exscripioreui codicis Tolelani, cum asserueril aiinuiii moitis S. Lidori esse sexceutesiinum vicesi-

uotasse.

SERMO SECUNDUS.
DE SANCTO JOANNE BAPTISTA.
propheta vir nobilisct plentis Dei gralia,
sanciiiatis el
Isaias

eiiam postmodum abjccta pro peccato populi sacco
operireiur luerabra (/ sai xxi;
;

cujus taHta fuit

vilx

excelleulia
,

,

ut

qui eiiani apcrlius

unam

tauium cilicinam

indueretur liuiicani

qua

quam

cxleri Chrisli et Ecclesix pr.ediciuido sacra-

11 nicau, potius evangi'1
pln-ia, in liv.
is
s

S. 1' viiTiNI
lus
: i

LLGIOY SERMOXES DE SANCTIS.
q«>m
eli
I

IC
il.il

r^i

r">'

A

Spiriius sancli, ic esi ijucm
l.
i

SmVitus sanctus.
iloccns

c

ho.ii

inflant-

euim vcrbiiui Dei
lemporabbus
ci ilc

bis

gladius acuins,
:

igrr, aii iuter cxiera

/

M

iL"

xlernis
tribuens

illis
,

consolationem
pcifcciionem

irl

me

,

Ue teuirc mnlrit me,v raoidctus

ett
I

»0-

in

Tdcxi lesianicnto

isiis

oimis mei

(

hni.

\i ix

),

ct rcliqua.
1s;ii.t
,

Liccl,

in
aliter
i^i :s
fi

novo promilicns,

ci in lioc

mun

'o

quxcuuque
in

rbatissiini,

liaec verlia

pi

pcrcniii, dividcns. I)c boc cli

im gladio Ju.mncs

ad tolwn Chriilum perlincsnl
rapul esi Ecdesix,
lc- (lirisli
ile

lamcn quia Cln
id esi

Apocalrpsi scripsil diccns
iJ csi Cbrisli, gladiut

:

De

ore Fiiii homtnis,

ci

Ecclcsia,
,

omncs
,

lo-

ex utrnque paric aculus cxibat

corpus sunt
,

Cbrisio
,

imj qux de capile iil est dida suut, eliam mcmbris non incon-

[Apoc,

i),

vidclicel ileore

pnedicanlium, quia sanrti
sicul

iloclorcs

os

Cbristi

sunt, sicut Joanncs,
pratdicaiores.

imo apte conveniro possuni. Igiiur ca qus Vomiuus ab utero eocavil proposuimai rcpciamus me, de renlra malrh metr recordatus esi nomimt mei. Uoc ileCliriiiodiclum fuisse m inifeslum csl quaudo
grue
:

apostoli, ei sicut cxicri

Ab

e.s

ergo

secrcla Cbrisli aperientibus gladiusex utra juc parta
cxili.ii

acuitis,

i>l

est

scrmo divimis; quia sicui
a

gladius scparal

animam
boiuinem

corpore,
a

iia

sern.o diei

Gabricl arcliangclusdeparlu

virgiuali dixitJosepb:
ipte enint tal vum facicl
i

vinus

separai

mundano

carnali

Ki tOi.bis

tioiiien

ejatJetum,
yeccalit

« amore. De ore

Cbrisii gladius bis acir.us exibal,
vilia, vcl

populnm shmii n
etiaiu
1

eorum [Ualtk\
uni ex

).

Hoc

scindens corporalia el spirilualia
tbnn iioviim ei vcius
lilleram ei

secun-

caio Joanni quasi

membria

Clirisii

lesiamenltim,
vel
:

vcl

secuiidum

elccio satistonvenlre

prxdoccl Elisabeih saucia,

spirilum,
Aliicr

seciindum diviniiaicm et
ex ntraquc pario
viiia
:

qujc

iiitra iileii sui

clauslra

cumdeni Glium suum
lcstalur
.

in

bumanitalcm.
cans,
gludio
xliv)
;

Gladius

advenlti Salvatoris cxsuliassc

loquens ad

acuius lam praedkaniis quain audicntis
ile

rcse-

beaUssImaio Uariam
liotiii

:

Ecee

ut (acta est

vox taluta-

quo gladio

legillir

in

Psalmo

Accingere
{Psul.

WC
in

in

auribut mcii, exsultnvil in gaudio in-

tuu suiter femur luum, pclcnlissime

fant

utcro

mco (Luc.

i).

IIoc Cliam

prxosieif

congruc

prasdicalor

ecclesiasiicus

supcr

Jitldem arcbangelus Gabriel , qui cum .anlequara nasccrelar, nomen cjns ct vitam pnenuntiarei , de

fcinur gladio jubetur esse acciuclus, ui iu aliis vii a

resccalurus, prius
nicalionis
cupii
niotus.

i:i

seipso studeal refrenare lorin
aliis

magnHudine virlulisejui addidii dicens EtSpiriiu tancto replcbiiur adhuc ex uieromatris sua:. < Vere
:

Quicunquc crgo
in

vilia

cmendare, prius
sicui

se debet superflua tescdixissc
:

bie

omuiuin

exsiiiii

parvuloium bealissimus qui
lingua

care,

Paulum aposiulum legimus

inira

malerna adbuc viscera iuclusus, Salvatoretn r Castigo corpus

mcum

ct in
i,

servtiuiem rcdigo; ne [one
sc reprobut efficiar (I
in

mui.di adesse, clsi

necdum

poicral

,

Spiiilu

rum
tx).

aliis

pradtraveiim,

Cor.

sancto
bai (12).

ic^leius
i

,

propbeiico

gamlio

demonsira-

Uiule

Doniinus dicil

Evangelio

:

//ypo-

Etiaiu ei illud bcnc Joanni convenii,
ait
:

quod

crita, ejice
cies,
iil

primum trabemdeoculoiuo.et luncpenpiail

lcremias vaiieiuando
in ulero >tovi le, el
ficuti le, el

1'riusquam

te

(ormarem

educas fcslucam de oculo jralrit Im {Hailh.
:

atttequam exiret dc

leitlre sanctile (Jcr. i).

vn).

Unde eiiam Paulus apo^iolus
le

(jui

alium

proplielam in gcnlibus dedi
:

docct,

iptum non doces
:

:

qui prxdicat non furan-

Sequiiiir

Et

potttit ot

meum

quusi gladium acuei

dunt, (urarit
[llom. u). Ll

qui dicis non nioechandiira, moschartt

lum (hai.xux). Os Dei Palris proprie
dpaliler Cbrislus csi

prinliuic

Dominus
projecisti

iu

Psalmo

:

/u qui

oditli
:

per

qucm Dcus

Paler

ditciplinam,

et

sermones mcos retrorsum
et

tniindo manifesiaius esi. (Jnde ideiu
sirr Jesui Cbristus iu Evaugelio

Domiuus noqnos

quare enarrat juttitiat meat,

auumit letlamenlum

Deo Pairi loquilur
homittibtlt,

mcum

pci

os tuiim? (I'sul. xlix.)

diccns
ilentitti

:

Uanifemivi nomen luum
(Joan. xvm). Os ci

milti

Cbristi

Joauucs

exsiiiii, qui

Cliristum lerris prxnuniiavil. Ob eiiam
fucrunl, qui
/.(

Clirisii i.mcii aposioli

Chrislum gcnqunsi glu-

"

Keu mihi misero qui ab oculis mcis irabes gravissimas non cjicio, ci iu ocolis fratram meoruin peccalis grafesincas pjrvascoiisidcro! Mc ipsuiti vissimis non cniendo, et fratrcs mcos de levissimil
i

libus prxdicavcruul

:

posuil os

meum

tulpis rcprehendo.

T.iinei vos

monco,

fralres

di-

dium

itcutiim. Glatlius
iitlcrficiel

acmus
:

Clirisluscsi, quia ipi-

leciissimi, ul propier iniquiUiles ci infiniiai ncgligi'nii.is

n

u orii sui

impiutn

(hni. xi).
|

Dt:

lioc

yladio tlicilur in Lvangclio
tere,

ted

Aun reni nrc-m mii\cui gladium (Mallh.x). Ac si diccrci
:

saucti,
vot

meas non vos pigcat audire verba Spirilus Son quia Dominus prxdicaloribus dicit
:

cstts

qui loquimiai, ted
iii

tpirttut

1'tiins

vestri

u.alos a b'inis

segregare, ci

lilios

a parcnlibus s.:-

Ivquittir

tobit (Uattli. x). Nolitc
c.t

ergo verba Dei
qti.inioi.ius lionis
t|u;c

pjrarc. Veni, inquit, teparare homintm apatre tuo,
el
/i

quxa

ine audistiidcspiccrc.sed

iii

a malre

ttta,

et
,

niirum
iitfmiei
lil

a toCTU

IMO

cl,

implere opcribus fcsiiuaic.
suimiis, rcdcnmus.
i i

Ad

ca ergo

propo-

odio mci uominis crunl
cjttt
.

Aominii dometttci
islc

[ibld.).
ii

Qui

I

lamen
:

gladius,

evi-

irco ucitus

Joanncs ut scipmm prxberel

for-

ii

exponil Apostolus
esl

Glndium, inquil, Spirilut
vi). Glatlur,

main doclrinx
situluii

ecclesiasiicis

prxdicatoribujjj priua

UiCi/lte, iptod

t-rbum Uci (Epll,
i

implere buuis opoiLus ca qu.e poslinodum
1, in die

(H) Qnac

ansulia

icludimus, verba ranl S. Uaximi, hoinil

naiiviuiis Joanuis.

17

SERMO
aliis

II.

DE

S.

JOANSL BXPTISTA.
\
perlolura
canilur
in
:

»8

eral

prxdiraiurus, ne de aliqua culpa reprc-

vero sngitic Pomini prophctx cl aposioli smit, qui

henderotur ab auditoribus. Indc est etinm quod

mundum

discurrunl, dc quibus in Psalino
ctcultv, popttli
(

cnrnem suam
licias

fiim vinis ci conctipiscentiis crnciloca
inliabitabal,

Sagittcv luce

sub
).

te

catlcnt
:

ligcbal, dcscrla

sacerdolum deiuilu-

corda inimicorum regis
acutce

Vsul

\liv

Et iicruin

conicniiicli.il,

corpus suuin asperrimis

Sftgiltce poteniit

eum carbunibus
sngillu:
;

desolatoriis

mcniis domabai, zona nioriificalionis luinbos pra>
ringebnt, ncc vinum nec siccram, nec

(l'sut.

cxix).

Iilem
cl

siglliflcant in

sacris

omne

qtiod

Scripturis

qnod

gladius

natn sagiltx dicnnliir

iucbriare potosl bibebal, modico ct leimi conicutus
«iiio; divitias biijus

prxilieaiioncs sivc Dei

scrnioitos.

Scd

in

lioc

sa»

nuindi perfectc despiciehni, Sic
rigore virlulis, ni inre-

gilla et gladius distare videnliir, quia
feril,

gladiuspropu

prins seincl'psnm casligans
crepalurtis mnla pcrfidx

sagiltx vero longius emitlunlur. Sic crgo in-

gcmis imllam liabcrcl
Deimlo sccnrns ac
ile

COinprebensibiiis Dei potcnlia dcninnslrnlur, quani
niillus polest viiare, sive positus sii

prcliensioncm

in

vcsiibus vcl in cpulis;
ali aliis.

unde recte
Dei
suis pravis

longe, sivc pro-

pos-ct reprcbendi
graiia

pe. Isire sagiticc
a
I

sum acutx
sermo Dei
ancipiti

quia pciiclrnnt usque

roboratus iucrepal papulum
iuqtiil,

divisionem corpnris el animx. Undcdicil Apo:

BClibus. Venimina,
tobis

viperarum, quis otlendit
tiignos

sloltis

Vivtts

csl

et

efficax et penclrabi-

fugere a venturu ira? Fttcite fruelut

"

Hor omni

glatlio

: el

yeriingcns usqvc ad

ptsnileniicc.

Ouarc

?

Qnia jam
ct iu

secur'.s
qttcc

ad radieet
faeil fru-

dieitionem animtv ac spirilut,

compagum
ct

quotiue et

arboris posila csl.

Omuis arbor

non

mcdullarttm, discrelor
eordtt (llcbr.
iv
).

cogiiaiionum

iuicntionum
csl cl

ctum bonum excidetur,
in).
Ille

ignctn mittelur (Slatth.

Vctc scrmo Dci

eflicax

dignos pccnileniix Frnclus facil qui qnanlo
acqtiireiu'o

vivus,

id cst

Dci Filius queiii

mortuum

essc puiat
;

gravius dclinquii, lanto laboriosius in
friic tini

inliilelis

populus, omnia facil qiixcunqiie minalur

bonoruin opcruin desudare pceuiicndo non

ct est penetrabilior oinni

gladio aucipili, quia non.
sicut
niaterialis gladius,

desistit.
lioiiorniii

Tanio enim qnisque majora

tlcbet

lucra

mcmbra lantum pcnetrans
scil

operum quxrcre per pceuiicniiam, quanlo majora sibimeiipsi intulit damna per culpani.
Ilerum
subjungit dieens
(Isai.
:

eiiam proprix virtmis ictu pcrtingcns usqtic ad
n<

divisionem animx
pturis

spiritus.

«xpe

in diviuis Scri-

Jn vmbra tnanus suce

anima

poiiiiur pro vila,
stti.m,

unde

esl illud

:

Qui'

protexitme

xlix). ln

umbra manus Dei ChriaM gloSpii itus

amal animam
si

perdel et.m

(Joan.

xu).

Ac

s'iis specialiter

protecius exsiiiii, qnia yiliias cnrnis

diccrci

:

Qui amal prxscnleni vitam, perdct xlervitia

diviniia:is potentia tccta fuit, sicul angclus

nam.ldeoqiie iu boc loco per animain

camalu

riosissimam
tdncttts

Virginem

nunliando
lc,

ail

:

q

lia

accipiuniur,

qux

actu corporis sunl, ut e*t

superveniel in
tilii
(

ct virlut

ALittimi obum
polcutia

xuria, furlum, rapina, et cxtera

qux ad

actus cor-

brubii
ila

L".c.

1

).

Ihec

divinilatis

poris referuntur.

Per spirilum vero

spiriiuali.i in-

bealissiinam Virgineni conlra vitioruni

xsius

lelligunlur vitia, scilicct supeibia, cupiiliias, iuvi.iia
cl cxtcra
iiio illc

obiuubravii, et uitcrius cxicriiis pie viriiuibus roloravit, aique in lauiiim in cxterioribus

qux

ad

mcnlem
si

periincnl. Est igiiur ser-

cam

acti-

pertingens usqtie ad divisioncin coinpagtmi

bus dcbililavit, ut iitinquam
imc
ril.

eai:i

ncc

iu cogitaiione,

ct meiiullarum.

Ac

diccrct

:

E,t discretor cogi-

iu lociiiinne,

nec in

actione poccare permisc:

tationum

et

inlcntionuni cordis.

Percompages

cnini

(Jndc

bri.itus

Atigustinus dicit

<

Cnin dc pec-

cogiiaiioncs accipiinus

qux

sibi

invicem compagi-

caloribus aliqua disputo, banc
Virgi.iein, el

solam beatissimam Joannes

nanlur. Pcr mcdullas vcro secretissimas et magis intimas
a se

cum

qui cx ca naius osl, siue peccato
>

intenlioncs conlis

inteliigimus.

llas

crgo

cs c nflirmo (15).

Benc

cli.im bealus

Lia-

inviccm divinus sermo dividil, cuni

<]iialis sit

piisia protectus fuissc

non dubilalur gralia viriutis
clypeo

cogitaiio ct qualis inlenlio disceruit. S:cpe

namquc

Dci, quia ncc in prosperis nec in adversis poleral
vinci, lanquaiii .ejusdcin graii.c
niiiiiiliis

Lona

siini

qttx

cogilaiilur,

sed

mal.i

inieniioiic.

in-

Stcpc vero aut
bis
ai:t

bonum

anl inaluni cogitamus, scd in
ut
Ijoiuiiii

cxpugnabili.

Non

euin prospera elevabant,

ad-

sermo divinus non crrat

pro inalo,

versa

rrangebanl, leslimonio Veritatis approbanle,

malum

p:o bono accipial. Est ergo divinus serqtii
i

qux

cuni landando a^scrcbai, arundinem vcnto agi-

nto discretor cogilationum el intenlionuni
tililalc

s.;b-

i.ilam

non csse

(vlallh. xi). iL.de

idcm Joauncs non

cognoscil

quid ijaisque agal cl quo aninio
:

immcrito Dei gratia inierprctalur.
Sequitui
:

agat. 1'nde Psalmisla ait

Scrtiiuus conltt
suiit

el

rcncs

i^osv.it

me

sicui

sagitlam clcclam (ha.
dicil,

Dcus

(

l'sal.

vn

).

lu

corde

cegiia:icnes el

xl).

Iii

boc auiem quod
sagiiiis
tle

sagitiaui clectam

iu rcnibus dclcctnliones.

Dcus

igitur scrulatur cor:

Deuin plurimas habcre sagillas ostendit.
('.e

Scil iaincn

da quia

scit

ca

qnx
iu
ct

unusquisqiie cogiiar

scrtit.iiur

iutiilis

Cbiisias
plurimis

r-j

ci iaiiicr

uua sagilta

eiiam rencs,

qiti.t

cognoscit in quo quisque maxirne
castiialc,

eiccta cst; sicut

iiliis

singularis ct uui-

delcctaltir, sivo

sive iu luxuria.

Nim

genitus Olius cst. llac

sagiita iu

Canlicis cantico,

immerito etiam

Joanncs sagitia clecla

csi, qui.i

rmn

spor.sa

vul.icraiam so
cltr.ritale

coaiiucinorat
(Ctinl.

diccns

:

non •clum
lulioiiem

ciini

cxteris sanciis ante inuiuli
elecius csl.

consii-

Vulneruta
(13;

ego

sum

n

).

Cxterx

pcr

Clirisiiiin

sed

eiiam ad

De

uaivr.t

ct

grat'a,

conra

Pcl gian in, 42,

;

|9

S.

MMiTIM
cl

I

EGION.
ti in

SERMONES DE SANCTIS.
A qoasi
diini.

90

ipium eonccpu.m ab angelo
aiqnc eleelas oon
i.o.iius
li

csi

prsmuiUaUis,

coat.i

proximis suis bona sua opera osiencst
:

ultro malril a Cbrislo lalulaius
dubiiaiur.
«

sa.iciifienlus

UnJc scriplum
til

Litceat lux testra

coram

Ailco cnim, sicui

linmiiiitus,

tideanl opera vcslra bona

et glo-ri/icent

lUxiiuna asscrii.in eo specialis electio pralii.uiaiiieimTciciur anntmiiare Doniinuu), quam
endi habcrcl
iiiiiium,

Palrem Ktlrnai qui
runi

in tttlit cst (Mattli. v).

Dc quo,

numcro
in

iste

vir bcatissiiiius

cxslitit

quia

vel loiiuendi

accipcrct

quandiu

domo parcntum suoruiu

habitavit, bon.t

olucium (14).

Do

lioc e:i.un
:

Evatigclio
:inlciis

ffrol

hca.issimn viro Domiuus diril in luccma ardcm cl lueent (Joan. v

opcra sua melu elaiionis occuliavit. Poslqn.im aulem ad praedicandum forascxivit, omneni provinciam, imo

;

videli.cl
l»ei

amorc

,

luccus seniHUie.

riciius

omneni Rcclesiam illuminavii ct viam Domino praparavil, atque bominum mcnics de terris

ilileclione

ct

proximi anicb.il, piemis Spiritu

ad ccclos sublevavil.
,

sancto sermone praedieaiionis luccbat. Per dilectionem Dci ar.leb;it ceelcstia desiderando, pcr diie-

Fralrcs cliarissimi
viriutcs

dum

beaii

loannis Baplislx

ad memoriain reducimus, necesse csl, ui
,

clkmran proximi liiceb.i
cbariialcm Dei
:i

bona

prx.licando. Per

nosniciipsos iiticrius extcriusquc consideremus
ut

cl

terrcna

dcspiciemlo

ad

ccclcsiia

peccata

nostra

quoliJianis lacrymis

lavcmus.

tionis nienics

heLb.it, pcr cliariiaiem proximi verbo exhorialiominum illnminabal. Per cliarilalcm
in

Ideo anic oculos nostros proposuit Dcus sauctorum

Palrum exempla
reri

,

ul

nos scquendo

eoium

vcsti-

Dci

lioc

niumlo

corpus propriiiin

inoriifitabal

gia, Spiritus sanctl adjuii gratia, possiinus

prome-

pcr cliariialeni
Filii

|>roxi:iii
,

mala incrcpaiulo, advenluiii
corda
lioiiiinuiii

xterna gaudia. Nulla igilur jam ignorantia nos
excusat, quia
pulsai, ct
el lex

Dci

aiiminliando

ad coelos

a pcccalo

Dei aures nostras

cigebai. Tamen, fralrcs chari
lisia

sinii

,

Joanncs Bap-

quoiidie

sanctorum Palrum cxeiiiplum
Jain

non oslcndebal splcndorem snaru n virlutum ilomo parenlum, scd foris in consperiu populoin
riun; ncc lucebal in
rcniiis

indcsinenier nos adlieuc opcrandum invilal.

trgo

«

vox
i

turiuiis
id csl

audita

est

in

tcrra

nostra

domo

sed

i.i

publko. Compa-

(Caiil. ii),

vox
,

apostolorum ei sanctorum

crgo cum,

si pl.icci,

lapidi Cbalcedonio.

La-

Pairum prxdicanlium
dilectissimi,

nosque

a.l

benc vivcuduni

pis Cbalccdonius in

nnmero duodecim preliosorum
ccelcstis civitas

veibis aique cxcmplis adinoncnlium. Igilur, fratres

lapidum
inagni

quibus Jerusalem

Rcgis
lerllus

orandns

cst

Deus, ut viruites quas suis
sinl ad pro-

fnndiuir alque

ornalur,

ponilur
iu

sanciis prxparavil aJ

coronam, nnbis

(,\poc. xxi). Ilic lapis, ut feriur,

non lucct

domo,

fccliim et non ad prrnani. Proficienl

aulcm ad pro-

scd sub dio, lioc est sub
ittei

aere, id cst sub clariiaic

q fcctum nnslrum
ciiiii

,

si

lol^et lanta iinitari voluerimug
,

foiis in

aperlo. Dicilur enim sjilemlorem cmii-

cxcmpla virluluin, Opoiiei crgo nos

cliarissimi,

lerequasi pallenlis atnue ardcuiis lucernx. In boc
igiiur

oinni devotionc Deuin cxorare ui per inierccsse-

quod non lucel

in

doino signilical cos qui sua
,

sionem beati Joannis Baptislx ipse nos faciat

bon.i opcra f.ieiiiul in occulio

sicut ail

Domimis
hic
lapis

ipsum
cuelestc
vivit

liiuere

et diligerc
,

,

aiquc iu omnlbus sua

in Evangplio
,:ra tua

:

Nesciat sinislra tua quid facial dex-

prxcepia

custodire

ct post

ohitum nosirum ad

(Mallli. vi). In
in

co aulcni quod

Chalcedonius non |ucel

domo

sed lorisin apcrio,

regnum pervenire, qui in Trinitate perfetia ct icgnai Deus per oinnia sxculasxculoruin.

lignifical illos qui aliqua inevitabili
sitatc ad

cogeute neces-

Arocn.

publicum excunl,

et ibi

vulendo nolendo

(U: Hom.

1, in dio Nalivil.

Joan.

SERMO TERTIUS.
IN

ASSUMPTIONE SAISCT,£ MARLE.

Maria Virgo assumpta csiadxihereiini thalamum,
in

D

quietis oslcndilur. Ipsa

enim quasi

stclla cl.irissima

quo Rcx rcguni
ditla

slellato

scdct solio.

Mjib
tl

csi

bumanum gcnus
moiistravii pcr

illuminavil, ciquc inicr tcnebras
niaris

illuinin.ilrix

pro co

quod xleinae
in

lutis es(
iiniln.i

ac proccllas hujus fluclivagi

viain rcetain

porU, per quain scdcnlibus
morlislux
Kilium
in
,

lenebiis

quam

ad

liitus

pcrpetua; slahiliiatis

esi exoria,

lllaenimgcnuiiaeierniPatris

pcrvcnire potuil. Maria eliam Syra lingua nuntupatur Douiiiia.El salis pulclire ditilur domina, quia

qui illuminal

omnem
i).

liomiiieiu

venicnUm
slella

huuc munihim (Joan,

Maria tliani

mnris

pcr
in

Dominum qucm
Congrue
ac

genuit

,

domina
in

est iu ccelo ci

iul.rprclalur, qui.i

pcr eaiu boc marc magniim el
prtcsens

icrra.

in ccelo

el

lcrra

dicitur do-

ipaUotum,
ct in

id

est

sxculum

iUuniinalur,

miiia quij oinnia Christo faniulanlia cuiu omiii dc-

co naviganlibui

nobis ab ca

portus teicriix

voliouc

rcverciitia

sunt

illi

subjccla.

Rcvcra

,

SERMO
in cceloct in

III.

IN

ASSUMPTIONE
suam
ribus

S.

MARL&

22

dcminacl
ris ct

lerra.quia ab

inilio

figu-Asti; viix ortlinem dedll, quia Christus Erclcsiam
ordinavil atquc prxpositos iusiiuiit,
ntajorilitis
:

senigmatibus cst prssignala a palriarcliis et

ct inino-

prophciix, revclanteSpirilu sancto, prxnunliata.

Ab

obedirc prxccpil.

Cndc Paulus
a

ipsa eliam nalivilalc a sanctis angclis csi cuslodita

aposlolus dicit

Qnwcunqiie ordinata suni,
:

Deo

rt
n

comiiata ac

vcncrabiliter

salutala. Praclerea

ordinata sunt, el

Qni

rcsisht polesluli, Dei ortlina-

Peo Palre gloriosissime
ac

cst vcluii sponsa oluiui-

tioni resisiit (llom. xni).

Moribus disciplinain dcdii,

braia

donis coelcsiihus

dilata

,

et
a

a

Spirilu
Clirisio
el

qnia Clirisius qui ex ea naliis csi, peccanlibus pue-

sancto illuminala ac rcplela, aiqne
Filio cjtts iniegritatc

Jesu

niientiam imposuil; ut, qui posi bapiisinum scse pcccaiis ci viliis subdidil et veslcni innoccinix inquinavit,

perpelux virginilalis dicala
vero
osiensa
cui

ronsecrata monslrata.
Chrislus de

,

ab

cvangelistis

aiqitc

rursum pcr puras orationeset lacrimas
el

at-

Joanncs

ctiam

cvangclisia

eani

qne jcjunia

pcr f;ctera bona opera suoriim vctiiam
consci|tii
:

cmce commisil

(Joan. xix), illam usqne
in

peccatorum
ui
in

possit.

Cndc
(F.icch.
fuil

ipse

Dominus
Vcre

ad finem viix cuslodivil, cique
iidclilcr

necessiialibus

per propbelam dicil

1Y0/0
vieat

moriem

peccntoris, sed
xvjii).

ac devotc ministravil, alque

eam

ut crediin

mogis convertatur

el

nms
lis

post dormilionein in inausoleo quod est
nicJio

val-

bac

nobilissima
i.inta

Virgine

eraiia

plena

Josaphai

coinposuil ac dccenlcr collo-

"

per

quam

et

iunuinerabilia

bona acccpit

cavit.

sancla
siini

Ecclesia. Quibus igitur

Mausolca

sepulcra

scti

mcnumcnta
ejns

rcgitm,

possumus

bonorare

pcr

cam laudibus digne qnam xlcrnx salutls
Anl
(iuas
ci

dicta a Mansolco rcge /Egyptiorum (1S). Posi

mor-

pignus meruimus accipere?

grati.is

lcm vcro
gniinditiis

linjus

Mansolei regis uxor

regina

referre valebimtis per ctijus parlutu cccleslis rcyni

supcr corpus cjas consiiuxii sci'ulcrum nintix inaet

mirx

pulcbritudinis,

in

lantum

tit

adilum invenire poUiimus? Aut quid nos in cjus tenlamus diccre laudibus qiix divinis esl cl angelicis laudaia
et

omiria prctiosa

niominicnta

reguni

aique

princi-

glorificaia

prxconiis

cxcellentitis?

pum

in

pariibus Oricnlis mansolea niiiiciipenlur ex

Nimirum liumanus scrmo
let verbis liujus

laudcs explicare non va-

noinine

Mausnlei regis.

linplelnm
Virgini

ergo

videmus

sacialissimx atquc gloriosissimx
vita concordet,

quod hinc sacratissimx
dixit arrliangelus
jiit,
:

Marix Gabiiel prxple-

Virginis,

maxime cum nec

uec fa-

Ave, kiquit, Haria, gratia
i).

cundia

suppediict,

nec scientia

abtindct.

Procul

Domimis tccum (Lvc.

Vcrc in

Maria

gralia
dixiin

dubio

pavet

ccelum, slupet tcrra, ignorat ratio,

cratplcua, cui tam dcvotc, sicul jam supra
iniis, coelcstia

niens non capit

humana,
ei

qtiin

ciiam miralur om-

minislrabant
fuil,

ac

lerreslria.

Vero

r

nis creatura

quod

per Gabrielem archangelura

MaVia gratia plena

per qtiam xlerui Palris Fi-

annuntialurel quod inea pcr Chrisium adimplctur.

lium generare poiuil,
reticornm,

et

universam praviiatem bxinler-

Unde
mirans
sicut

in Canlicis

canticorum Spirilus sauclus ex
in ejus

magnmm,
,

aiqtie pbilosopboruiu

persona stipcrnorum civiuni
ait
:

asccnsione ad-

emil.Talibiis ergo riecebal banc augustissimam Vir-

Qua:

est

istaqum ascendit per desertum
et ihuritl

ginem

oppiguorari

id

cst

ditari

muneribus, ul

virgula
iii.)

fumi ex aromalibus ntyrrlia,

cssel gratia plena el

ut reverenter ei obscquia ex-

(Cant.

Asceiulebat crgo pcr deserlum liujus
fiimi, quia

biberenlur angelica,
ris

qux

dcdii coeiis gloriam, lerfidera

mundi quasi virgula
plinis,

nimirum

gracilis
disci-

Deum, paccin
viix

refudit,

genlibtis, linem

erat ct delicata, atque exlenuata ccelestibits
sciiicet

vitiis,

ordincm, moribus

disciplinam. Coelis

abstinenlia, jejuniis,

vigiliis

aique
in

gloriain dedil

quando angelus Cbristum pasloribus
statim angclicus cborus in
exceisis

oratiouibus; qtiia ejus conversatio
terris

jam non cral

nuniiavil

et

sed in caslis

;

Spirilus sancltts admirassc di-

Deo gloriam

cccinil, alque in terra

pacem bominiFiliuin

cilur,

dum

h.xc bcalissima Virgo super clioros

an-

bus bunx voluniatis reddilam csse

ntuiliavit (il>id.);

geloruin exallaiur;

desertun)

dicilur derelicium.

peum
nu

terris dcdil,

quia nobis genuil

Dei

Hecte crgo per dcsertum ascendebal, quia jam prx-

omiiipoteiitis, qui nos suo prelioso
iiiimici

sauguiue de ina-

redemit, atque a periculo
;

D seniem niundum tola mcnle deserebat, ct ad ccelc siem patriam cum omni devotione auhelabal, terxternx damhomines
rena conienincli.it, oninc desideriunt stium
erigebal, ct quia in infimis uihil
i" caeliiin

natiouis

Iiberavit

pacem

refudil

quia

Deo

reconciliavil, et
fide.in

angelos ad

pacem honiinuni
homines qui
et

quod

ei

dulcecssct

rcvocavil; dedii

gcniibus, quia

conspiciebat, totuai cor ad supcrna amatidu
vertcbat, censuin niiindi
dcspiciebat, alque ad
niiiiiii)

cou-

ignoraudo verum
idolis,

Deum

longo lempore servicrant

cum omni

ctipidilale itoxia,

per

ejus
stti

parium conversi sunl ad lidem
Creatoris; dedil eiiam linem

invisibilia

tcndebal. Sic
q.iia

ni-

rogiiitionem

viiiis,

per descrluin ascendebal,

tota

inicn-

quia per baplismuui ei niysterium sacratissimi corporis Christi fidcles populi

tione mundiiin deserebal.
fuini dicilur

Bene ergo
reliquit

sicul virgtila

absolvuutur a vinculis
ita

ascendisse, quia odorem

bonx

fanix,

tam originalis quam aciualis peccali,
tti

duniaxai
ui

ct

deinceps abrcnuntieul operibus diaboli.et

exemplum peifectionis Omnes enim quoscunque
plum vivere cogebaj.ct

sancix Ecclesix.

poteral, ad suuin exein-

Gdelilcr colla subjicianl suavi jugo servilutis

Ghri-

ut terreua despicerent, el

(15)

Ev C.hiilor,

lib.

xv F.tym.,c. II.

iZ
coelesiia dlligercnl,
\

S.

MAUTIM LECION. 5ERMONES
A sumn.

Dl.

SANCTIS.

21

aJmonebal. Suadebal prxcipne

Tarribilis essi
111

pcihibclurut rasironitn aiies

irginibus inlegi iiatcm mentis cl corpons conserinoit.ilis n.tlurx lcnociiiia vilare. et Cliri-

Oi.linala, quia

a^censioue sua c\ oniui paile

vare^ac
usque
la

angclicis clioris eral circumdala, ct clectorum spiriiibos

sium cuni iccei
in

bonorum operum lampadibus dicm niorlis sux fidelitcr ci>pectare. In
s:s
ut

hinc

imle

cnmiiahi. Crcdimua
ciuii

bodierna

die

omuem

ecelurum miliii.im

agmiuibus nn-

ilum igilur biiavisinms odor perfectx conver.-a-

gelorum
Dei

festive

obviam buic bcatissimx Cenitrici

linms manabal ci ia,

innumcrabilis ulrinsque

simn miiliilndo ejus sequerelur vcsiigia.el nupliarnm ropulallonc posiposiia, ac propagatione filioiiiui

Marix advenissc, alque eam immeuso luniine circiimfulsisse, et usquc ;ul ihronnm sibi ante
inundi conslilutioncm a

Dcn prxdcsiinalum Ciim

despccla,

Je.-u

Cbrislo coelcsti spcnso

ejns sa-

laudibiis ei canticis spiritualibus perduxissc. Nulli

ciaiisiurs admonilioiiibui fieret devoia.
Scjuilur
:

ergo ilubinm

sit,

tunc in assumptioiie lam prxclarx
ccclcstcm lernsalcra ineOabill
l.c-

Sieul tiigula futni, inqiiil, cx
et

aioma-

Virginis
lilia

omnem

abnt nignlni',
quia
fuiiiiis tnic

lliurit

(Cunt.

111).

Et

noiandum
iiiorliioruni

exsultassc, atque insslimabili cliarilale jucunessc, ac dc socielalc illius
ciini

ev

aroroatibus niyrrbx ci lliuris

datam

omni gra
inlelligi,

duitur essc.

Myrrda quippe corpora
piitresc.iiit,

lulatione jubilassc.

Etiam qnaniiim dalur

coudiunlur, ne
;n
i

ilmr.i

vero in Lboribulo

enduniiir ut odoreui cmiitant. llxc ieitur glorio-

B ipsemet Jesus Chrisius ci graiulabundus ac fesiivus occurrii, camquu sccum in paterna gloria collocaril.'

issima Virgo, diim carnem suam a puirediue viliorum moitifieabai, dum omncs mundi voluputcs
per toniincnliam abuegabat, morituro corpori quasi

luterca, fratrcs cliarissimi, digniun cst, in quan-

lum divina largicnlc gralia possumus,
ipsos

ul nosinet-

myrrhain adliibchai, el ul posl nioricm ah xicrua corruptione sanmu permanercl, summupcrc saiagcb
ii.

honis coaptcmus morihus, cl
a

ul

pcnetralia

eordium nosirorum
quaienus Dcuni
nis
in

pcccalis et viliis cinundeinu%

Dum

vcro a cordis cubiculu
sbjiciebal
,

omnes superihuribiiliini

bac soleninitaic sempcr Virgiqtiia

lluas

eogilationes

quasi

Harix decenier laudare possimus;
in

iier
iu

corani Deo fucicbat, in quo

dum
in

per dileciioncin

nostrx salutis
Psalmis
dii.il

Dci consislil laudibas.
:

Undc

Dei et proxiiui virlules congregnbal, quasi caiboncs
ignis in

scrnio divinus

Sacrificium lautiis
Yidelicel
sicrifi-

ihurihnlo coaptabal,

quo scmctipsam

Itoiwiificabil

me

(

Ptal. XLIX

).

igne rbariialis in conspcciu Dei incendebal. Durr.-

cium

contiiti cordis ei casii corporis;

sacrifirinui

quc fcrvenles
tilui, quasi

cl iiiundas orationes ad
c.v

Deum
ei

e.Tiil-

niundx mcnlis ac puix laudis honorificat Deuni.
F.i

fumum aromatum
amorcm

thuiiljiilo

edu-

illic

i:er,

quo ostendam

illi

S

tluiare Dei (ibid.).

rehat,

ouo Buavc coram Deo redolcbai,

proximos

Per istud

itcr

non aiuhulatur pedibus, scd huuis
iler

quoaqiic ad
lifill

Dci per hona ciempla excilarc

moribus; islud

non perficitor grcssibus cor;

CTSs:ib.il.

poris, scd operilms bonis
i,t

isluil

iier s'c pcrlicitur,

Ituisus de ca in eisdem Canlicis Spirilus sancius

corpus cxerccaliir
devola
in

in

sanctis actioiiibus,

ct

m

admirans

ait

:

Qiuv

est

isia,

gux

ascendit

quesi

inciis sit

Dei

laudibns. Gloriosuiu
a.l cccli

llcr,

nwora eonsurgens,
teiribilts

pnlclira

ut lunn, clecla Ut sol,

quod
rem.

perilucil l.iudanleni

lcrrxquc Crcaloa.l

ui

caslrorum aces ordinalat (Cant.w.)

Gloriosa semiia,

qux

perducil liomiuem
dileclissiini, iler

Uirabanlor sanclorum animx prx gaudio, quxnaro
cssct
ijii.e

xterna gnudia. Sed lamcn,

istud

eliam

augeloruui

digniialcm
,

vincerel.

nullatcuus possumns invcnire, nisi Deus illud nohis

Qmr

est

itla, inquil, qiuc
;

ascendil

e,uasi

aurnra
Maii.i,

dignaius luerii oslendere. Oponct

igittir

nos

cum
laudis

consurgens

quia

videlicet VirgO
,

seniper

omni

iuslanli.i

Deiim exorarc, ul

itcr

sux

reliilis lenebiis cori uplionis

iu

BUO asccnSU ruti-

nohis dignelur

demonstrare, pcr quod ad ipsuui

labai noviiatc incorriiptiouis ac
lalilalis.

pcrpctux immor-

poscinius pcrvcnirc.

Scd quia merilis indigni snfl.igilciiius,

1'ukhra

ut lunn, iuio

pulehrior

quam

luna

;

mus
j)
illiiis

impeirandi quo.l possimus, hujua gloi iosissimx
ul

quia hina aliquaudu crcscil. aliquaiido \erodccrescil. Ilae

fteginx coeloiiiiu ac lcrrx auxilium

aulcm sine delcciu corrupiionis lenehras
ct in
c.i

sacralfrsimis adjuli precibus per itcr laudinu
rrgiiuni iiieieainur prrtingerc,

sancix Erclesix illumiual,
diuis clarilas perseverai.
elecla, quia ipsc

xternx

bealiiti-

ad cu lesle

ipsum-

Bene cliam

ul buI dicilur
lil

quc dc quu loquimur, Salulare Dci
ct Spiritu

iu gluria Palris

cam

clegil sol juslilix,

nasic-

icgnaiilcui, \iderc, qiso prXSlante, qui cuiii
l'.iirc,

eodcm

reiur

ci ca.

Unde

dicil

David propbela
(

:

/« solc
In
sole,

sanclo

iu Trinilaie

pcrfecia vivit,

pcsuit labernaciiluin

suum

/'»a/.

xvui).

el

rcgn.it

Dcus pcr

infinila

s.eciilonun

sxcula.

boc

est in

bac bcalissima Yirginc aptavii llialamum

Auien.

:

23

SERMO

IV.

1N NAT1V1TATE

S.

MARI.E.

SERMO QUARTUS.
11

IN

NATIMTATE SANCT/E MARIjE.

Calalogi mansiones filioruni Israel,
iis:iue iul uliiniaiii

qux

a

pruna

A odium

veluli qiianulam

moriiferam pcstem vitabat;
Imjtis miiinli blandimciiliii

iiumeranliir, sinuil ipiadragiiita

lenocinia fugicbat.

cum omnibus
Fiilcm

du;e suut. Pcr
«le

lias

mansioncs fesliuavit HcbraMis
ct

reclam custodiebat,
decipiebal, nulla

imlla

iusi-

lerra jEgypii

exire,

ad lerram proiuissioiiis
figuralilcr Clnistianus
tle

piens doclrina

cam
,

religio per-

pervciiirc

Per bas

eliain

vcrsa corrumpcbal, milla pravilas a statu reciiiudiuis averlebal
nulla
iniqtiilas

debcl currere, qui de .(Egypio, boc e»l
sajculo, cupit cxire, et ad icrr.im

pricseuli
id

a

Oei

dilectioi.e

promissiunis,

sepnrabat.

Ab omnibiis

qua: lex vclat scse abili-

cst

ad ccelesicm patiiam
si

pervenirc.

Nec miriini

nebai; omnia quac Scriplura
cavebat.

prohibet
insistcbal
,

smnmoperc
dicbus ac

videatur,
imis ad

sub

illo iiiiineri
,

sacramenlo pcrvcnia-

Quoiidie

oraiioni

regna euelorum
ct Salvator

sub quo etiam
ab

numero
Abraliam

noclibus supplieiter
giliis

Dcum

exor.ibat, nocturnis vi-

Dominus
palriarcba

noslcr typice

in

Dei

laudibus perinaneb.il. Iu liumililate

pcrvenil ad

Hariam Virginem, quasi
Ilas

fundata erat, niinimam se judicabat, ancillam Doi
sc essc
existerel,

ad Jordanem, qusc pleno gurgitc flucns, Spirilus
sancii

dicebal, alque ul iligna in consi ectu Dei
vigilanli cura

gratia rcdundavit.
evaiigelisla

uiiqiie

maus ones

claboraliat. Osiemlebal in
,

Haillueus

liguraliter in
a

Evnugelio suo

suo gressu simplicitatein

in

moiti

puriialein, in

dcmonstrat,
liani

palriarcba Abra- C gcsiu gravilalem, in incessu bonestatem. Sed quis poierit suflicienlcr aul digne pcrfeciiousque ad Clirislum, quadragiuta duas gcncracuiiinerando
i).

cum

lioncs fuissc, narrat (Mutiit.

nem
recta linea per

sanclilalis

cjus

referrc
;

?

Omnis

illnis

vita
viliis

Per bas ergo quadraginla duas gcnerationes ab

virtulibiis cxsiiiit plcna

a pcccatis

vero

cl

Abrabam

quasi per loi niaiisiones

muiid.i. Spirilus sanclus caiu illuminavil, et virlu-

David dcsccndens Clirisms ad Uariani vcnil, cum
pro nosira redeinptionc
•jali

tibus corrobniav.t.ab ulertaie

donms

Dei inebriavit,
nt

in

ea incariiari

voltiil.

Re-

aiquo ab

oiiiui

earnali

deleclatioue purgavit,

eigo ex progeuic Maria exorln refulgct, cujus

Dcum

super omnia diligercl, eiquc
iia

cum

ouini de-

precibus nos adjuvari incnie ct spiiiiu devotissiir.e
crcdinius. Ideo

vutiouc atllixrerel;

nt,

desiderio supcrni amoris

sempcr Virgo Haria cx
quia

regali pro-

accensa, vix eain aliquis in bonis operibus imiiari
posset. In

gcnie scribilur,
fuisse

de slirpe regis David oria
regali

tantum

in

oinni gciile Jmlajorum virluboiioriiin

perbibetur.

Ex

prosapia descendii,
dtixit.

tibus cxcrevit,

sequc ipsam cis
ut

operum
possil

quia veiam de slirpe Daiid oiigiiiem

Pcr

Cxemplum

prajbuil,

reele dc
ila

ea

dici

JuJsa genuit Mari;lm Congrue Jud.ea comparattir spinis, quia scm;ibi in flliam adoptavit. SeDl um exaccrbavil in operibus suis. Bene Scricuiuliiin carnem dc senvinc rcgiu fuit nata, sed per c l"' pi»'a Judaicam geniem spiuis comparavit, quia adoptionem Dei altissimi est lilia. Ex se ipsa Cluiliumanam nalurain cx per graiiam Deus eam
repali progcnie exsiiiit, sed

Sicul spina gcncral rosam,
-

1"

-'

slum D ,:ii in

ei

lioininem gcnuii

;

sed lainen Clirisius
filia;

quasi infligendo vulncra crucnta exslitii, duni pro-

cani crcavil. Esi igitur maicr, et

mater,
lilia,

<;uia

pbclaruin
cffudil.

el

proximoruni sanguinein
ci

crudeliicr
dicit
et
;

veruni Deuui ct
ill.im

venim liominem genuit;
progenic
lerreni

quia

Unde

Dominus

in

Evangelio

Jeru-

Dcus, ut cx ca nasccrelur, creavil.
cst

salem, Jerusaiem, qutv occidis propUelas,
tos qni ad te missi sunt (Maali. xxin).

lapidua

Nobilis

cx

parenii;, sed

De qua etiam
:

longe cst nobilior per graliam

Dei omnipotenlis.
cst
cflecta,
setl

Llias querimoiiiam f.iciendo, diccbat

Deo

Dominc,

Quasi

lif.a

reg

s

Daviil

gloiiosa

allaria tuu suffodeniul, prophetas tuos occitlcrttnt, et
relictus sian ego soiits,
ei

inultocst gloriosior, qnia a Deo est electa. Nobil.s
cst parcnlibiis,
nobilis csi

quivrunt

animam meam

ut

sed lamcu
sc.l

nobilior est moribus

;

anjerant

generc,

nobilior

sanctiialc. Qn.irc?

eam (III Ueg. xix}. Hoc qmul Dominus in rubo Moysi in
i-l

eliain significavii,

flnnnin apparuit.

Quia ab infauta, divina praivcniciiic graiia, ctcpit
dcspiecre lcrrcna, et
nativitalis
strje

Erat flamnin in rnbo,

est in spinis, ct

non crc-

amare

coelcstia.

Ab cxordio

mabatnr rubns (Kxod. m). Kubus

siguificat spinas

tlono

illuminala

supeina: gr;lia\

pcccaloriim Jud.cornni, flanima vero signilicat le-

siuduit visibilia

contemnere

ct invisibilia quaereri'.

gcm

tliviuorum prajcepiornm

;

et sicut flamina

rn>

Deum
b.ii.

cuin dileclione timebal, euinque cuni limorc
suiiiii

biiin no:i

comburcbal

,

iia

lcx

pcccaia

Judxorum

diligcbal; os
dcl.ci.is

a stipeifiuo

scrinone rrslriugc-

oninino non consil nebal.

cilioruni
iu

respuebat, visus
vuliu
ct
liabilu

liominum

Ivgiebnl, seipsam

magis Deo

spinis dieiiur
iliixeril

Congrue igiun sempcr Virgo Maria quasi rosa de fuissc orla quia qnamvis origiuc.n
;

quain bo.i.inibus placcre optabat. Pr.vjicrca irani ct

de slirpc Judaica,

tamcn dtnn per Dei gra-

,

27

S.

MARTI.M LECION. SERMONES DE SANC.TIS.
allena
;

28
ei

ijami peeratis
scvui, \i
lelic
l

el viliii Bleiil

dnm

ulrique

A

mo,

«•

'«"

sccundo loco.quia nulla xquabimr

\iris cl fcminis,

pcrfrcx ronvcrsa-

sive in sandiiate, siv^ iu

prxmio. Deo dicatx
,

vir-

lionis prxbuil

re

illa

dcroiavii

rxcmpla, velul ro^a dccoral spincU, Judxam, imo eiijni nuiversam
veroseipsain pcr dileciioneui Dei
paiieulia con-

gines, adducenlur coclorum llcgi

non pariter scd

posl

cam; quia
,

iuilla ci,

qu.-imvis sil sancia,

quamCxlerx
pnssunl

Ecclts am. Diini

vis sil digna

|ioleril

in

prxmio
illius

parificari.

etproximi
tcrvabal
,

in

omnl mansucludiuc cl

Deo ronscrralx viigines
csse
,

scqnaces

iluni

iiuiorcntiam cl piirilaiein \etbo el

non comiics

;

quia
,

bxc nobilissima Virgo
regina
intcr

opcrc cnslodieb.il, duin cuncia

qux

in lerris

sunl,

douiina cs( inlcr aucillas

sororcs
vir-

pro

uiliilo

dncebat;

qu.isi rosa flagrans suis proxi-

inagislra iuler virgines. Sinc dubio

sanctarum

missnaviier redoiebal,

dum

eis

bonx famse odorcm
:

ginum

csi magisira, quia

cis

bene vivendi prxbuit

prxsubal. Dnde bene illi convenil quoil Spirilus sandui InCaulxis caniiconim dicii Sicut lilum
inier tpinut, tic
fili

excuipla. Esl eiiam inalcr e.irum; qnia eas genuit

cxcmplo sanciarun rirlntum. Dnde Scripiura loquilnr: Unutqtiitque cjus filius dicitur
iiiiiii
,

amiea me

i

iwcr

filia* (Cnnt. n). Pi r

cujut

doctri-

s in

»acn> cloi;uio ucgligeiilcs quique, ei in Dci

teq itur. Certe

11011

soltim virginum, sedcliam
cst ct m.igi-

dilcciioue lepiJi nomiuanlur; quia duin efJeinina:os

oiunium sauciarum fctninarum iualcr

mor cs

uulriunt, digniutc
,

virili

amissa, qnaica inie-

*

slra, quia

supcr omnes mulieres a Dco est clccia

rius babenlur

exieriua

fcm nino nomine nuncu

aiquc benedicta. Cui Spiriku sanctus iu Camicis

panwr. Et qnia Cbristum solummtdn rerbis confin'si niiliidanas le.ilitr, Opcribus vero iuliil aliud
,

caniicorum
amica mea
,

Uii.il

in

magna
11011

gloria
ett

:

Tota fiulchra et

cl

macula
sil
:

in te [Canl. iv).

Scd

sollieiltidines
iioini;ianlur.

scclanlur

;

rcctc

11011

Tilii

,

sed

lilix

ciim sciipliiiu

Nemo
bxc

est sine

peccalo

:

nec etiam

infans, cujut tila csl unius
xiv); quid csi qtiod

diei

tupcr lcrram (Job

Digne sima Virgoilaria inter

igilur sicut lilium inlcr spinas, sic bcatisfilias

sanciissiiua Yirgo tota pul-

csse perbibetur; quia

chra essedicitur, iu qua
Alibi

macula non babetur?
non sunt mundiv in
:

qiiamvisde radice luimanx

fiagililaiis processciil;

quippc

lcgiltir

:

Siellaj

coii'

quanivis dc stirpe morialitati* prodieril , quanivis de naiura vitiata exierii ; lamcn duiu fiedilalein
Ituuiaiix vitx

speclu Dei

(Job x\v). El alibi
111).

/11

multis o/fendimus
ait
,
:

omncs (Jac.

Et Joanncs .ipostoltts
,

Si dixe-

despiciendo
;

,

ad cuclesicm se erexit

rimus quia non peccavimus

mcntimur

et

non

(aci-

pu.cliriiudinem

duni nigrcdinem JuJaicx conver,

mut

vcrituteni

(

1 Ju.n. 1).

Htionil vilipendcndo
c.uidorem conscrvavii
sec.ndo, seipsam
111

corde el
;

rpotc

intin -iliJC

SeJ tamcn bealissima Virgo Haria, sicui a Spiila

diim supcrbix inoiiem dc- „ rilu saticto toia pulcbra cl siuc niacula dicilur,
cl a saiictis

convalle hnuiiliutlis plautavil:
opiuiouis proximos stios,

Palribus prxJicaiur, quod de nullo i!io
igitur

quasi lilium odore

bonx

sanclorum creditur. Dccenter

cam

sine ina-

itno oiiincs fidcles, refecil.
I lii

Uerie crgo

iu

dignilalc
virgi-

cula Spirilus sanclus prxdicil, quia illam prxvcniens
a pectalo prorsus purgavit, ct fomiie pcccati

comutilalur

,

quia ab inUntia

candorem

nitalis aniavit, ct uieniis muodiliara cuslodivit, pcr

liberavit, alque

abomni
l.iuluin
,

illicita

cogiiationc pciiilus

qiiam ouinipoteiiti Deo prx cuuciis virgiuibus placerc mcruii, sicut Sci ipiura dicit
ct prxdcgil eain (Psal. cxxxi).
:

iuiindavil

;

iu

ul ei

posimnduni peccanJi

Llegit

eam

Dettt,

occasio nullalcnus cxstiieril. Dlide bealus Augusii-

Elegiteam videliccl

nus Jicit(Mi)

:

i

Exccpi.i ct sacratissima Virgine, si
,

pix

aliis
,

virginibUJ

;

cl prxclegit

cam supcr omncs
,

omncs

sancti et sancia: in uiiinn congregareulur
eis,

ct

virgines

privilcgio scilicct

majoris digniialis

ac

quxrcreturab
sponJercul
,

siugularis

dileclionis

:

quia

ncc
,

ei

prima similis
ei assiiuilari

nisi

an pcccaluni baberenl; quid rcquod Joanucs ail? Si diierimus Ilxc aulcm Virgo glu-

aliqua visacst, nec sequcus crit
possit, dc
1

qux

quia peccalum non habemus, nesmelipsot seditcimus,
el reritat in

qua eiiam beatus tlieronymus
inicr oinncs

dicil:

nobis non est.

1

Invenitur prima inlcr piiinas siiinmi Regiscohor
»

riosissiina siuguUti gratia Spiritus sancti esl

prx-

tcs.

Prima diciiur

virgiucs sunimi

D

venia aiquc rcpleia,

111

ipsuin babcrcl sut vcniris

Itcgis cobortes,

non solum leinporc, veruni ctiam
rcgis curia

frinlum,
111:1111111.

qucm ab

inilio nninis

crcatura babuit Doulla

diguiuied saucliiale. In sumiui nitur pnma, quia super oiuucs virgiues, imo etiam bitpcr omnes niulieres est licnedicia. Ucvera stiper qnia intcr omncs oniiiCb mulicrcs csl benedicU
,

iinc-

Uecle ergo dicitur et absquc

dubiusinum
,

tione, lola pulcbra, ct sine
ctijtis

macula fuisse,

iu

Vcrbum

Palris, pcr
,

quod facta sunt omnia
ibiqtic

dignaium cslJcsccndcre
salute
Im111a11il.1ic.il

pro totius muudi
inisci icorJtlcr

reminas

gloriosissimum

Dco

virgiuilalia

munus
studnii

nostiain

silii

obUilit prima.
inveuiri
iuiiuri.
,

lu sumuii Regis cnria priuia dicitur
iu

conjtiiigcrc.

Mibilomlnus loia pulcbra et tinc ma-

quia

tcnis augelicani

viUm

cula fuil, in ciijus ulero Dei Filius nostra carne sc
iiiduil,
iit

qua pro noslra rcdeinplionc passus
alquc infornum, qnanivis
,

csi,

Cnde PropbcU ail Adtluecnliir eum: «roxlmw ejui ujferentur libi
:

rcyi virgincs pr.il

scut voluil, etcuin qua liosicm auliquum poteuicr
debcllavii
atiinia
,

(Vtal. xli).

Cx-

illuc in

sola

tcrx virgluei adduccnlur regi Domino, non in pri(10)

dcscendciil

spoliavil, cjusque spolia |iosl

De

iiaiura elijratiu, contr. Pclag., n. 12.

,

,

2'J

SERMO
ii l

V.

DE

S.

CRUCE.
supcrnorum
,

30
civinin.

rcsurrcciioncm suim quadragesimo
stil.levavil, cainqiic,

die ad ccelos

a

dlvllia

Satis pulclire dicitur

crcilimus, iu xlcrna beatilu-

paradisus

quia ipse cst rcfcclio ct suavitas ad sc
,

dine collocavil.

Sinc duliio loia pulchra et sinc
ci gcnilricis digiiilatcm oblinuil,

citrrciililins

atquc omuibus

in

ccclo inancntibus.

macula

fuii,

qux

lileo liorlus dicilur

dcliciannn, quia ipsc cilms esl

et virginalein
rii,

pudiciliam non amisil. Virgo pcpeilla

Cl juciindilas oiiinium coulcslium ordinuin

bcalorum

quia virgo concepit. Beata

fecundiias, quae

spiriluuin
Igilur,

,

et

unimaruin omnium sanciorum.
,

pariendo miindum

illiiiiiinavii, ccclos

hxredilavil,

fratres dilcclissimi
,

si

ad bas delicias,

damna angelorum
illc, qili

ct lioininum rcparavil, ct

lamen
vcnier

de qnibus loquiuiur

sciliccl

ad Cbiislum, cupimus

vclamina virginiiatis

non

pcrdidil.

Felix

pcrvcnirc, »eces»e est ut

illi

cnm

onini devolionc

sinc liuniano scinine gigncrc novit, cl corcsi, ct

sliidcamus scrvire
saiionc placere,

,

eique in omni nosira convcrlola

ruplionem ignoravil. Felii certc
dignissima haec sempcr Virgo
,

omni laude

illique

qux

ccelestcm pa-

rcctc ciiui Proplicta

possiinus diccrc
csl
:

menlo adhxrere, ut Mihi uutem
:

ncm,

id cst

Clirislum proiulit sxculo, dc quo sanin ccelo. E.v
,

adliarere Deo

bcnum

pouert in Domiuo Dco

cli angcli

reficiuntur

se ipsa

protnlit

lpem meam (p sn /.

L xxu).

Ac
,

si

dicerel

:

Mihi

vi-

inimdo pancm vivum
fidclium
gilluin.
;

de quo rcficiuntiir

animx
si

Jetur delectabile et uiile esse, muuduni conlem-

ci

lamcn non pcrdidil
eisdcin Canlicis

virginitaiis

B

|ierc

Dcoque adhxrere

atque

in

eo spein

meam

poncre, magis
dlcilnr in
:

quam
til

in

lcmporalibus bonis

qux sub

Uude
c'usus,

Horius con-

onuii

velocitaie
cst

constnnt,
ei

ad nihilinn devenire.
caslis moribus,
,

fons
iv).

signnius.
Oniiiiiio csi

Emissiones lum paradisus
liortns dcliciarum
,

Dignum
eumqiie
prius

ergo,

adhxrcamus

(Cnnt.

iu

quo

sequamur

sanctis

aclionibus

mundalis
,

plantala sunl oninia gnnera

Qorum
neqtte

,

el

odoramenia

pecioribus ab immundis el ncfandis
,

vanis

sanclarum virtuium
niillaieniis possit

:

sic
,

perfccte conclusus, ut
ullis

ac r.oxiis cogiiaiionibns

qtiia

neiuo polciil euin
isiis

violari

cogilatio-

digne contemplari
virtuiibus.

,

ncc perfecte sequi sine

nibus sivc insidiamm fraudibus valeat corrumpi.

ln

sua

namque
,

esseniia sanciissimus

dum per bona cxempla mulios populos gignit , quasi hortus gcrRccte horlus conclusus dicitur, quia
ininans pulcbros flores cmillii. Fons etiam signalus
s-gillo

esl alque sublilissimus

nec poleril

eum cernere

tolius

Trinitaiis exislit

,

ex quo

fo;:s

vilx

iinmundus oculus. Ad ipsum ergo mtimio rordc et pura niente acccdamus, illiiin prx omnibus el snper omnia diligenics , eum in omnibus ci pcr omnia
amanlcs,
ipsiqne

prticedii, qui el angelos in ccelo ex se ipso pascil

cum omni

inslanlia servieiiies,

ct fideles

,

ne laxniiur

in

via btijus saecuii
in

,

reficii.
:

p

De qua
biberit

fonte ipsc

Dominus

Evangelio

dicit.

Qui

q«j et se ipsum nobis aliinenlum prxstat, ne deficiatnus in hnjus iniindi via, el prxmium servat, de

e.z

aqua quam
iv).

eijo ditbo ci,
illitis

non

siliet in trler-

qno gaudeamus

in ccelcsti

palria.

Scd quia innn-

nvm

{Joan.

Etiam

uleii emissio, sciiicct

Clirslus, omniuni siipernorum civium esl paradisus. Paradisus

Grxce

,

Latine hortus dicitur. F.den
delicice;

meris exigeniibus culpis, indigni stimus cojleslibus donis, auxilium iiuploremus bealissimx Marix semprr virginis, quaienus ejns sacralissimis precibus
ct

Uebraite

,

Latine interprcianlur

quoe sunul
in

meriiis mumlaii ab

omnibus pcccalis

el viliis

juncia faciunt horium deliciarum. Congrue

hoc

loco horio comparaiur Jcsus Cbristiis, quiaquainvis
in divinilale

sua
,

cum

Patre et Spirilu sancio

sit in,

csse participes aeternarura deliciarum, cl pervenire ad gaudia xiemx bcaliludinis , tbique vidcre eumdem Jcsuni Cbrislum Filium ejus re-

mereamur

circtimsrriptus

latnen ila est ciiciimsciipius
,

ul

gnantera in dcxlera Dei Palris

:

ipso prxstante,

qm

ntinquam pervcnirc possil ad cum hyporrita
rcticus.

lias-

cnm eodem
perfecla

Patrc ct
cl

Spiritu sancio iu Trinilale

Judxus, sivc paganus. Recic dicilur horins
,

vivit

regnnl Dcus.per omuia sxcula

dcliciarum

quia in

co suul oinnes dclicix atque

sxculurum. Amcn.

SERMO QUINTUS.
DE SANCTA CRUCE.

Idco,

fralres cliarissimi,

Domintis noster Jesus

D

sioncm Patris
posl

sui.

Audiamus
irc, cl

igilur

ab co, qualilcr

Chrislus de ccclis

pro nosira salutc ad nos dignaius

eum debcmus

ad ipsum perlingcre, ut
essc. Ait

est descendere, ul iierum

nos de lcrris ad ccclum

ubi esi ipse, et nos per ipsum possimus

reduceret posl se. llac de causa pro noslra rcparatione usque ad

morlcm

voluit humiliari, ct crucis
ini-

enim: Qni vull ponl mc venire, abnegel semeiipsum, el tollat cruccm suam, el sequalur me (Matth. xvi).
Prius crgo semelipsuni debet abnegaie,
qtti

dcspectionem
ntici,

paii, ul

nos libcrarcl depolestate

posl

et

per se ipsum qui

cst via, vcrilas, ct viia,
itl

Chrisium vull currere.

peiducerci ad xtcrnam bcalilitdincm,

csl

ad

vi-

Scd

qtiil csi

scmciipsum abnegarc? Propriis vide-

,

31
llirt n or.li:»
iii.il
i

S.

MARTINI LEClON. SF.llMONES DE SANCTIS.
or.it,

3i
tu

n

iimiiiare.

L'i

qul supcrbiis
nil

ct

A

(iniis

in

araarissimas aquas millciis, slalim eas

proxiu

is iiiis

inferebat, couversui

Dotni-

niuii,

non

s

linn amicis,
ITlc

verum etiam inlmieis pro
tcro
c,'ti

dulccdiuem diviua virlule convertit [Exod. \\) (17). Inlelligitur aniaras aquas liabure figuram lcgis et
liltcra occidenits,
cis, ct

\irlms

l.on.i facial.

anlca iracumlus

quibussi mittatur confcssiu cru-

crai. sc ipsimi in

rxhibral,
t:.i.

tia ui

omnibus mansuelum nc benignnra omnea xqnanimiteroi paticnicr fe-

jungatur sacramenturo Domiuicx passionis

tinic

eOiciunlur

aqux mirx

suavitatis, et amaritudiv

lulem qni piius crai luxuriosus, tacnlo el rorpore btude.il ssj eastus; ul non solitin laclu
Is
<

liitcrx rerliiur in
lis.

dulcedinem inlelligeutix spirilua-

(Inde scriptum cst: ContihuU
et

Dominus popuio
xxi). Al.u

non olluatnr corpus, ted ctiam nec immunda cogila'.it»nc aniniits. Qni avarilix dcdilus erat, aliena nni co leapiscat,
libns
1 i
:

legem

judicia,
scr.su,

et

lenlavit

eum [Exod.

quuquc
in se

quod aqux niirx amariiuJinis,

ligno

i>to

an on- Chrisii propria indigeu-

susccpio, dulcessunt, indicium erat, aroariiucrucis quaudu<|uc esse

1 uat, pauperlatem diligat, <liv:tias contcinQul hnjusrooJi propriis roluniaiibus renuntial, procul dubio semclipsmn abnegat: scd lamen ad

dinem genlium pcr lignum
cunvcrtciidatn
in

nat.

dulcedinis usum.

Sciendum autem

juxla
Isracl

supcriorem scnsum, qtiod primo ductus cst
ad aquas salsas alqtte amaras, ct ligno

Bsrferlumnon
btu:t!

sufliiii, nisi

accrpla crucc post Chii-

mona<l

pergat.
csl utteeni rerrei

stralo a

Domino, dulcius cffcclus

:

poslca vcuil
a.l

Sed quid
moriiftcare.
est

scmeiipsuni

vi<lelicel

funtcs.
gis,
in

Primo enitn populiis duciiur

liitcrain lc-

bypocrParum

Crucem fcrre, ; cruccm
si

cl

non mori,

siinnlalio

qua iloncc pcrmanei, ab amariludina non
eOecln fucril,

auteni

ferrc, ei
a<l

muti,
scrvi-

poicst recedere, ncc Evangelii dulccdiucm gustare.

aludium

c-4 Dii scrvo. inii.

Quicunqitc crgo

Cum

vcro pcr lignum vilx

tlulcis

ct
le-

tnicm Dci accedil,

nombim

a peccalis ct viiiis

iiiielligi

lex spiriiualilrr ccnpcrii, lunc
cl vcniiur

de vctcri

n orilnr, crucero vidctur fenc, scd
noii scquitur. llle

lamen Cbrisiiim

slamcnio veuilur ad novum,

ailduodecim

ergo veraciler cruccm porlat, el

apostolos, quos fontes Scriplura

memoral, cx quiIlii

Cliris 'iiiii sequitur, qui
tis et riliis

sxculo rcnuntians, a peccabcsc forlitcr

bus Gdelis plcbs dulcissimam sufficienter aquain,
scilicet spiritualem

recedil, el in Dci scrvilio
voltinlati iu

docirinam baurii.

ctarbores
so'-i

Blringil,

proprix

omnilius conlradicil,
i
I

requirtiniur B"ptuagiula

palmarum, qnia non

aiquc liumililcr scipsum iniperio magistri,
abbaiis,
potcrit:
suhji.-it.

cst

duodecim
el
alii

apostoli

Qdcm
<|t:os

Chrisli pncdicaveruni, seJ

ble cum Apnslulo rcclc dicctc
atiil

scpluaginla missi ad prxdicamlum verbuni

Ifiai

aulem

gloriari

,

niii

in

cruce
,

Dci ferunlur, per

palmas viclorix
isti

Cbrisli

Homiui

notlri Jeiu Chritli, ver qttem mihi
lili

mundui

tnuudus agiiosccrci. Siquidem ct
les septuagiiita

duodccinlfun

erucifixusest.et ego miiu intlo! (Co/. vi.)
cst mutiiliis

sinc dubio

palinarum arhorcs irriganlcs, apo

cruciHxus qui niiiudum despicil
Et

cum

stolicam gratiam pra:figurabant, dccuplaio rigantr,
ut per

suis

obleclalionibus.

econverso:

illc

est cruci-

sepliformem Spiritumdcmum legisDecalugu;

ilxus iniindu,

qnein causa amoris Cbrisli
ul

mundus

impleatur.

oJio babct. Coniingil aliquando

bumo mundum

Per

bujtis

eliam sanclx crucis mjstcriam typico

non lencat mcntc, sed laracn mundus euni cumsuis
occopationibus adstringil,el mortuus cst

dcstriiuiitur
olint

dogmala

philosophorum.

Nam

quoil

hcmo inuu<li>, et mundus quasi vivus cum conspicil, dum alio iuleulum in suis aclibus rjperc contcnjit. SedPauut in lits uiundum non cupil, ucc mundus eum
;

/Egypius diversis plagis corporaliier
in

affligiiur,

boc

nnbis

modu

spiritualiier

ag tur. jEgypins
iu

quippc

furnia est sxculi, in qua

aqux verluntur

sanguiuem imperio Domini. Aqux .£gyptix erralica cl lubrica lur,

dtiobiis

rel

:

mortuis neulcr neulrum videl. Ac si JiccNec cgo nnimli aliqnid cupio, ncc ipse Biium
in

philosophoriiin
saiigtiineni

doginala inlclligiinvcrtnnltir, quia in

qnx

inerilo in

aliquid

mo

cognoscit.

Cruccm

ergo,

sicnl jaui
,

rertiin causis

carnaliter scntire probantur. Se<l ubi

Bupradicliim esi, ferre, Beiuctipsum cst mortillcarc
visil
T

crui Chrisli huic roundo lumen veriialis ustendil,

iii.i

conicmncrc,
isli

Invisibilia aiiiare,
cl

jiigum

<li-

D

bujnsiiiodi

cum

correclionibus arguil, ut cx peona-

Ec plinx Cln

suavc,

onus mandalorum ejus le\e

rum

qualilate propria agnnsc.it

qux prave
In

egit.

ciin nnmi dcvotione portare.
C.loi ictmir

Per banc eliam crucem, jubeuic Domino, silex
vivifica
luit

ergo ct nos, dilcciissimi, in

aquas jccit Uoysi officio(<8).
mausionc,
scilicct

tricesima

lcrtia

eruce Domini nostri Jcsu Chrisli,

qux

digna

Cades, Uoyscs offemlii

Dominum

porure prclium
diabolui csl

btijus tnuiidi,

per cujus mjslcriuin

propter aquas contradiclionis, ct prohibelur Irausire

viclus, cl

muiidiis redempius.

Sum-

Jordancm

et

intrarc lerram promissionis. Per-

mopi re nol
Qcia non

i

cst glnriauiium in ea,

quia ejus bcuc-

lurbalui enim populi
percussit, qnasi
illud

tniirmure dubilanter pctram
Dcits

siiui

rcccntia ncc noviier invcnla, scd ab
el

faccre

non possct, ut

antiquo Dguris
nlrata.

xnigmalibus prxostenia ac inonrecit,

aqna de pclra proOucrcl (<Vum. xx). Scd qnld hic
lidcs

Ula tlutccs figuralitcr ai|uas
in

quando
scili-

Muysi insiuiial dubia,
<!<

qux aquam

lituhaveril

Dominui

quiuia mantioue liliorum Isracl,

ejiciendatn

pelra? In hoc procul dubio prophe<lc

cct llar.i, Uoyti llgnum ottendii,
'"
I

quod Uoytes proII.

liam inlclligimus
(18)

Cbrisio.

Dum cnim

Moyscs

iu

,

Qniriiiif. V.xoJ.,

r.

Isid., QihciI,

i.t

.Viimer., c. 3"5.

:

:

55

SERMO

V.

-

DE

S.

CRUCE.
prnprii
singulis
i),

3t
grati.i

Scripturts sauctis aliain atque aliam pro efficienliis

\

qncin.i Ini

scrvetur>

cattsarum pcrsonain gernt, nunc lamcn populi Juilxoruin

Angelus ad Virgincm {Luc.
iniltiliir.

prophcia al viduuni
scd

sub
in

lege

posili

personain

siguificabat,

MullX

vi.ltix

crant,

nna Oiniiilms

eiimquc

proplietica

proniiniiaiiono

figurabat.

anicfortitr. (25) llxc vidua

N.mi sicui Moyses virga, per
erncis flguratiir,

quam
sul>

ligntun sanctx

petram percuticns do Dei viriuie
populus, qni
legc pcr

abstinrntia corpoiis dcfiiiiiur, sed virtntc signatur (24). M.igni meiiii Itx-c sancta vidua fuit, quia qu.iutvis famos
cssct niaxiina in onini tcrra, illius tancii cnra

noii laniuin

dubitavil;
il.ita

ita illc

Moysem

Dco

tcncbaiur, Chrisluui

liguo afiigens, euni Dei

nmi

dcfint, dimi

propbeiam ad alcndam cam
s gnilicai
:

niisil.

virtiitcin essc

non credidit. Sed sicut pcrcussa pcira
plaga

Sauctain

quippe Ecc/esiam

hxc

vidtta,

manavit nquain siiicntibus. Sic
passionis effccta esi vitu
anleni pctra

Doiniuicx

qux nmrlc
lur, sc
I

viri sni, seilicet Cliristi, csl

vidnata.

Non

rredciitibus (19).

Eadcni
figuram

crgo oliose bxc vidui intcr multas viduas prxfcrraliooabililer cunctis prxpoiiilur.
vel

qux aqnain

cvoniuit, Cliristi

Qux enim
Eo
pr;c-

babuit, quo aperto ciincta
ii t

profluxeriini, ad qucin,

lalis vidua,

ubi invenitur, ad quain tantus pro,

eniauarct credenlibiis graliam, vclut virga lignnm
accessit. Perciissa

plieta, qui

ad cocluni raplus csi

dirigilur?
est

crucis
vit;

eniin

pelra, fons

inana-

sertiin

leinporc,

quando clausum
iu

eoeltim aunis
isti

percitssus in crucc

Cbristus sitionlibus alque

"

liibns, el
nisi

ntcnsibus sex. Qui siint
illi

ires anni,

credcnlibus lavacri gratiain cl donuni sancli Spirilus cffudil. Petra ista figiiram Clnisti babuissc pro-

fortc

quibus Domiiiiis

lcrram venil, ct

bal Apostolus, cuni dicil: Bibebant autem de spiritttali,

Ecce

fruclum invenire non potuii? Unde scriptum esl tres anni sunt,ex quo venio quanens [rurlum

consequente eos pelra

:

petra autcm erat Lhri-

in ficuinca liac, et
liac

iwn invenio (Luc.
Prccul

xni).
:

(-2.'i)

(l)c

sius (I Cor. x).

Quod

atilein siliens

populns aquam,
jnlici

muliero novimusdivissc Salomoncm
quis inveniet?
el

Mulierem

inurmuravil advcrsus

Moyscn, tl propterea
qtia

fortem

de uttimis finibus

Deus

ul oslendal ei

petram cx

bibat; quid hoc-

preiium rjus (Prov. x\xi). Prcliuin sauctx Ecclcsix
et prjrrmiii.il

significai

uisi (20) quia

bx Moysi advcrsus cum
IHleram
mortiftcai?
esl Cbrisliis;

Cbiistus esl, qui

ile iiltiinis

Guibus, id

mtirinurat,

qu.c
ci

secunduni

est dc ccclis, ad

cam

vcnit, eanique prelio proprii
esl.)
:

Oslendii crgo
adduxil

pclram Mnyses, qux

sanguinis sui

mercatus

Hxc

est profccto
stcrilis qute
:

iila

eum ad ipsum,

ui indc bibai el sitiin suain

vidua, de qua dictnm est
paris
:

Lalare

non

rcficiat (21). Ilanc igitur

carnalcm de Clnisli diviin

ernmpe

el

clama qinv non parturi»
ctiam

quoniam

nitate

desperationem
alliludine,

Deus jubet mori
carnis

ipsius
iu
'

mulii

filii

deserliv,

magis quam ejus qua: habct virum
illi

Cbristi

cum niorlem

Moysi

{tsa. liv).

ISene
et

per prnphetam dicitur
eris

:

nioiitem
significal,

itnperat fieri. Sicul
ita ct

enim pelra Cliristum moiis Christum indieal. Pelra cst

lgnominiiv

vnluitalis
le

tum non

memor;

qitia

ego Dominns sttlvam
ill.i

facio {ibitl.). H.ec est igilnr

liumilis fortitudo,

mons euiinens
:

altitudo. itaquc ut

vidua, proptcr
verlii

quam

cuni sicciiascsset in tcrrls
suiii destinatj.

ipse

Dominus

ail

Aon

polest civitas abscondi tupra

ccelestis

prophcix

Undc nec
Clausum
sed
nisi

montem
lcs

posila (Matth. v); se scilicet
in sui

monlcm,

(ide-

nol.is vidcinr illius

persona esse mcdiocris, qni ari.
verbi
ccelcstis.

aulem suos

nominis gloria fundatos, asse-

dam terram
tlivina.

rigavil rorc

rcns civilatem.

Prudentia cnim vivit cainis, cutn
buutilitas iu cruce
iiaiiii{tie

quoque ccclum non

liiiinana potcslale reseravit,

lanquam petra percussa Christi
tonlemuitur ab
lixus,
incrediilis.

Quis eniin polest aperire coeliim,

Chriin-

Cliristus

cruci-

stus, cui quoiidie cives Ecclesix

cumulo congreg
ncc

Judxis siquidein
Cor.
i).

est

scandalum.geiuibus vero

lur de peccatoribus?

Nec rnim humanx
non
deftciet
iit

virtut s csl
lectjtlnts,

stultitia (/

Prudentia ilerum carnis nioritur,
emiiienl/a Cbristus excelsus
ct gcnlilibus

dicere

:

llydria

farino:

id

ciim tanquain montis

fSl vas, olei

minuetur

usqite

dicm, quo dalarus
(///
Iieg.

esl

agnoscitur

Ipsis

enim vocatis Judxis,

Dominus pluviam
Quid
esl

super

terram
,

xvn).

Cliristus Dei snpicntia Csl, et Dei virtus.

DoSarcptana colligebat D ininus pluviam super leir.tm, nisi usque in diem, quo desccndet Dei Filius sicnt pluvia iu vellus? (/// Reg. xvn), banc adorandam criiccm Cbiisli
cst

auieni, usipie dicin

quo daturus

Duo ciiam

ligna

qux

vidua

significabant,

sed cx duobus constat.
ruin
tur

qux non cx uno construitur Ex ligui noiiiine el

ligno,

(Ps'll. L\X1.)

ligno-

In Scriptiins quippc sub fignris
jaiii

ista

lalenl; scd

numero signuin crutis cxprimitur. Claudcbacoclum quando fanics erat, quia nulla erat coDivinitaiis ubertas; sed leniporibus bis,

viriuics ct beneficia crucis

patcnt.Qux benc-

ficia?

Rcgcs videlicet
criiceiu

in
,

Chrisiuin crcduiil, ct haiic
depositis coronis ac flexis

gnoscendx

sanctissiinain

quibus faincs

omne

geiius

urgebat liumanuin, ad
Yidete, fralres,

gcuibiis adorant, qni

prius odio liomiiiis ejusdein

viduam dcstinatus
(19) Ilxc ex eod.

Elias csl (i2).
Isid.,

Domini

noslri

Jcsu Cbristi gravissima Cbrislianis

Qikts/. in F.xod. c. 2i,

(20)
t liisi

Locus depravatus
quia
si

s't reslitticiidiis

ex cdit.

quis est

qiii

legens Moyscn niiirinural

adversus euni, ctduplicet ei lex qu.c secunduni litteram est scripta; oslcndil el Moyses pelrani, qui csl Chrlslus ct adtiucil cum aJ iosani ut indc bibat
et rcficiat sitim suaui.
>

(21) Itursus cx Qkits/. in Num. ubi supra. (22) Ex D. Aiubios. De vid., c. I, n. 5. (25) llaec e'x c. 2, ninn. 7. (21) Jam ex cap. 3, num. 14.

(25) Qiuc brosii.

parcnlbcsi inciudimus

nou suut Ani-

35
tormonta irrogabanl. Pcr

S.

MVKTIM

l.ECION.

SERMONES DE SANCTIS.

3C
in

viriiiioin

ejusdeni sanclae

A

perfruendo.

Hagaa cigo

niorio Cnigeniti pr.c-

rrmis
alriuni

loiiis
siiiiiu

armalus

illc

ac superlms, qui iu pace

stiia siiul nobis, sciiiccl ut

redirc nobis iu palriam
ponliflcis bis qui

cnstodire, el vasa possidcrc vldebalur
;

liccai, sicul oliin in

morle suiiimi

{Lnc.

xi).

josic et raiionabililer rineitur

rasa

ad tiviiaiem rcfugii coiifugcranl, sccurc ad propria
rcineare Ikebal

srilicct

corda
;

fidclium

In Vpiibus

babilabal, iliri»
vi-

[Nam. xxxv).
iiiiraiidiim est
,

|iiuniur

arnia in quibus coufldebal, superbia
,

Scd inler bsec
cujus

fralrcs cliarissimi,
et

dclicd 01 dolos

frangniilur; litimaniiiu genus

Dco

cur Dci Filins qui

nnuquam

peccavit,
,

ab ore

reconciiiaiur, leiupla idolorum deslruiiuiur, sancta

meudacium non
in

processil

iani pie

tamquc

Ecdesia roboralnr, ChriBiiani
p.<*a:ii,

in fldc

solidaniur;

miscricordiler pro nobis pcocainribus

cruccin a-

co

r|iiO'l

Idola

adoraverinl, coilfuuduntur,
inferi destruui:tur, ia,

sccndcrc, ct

ca inori

volneril? Niiiiquid noslris

Judxi scandalisinlur, pnrtaptivi qui diti
ei
illic

ezigenlibus meriiis ad nos venire, ci de manii liosiis aiitiqui

dclinebanliir

ad perpeliue huis

nos dign

ilus est

redimere,

ut

perve*

p.uis requieiu lransferuniur,janua paradisi ape-

nieudi adtcelum rcctmn iler oslcnderet ? Nunquid
aliqua bona pnecesseraat opcra, pro quibus tnerer.

rilur,

dainna coelcstium Ordinum reparanlur
liosics

,

d;e-

monia reprimuniur,
vilcr dicam,

superanlur; ci,

ui

bre-

rcinuraccipcre lanta
ut Dci

ci

tam mcomparabilia dona,
cruce ponarct pcccata
I'a-

sinc

illa

iiulluin

sacramciiluin perfici

videlicet Filius in

lur in sancla Ecelcsia.

noslra? Nou illum procul dubio ad nos dc siuu

Hlius eiiim signo

sacrosanclum

corpns Clinsii

tris

fecil

dcsccndcrc nosira sanctilas, sed

illius

couseeratur, Ecclcsia DcodeJicatur, saccrdoics ct i uucii graJus Ecclesisc ordinanlur, infanlcs baptisaiilur,

suinnia cl incouiparabilis pictas.

Quod ad nos Dcus

Pater euiudem
linin

unigeiiiiuiii

sibiquc cooeicruum Fi-

pucri

ci

idolcsccnlcs ab cpiscopis

sacro

siium misil; quod nos dcpoiestate inimici rc;

ebrismalc

iu li.le

couflrmanUir, cibi liJclium sanChrisliani popnli

ilcmil
liidii
;

quod cbarilalcni suain cordibus noslris

iu-

ciilicaniiir,

omnes

benedicunlnr,

qun.l nobis agiiilioncm sui Iribuil;

quod

in-

frontcs ulriusquc scxus et Xlalis niuniunliir.
cst illud
:

Unde

iroilura regni coelestis

apcruit; quod ad
,

couicm-

Nulla salus

est

iu

doino

,

nisi

cruccm

plandam

sui

faciem nou iniromiitit

nns nostris
Sicul noita

iminit liomo super liininaria. licvera nulla salus esi
in doino, id est in
ina;, nisi

meritis, scd ejus largissima bonilas
Btra providentia

fuit.

corporc, quoj esl babilalio ani-

non

suniiis iu

boc sxculo nati,
,

sancUD crucis signaculuin portaveril in frontc. Pcr viriutem qnoque illius a?gri sananlur,
inoriui

nec noslro arbitrio dc tnanii inimici icdcmpti
nostroconsilio spiriiuaiilcr legencrali.

nec

Ab

ipso

enim

rcsusciianiiir, cajci

illuminanlur, leprosi

^

ex

nilijlo

sumus

creaii, ci ut ei
ct ut

servianius spirita-

mnndantur, paralytici curanlur,daemones abobscssis

Iitcr

inslrucli,

coeluin

asccnderc possiums,
ut
,

corporibus climinanlur, ferx in mansucliidincm

convcrlunliir, scrpcnies fugaulur, ignis exstinguilur;

Ab ipso etiam accepimus, abcxsilio ad pauiam.ab inlimls aJ supcriora
imsericordiler adjuii.

a

•dullimum vero prospctilas tribuimr,

ct

omnis

uiseria

ad lcicitalem,

de lcnebris ad luccm, de

adversiias rcpellilur.
Graii.is igitur, dilcclisiini
,

Iribulaiione ad paradisum valeamus asccmlcre.

agamus omnipotenti
crucem Jesu
Clirisli

IIoc

idcm Sponsus, sc
asseril,

I

cct

Dco,

qui pur

passioucm

ct

Chrisius,

cum
dicil
:

liguraliter

Dominus noster Jcsus spousx, id cst

tam iiinumorabilia bona prxslilit Mulia bona absmlit nobis snperbus Adam pcr lignum prxvaricationis , sed nuilio
Filii BUi

taula ct

sanclx Ecclcsi.T,
te

iiniverso iiiuiido.

(Cant. vm). Quid

Snb arbore malo susc.lavi persrborcm mali nisi sancla
,

crux designatur, qux

malum
tic

illud sustimiit,
:

de quo

niajora dcdil

nobis

liuinilis

Cliristns

pcr lignum

eadem
(Cunt.

spons.i iu

supcrioribus dicit
dilectus

Sicut matus
inter filios f

sancUc crucis. Tanla enim
Dei et Vlrginis.Filio,
sufficcrc possei

fuit

Immiliias iu Clni-lo
suis ad salulem

intcr lignn
ii.)

titturum,

meut

qux omnibus

Procul dubio sponsam suam Cliristus sub
;

: sicut in primo boniine lania fuit superbia, qua> sibi ct suis postcris noceret. Non cst

arboro

malo suscitavit
sibi

quia

in

cruce pnsilus.
,

D

Bubdilam

Ectlesiam ad vilsm vocavit
soliiciiavil
illo
,

ct

ad

autcm invenlus intcr liomiues
sct implcre, ut

aliquis

,

qui boc posmcriiis Dco
,

bcnc

operandura

bomincs

vidclicei

suis

surgercl, cl
siirrcclioiioin
libel iu

cum

se

somno moriis cruciligcnsad novam rout a

posseni

rccouciliari,

nisi

leo

de iribu.Juda
,

qui

properarel. lindc ct Apuslnlus
dicil
:

cnict

apcruil libriim, ct solvil signacula cjus

implendo

aiiima morliio

Snrge qui durmis,

inse

oniiiciiijusliliaiu

(Apoc. v), iJ csl coiisuuimaliuniiliiatcin
,

exsurije a morluis, et illuininnbtt tibiClirttlus (Kplics.
v),
iJ

lissimaiii

ulque perieciissiiuam

qua

csl luccbil

tibi.

Quas crgo,

fralrcs cliarisrefcrre,

niajorcssc inrn poteal.

Nam

alii

liomincs dcbilorcs,

simi, gralcs omnipotenli

Doo valcbimus

id csi eulpabilcs eranl, el vi\ vcl

uuicuiqiie sua virlus

qui nobis peccatoribus uibil boni nicrentibus tauta

bumilitas

BufDcicbal.

Nullus crgu eorum
n

bo-

dona dignaius
euradcin

esl Iribuere

!

Qno bonore,

vel

quibus

siijin potciai uflerre sufliciciilcm uos
lioui.

oncilia-

Kcgem oronium
etiain

Bseciilurum lamlibus dignc

Scd Clmsiiis Dcns
fnii boslia,

ei

liomo

Biifllcicus el

pcr-

lionur.irc possuinus, siue

quo uun solum
,

nibil boni

U

la

qul mullo sinplius est liumilialus,

ngcre, sednec
illiim

cogitaro

valemusTQualiier

mariludiuera

niortis

guslando,
,

quam
noxia

ille

Adain

dignc liumana frkgititas glorilkarc poierii,

supcrblvil pcr ligni vciili c uui

lclcciaiiouc

cui uoii suOecil

quod nobis lcmporalia bona

tribuit,

:

:

37

SERMO
f^liciti-1 ,

VI.

IN

FESTO
gratias

S.

MICHAEL. ARCHANG.
tas pronihilo ilncitc,
in

oi

scdetiam, quod cst
ail

Ir.im..niiatem nostram

\

damno tcmporalium rcrum
simul.ilc, scd in

coelestia

regna

vocavii? Qnas

crgo

ci

Dcogralias agkc, lcmporalia respHko, rclcrna eoncupisciie,

rcfei re dignas

poterinius, nisi ut scmper

mcmores
sicut

Christum sequimini non

siinus pracceptorum ejus, et pro
illc

amorc

illius,

veriiaie
et

;

ut carne morlui, in spiiitu possitis vivere,
Jcsiini

pro nobis passus cst ergo

,

libentcr adversa patia,

per eumilem pastorem ninnium fidciium

mur? Cruccm

vestram

dilectissimi

,

siue
et

Clirisiu.n

ad ccelesiein pnlriam pcrvcnire
Dcus
pcr omnia
sa:ciila

;

qui

cum

frnude suscipile, carnem
concupisccuiiis cruciflgite
ahjicite,
,

vestram cuni
prosuera

vitiis

Palro
el

el Spirilu sauclo

iu Triniiale pcrfecta viiit

hiijus

mundi

regnal

sxculorum.

adversa xquanimiler tolerale, divinis olliciislibenti aniiuo insisiilc, injurias a proximisilla-

Ameu.

SERMO SEXTUS.
1N FEST0,SA1NCTI (26)

MICHAELIS ARCIIANGELI.

Moneo vos

,

fratres charissimi

,

ut sollicile au-

[;

prctantui' siimmi nunlii. Qui cniin parva vcl miniu.a

apostolus et tlire digncmini ea quae beatus Joannes eruditionem vestrain, imo loliusEcevangelista ad
clesia:, loquitur in Apocalypsi: Faeiain
est, inquil,

annunlianl, angcli, qui vero summa, uuncupaiilur
archangcli.

Archangeli

tlicli

,

co quod primalum
princeps
in

teneant inler angelos. Archos enini Graece,

pralium
angeli

iu

cmto

:

Michaet videlicet
el

el

angeli ejus
et

inierpreialur Lalinc.
loco

Congrue siquidein
augelorum

hoc
oiniis

praliubantur
ejus
:

cum dracone,
et

draco

pugnabat,

nomine

Micliaelis Cbrisius intelligitur, qui veie
militiae
,

non vaiuerunt, neque locus eorum
(Apoc. xn).
est,
("27)

e3t Princeps

ctii

ctiam

invenlus esl
clesia

umpliits in ccelo

Ec-

gcnu

(lectiiur cailestium, tcrreslrium, et

infernorum

Graecum vocabulum
,

quod

iu Laliiiiiia

(Philipp. n). Sic

namquc dc
est

illius

principatu prosuper

venitur convocatio

propter quod omncs ad se vo-

phela
ejus
:

ail
et

:

Factus

principatus

humetwn
Deus
(Isai. ix).

cel ad serviendum Deo. Ideo etiam saneta Ecclesia dicitur calholica, quod universalilcr per oninem sit

vocabilur

nomen

ejus admirubilis,

fortts,

Pater futuri saeuli, Princeps pucis
sanguine suo
et

inundum

[diffusa.

Non enim

sicut conventicula

hx-

Procul dubio

Dominus noster Jesus Christus
in

e»t

reiicornmin aliquibus rcgionum partibusregionum
partibus coarctatur, sed per tolum terrarum

princeps pacis, qui

humanum

ge-

orbem

nus Deo reconeiliavii,

veram pacem
Gloria

inler ange-

dilalala diffundilur, quod Cliam Apostolus congralulando Romanis leslatur : Gralias, inquil, ago Deo

C

las et

homines reformavit, sicut
:

in ejus nativilate
ir.

angelorum chortis cceinil
el in

excelsis

Deo,

meo

pro omnibus vobis, quia ftdts veslra annuntialur

terra y,ax hominibtts bona: voluntatis (Luc. n).

in universo

mundo (Rom.

i).

Sxpe Scriptura saa-

Etiani

Jesus
illo

Christus
in

Princeps rcgum
initio
libri

dicitar,

clam Ecclesiam ccclum nominat, quia pro eo quod ad cceleslia suspirai, jam Dominus in ea quasi in
ccelo regnat.
in

sicul

de

Joannes
id

Apocalypsis

seplem Ecclesiis,

est
et
:

ouini

Ecclesiae, icstalur:
eo,

Unde
v).

est illud

:

Vidi ostium apertum
dicil

Gratia, inquit, vobis,

pax ab
el

qui

est, et
'

qui qui

cato

(Apoc.

Osiium apertum Christum
cl

erat, el qui eeittarus est
in

a scptem spiritibus,
sunl
:

in
ait

Ece tesia nilum,
:

passum. Sic enim
x). Simili
in

de seipso
ct in

conspeclu
lestis

lltroni ejus
fidelis,

et

a Jesu Chrisio,

ligo

sum ostium (Joan.

modo

qui est

primogenilus mortuornm, et
i).

hoc loco ccelum Ecclesiam vocat,
laclum narral.

qua praelium

Princeps reguin terra; (Apoc.
cutn

Cur aulem Etce-.ia
nisi ut

una

sil, a

Joanne septem scribuntur,

Farlnm
puguat,

est, inquil,

prwlium

ro;lo,

id

esl in

Ecclesia, in qua supradicius draco

cum

sanc.lis

Dei

dum

eos per mulias adversitaies
dicit,

tculai.

n

una catholica sepiiformi plena spiritu desigiielur? tudc etiam de Cbrislo novimus dixisse Salou ouein Supienliu cedificuvit sibi domum : excidit columnus
septem (Prov.
ix). Quas lamen septem tinam esse non ambigitur, sicul Aposiolus lestatur Ecctesia Dei eiw qux esl columna veritulis (I Tr.n. in). Nec
:

Michaclem Chrislum

et angelos ejus sanclos

homines vocal, cum quibus in ccelo, hoc Ecclesia, conlra anliquum draconem sine
missione

est in

inlcr-

pugnat

(28).

Angeli

Graxe vocantur,

etiam

tibi,

qtiicunque cs, grave videatur,

si

Chri-

Haebraiee dicunlur

interpreianiur,

ab eo

Malaoih, Laline vero nuntii quod Domini voluniatem
tingua

populis nuntiaui.

Craca

archangeli inteiMiehaelis

el apud prnstus ex opere angelus vocatur, cum dicatur (Isai. ix). pheiam magni consilii Angelus angeloQuauivis quippe ipsc sil Dcus, el Dominus

(2G) Qurc in Apocalypsi de praelio ad puguam itracone dicumur, ownia auctor noster accomniodal Clirisli et SS. ejus iu Ecclcsia mystice Michacle uint imrutn non sil, si uihil hic de vero

cum

venias
(28)

(27) Isid , lib. viii Etym. c. .. Ex cod., Isid. lib. vn Eijrni., cap. 5.

D
,-um.
ii.i\ii

S.

HARTLM

LEC.ION.

SERMONKS DE
A

S.VNCTIS.
ct pcccaiores

40 pcr Irr.-.nniSem
iil

tamrn <i»m volunlalem Pairis ac
fidctibus

sunc ain itu

nos ci malos, j.-ios

pnpulis

Higclus vocaiur in divilli*
:

secum ad pcrdilioucin
Patri
11 11

tralicbal.
in

Draconcin,

csl

piuris.

iwii feei

Umle ipse ail in Evaugelio nomcn ruuin liowinilus (Joan. svn).

Pnler,

„Iic-

infcrnuo, conculi avlt, qnando

eracc pcsiius Deo
in

aniinam

suam commendans

ca ad infer-

loqi ilur, iinn c\ peisuna illius Psalroisla Deo 1'airi AiiHunlml jutiiiiam luam (Ptal. x\\u>, tlicciis
:

m

dcscendil, portas pjus confregil, ct suos qui
eiini

apild

caplivi

lcnchaiiiur, polcnter ac niiscri-

,,:

est

Qdi ni
:

jusiifleanlctn, qoii jutiut cx fiie

rivil

cordiler abslraiil
malignitaiis

(llabnc. n)

ln EeeUtia, iiMfuil, mngna,
in

i.l

csi

non

(Luc xxui). (31) llle enim toiius aclor diabolns, qnamvis ordincm noClirislns

Eolum

in

Judxa, sed

oinniuin

gcnlium Eccle-

stra liberationis nescicrit, scivii laraen, quod pro
salvalione

sia (49).
autlis,

Mlchad inierprcialur, quts ni Deut, Bubin virlulibus. Ciim enim ahquid niirae virarchangelus miliilur
a

bominum

advenil; scd, quia

sua idem nos morte redimerei, ignoravil, unclc et

lulii Gl in lioc niiimJo, liic

eum

occidil.

Nam

i^i

ille

pcr mortein Chrislun re-

Heo. E\ ipso nemque opere cst noiiicn cjus, quia iiemobabcl (acercquod raccrc poicsl Deus. Ilccle
igiinr
in
lioc

dimcre liumanuin gcnus scissci,
peremissel.
inaui generis

non utiquc cuni
salute hu-

Quod novrrit diabolus pro

lnco

noinine Uichaclis inielligitur

Chrislum venissc, Evangeiii tesiimoquein ut vidit cognoscciulo peitimuit,
et

tlirisius, ijnia veraciter

prxesl omnibus angelicis
cceli

uio docetur,

spiritibus,
in lerra esi

alque

omnibus

sublimilalibiis, el
Uciis ccclo

dicens: Quid nobis

libi,

fili

Dci?

venitli

aute

magni consibi Angelus, per qucm redemii humanum gcnus. Nec aliquis in Palcr
liabct angelos,
nisi

temput perdere not [Uare.
sti

1).

Auic adveolura Cbri*

quasi fortis arinalus atrium

suum
sed
illmn

in p.icc

cusio-

Dei

Filius;

quia qiiamvis ar-

diebal ct possidebat
fortiludo,
scilicct

di.ibolus;
Filins,

vcniens vera

cbangeli angelis prsesunt, isic lamen prxesl omnibussecuiiiluui qnoil a Dco Palre siibjecta sunt
ni.i

Dei

cxpugnavit;

om-

arma
justc

in

quibus

coufldcbal, frcgil, spul.a

qux

iu-

sub pedibus cjns. Cuiuquu

in ipsis uOiciis

augc-

retinebal, dislribuil,

secumque ad

ca'ios re-

toruni supciiores
doii

polcsiates iiiferioribus prajsunl,

purtavit.
lius'.'

Quibus

ariuis

illuin

expugnavii Dei Fi-

lamen boc

a seuielipsis liabeni, seii ui pra&int,

huinililate videlicei, ct prudeutia.

ab

islo

acceperunl.
:

Auditc, rogo, fraircs, congruenlem simililudincm,
csl prccliuni in coelo,
iil

Dicalur ergo
in

taclutn
et

csl

qua Dei
vit

cl Virginis

Fiims

iiuinani gene.-is prosira-

Ecclesia. Uichael,

angeli ejtis, Cbristus scili-

cel cl sancli ejus, puijnabiini
111111

cum dracone,
llebr.iicc
,

diabnlo

(30).

Diabolus
Laiinc
:

hostem.Quamdam esseavem in regioue nricntis asseriiur, qux gramli cl prxduro armaloque rostro lioc est deortum Q conira dracouein, qucm audui-ibus laeessit sibilis,
culinine
piignaliiraiu,

luens
iiuictus

interprciatur
stare

qnia

it:

cceli
;o

cccmim de

iudiislria cxpclit,

ex cujus

contcnpsit,

scd

supcrb

pressns
ert-

volutabro ictro habilu iufecla sordescil, ct diversoruin gcnimas colorum, quibtis

poiulere clcorsuni cecii.il.

Grxce vero diabolus
in

eam

ptilcbrius al-

mtnator vocatur: quod velcriinina
homiiies
allicit,

quibus ipse

quc
re
?

iiidiilgeulitis

nnlura depinxit, luto operii. Quadespccta ve^tiiu
vililaiia

Dco

referal,

vcl quia elecioruni

Ui

liuniili lidelicet

iunoceiitiam crirainibus falsis accnsal,

Undc

dici-

iiorilatc deicric.il,

H quasi

et hosicm sux securitaie
,

tur: 1'rojeclutetinccntator fruirum nottrorum.gtii nC'
cutabal
xn).
illos in

dcupiai. Prxlerea caudain velul

sculum anic

fa-

conspecin

l)ci

nottri die ac noctc <\, oc.

ciem

Bilalil

qiiailam arlc bcll.iloris npponit, audaci
furentis
assurgit, uique

De

liac

pugna

inulio anica iu

graiulabiiiulns

diccbai

ChrislO
;

:

Psalmo Prophela Supcr atpidem,
conculeabit leodixit inortcm,
el

iinpetu iu c.iput adversarii

improviso oris sui lclo Blupenlis bosiix ccicbruin

inquil, ei batilitcum ambulabis

ei

aeni et

draconem

(l'sal. xc).

Aspidem

liasilisruin

pccraium, •leoncm diaboluin,

dracodia-

immaiicm Dominus ac Dedc npior nosier contra spiritum serpculis aniiqui humaui
fodil, ct
sic
calliditaiis ingcnio

mirx

proslernil inimicuin. Ita

in in iiifcrnum.

Congruc siquidem -

isla

nomina

gcneris siipplsntaiorein

in

fonna boinims pugnatu-

luio siuit apiala, qiiaj

lamen nninin sub pedibus
in cjus glorioso

D

rus, ad miliiiam salutis publicc

bumaua

inflrmiialo

Domini noslri Jesu Christi
\ii,

adventu

sc prxciniil, a
iinpiuai

luio sc

nostrx carnis iuvulvit, ut
frauilc dcciperci; ct postrc-

fuernnt proslrata. Super quippe aspidem ambula-

deceplorcm pia

quia

rcsurgeiis a mortuis inortein deslruxil;
iiullum oranino

mis

priora

cclavit, id est liumanilalc divinitatem

supcr basiliscuin arobulavit, quia

abscondit, aul

vclut

caudam bumanitalis an:e
bo.i icidc
ct

fa-

peccatum
liiin

fecil;

I.concm

conculcavil, quia diabo-

ciem divinilatis objccit, et lanquani roslro simo veiienatam vcieris
sui orls exstiiixil. L'ndc
otit sui
laiiicn

forlis-

qui bnbeb.ii morlii iinperiuni, vicil, ei capli-

maliiiam
dicil
11).

in
:

vorbo Yerbo

\11n1

Bammit

tradidit, ac vinculis iuferui
:

rcligavil.
liujnt

Aposiolus
(// 7/ics.

Undc

ipsc in Evangclio diail

Nunc princept
iil

inlerfuicl
conir.i

impium
liuiic

ISolaudum
piignavit

utnndi ejicietur foras (Joan. xn),

esl

ah Ecclcsia
principaium

quia

draconcm nou

eipelletttr. I|isc leo ferocisslmue quasi
iu

solus Dci et Virginis Fiiius, scd cuin angclis suis,
id csl cuin sanciis suis.

hcc niundoobiincbai,

dum omnes,

videliccl bo-

(») UIJ ubi ittp. (30) E\ eod. Isid.,
,

(31) Isid. lib.
l.b.

1

Seni., cap. 14.

xvin Etnmol., cap. II.

:

i\

SERMO
Factum
est in

VI. IN

FESTO
,

S.

MICIIALL. AfO IIANG.
lerra tlivinac

II
,

ui,tnquil evangelisla, prwlittm in cxlo
Ecclcsia,

A

noicntix subjecta snni
,

ni
i|iii

eiiam

illi

linc

Mtchaet

el

ongeli cjut,

iil

esl

ncscicnics eonsiliuni ejns perficiuul
illius

volunuit

Chrisliis

cl s:tncli cjus prtrliabaniur cunt dratone.
i|llOlidie

coniraire volunt.

Pleims crgo invidia et falf.tber

Clirislus ergn pngnavil el sancii cjns, et

lacia diabolus in

hoc mutido quasi

nigerrinms
cos pcr

pngn.il

conira

anliqiinm

hostcm, qui accusabal
ilisci-

nesciens saiietorum servit ulilitatibus,

dum

uuinntiuin genns. Ail lioc sine dubio praslium

nmlias tribulationes purjtai

a

peccatormn mrdtbns,

pnlus snos solliciinbat, cuin

in

Evangelio ilicebai
terreri

ul digni habeanlur cceloruni sedihus. Ilujns quippe
fubri

Cum

audierilil

irtclia

el seililiones, uolite
,

caminus suni

aflliciio et Iribulatio, fulles

tcn-

(Luc. xxi);

tradenl enim in conciliis

el in stjnago-

taiioucs et suggestiones, mallei

tonorcs, forcipes

gis Sltis (layeUubunt vos (Mnttli. x).
inqtiil,

El

alibi

:

Si me,

perseculores, limae vclserrac lingu;e nialediceiiiiuiu
,i

perseculi sunt, el

vos

pertequentur (Joan.
:

detrahentium. Tali camiuo
ipse

ei liis

iiislrumeutis
coelestis

xv). llei

um

eos cousotans,

ilicil

Capiltus de capile

piirgat

malignus hoslis aurea vasa

restro non peribii

(Luc. xxi). Ail hoc pra-lium prinili-

regis, id esl electos, in

quibus renovut iinaginein

ceps apostolormn reirns liorlabalur discipulos,
cens
:

Creauyis.

Ik'|n

ubos autera qui facinnt conira Deum,

Chrislus passus est pro nobis, vobis relinquent
ul seqttaiiiini vettigia
:

ipse tortor ut boslis punit

apud iurernuin.
,

exemplum,
Et ilerum

e}us (I Pelr.

"
u).

Sequitur: El draco, inquit, pugnabal
ijus (33). Alisit
angelis suis
terris ut
eiiiin

et angeti

Cltriste igititr passo, et vot

eadent cogi-

ul creiiamus diabolum cuni

tatione armantini (I Petr. iv).

Pauluseiiam fonissiii-

ausutu esse puguare iu coslo.qui in

mus

Christi iniles ad

liauc

pngnam prorncabat
:

ununi boiniueui scilicet Job l.edercl, pos-

deles,

cum

ad Ephesios loqnebaiur, tnctiis

lndurte

lulavita Domino.

Nnn

csl credcinlunt, quod ipse

io« aimnlitnim Dei ut possilis ttare adversus insidiat
diaboli,

draco llialiguus auilcrel coiiintillcre belluui conlra
Dei
lllii.a

quoniam non
el

est
;

nobit

coltuciatio adtertitt

Verlium cre.itoreui otnuiuin

,

vel

conlrj

:ig-

carncm

tangitinem

ted atlveittis prineipes et po-

sancloruin angelorum, qui siue licenlia in-

•lettaies, ei

advertus muudi rectores lenebtarunt hatpirititalia nequiti/E,in c<etetiibut(Ephes.
:

gredi non prxsuinpsU iu gregetn porcoruui (Mait.

ntm, contra
vi).

vm). Qitomodo enim possei pugnare
st.iiiin

in

coelo

,

qui

Et posl pauca

Slate tuccincti

tiimbot
et

veslros
calceati

ut creatus fuit, contra

Deuin

iu

superbiaiu

in casliiate, el induli loricam juttitiir,

erupll, et niox cecidil?

Nam
ct
tit

juxia veritalis voceiu
veritalc

pedet in piwporaiione etnngelii

pacis

:

in

omnibut
tela ne-

ab

itiiito

niendax

fuit,

iu

uon

stetit

«umejles scitlum
qnissimi
iniie, el

fidei, in

quo
:

postilis
et

omnia

(Joan.

viii),

quia slaliui

lactus esl, cecidit (34).

ignea exstingiiere

galeam snlulis assu-

Fuilquiileni in verilale comlitns, scd nun stamlo,

gladium spiiilus,qttod

est

verbum Dei

(ibid.).

coufestim a verilate e»l lapsus.
gelio

Unde

ait in

Evau-

Ad
i.l

liauc crgn

pugnam cum Michaele,

id est

cuni

Domiiuts
(ndeiiieiii

:

Videbam

Salait

sicul

fulyur de

f.liiisin, cui uuiliis esi simiiis in virUilibns, angelt,

cwlo

(Luc. x).

Printalum babuisse inter
ita
tti

esi

miiucs sancti, cauvcniuni, et cunt ilracnne in
iil

angelos diabolum cx qua fiducia cecidil,
plius reparari

umpuc-

^oslo,

cst iu Lcclesia, bclliim

eouiinilluiil.

Sed
:in-

non

possit. Cujiis exccllentiaiu

<iu;s cst isle

draco ntulignus, contia quetn cuui

lalionis propheia bis

annunlial
iu

vcrliis
,

:

Cedri u u

gelis siiis in coelo,

hoc

est in Ecclesia pitgnat Chri-

fueiunt

altiores

illo

paradiso Dei
:

alieUs nou
paraditi
[r-.it

sins

?

adcequaverunl

sumntilati

onine

ligt.itm

Isteest
<li.T

humani genciis
a paradisi

ininticiis,
tlcliciis

qui cansi invi-

»»i« est assiiiaialttm ei;

quoniam speciosiorem
Cedros
el abielcs

liominem

expulii, et secuiu

illum Deus (Ezech. xx.u).

cotlc-

miscrabiliter

ad periliiionciu traxil. Et quia glo-

stiinii ordiniiui iuti llige ptitesiaics.ad

cujus cuuipa-

riosus priuceps essedespexii inpaiatio, fecit ilium

rationem vidcbanlur

etsse iuferiores.

De

ipso

nam-

Dens laboriosuni fubrum
lolis viribus serviai, qui

in

boc

mundo

;

ntcoactits
fciiciler
:

que seriptuni
(Job xl).
f)

cst

:

Jpte esi

principium tinruin Dei
angelortim
cre.iltis

vacare Deo prius
loquiitir

Undc

el

ad coiuparaiionein
Prius

nolebal, de qtto Scripiura

Dco

Faciam

arcbangelns

appellalus esl.

enim

eum

libi

servum tempiternum (Job xc). Quamvis

exsliiit ordiuis prxlalione,
llic

non tempoiisqiiaiitilate.
iu coelo ptiguat

diaholus in ccek) subjeclus Oeo esse noluil, lamen

ergo draco uialiguus, non
et

emu

inde projeclus etiain nolens
vil (32).

illius

dispusiiioni ser-

Deo

angclis

ejtis,

wd

in Ecclesia cutn Dei
illius.

Vcrio

ldeo diabolus iu sacris eloquiis Deemoib,

carue iuduto,

ct sanclis

id esl ar-.iutul dicilur.quia decoelis l.ipsus ad lertas cecidit. ideo Levialban, id esl terpens de aquis vncatttr,
qttia
in

Sed quid
gnubat,

ditil

Scripluia?
ejut;
et noii

El draco

,

inquil, pu-

el iingeli

valuerunt, ntque locus
coelo, vidcireiienics

bujiis

saeculi

mare

volubili aslutia

forttm iuvenlus est amplius in cwlo. In
licet

versatur. Avis vero proptcrea noiiiinatur, quia pcr

in

omiiibus
,

sanclis

,

dixil

,

qui

siiperbiam ad alla suslollitur. lu lioccuiin diabolus
diviiUB dispensalioni servit, quia ejus nequiiia uiiliiati

Chrisluui
piiiut
,

diabolum

senicl

expulsuin
:

nuu

rucieti,

scd foto a se icpellunt aiiimo

Expultui

saiictortim

proQcit. Sic

oiuni.i iu caelo et iu

itaque de coelo, id esi ab Ecclesia, draco matiguut,

(52) Isid., lib. iii Sc«t.,cap. S. (j.i) S. iiealus in Iiiiiic lociilil.

I3i) Isid.

lili.

i

Sent.

,

cap. 10.

Patrol. CCIX.

1

:

S.

nfMM
tj: t

untiquut

,

</*'

diriUr
eii

MARTINl LEGION. SERMONES DE SVNf.TIS. paupenaicm *]iianiiniicr <i SolaMi A ci ,.,,,„/,,,
in terram,
rl

«1

loleranl.

super ipsM

tedueem oriVm. txmdnt

«««
«
lor-

cum

<o projeiii snnt (55).
.-t.

Anguis q«od

voeabnwm
sil

non corpore sed quasi menic ambiilanl dirom -Vi«ir facm llerum Bnbjungil
, :

est t-tlut,

un.nium scrpcniium genM
queri
poicsi.

plieari

el rfrHis,

et

reptum Ihi
xu). (5 T ;

notlri, el potestut Chritti

amdeilicilartngais.qnod
It<
<

an-

tjus lApot.

galosas,el

Danqaam recu».

k,osu» anguis vocaiar, qula

)

tc eigo antiqiiM hoc seeule t"rtuosa

est Chvisli, ei

Vos inagm in rcelo vioiori:» wkis quain dcdil Ecclesis sux, cum
ci,

tpparnit

in

cw.ie. OiHiira r.-gna innmli scrviuHl

»c volubili astutia veralur. l)e fraudesquc luose sc.pens, qai nille per nueandros
:

<;no

dii itnr

Oior-

idestsancti, quos ipse redemil proprio sangninecle manu inimici. Vere facu esl salus el virius quia
Dei
Kilius

flexuosas

agiUsquieU corda

(S6).

Salanas

in

La-

expulil liosieiu

aniiquam al Ec

lesia,

irausgies«.r. Ipsecsl luium, sonal ailrcrtarius sive et «dversarms, qoi esl veriuiis inimicus, nin

scilicct

de sanctoroin cordibus.
per idukirum

Modo faciaeslsae.rai

his, et virius, ei

regnuiu Dei nosiri; quia inundus

semper
riUle

niiiiur coutrnire

saneiorum virlulilms. Ipse
in

qui

prius

cokuram subdiius

iransgrcssor esi,
i.<>h

qoi
<|<ia

pravaricalor effeclus
esl

ve-

diabok),

modo

per fidem CbrhHi cst subdiius

Deo

Btelit,
aitinl

conditus.

Damiones a
ac
ct

Quio projectut esi,ini]uil,accusalor (ratrnm nostro-

Cnrcis dictos

quasi uVmii.i,~id

esl ptritot

B "im.eui
el

"ccutaoat
i/

iltot

wtte eontpect um ZAi uostri

rerwn

scios.

Praaciunl enim fulura mulu, unde

die ac nocte et

«'

viceruni

eum
tiii

in

tnuguiite Agnir,

illis cogniiio reBoknl aliqaa dare responsa. Inesl subtium piuquam inftrmiuii humanse, partim

propte' verbuni lettimonii
iton

[Suppl. el] ev eod.
ut/,ue atl ntor-

Bealo,

dilexeruut

auimat tuas
csi

HorisHu/'p. lensus] acumine, at.geliea longissimz viue, paniin per Bei jussura vigent. Ui corporum aeriorum nalura reveUlione. corpori Anie iransgressionan quidem ccelesUa qualiUiem conversi gcrebant, lapsi vcro in variam iUius pluriora [{. puriora] spaiia, ucc atris

pariiin

cxperientia

tcm

(ifeirf.)

Yox
si

isia

non

angrlorum, ut quidam
noiter

pui:mi; ^iiia

de supcriori ccelo cssei, nequaqiiain

iccutator (ratrum
dicerel.

nottrarum, ied accusaior
lerra

Quod
in

si

justos in

pusilos

angeU ap-

pellanl fralres suos,

non erat gaudeixluni diabulum
babit:ire>.

unl

missum
in

lerra esse, el bomincs iu lena

;

scd

juxu caliginosa lcncrc permiasi sunl qui quo qu..sicarcerest usque ad tmnpus judicii,in
,

eis

Si iia esi

lcrra

gaudium eral habiUre boininibus cuni du:meiiibus. Sed ul swiuiclligendum
,

conderanaudi sunt.
l»ie

pra (58)

disimus, vocem

credimus esse apostololigaiuin, ct

drj.o iu;.)ignus qui

expuhus

esi,

omniunv

nun, eum cognoverum diabuluin leneri
Dei
Filiuui

, malormnesi piiuccps, ei angeli ejus bumines sunl c cum dicereul ,V#</i» facta est iulus, et \irtuts, ef id csi ab mali el spiriius immundi, qni de c.slo, cxlcr:i,qu.e nuuc vidcnlur esse iu Ecclesia. Scricimi eo snnl expuU;. Omnes enim qui ei Eecksia,
:

regnare

in

sanclis suis

incarnaium

eonseuliuHl

M

n.alo,

furis

ab

Ecclesia

repulsi

piura eiiim sacra sxpedieui pro prosperis,

n<

cem

3lque iuiiieum sne prmcipe, divma eos jusiiiia Per ccelum sanC.os liomines, potrnlia tom|iclleiile.
esl per icrraui vcro inieUigimus pcccaiorfs. Inde /» uiiiiapio (ecil Deut coelum et terrain iiliid
:

vero pro adversis ponere consucvit.

iu dic ergo el

noclc accusarc nnn cessat,
ris,

quia
,

iiickIo

uos prospe-

uiodo in adversis leuUl
I
'

et de

crrMibua MCttuocie

sai.

dic

accusal, cum

iu

prosperis nos cogiuiu,
in

aul verbo, sivc faclo peccasse iusiuu.it;
arcusai,

ii,'.M.

i).

Ccelum
; i.

spirilules

bomines.qui
necdnni

ifflesiia

cum

in

advcrsis nus uou bubcrc paiicn-

mcdiiaiilur

rra carnales signiDcat, qui lerrennra

liam deiuonsirai.

bominem,
imii
6i>

id esi

terrena \hi.i,

deposneoiait-

Dignmn eslergv, dileeUssimi ,
Deo
I.iiri

ui

enmipotenii

etiain ail DomiliHS diabolo:

Tenam

aciioues refcramus graiiarum,

qm

\>tf

incabit (Gen.
trrr.-:i<

m)
:

,

id

csi,

ad

le

perriricbunt quos

Michaelein

suunnum

archaiigeluiu, cuinullusesi
esi

riqiidiute
ilkx.il

supplauubis. Kerum
el iu

pcccaiori

similis in viiiutibus, id
BUUttl, cxputil
s*

diluciUsimum Filium
fratriini

boiKini
is

Tennet,

lenam
•.

ibis (<bi<t.).

Ab

de coclo, stilicel ab Ecclcsil, draco-

;i I...I..ergojusfis cslesiia desideramibns exchidun-

neni

iiiulignum

accusalorem
,

uosirorum.

lur, ct
canili

m
:

lerram 6ub pcilrbus

SJiictormn

cniicul-

Slale igilur,
el

dilcciissimi

fortes in licllo spiritali,
;

projiciunlur.

Und* DeminM

dfscipulis suis

pugnate cuni aniiquo serpeuie

ui posi

vicio-

lo.|uitui

urpenttt,

Ecce dedi tobii potettattm ealcandi snrir tl tcorpionet tertte, tt tuper omnriu rrr(Lue. x).

riaui

pcrvenire possitis ad delicias paradisi, ijuibus
ct

vos pnv.ivit
lioslis

parenlei

vcslros invidia ejosdeni
et

iwem Sattna
homines
»ct

Nou quod
pedibus
noii

s..ncir

nialos
,

amiqui. Viriliter agite,

cwura malignum

djcmones

coneulcenl
;

chih

auyie imisUiileui bosiem aruia spiritalia aoclpiie.
Mililaulcs

inalum pro uialo reddcrc

debeanl
li

sed

cum
.uilie-

lerrcno iiuperalori ojiimbus jussis cjus

iniqui lerrena de»ideianl, saiu
lanl, ct
uiliil

ad ctcleslia
,

obedire deeerUul; quanlo magis mil taluri impei.iiun ciriesti sludcre dcbenl, ui tu-lcsii.i piaecepta

lcrrcuum desidcraut
1

liibul iliuiiriii

|5Sl Isid.
l.\

1

.

sn

r.njiii.,

op.

II.

dixerii,

vucem banc audiiam discipulorum Cbriili

eod.

Isid. Iib. viii

EinmoL,
veluli

cap,

t.

Chsi
lio

;

vetuin Maiiinus

(57) S. Beaina in
i

j«;

bunr locuui. Uenc boc Ucaius MKruil,

csl

apudquem auiea uulla iiunaposlolorum, niinis uscilaniei liatc truus-

qui supra

tllill.

45
perficianl
?

sermo
(59)
Milites

vii.

i.n

it:s TIVITATE

O.MMl M SS.

M
csi
in

millunlur, paraii
iiiin

lerreni qunruuquc loco \ rommillcrcbcllum, quoniam Doininu; JesusClirisius ac proinpii sunt, neqne se uxovcniel vobis in aiixiliom. (40) In oculis carnalium

aul liliorum

graii.i

cxcusare polcrunt

i

multo
sae-

bominum
spirilalium

diabolns

icnibilis

;

oculis vero
ut

magis mililes

Cliristi sine

impedimenlo hujus

lerror cjus vilis csl.

Ab

incredttlis

euli ciiicm impcraiori

suo Domino Jesu Cbristodc-

l«o timetur; a forifbus in lidc ut
itir

vermis conteinni-

bent obcdire,
illitis

el

conira aereas poteslaies pro amore

ct

coriculcaiur

,

ai<|uc ad

spirilualibus armis

pugnare. Miltles saeculi

rcpellitur.

Secundum
vir

quod

ait

momcntiim oslcns<is Dominus Mon
:

conlra bostcm

visihilem

pcrgunl ad bellum; vos

fugavit

eum

sagitlartus (Job

m.i)

;

scd

laincn

auiem impcratoris
sioe intermissione
malitiae

veslri Jcsu Clirisli docti

exemplo,

fugnbitur a viris religiosis

conlra ciim purasora-

pugnate contra diabwlum toiins
Mililcs

tioues niiltenlibus. In ttipuiam verti sunt ei lapidet

mngistruin.

lerreni cuni

iniinicis
voliis

(undm
I|isc

(ibiil.);

scd linicbil scrvos Dei lortes in fidc.
hoslis reputut ut
ees
{ibitt.);

suis pugnare dcccrtant

armis uienies fcrreis;

iiialignns

paleas ferrum, et

nutem non
giiiucin,

esi colluciatio advcrsus

carnem

ct san-

ul

lignttm

pulridum

formidabil aulcill
et in

scd advcrsus

principes ei reciorcs lenein coe-

viros in lcge

Domini studiosos,

sancia

con-

bmrum

liarum

,

adversus spiritalia nequiiiae

versalione liumiles. ASttimabii maUettm ui stiputam,

lesiibus cuni arniis spirilualibus [Ephex vi). Miliics

B

et

deridebit vibranlem liastam (ibid.); pavebit tamcii

sx-culares galeas

in

capiiibus

rerreas

gestanl

in

lidcles, Dci el

proximi ciisUidiuiitcs ebariiaieiii per-

prxlio

;

sed

eontra

m.ilignum

drricouem galca
llli

feclaw.Cbaritas ergo Dei eiproximi maneal in vobis,
ct

vestra Cbristus est et ilcfcnsio.

ne vulnercntur
;

conlra malignum draconeio fiequeitier mitliie

ab

iuiinicis, ioricis ferreis sinii vestiti

scd vos pro

sagilias oralionis. Dilcilio Dei el pruximi
in

semper

sil

lorica Clirisii

cbarilalem csiis

indiili. Militcs

mornou

corde

,

et

ad

expugiianduin
oie.
Ignis

inimiciim

jugis

lalis ioiperaioris

romra

iuiuiicos suos lanceas
;

oraiio nou dcficial dc

cbarilatis in pe-

ccssant emiuere et sagiilas

vos aoteoi aeterni Im-

ciore iion exsiinguatur,
invisibilein

et jacul.i

precuin conlra

pcraloris miliies contra iiiimiciim invisibilem orationes
lllillile

bosteni

sine

iniermissione jaciantur.

puras.

Illi

doncc piignain pcrliciaui,
nc vulncrenlur
dcbeiis sine armis

Oraiio frequeiis diaboli lela exsuperat.
spiriius

Immundus
Dae-

arma non
ati

projiciuut a scmctipsis,

precum
virius

expellil freque.ilia.

(41) ll.cc esk

adversariis;

vos nuuquaiii

prima
niouia

adversus diemnnum incursus.
Dciitn

esse, (|uia vesicr liostis callidior csl illorum boste.

oratione vincuntur.

ergo,

dileciis-

Terreui milites ad lempus conira bosles dimicani;
vestri

simi, super

omnia

diligiie,

eum<|ue sine iuierinis-

aulcm bosies, quandiu

viviiis

in

corpore,
la-

sione invocaie, ut virtulem praliandi conira ver-.

vobiscum pugnare non cessant. Illorum arma
boriosa sunt ad portandiim et gravia
levia sunl
ar.
;

"

suiias draconis digoetiir vobis concedere; qtialenus
ipsius
adjuii

veslra qui|ipe

graiia, illuc possiiis ascend rc
lioslis

undc
ipso

suavia.

Illi

pro lerreno labore lerrc;

iilem

malignus
qui

iioscilur

corruissc

;

mim
Ne

accipiunl ilonativum

sed vos pro spirituali

praestante,

pcr euiudem dilectissimum

Filinni

ctKleste accipietis

praemium,
,

siium
,

ab Ecclesia sua illum dignatiis csi proji-

limcalis

ergo

dilcclissimi

cuin

draconc

cere. Ainen.
(41) Isnl

(59)

Ex

lib.

De

sntularib. ilocum
iii

,

cap. 20.

,

liit.

n Synonym.,

<1c

Oralione.

(40) Isid., lib.

Sem., iap.

5.

SEKMO SEPTIMUS.
IN

FESTIVITATE OMNIUM SANCTORIM.

Joannes aposiolus

ct evangelisla,

Zebedai

filius,

D

l'cce ego

Jounnes
solis,

vidi

alterum nngetum iiicen.Unvivi

a Domitio elccuts, alque inlcr cscleros inagis ilileclus, quem Cbrislus nubcrc volcnlem a caiualibus

tem ab oriu

habentem signum Dei
orlu
solis

(Apoc.

mi). Allerum angcliun ab

asceu<Ieiiiem

removit amplexibus

:

qui ct in ccena diviua dispenMajjistri

el sigiiiini Dci vivi iiabenlcm, Ecclesiam dicil, qu.t;
a

sahone recubuit super

peclus; quiquc

de

passioue Chrisli,
<]iiia <lc

qui

cst

verus
in

S<il

juslilia

1

,

ipsoDominici pccioris fonie incbrialus, verbi Dei sanctain Ecclesiam irrigavit quasi unus ex paiadisi Quininibus. Posiea vcro divina praevenlus gratia, in spiritu cueluiu

cousurgil;

cjos laiere

eruce pendcniis
in

exordium

sunipsii,

aique lolius Triniiatis

ba-

piismo siguuin revereoler susccjiil. Gr.cce augcbi^,
Laline dicilnr nunlius. Recle eryo angelus
sancla Ecclesia, quia cunclis
|>opiilis

asccndit die Dominica, ibiquc

tlicilur

angeio
i),

sibi

ostendcnie vidit divina niysteria (,\poc.
ait inter cae-

aniumtial Rei
gaudia,

ex qnibus ad noslram erudilionem
:

prxcepla.

Aliquantlo protuiuil
iiiiiialur itiferni

paradisi

tera

aliquando

sujiplicia'. Istos

admonct,

47
ui

S.

\I\I,1IM
ul

I

EGION SERMONES DE SANCTIS.

JS

bona at.peiant

:

illis

snaoct,

mala cai
:

A

lloriaUir isios, ui in bono
ilhs, ul eeleriier a

permaueanl

prxdicat

Sequilor : Et audiu' numerum signaiorum,ccnItim quadiaginta quatuor millia tigntli,a umni tribu
filioium
Itrael (Apoc. vn).
roillia

malo recedani. Diralur crgo : Eect tgo Joannct ri.ii altenn amjclum auendenltm ab onu tolit, habenttm sujnum Uei vivi : sciliccl
sancttm Kcdesiam
qutbut dalum
Ule uocerc
etl

Cenlum qnadragiuta
est Ecclesia

quatnor
ricni el

omnls quippe

ad knagi-

simililudinem sui Creatoris signala. Lntle in
Ecclcsia; canil IVoplieia
:

lignum

Dei vivi

babentcm
ilicens

in

persona ejusdem

Signa(Ptal.
in

fronlc sua. Et clamavil voce

magna qualnor
el

angciit,
:

lum
iv).
lol

cs!

super nos lumen

vulius lui,

Domine

noeere

lerm

mnti,

No-

(42)

Omuiiio hacc csi omnis Ecclesia, quse

lcrric cl

mari, ncque arboribvt
nosiri
in

quoadut-

nttmero

membrorum

rredilur essc rundata

pi'r

que tignctnut
{ibid.).

vrtfi Det
qualiior

(ronlibus eorutn
inlclli-

Chrisinm,

<|ui csi

Rrmissima pctra. Nant sanclorum
perliibetur, sicul
in

Pcr
qiii

lios

augelos diabolum
partibus

numerus innumerabilis cssc
Psalmo
amici
legilur
:

|imus,
m.ilis
sti

in

quaiuor
in

miuuli

babital in

Miiii

auiem nimit honoripeaii suni
etl

bominibus,

osque ad Aniicbristura

quibus lamen a passione Chriesi rcli^aius, ct sub
quantiim desideSic
citini in

tui,

beut

:

nimit confvrtalus
et

principatut eo-

rvn. Dinumerabo cot,

tnper arenam muliiptica-

pedibas
rat,

Ecclesix subsiraius, ne

bunttir (Pial. cxxxvin). Omniiiiu

sanciorum numc-

tanlum noccal bumano
:

gencri.
dedit
,

D

rus nobis esl incogniius, quia super arcnain dicitur

Evaogelio legimus

Dominui
El ilciuin

suis
ei

ditcipulit

multiplicaius
cst cogniius,
l.'giiur

:

sed i.incn onmipotenli Deo iniegve

polutalem
cnrareni

stiper ctuitia

dtrnionia
:

ul lattguores in

ad mjiis iniagitiem ct siinililudinem
altts.

[Lne, ix).
et

Qnit inlrabil

prxsig
si

Omiiis procul
soquitur

riuhio fidelis

dtmum
tnteril

forlit,

vata

ejut diripiei, nisi priut aHi-

anima,

sui Creaioris

vcstigia, rjusqne

(orlemi (Matih. xn).

Ligalus esl igilur
in

-in

ciiin 'iiiini

dcvolione servai
sua.

pixce|ila,

siguum

I>.

i

suo corporc dinbolus, hoc csi

maiis honiinibus,
«|ii:iUior

vivi porial in froulc

Quamvis quisque
in

iu 110-

ne seducal naliones

crerieniium in

inundi

niinc

Domini
:

sil

bapliaatus, ct sacro cbrismaie un-

uariibus, scilicei sanctam fccclesiam qtiae csi Chrisii

ctus
btis

laiiien si aniplius
in

excreetur
iu

nialis

operi-

corpus.

qiinn
11011

sanclis aclionibus,

nuuiero signalo-

Ilunc ergo increpal angclus,

id

esl Ecclesia sub

rum

cst
111

compulalus. Qiiictinqne igitur slgnoiu
h.ibere desiderat,
<>|>ci

persona quuiuor angelormn, ne
ceal,
lioc esl

ierra3 el niari 110-

Dei vivi

ironic sua

G.lein

Dei

eongregaiioni fidclium, donec signen-

qiiam

in haptisiuo accepil iiibouis
:

il>us o-^iendal.

iur elecii, qui prajriosiinali sunl

ad

rcgnum

ice!o/-•

Iternm subjungii, diccns

Potl hcec vidi

iurbum

ruin. /psi

cnim datum

esi, scilicei

diabolo, noccre

ma§nam,quam dinumerart nemopoteral exumnibut
gentibns,
ct

lorrxct mari, videlicet potosias luniandi Ecclesiant
liei
;

tribiibus, et populit, ei lintjuis

:

tlantet
virii

sed

lanien bonos lemai ad probationein,

ma-

ante thronum {Apoc. vh),

Non

dixil,
:

posi Iitc

los

vcrn ad

dainnatiouem. Teolalio diaboli bonis
:

alium popiilum, aui
lutn, id esl

alijm lurbam
videral
millia
viclit
,

sed vidi popt

-

profii-.ii

ad augnicnimu remuncrationis

malis vero
icni.a

eumdem quem
:

in

myslerwceuvi.lii

Rl ad cmnuluui

damnationis.

Nuu amplius

lum quadraginla quatnor
iuiitimerabilcm
ct

hiiuc

oiorio

electos diaboliiBi

quam

ei

Hens permiltil, qnia

quein

c\ omni Iribu filio
onini tribu, et
in

quarovis per iiialam volunlalein seniper cis knlationcs iiiferre cupiat:

riim Israel, ipse csl

mrba magna cx

lamen
cuni
illlus
sil

si

a

Deo poleslatcin
quodappeiil.
lameil,

populo, ct gcntc, ci lingua.

Iiomiuus manifesiat
,

unu

accipil, nnllaieiius adipisci poicst

Evangelio
,

,

toiam Ecclosiam sive ex Jndxis
cisc

sive

Linli: cl Mjluiit.i^ ejus

ilijusla,

IVn

\

g, 'ntiii ns

duodecim
cstis
11

liibus

Israel.

Vo», in-

nrniilieuie, potcstas
ius elecliTura Dci
|io

estjusla.Niinquain iir-

qitil,

qui secttii

me, tedebitii tuper duvdietm
.Ims Istael [llutili.\i\)\

icnialiones rixmononi suslincrc

tedet, judicantetdttodecim
ciiui

uisset,

iioii

ttrt

m Deus nmliiiani eoniin pio moderainiiie rcfrcnnrel. Umle ct nunc dicilur: A'u.'ile noItrrie, rl mmi, itequt itrboritnis. Ac si dicercl
:

sancti apostoli umiieiu

Ecclesiam

iudicaluri

siul,
I)

qux

11011

cst

e.\

sola

circumcisione, scd cx

oiimi iribu, el genle. Uii cenluiii quadragiuia

qua-

tiolili nvcerc lernv,

id csl

tcircuis aclilius dcditis,
:

luor
til

inillia

non sunt iufanies quos llcrodcs occidit,
ptitanl;
4111.1
illi

vcl

Jndaisjam vomere

lcgis cxcultis

et

mari, gcn-

quidam
duo

liieruut de Iribu

Juda
is
1

tUibus acilicel amaricalis, ac

diversis vitiis Oticntisi-

fere

millia, el

pauci

de iribu
I

Beiijamiu;

bus. In bac ciiim Ecclcsia prxsenli boni ct mali
iiml
i
.

autcin e\ oiuni tribn, ct geulc, ct
ll.cc ,si i^itnr

ugna.

siint
lesiae

permisti.
Dei

Dicalur crgo

:

Noliie

uorerc

universa

li. cli

sia,

qux

uindala csl
iu iioveut

.

anle

lciii|ius

.1

mpei Dco

id

quod vobis »1 concessuin, nec
111

siqira liriiiain pelrani,

Imc

cst iu Cbrislo

consliliilinn,
in

ct

jiisii

juslili-

gradibus coiistiiuia. Prinio gradu passione Doinim
lun.l.iiiii

i.iiiur

adbuc, el qui

sordibus suut sordideutur

Ecclesia, cjiisque cxcmplo

paupeiiaiis ti

•dhuc Mpoc. xxn): quousqut- Cbrislus adjudicium
venial

cbarilaiis specialiter esi iustrucia.
s.iluiaii

Lavacro etiam

inquojudlcio vestra nequiiia

dttriui

<"n'010-

renasi ilnr, ei doclrina huraililatis perfici-

ricmneinr, ei taociorum paticntia gloriosius
n.lnr.

tnr.

Posiremo crucis iropxo inunitur, cjus<|ue prc-

tioso sangiiiuc caplira redimilur.

,

ElS

llcalo,

[,.1

;

w
Serunilo gradn duodccim
laiiquain
ileciin

SKRMO
duodecim porlx, vel certe horx iliei claritatis refulserunl
iiiiius

VII. IN

FESTIVITATE OMINIUM

SS.

50
comscciiqciis a pas-

apostolorum

numcro \ gradus sanclarum inslilulionum
sione Clmsti calholica, id est

tanqiiani duo-

uuivcraalis

ilo

loio

lnu.inc in toio
:

mundo

collecia Ecclesia, penelravil ct quoiidie ue-

iimnilo pcr
fai ieutes,

magislri exempliim

ct

lam opcre

netral coelorum rcgna, ci reguai

cum

capiie suo

quam sonnone iloccuies, copiosum aSque immensum crcilenliiiiu muliipliraveriint nuineriim
:

Jcsu Clirislo in sscula.

Sequilur

:

Amicti, inquil, stotis aibit,

et

palmw

in

ei sic

in

agone palicniix

ei cliariiaiis

aique bu,

manibut eorum {Apoe. vn).
lur iinniaculaia.

In stola alba vita signaait, el

uiilitaiis,

cxemplu Salvaioris triumplianles
iiinumera

c<e-

Quod

aulein
;

palime in intnu-

hstc peiielravciuut reguuiu.

but eorum, nec immerilo

(45) quia palrax

compaaspe-

Terliogradu

martyrum «gmina sansecuti vesligia, accipien-

raiur vila justorum. Paliua inferius
ra, el

tiictu est

ctorum apostnlorum sunt
lessanclx
xcriinl
fi.lci

quasi

siccis

corlicibus obvolula; superius

arma, induii juslilix lorioam, despcrespiiensicul stercora pro

vcro et visu ct fruclu csl pulchra. Iuferius corli-

inuudanx cupidilalis dcleciamcnla,
,

cum suornm
rius

invululioiiibus

angusiaiur; sed supeviriililatis

tes ouinia i|ua: virfeniur
noiiiiiie (Vhilip.

Chiisi

m), ne

servirent idolis ad mor-

expauditur. Sie profeclo esl clectoriim viia, inferius despccta,

uinplitudine

pulcbrx
lerra

icni, irailideruin
fici

corpora sua.
aposio!is

Kt

ipsi

coronali fe-

B

siipcrius pulclira; in

vilis,

iu coelo pretiosa.

mariyrio

cum

deputali

sunt

in

Viiajuslorum

in

lcrra, lioc cst

iuhacvila, quasi
iuiiumetis uibusnninia

i<?gno.

muilis coriicibus involviiur,
laiionibus aulicla

dum

Quarlo gradu sequiturpia alque fidelissima beatoriim

angusiatur.

In illa vero
fol is

ceriamiua confessoruni,

qui iutcr

sxvam
et

wleniiialc quusi pulchrx \iridilatis
''

ainpliaiur,

rahiein pagaiiornm sua idola dbfeudenlium coufitcules Doniinuui ei
ipsi

u,,!

teternx beaiitudinis

prxmium

a

Dro eousecxleris arjuxia lerraiu

Salvalorem omuium, non parum

quilur.

Sed

laineii in

liuc

distai palina

Doniino acquisicrunl populum

per bouxconilla,

borum geueribus, quia cxlerx arbores
iii

versationis exenipluin. Coiilumelias vcro sibi
las

suo robore grossiorcs exislunl, stirsuui vcrocirca
:

pro amore

Cbristi

xqiianimilcr
suis

lolerabaui

ran os angiisliorcs liunt

et

quantu amplius craallum

<t per cbaritalem pro
ba.il.

iiiimicis

Deuni

exora-

sccndo su.Iiu.ioics
cta

cllieiuulur, tauto inagis in

s..u iliurcs rcdduuiur.

Pulma vero

circa lerraiu slri-

(Jiiinto

gradu occurrii dignilas pontificiun,
calhulicorum
sacerdotuin

cx-

est el aitgusia,

suisuni qtiippc cst ampla;ut

icr

ijiie

ordines

vicem
'

q i| «

lenuis et delicatfi ab

Miscipienles saiiclorum

aposiolorum

pro regiininc

aniplior

iinis iucipit, crcbccndu ad sninnia conscendil. Alia itaque .nbusu,

ISrrlesiarum, alque
l.ivarruiii uiriusi|ue

regenei alione

rredeiiiium pcr

quibus, nisi lerrenis bomiiiibus ac

lerrena lucra

sexus fiileiium populorum.
sacralissimu religio
ccea

dcsideiaulibus, iiiveniuniur csse similia? Quia sine

Sexio gradu succcilit

dubio

oinocs

bujus sxculi aiuatorcs in

lcrrcnis

nobiiarum, monachoniinqiie,
Mccnli
segregaii lumullu ad

ac virgimim, qui

aciibus sunt fories, in co«lestibus auicui siiut debi-

sanctum omnipoientis
Ibidem ilaque perct

Ks. rro teinporali

<ini

t>|.>e

gloiia

usquead

niortcni

Dei cougregati

sum

servitiuin.

dcsudarc appelunt, ct pro vita perpetua
coiilemnuiil.
lerrenis Incris

laboraro

jiiaucnles rcligiosissiine in

suuima absiinentia,
usque
in

bonx

convcrsationis viia

Unem

persc-

Amalores bujus lemporalis vilx pro sxpc injurias tolerant, et pro coelesii

veranies,

digna posleris reliquerunl exempla.

Sepliino gradu

sequilur conversatio sanclorum
id

saiil.

mercede parvissimi verbi ferre coiilumetias rocuTerreuo judicio loia din infaiigabiliter insicuram Deo
iu

IVriiin anacboreiarum,
1

est eremilarum, a pu-

siuni, in oratioue auieni

uuius borx

lica

conversatione recedenlium, arduas eremi sopcnctranles
,

spalio las>antur.

iitudines

divino

fruentes

ailoquio

,

At contra viia jusloruiu palmx comparatur, quii
in lerra

liuierunt vitam

suam,
i).

cupientes dissolvi, et esse

angustatur, et

in coelo

amplialur. !n lerrc-

cuin Clirislo (Pliilip.

D

nis sludiis sunldeliilu;, el in coeleslibus-foi les.

Octavo gradu

=uccec!it oi\!o pceniicnliuin, et gra-

convcrsaiio eleclorum plus proficil finiendo,

Sxpo quam

via crimina deflenlium, qui ncc ulira peccare conteniluni,
et

propouit inchoando; et

si

inetuens aliquando prima
;

pr.cicrila

plangere uon

Jc.sistunt

Et
in-

inchoal, lcrventius tiliima consumil

qcia vidclicet

qnanlunr
leniio,
tatis

fuit illis in

peccamlo pcrversa; menlis

scmper incboare

se cxisiiinat, et ideo infatigabihs
seilicet
jiisloriiin
:

lanlum perseverat
in fiiicm pleita

in eis humiiitatis et chari-

bouo opere perseveral. Ilanc

usque

devolio.

persevtraiiiiam propliula iiilucns, dicebal
fidntit

Quiconei

Nonus
ral

liic

norissime grailus superioribus compa-

in

Ovmino, mutabunt fortiluilinem,
«t aquilcc, current,
et et

astu-

primx xtalis infanliam paivulorum, qui anieqtiaiu noxium iucurrant peccati reatum, prxsentis
\iix
liniunt
:

ment penn.is
auibulabunt,

non taborabunl
ad xternx

nondeficient (hai. xl).
si

cursuin.

Evangelio

Sinite

Dc quihus Douiinus diiilin parcules venire ad me; latiuin est
xix).

Vos

igitur, fralres ebarissiuii,

re-

muneraiionis prxmia cupitis pervenire, vita vestra
assimilelur paltnx. Si veraciier ad

enim rcanum coiiorum (Matih.
(43)

Per hos novem

xiernam de3ido-

E\ Beato, pag. 561.

:

i.1

S
beatitudineu,

MUITINI MSGKJN SERMONES DE SASCTTS.
resin conversatio

W
conviiium egte-

r.nis pcitingeri'

A

ne

al>

eo mnrmnr,

rcl delractio, aul

palmx

li

ilnji similiiudinem. Vila veslra in iiuil sil

diator. Liugua uuiusciijusque restrun in Dei laudi-

angust.i, in

suinmis
fial
.

amcm
in

sii

ampla; reslra conin
;

Ims tatetnr, ei ne
pat,

in

eonlumeliam alicujus prorunisilcnlii

«ersalio siricia

imo, laia vero

siinuno.

temporc congruo

viurulo

religeiur.

Arcia quippe esi \i«
qiue ducii

quae ilucil ad

rilani

ampla,

Henlem veslram

cuin oniui sludio cusJodile,

ram-

ad

niorieni

[Maltk.

rii).

I\r amplam

riam
jusii

iropii

desremhnil
in

aseendonl

in niernon, sed pi r striclau tudum. Per laian quideui seuii-

que pcr reram confessiwiem a peecatii ei viiiis emmidaie, quia il>i conslslil origobomr eogitalionis
aut
nial.e.

Cor

reslruili in inedilalionilms Scriptur.i-

lan analorea moudi perguut ad

intei iium,

per.m-

runi apcrijlur Christo;

nnxia auleui el

vana rc-

gusimu rera

iter anici

Dei perremuui ad regnum.

Uanus

igiiur

reslra, dilectissimi,
ei ad

sim ad bonuui
Rei

spucndo claudalur diabolo. Ycniri etiam meiisura imponalnr, ue muliiiudiue ciborum snpra niiHiuin
distendalur, sed ui

opus promptae,

inaLim caienii dileclioni!

cnm

snbrictaic incdiocriier re-

n

proxiui

sini

aggrarala?. 1'edes

vesni veluciier

liciaiur. liujusmodi, fraires ei iluiuiui mei,

ad insiar

cunani ad serriliuu onuiipoteniis
remJti in

Dei, el ad ditcur-

p.ilmac viiain
et in
li

veslram

in lerrcnis

aclibus coaritale,
si

per plateas cirilalis (Cant.

m) compedc
oculo»

spiritaiibus sludiis

auplilicaie,

in die ju-

religiunu sinl obsiricli. Oculos corporis reprimiie,

dicii

cum onmibus

sauctis laboruiu veslrorum pai-

nc ranilalem

«ideanl liujus

inuudi;

vero

tuas cupiiis

accipere.

Matulas eliam riia IClUai
pervcnire, et Kegeiu

imuiis aperiie, ul
pl.iri.

Dcum

iu spiri

u pnssiiis cnniem-

qnotidianis lacryims abluile, nl posiobitum vesinun

Aiiics vesira

derote ad audienduui rerbun

ad cslestc regnuin
saucioruin
in

possilis

Dri apcrianlur, cl ne per cjS inlrel veuenuiii moi-

dccorc suo regiiantein ridere, ipsa
in Triuitate perfccia riril
,

uferuu, verba
iiiuii,

scilicei

adulanliuiu

stve deiralien-

pnsianle, qui

ei

reguat

spinis

liinoris Dci sepianUir. Oii restro, se-

Deus

>icr

sxcula sa.-culorum. Ameu.

rundum Psalnislan,

cuslalia inpnnatur

(/'».«'.

cxl).

SERMO OCTAVUS.
LN

TRANSLATIONE SANCTl ISIDOIU

(44).

JVou

I

nubit Jjinui saw a jiujuribns nivis
ejmvesitii sttut ilu;>licibui
i

;

omnet

(_;

Cum

anlcm, ui videtur, de regiuiiue eldispoittioM
sollicilus sis,

cnim dommiei
u-s ino

Ptov.xixt),

Ecdcsiarum
iicileris.

lamen de ea

ipi.-e

le spi-

Ani.o ab Incaraatimie Domiui ferc millesimo teu-

ritualius (45) f.imiliariusquc rontmgii, dcccl ut sol-

quadragesimo seplimu nunlius summi Regis,
iniuit

Loquor auleu d«

c.i,

quDcmir.i muros urtui

ridelicei augelus queui

Dominus

in ciicniiu

bis Ligione.isis
religiosis clciicis

ibesauruiu corporis

continens,

limentium eun [Ptal. xwin), unus ex
riileMi fiicicm
felici

eis qui

stMper

praparalur inbabilanda.
UidorustSollicilor, Inquit, inper

1'anis

7111 iii

tatlitett (MuttU. xviu);

Ad baec dominus
liis;

ruinoie nuntiaril iu curia

sunni Imperaloris
Lidori
liispaleusis

sed

pracipue dc indumentis Deo seivieuiium
illa

qui iinpir.it vcnlis ci uari (Muttlt. viu), parari, rel

iu

domo

clericorum; nain viilui ipsnrum jam

poiius

reparari

d.miuiu beaii

necessaria cx

magua

parie

parari, ci rcliqua sufliilla

i|uoiiJ.im uetropulilani

episcopi iulra

muros urbis
ordiui et in-

cicnlius pra-parabo; sed lerr.i
stibus. Volo
iis

non abuidat veel

Legimiensis

rellgiosorum clericoruin

auiem cos habentes vicium
(/

restilom

babilalioni. Ojio

lumoresuscepto, venerabilis Paler
Lcclesiue

conlcnlos esse
:

Tim.

vi).

Ail

lia;c l'alcr

Autuis

Auguslinus calbolirae

doclor rgregius

,

gustinus

Ll ego,

inquil, providcbo

bis

filiis

graiiilabuudus el exsuhans, doiniuuin Ibuloium inn
1

iiiduuicula. Legitor
licrc

confessorei praecipnuu ncsrio quid secum
sic

me- "
cst,
ali-

quadain, quud

wn

aniem apud Salomoucm de iuulimtbil doumi sua: a [rigorici

dilauieui, inluens,

eum

illoquilur

:

Qui

I

4m

niiis,

.icivieia. De qua
ct
liis

ibidcm subdilur
xxxi).

rererendc traler, quud lecnn rolris? Nunquid

Operutaett liuum ergo
nioilijin

lanam H'101.
(iliis

Ad

luinc

qmd

dc Scripluril

cxpouendis mediiaiis? Scd
id est

iu
1

cgu

cl doinesticls luis vesleni

liac p.itna

spiriiuum, cuelum,

Scripuira

duplirem ex liuo lanaque r.oniexiaiu, topei pdlk
icilicci ct

cum

exlendiiur sicui pcllis (Pm/. ciu), sed plicatur sicul
libcr
(/ioi.
iscii,

capan,

in

i|uoruni altero manditiam, iu
;

xxxi»
quia

,

urc plebes doctrina

iudigerc

alicro rolo liuinililatcin inlcUigi
qiini|iic

quod ei
ci

hpnrora
nigredo

lnc
vii

implelnr illud quod icriptum

vcsiiiiiu colore ci

apparalu poicvi agnosci.

esl

:

Aon

docebit

ynximttiu

»111011

:

omuti

imm

.Yuii

corporU unudiiia caudorera nabet,

cognotcentwu a
(441
Isidori

miniiiio
el

utqueadmajorem Jer. wxi).
iu

vcsiis

buuiliiaieu rcpraseniau Nostietiau beatis-

Qnare bic
i'o

Mquem sermo
iilliim

Traoslatioue

rniiii sese rcriit in re

omninq miranda, cujus fidcm

ipia

ncc rerbuin

rtore

pixlilulenlur, liaud facile

exbibem, nb ausiispicerji. Tolui

ptnes lerlorera relinquinius.
1

i"-.

tortitnn spccialius.

S3

SERMO

VIII.

1N

1RA.NSL.VT.

S.

ISIDOKI.
iiiuimIuiii

simain Virgiuein Malvciti Dumini ulioquespccialilcr tVoritl filiaSC veslilam. Lndc Cl de ea B( ripluiu csl
:

A

Dci perfeele

coiileniiiil,

visibilia drsjm-ii,

scqtie ipsinn iu ctmlemjilalioite sui Crcaioris intror-

Likmii

dala

tii

ei

:

dccvr Carmeii,
:

et

iiaron (Isai.

sus recolligii, quasi jaiu a uiiuuUu prxsenl s sxculi
iiiciditur, et

xxxv). Kl ipsa dc

se ait

Quia
i).

resi>eiit

Dominut
veslis

xlernx pairix civilms meule
lioc

ct desi-

itumUiiaiem aneilla tute (Lue,
<|ue

Iu

apparalu quo-

derio insuilur,
coelesiis rcgni,

csi iiineclillir,

ut dulccdinein

barum
niiilio

vcsliuin

ideui

aiicndiiur;

nam

qu nu perfecle nondiini potesi, saU
sic superpclliceuin lo-

liuea

laborc et diiu cullate

perficiiur,

uou

lem suspirando degusiet, el
lius
lali

usque adco vesiis lanca. Ad hunc inodum mundJiia carporis mullo laborc mulloque conalu uiiliier lialielur ei custodilur, uipoic cui rcsistii Jcx
ruiii,

munditix

ei

honcsiaiis aptatnr, quiajain socio
efliciiur,

perfeciorum iikmeus
Dei

membro-

Jam pcr
Laneael

graiiam,
oviua

fraircs,

snpcrpcllicciiin
iudigciis.

fouies,

et

languor nalurx,

siimulus carms

babetis; sed

lamcii

capa

a.lliuc

qitcm pati se cliam Apostolus^oiUitctui [HCor. xu),

itigra veslis litiiniliiatein iiisinual religiosx

prava

ct lluxa

consueludo, cxicrioi
inlcriur
lioslis

alieu.e culis

il-

coovcrsalionis.

Lana

igilur priimnii ioudeliir,doinde
lll.i

leccbrosa
gcslio.
I)e liuo

lcnlatio,

iucculiva

sug-

mundaiur
digilor,

ct

abluilur, colo suspendilur, in
et insuitiir, ct sic

rc-

lexitur

capa pcrficilur.
itoliis a

auiein planuin csl, quia primura a lcrra
in fascicuios

In lana Dei

doua ostcndiintur, qux
lerreua
subslantia

Dco

iw

avellilur, deinde

colligaiur, in l.icum

prxsenli

vita Irilnnuiiiir. Latia crgo londctur, cuui abjicitur.

dcmiilitur, ad solen) exsiccalur, quisquiliis ct siupa

pinplcr Dcuui
quasi

Lana

emunilalur, per coluin in

lila

redignur,
cl

in

glomos

mtmdalur ei aWuiiur, cuin
<.l

largiiionc clecmo:

complicatur, in lelam cxteiidiiui

coitlcxilur, t.m-

synaiuni bo;iio a pcccalis

miinilalur. Uu.lc illud

dcm

incidilur el insuilur, ei

sit:

supcrpciliceiiiu ap-

Dntc eteemosgnam

,

ecce oinnin iniiudn sunt

wbis
vigi-

laiur. Liiuiin

enim

de.

lerra

orilnr, per <iuod canlis

(Luc
lanlia

xi).

Coio lana suspenililur,
aliqui.l

dum suiuma
lu liU

dcns dccor niundilix, et eorpor.
caslilas

alqvc

spiriialis

atleudilur, ne

causa jaclanlix, vcl
rcdigilur,

dcsigiiatnr.

Liiiuni

ergo primuin a
liiuoris

lerra

inanis glorix

amore

iribuatur.

avellitur, quia

quicunque eausa
lerrenain

ei atnoris

cuiu discrete eleemosvna

largitur. L.ina conlexiiur,
insisiiiur.

Dci
est

jiiunditi.ini castitalis liabere desider.il,

uecesse

quando operibus ntisericordix sludiose
Tcla
prxciditur,

ui piimuin

ac sxcuburcm cunversasocieiaii religiosortim

cum

j.nn

volunias

babendi
iiisuiltir,

ab
cuni

lioncm dcserai, seque ipsmn

aiiimo periecic excltidiiur.

Tandcin

virurum coujuiigal, coiigruum cst ciiain inde corporaliler

jam

qttilibet

conversus de activa

vita couscendciis,

quisquc leeedere, ubi se

ineiniiiii

viliis

^

relictis

omiiibus, vitx conieinplati vae inserilur atel sic

diserrisse.

Picrumquc

eniin

dum

imitaiur locus,
iu fa-

que conjungiiur,

rcgularis

capa

pcrficiliir,

muialur
gcicttios

eiiaui iiieulis

aflectas.

Deiudu liuuin
illuiii

dum

sibi a

Deo pcr bonam oper.ilionem induincnUiui
Augustinus sanctum alloqui:

coliigaiur,

ijuia

oponei

qni

prius

xlernx glorix promerelur.
Iterum
tur
t>eaiissiniiis
,

rarnaliier vivendo per
viitculo divinx

illicitos

acius deJluelai, ut

cltaritaiis

obsirietus sese intra sui
liacc in

Isidorum

dicens

Reverende

fraier,

ecce

tordis liosjiiiium recolligat. Liuuin posi
<etun dimiilitur.

la-

oinnes domcslicos luos, sicui pronusi, duplicibus

Pcr lacum, quia seutper
,

est in iino,
liiiiim in

indumenlis

veslivi.

Non ergo timeas

ulira tlomui
uii

touipuneiio cordis figuralur

quia sicui

lux

a

niveis frigotitiiis,

dom

oiunes donieslici
eis aplavi

larum miindaiui

el

abluitur, ila peccalor inl.icry-

vesliti

sunl duplicibns. Prinniui

supcr-

mis

coiiipuiieiionis, qua:

cum

profuinlo gemilu

jie-

pelliceuin, qtto siguificalur mundilia meniis Cl cor-

<toris nriuntur, a peccatis ei viiiis

mundatur anjue
est vc-

poris; deiiulc capani ovina lana conicxlam, in qua

aMiiiiur.

Deindc ad so!em exsiccalur. Deus

oslcndiuw innooentia vitx,
tioiiis.

et

Iruinilitas

conversaeis

rus Sol

justiti.e, a <:uju3

calure neino se potest abs-

Tu

igitur,

veiicrandc
acquire,

Irater

Isidore,

conderc, sciiicei ab ejus

cognitione. Caloie igiiur

victualia

suflicienier
siite

ut,

dtim

vesiibus

xtemi

Solis exsiccatur in
illius

lionune

illicilus

bumor D

abuntlant,
eiiaui

indigentia

Deo possint

servire. Tibi

iibidinis.qoia

siiccensus cngnilione ae fcivore

competiteos moncre,

dum

cs prxscas spiritii
instiiinain

cbariiaiis, staiim rcccdil

ab iiilcniiono pravi operis.
,

el corpere, ul

regulam

sibi a tuc

cuni
ciiaiu

Miuulaiur etiam linum ab slupa ct quisqniliis
quilibel' conversus,
Uliiiiis et

quia

omni devolione siudeani
illis,

iniplcre.

Prxdica

per posniienliani nuindaiur ab
aciionibiis.

ul stixtrose spiritalibus inlixrcant

olTiciis,

ne,

supcrvacuis
liJa

Linum

iiem per

tjuod absii, lerrenis delectali bonis, oinnino careant
aricrnis.

«oJmhi iu

redigiUir. (Uiluin geslatiir in sini«ua,

Ad

ba;e uoster palronus sancliis Isiilfirus

:

fusum vero

iu

dexlera

:

ei

sicut dcsccndunt

lil.i

de

revereiitissiiiic

Paier Augtislinc,

sic tc

decet cos

coto, sic ouiues actus servi Dei *ie praelati sui |>en•Jcnl arbiirio, ita
ttt

horlari, beue

vivere. Onmipolenli

Deo referimus

nibil ci

agere liccat sine
,

illius

adiones gratiariun, qui le conslituil Doctorcii! sanciariiin

consilio.

Dcinde

in

glomns ooiuplieaiur

fjuia

sub
in le-

Eeclesiaruin.

imperio sui

pwpositi restriugiiur. Post ba>c
et coulexilur,

Jam exlenditur

duin jubeule praelalo,

Ecce, fiaircs cliarissiini, pcr Dei graliam a bcato et reguiaAugustino stillicienier cslis instrucii
,

fotis ciinlus tliscurrcndo, bona t\ux polesl, ojieratnr.

ribus veslimenlis, vidclicet supcrpellieeo ct eapa,
tlupliciler induli. In snperpellicco, sicui

Teh

lauJeiu in idilur

el

insuilur,

dum

servus

jnm snpra.

53
•liciuiii csi,

S.

MARTIM

LBGION. SKRMONES DE SANCTIS.

W5
,

niuiKiuia mealis ei eorporii design.uur.
r.

A

rius

iniiocentiain

siinul.nnlo

non

cessal

,

detra-

Ca-fese

i^iin

Iratres,

ne

subier
Milii

snperpetlicenm
crcdile; BUpcr|iollui-

liendo, imiruuiiainlo, susurrando,

comcdere carnes
HabituiH

.'amnabilis

blcal fornic3li».

proxiraoruiu

suoruni

in

occollo.

ergo

p

lliceo noii induilur, qiiisqtiis

forniealione

reDgionis, fr.ures,

lur.

O/oid prodcsl

fon.saiite oenkis lioiniiiom
ci iiilus

sn-

operibos iuiplete.
cnlio, et lliud in
rius
ciiiii

quem pratteudius specic, bouis Nnn qujcraiis aliuJ esse in ocpublico. Concordet

perpellieeum ostendere aqua abluluni,
•culos Dei porUre

anlc

animns

inle-

eorpos Ibraiealione polluiuinT

religiosis

vesiibus. Concordel
,

vita ciiui

Aui quiJ prodest forii in eonspecu boiuiouin ileinoiis.raro munJiiiam veslis, et oecoliare intiinSccus
ante
iiiiniiindiliaiii

lingii.i.

Sanctus

csl liabilus

sanclus

sit

auimus.
vestra.

Sanci.i sunt vesiimeuia, sancia sinl opera

foruieatioiiis ?

Nihil

celalur
:

Babenles

igitur, dileetissimi
(/

,

viciuni et vesUtnni,

Deum
nuda

:

videl

ocrulu qai
ue

fecii

abscondiia
i\).

bis conicnti estote

Tim.

vi), et nulluni

apud vos

Omma
igitur

et

aperla tuut oculis ejui (llebr.
dilcclissiini,

Vos

retineaiis proprium. Procul dubio ipse facit furliun,

mooeo,

velitis esse tepulcra

qui in

cominuue babel omnia
ciiin

ciiui

cxleris

fralri-

dealbata,

qux

(orit

quident
sititt

apparenl
ossibus

liominibus

bus, el apud sc aliquid liabet ubsconditum. Ouiiiia
in

ipeciosa, inius
et

autem plena

mortuurum,

coiniiiune

c.clcris

fr.ili

ibns

possidere, ct
nisi posl

vermibui, alque omiii spurcitin (Mtitih. xxiii).

apud se aliud abscondere, quid
mortein seipsum

esi aliud

Capa cx laua cotilexilur ovis
laleiii

,

et

ideo

buiuili,

poenis lraderc?Qui iu cominiine
e'.

signilicat religiosx

convcrsauouis. Igilur

babct ciim c;ctcris iralribns vicluni el vestiluin,
aliud
retinel
abscoiiditilin
LIi-^i»,
,

eharissitui, SOlerler pr.cviJcle, ue lupus late.it

sub

quid
Iralres

esl alunl

quam

ovina pclle. LuJe Douiinus in Evangclio

:

Auendite

manifeslum furtuin?
vitias

charissimi, di-

a fniiis proplietis, qui teniuni ad tos in vesiimenlis

conleinniie,
ccelesiia
nibil

paiipertatem
dcsidctaie.

diligite,
Niliil

terrena

oeium, iniriitsecus aulem suut lupi rapuces (M<itth.
mi). L/apus
i.itet

dcspicile,

snpeifluum

sub pelle ovina, quando snb ba-

quxratis,
datis,
si

apud vos retincatis,

nihil

abscon-

bitu icgularis vitx latct biniulatio, discordia, alque
invidia.

ad

communeni socictaicm eiectonun Dci

Sub

pclle

etiain

oviua lupus

latet,

cuin

pervenire desideratis ad

quam

vos perducere di-

qvilibel

siinulaioi' scib

specic
est

religionis
;

proximis
qui exte-

gnctur

ille,

qui in Trinilate perfecta vivit ct reguai
sa;culoruiii.

iuis uocet.

Lupus rapax

iulriusecas

Dcus per omnia ssecnla

Ameii.

SERMO NONUS.
Tl

IN

TRANSLATIONE SANCTl

ISIDOUI.

Xon
xxxi
).

ttmebil doirmi titit a frigor bu> ititis;
testiti

umnes C mnjorem
(l'rov.

(Jer. xxxr).

Cum

aiitcm, ul videtur, dc
solliciiiis sis,

tnim domestici ejus
Nunlius
niiltil

ntnl

duplicibus

rcgimine et dispositione Ecclesiarum
lauien de
c.i

suiiiiiii

Regis. videliret
circuilu

angelus

qux

te specialius

I

uiiiliariiisqnc coiv-

i|iicm

Iruiiiiiiiis

iu

liuieniiuin euni

lingil, decct

ul solliciieris.

Loquor auiem de

ea,

(Pja/. xxxinl, iiinisex eis qui seinpcr viJent f.iciem

qu.c intra inuros urbis Legionensis Ihessairam corjioris lui
coiiliiieiis,

Patris qui in ccclis esl (Uuuh.
Riiiiliavil
in ciiria

xvm)

felici

runiure

religio»is clericis praeparalur

suinmi linperaloris qni iniperai
vel

iuhabitanda.

vcuiis et inari (Matih. vin). parari, parari
Joniniii

polius rcqilOllilain

Ad
supcr

haec

(lominiis

Isidoms,

snllicitor,

inquit,
ser-

beali lsidnii

Ilispalensis

his, sed

pnccipue do
iJI
i

iiidumenlis

Dco

nietropoitaiii

episcopi

intra

imirns

iirhis

Legio-

vieuliiim iu

domn

clericorum; nani victui ipet

ncnsis
lalioni.

religiosorum

elericoruni
siisceplo,
Ecclesi.r.

onlini cl iulinbivenerabilis

lorani

jam neccssaria cx magua parle paravi,
se.l

Quo

rumiire
railiolic.i;

Palcr

reliqua suflicieniiiu prxparabo;
aliund.it veslibna, Volo
et

tcrra

illa

non
ba'c

Aofusiinui

Docior egregius,

autcm eos habentes vietuin
vi).

giaiiilabuiiJiis

ct

exsuhans,

domiiioin

Isidonun

veslilum

iis

comentos csse(/ Tim.
et

Ad

Dociorem llispauiarom, nescio quid
lanieiu iniee
s,

scciiui
:

medl- _ Pater Augusiinus,
est, refiliis

sic eiiin allaquitur

Quid

lnis
tlc

providebo bis indiimcnin. Lcgillir auteui apud Salnmo-

egn, inqitil,

verenle rnler, qund iccmn vulris? Nniiquid .iliqnld iii: Seriplurii exponendis meditaris? Sed in
Iiuc pairia

nem

iimlicrc

quadam, quod non
tll liniint, el
liis

suiv o frigoribui nivii, el caMcra.

spiritnum, ccelum,

ld

esi Scripiur.i

non
id

snbJilur

:

Vpcraht

timtbit domui De qua ct ibideui lunum (l'rot. xxxi).
Oliii

«Xlcndilur

si.iil pellis (l'>al. Clll), BOll

plicHur,

Ad
tuis

huiic ergo iiioduni egn

et

Joiaeslicis

est iiiTolviiur

sicni libi (Imi. xxxiv)
i

nec plebes

visiem duplicem es lana linoque coniexiain,

docinna inJ gere oguusris, qiii4 liic i<iipletiir illud qunj icriplutu esi Non doctbit proximum iuum, omnu tmm tofHoictnt mc a minimo uiqm ad

Siipeipelliceiiui scibcel el Cipain, in

quoroiH allero
iutelligij ct

m

muiidiiiaiu

,

iu

aliero volo

huiniliuiein

quoJ ex ipsarum quoq,ue vestiuin colorc

a[ipa-

;;7

SFRMO
potest ognosci.

!X. IN

TRANSLAT.
A
lur,

S.

ISIDOIU.

B3

r.iin

Nam

corporls niumlilio canliiimilitatein repra?-

conjungilnr cl snpra el circa se, in deeimn roboru-

(lorcni babct, el nigredo vcsiis

inultimo perttcitur

et

consuminaiur. Naui cimi

sentat. Nosti eiiam

bcalissimam Vi r^i nem Halrem

ineipit

bomo

cogilare intra se,
sui

quam

brevis

sit

vo-

Domini

liarum vestiuin specialiter fuisse vestitain.

Iiiplus quae

faineni

patitur, et faslidio abjeclo,

Lnde

et tleea gcriploiltesl :G/orifl Libani duta esl ei,
et

cujus subinde operiat, aut redileal, aut pocnilct.

decor Cmmeli,

Swon

(Isni.

xxxv). Et ipsa dc se
ancitlte suat

ailtQura
(Luc.
i).

respexit

Dominut Itumihlatem
mullo

(Nam habel lioc voluptas ouinis sliniulis agit rentcs, apumque par volantum, ubi graia niella
:

fn-

fu«

In apparalu quoqnc liarum resiium idem
:

ilerit,

siimulum reliiiquKin conscicniia.)
nieililatiir

Cum

lixc,

atlenditur
cultate

nain vestis

line.i

l.iliorc

et difli-

inquam,

bomo, faclus

aniinal

prouum

ei

perlicitur,

non us(|ue adeo

veslis

lanea.

dedilum vcutri

et genitalibus, cui

Deus

Ad hunc
pole cui

inodiim

mundilia cnrporis mullo labore
Juuil,
et

inulloque conalu utiliter liabctur el cuslodiiur, utresistit lex

meinbrorum, fomes

ei languor

Ottnblime dedil cxlnmque itieri erectos ad sidera tollerc vullut; (Uvid. Hei. I. .)
sordidx
voluplatis
,

naturae, Blimulus carnis,

qneni paii se eliam Apo),

exborreal coonum
lis

ct

carna-

siolus confiieiiir

(UCor. xn

prav.i ci lluxa

con-

volulabrum

colluvioiiis

aboininclur,

el sie li-

sueludo, exterior alicnae cutis illccebrosa leniatii»,
inlerior lioslis inceuliva suggestio.
l)e

R

nuin a lerra avellitur.

Omne enim peccatum quodcorput
est
;

cnnque [eccrU Itomo, exira

qtti

aulem
Iloc

lino

autem

plaiiiiin

est,

quia

priumm

a lcrra

[onticalur, in corpus
linuni a lerra

tuum

peccai (I Cor.

vi).

avellinir, dcinde in fasciculos

coltigalur, in lacuin

dimiltilur, nd solein exsitcatur, quisqililio el stlipa

avuKcrant quibns Aposlolns dicebal : ergo fiuctiim habuisiis luac, in qnibus nunc Quein
eiubesciiis? (liom. vi.)

ciniiudalur,

per

coliiin in fila rcdigitur, in

glomos

complicalur, in lelam extendilur et

coniexiuir,

Conseiiiienier cuni dispouil astensiones iu corde

lar.dein incidilur el insuilur, el siu superpeliiceora

suo

(/'««(.

lxxxiii),

ut

inirel in poleniias

Domini

apiatur. Ad biinc niodum multo labore sudatnr, ut

(Ptai. lxx), eligilinagis abjectus csse in doino Dei,

exeaux
tuui,

carne rubigo cjus-et lenax viscosiias supe-

quain babitare

in

labernaeulis pcccator.ini (Ptal.

reiur, cujus aculeos expcrlusest liomo posl pecea-

lxxxiii), el alligat se voto coiiliuctilia! ct disiric.ioni

ante motiis aliorum peccatorum,

ciiui coepesii:e

ordinis regnlatis.

De

b.ic tolligalione

plauum

cst,

rani rivi

conciipisceniiariim per niembra

legc

qtija sic colligatur el adstringilur,

ut (iat fasciculus

diffuudi, qui prius Iege nattirx

tenebaniiir cobibiti,

myriliu:; utsilsicul Isaac colligatus ad aram, fasti-

ue inordinale eruiupureul. Unde embuii nliditaleiu

culo lignorum superposilus (Gen.

xxn).

N.iui

os

suam,

ei cucurril

ad umbraui, ul obuinbrarcl tnipiHi).

babet, ct non loquelur; oculos babel, et non videbil (Psul. cxili),el cattcra,

ludiuem suam (Gcn.
ciillaleui

Vincendaj Imjiis besii.e

dilli-

ul possil vere diceic:

noial Aposlolus dicens: fugiie (oriticalio-

Clnisio coulixui

snm

cruct (Gal. u).

Sed quia udbuc Moyscs loco

nem

(I

Cor. vi); qua: est vecligal, scilicel ualiirai,
et

inler duas niolas molitur, quas probibel

et vos ipsos acrius

vicinius iusequeutem.

Nain

piguoris dari

(Deut. xxiv); per inferioreni, quasi

oinuis virtus bostis in lumbis ejus, et forliludo illins
in

linum
ci
itis

iu

iacum dimissum, praHeriiorum conscius,
prailer-

umbilico veninsejus

(Jo/> xl). Ista est Dal.la,
i|iia

qua:

fuiurnriim pavidus, liinel supplicia pro
quac coniiuisil, el

durniil in tillU iioslro (Judic. xvi), a

cuslodiru
vu),

pro Tuturis
vir, ail

qux

polest coni-

claustra

oris noslri pnccipil

propbcta

(iliclt,

iniliere.
esi

Beatus enim

Saloiuon, qui temper

uaiu nulla pcstis eQicacior ad iiuceudu.u,
Diiliaiis

qu.nn la\esiis

pacidus (Prov.

xxviiij. Et

Psalmisla

:

Jiiiiiuin

in.inicus.

Augustinus: Ut crgo

nu-

tapientiat limor
plicii

Domini (Psal.

cx). Najn tinior snp-

ptialis

pnnpaietur sponso, ut omni

leuij>ore

candida

janua esl regni. Sedquoniam inler bwcsupcrnovuin pascha inauducare
et

sint vesliinciiia (Lccie. ix) boruni liliorum tuoruui,

noriiiu desiderio ardei vir desideriorum, desidcrio

o Irater Isidore, ne nudi ambuleiit; avullal piimo

li-

desiderans

illud

in

rcgno

uunia

terra sordida: voluplalis, el carualis colluvioin

D

Dei (Luc. xxn),

quasi iiolocausliim in ara altaiis

nis abominaiio,

fasciculos colligare procuret re-

incendilur: omnis in eo carnalis limnor quasi ad
soieoi exsiccaiur, ul quasi
iioiur, et assuni lauluni

gularis ordmis dislrictio, iu
supplicii, ad

lacuin

dimitlal timor

Deus

in

tympano

collaii-

solem exsiccet superni vapor desiderii,

igni

quidquid est de

aguo

quisquiiiis et slupa per cotilunsioneiu cmuiidet carliis

Pascbali coinedalur (Exod. xn). Hoc igne ardebat

maceralio, per coluin
in

in flla redigal

supernoruin

Jeremias dicens; Factus
claususque
in

est

quasi ignis ex&stnaits,

contcmplatio,
lio, in lelain

glomos coniplicel frequens inedilaconnexio, iucidat regularis exer-

ossibus

nteis (Jer. xx).

El discipuli
.'

exlendat certa fuliirorum exspectatio,

diceules: Noitue cor nottrum ardenterat in uobii

coulexal
citalio,

cliaiilalis

(Luc. xxiv.) El D.ivid
(1's.il.

:

Concahtit cor

meum

inira

me

consual perseveran.i.e foriiludo. lu piimo

xxxvni),

cic.

Iiorum displicel

bomo

sibi,

in

secuudo abnegal sese, in ijuartu

lnler nialleuiu

quoque posiluscl

iiicudeni
nuii

percar-

ipsum

sibi, iu tertio dimiiiil se infra

nis iiiaceralioneiu coniuudiiur, sed

frangiliir.

sn-pei;dit
in & xto

sesupra

se, iu quiuio cobibel

seiuirase,

Superflais cmundaiur,
si

necessariis non privator, tu

exccdit nienle supra se, iu sepliino recolli-

lioslein iuscquitur, civis
illud Aposloli:

non exsiinguatur secuu
carnis ne
[ecerilis

giiur ad se, iu oclavo conforlaliir

dc

so,

in

nouo

duin

Curam

in

:

gg

S.

MARTLM LEGION. SERMONES DE
reoter

DIYEKSIS.
glori
li

61
li!'.c

tktUeriu [Btm. xin).
5
i

Nam cmn

a

gcnilalia,

A wterios induantur: nam onmis
super nivcm dealbaii (TAwi

rcgis al)

iii

luco,

iia sibi

eonjnncia sini

rilio, vr>iiicit|na

inlui esl (Vtal. iliv). hI siul c m.li
iv).

Na/.ar.ii ejus

mero exastusos
pnie
i

fa.ile ilc>|iuinci in libidincui, niilla

Ul auleni peile.ie

elBcscinr

ad servandani curpori> niaiidiliam

valleninr a frigoribus nivis, el ui vc siiii sinl iluplicHras, p.-.iabo etiain eis

adhiberi

nieJicina,

qiiam

parcimonia:

descrvirc,

rapam

huiuiiiiaiia.
i<miieliir lana

gul.im culiilierc, veiilrein rcstringere,

carncn ma-

Li rcro capa possil apiari, prius
auinialt, dein.le iu
iius coloralur,
fil.i

ab

cerarene tiriuaiei rcsolva'ur
kiciit

iu

lurpein libidinem;

redigiiur, lela

lexilur,

panpro»
in-

Lolli,
ivi.

quem
Unile
el

Soilotna iion vicii. vina viceruni
propliela:

inridilurcl consuilur. Dfflondel italiiimiliuiiis

[Geu.
/i.i

aii

Peccalum Sudonuc
[Eteck.
xvi). IVili^ni relili

qne lanam ad parandaiu
pr iirum abreniinlialio,
Btruclio, lclam
lt-\it

capain

ininiMs,
<[ik.-;ii.

abiind,inlia panit

in lila

redigit

rcgularU

HiUS

j,:iri.'ii-.

pcr eiiulium

sua

c«)ii-

ohedicnli.c profcssio, paiiuuru

na

se aru.j

vil,

cvpcrius

csi, ci fecil

silii

perizo-

colorat
nioriis
Il.iniiii

proprix
record

infiruiilatis

consideralio,

incidii

m«la ad velaudaiu turpiiiidinem, qmin inlellexil ((.°en. 111). Priuceps iiuoque locorum muros JerusaIciii

iiio,

consuii relribuiionis cerliltulo.
expedil,

er.o

primum
,

sccundum
dcpouit,

erudit,

dcslruxil (Jer. lii).
eil

Ulldfl

Aposlolus:
v).

Nolite

lerlium

consiritigit

quartuin

quiuium
ipcri fane,

tnebrian vino, in quo
11-0

luxuria yLph.

El Salo-

B

conculil, sexium engii.
id

Sanc cuni opes
et uutrire
in

l.n

: Liuuriota rct etl linum, et coniumeliota ebrie(/'ror. \\): qux eliam femor.i Noe deiiudavii,
monslravit (Cen
u). Ilaqtie viiium
nciori. Ilxc quilibci uiclius le^it in

esl

superbiam gigncie
spparel
in

coiisucverint,

gicui

augrlo, ei

bumine primo,
lxxii),
leriain

ei liiio ri.linda

qiioruin prodiil
sicui

iui.piiias

cx

adipe (Psal.
cst

ncc suo pcpcrcil
lilito

crassitudu lcrrx erupia

super

expericnliat

(Psal. C\L).

Vmu
diitii,

puraHl auimot, [aciuntquf caloriOut aptot.
subiiiissima Ola

Quasi londetur l.ma ad bumililalis vestcm texeud.im,
ciiiii

Supcruoruni contemplatio

pro-

iciiiinli.il

boiuo pttipt

i.e

volunlaii, pro-

dc quibus vestis philosnphia: secuudiim lioe-

prias possessioni, lioni,

proprix
patri

liberiaii,

proprix cogiia-

liuui ci

n cxiiur: ui qnasi virgula
iii

fiiiui

ex aromaiiaudiat verxn).
i

ul

dical

el malri,

uou novi tos. Li

btu
b.i

rapitis

(ciiium coeluni (Cant,

111),

sicut iu

tonsura aniinalis

exoneralur aniniV, ver-

i|ux noii licei bomini lotpii
Qiijc

(HCor.

mcs

moriuiilur, lana decerpilur; iiain icmnr.iaiione

eiiam complicat,

t-t

quasi in glo

os retolli-

prupriortiin

exoneratur cauebis,
iransire (Mallh. six).
iiitiliis

ut

possit
ipsa

pcr
lni-

git ftetpicns

medilalio, sicul lcgilnr dc gloriosissima

foramen

actis

Nam

Virgine

:

il.iria

autem contertabat OlHniu vcrba hac,
I'.i

inaua fettcitas
ipia?.

aiiiariludiiiibus respersa

esl.

cunfcrcns in coide »uo (Lut. n).
tnciiilare(l

ApoMolus:

lltvc

acquinlnr cum lahori,
(

babetur
xin).

cum
:

limore.

Tim.

iv): ut vigilel ralio,

ne dormilanlc

ainilliliir cuiii tlolore

M

ultit.

Undc

el spinis in

osliaria Isbuscth pcrcutialiir in inguiue, et
iin

moriaDoinini

Evau^clio coiiipaialiir.
dicitet fieri,

linilc

Aposlolus

Qui vntuiu Tim.
vi).

(II lUg, iv).

Nam

inediiatio
-

sermouum

imciunl

te duloribns mullis (I

iiilellocium dal purvulis
M.d.i vcro supei'or,
tio,

l'tal. cxviii).

fuliiroruin scilicel cxspecia-

Vermes quoque solliciiudinis tcmporalis noriuntur, Sicut et ptcnx gehennalis. Nain ut ait Bakmoo
:

lelam

in alltim

suspendil, llldical: Sutlra con:

vermit contumit tigna,
xxv).
l-.i

tic uislilia

menietn

viri

(Proi.

vtrsatio in
ti ii in, ijmi

rtWu

eti

itndc r.is/jfi/tiiniii

Jesum Chricon-

Isaias ad N.iliiu
el

bodonosor: Subler

u

nei-

lejormabil corput
corpori tlarilatit

Ituntiliiatis nostrtv,

nelur tinea,
xi\).
l-.i

opcriiniiKuni luitm eittul vermes (Itui.
:

fiijuinitaii

snv (Plulipp.

111).

ileruni

Vtrmh eornm uon mo
(Itai. lxvi).

ietur, et

iguU

Vcrum
iii

lexlurani vesiis cbariiasordiliir etperficil,
inconsuiilis dcsnper coulexla per to<-si

non extiintjnelur

sii

rcstis
tpi.L-

In regulari iiislructiono laua

quani

in liia

pro^uci-

luin,

i.on

scissa, sed sorle divinx pi.t-dosii-

lur ad paraudaiu liumiliiaiis i-apain in siteniio, esl CullUS
fj
jtisiili.t-

quod
),

iialionis (Jouu. xix) coutiiigii lns
bii, ct

quns prasdeslinaFilii

sctuudum

Isaiaiu

fttti.

xxxil

prx

legil
II..

lieri

touformes imaginis
iiuplialis.

sui

iu

oralioiie, ei

leclione, ei rcliqnis,

<pix

buiuili-

(Roiit. \ni).
li.i.n

c

cst icsiis

Dealus,
xvi).

qui

latis sign.t suul,

sicui est lonsura, frct|ueus capilii
pelitio, cl

servat, nc

uudus ambulel (Apoc.

Deexer-

inclinalio,
in

vcnix

altcruirum
vilitatc

coufessio,

tii.iiione
aliis t|uaj

regulans ordinis

iu lectione, oraiioue, el
iju:c oplim.i pr;u.li-

commuui usu
,

oiunitim, iu

indumenbii.im
:

sunl i\ parlC Maii.e,

lorum
lila

in

auslcnlaic tiborum.

Haiic

in
i»i

caiut
tiiis,

;

vcl in instruclionc
in

miuoriuu,

ct

opcribus piecst

protluci VOlubnl Aposlolus

diccns

Omnia

quibus

lurbalur
t)
;

M.iriha ct sollicita

vobit honctle, el secttndum

ordinem
inlitiila

/iant (I Cor. xivi.

crga plurmia (Luc.
Ijis

\us inclius cxetc.laii

me

ina-

Ad keo eliam
i.i:n

suppelunl
quaiu
in

Palrum cxempla
obedicniia: prosil

potesiis docere, quaiu

ab iudocto aliquid discere,
ecesse est ut consual
lalaris

in Veteri

Novo Teslameulo.
lcxit
.piotl
,

llauc vcsicm

polymiia
ul
sil

Telam
(cssio.

aiiiem humiiiiatis

perseTeranlia,
XXXVli),
iit

vesiis

Josepb
111

(Cen.

Naiu

quid csl

lam
qnara

elTectiviim

ct

it

oll. 1.1I111

laodj hosli.e

sacrilicio

conservativum
uerc

huinilitalis

loco

Dei

Impodo

Domiui, vel potiui

in

uolocauslo (Lev.

tii).

Quisnlm
filu

hominem super caput
alieno
'.'

stiiim, et

ita ioluin

pciteveritrerii utqut
\)
II.
><

m

finem, hic infiHl iril (Maith.
,

rbitrio pendcre
us

Li

sinc superioris HUIU
-.

tuperp

llicco

li.it-

vesie candula

lui

habeat,

ct

non

loquaitir

oculos hahcat, cl

u

61

SERMO
vitleal
ct
:

I.

1N

DEDICATIONK ECCLESLE.

02

nnu

:

pedcs habeat

ei

uon amliulel: manni
pneponilur obcdi-

A

crgo duplicibus vesiimiul, eliarissimi, ne limeaiis
iliniiiii

hnhcai,
intitiera

iiou e.is

cxiendal ctiam ad sitscipienda
jure

veslrx a frigoiibus mvis.
aiiletti

et ideo victimis

Haec
et

frigora nivis inortalt.i sunt peecata,

cntia

(

/ Reg.

xv

).

In sacrilieio qtiippe aliena caro,
inaciattir
clTiisioiieiii
:

in obeilienlin

propria

qnandoqiie eliam

immiasiones bostis aniiqui, qui diciiur nix nuu incompeienlcr. Sicut cniiu nix de c ilo dcscenci illuc

nsqiie

atl

sanguinis

sccundiim

illnd

:

dii,

nltra

non

reverlilur,

it.i

el

diabolus

Cliiisius fucliis ctl pro nobii obediens Patri

usque ad
nie'ius

per siipcrbiani de stibliniibus corrunus, nou rcvertetur ultra ad

montm
hominis

(Pliitip. n).
qnitl

El

er.

contrario

qtioi|iic

manum

de qua cxcussus

est.

Et sicut

inlelligilur

dc linjus Inude
morti

scnlialiir.

Unitts
ct

nix citmsil aqua, in aerc violentia aquilonis indil

inoliedieniia

aildicit

posteros
:

ratur

,

ita

diabolus sccundttm
xt.t

Job induiaius

esl

proscripsit iiniveraos.

Nam,

ut

aii

Sainuel

Crimen

lanqtiam lapis (Job
gidus,
scilicct in et

), qtii
,

ct aquilo dicilur fri-

ariolnndi esl nolle obedire,

et scelut

Idololalrnv nolie

durus
:

noinine lanluin
el

dezler. nustcr

BCqnieteere (I Heg. xv). Sola ergo est qnas
lidi-i

merilum
xm).

Umle
rit.is

Canlicis

Surgc, aquito,
liivis

veni,

possidcl, ohedicntia.

Atl

banc liortatur Apo(

(Ctint. iv).
n
i

Frigoribus liujus
lo ru
iii
.

refrigcscit rlia-

sioltis, tlicens: Obetliteprwposilisvestris

llebr.

I

ul

ail

Doniiniis (ilnttli. xxiv).

1'aitiiiun
ci>i

colorat colorc nigro proprix iiiGrmilatis

B Et Salomon
(Prov.xx
).

:

Propter (rigus piger noluit

arure

sitlcratio. Si cnini
,

conshlerel liomo

qtiitl

fuil,

quiil esl

quid cril

;

recolligil quia vile
:

sperma, vas

Ui ab his ergo domni
dtiplicibiis vcslimini,

vestr.c

ne

limealis,

his

s.ercornm, esca vermium
el cinis?'(Hccli. x.)

G/;iil

ergo superbit lerra,

cbarissimi, ul conler.itis dtio
anliquie
:

Quid

lettd

lurpellis morticiua?

corniia
tinra.
locis

illitis

ceraslis
nil

pne

aliis

eiuinen-

intle tnperbit homo, CHJus conceplio cutpa, iVnei \ tciiii, dotoi viin, necetie morif

Dc quo

Job

In secreto ca'tmi dormit in
).
:

liumentibus (Jvb xl
(ibid.). Et
xt.t).

El

ilerutii

:

lli.ic

montes

Coguosce
descendel

te

ipsum

,

catlavcr
id est

piitritltiui

;

e coclo

herbas ferunt
filios

Ipse est rex super ontiies

yvoi9i

mbutov,

coguosce

te

ipsum.
el

superbiw (Job

Ista regina,

boc delictiim
inierfecii
;

In omnibux

viis tuis

recordare nomtsima
).

lua,

in

maxitnutii, ista

besiiola, quae

phires

Jc

ivtcrnum non pcccabis (Kccli. vn

Ll

llOC

cst quotl

exercitu Absulon, qtiani gladius Pavid

h.ec vohis

paiinum

iuciilii

ad cappam Iiuniiliim is consueiid.ini.
superbia,
si

inaxinii: esleliain in bonis qiueagilisforniidaiida

et

Ittcidittir

eiiim
,

consideratur coiulisecutidiim
illtitl
:

Cuveinla. Nain

tio

iuortis

cuiictis

imposiia

inquinat egregios adjunc:a superbia mores.

J'utvii es,

el

in

pulverem

reeeneris (Gcn.

iii )

;

et

_

Qua: natiuue ccclestis, iuentes sublitniuni
bitat
suli

nha-

daiunatioiiis

cor/iminalio
:

reptobis

inlligetida,

se-

ciuere lalitans ei cilicio
el

,

pritua

a

Deo

tumluni
(lia. xtv

illud
).

Delrncta
illttil
:

est

ad inferos
in

mperM

tua

recetlcnliUus,

ullima

redcuntibus.

Nam

El

Sicut ovet

inferno potili

sunt (Ptal. ILVlll
Se>l

),

etc.

Quwpost
ln curta

Ciiw bene pugnuris, cum cuncta subuclu ptcuris, infetlat, vincenda superbiu restat.

banc capam consuit retributionis certiiudo.
quitl sil

manica quandoquc

et

snperbia longa.

llis

Si

enim consideret bomo
homiiii justitix

cx

se, quid

ex

orgoduplicibusvesliinini, ut non diploitle confusionis.

ilono Dei, vel qtialis et quis 1'titurus ex relribiiiione

sed stola gcinifue glorincalionis iiidtiaiuini, ainbu
lanics

Dei

;

liuiit

sux quasi pannus
esl,
qtiod
tit

inens-

ciuu
Dei
,

Agno
qui
),

in

albis (Apoc.

111

),

facli

sicul

truaia» (Isai. lxiv).

Lt
alas

iioc

auimalia

augcli

nou

nubenl, uet|ue nubenlur

pennaia dcpoiiunl

suas, cuin

vox super
t).

(Matth. xxn

pcr bumililalem qtiam iiuuc scrvatis

Griuameul:im,quod
Ilauc capani
si

iiiiminel capiti

eormu(Eieclt.

scssuri super sedes duodecim jndicaiiles dnodeciui
tiibtis Israel
ctitn

pastpr
:

Ecclesiae

nos adinonct

con-

so qui vivii, el
Spirilus

regual

ctitii

Dco

e:e tlicens
exnltet

II umiliamini

subpolenti iiianu Dei, ut

Paire

iu

unilate

sandi Deus per otunia

vos

in

lcinpore visitationif

(I Pel. \).

Ilis

sajcnla sxiitloiutn. Ainen.

SEUMONES DE DIYERSIS.
SERMO PRIMUS.
IN

DEDICATIONE ECCLESI.E.

Joanncs apostolus
aique df lcctus
latus, ut
iu
,

et evangelista a

Cbristoelectus

D (Joun

xiii), ipsique soli cruci suae adslanti Mairci;;

in

laulo dilectiouis

amorc

esl pra*-

propriam coinnicndare esi dignalus
Provida siquidcm dispcnsatioue
,

(Joun.

xix).

coena

iccumbcrci

super peclus rjus

ut ipsi ad custo-

:

D
«*

,

63

DIVERSIS. S MARTISI LEGION. SERMONES DE
quisquc
ergo
laiito

virginitaiis ascive nabere \oleiiiem , ad amplexum corpore praeelcgcrai. ral, et impolluium meptc et

in

oculis

Dci eiil pieiiosior

H

e

iuque cum propier verbum Dci

et lesiiinonium

semeiipsuni pro aiuoie Doi ei altior, quanto apud liiu.iifueriidcspeclior ac vilior. Qnarc ? Qnia Dcus
lia respicit, el alia a

miiicreJcsu Chrisii in Pallinios insula in exsilium praeoslcnsa ilcscriilli.- ab eo.lem Apocalypsis
inr,
1

UnJe
iiiis

alibi

Ionge cognoscil (Ptal. cxxxvn). Scriplura dicil Deut ItumUibui datnrn:

i

ur, in

qua ad erudilionein noslram
:

inter caclcra,
,

liam, nperbii autem retittii (Prov.

111).

Cndc

Doiui-

tic
libi

loquilur

Di*i<

mi*i angetut
F.l

:

reni

ottemlam

ad Saulcm loquilur, dicens

:

Nonne

cuni par-

tpoutam Agni.

tutlutit

me

in spiritu in

mon-

tem

magnum

el

attiim, et otlendit mihi cirila' em

HM>

conttilui in inbut rulut etset in oculis tuit, caput te dicerel : Mag.ms milii Israel? (/ Heg. xv.) Ac si
fuisii,

de cwlo a D/o, t a n JtrmnUtm noram descendenem (Apoc. sicul *• onsam ornatam riro tuo compotitam

xu). Moniem

inagiiiuii el

alium Chiistinn dicil, de

quo proplicla

ail : In itla die eril coues elevabilur mini in terlice montium et ekvubitur super coltes miuiin vertice moniium .. super prophelas et aposlol-.s; quia i.l csi (lta>. n),
,

mont domus Do-

qnando despeclus eras tibi. Nunc aulem quia magnuses libi, despecws es milii. hac civilas portas duodecim et Iliibebal, iuquil nomina lupttrtaisuper porlus dtiedecim angulos. ct
,
,

pla v»>
l>

»»"""•"" duodectm iribuum
;,/;
. •
.

lsracl.
.

Lvminare

ejut simle

*

i.isi

monies

ei colles dicuniur proptcr

magniimlineni

...

'«. ><"
.

/„

viiiiiiuin et
iii

itla

eiceilentiam raeritotum. Quod antem, dic, dicii, a passione Clirisli usque ad linem
iiiiiiin
:

„„..,,„ „-,..„ ... ro sinule crislalto. l.iiiem \cio mftias ssimo > P'«»°* ss ""° ..:.... ,..,.al..ii loquilur, (Iiivns: Mon eril iioi soi iiim.i mr. dieens: Son erit tibi sol civilali propheta iplendat tmtm am.iliui ad luvtndttm per diem , nee
illuminabil te; sed eiil
tibi

mundi

diem esse ostendil.
Jerusalem
ccelestis

leruani,

ei

Deus tuus

in

gtoria

Dominus in lucem sempimagna (Isui. l\).
daritaleesl

Sequilur
riiin csl
si.
ii

multitudu sanciovcnlura
,

Siculeiiin/ lapis crysialliuiis naturali perlucidus, ila civilas
illa

,

qiia?

CUin Uoinino dicilur es*c
:

desciibimr nnllo sideruni

t

aii

Zacliarias propuela

Ecce Dominus noster
eo

reniel, el oinnes suncti ejus

cum

(Zach. xiv).

Ili

bebal iiuiriim
proplieia ail
:

lulgore illuminaii, sed sola Dei luce illuslrari. Ilamagnum el allum. 1'nde Zacliarias

pnrparanlur

a

cuni eo, sicul

Deo habitaiione mun.la, ut tpotisam ornatnm viru suo.

liabitent
ChrisliiS

Ego cro murns in circuitu ejus , dicit (Zach. n). Doniinus ergo totius majeslatis Dominus

TJudc S.iloinon ail , est capui c: virtotius Ecclesiac. Ecelesia sub pcrsona forlis niulieris

est lumeii

cum de eadem
raquerelur, loquerctur,

Quod
.

civiiali». ct cusios iliius gloriosissiinar sinauteni dicit, liabens portat dnodecim ex
,

d.cens: direns:

Nobitis «ct.t

,n in

punis j.r cjus V ortt vir

tuimdo

se-Jerit

cum
est

senatoribus terr* (Prov.

H«). C

^

, ,

gutis margaritii .

et in

portis angulos

duodecim

,

et

\ir sanclae Ecclesia; Clnistiis est, qui
ribus lerra-, id

cum

senalo

cum

patriarcliis

,

et prophelis,

alque aposlolis ad judicap.dum viios Cl morluos in nobilis, die judicii sessurus est. Recte eiiam ditilur
quia inter onuies
lis.

dmo dtcm tritoum " » j" .,,,„ hdmlimm Jsrael. El in Evangel.o legimus Domiuniu jilierunt «i quis inde se dixisse Ego sum ostium. Per me Eigo Cliribtus e>l troierit, tulvabitur (Joan. x).
,

:

lilios

homiimm
,

nvillus e»t ei siini-

ei diiobujus civiiaiis janiia. Duodeciiu veio poitae duoIsrael diiodccim aposluli sunl el decim Itiuus

Omnis

igilur

Ecclcsia

id est

omnes

sancii

,

sanciiuic el justiiia Jesu Chrislo sponso suo conet in seiernum cum eo }inigendi procedcnt omaii
,

Eec.ledecim propbeia; , qui iuiiversain sigiiittcant Ei lainen siam in duodenaiio iuiinero constiinlam.
isiae

duodecim porUead

iiuaui porliim veniuiil, i|ua;

iii.-.nsiin.

Congrue

ha;c ci\ius Jerusalcin
:

,

id

csl

eslChrisius.

Pona;
saiifli

auiein cx
apostoli
,

singulis

iuargaiit.s

saucla Ectlesia, nova dicitur
sacianieiiluin,
in Clirislo

quia per baplismi

cMsiuui, quia

qui

porw

Lc.lcsi.c

qui cst

novus boiuo

,

i\^

siinl, intranlilus tunien veiitaiis ostenduiil.

Quod

po^ii:dic iu diem renovaltir. llajceiiiin quotidie iu huiniliiaie Filenlia descendit de ccelo , scilicet in I.UinUcl linilanuo. aicciiiin riini» uci tuin luiu Dei iiiiilando. Sic enim Filius Dei «.u». in forina i„ „,. Dei cssei, forniain scrvi accipicns, de codo desceuuci cssei i

xvi'. vcro uviUitem essc <iuadralain dicil (Apoc. nsiendit , iu quibus saiictoium adunatain lurbain
lides calholica nullo niodo

»

«iPfci-

Oucluare potnil.
.
.

Ilx-c ii-

i

i

n

vitas MlJ!
'

'" oiiai 10 '' " ,u esl
iii

dit

,

quia
ii).

usque ad morlein se bumiliavil
Filii

evaugclistarura

quaiuui posila, qiiia in oidine m.iiii.ir p . Dniniiiicam incarnatioiieiii supor Dominicain iiicariiatioiiem
ill

lipp.

Descensio
Hsec

Dci

de

cocl..

,

cjus esi inquoti.lic

Baucla Etclesia liiiuiter esl aedilicaia, cl

qualuor

earualio.

igiMir

Jcrusalcm

civiias

mundi

parlibus consiituia.

imiundo Dcum,
tti

dc ccclo dcsccndit; qnia Jcsu Chri,

Ileruiii subjungil,

ditens

:

spousi sui vesligia sequens

in

bmnilitale

.-ese

cum, habcbut mensuram,
Iu aruiidine aurca
liileni

tcilicel

Et qui loquebatur mearundinem anreum.

cuslodii. M.ru

modo

saucta

Ecclesia

snc quxlibet

incarnalioiiis

Domini nnlia-

santia aninia qnanto amplius propler Deum per bumiliutein dcscendil, lautu magis pcr Dei giaii..ni

stri Jesu Christi oslendii, qui

carnem bumanK

giluatis snstcpil, in
nis et
csl,

qua nobis cxenipluin peileclio-

asceudit.

tmlc DominiH
:

in

Evangelio dicit

vi.nn

Qni

se exaital, humiliubilui

el

qui se liumilial, cial-

peiqiiein

noslra salnlis niousiravit. Ipsc boIus dislnhuilur lidei meiisura uuicuiquc

tabitnr (Ualth

nill). Siccli.un ail cloqucnlissiiiius
<

nosler Igidorui (40-47):
46-47
Lib.
ii

Destendcui ascendas.huliuniilitalc.

Et mtnetsai.cUeTiiiiiiaiis iniegritas coguosciiur. smdiis dnodrcim. Longiludo ausus cst ciritaltm

.

(

De njiioMm., de

,

SEltMO

I.

IN

DE DICATIOXE ECCLESLE.

or,

leut, cl laiiiudo, et ahiiudo ejus xqualia sunt. Fidcs
eniiti

A

in

aquilono cst spcs,
si

qtiia

unusquisque

in

pcccatis

Cliristi

,

el

inlegritas
,

s.inctrc

Eecltsix

pcr

posilus,

dc iuiscrironlia Dei despcravcrit, fumli,

hsec

duodecim stadia
ci

id

esi per

apostolonnn dbc;

ius perit. Lnile ncresse csi

ui qui
,

propter iniqui-

irinam
cis
liil

proplielaruin fidem agnoscuntur

quia iu
,

laiem suam jain moi tuns fuciat

per misericordiaa
clia-

niiiil

superfluum

,

nihil exlrinsecus

venicns

ni-

spem

reviviscal. Profrclo in

meridie csl porta

niinus babens

iiivonitur.

Eliam subdiliir
jnspidis
:

:

Et

rilalis,

quia qui

Deum

perfecie diligit,

ardei ignc

eral

ttructura

mmi

ejus ex lapide

ipsa
In

divini anioris. In mcriiliaua eleuim porla so) in allinn erigilur, quia per charitatcm liinicn fidei in Dti
ci

vero
alio

civitat auruiu

mundum

simile vilro puro.

metallo quidquid interius conlinetur, abscon-

proximi dileciione sublevatur. Pcr bas trcs porDei elproximi aniorc solidalur

diiur; in vilro

aulem

qtiilibel liquor qualis

iniciiiis

tas, scilitct fidci, spci, el tharilalis, qiiisquc fiilclis
in
,

babelur,

lalis

exicrius demonslraiur.

Quid ergo

el in illa coelesli

aliud in auro vel vitro accipinius, nisi illam super-

Jerusalem de qua loqiiiinur, cives consiiiuitur.

nain palriam

,

illaiiique
sibi

bealorum civium sociciainvicem et ch.aiiiate
ful-

Nunc
intrare

ergo, fraires charissimi, pcr
conieiulite, ci iu in
illa

lias tres

porias

icm, quorum corda
grnl, et
puritate

superna civiiaie

iraiisliiceni ? Ipsa

quippe corum

cives esse

mereamiui

,

suminopere elaboraie. Qulprorunilum

clariias sibi vicissim in alierniscordibuspaiel, quia

ciiuque veslrum

post lldem et baplismi sacramenin

cuin

unitiscujusqtie

vulius

ailendilur

,

simul

ei

lum uon ccciderunt
gratiiis referani, et

viliorum

,

Hco

eonscientia pcnetratur.

Preliosi lapides ex

quibus

per orientalem portam
Illi

ingre-

civitas xdificalur, sanclos el fortcs in persecuiione

dianiur regnum ccrlorum.
lioueni
lidci ealoris
,

vero, qui posl incboa,

viros ostendunt, qui nec tcmpestalc persecutortini

ct

luminis

in

percaiorum
sunt, per
a

nec impeiu

pluviae

,

id

est

iribulaiionuin
,

,

astalu
qu;«

suorum
quiranl,

fiigore alqne oliscurilalc lapsi

versc lidei dissolvi poterunl. Platca vero

de

poenilculix

compuntlionem veniam
gaudia
aelernae

sibi

Deo

.ic-

auro purissimo essc dicitur

,

sanclorum corda ab
,

et ad

reiributionis

per
igne

omnibus peccatis muiida insinuai ininus deambulal. Fluinen auiem
tlirono Dei et

in

quibus Do-

aquilonis portam

pervenianl. Hi

autem.qui

vitae,

quod de

sancli Spiritussuccensi, sanctis dcsideriis ac virlulibus fervcnt, et spirilali iuiclleriu quotidie

Agui procedebal (Apoc. xmi), gratiam

interni

haplisrni

insinual.

Lignum

viue

ex ulraqueripa,

gaudii mysleria penetrant, et ut coeleslem Jerusaleiu pcr

sccunduiii carncin adventuin Cbristi osieudii,

quem
r.

meridianam portam iugredi possint

,

stu-

veiiturum et passurum vetus lcx prxdixil, ct Evangcliiim

diose invigilanl.

jam venissc

maiiiiesiavil. Fructus vcro duo,

vobiscum agite.
versaie, ct
si

Hxc Hxc
in

igitur, fraires et
in incnle
illa

domini mci.

sedula mediiaiione

deeint per singulos iuenses

dundccini apostolorum

vos

civitaie deleciat habitare,

niullimodaiii gratiain oslendunl, quain ab
cis

uno crucura-

omnia qux sub
properate.

coelo smil, pro nihilo reputatc, atqiianlociiis

liguo sustipicnies

,

populos fame

cousuniplos
in

qne ad illam passibus bonorum opcrum

veibi Dei pabulo

leliciuiH.
ligni,

El

[olin

ligni

Non

vos ad illam fcslinautes superflui,

liouem gentium. Folia
tiiiiu

qnac ad sauilalem gcnc.rucis osleiidiuil.
,

tas verboriun
traliat, faciat,

impedial
mollities

non dulcedo ciborum

rc-

proficiuiit,

virtutcs

sancix

nou
iioii

vesiinieutoruin

rctro aliiie

Uinitis Itinguor non eru Veus omnem laaymam ab
ct

ampliitt
oculis

quia
,

tibsiertjel

pulthriliido tarnis deiincat, non speties

eorum

ihronus Uei
,

huniaiia rcducat, non

amor icruporalium
parenlum

delccta-

ngni erat

in ea (ibid).

Thrniius Griece

sedes di.

lionuni retardei, non cura
deviet.

a retto itinere

tiiur Latiue.
id cst in

Sedes igilur Dei erat

in civi.aie ilia
:

AJ

illam ergo voio eldesiderio lcndile,

ad

sancta Ecclcsia, lestame Psalniista
suculi (l'sul.
xliv).

Sedes

illam inediillis cordis iudesinenler suspirate ob re-

luu Ueus in taculum

Et tervi

cordaiioneni

illius

libenter lacrymas fundile
,

,

et ul

ejus tervient ei, et videbuni [actem ejus [Apoc. xxu).

aliquando ad illam possiiis peitingere

votis oinniq.ii

Imerea scire vos oporitt, fraires charissiuii, quia
pcr tres porias iiigrediuiilur banc liobilissiniani civiiatcm oiunessaiitii. Trcs sohuuuiodo porlas liahcl

hus Deuin exorale. Jesus Chrislus Dei Filius,

D

splendor Palris est et \irlus

,

quique eamdein civi-

lalem

illiiuiiiiai

clariiaie sui vuiius, faciat nos per.

santla Ecciesia pcrquas co-lesteui Jerusalein,
irl

qux

seipsum ad
aiqne

illani

pcrtingerc

cum

sanclis oninibus,'
suis sacraiissiinis

civiias ex lapidibus vivis xdilicalur quotidie in
,

iu ca selernaliler vivcre in
:

suis meiiibris

feliciter ingreJitur. Printa

videlicel

laudibus

qui

cum

eodcni Palre, ctSpiritu sancto
sxctila sxtuloruin.

ad orientcni, secunda ad aqiiiloiiem, teitia vcro ad
meridieni. Porla quippe iu orienic csl

vivit el regual

Dcus per oninia

lides.quia

Aiiien.

ptr ipsam lux vera iiascilur in ineiile hoiuiiiis. Porin

07

S

MMUIMI.M.IOY SERMOXESDEDIVERSIS.

(JS

SERMO SECUNDUS.
1N

HEMCATIONF. ECCLESLE

II.

Eratres rharissimi

,

rogo ul
<pt;c

sollicile

audire

«II-

\

iiiuneri
:nl

paiulcndum
llgna de

csl sacramciiltim. Israel
in

Dena

millia

goelur
vlr.iin,

cli

ril.is

veslra,

nd

crudilionem

ve-

cxdeuda

opus donius Douiinl

iino

lolins

F.«rl<*si.c,
:

loiiniitir
i

venerabilis

niittunlur. Qui cnini

ad crudiiioncin insipienlinm

pKal.yier Bola. Aii enim (48i

Domnm

|Domus|

qnam

Salonioii Ktlillcarii, Ecclesia figur.i fuii,

qme
p<r-

ordinaniur, deceni prxcepta lcgis pcr omnia servarc, ct audiioribus debcnt scrvanda monstrarc,
praemia quoquc in eoelis fuluri
,

apiimo eledo usqneatl uliimuni quotidie pergraliam
regi* pacifiei, ideslChrisli, sdificatur, qtue

qirar

per deiiarium

ligurantur, ei ipsi speclarc, et auditoribus speraml.-i

lim prregriuatur ab
regriiialioueni jani

illo iu lerris,

pariim

|iost

pciibi

intimare.

Ternl

aulem nienses quoruin

dislaniia
,

riim

illu

icgnal iu rudis,

singniis lignoruin taesoribns cr.il imposita

perlo-

posl
ctani

ulliiiiiiin jiiiliriuni

lola reguahil. Ail lianc san,

ctiouem trium
scilicel

virltiluiti
,

evangelicaruin dcnuntiant,

Ecclesiam pcrliiieui angeli
pioniiltilur
in

(|iiorum

nobil
:

siniiiitHiio

fnturo.
fitii

Uiule est illud
Dei
.'

.€qualet trunl migelit,
filii

el tuitl

eura

tinl

cleemosyna: orationis el jejunii. Per elceniosjnam namque comprebenduniur omnia qu;c ad dileilionem provimi explendani benevolc in fralrcs

reiurreelionit {Lue.
:

slus, sicul ip>e ait

xx).Ad hanc perlinet ChriSolvile templum hoc, el inlribut

CAiuparamus. Per orationem, omnia quibus per iulernani compunciionetn nostro Conditori conjmigi-

tliebui excilabo itttid.

coTporit tui iJoiiu. n).
llollis
:

Hoc enim dicebal de lemplo De noliis aulem dicil Apo(/

mnr. Per
jj

jejtiniiim

,

omnia

quibus a

cnntagioue

vliioriim et illccebris sxculi

observamur, ut libera
dilcciioni Dei et

Setcilitquia lemplum Dei r«fi»?

Cor.

111.)

mente

et

casio corpore

scmpcr

eic. Si est,

ergo

ille

lemplnui secuuduin carnem factus
spirilum
et

prozinii valeain:is iuhxrere.
«

per

iuliabitaiiiciii

nns

elTiciinur,

Ilirani vcro rex
,

Tyri, qui txcelte vivent inlcr-

conslal .pna figura

omnium

nostruin cl ip3ius Do-

pretatnr

eral

super

hujuscemodi

indictiiiiteiu.

mini,
fuit.

id est nirinhioruin

el capilig, teinpliim illud

Excelse vivens

Cbristus csi, qui operariis
qtiibus

lempli

Sed

ipsius

laili|Uam taptdit

angnlttrit,

etecli,

prxponitur

ut oriliitct

mensibus siugnli ad

prclioti, el in
Slri aulein

[unditmenlo [unda.i (hai. xxvtll). Novivorttni

operandum excant, quibus ad procurandam dominii
redcant
;

tauquam tapidum

tttperajdificael

cuni

pra?ilieaiorum

nicnies familiariiis

lorum tuper [undainentunt apoitolorum
ruit;(/

propltela-

iiiforiiiaiiiltlisccriianl

quaniio ad consc enliant snani

Vttr.

II,

Eplt.

n,20),id cslClirisliun. Qnod
,

examinaiidaui quasi |impriam doiinim iuspiciendam

inclius, coiisiilcr.ii"

onliue

ipsa lempli icdificalio

rcveni,
digna
tuillia
f.

ut

oralionibus,
qui

ct

jejuuiis

el

visitatore
,

paiebil, ut in qiiibusdaui scilicel figura ad ipsuin,

sil.

Pr.cpositi

prxeraui

operibus

tria

inqulbusdamadonineseleclosperliiie.it

,

in i|nibus-

irecenii

ruemnl propier
in

fidc<n

sancta Trin

dam

in ccelis

collata

liominibus

aiigelomm felicilalcm, in quibusdain auxilia , iu quibusdam reutuilcinonstrei.

nitatis sigiiiliraiiilain,

qiiam sancta Scriplura prac1'aralipoiiicnoii
Iria
illia

dicat.

Quod

aiilcin

uerata

eumaBgdisbominum cerlamina
Non

scxccitli strijiti sitnl, ad
picit (//
in

perfectionem eoruin

res-

Eltgittrgo Satomoii rexoptrarioi de ontni Itrael
(III Itcg.v).
eiegit; qnia
gcnili,

Varat.u). Senarins enim \tu.pl. niimenisj
contplctitr ornalus, perlecla boiiornui

fruslra opciarios de oiiini

Isratsl

quo niundi

non dc siirpe Aaron sacerdotis

cli,

opera significal. Et quia saucta Scriptura
veriiaiis opera jusiitiae docet
posili
positi
habeiiil.i
,

cum

fiilc

sed
Dei

ile

omni Ecclesia quareiidi sunt

qul

recte pr;e-

diiuiuni

cvcirplo veiboqtic

xdifieenl, el siuc

personat acceplionc snnl

promovendi. Qui cuin ad
collcgium Ecclesiae vo-

opcrum autem

tri.i

millia el scxccnii fiicriiul.

Prx-

stinl

sacra:

Scripicrx

conditores,

crudicndos

iiifnlcles
,

el in

qtioruin magificrio

erudimnr inscios docere, couiuvicein noslra por

camlos

"i.linaiiiur
id

quasi

ad c.x-dendas
viri

in

Libano
et clccii

icinpiorc» corripcie.el onera
lare.
<

tcmpli tiialcrias,
iiiiiiiniiiir.
l-.t

est ccdros,

slrcniii

emi mdiclio
vicuiim,
tuil
(

triglala miltta firuruHi,
:

Fucriiiit ilaqtte

Satomoni leptuaginla miltia poroctoginlt
mtltia

milttbaiqut tvt in Libaiium
;

dectin ottllia wrornui
ttl

IdNliun

onera

,

et

lutomonnn

in

ci

tiiignlot
in

menut
riomibut

ila

dttobtu

uuiuibut
IM llia

monte

:

abtqtte prwpotitit,

qui

praeranl
ct

tinijutii

enent
i

ibid.

).

Triginia

" operibut, iiHMrro irinm 'uiilium
cipieiitinm pnputo,
et

trtceniorum prw-

cMircs ciissignificaiil,
peifecii
,

(pii in

fiile

sanci.-c Triuilaiis

hitqui fnciebant opui.
,

Seplu-

sinii

ipnul

dortoiihiis uiaiitnc

coiigruit.
deu.i (cr

aginia crgo millia porlaulltun onera

et

ocio.'iiiia

Sed i|un
iucntes
(lf)

triginta millia crant

onbnala, ut
,

millia laioiiioruiii (iiin pnrposilis suis

non fueiuut

singulos

npcri

iusiaiciii

magis denarii

IsrarlilK,

sed proselyii

,

id

esi

advcna: qnimora-

belcmplo Salom

,

i

ap.

I.

tt

SERMO
aliis

II.

LN DF.D1CAT10.NE
,

ECCLESLE.
menscZio,
iil

79
c.-i

bantur inirr eos. Prosclyii vocabanlur Grrecc
k\ uaiionibns
in

qui ac-

a

f"' '"

Maio,

i/jsc es(

mentii secnudut

consonium

populi Dei

quarli anniregis Salomonis super Israel(lll Uctj. vi).
(50) Maitius (51) 1'nini in

tepia circniiicisione iransibanl. Fuerunl ergo opcrarii

domiis Doinini

ile

Israel, et de proselyiis, cl

priinus esl apud llcbrteos in mensibiis

de gcniibus. (49) lieium Scriplura

patet quia post Pusclia
dicit
:

quo Pasclia cclebratur, anni. Umle «oepit xdific.ire domuin Doopus
pcrmansil autrni
quadringentos
ccepit;

l'r<veepit
,

rex

,

ai

niiui, et

consecralus

mystica soletnnitaie populus
,

lotterenl lapidet gramlet, lapidet preliotoi

quo\ do-

misil

mauus ad

niysticiim

lavcruin uewentntii Salomonit,

et

canicttturii
ci

Hiram;
qui
iu

cultus et religio

labernaculi annos
tenipliim

viros seilicct prxcipuos actione
faniiliaiius Clirislo
illo

sanclilaie,

octoginia

,

cl sic

aedilicari
lant.i
,

qua

adhxrcut; ul

quo Grmius

Scriptura

Veteris

Tcstainenli

perfeclionc

spcraul,

co Fbrlius aliorum

\iiain diligcre, et

reduiul.it, ul qui

eam bene

inlelligit

cuncta in sc

ruudaincnti latiui liuem

pmtaic

sulBcianl.

ili

sunl

Novi Teslainenti uiysteria conliuet. Plures quoqno
Palres Veleris Tcslamenli (aiu perfecle
ul apostolis
el aposloiicis

proplietx etiiposioli, qui
verilalis visibililer vel

vcrbuin ct sacrainenU

vixeruut,

iuvisibililer

ab

ipsa

Dei sail
:

viris

in nullo puienliir

piuntia percepcruul.

Fundamenluin lempli,

esl

esse niiiiores(52).Posifundamcniunide talibuscom-

sauctx Ecclesia:, Chrisius est.

Umle
Jesns

dicitur

t'un-

"

posiiuiu aedificala esl doinus, pra'|iara(is
japitiibus el

lignis cl
silu

(tamenlum aliud nemo potetl ponere, prater id quod
posiium
esl,

ordiuc .collalis, qua; de suo

vel

quod

rs( Clirislut

{I

Lor.
,

iii).

\}ui

radice absiracla sunt; quia posl priina fidei rudiincnla (55), bumilitalis addcndus esl in alium parics

reele fiiiiilainenluin dicilur domiis Dci

quia

sicut

Petrus

ait

:

A'ou

esl

aliud tub cmlo

dutum nomen

bonorum operuin,

et

quasi supcrposilis

sibi

liomimbiis, in quo oporieal nos salvos fieri (Act. IV).

invicem ordinibus lapidum proQcienlium dc vinuio
in virtutem.

Ulide esl illnd

:

Supenvdificati

super fundameiitum
ipso

aposlotornm

et

prapheturum,

tumino angulari
,

(54)

Domus autem quam
tiiginta

wdificavit

rex Salomon,
et

tnpide Chiisio Jesu (Ephet. n). Ideo lios lapides
e.-t

id
vi-

habebat sexaginla cubilos in longitudine,
in lalituditte, el

viginti

lideles populos, sancti dolaveruut, ul

omues
in

in attitudinc.

F.l

ponieus

iliTicel

noxiuni

ei

inane rclinquereut, et

con-

erat

anle lcmplum

liginli

cubitorum

longitudiuit.
signifi-

speclu Dei solain jusliti^ rcgulam quasi
quadralurae ronnaui osiendereiit.
inus Duinini prinio ligna

stabilem

Longiiudo domus longaniinilateui Ecelesise
cat,

Ad

:edilicium do-

qua patienter adversa

tolerat,
est

donec ad ene-

et lapides

de nionie cxquserimus,

duniur;

ijuia

eos quos iu
,

lide inslrucrc

lestem palriam pcrveniat. Hoc n lorum, quia senarius numerus
runi opcruni iudicat. Latitudo

sexaginla cnbi-

perfe':iionem bow>-

priino ueccsse cst
varicalioui
in

ut abrciuinliaie diabolo ct praenali suut
,

autem doraus

cliari-

qua

doceamus.
ei

Dcinde
in

talem significal, quae dilataio sinu nientis, amicos
diligit in

qu.vrendi

snnl

lapides preiiusi

grandes.et

Deo,

et

inimicns proptcr

Deum, donec ad

fuiulainenlo apponcudi; ul

abdicala prioruui con-

pacem conversis
aniicis

vel funditus cxslinclis,

cum

solis

vcrsatione,

m

onmibns

vilain el niores

corum

iu-

gaude3t

in

Deo. Viginli cubitos babcbat

in

tpiciamus,

ct auditoribus

imiiaiidos propoiiamus,

allitudine, propler

geminam

cli.-iritatis

distauliaui.

quos per virluiem

liuiuililalis

Doniiuo spccialiter

qua Dcuiu dilighntis ct proxiraum. Ilabehat ctiani
triginta cubilos in laiiiudine, propter lidem Trinitalis, in

adbxrere noviuui9;
coiispiciuius.
Biblii

el

menlis slabililate quadralos

ad oiunes lenialionis incursus, immobiles durare

cujus visionc euncla

desidcria spei nostrae

GranJeset

pretiosi

fama
et

ct

uierilo.

suspenduiiiui'. Singuli
caiitur
;

numeri pcr dccein mulliplisalubriter

[(. 6'ifc/nJ

paraveiuut ligna

lapides ad cciti-

quia per fidem el cuslodiarn legis patienlia

ficundam Jomum.

Biblios [ChWosl civilaS CSt Plnr-

salubriter

excreelur, cliarilas

ardcscit,

nicis ct interpretaiurdifliiiicns vcl deierminans. Qui

et spes subliinilerad asterna
ilo siguilic

gaudia rapilur. Altilupro

eniul
<|iiml

corda

hoiuhium

ad

adilkium
,

spiriluale

atspem

rotribiilionisafleiiia: vcl fniura-,

cx virtulibus

animx

coiistruitnr

paiant, sic
suflisil

D

qua prospera veladvcrsaconteninitdonecvideaibona
Doinini in terra viveniium (P«nf. xxvi.29). Teiiiphuii

amliiores suos fidem et opera jnstiiine docere
ciuui,
si

prius satris paginis edocti,

qux

fidcs

Ecclesiam

siguific.it; porticus

vero quce antc tem-

tencnda,

quo

virtutum calle cuiiduiu,

cuiii

certa

dilDnitionc

vcriiatis

didiscerinl. Frustra sibi ofli,

plum prior Inmen accipiebal solis, illam Ecclesac partem qu;e Doinini iiicarnalioncm pracessil, in
qua
paiiiurclia; et prupbela;

eiuin doctoris

usurpat

qui discrelionein

lidci

el

fuerunt,

qni orientcm

bonorinn operum iguorai. Nec sancluarium Douiino, sed ruiiiam sibi xdifical , qni docere pra'sunii(,

justitia: Solcni

primi

susccpemnt,

et nascenli

Do-

miiio in

carne viveudo, priedicando, naseendo et
justi in

quud
simo

ipse uon didiseil.
csl

morieudo leslimoninra prjebueiunt. Antiqui
el

factnm
iiiiuo

autem quadriiigentesimo

ocloge-

paticntia

et

longanimitate

exspectabanl, quando

egvessionis fiiiorum lsrael de terra

Mgg-

incarnatus Dominiis cvaugelii graliam aflerrel, pro(53) Stipp. ex edit. post
lalis,

(49)
(

Ex eod. Beda, cap.
Ueda, cap. 5.
Apiilis.

4.

collata

in nobis

juxla

0)

exempluin subiiiniuin virorum fundainenta lunuiliaddendiis esl, ctc.
,

(51) Ivlil.
(5.) Il.cc

ex cap. 4

circa

fin.

(54) Jaui cap. C.

:

71
inissiones sn.is
j

S.

MABTIM LEGION. SERMONES DK
saluianlcs
cl

DIVERSIS.
el

7*
oiuculi,

longc aspicionles ct
porliciis

A

«is

scilicel, Ivnipli,

n:cam lesluu
fncre

euli

[Utb.

xi).

.Equabal crgo
;

longiliidiiioin

perfiiinlerct. In

prima frontc porlicus
lieei,

prin.i

hiiiudiiiem templi
lis

quia pcr loiiganiiniinlem nien-

j"sl

:

,

Abrl sr

Seili,

Enoc, Noe, Abrabam,
quasi

desidcral.anl venire
ir.

ad

ililcclioiiem Ecilesiu:,

Isnac. cl lacob, et cicteri Pnlres velcris icsiamcnli.
'"

qna? cst

Cl.rislo Jcsu.
ficare lcinplum?

i'"'""1

'J" s

pcncirali et

prope tnumiu
ejus viilere

Sed
In

in

quo loco cayit Salomon ad

lempli (59), preriirsores Doinini, Siineon videliccl,

monlem

videlicet Moria, qui demonstraius fuerai

Anna

el

r.Tieri,

qui

eisi

nativilntem
illius

Datidpalri ejuin artaOrna \t.Otna«]Jeiuuei (56).

iiiemernnl, doclrinam

latnen

andire, et sn-

DomnsDo
<!e i,iio

i

innioniesedificalnr.idesl in Cbristo,
:

cramcnla porciperc ncquiveruni

(60).

Non

babcncc la-

diciiur

F.l

erit in

die

Wa

pra-paratm mout

bal lcmpluill ciilmen iu superioribtis, sicul

iiomut Domini in verliee (lsai. n), clc. Ipsc quippe
cst nions montiiim, qui
«le

bernaculum, scd erat squalc, quomodo

in Palesiiua

lerrn sccumltim carnein

«

-Egypto domus

fiunl.

TabuUtuin
cvimios
ad
:

aiiicin,

quo

oilus. oinniiini lerrenoriiui poienliani cl
iciii

snnclila-

opcrta csl

iloiiius signilicat

iu resurrcciioue

culiiiiue digniiaiis iraiisecmlii.
id

Qui recle moi.s
a.l

viros, et singulari

sanclilalc

viriulis

apicem

Moria,

csl lijionij, dicilnr; quia quos

aelcr

pervcuiciiles,

quorum

Hlii dicillir

Inler nalot

mucic.

I..UU clariutis visionem conserval, in liac viia laboranlcs vi.lerc cl adjuvurc dignatur. Area Eccle-

BUerum
(61).

noii turrexit

major loaune [Malih. «),

Nolanduin qttod

liiginla tubili aliitudinis,

de

sium
gaiil

signilicat.

Umle aream tuam Dei
igni (UallH.

esl illud

cvangcliciini

:

Pur-

quil.us supra lcgilur,

usque nd mediiini creuau.luin

Filius.id csl Ecclesinm suain:

pcrlingebanl
ilebanliir,

,

dcinile Irigitita
ail

usquead leriium

a.l-

triticum congregabit

in

horrenm titum, pulcut autcm

quousque

porlicum, qu:e erai cirea

comburet

m). Ornamvero qui illuminaJebiisxus, gcniiles signilicat
ct in
:

tut diciinr, nationc

il-

tcmpltim nb austro, aquilone, et occasu tccium pervenicbanl, serunduui Jnscplium ; deinde usqiie a.l
siipreiniim lempli leciuin scxnginin cnbili ntimer.
-

lustrandos a

Domino,

filios

Ecclesis inimutcnebrw,

laodos. 1'nde esl illud

fuitlit aliqunndo

banlnr, et sic tota altiiudo leinpli sccunduni Paralipoiiienon
csi. in

uunc autem lux qua

iu

Dvmino

(Epliet, v). Jcbus con-

cenliiin viginli

cubiios

cousuinni.ii

culcata inicrprciaiur; Jerusalem
dicitur, in
duill

vero visio

jmcii

Quod

aiitem oninis altitudo leinpli cralcetituui

Orn.wn gentilis
in

rcgnal, Jebus
euiit

viginti

cubilorum, priinilivain significal Ecclesiam,
nuiucro

dicitur;
(1

cum

Davi.l

ea locnm
xdilicat

liolocausli

qu.e Spirilus snnrli ilonuin ncccpit in boc

Paral. xxi), el

Salomon
et

templnm Domi

viioruni (Acl.

l).

Apie eliani

in

boc

lcrlio doiiius

ni,

Jerusalem vocatur;

qtiia geutiiilas divini tuliu*

Do "''"' c«naculn coiisi.mmaiur. quia posl prxsen-

c

uescia conculcatur

illuditur a

dxnionibus. Scd
pucis
:

les

Bdelium

lal.ores, pnst

acceptam

in f.uuro

rc-

cum eam gratia Salvaioris respicit, rum ct nomcn invcnit. Umlc dicilur
quoniam
filii

in

sc lo-

Q"'e"i

aminarum plena

lolius Ecclesix

felicilas iu

Beati pacifici,

rcsurreclione complebilnr.
lijitur wdifir.avil

Dei vocabunlur (Mulih. v).

Saionton domnm,ei consummavit

(56) tecil eliani

Sulomonin templo (cnestrasobliDicuntiir

eum.el adifieaiit parieies donius intrinsecus tabulatit
cedrinis.

quus. Fciieslrx obliquac Bunl, quibus pars cxlerier

Pa.ictcs
ruiu
,0'Jj.

inlrinsccus

tnbulatis

ccdrinis
vtiiiIihii

angusta, et
reueslrx, eo

inicrior

diffusa

esl.

qnod

lucem fenercnlur.

autem Lux enim
eo quod

operiuiitur,

corda

fidclium,

umorc

rcdi.ndant

Sicul

eniiii

ced.us pe.fcctos signi-

Cr;rcc w;

ilicittir;

alii fei.eslrai.i pul.n.i,

ficat viros, ita locis
iiiui,

opporiuuis telsiiuiliiiem virlnpervcnittir, perfcctioneui

domui lnccm miiiistrct, composiluin videlicet nolucn c\ 6neco Lalinoque sermone. lu feneslris
ergo obliquispars
gusta esl; sed
illn

quibus ad canidcin
.1

insinual.
el

parimcnio domus nequead tummitatem,
inlrinsectif.

pcr

quum

liiincn inlrai,

nn-

usque ad laqucaria, operuit lignis

Tea

pars inlerior qua: Ittmeil

Stiscipil,

giiutnr oiunia Rgnis n paviiuniito

domus usque nd

lala; quia inciiles

rontcmplaniium quamvis lenui-

suinmiintcm

et

usque nd laqucaria.

cum

elceli

tcr dc vcro liiinine videanl, in scmelipsis tair.en

ma- D
ip«a

priinis fidci rudimciilis
nclionis, ct
ingress.nii

usquead perfcctioncni bnnx
perfccluin

gua ampliiudiuc dilatantur, quso vidcJicel
qn;e conspirinnl, capere panca vix possunt.
(Ji7)

ei

usque nd

palria

crelestis

insudaiil opciibtis bonis;
iu

cinn a priinis

Osli.mi

lcilipli

Doniinus est

;

quia

nemo

ve-

juslia

usque ad ullimos
Cliriili

roiisiiinmntionc Baxub,

nit

a.l

Palrem

nisi

pcr ipsnm,

siciil

ipse ait (58)

omiies virtulibus
nilil.aiil
:

studenl,

quorum

nierilo

diccro

Ego sum ostium.

I'cr

me

ti

quis

inlroieril, sulrubi-

bouns

oiloi suiiius

Deo
csl

(li C.or. n).
iii

tur(Joan. x), clc. Templuni enin.
orieutcin, el porlirus
halicbnt
,

vrrs
:.li

eral

a.l

El

tcxit

pavimenlum domus

lubntit abiegnit. Iloc
sic
:

osliiim
sol

OrieulC

Pninlipomcnon pleuins

sci ipltiiii

Slravit

conira

otliimi

lempli

itn

ut

nqu.noctialis

pavimentum
core
(II

leiii)ili

prcliosissimo
II?).

marmore multo dequod
labntaa

oriens dircclis radioruni lincis prr oslin tria, porli-

Paral.

l'ndo

palcl,

(!>r;)

Rnrsum ex

('>")

cap, 5. u.vc ex s. l> i ii hii. Itursum ei Ueil., rnp.
.

w
:>.

mcnn,
Etyni., e.7.
(60)

ct

Annn,

vte.

{M)
(.".'.')

5>ii/'i).

cr edit. Iluic alilii di.il. IaIu. [mrenlcs pnccursoris Domitii,

cx cap. 0. (til) lliUI c\ ...p. 8. (02) Rursuni e\ eap. 9.

Jam

Si-

:

73

SFRMO
icxil,

II.

IN DEDICATIONF.
in
,

ECCLESUE

n.

71

ahicgnas quibtis pavimcnlum

non

tcrra

A

supernse nioenia civilatis gralia chr.rilalis iniplevii.
(UG) Altare (C7) eliam

posuit :sed primo illml inarmore protcxit

deinde

thym

;

am.ilis
:

quod crat
lolum atture
qui

Ubulas supcrposiiit,
stiluni addidil.

ct teriium

liis

(luobusaiirove-

ame

oraculum,
lexil

d<:

quo

stibditur

/';

.£qiiiias pavimenli,

sanclonun eonLapides paric-

orticuli

/ikio.

Undc

inlelligiiur,

idem

cordiam
tis

ct huniiliialem insiuuat (05).

altare de lapidc

factum, ccdro vcstitum, deindo
cst.

vcl

pavimenli

,

talmlx cl auru:n,
vivi

saucioiom

auro conpcrtuin
rioris

Parics cc.!rii.us ilomtis inlein

vitain signilicant; sed lapides
litudiiie
fiilci

stinl sancli, for-

januam habehat

superioribus pcr totiim,
intrarct
;

in

unani

eamdemque regulam
doualiones
connexi.

gluii-

quo

fuinus inccnsorum

quia oculi

Do-

nali; tabnhc cedrimc vcl abiegua', lalilmiinc varia-

inini aperii

snnl super donium ijus Jie

ac noc:e,
et

rum
sancti

virtuiiiiii

secimduin
ad

Spiritus

et aurcs in oratione
linc

scrvorum snorum intnu:,
laliludinem
cceli,

una

fide

allerulrtim

Marmor
ab

per totani

Eeclesioe

diffusae

per

candidum e\ quo construcia
actionem niuiidam

esl doiuus, elecloruin
ct

oibcm. Inlerior domus secrela
Salvaiorem significal,
in

arca fuedcris

significal,

conscienliam

qno fccdus pacis habcmus
in

omiii n.tvo coiTuplioniscastigalaiu.

Unde
in

est illud:
et

apud Palrem, qni po>t rcsurrecuouem ascendi ns
coltitn,

Nuiidemus not ab omni inquinumenlo carnit
rilus,

tpi

c.irnem

sumptam de Virgine

in

Paliis

perficienics

sanctificaiionem

(II

Cor. vn).

Auri

lauiuue

stiiil

,-B Dci dexiera collocavil, Oraculum enim voc.iiur, cum siipcreminentem divina bominibns vcl angclica locuiio ctim secreh-

limore

siicnii;c

charilalem liabcutes.
a pavimenlo

rum
li>

revelaiione concedinir.

Unde bcne oracuhim

(64) .Edificavitque viginli cubiinrum ad posierio-

abditis, id esl

m

inlcriorc

domo

,

facltim est;

tem

parleni lempti

labttlala
:

cedrina,
inleriorem

quia in superna palria angelorum visio et allocutiu
et ipsa Dei prxsenlia revelabiltir.

usque](td superiora
eitli

el

fecil

in

Sanctum

sanctorum. Prior donius

domum orain quam
olfiria

Venit liora,
sed

cum jam non
Etjo

in proverbiis

Umle cst hjuar

illtnl

:

vobis,
xvi).
ei

semper inlroibant sacerdoies,
die
piis

sacrilicioruin

palum de Palre annunliabo
:

vobis (Jo
el

m.

ronsiinimantcs, proesens Ecclcsia esl, inqua quotiinsislentes
operibtts,

El it.rum

dilignm eum,

manifeslabo

Domiuo

sacrilicia

meiptum (Joan.

xiv).

Domiim qtioque anlc oraculum
;

laudis ofierimus. luterior vcro, qua? ad posicriorcra
tenipli

operyil auro purissimo

qiiia perfecli

in

h.ic vila
(

parlem
;

facia

cst,

vitam aeternam

in

ccelis

necdtim de Patre parabola.n audire, idem

f.

li-

signilicat

inlcrior qtiidem a convcrsalione

nuslri

dcm), nccdiim pal.nn queiint vidcrc
opus
jtistitiiC,

;

sed

idem

et

cxsilii, qtiia in

prajscnlia

snmini

Rigis

perpelua
:

nc mortua aul otiosa videaiur. divino
per

bcatoruiu
tn

soleimiilas agittir.
tui

Unde
ost

dicitur

/"'«
lamcn

gaudium Domini

(Mattli. xxv).
|

Sed

c

ornant

amo re,

quam plenam
cliaritaiis, et
in

Dei cognilioncm
alli-

nicreantur. Clavi

aurei quibus laminx aurese

posierior esi lemporc, quia

s.rculi

labores.

gcbanlur, prxcopla

promissa xlernx
virlututn,

Porro quadraginta cubilornm erul ipsum tcmplum
pro foribus oraculi. Et cedro omnis dtunus vestieba-

claritatis surt, quibtis

exercitio

ue

dcficiamus

,

donante

Cbrisli
lexil

grat a

contiuemtir.
altare per-

turjiabens loinaturas,et juncturas suas fubrcfactas.
llic tiiimerus in sig nilicalinne pi rcscnlis

Et lotum altare oraculi
descrtis

auro.

Hoc

labnris poni-

fectorum vilatn significal,
culi
pnsiti
,

qtii

quasi

in vicinia

ora-

lur, sicui qtiinqnagenariuslutnraitjuieiis et pacis.De-

infimis

delectalionibus,

ad
in

cein enimsunipraecepta.quibusad vitam pervemlur;
iletiario

sohtm regni
hoc
altari

ingressum curam intendtint. Undc

significaturvitaqiiamdcsidcramiisetproqua

non carnes viclimarum, sed sola inren;

l..boramiis.

Quadratus vero,

iniindtis in

quo pro eact

debani ihymiamata
habetit, sed

qnia lales non adhuc peccata
in

dcm

acqttirenda certamus, utesl illud: Deregionibut
;

carnis, et illccehras cogitalionum
optts

sc

mactarc

congreguvit eos

a solis

orlu, ab

aquilone,
labuiis

mari

(Psal. cvi). (65) Habel

domus

in

cedrinis
,

tornaturas
electi

suas

ei

juncturas

fabrefactas

cum
r>

ftin»

lantum oraiionuin el desideriospirittialium odoiamenla per ignem xterni
iu

ad

invicem

pulcberrima charitaiis copula

amoris
autein

conspectu Conditoris offerunl
adificiretur
est
;
,

i

Domus
atque
el

ncctuntur, ul cor

unnm babcaut
«piae

et

animam nnam.
nlli-

cum

lapldibut

dotalit
et

perfectis wdificala

et

malleus,

securis,

Tornamras enim
iiunlur,

jimcttiris
lial

labularum appocx omnibtis,

oinne ferramentum non sunt audiia in
ccdificarciur
;

domo

,

cuni

ul uiium labulalum

quia lideles qui adxdiuYiuni ccetiste
,

cia sunl charitatis, quibus sancla fralernit.is copu-

latur, et tinam Christi

domum

pcrlinent,

non debenl luigare, murmurare

detra-

loio orhe

terrarum

here, ncc in supervacuis rehus

coutr ndere, sed

m

componiiur. Oiactilum ubi erat arca, liabebal vice-

omni
cit

pace

et

concordia vivere. In silentio profi-

nos cubitos

in

longitudine et laliludine, et

altiiti-

dine, id est pcr

quadrum ; quia iu stipema patria ubi Chrisium Regem vident oculi sanctorum, soia cbarilalis

el

;cdilicatur
,

domus

Dei

,

quia

congregationi

eleclornm

quae aeiemi

Regis est habiiatio,
sacculi.

ab

Et operuu
(63)
(64)

divinx gvatia lefulget per omnia. Untle sequitur illttd atque vcstivil anro pnristimo; quia

omni convenil cessare lumuliu
El
[ecil in

oraculo duos clieiubim de Ugnis ali-

Hxc es
Ex cap.

cap.
10. Bed.t ubi sup.

(63; J.ni cx cap. II.

(66) Ex cap. 12 (b7) Suppl. cl corrif.c ex edit. : Sed et allare veslivil eedro. Aliare dicil lliymiamalis, clc.

Patisol.

CCIX.

3

;

75 tarum, dtetm cuHtorum
plnraliler vero

S.

MAMIM
cst
:

LEGION. SERMOXES DC DIYERSB.
Clicrobim

Tti

altitudiuit (GS).
ira

A

ngeliex digniUlis vorabul
clieruli,

ei Miigiilariler

Nec solum de illorum qucs secum bahenl intns, jus inrmn felicilale l.rtantur; sc J etiam liostruni qu
,

:

chcrubiiii.

Per cherubim

forisadbuc po«iii de profundis ad Duiiiiniun clainaiiins,

ergo angelica
assisluni
in

minisieria

qnx

Con.lilori

semper
oli-

cnram gemnl, Unde de
:

eis in

Paralipomcimn
,

ccelit,

possuui

inlclligi.

De

liguis

scriptum csl

Ipsi slahaul crcctis uetlibtis
ail

ci faciet

rarura dccem cnbitoruin altiludinis cssc dicuulur
quia angeli arescanl
tia.'

torum
Hl);

iiT.sir
s<

eranl

exteriorcm

gr.i>i:i

spiriluali uncli suni, ne

unquam
per

quia

ilicel a via lerilaiis

damum (II in qna mo\
ct

Paral.
condili

abamore
ipse
<|"i

Dei,

qnos imo
,

ccelesiis sapien-

posiii sunl,

niinquam nberraverunl;

nns ab liujus

iiios

creavil

impltvii.

I*ossu#l

peregrinalionisxrumna ereplos, ad sunm desideranl
pervenreciiiisorlinin.Sic rrgo pcdibus slant
sic
al.-.s

ilnn

eherubim duo lcsiameiua
in

Dgurari. Qui ciie'"

ftreclls,

rubim
rinae

oracolo tunt facii

,

quia

consilio
ct

di-

auro leclas ad oraeuli parictes cx.enduni,

provisionis nobis iuaccessibili
disposiluin est,

inconipreei

ui

ricieshabeanlTersas ad
sie

domum

cxieriorem

;

qnia

hcnsibili »nie sajeula

quando,

augJi
sic
>'e

qualiter,

qnibusve
f.nii siiui

aucloribus

Scriptura

coiidc-

snam perpctuo innocenliain con?eivaiii ( saiictarum animarum UaiiiuJine iuccclis
;

niur. Diio
ijt

clierubim propter consorlium
;

exsullanl

ul

cis

etiain

quos

adliuc

in

lcrris

liiatis

sigiiificandum

i;uia

minus
poicsl.

<iiiam
I

Inler
el

"

pcregrinari conspiciunl,

opem

ferre non

desislanl,

•luos

charilas

constare

non

nde

dnncc ad
ii

coelcsiem

patriara

cos

perdiic.uii.

Om-

ad prasdicandura miiuiniiir biui (Luc. x). Alx (iiin in sancloruiu boniinum mcnlibus fk.c ponunlur, virlutcs eorum significanl, quibus ad
iliscipuli

'seiiimsuut adminittratorii spiritut.in miuisitrium
liwreditattm

misti propter eos, qui

capiuut salutii

(Btbr.
/."<

t).

ceelestia

volnni

ci

conversaiiliir.

Ciim

vero

in

omues parietts tcmpli per circuilum
lorno (69).

sculpsit

sigtiilicationc angcloriun

ponuiilur,

graiiam

per-

variis ca'iuturis ct

Sculpunlur parieies

peiuaj ct indcfecliva: fclicilatis
in

eorum, q«i semper
naturae
siinl

lorno, c;iin proiiipiooiiiino poMiMU fidclesad (acei:iliiin
i

roclcstibus

in

minisleiio sui persistunl Condispiriiualis

ipi.i-

Dominus
mco

prxcipit,

bocper singula diccniiciiim
/'.i-

lor"n.

\el
u!

ijiii.i

leviiaic

s: Bencdicam

Dominum inomni tempore; semptr
(l'sal. yxxiii).
I

piai

ubicunqm. vohiciiiil.sl uim quasi rolaudo pervcniant. Quinquc ciibiiorum ala cberub uua, ct
liii,

!aus cjus in ore

l

:

ratum cor

menm

iJeus, ete. (Ps.il lvi).

Quia lomasilii

quinque
ouiiii

ciibiloruin

ala

riieiiili

allera;
sancli

ipiia

in

iina txteris arlibus velocitate prxccliit, et ipsa

labcntium
^i

rcriim

varicialc

homiiies

rcgulain

,

(jna sinc errore

operelur, servat, bci.e

sensus corpnris
oculos lialicnte»

obscquiuiii Condiloris exleudunl, ~ por liauc pia

semper ad

Dominum,

audire ei

est

sanciorum vita signatur, qua? paraia semper ad obsequium Domini cl boc implcre
,

desiderare vocem laudisejus, cicnarrarc univcrsa sunt, mir.ibilia ejus. Deceiu cubilorum altiludiuis
qui
(/.

sine divcrliculo crrandi, longousu virliilum cxercitala,
didicit. Facil

picluras

vari.is

quasi

prominmlii-

quia) dcnario

xlernx

vilae

fruuiUur,

lia-

nenles Je paiiete et egredicntes,
(arias

cum Deus
,

bentcs

Inviolalam

Condiloris imagiucm,

servala
smit.

virtulumoperaliones fidelibus trilmii, viscera
misericordix
,
,

sanctitaie, juslilia el veritalc in

qua conditi

scilicet

benigniialcni
,

iiumililalcm

,

Uenaiius cnim decein olmlis consiai, et conlinerc Uuius operis in »e nomen ei regis imaginem solet.
nulla dissenet mensurx suni duo cbcrubim, quia cailcmin superna patria cst, ubi una s'o voluntatis

paiieiiii.ini

moJestiaiii

elc; super omuia auiem

cliaritalem, quae est riuculuui pcrfeclionis (Coi. m).

Pavimenti xqualilas.humilem concordianj rralernilaiis sigiiifical, ubi cuiii

sint JuJaei cl geniiles, bar-

que prxscnlis Dei visione et glorii omnes illtisinteriores soper Al.e igilur cberubim iraulur. arcam se iuvicem coulingobanl quia pari de Do;

bari et Scyiute,iiberi etservi, nobileset ignobiles;

cuncii sein Cbristo cssc fralres, ei

luberc

in

ca'lis

gfitriamur.

Tcxit

eumderaPairem ergo Salomon

miuo
banl

alicstatioiic

coiiscnliunl.
,

Item

alis

cxterio-

r.bus isix
;

umim

parieieni

illa:

alieruni contiugeaniii|uo Dei

D

pavimenliim domus auro inlrinsecus, quia Chrislus angclos ct aniinas juslorum iu (ccl s plenario dono
perfectionis
cives

qui« Vctua

lcsiamenlum propric

implorit

,

ei

percgrinanles in sa^culo

pnpiilo scriptuiu CSl,

Novum

imbis qui posl incar-

painx

coelfotis siguaculo dileciionis selernx a

n.iiiuncni Dumiiii ad fiileui vcniinus. Lt
ricti,

secundu pa-

morialium
/•.<

vilitale sei r vit.

iJ

cst

scplcnirionali, comparaniur, quibus

i;i

ingressu oraculi ftcit
i

duo

ostiola

rf«

Uenit

posl fiigora ct tcncliras idololatrix lucem rcritatis

olivarum,

oslesqnc angalorum quniijue (70). UllUS

roguoscere dalum
tuper jrcuii,
bouiiin

csi.

Exu-nduul alas ad invicem
Extendunl
klas:
ctiain

crai ingressus, scJ Juobus ostiis
i

claudebainr

,

ci ei
iu-

ciiiii

ad lauJcin Crcatoiis rcferunl ad

isdcm reseratis aperiebatur

,

sicul el

lemplum

quoJ
"ii

acccpciuiii.

porlicus auie leraplum unuin

tanlum habebaul

uirumque
i-.i

parietem oraculi
patria

quia

Ixtanies

troilum, quia uuus Dominus, una fidti,unum baptitma, unut Deus
tl

ci-'.<

justos

ulriusque

plebis visione

Patti omntiini (Ephtt. iv),

Duo

quoque

Mi.r

glorix
!"•

ad lauJcin Creatoris cxciiant.

suni osiiola, quia

Dcum

ei

proximum

diligunl an-

<ng.l.\
(

<:i|..

(701

Es cap.

15.

J

Lx cip.

14.

, ,

77
peli ei

SFKMO

II.

IN

DEDICATIONE ECCLESLE

II.

78

liomines sancli; ncque janu.im vilx nisi pcr

A

bat ostia non duplicia sed simplieia; quia in xierna
beatiludiiie

gciniiiam dileciionem

possuut inlrare. Postcs
,

lia-

Leni angulorum quiuque

quia non soluiu animas
,

quae

non erit nouc credimus

r.cccssaria fides, nec spes, ulii

ct

speramus,

nianifeste vide-

rlcctoruiu aula ecelesiis recpit iimunrtali gloria

seii et

corporiluis
aperil.

bimus.
Ilis ostiolis

prxdilis in

judicio

fores

vcluni adililnm cst
esi
,
:

,

sicul in Parali,

Quinque
postis
solis

eniin sunt sensus corporis. Ulcrque ergo

pomcnon
hyaciniho
.

scripiuin

Fecit,
,

inqnil
:

velum ex

oracuii

altus est

quinque cubitorum
introiliis

,

quia
,

purpnra

coeco
,

et

bysso

ct inlexuit ci
,

illis

supernx palrix
in

pandilur

qui
seret

chcrubim {II Par.

nij

dccoris sciliccl graiia

ut

oiimibus cordis et corporis sensibus
viiint.

Domino

iuter parictcs deauraios eiiam olosericum liilgeret. liujus

Et scuipsit

ostiolis

picinram cherubim,

cigo

vcli

sedui.i aperiio

,

id

csi

inlrauiibus

palmarum

spccies, et annglyfa valde proemincitlia, et

rcvelatio, siguificat

apertionem

legis et regni

cule-

texit ea auro, el operuit

tam clterubim, quam palmas,

siis,
e^i.

ti ecetera auro. Annijiyfa

Grxce,

cajtaturte diciinlur

qnx Unde

nobis por incarnationem
,

Chrisli donaia

baptizalo
iii

Domino,

cceli

apcni sunt

Laline; quia
Ecclesia in

virCiilmn

operibus quae pcr

sauctis et perfectis viris ._ r

exercct,
el

——

orbem
illi

(Matih.

ni),

ustenderci, quia pcr baplisma
,

quud
est

ipse nobis consecravit

januam

cceli

dcbcnnis iu-

prxcipue quibus fidelinm cura rommissa
regni ccclorum suni dalse
insisicre
, ,

n
'

claves

gredi. Ci ipso morienic,

idem velum tcittum

m

ouiiii

dcbcnl

solcnia

medium
riias

a

summo

usque deorsitm

(Malth. xxvu);

ui

qiiantum giadu prxcminenl cxleris,

osieiidciis quia figurx legis jani finiia. eraut, ei vc-

lanlucn prxccllani

meriio bonx aciionis. Habenl

Evangclii

arcanaque

coeleslia

,

et

ipse cceli
,

enim
siem

in se

picluram cbcrubim sculplain, cum caeleviiam pro posse suo mcnie ei opcre

ingressus non adliuc figuraliter significaudus

sed

in terris

siaiim omaibus apcviendus, qui ab iuiiio mundi in
lide veiiialis dc
Iiiiii

imilanliir.

Uabent palmarmn species, cum superfixa

inumlo tran.ierunl. UnJe idciu ve-

naiu

relribulionera
cniiu
viclricis

iuieiiiione

meditaniur.
esi.

gub quo

in

oraculum imrabalur, cx
ci l>y_so

liyacitiiho,

Pabna
riini

manus ornatus

flabent

puipma, eoeco.
bim
inicxti.

factum esi, eiquc cbcrueiiiin

anagljfa valde proemincnlia,

cum

cerlissima bonoinler-

flyai inibus

qui

cccli

colorem

opcrum documenta,

ci

quxnemosinislre

imilalur, superuoruin desideriis romparaiur.

Pur-

pretari valeal, osiendiiui. Fecitque in introiiu templi

pura vero quaj ganguine ronchyliormn conlicilur,
ct

tiuadrangnlatos postcs de lignis oliearum,

el

duo

sanguincam

prxferi

speciem

,

sacraiiieniuin

oslia

de liynis abiegnh
et se

allrinsecus

:

et

utrutnque

Dcmiinicx passionis signific.l; quain nos iinilari,

oslium duplex eiat,

ir.iicem tenetts aperiebalur.

q ciucem
bci
dicilur:

nostraui porlando, debemus.

In

cocco ru-

Sicut ingressus uraculi quo ad arcam Dnmiui cberiibimque pervenilur, introitum
coeli significai,

coloris wrius

cxprimiiur Dei amoiis.

Unde
)

quo
prt-

Nonne

eor noslrum ardens erat in nobit (71
id

?

ad vi.ionem Dci supernorumquc civiuin nos introiluci

(Luc. xxiv.) Ryg$us,

csl

liiium

,

qui

dc

lerrs

desideramus;
nosii
in
.c

ila

introilus

iu

teuiplum

viicns orilur, ct longo ariificuin exercitio esuit vi-

mordia

coiiversionis

ad

Dcum

insinuat

rorcm,

ei

educilur in alborem, casiigaiionem car-

quando
ciein.

prxsentcm Ecclcsiam intramus. isie ingiessum nosirum ad fidcni ille ilrsignai ad spc,

nis signiiicat.

vestra, quai sunt sitper

Unde Apostolus tenam
,

:

Morti/icate

membra
iii). Ite,

,

eic. (72), (omicatio-

ilnde postes bujus
propler

inlroiitis

quadrangulati

nem, immundiliam
dicit

tibidinem, ctc. (Coloss.

sunt

quatuor

Evangelii libros,

docirina in

lide

verilalis

quorum crudimur. Aliter Qua:

ruin ad aibiim nos vu!i perducere
:

candorem

cum

Obsecro vos ut exhibeatis corpora vestra ho-

drangulatos esse referuutur propler qualuor
cet piincipales virlutes,
jiistitiam
,

scili-

siiam tivemem, tanelam, Deo ptacentem, clc. (Rom.

prudenliam, foriiludinem
,

xn). Intcxuniiir clierubim.ei eisdem coloribus conliciunlur, ciim in universis

leilipcrantiain

quaruni fundamenlo

fir-

qux

pie aginius, a vrnc-

missimo omnis bonorum acliium striictura
qualiler vivere deceal. Fortiludo, per

nititiir.
,

natis

dxmomim

tclis

per augelorum pr.csidia, Do-

Piudeulia enim esl, qnn discinius quid nos agere

" mino

douaitle, prulegiinur.

quam ea qux
Propbeta

Posi lixc adificafit alrium inlerius tribus ordinibus lapiilum politoium,
tlri

agenda didiciinus, iinplemus. Quas bene
coinplectiiur diccns
salus
:

el

uno ardine lignorum ceatriuni sacersignificat, qui

Dominus

illuminnlio

mea

,

et

(73) i£ilificium ergo lempli intra
iu Ecclesia

mea

(Ptal. ixvt). Illiuninalio sciliccl, ni

qme
la

dotum perfectoruui
excclleiitia virluluiu

vitam

agere debeanius, edorcai. Saius vein, ul lixc agcn
tonfiriiicl.

Domino appropinquant,

ei aliis

Temperauiia

plus aul iniiius

qua discerniiiius , ne justo prudcniix vel forlitudini stuest
,

vciho et opere diicaium salutis osieudunt. S.icerdoti
eniai indiciliir,

deamus. El quia quisqnis prudeutia
piudentiam
tia

foi tiludine
;

,

prxbeal

;

quod sacrum minoribus diicatuin quo nomine non soluin altaiis minislii,
presbyteri, sed et
et

ct tempeiauiia utitur, vere est juslr.s
el

quarta post

episcopi sciliccl et

omnescen-

foriitudinem et lemperanliam jusiiinterioris donius
:

senlur, qui alliliidiue doctrinx

conversaiionis

sequitur. lnlroiios

duo habeInqueretur noster de i, d, et

prxeiniueiil, qui uec sibi lanliim, sed etiani piebi-

(71) Uic rerle proseqniiiUiir edit. in via, el apenrel uobis Scnptuias?

dum

Veriiin

ms. qui

ita sciiiiii

posi vciImuii iioIms:

cwlera; nianifeste corruplus est. \t~l\ Superesl hoc, etc. (^3j Ex c. 10. circa mediuin.

:

7j

S.

HARTLNl LEGION. SERMONES
sna kottiam mtenttm,
exliibcill
;

I>F.

DIVERSIS.
Patrcm,
ct

*>.>

bm

proaant. Qui

dum rorpom
p/fl.

A enim
ni.l.is

Clirisius osiendet nol.is

snfficiil

MHi nim, Deoque
loll

enlem (R<»m. xn)

sa

(Joan. «»). Dies auieni judicii otloi.aiio nulioc

fonli.lalc miiiisleriuin

spiritualiler cxerecul.

Unde
reguU

mcro lypiec exprimiiur, qnia

saculum quod

Ecclesio wquilar

Pcirus

:

Vot autem

agiiur scpicm diebus sequilur. iEdificaviique e.nn

laccrdoliuiH, genssnnela, populns ncquisilionis(l l'eir.

annis septem, ei ociavo consummavii; quia Ecelosia loio liiijns saeculi

u). Tria

legimos alria
in

in

.

ircuilu

teinpli fuissc.

Jempore, qnod septeni riiernm
,

Naiu quando
lifox,
in
;

Sancta
icuiplmn

sauclorum inlrabal ponsa.

circuiiu peragilur, cx elccils fi.n.-lriiiiir animal.u
ei in flue sxculi

ipsinii

crdoics purilicali siaCl C.inlo-

siium incrcmenlum

ad pcifctinm

banl

cl

non

purilicali,
\

mia itun Lcviiis
in

pcrducil. Vcl ob significationem spirilualis giaiiai,

ribus.cl

ciiiii

iris

Judxis oranics
vcro icinpcsias,

iotimuni
si

per

quam

Ecclesia solum ul

sii

Ec< lesia

percipil
cflici,

aiiiiim sub divo, id csl in apcrio sub aere,

scrc-

quia sine Spirilus sancli donis nenio fidclis
vcl fnlcni Bervare, *el

nuin esscl, slabanl;

si

in

poiticus

mcrito

(idci

ad coronam judc Tyro, q.icm

proximas sese recipiebanl. In exterius vero alriura
Juilex inulieres purificalx cranl. In exlreinuni vero uirium {.entilcs crant , et Judxi qui nuper vcne-

Sliiix polesl pcrvenire.

inram

at tifex

assompsil Salomon adjotoreni operis sui, elecios
de gcntibus prxdicalorcs sif nificat. Hater ejua vi-

ram cx
il.ein.

gcntibus usque
liis

ad scxlum purifiealiouis
:

dua pra'seniem Ecclesiam
slus vir
.jiis

ilesign.il,

pro qua
in

f.bri-

Dc

alriis

prxcincns Psalmisla diccbal

morte gustaia resurrcxit,
reliquit in

eali

m
esl

Eccc

iiiiiic

beneiiitite in

Dominum, omnet
,

terui

Domini,

asceudcns, perogrinanicm
lilii

lerris,

cujus

qui stulis

domo Domini
alii

in

alriis

domut Dei
el

sunl pr.edicalores ct
:

omucs
nati

fidelcs.
libi

Uude
fttii ,

notiii (Psitl. cxxxui). lu bis atriis

atque porlicibus

illu.l

Pro

palribits

luis

tunl

clo.

Jeremias
tuli

et

propbclx,
in

in bis

Doininns
Doiiiiniis

apo-

(Psttl.xuW.
Et
fin.xit tlttas

prxdicabanl,

liarum aliqua

scdebal
illi

columnas areas, deeem

el

oclo cubi-

duccus, i|iiando teiilanlibus Phariseisoblata csl

toruni altiludinit

columnam unam,
;

et

ejitsdem altitu-

mulicr adullera judieanda (Joun. vw).
ligiebanl vcudcuics ovcs,
ct

In bis con-

diitistotuiitnnm alifr.ua

et linea

duadetim tubiiornm
sei.i

boves,

et

columbas,
Pelrus

nmbiebat eolumnam uiramque ("5). Ter cnini

quos

eliuiinavii

.lc

leinplo [Joan,

n). lu liis

decem

ei

octo faciunt

;

sed tria ad fideiu perlinenl

rt Joaniiesclaudiiui inveuietttes sanavcriini(.lcf.iii).
Iu bis

proplcr Trinitalem, scx vcro ad operalionem, qiia
sex diebus facius cst mundtis. Tri.i per scx mulii-

otabal omilis
poiienti

iuulliludi)

populi,

quando

i

II—

plicanlur, cuni jlislus cx fitlc vivit (llabac. u), cl Zacharix angrlus ad allare lliycnmque dfl prascursoris Domini C cognitionem pix fidci cnmulal cx seeuiiaic honx iiiiaiuatis apparuil, actionis. Linea tluodecim eubiionun qux uiranique ualivitate pcr.locuil (Litc. t) Accodebal vulgus usicnsiini

quc ad alrium sacerdoluin, ct tmstias usque adjaiiuam
aliari

ambiebal colunuiam

,

doctrina

esl

apostolorum.

delerebat
tl.iatas

susceptai
oculis

;<

aacerdotibus
;

,

et

iu

Norma

igiiur apostolicx instiluiionis
,

ambit colum-

nroaequebalur

et

ipsum

nain utramqiie
praedicare
cere,
sia.

cum

docior Jud.eis vel genlibiis

cliaiu

lemplum cuui ipertobalur,
nec
laiueti ciiain
tlc

a longc inspicie-

niissns, ea

tantum curat facere

et

d

>-

bai,

ai.ium sacerdotum inlrare
nd Duininuin clainabal;

qux per

apostolos accepit cl didicil ab Erclealiler viveie vel
,

puteral, sed

niferii.nl. us
iu

Nam

qui

prxdieare vulmiil,

quia nec carnalium
ll.ino

Ecclcsia simpliciiasa Dofldeliler,

ct aposlolica decreta sperncre

non est columna

in
:-

dcspiciiur,

quaiido

qux. posstiut,
in leiiiplmn

icmpl.) Dei
teinuil,
liouis, vel

;

quia

eiiin

aposiolica statuia scqui co

voia pietatis oScrunl.
a ionge,

luspiciuut

enim

cxilitale

im-riix, vel gri.ssiiudine cla-

cum vitam

subliuiiuiii discere el

admirari

duodecim cubitoruni linex

uou couvcuit.

gaudent;
pi.c

ct ipios virtutls iinitatione

scqni nequeunt,

Duo

igitnr ci.liiiun.v aposlolos ct
li.le

cunclos dortoies

venerationis

ainplcctiiniur alfectu.

Luus ordo

significanl fories
tiniic.

et

opcre eterctios couteinpia-

lignorum cedii buim
corruplione cxliiblta,

est opcraiio sine simulaiionis

Dox

atitem siini. tu praepulium et circumciin Ecclesia inlroducaut. Ostini

sinc cujus adjeciione fides,

D sionem prxdicando
lcmpli
slaul, niiii minislri
1 1

spes
cc.lti

ct cbaritai vera essc non polesl. Lign.i

enkn
aclio-

columnx ab ulroque
osiendiini.

laicre posit.c circuin-

piopier odoris gratiam el imputribilein nalucl

sermonis nirique populo iutro-

rx poientiain, pcrseveranliam,
nis d.siguaut.

famampi.c

11 11)

cffili

Duo autem

eapilolia capitibus

coluninarum superposita duo sunt lestamcnU, quorcyis

Anuo qwnlo
Domiui

Salomonis (undalu

est

domus

rum medilalioni
liini

ct observalioni

doetores et aniuio

m

mettse Zio, id csl

Maio;

el "i

anno undeomnibus

subjiciuntur el corpore.

Lnde

ct ulruiii.pic capilcl-

cimo ejusdcm regis
(,'itu

menu

liul,

id cst

Ottober, ptret

quinque cubilos allitudinia babet ; quii qniuquc
Scriptura

cst

doiuus in

omni opeic tuo,
in

in

libris

Mosaicx

legis

coniprelundilur.

Ulentilibut tuit.
i.

(7l)Quod aulcui

octavo aullO cl

i..\i)

iiieuse perfecla est

domus

in oinui

operc suo,
perlinet, ut

Quinque etiam saxuli xlalei tota Vcteris Testamcnii scrics coni|)lcxa csl. Novum vero Tostamenliiin

ml

ruluruin s.eiulum
ei au.pl. us

diemqiio judicii

iion

alia pr:odiial,

quid
(74

addatur, inveuiri uon possil.
17.

Tuuc

cauda pcr hoe prxdixeral
(75)

quam qux Moyses pixdiCl proplietx. Unde cil

hx c»p.

K\ cap.

18.

;

Bi
illuj
:

SEIUIO

II.

IN

DEDICATIONE ECCLESLE

II.

S2
)

Si credcretit Moysi, crederelis (orsilan el milii

A "on
nigri

nttbenl
ultra

neque

nubenlur yMatin. \x\\
xx); qnod

;

quihl

(7o

ih. v).

non poterunt (Luc.
ct

ubi

eu

£'/

fec

I

tpeciet telis el

cnlenarum

sibi

invicem niiro

Cliritlus, ibi

minislri ejus erunl (Joan. xn), el

opere conhxiarum (76). Species eniin calenarum, ct
similitudo relis iu capilellis varieias esl
liiiin

cxtera bujusmoili
palerit.

qux

solis

cjus civibus

pcifccie

spiritua-

virtutuiii in sanctis.

Undc

esi illud: Asiiiit ie-

Sicut malogranatoruin uuo foris corlice inulia interius grana coucluduntur; ita sancta Ecclcsia
lidei niuiiiciiiiie iiiiiuinera
dit.

gina a dextrit tuis, elc. (Ptat. xliv), id esi in vestilu
fulgidx dilectionis, circumdala varieiale diversoruin

mio

clecloruni agmina iuclu-

charismatum. Vel multiplex contexlio catenarum
expansio
iiuat, qui
ilicinlo

ct

Dene

aiileni

capila columnariim malogranatis
:n

retis

muliifarias docloruni personas insi-

eranl circumdala

gyro

;

quia sancti doctm es priorevocant, eorum

rum
ieiis

vcrbis prxdieaiorum

fideliler

obe-

ruin (idelium vitain ad

mcmoriam

adhaerenl, quasi
ct

perpositi,

columnaruin capitibus suratenulx miraculum sux conIlx
eniui

exemplis acius
ne
tota
si alilcr

siios el

sermoiies nndiqite muniunl

vixerinl, erreul. In nialograuatis

crgo

nexionis cunctis
sibi

praebenU

catenx miro
quia
vita

significaiur Ecclcsia.
in

Ducenti ordines
capitelli

malofuiske

invicein

simt opeie
sancii

innlcxtae,

mirabili
Gileliuin

granalurmn
referiiiilur.

circuitu

uiiiiisqiic

gratia Spirilus

actuui est, ut

Cciilenarius

vero niimerus, qui prius

locis, letnporibus,

gradu, coudiiione, sexn, etaetale
fide el dileetione
-i

transii ad

Jexleram, bcatiludineai indicat xternam.
hic

mulliiHi dscreta,

una

conjuncla.

Duplicatur

niimeriis

imdofcranaloruin in

cir-

£l seplena vertuum reliacula in capileito uno eranl,
ei

ciiisu enpilelli

scciindi, ul signilicelur
in

quod

utrius-

septena

in

capiietlo

altero.

Septcnario numero
dicilur:

que
el

leslainenli populus

Cbristo

sit

adunandus,

spiritualis gratia

signatur.

Unde

Sepiem

ad xlcriiam coronain iniroducendiis, Et
siaiuii

a.iritus Dei missi in

onmem lerram

(Apoc. v). Septcna

duas colnmnas in porticu tempti,

euiii»

erga versuum reliaculi erant

in capilello uiroiiuc;

que

slatttissel

columnam dexlernm,
et

vocnvit

enm no-

quia Patres utriusque lestamcnli pcr graliam imius
Spirilns septiformis ut esscnt electi aceeperiinl
perfecit columnas, ct
:

mine

Jacliin, id esi

lirmilas; tiniililer erexil colum-

Et

nam tecundam,
in

vaeavit

nomen

ejus Vooz, id esl

duot ordines per circuitum reut legerenl
capiiella,

rnbore.

Dexlera igitnr
in

coluinna eos siguilicat,

tiucutorum singuloium,

quie

qui

venlurum

carue Doiuinusn proplietauJo pr;cillu?, qtii

eronl super tummitnlem malogranatorum. Facla siint
lixc retiacula ut legerent capiiella, id est
in

dixerunl;

secunda

jam bunc venissc
allera

et

undique

muiidiiin redemisse tesiantur. Simili vo&ibiilo ainhin

gyrum circumdareut; quia

oninis Scripiura saera

q

cohiiiinx censentur.

Una euim
una

(irn;it;is,

in

cuin recte intelligitur,

gratiam per omnia

sonat

rolmre dicitur:
cimctis

ut

fidei et

operis

fortilndo

charitatis et pacis.Capitella eniin sunt divina Voluinina.

inesse doctoribus nionslrareinr, el nostii
ubi
se

Reiia vcro, vincula
teguiitnr

mutux
cuin

dilectiouis.

Et

leinporis inertia tacitc notarelur,

quidara

r liaculis

capiiella,

saera
veslila.

eloquia

doctores, sacerJotcs elcoluinnas donius Dei videri
et vocari volnnt, cuin

ilono charitalis
in cis

uudique prohantur
iiuii

Nam
:

el

uibil

in

se

lirmx

fidei

ad

qux

in

Scripturs

inieliigiiuus, charilas

laiet, ei in

eis

qux

inlclligimus,

lale patet

Capi-

contemnendas sxculi pompas et desiderauda bona invisibilia ; nihil habeant roboris ad corrigendos,
nihil niduslrix salteni

iela

autem,

qttce

cranl

super capita

columno.rum,

ad intelligendos eorum qui-

quati opere

titii

fabricala erant in porticu cubilorum
claiilas

bus prxlali sunt, errores
Fecit
qttoque

qualuor, Pcr

lilia,

superux

palri;e

et

im-

mare

fusite

decem
in

cubitornm
eircuitu

a

morlalilatis (loribus
ainceiiitas,

redolens

paradisi

dcsignalur
evaugelicus

labto usque ad

iabium,

rolundum
in
in

(77).

per qualuor
introiliini

vcro cubitos

Mare baplisimim
lato
usip.ie

significat,

quia a priino

bapliCbrisii,
creiiitti-

sermo qui

xteinx

beaiiiiidinis proiuiltit,

in

morem,

id

esl

forma Jesu
(ine

et iter perveniendi osteudii.

Cum

crgo sancti docto-

ad utlimum

qui
esl,

sxculi
fidcliu.n

res proinissa nobis luuiina regni ccelestis in quatuor

D

nis

ct

bapiiiandus
veritalis

oinuis
,

chorus

Evangelii

libris

osieiidiini, quasi capila
liiii

coluinna-

eaindem

viam ingredi
aliitudo
,

ct

cominnnetn

ruiu, opus in se

qiutuor cubilorum exbibcni.

debelsperare a

Doinino jusiitix

coronam. Quiulacln
dcliqni-

El rursum alia capitella in tumit.tUUe columnarum
desuper juxta menturam cotumnai con.ra retiucula.
Chioruni scilicet capiiellonim

que cubitorum eral
visu,

ejusjquia quidquid
et
vivifici lonii»

auditu,

gusiu

odoralu

fattura perennis re-

imis, gratia Dei nobis pcr

abiutionem

gui sublimitatem designal, quaiu nec

omlut

tidit,

relaxal.

Sed

non

sullicit

prxlerilorum

remissio

nec auris audivit, nec in cor hominit ascendit, qua:
priv :araiil
t

peccatorum,

nisi quis

deiuceps bonis sludeai opeexicrat de homine,
si

Dcus diliguulibus se

(

/ Cor. xi). Tosl
capitclla,

ribns. Alioqnin diabolus qui
iiuuc
redit,

l.lia

(ju.ituor

cubitorum

alia

suul posita

a Lonis videril vaeare operibus, muiliplicius
et
xis).

quoruin aiiitudo quanta
inulta

fuerit
in

non

dicilur; quia

facil

novissima

illius
i:i

pejora

prioribus

de

coelesti beaiitudine
ilii

Evangelio legimus,

(Uatt.
tur,

Per sacerdoles qui
electi

hoc mari lavabansuni
nieiubra
:

quod

scilicet

muiuli

corde
trqiiulcs

Deum

videbunt

oiunes

signantiir,
(ilirisli.

qni

(.Va/i/i. v);

quod eruut
cap.

antjetis Dei,

quod

sumnii saeerdolis Jesu
(77)

Uude

dieitiir

Vu*

(70)

Ex cnd

£\ eap.

I*J.

85
eslii regaie

S.

MARTINl LEGION. SERMONES DE DIVERSI3.
in

81
resurrcrlio-

sacerdolium, gens sanclu, populus ncqti- A inius aarosum osienMil. Ideo gloiiam

silionii (I Pelr. n).

Recle bor vas mare dicilur,

ni^ e;n> iasinaal, qai corporis iniiiiorlalitaten) foris

incmoriam

ridelieel m.iris

Rubri

in

quo

prillS

per

diseipulis osteinlit, ei
siinul inesse docuil.

aniniam divina lucc eoruscara

.r r ypiinriim eiSlinclionMn bapiismi forma prxccssit.

Cbrisius quoque

ame

passio-

Undc
el

cst illml

:

Palrcs

notlri

omnes sub nube
elc. (/ Cor. s.)
iititJ

nem
in

stiam quasi

adliuc

claiisum, lilium fuil, ciun
refulsit.

fmerunl,

omnct mare transicrunt,

mirarulis clarus
et

bomo

Posl

resurrcc-

Et retticula Iriginia cubilorum cingebal

percir-

tionem vero
cocli

ascensioncm repandum scse lilium
assumpia
bumanitatc potentiam

cnitum. Resiieula ilisciplinam roelcsiinm praeepln-

avibus,'id est angclis et omnibus sanciis, cx-

rum indicai, qm a rnluplalibus innndi religanmr. Unde diciiur Fntiicutut iriptex diffirile rnmpitur [Eeele. iv): quia obscrvaio mandaioruni qux in cor:

liibult,

quibus

in

divinac claritalis

qtiam babuil, aulcqiiam tuiimlus

cssel,
lilium
in

osteudil.

Unde

dicilur
11).

:

Ego

(lot

campi,

tt

dibus cleciornm
Iribnlionis
solvi.

Oile,

spc ct dilcelione

supemx

re-

coniallium (Canl.

Laliinin

crgo

maris
ca-

Qrmata

csi, nullo polcst

obstarulo dis-

quo sacertloles Labantur, quasi
et

labium

fuii

Resiirula

inarc

ambii,
piis

ciun

sacrainenlum

licis,

folium

repandi

lilii;

quia

baptisinns
in

quo
fide

liapiismi

quod accepinms,
trigiuia
qui.i

opcribus munire siuillud

mcnibra suinnii sacerdotis

(78)

mundantur,

demus. Uesticuta
fer ciiciiitum,

eubilorum ciugebai

passionls cjus nos a pcccatis purifiral, cl purificatos

Dominus nosicr Jcsns
annorum,

Clirislus

ad visioncm glorix BUX inlroducil.
sii,

Cum

prxdiclum

ciim essei triginta

venil ad baplisinuin

quod rcsticula

triginla

cubitorum marc circu-

(Luc. m). Qui quoniain suo baptismatc

quod tncebaplismnm;
signilicabal,

ieril, ct

srulptura rursum sublcr labimn posiia dc;

narius acccpit,
rccte

consecravit nostrum

cem
lis

cubitis ambieril
et

patet quia vas crat iu

modum

marc quod nostruin baptismum

pbialx repandum

diffusum, qnnd a triginla cubiin labio,

restis circuibai triginta

cubiiorum. Duo etiain ordieranl fusiles, Srnlp-

circuitusquos babebat

usque ad dccein

nes tcnlpiurarum liitlriatarum

coarclavit.
ntillia

Mare dno

millia capiebat batos, vel tria

uira auiem liistriata esj,
rias iiniiaiur.

qux

aliquas renun bisto-

metrcias. Batus capiebal

Umle

per

s

ulpturas bistriatas quiLus

diam.Batus iieiisutallebrxurum
baih diciiui
iiii
,

meireum et dimicst, qux apud cos
quaui ad mcnsuraiu

inarc circumdalur, exempla piiurum
gnaiitur,

temporum
ut

si-

babetis

modios

Ires. Ipsa est cpbi,

qux

nobis sunt

inluenda,

videamus

epha nuncupaat; sed

eplii perliiict

quibus operibus ab iuilio gancli bomiiics Deo placucrunt.

friiguni.baliis vero ad liqui.la, viniim scilicel,
et olouiii.

aquani

Balus ergo,

qux certx meusura; norma
ct

Iterum Scriptura dicit
cini boves, e

:

£l slabanl subler duode-

C

est,

opera «quitaiis ecilitet
lii

justiiix designai.

quibus ires respieiebant adaquilonem,el tres ad oiienlem, tret ad occidenlem, el tres ad meridiem,
et

quibus
tur, re,

qui iu remissionem
iiistilui.

peccalorum baptiziu-

necessc babent

Mille batos capil

maalios

mare detuper

eral tuper eos

:

qttorum po-

cum

a-tua baptismalis

plebcm Judxorum abluens,
fonie renatos, Btoperifacil

tteriora univirsa inlrinsecus latilabant,

Per bos bo-

ad

regniim roelcste transmiltit. Recipit el

ves

apostolos

inielligimns

et

evangeli&tas,
:

imo
sibi

mille,

cnm

genliles

eodem

oinnes Verbi ministros.

Uudc

esl illud

jVo/i alliga-

bus justiiix confiniiaios, ejusdcm rcgni
partiripes.

esse

bis o$ bovi triluranli, clc. (Deut,

XX*

)

II

maie

supciiinpositiim portani,

cuin

apo-to!i

eorumque
el

Et

fecit

decem bntesornear.qualuor cubilorum longiEl iptum opus

successores injunctum
pta devolionc implent.

sibi

Erangelii nflitium proni-

tudiuis batet tingulat^et quuluor rubitorum,laiiiudiiiit
(791

E quibus ties respiciebanl ad aquilonem, etc, quia univeisis quadraii orbis p.irlibus fideni przdicant Trinilatis. Ilinc quoque aposloli duodeciio qualer lerni sunt elecli, iu "fidcm et
,

quuluur cultloium

altiludiitis.

basium interrasile eral, iii
Hultifaric

esl inlrinsccuscavure(80).

muhisque molis cadein nostrn
figuraniur. Apostoli eniin el

salutis

sacramenla
viri sicut

apostolici

confessionem Triniialis perquatuor mundi paries
cvangclizanies
baptizarenl

pcr

boves maic

porlanles designauiur.
luierilini

omncs gcntcs
et

in noini-

et per bases

qux ponamlis
ipsi

parauc eram,

ne Palris,

ei

Filii, et

Spirilus sancti.

Quorum

ct

figurantur;
iit

*it

lulcres spirituale lavacrnm.sic-

successorum
lenius.

suorum verba, anus,
illis

passioues

ct

maic
eranl,

signifirabant.
iu eis,

Siqnidem juxla

Parali-

facile in prxscnii viderc et

rognosccrc legcndo va-

pomenon, oreuia
turi

qutc in

bolocaustum oblaiv).

Quxvero

in

fuiuro maiuat gloria retri-

lavabanl

(//

Par\

Holocaaslara

buiionis, noiiduni vi.lcie

possumus. Grossiludo auqtiia

aulem Domini generaliter onmis multituilo clecio-

tem

luieris

irium unciarum erat;

robore

fidei,

rum

inielligiiur,

qui baplixaniur

in

Spirilu sancio
ni.iii

spci, ei cliariiatis

mnnitur perceplio

baptisiui.

Nc-

ct igni.

Sirut ergo saceidotcs qni in

lavaban-

que

aliter pnificuuni csm- arcipieiilibus o&iei ditnr,

lur, significaal

cos qui

per

bapiismuin

eiBciuniur
ita

nisi liariim

irium virlulum lirma ccrlitudn iiieiilem
et

summi Bacerdotis consortcs,

scilicci C.bristi;

ei

accipienlium

opera confirmei. Labium muiif
et

ei.it

bolocausta eosdeui significanl,

cum

per ablulionein

quasi tiibiuin caticis,

fotium repandi

tilii. Lililllll

baptismi gralia Spiriius sancti
rniin in luicrc bostia,
'8<n

replenlur. Lavaiur

comiianie

odoris

graiia

randidum udorein

foris,

rum

Qdelis baplismo pcifim-

(78) MelillS edil. efficimtir (70; tdit. Triuiii, ulei Vulgaia.

E\ cap 80.

;

s:;

SERMO
in
i

II.

!>>

DEDICATIONE ECCLESl E
A
larcnt.

II.

M
i|iiaiuoi

dilur. Offerlu

uolocausltim,

cum

imposillonc

Quatuor

rolac

Evangclioriiin

libri

inanus episco|

iloiiuni sancii

Spirilus accipii. fjua-

sunt; quia, sicu» volubilis rulacilissimecurrit i|im
duciiur,
iui

luor ciibiioruni erat

longiludo ci laiiludo basiuni;
longilulole-

jubenie

Domino, per apostolos
quo auriga
elertoruiu

loluin

quia pra dicaiores sive advcisa niundi. ci

mundum
gii,

in

hrevi impleveruiil. Ki sicut rota impoil

dinem

exsilii, et

laborum

pnesenlium

foris

siiimi curruin a lerra subleval, ei

ri-

rent, sive cor in dilcctione Dei ei

prozimi

inierna

poriai

;

ita

Evangeliorum

lil.ri

mcnprof.;-

eisullaiinne dilatenl,

sempcr

viiiuiibus

siudeni

lcs a
cttiiii

lenenis ad ctclesiia suspendunl, ct ad
adjuvare

prudenier

seilieel

inierna bona el

maia disccrnei
ab appetitu

operationis vel myslcriuiu prxdicalio;iis, quo
voluerit,

les, foriiier

adversa

suslinenles, cor

spirilualia gratia

ducunl

;

i|iii:i

vuluptatuin
lencnics.

lemperanlcs, jnslitiam

m

operauono

snbdilur
furi.

:

Tales eranl Tolce, qtutlcs in rnrrn

soleut

Sic

ctiam

lcgimus

de

sauclis

:

Currus
:

Dei

Stil cl sciilpiiiric

erant inier juncluras, quibus
sibi

deccm miUibus multiplex,
nui
siii

millia Ixlantium

Domi
pras-

scilicet

liitciiim

labulx

neclabaulur,

ut

ex

in iis [Ptal. t.xvu).

lliinieriili

qui rotis aulepo,

qualuor
sis.

scilicei vel

quinque tabulis una

fierel

ba-

ne ab atibus dilabi

posscnl, obsistelianl
,

Quales autcm scnlpiuras bases inier hns junc-

conia

suut propbclaruin

quibus

evangelica
in

cl

cuiias, idestinsu.s laleribus anie ct retro, dextera el sinislra, el supra circulos
aperil, dicens
:

B

aposlolica Scriptura, nc

cui

legenlium

dubiutu

quoquo baberenl,
ct

vciuant,

confirmatitur.

Undc

dirilur: llubemus firatten-

Inler coronulas
el

pleclas, teones

et

tniorem propticticum seTmonem cui bcnefacitis
thtnlet
,

botes,

et

cherublm,

injnncluris similiter ilesuper.
fue-

nHisi lueeruat in caliginoso loco (II Pet.i).
q-ti

Tabulx ex quibus bas:s facue sunt, quadralx
runi, in qulbus formulx rolunJ.u

A*es roiaruin
rtnn s\mh, qu."c

bases

portait
assitlua

,

cor.la

tloclo-

erani,

qux

coroc;cla-

evangelicis

prxceptis eo»
rolis

nnlKsivc pleclxappellantur, in quarum mcilio
lur.e e anl.
l>.

ab

iniis

suslollunt, ct

vclm immissis
inlus

axes

a

Nnn

erai plana ulla ex parie supcrficics
is;

lerra bases aliius sublevant.

sis, sctl

unilique my^ticis sculpia ligm

quia sauvir-

E contra
cnhili
;

os luieiis

crai versutn; os uiiius
cr.it,

cioruni inenles, imo univcrsa
iiiiuni gr^iia

eoium cunversalio

fundus culiii et dimidii

venter niitein

prxlcndit, Nec aliqna bora vacun pia;piis

qualuor cubitorum fuisse
Et quod

crcilitiir, ut

ad roelcstia

lcril, in

qua non vacenl

upeiibus, vel sermon:-

nobis per baptismum iicr paiefacliun cssc doccret.
t'x

b» c ,
hfnl,

vcl lOgilaiioiiilins. Coroiiulas in se sculptas ba-

eo foiinsecus apparebat, unitis

cttbili

cnm

atl

ingressum perennis

vita:

infaiigabiii
ii;ler

eral lotuin

rolunditm

propier

unilalcm
iu

videlicel

desitlerio anhclani. Pleclas

babent,
sursuni

cuiii

de-

p

confessionis et lidei, qua
tris, cl Filii, et

omnes

conressioue Pa-

siJeria

viue

ccelestis

qti.e

est,

fraternx

Spirilus sancii

baplizanlur. Undet
I

rharitaiis

qux

jiixla esl,

vincula

non dissolvunt.

esl illud

:

Ilabent inter coionul.is el plectas leones,

cum

iia

liuus Iiem

Unus Dominus, ni/a fiiles,unum baptisma, el Pater omnium, qui est supnr omnia
Hahehat etiam
uiniiu

ad speranda cceicsiia

mentem

erigunt, ita aJ

di.Ii-

(Ephet
(liiiin,

iv).

cubilum

et dimi-

ge dos proxiinns ililaiant, ut quaiuioque
qui sibi commissi
gant.

enanies

prcpter peifeelionem
contemplalionis.

scilicel

operis ct

mc-

uni, aspere intneantur ei coni

riliim

lnleger

cubilus in lulere
honaj,

Cum

leonibus eliam boves liahenl, qiianilo iu

perfeclionem indicat

aciiouis

quam babenl
laleribtis

coirectione asperiiati maiisueludineni miscenl. On-

sancti iiomines divinx graiix upilniaifSTie. !n an-

gnlam

liahcre sei.-s.im
actionis
et

iio)i

desinunl

;

quia discrecusto-

gulisauiem

cohimnartini, id csl in

ha-

lonem
dinnt.

locutionis

suniniopere

sium, varix cxlalurx eranl, et mcdia iuler colum-

uisin oie \ul\crc
ei plccias,

Sempcr ruminanl; quia verba divinx lectioon cessanl. Bene post coronas
i

nam
dicit

quadrata, non rolunda. Hediam intercolutnnani

tahulam superiorem,

qux

sicut alia

quadraia
ha-

post leones

ei.

boves

cherubim

sculpti
scili-

erat, similiierque

sculpta el in summitale sui

esse mcmoraniur, qui mnllitudiuem scientix
cet Scripturarum signiftcaut; quia doclores
liuin

bebal roinndiiaiem unius et

dhuidii cubiti, iu qn.i
tino

lide-

D

luter ponehaiur. Rotas

quoque

cuhiiu et dimiEvangclii, quali-

quanlo sludiosius divinaj Sciiptura: insistunl,
in

dio mensuraiilur, qtiia Scriplura
ler, qui pcrfecli
dii, et

tanto et

scvcritaic

discrctionis

qu.)

peccanles

esse vokml, vivcre debeani, oslen-

judicaiil, et in

mansuetudine
limeui

leuilalis

qun pteniten-

douum

a;ieiiia: retiihuliiiuis promitiil.

Bases

lihus

reniiltniil,

judicium Dei, ne iijuste

vcro unuin habebanl cubilum, et
ludinis in

se;iiisscin

ampli-

ligamlo aul solvcndo, jusle ipsi li^emur ah eo cnjns noi; poicsl errare judiciuin. Et

summitale
el ministri

sui, ubi lulercs recipcicnt, quia

super leones

et

doclores
in

lavaeri nperc

quippe perfecli
ex
co-

boves qunsi lora

ex.

ccre pendeniia.

Ter lora potestas

hac

vila lulsciiint, se [scd] lucc conieniplaiionis
fuiili

ligandi atqne solvendi

ostendilur,
in

qux
Peiro

a
ct

Douiino
succcs-

parle

sunt.
el

Unde

dicilur

:

Ex

parte
(I

eniin

Jc u Cliristo

pru-!.: tis

Eccle->ix

jfiiotctitiut,

ex purle propltetamtis

Cor. xiu).

s sribus ejus concedilur.

Quadraginta hatos capicbai luter unus. Quadragc:

Iteium subjungii, dicens
bases singulas.
r! pei et

Ei

qualuor
ijiios

roia:

per

narius niimerus

magnain
quihus

perfcciionem signilicat,

axes crrei, super

bnses eranl;

quia qu.ilcr dcni quadragiuta facinnt. sunl pir.cpta,

Dcccm autem
i:i

qualuor paries quasi

Ituineruli subler luleiem

omnis nostra npcraliu

(usiles,

iontra se invicem respectitntis,

m

illum por-

lcge Dci prxfixa cs\ Quaiuor vcro sunl Lvangcliu-

;

87

S.
libri, in

M.ARTIM
nobis

I.F.GION.

SERMONES DE DIYERSIS.
A
or.usla,

88

rum

quibus per dispensationcin

Dominica'

unaniniem Scriplurx, qua pasciinur, cou»
.-luctoriiaie nposlolica

incarnaiionis coelestis patrix
iniroitus.

patef.icws est

rordiam
iia

muuiiam

significal

Ei quia omnes qui ad mysterium baplismi

deccm mcnsx cloquia

legis el

proplietaruin dc-

perlinenl,

cum

lide etsacraineuiis Evangelii

fraclum

nuiilianl,

qux
in

nobis fldeliuin excmpla qnasi prnpu-

dobi'nt reclx opcrationis oslcndere, singuli luicres,
in qiiihus liolocausta lavabautur
,

siiorum
cula

se vasoruin Domiiii tlaiiialem el inira;

quadraginla

ba-

preponuui. Meusx sunl quiu.r

qwa

lei tani
s.eculi

los capiehant.

quinqoe libros Moysi quam quinque xialcs
bases, quinque

El consiiluil decem

ad

dcxtcrnm
Dcxtei uni

compleeliliir. Bis; qtiia posl incarnationcm
iilriquc populo,

Domini

pailem lempli,

et

quinquc

ad tiuislram.

Judxo

scilicel el gentili, coniniilli-

partem

leropli et sinistrani

non intus

in ipso

lem-

lur: El slatuit

plo, scd aute teiupluin dicit ad orientalem
Bcilicel in alrio intcriori,

plagam,

dexleram,

ct

decem candelabra uurea, qniuque ad quinque ad sinislram contra oraculum
ct

quod sacerdolum proprie
ad dexter.im par-

ex auro puro;

quasi

lilii
lilii

floret, el lucernas

desu-

vocabalur. Qiiinque
lein lempli

aiilcni posuit

pcraureas(KS). Quasi
quia suprema pars

flures (losvidcKir dicere,
iu

proptcr Judxos, qui sole jusiitix per
legis

candelabrorum

moduin re|icr

doctrinam

aniiqnitos

utehaniur;

ei

quinque
n:eam ad

pandi

biii

eral deformala. Lucernas aureas
id

quod

ad sinistram nropter nos, qui ca?co diuiius corde
adluereliainiis ei

contineiur

quod roniiuet,

id csl

vascula aurca in
in

qni

ail

:

l'onam sedcm
(ha.

quilms oleum lucebat, designanlur. Sicut mensx
lypa Scriplur.e
nisiraut, ct vasa
nnliis
artiis
iu

uqiiiluiiem, el cro similis Aliinsimo

xi\).Quasi
dcsidero
,

poiumtiir, quia

pnnein verbi
id
;

nii-

diccrel

:

lu

illi-,

lordibus
el

requiescerc

feruni niinistcrii,

estjuslorum
ita

qux

a

luce verilalis

fiamuia divinx

cbarilaiis

excmplum proponunt

per canertu~

aliena esso opfo,

Mare auiem

posituni

e.-t

ad dexteram partcm

oadcm Bgoranlur, quia lucein sapiemix raniibiis proferunt. Unde S.t\omon Mandatum
delalna
:

lempli in codein atrio. lngredieniibus eniin atrium ab oriente, primo diverienduui erat ad meridicm, ubi mare in ipso angulo s:abat ad lavandiim sacer-

cerna

est, el lex

lux (Prov. vi).linde David dicil
et

:

lu-

cerna pedibut meis tcrbum tuum,
(Psal. cxvin).

tumen semitis meii
a

Qnod candclabra quinque
sinislris, idein esl

dexlris,

dulibus paratiim; deiude progrcdieiuibiis inlro, oc-

quinque auieni a

quod snpra de

currebaut luteres ad lavandas bostias
parte positi. Inlra hos ciiaiu basis cral

ali

utraque

niensis. Oraculuin ubi crat arra, adiius patrix coeleslis csl, ubi Christtis in dextera Palris sedens, palernoruin iiliqiicconsciussecrciuruin. Candelabra

xnea quinin

que

culiituruin
et

langiliidinia,

et

quinque cnbitorum

Jaiitiidinis,

trium cubituruui altiludinjs,

qna r conlr a oraculuni nolant, quod eloquia Dei ad
lalioncui

Iiabi-

Slans Saloinon dedicab.il templum,
Fecil quoque Iliram lebctes, ollas scilicct fercas
a
I

supernaj

civilatis

aspectant,

ut

ad

eam

promerendam nos acccndanl.
Fecilque forcipes aurcos,
id est

suscipiendos cincres altaris
in

;

Fecit
et

ei

sculrus,

emuncioria quiin

vasa videlicet aenca a^qualis
tuilinis

fundo
et

ore ampli-

bus emuiigebantur luccrnx, ut reparalx
liicerenl.

melius

ad calefaciendmn. Fecit

liumntas, vasa

Significanl

emuncloria duo lestaineuta

ad offerenda riua (81). Tcrra argillosa de qua faclx sunt formx ad fiiiidcnda vasa, Scripturam significat, de qua regiilum bene vive.ndi sumimus.
scilicel

quibus peccala pnrpantur, quxque inter sc sancti
Spirilus iinionc sociantur.

Hydrix prxcordia sanct vino

clorum

significant,

aqua sapientix

comptin-

Quasi eniin argiila iguibus imliiraia format vasa,
cuui nobis Scriptura regulam juslitix
inur,

ctionis repleia.
lur,

quam

sequa-r

Fuscinulx quibus earnes pnrparanprxdicaiores insinuant, qui suis auditoribus
inlclligenli.e

ostendii (82).

Mensa aurea super quam poneiiiielligentia

cibum

adminislraiil,

quorum

oflicium
inli-

bautur panes, Scripiura cst spirilualj
clara.

esi corpus et

sanguinem

lidclibus distribuere,

De qua dicitur: Parasii
(Psat.

in

conspcclu mco

delibus vcro abnegare. Phiala?, doctores signilicanl

mensam

xxn).

Pancs propositionis sancli

plenos

ulilib:is

aquis. Moriariola siinl pccnileiilium
lolcranliie
,

doctores sunl, quoruni opera nobis vel verba ad

D

labor passioquc

quibus morliflcanlur

cxemplum proposila
quaeril, iuvenii.
cini fieri |irxcepli

in

divinis pagiuis, qui
in

bene

membra eorum

supcr lerram. Tbuiibula de anro

Unde panes

Exodo

(83)

duode-

purissimo virlules indicanl opcrmn, et oratiouca
sancioriini, quibus odor suavilaiis asccndil ad
l)o(l

sunl propier apostolos videlicut

duodccim, per quos Scripiura Novi Testainenti condiiaesi, ct Veteris revelata mysleria. In verbis die-

miniim ex conscientia bona
Tin:.
i).

ci fldc

non

licta

(86)

Cardincs utrorumque osiiorum sensus el

rum
vasa
tas,

lcgiinus,

quod

lecit

Salomon niensas
scypbos

in
in

lemplo,

corda

suiil

anyelorum cl sanctorum, quibus
et

iin-

quinque a dcxlris,
Doiiiiui

cl

quinque a sinistris;

quibus

mobUiler coniemplalioni

dilectioni

Condiiurin
rccie

reponebant,

vidclicct, pbia

adlixrent, ut co iiiinisierium sibi delegalum
coiiipleaui,

tburibula, mortariola,

Ibyu.iaiiia,

(//

1'aial.

quo

a voluntate

Domiui nunquam oculos

Hi

(84). eic.

Sicutergo una mcnsadiiodeeini panibus

avcrluni.

Ex cap. 21. (82) Ex cap. 22. (83' lla el in cdil., sed melius i« Lcrilico dixcris, ubi ca|i. xxiv, 85, legilur /.ccipies... tiinltrn, ct
(81)
:

coqnes ex ca duodecim pancs, ctc. i-i Kxcap. 23. (85) l.x cap. 2i. [86] Lx cap. 23.

;

:;

8G lA
intitlit

SERMO

II.

IN

DEDICATIONE ECCLESLG
J^ in Ecclesia, in

II.

00
el sucrificia

Salomon qu<v sanclificaverat Duvid paler suus, aurum, el argeutum, el vasa, reposuitque ea t;i iltesauris domus Domini. Sanrtilicavil David
pater
Salomoiiis argcnium,

quo bolucausla

quotidia
ait

spirilualilcr offeruntur. Ilinc est qnotl

Doiniuus

pcr Isaiam

:

flolocausia el sanguinem

viclimaruin,

cum Dcus

Pater cloveiiium

hircorum

cl

taurcum

nolui (ha.

i).

q"enics gratia sui Spirilus ad
V".\

loi|iieiidtim

Tttlcruni sacerdotes

arcam Domini,

ct lalierna-

confoiiat; sanctilicat aiiriim, cuni nalnrali inilliiminat
filiis

culum
in

geuio pra-ditos ad inielligenduin lcgcin
sancliGcul etiam vasa,
sancti
cniii

elomnia vasa sancluarii, quae erant labernaciilo, et intiileriinl arcam in oracutiiui
fccdcris,
fccit

oumibiis Eccicsise

templi in Sanciiniisaiiciorum Bubter alas cberubim.

Spirilus graiiam largitur. llacc sanctificaia

Moyses

Salomou olTcrt in lemplum, cum Doniinus peracto judicio doctorum cl caeterorum fidclium cojlum in gaudium cceleslis regni inlroducit. Fecilque Salomon Omnia vasa in dumo Dumini.
Siiperius dixil,

propitialorio,

duos clierubiro aurcos quos posuit in quod erat snper arcam [Exod. xxv)

Saloinan vcro addiilil duos inajores, sub quorum
alis

nunc diciturarcam posuisse cuni propiliatorio,
leinpli

ct

duobus cherubim prioribus. Domus
peregrinanlem
san cioruiii aici

exie-

Hiram

fe. issc

Saiomoni omnia vasa,

rior

Ecclesiam, Sancta sanclonim

nuiic vcro Scriptura suujungii

cadem

fecisse Salo-

stipernre palriac feliciiatem designanl. Illata

inSanbiimaiii-

iuou;quia

videlicel S.ilomon fecil dictando. ilirain

«

cla

assunipUim

Clirisli

operando. ln catnpestri regione Jordanis (udit rex
vasa templi Dumini in argillosa lerra (87). iSon

latcni inlra veluni regiae cceleslis
slrat.

inductam dcmon-

enim

aliier va.sa elcclionis et misericordiae eflicimur, nisi

Vectcsquibusarca portabaliir, praedicatoressnnt,
per quosCliristus miintlo iunotuit. Apparebaut snnimilatcs

ad baptismutn ejus respicienies
regione Jordahis, sed et

in tali

Quiuine sa-

lagamus ablui. Noiandnni autem, quod non tanium
in
in
;

venium anie oraculum non

setnper,

scd

campestri regiouc

illius facla dicil

eadem vasa

cum
Siis

oslia oraculi aperirentur;

neque omnibus, srd
suui in oraculo

signilicaus umltipli-

cationera fidelium, quae non
ct in

solnm qui propius

acredcntcs, alltr.tius inte-

soiuui iu Judara,

scd
riora

omnium

satagebant intueri.

regionuin lalitudine erat fuiura scet

Veiies

cunduin illud: Gaudcbunt campi,
tis

omnia, quoe

m

condiii, qtiia electi qtii

exccsserunl, minc sunl iu

sunt (Psal. xcv). Fuditergo rex vasa
in

domus Do-

abscondito vulius Dei. Quod tamen snniniiiales vecliuin aperto oraculo,
liis

qui appropianl, videniur,

iiiini

campesiri regione Jordanis; quia Cliristus
salutis,

baplismum
ccrel, „ ,

de quo
_ ..

fum
t.

perfectioribus oraculum

cordis puriftcaniilius

vasa misericordise faDei gratia aliquid cxtreiniim de superiioruin gauJio
,
.

per lotam nitindi
fecil

laliliuliiiein iniplevit.

Solemnitas qiiam

significal

Salomon et omnis Israel, gaudium saticloruui quod cum Cbristo vero
Emalli
iitter-

_

,

.

contcmplanduni donaverii, niua r
__

Itis
.

giits recesserint,

.... id

esl

menle exlerius vagantibus,

.

nui paulo lon_

et pacifico rege perpelualiler babent.

cantemplatio minime conccdiiur.

prelalur Domtni veriias. Uivus sive torrens
pti significat

&%y-

Erat

in arca

urna aurea babens manna; quia in
habitai

morteni teinporalcm, qu.un iu _Egyplo
bujus mundi, nulius
a

bomine Cbristo
excisa

omnis plenitudo

divinitatit

consistens, iJ est in lenebris

corporaliter (Coloss. n). Eral el virga

Aaron

quae

cvadere polest. Omnis ergo Israel

livo -lEgypli

dcnuo floruerat; quia

putestas judicandi
iu liuinilitate

usque Emalb festuni celebral

cum Salomone, quando
veraciter seternis

penes

cum

est, cujtis

judicium

videba-

sancli post fiuem praesenlis vilae

lur essc sublalum. Eraut ellabtila: lcslamcnii, quia in
illo

gaudiis

cum Domino Jcsu Cbristo perfruuutur. Templum Domiui sancta Ecclesia est juxta illud: Templum Domini sanctum est, quod esiis vos (/ Cor, lii). Hanc dedicavii rex Cluistus, cuin eam saugtiine
suo mundavil a peccntorum sor.libus. ilanc
cant
etfilii Israel,

sunl ontnes thesauri sapientim
(ibid,).

el scientiai

Dci

abseondiii

Adluerebunl

ei

vecies

qtiibus

porlabalur; quia doctores
nniic

qui laborant in verbo
gloria Cbristi.

praesenli

visione

congaudeiii

tledi

Unde
'

Patilus

:

Cttpic dissolvi, et essc

cum

Clirislo

cuni Gdeles

secundum donum

sibi

D

(

l h,L ') 'Psa

arca qnaiiset

quomodo

esset posita,

collaiuin verbo praedicationis et viiiutum opcribus

solis eis qni

oraculiim inlrassent, videre licebat

proximis suis prosunt.

quia soii stipcrnacpatriae cives gloriam inibi ttedemsanctilicavil

Quid esl quod
atrii,

Salomon
liolocausia,

oflerens
eral
;

illi

quia

medium alture xneum

p'.oris

plene contuentur.
ilomiini

Ncbula

Domiiii,

id

csl

Synagogam, :m»

quod
loLum

ame
quod

fores templi,

uon

puteial capere

plevit; qnia eoriim iiicnies infidelitatis caligo replevit.
noii

nisi

Clnisiiis, quac in lcgc propter inperfici

Ei sacerdotes propier ncbiilam miiiislrare

firmitalem

populi

non poleranl,

niiiic

iu

poterant; quia

dum

mysticos

scnsus

lilterae

Ecclcsia pleititer gerit?lpse est eiiim alriuiu

domus

velamine coopcrtos,
la invcstigare

ct nativitaiis Chrisii

sacramenministe»
ita ut

Domini, quia per
typico non

ipsiini

ingressns patet in Jerusaet sacrificia in

despiciunl;
stii

debitum

fidei

lcm coelesiem. Quia ergo hulncausia
allari

rium per erroris

ncbul.iin

perdidcrunl;

poieranl offerri, eo qtiod

omiiia
lidei

exigcntibus meritis non agnoscanl cullum credulilalis.

ibi liguralitcr fiebant,

rex nostcr erexit aliarc

(87)

Excap. 21.

,

91

S.

SfAttXQQ LEGJON.
-

SERUOXES DE DIYERSIS.

93
i<l

Classii Sal imo

i

t

'

rsi C

ri

ti

.

rjnse

A

sancloruni collocaia esi arca,

esi Dei Filius,

in

Mri

iRiiiri.

postfa

Mujioin
i

ini|irn<lii

Ibesaoros

quo foedus pacis apud Palrem babenuu. Hanna
eiiam
in

scientiai ct sapienlix,
Ib: siini
«•

pcsojue viriuium aequircrc.
ct

arca babetur; qnia in Clnisio snnl

omnea
Ipsi

scrvi

Ilirani nautici

gnari maria

cnm

iliesauii

sapieniix et scienli:e Dei (Colost. n).

vis

Salomonis,

n

sapicntia

dum erudiii, cum
iidei

gcnlib-s

sxcuhri scicnlia
lege Uoysi po-

eliam virga Aaron qu:c Bonicrat, est coinuiissa, scitiret

bis qui in

riti

tunt

,

in unitate

socianlur.

Hos Salomon
ul

poiesias a Deo regcudi Israelilicam plebem , imo universam Ecclcsiam iu saccnlu. Idem etiaiu
Dei
Filius posl resurrectionem

noslcr,

iti

est Clirislns, in
id csl

Ophir, qua? interprelainr
,

suam ascendens

iu

injirmant,

in vititatem niitiit

sumptnni
sibi

cceluni

semel inlroivil

in

rpsum

non inanufacliiui,

indeaurum, sensum
ranl. lenta

viilclicet

preiiosnm
scilicet
,

defc-

spiriiuale vidclicet

lemplom, consiiiuius a Dco ju-

Quanium
,

?

Quadraginta
,

triginta

u,

dex vivornni

et

mortuoruin. Ai boc ciiaiu leuipluui

id est

bisioriam
in duolitis
,

allegoriam

tropologiam

angclos pertincre existimamiM
in>

et a.iagogen

Testamenlis. Opbir nomen

interiori

paneejus-

est proviiiefx in India

ab Opbir uno videlicel de
et terra

detn

templi

,

anic f.nieui videlicel

ipsius

summi

postcril Kcber
lur, eo

nominatx, quie

surea appella-

poniilicis Jesu Cbrisii; quia seniper ad ministeriuiii

quod montes aureos

balieat, qui a leonibus cl

"

illiita

sunt parati. Sic pcdibus erectis slant, el ocu-

txcvissimis bcstiis incoiuiiiur, ad

quos nutlus
litlus
,

aliter

los in pi npiii itorio, bix csl iu ipsodefigunl; sic

suam

accedcre audet

,

nisi

stans juxia

terram

ptrpetuo iunocenliain conservanl

:

sic

de sanclarum

quam unguibus leonum cObssam navem recipit, ut si bcstix cos
mari rccipiantur. Volo etiam vos
,

invenerit, in suani

animarum
epein

beatitudine in ccelis exsiillant, ul nobis
in lerris peregrinari conspiciun:,

senscrinl, bcile in

quos ciiam adbuc
ferrc

non

desinanl

,

donec

ad

ccelesliam

dilectissimi fratrcs
in

,

scire, quia

palriam, Deo jubenle, nns perdiicani.
Moiit-o igilur vos, dileetissiini, ut sludiura sacris

labernaculum quod plebs iiebraea
linjus spirilualis doir.us

cremo

condidil,

Ogura

fuil.

Sedquiataberna-

sedulo

iiupendaiis Scripturis

;

quatenns bos Cberu-

rulum
Ijjui,

in itinerc
liaec

quo ad

lerra:n promissionis veniecivilate Jerusalem

bim, qui mulliiudo
valealis. In divinis

trieniiar inltrpreianlur, iinilnii

iu ipsa xdificabalur

quippc Scriploris luultiiudiiiem
,

iilud

ulde loco ad locum crebro niinisterio Levilarum,
in terrain

Bcicniis invenietis

si

diligenlcr quresicriiis

,

qua

portatum landcm

promissionis iuducitur,

spiritualiier iuebriali, lerrena

despicere, ccelestia
i

bxc niniox

iu

palriaipsa,el iu civilaieregiaconslru-

ainare,lransitoria vi!ipeiiderc,a:ierna

onoupiscere,

scmper fundjinenio consisteret, donec inditum sibi figuramm calesliuni miinus imtia, inviolabili

ad ultimum verooculos rocnlis

in propitiatorio,

boc

esi in Chrislo, sine inlermissione defigere possiiis.

pb-ret; poicbt in

iilo

labernaculo prxsenlis Ecclesiae

lalior et exsilium, in

bac autein domo futura quies
Vel quia illnd
ct
a solis
filiis

»1111

De boc propilialorio ail J.iannes Advocatum liabeupud Palrem, Jetum Clirittum juttum; et ipse
:

ct beatiliiilo

fignrari.

es:

propuiutio pro peccalii nottrit (Joatt.
:

11'.

Et Pau-

Israel
cst;

,

bxc

3

|

rosclyiis eiiam

genlibns

f..cta

lns aposlolus
ptit

t\'on

enim

in manufaelii sanctit
111

tem-

possuni principaliier in tabernaculo Paires ve-

Jesus inlroieit txemplaria teronun; ted
ul

ipntm

leris lestamenti el anliqutis Dei

popuius

:

in liac
;

vero

colwn,

appareal niinc rultui

l)ci

pro noois (llcbr.

congregala dc

g':niibiis Ecelesia

exprimi

qo&mvis
,

ix).CIierubim Dci, eos confinnante gralia, perpetuc
iu

iitrumque xdiliciuni cnuclealius discussuui

ct

l.i-

sua perscverani innocentia. Sic et vos, dilcciissi,

borcs

prxsemis Ecclesi.e quolidianos
in fuiura

ei

pra

mi

pacltini
,

quod cum Deo pepigistis
sive etiam
in

,

sivo in die

xierna,

gaudia regm ceclesiis, elerlionein
el

baplisiualis

susceplione urdiuis, ju-

primitivx Ecclesis,

saluiem

omnium gentium
illud

in

giler ac fidelitcr operibus conscrvate bonis. Caslitatcni

Cbristo mnllimodis ostendal figurari.
Igitnr, fratres cbarissimi
,

etiam

custoiliie

lam meniis quam corpopr.-eler

lemplum
e.l

manu-

ris,

qu.e Deo cst acceptabitis, el angcticx vilx itui-

rartuin

in ligura

J^su

Cliristi

omniiiin noslrilin,

D

latrix; quia iu carne

carncm vircre
Ca-uiias

,

11011

id est eapilia et

membrorum
eiedendo,
et

a

S.ilomonc

fuil

conperii-

lerrena

vita

est

,

sed

ccelestis.

quoquc

dilum.

Ad

spirilualis

ergo lempli xdificium

lnnga et bnmilis prxmioin consccutura cst acieni;e
bealiludinis
reril
,

nctis, diim recte
sii

bona operanilo, Cbri-

ila

i.unen

si

in

proposilo pcrscvera-

cnim vos ad lempli xJifi cium dico portinerc, non laincn ad illud qund Naestis.

meinbra

Cum

usque

iu

diein

inoriis (Jfnllft. s).

Ubi eiiain
sit

caro jam a cuiuubilii uon p •tcst essc inlcgra,

bur.ardan scrvus regis Babylonis succendil el tbesauris
spoliavil (/ V tieg. xxv),

virgo in lide conscienlia. Nolia igitur vobis charissimi, inordinata cngiuiio aliquid
rat
,

scd ad
in

illnd

quod

illiciium

suggc-

Deus Paier ante omnia sxeula
Jerusalem
tcin

dileciissimo siccelesli

1111II.1

iniiiiiiiuliii.i

pollual,

uon luxuria reos

biquc coxicrno Filio sno Jesu Cbristo in
,

conslilual,

mni

cupidilas in
,

amorem terreuarum

facere dcercvil. Lbidc Csl iliud: Jerusa,

reruni

aiiimum acccnd.it
el.aio

qua: mdifiealur ul civitat
;

ctc. (Ptal. cxvi.) El

l.id.ii, noii

non iracundia prnximos mentem in superbiain elevei, non
periurbet,

ilerum
aiI

Jerutalciu

Ht'UU
,

reijn inagni (Ptal. ILVIl),
,

injuria a proximis illala

simulino
prxtcnilal
,

illiid

crgo

vos

dilectissimi

volo ct
id esl

desidcro
111

auic oculos homiiHim Bauelilaiem
livpon
isis

nou

peiiiucrc, in cujus intciiori

doum,

Sauclis

coram Dco

ctilpabiles rcdd.it,

nou nalilia

S3

SEKMO
supeniorom

III.

AD FR ^TR£S UT NO\ HABEANT PROPRIUM.
vos
rc-

91
lutis
et paeis. ffes
;

locum

in ccelesii ciiria lollai, nulla perversilas

A

tur iranslre
in lioc

ad loca

rcrrigcrii

a sorieiaic
pcllai. Sic

civiuin velul iudignos
ile

solummodo conlentos vos

cssc vtvb,

scd ut

eiiam Clierubim

snnciariiin

animarmn
ferre

bealiludine in ecels cxMiltant, ul nobis quos adliuc
in
terris pcrcgrinari conspiciiini
,

pro eis cliain gratiarum aciiones pcrsolvati:. Doiuino, qui jaui ab co suut collucatl in cocli palaiio.
Sic ergo
ui

opem

non

de veslro profeclu

sollicili

esse debetis,

desisiant.

lamen proximorum salulem non
<juod

negligntis. Nulll

llorum itaque, dikctissimi, beatorum spirituum,
scilicet cberubiin,

malum

non vultispati,
diligile
,

inferatis; nulli

bonuni

exempta ante meniis

octrlis sscpe

quod vobis
in

fieri

desideratis, facere recuselis.
,

Deum

reduciie.et

quoJ

illi

perfecte in ccelis agutil sine in-

super eninia

proximos sicul vosmetipsos
propier Dciim
patientcr

lcrmissione, vos, diciante cbarilale, in tcrris

pro

Deo ainate

iniinicos

modulo
juvamine
totius

veslro ag'le. Vosmelipsos
a

crgo cuin Dei
,

lolerate, oculos mentis
oiniii

ad ceelcsiein pairiain

cnm

peicati

contagione custodiie

ct

pro

devolione erigile, aiqne ulaliquando ad illam

mundi ac proximorum salnle
fundite.

slu liose

Domi-

pnssiiis aliingere,

sumnio

sluilio ciiin

larrymis ora-

Pro cunclis etiam fidclibus defunctis qui adliuc relincnlur in pcenarum receptano preces
culis,

moneo

ut orationes, sacrificia
offeraiis,

,

snspiria

,

ei

quam vos penlurere di"iieiur i|| e qui per eumdem dilcctissiiimin Filiuni smim Dominum nostrum Jesum Christum de vivis et elclioncs

fundiie

;

ad

lacrymas Deo

quatenus inlercessu veslraj

ctis

Iapidibus

a>lerninn majeslaii suse anle srecula

compassionis de amarissimis erepti pcenis, merean-

disnosuit condere templiun. Aincn.

SERMO TERTIUS.
AD FRATRES, UT NON HABEANT PROPRIUM.

Fralres charissimi, quia per Dei gratiam ad com-

circa

aras

ponendum atque ad einenJandum mores
;

vestri or-

nefanda
vero
,

sacrificia

idolorum nefarias preces emittunt et damionilms offerunt. Idololatria
,

est servitus idolorum dignum est, ul ad mediuis, in unum convenisiis (90). Latria cnim Gremoriam reJucatis ea, quae Deo ei abbati vestro pro- c ce Laline servitus dicitur. Hoc est ergo summum malum cum servi Dei in monasterio posiii misislis, quando primum ad ordinem venislis. Cum per primum anle abbatem prxsenlali fuistis ipso ininobedieniiain incurrunl peccalum ariolandi. Mibi
,

,

terrogante

tria suut,

quae vos
,

Deo implere
,

vovislis,

videtur grande

malum

esse in monasierio vijelicet

videlicet obedienliam

caslilatem

et ul

proprium

servos Dei sub babilu religionis vivere, et pcr in-

eon babereiis. Dignum valde

fuit, dileclissimi,
,

quod

Deo obedientiam et caslilatem promisislis quia sine illis Deo neqnaquam placere poleratis; ct iJeo
si

obeJientiam atque contuniaciani commiltere. Magua miseria est
giosi

scelus idololalriae
,

quando

viri reli-

per

iler

virtutum descendunt in
,

infernum.

placel, de siugulis, et

primum de

obedioniia, aii-

H;ec est niaxima infelicitas
slici

quando

viri ecclesia-

quid dicamus vobis. ObeJientia est virtus, qua? ca>
leras virlutes menli inseril, insertasquecuslodii(88).

pcr inobedicniiam sub habilu reiigionispericu-

De quaPaulus
et

ail:

Fratres, obediie praposilis vestiis,

lum incurrunt setcrn.-e Jumiiaiiouis. AuJiamus eliam Paulum aposlolum diceulem
pecculores consliluli sunt multi; ila

:

subjacele cis; ipsi enim pervigilant quati ralionem

Sicul per inobedieuliam unius liominis, scilicel Adie,
el

reddituri pro animabus vestris (Hebr. xm).

UnJe Sa-

pcr obedien-

lomondicit: Vir obediens loquitur rictorius (Prov,
xxi).

tiam unius hominis, scilicel Chrisii justi constituuntur

Revera

vir

obediens victonas loquitur, quia

"

multi ^Rorn.

v).

Et sicut per inobedieniiam unins
in inferniim, ita et

Semetipsum

vincit,

dum

alienam volunialcm proSic et
,

hominis multi JescenJenmt

per

priae voluntati

anteponit.

nos,

dum
in

abbaii

uoslro humililer obedimus

nosnietipsos

corde

obeJicnliam unius hominis multi ascenderunl , el sunt ascensnri in ccclum. Sic ciiam Jc Domino noslro
Jesu Cbristo legitur
dicns Patri usque ad
:

Unde etiam Samuel propbeta luquilur dicens: Melior est obedientia quam viclimce; elauscultare magis quam offerrc ailipem arittum. Quoniam
superainus.
quasi

Chrislns faclus est pro nobit obe(

mortem PAi/ipp. n).Si ergo Jcsus
Patri, cur

Cbrisius, rex ccelorum ac terrx, Jignaius esl obeJiro

peccalum ariolandi

est

repvgnare

;

el

quasi

usque ad inortem Deo
in

bomo miserrimus
al>-

tcelus idotolai.ria?, nolle acquiescere (1 Heg. xv), Re-

monasicrio positus dedignatur obedire suo
si

verameliorestobeJieniia quainvifiinioe, qniapervi-

bati? Et

Doininus noster Jesus Chrislus, qui est
gloriae,

ciimas aliena caro mactatur, per obedieniiam vero
propria voluutas restringitur, (89) Arioli sunt
(88)
,

verus rex
Jivit,

Deo Palri usque ad mortem obe-

qni

cor honio inortalis et cibus rcrmiuin prae-

Ex Giog.

lib.

xxw

Mor.

c. 15, n. '28.

(90)

Etym., cap. 9

et

H.

(89) h.\ lsil.,lib. vt;i.

•, ,

itf

S.

M.VP.TINI LF.GION. SF.HMO.NES
aisi

DE

DIYEItSIS.

05

ecpia

ni

abbalii contemnii? Qiure,
,

auia non
,

A

retis. Muliis

molis

rfiabolus
nitidicis

m
el

aequirendo

pluriin.-i

scquitur Chrislaa

ui ui

scd nqnilur

Adam
nisi
?

cum cu a&eendal iu codum cum eo per inobedienliam
Quare con vuli
oliedire
,

sollicilal,

qui iu

pancis conleMi esse

l>romiser.ini.

Ifiilti <le

sxcutari vita ad Dcoin cnn-

iesceadal

in

inferriuru?

verlnoiur, et mooasl eriunt ingrediuntur,

atqaeampau-

suoabbali,
suis dicit

quia conlenniil Clirisluin

el se-

nesdivitias snas libuiiler padperibus el mnnasteriis

quilur ilialmlum
,

Sic Domiiins iu Evaugelio servis

Iradunt, ac deinceps in

oiiiui viia

sua m:igis
sicul sancii

quibus Ecclesiam snam regendam coraauilil
,

perlaiem

quam

divitias diliguul,

apo-

misil

:

Qui vot

iue tpernit (Luc. x).

me aulil ; el Ac si diceret

qni vot tpernil'
:

sioli feceruul.

Plerijoe etiam s.cculares ad Deiirn
cl

Qui vobis esl
vofl

in
rii

monnsieriu coiivertimiiir,
fraudein vcl
furluin
,

de relius mnusste-

obediens,

ei milii

obeJieni est, etqni

despicit.

facere

prxsunuwl

,

sicul

mc

despicil. Igitur, dilectissimi

fraires,

hanr senr<:-

Judas liadilor

fecil
,

<lc

quo legilur, qnia locnlos
sxcnlo ad
in

lenii.im
ilicile,

Domiiii nostri Jesu Chrisli ad iiiciilcm
el

babebal,

el ca

qux

in

commiini millebanlnr, abs<le

eam
in

sedula intcntionc recogitate

,

i|iiia

condeliat el furabaiur. Noiuiulli ciiam

quicunquc
noii soliun

monastcrio iuobedicns cst abbali suo,
sed el Christo.

monasleriiim venniii,
culo liabuerunt,

et

de

diviliis suis,

qnas

sxabs-

inobcdiens est alibali,

uuam pariem

sibi retinont et

Et qnicnnque despicil prxlatum

dcspicil prxlatum, scd ct idirisium.

suum, non solum B condnnt, lemporalem penimescentes ram vero serum monasicrio iradunt,
et

innpiani, allesicut

Auanias

Fratres mei

,

secuudo loco, Dcoelabbnli vcslro

Sapbira fecerunt
,

,

de quibus nimiruin scriptum
,

casiitatem promisisiis,
venislis
;

cum primuiu ad iuonasterium
vacuum
in

csl

quia

agrum vcudidcruni

et dc

prctio illius

qunii, uisi custodistis, in

omninon

quaimlam partcm amcpeil<'saposlolorum posuernnt,

bus opcribus vcstris luboraslis. Si
enslodistisa die, <(ua eaiu

c.istilatoin

quamdam
ct

vero abscoiideru.it (Act.

v).

Qnidam ciiam
laincn in

Deo et abbati veslro promisislis, in vauu.ii omuc lempus vit.e vestr.c expendistis. Quicunque Deo et abbali suo castilaiem
promisit,
si

pauperes de sxculari vita ad monasierium vcniunt,

quamvis

in

sxculo patipcrcs ruerunl
lieri

,

monaslerio iGviles

volunt, licut lecil Giezi di-

cam

inenle

et

corporc unu cusloJi-

scipulus Elisei. Cui iGxil Eliseus: Quia post
cuciirristi, et divilias

Nanman
QuirnniiiiiikIo

eril, reliogiosus csse

non

potcrit, nisi

boc per asper-

ab co aceepisti,
libi

in

peipi-tuum

riniani poenileniiam emeudaverit.

Quare? Quia p<T

lepra Naainan aillixrcbil

(IV Reg.
iu

v).

unum
multx
iimlla

nialum mnlla bona pcreunt. Per
jnsiilix annibilanlur.

unam culpain Pcr unam iniquitatem
in

que ergo proplcr Deum omnia qu.c
sunt, despieiuol
cuiii
,

boc

sicut

sancti

aposloti

fcccruui

boua possuni subverli. M.iluin mistum bonis
plurima. Paruni
fellis

cisdcm aposiolis Islabunlur,

ct rcHiunerabntiin

coiiianiiii.ii

amaritudinem
ignis

i»r in perpetuum.
gelio
:

Dequibus
spiritit ;

aii

Domuius

Evanett

ronverlit diilceilinein mellis. P.ini.ii

magnam

Beali pauperet

qnoiiiam ipsorinn

Modicum fermentum 10lam mnssam corruwpil (I Cor. v). Unde Sciiplura diiil Qui in uno peccaverit, factut est omnium rcnt (Jac. n), scilicet quanium ad viiam xlernam. Qnasi
iiij.
:

tilvjm incendit (J ac.

regnum calorum
a<l

(Maltli. v). Ille vero, qul He

gxcukl

monasierium
vel

transit

,

el
,

<le

rebus mouasleni
est, <l

fraudem

fuiluin facil

Judas

cum
si

J i<la

pocnam

iu

ioferno snstinebit. Qui aulcm de isculaii

e.

nn

si

omtubus pcccatis
iiomo per
illud

cssct iovolutus, ita

si in

vita ad Domiiii servitium converlootur,

ex bis,

u.

o tanium maneat,

xlemx

vitx januaiii noo in-

qux

io sxculo

babuerunl, parlim

sibi

rcservanl

ttabil. Sic

unum pcccatum
pcr aspcrrimam

comlemiiari
poeuiienliam
,

parlim dislribuunt, Bentenliam uialedictionis

com

poteril,

nisi

Anania
a<l

et

Saphira porlabunl. Q»i auieuide sxcuta
vcuil,
in
si

cineinlaverit;
61.

cl

maiime pcr

fiiniicatioiiem

quia

monaslerium

divitias,

qnas

in

sa'Ciilo

ic

e castitale nullum opus perfeciuin, sinc ca.-iitanullum opus magmim. Uudc beatus Gregnrius
:

baberc non poluil,

monaslcrio volncrit, sinc
ci, ct qnoil

dubio lepra Gjezi adherebil
Stis

Ciczi

p.is-

dicil (91)

t

Nec

caslilas

magna

esl sine

l>ono
»

csl in coipote, iste paiiolur in aniiua. Illis crgo,
in vcritatc

spera, nec opus bonuTn est aliquid sine casiilale.

D

q»>

propicr

Dcum, more aposlolorum,
snnl, despiciuui,
:

Auiamla csl ergo casiitatis pulchriludo
las

(Oi). Casti-

oiiuiia,

qux

in

boc

mumlo
;

con-

fiuclus cst

suavilalis.

Castitas

est

inviolata
ct

Veiiil illud

Psalmislx dicentis
csl

Milii

autcm adluv

virt s

sanclorum. Castilas esl sccurilas mciilis,

rere

Dco bouitm

poncre in
Kt
illilil
:

Damiao Deo spcm
fv).
Jii.Ix

sanilas lorporis. Castilas

Deo

esl amabilis cl oinni,

meam
in
el

(l'*al. i.xxii)

Jaciu cogitatum timm
(l'sai.

bn» sauclis. De qua BCriptum es.l ROHia nemo tidcbil Deum (Hcbr.
rali!is

qilia
xii).

sine casli-

Domino

el ipse le enuliiel
:

vero
civ-

L'nde vcneiu ilicic-

icquacibus ejus dicitur

AscenJuui usque ad
uniiiia

Deda

in

quadam
illi

liomilia.

«

Nemo

tos, el dcseciuliiiit

nsque nb abystot;
(l'sal. cvi).
:

eorum
el

in

sarrcctioni»,

nisi

qui sunl casli COrporO,
;

ad

mulis tabacebal

Anauix aiilcm

suis

cixlos poicrmil

sublevari

ucmo

posl rcsiirreclio-

similibus perlincl illud
el

Qui confidunt

in tiriule sua.
(i"jn/.
:

ncni,

vmx

qui sunt miimli cordc, CSSCiiliain dimajestalis polcruni iutiieri. »
illi
,

nisi

inmullitudinc diiitiarum suarum glorianlur
cjus congruit illud

xlviii). Ciczi el sociis

Kcce
k<(

Tertio loco Dco promisistis
(91) lloin. 15, tn

nc proprium liabe-

liomo

pii

non

posuii

Dcum adjuiorcm tmum;
,

iiang.

<92) lsidor.,lib.

n Senlcnl

c.

40.

,

97
tptfiivil in muliiluiinie

SERMO
liniiun
lliil

IV.
,

DE

PR.l

LATIS ECCLESI.E.
sunt
runl.
,

91
,

suarum

el }>r<r-

\

qni
»

liona, qua! i>eo vovcrunl

non iinplcvc-

taluit in vauitaie sua [Ptat.

u).

Igilur, fralres dilcctissimi, ad vosmelipsos

Seil ecce, fraires cliarissimi,

dum aliorom
,

pcc-

introrsus reJdile, ctfi ca

qux Deo
,

promisistis, vos
gralias agile.
Si

rata

tftiito

slutiio

pcrscrulamur
lantj
ile

tiincamiis
Digtimti

nc
est

opere iiivcnciilis iuiplcvisse
autcin iu
liis,

Dc

>

oculos divins majeslalia offendamiis.

qu;c

Dco

vovistis, vos iraiisgrcssnic,

crgo,

ut

nos,

qui

cura fcslucas

in ornlis

et negligenlcs eognoveriiis cssc,

pcr puras oraiio-

aliorum conspicinius,

oculis noslris tralics eji-

ncs ci quoiidianas lacrynias ab Oiimipolenli Jesu
Clirislo

rcre fesiinenius (Malth. vn). Qui.i ergo noliis intcr
li.ec

ageudiiin
,

?

lilild

videlicel

qund

ail

Psalmisla

:

jnJieii sui

veniam postulate, quaienus in die districti nnn pcrinillal vos cuni inGdelibus peiirc,
eleciis

Vovete

el

reddilc

Domiua Deu
esset

vestro (l'sat.
,

lw);
po*t

sed

ciini

suis

ad

regnum coclorum
Palre
ct

V09

alioquin

mullo melius

non vovere

quam
«

digiictur perJucere, qni

cum eodem

cl Spiriiu

votum promissa non tolvere

[Eeeli. \)

Quarc?

Quia,

sanclo in

Trinilate perfecia vivit

regnal Dcus

sicuiaiibeatuslsidorus (y3),iuter inlidelesinvenieiidi
(93) Lili.
ii

pcr ouinia sxcula sxculorum.

Amcn

Synonym., Dc voto.

SERMO QUARTUS.
DE PRiELATIS ECCLESl^.
Uispaniaruni doclor Isidorus vir in oinni locugenere formams, nt imperito docloquc sc-

C

falsi

prxdicalores mel

in

lingua porianl.

Quod sub
lerresiria

lionis

lingua non babeiil, qtiia eoelestia gaudia aliquamlo

cundiim qualitatem sermouis existeret aplus , ad eruditioncm sacerdolum iiiter cxtera sie est loculus
(9-4)
:

prxdicanl laiiquam veii essent,

cum

ipsi

bona

lolis dcsideiiis
inel

appeianl. Sancla vcro

mens
1

in
.-

«

Sicul peccalores et iniqui minisleriuin
ita

ingua

prxlendit, quia sapienlix dulcedincm

sacerdoiale susciperc proliibeiitor,
iniperiti a lali offiiio

indocti

et

qiieiulo aliis ostendil, qtiain vcraciler

prxdicans an-

retrabuntur.

Illi

male vivcndo
ncipsi

dienles tanquain mellis dubedine relicit. B.mus paslor lac stib lingtia
geril, quia
coiigrucllli sibi ilo-

suis pravis exeroplis viiain
isti

bonorum corriimpunl
iniquos corrigere

vero

per

ignorautiam

citina parvulos

quosque

in Erclesia nutrit.

Sub

liu-

sciunt.

Quomodo
qui

enini doccre polernnl,
(95) Desinat

qnud

gua

.ltitetn

boec oinnia sibi ipsi reservat, quia inler-

non didicerunt?
stiseiperc,

ergo loctnn

doccndi
igiiur

nain dulcedinein assidue

secum

port?t.

Duiu eniui

nescil docere. Unusqiiisque

lerrena abjicil, duni vitiorum auiariiudinem rcspnit;
in interioribns sapicnlix

doctor et bona; aclionis ct bonx prxdicalionis haliere

dulcedine se pascit,
in

qux

debel studiiim, quia alterum sine alicro iuutifacit ct

robur

colligil

,

ut

atl

xlerna gradiens

labore vix

lem

imperfectum.

i

Oportet igilur pr;claium
et

lacescere non possil.

cum

onnii iusianlia dtilcedinein

suaviiatetn Dei

Hujiismodi prxdicando piudens pastor in cordilnis

aiinniiiiare subditis,

cosqne suis ad bene opcraiidum

subjectoium dulcedinetu

ei

suavitatem Dei incoelestia

sollicilare

excmplis, et firquenter dulcibus admoin

fundii,

eosque exemplis bonx adionis ad
suslollil.

ncre verbis, ut rectc possit computari
clcsi;e incmbris,

sauctx Ec-

dcsideranda
slor, qui

Nimirum
sibi

ille

est

prudens pasolliiile

siculsponsus, scilicet Cbrislus.sub

supcr

grcgcm

comtnissuui

persona sponsx eidem Ecclesix loquiiur inCanlicis

vigilat; quia diim se et oves ex

omni parie prudcn-

Favus dittillam
liiiijua

lalna tua sponta
i\).

,

mcl

el

lac titb

ter circumspectat, bosliles insidias declinat. Audiat
igiiur negligens paslor,quid sibi ei prudenti paslori

lua

(Caut.

(96)

Prxdicatores Ectlesix
qtiia

bene labia sponsx csse

dicuiittir,

per eos po-

pulis loquilur el per eos parvuli
eriidiiniiiir,

quiqtie ad fidcin

Dominus loqnitur tuam pro oribus

:

Bonut, inquit, paslor animam
;

ponit

mercenarius «iilcm
siiis

fugit

dum

per cos occulta Scriplurx quasi
favo

(Joan. x). Anitnani pro ovibus

ponil, qui pe-

cordis latentia inanifestatilur. In
IjIcI
,

auiem
qnia

u.ci
id

riculosum regiminis ascendens locum, clauso silenlii

et

cera

palet.

Recte ergo labia sponsx,
,

ostio,

gregem ciausiralium fralrum
negotia

in

pacecnsio-

esl

sanctx Ecclesiae, favus vocanlur

dum

in
rv

dil. Aiiiniaui

pro ovibus ponil, qui solus inter iiiim-

rarnis fragililate sapienlia
niel iu

magna babelur, quasi
gaodia nescientibus

dana pericula cxleriora
ad sustineada

procurans, neces-

cera abscondiuir. Qtiando vcro eleclus quis-

saria ei ulilia fiairibus quxrit. Auiniaiii ponit, qui

que

pr.jjilic.n,

qnando

coelestia

jurgia rei fainiliaris

solus exit el

revclat;

tnnc favus distillat, quia quania dulcedo

inter adulantiuni ac
incedil,

detrabeutium linguas mediu:
et laboranles pascit,

sapieniix in corde lateat, per oris fragilitalem audienlibus ntanifeslat.

pro infirmis laboiai,
ctiin

Unde scriptum

est

:

Ilabeiv).

consolatur pusillanimcs, et

superbis increpando

mut thes.iurum
ldeo subditur
:

islud in vatis

/ictilibus (II

Cor.

conlcndil. T.ilis paslor cuni Chrislo et per Clnisluin

mel

et lac

sub lingua uia. Nitniruro

polest
(96)

ilicere

:

Cognosco meas,
in liiiuc loc
.

el

cognoscunt

me

(94) Lib. iii Smt., cap. '95) Cap. 36.

55

Ex Grcg..

cur sanclus prxdict.

favu couipardlus.

1

:

99

S.

HARTIM LEGION. SERMONES DE
f
:

DIYERSIS.

<*0

Paulus : C«ni euem liber ex. K »c(/o(i«.x).Coero«:ii!.io\espafiorein.quemE.TpeAaliis;ji^laquodail r.' omnibus, omniitm me icrvum [eci (l Cor. \x). Tenst li'i Idiniliavidenl pnesenicm, e|iicm sn i»clis eliam pasior cum gregc unilaiem, quando non .liitcnellcia reddunt amicum.
1
-,

b fjiii

nnium.quem

ebariGognosrunt rraires pnelatum, quia sivc per

\niitiir

.ib

eo per liabitum
;

pretiosiorein

,

vd

pcr

latem lolcrando, sivc pcr

sel

un

juiiiiiic casi

gan

lo,

cibum delicaliorem
compassioiicm.ei
T:i!:icr

dum

lii

iimisciim inlirmis pcr

sesc eis rcdsive exierius ncccssaria ministrando,
dit
in

cum

delicatis pcr dispeiisaticne.m.
111

omnibus ulilem alqne

benignum.

Sulij

i

ergo r.porlcl prxlalum viverc,
:

r.-i

ic c

im

pnelaium cognoscunl,
iria

dum

eis

sicut paler filiisneci

Aposlolo pnssit dicere
ul

Omnibus omnui
).

fnciut sutti,

praseniis

wue prxparai,

sicui magisier

omnes luctifacerem
I'..sior aiitcin

(ibid

spirilalia prsedicat.

Oves vcro pasior eognoscil, ilum

negli^ens fugil, et a grcge recedil.

Unde subdilorum morcsci aclus dilieenler aiiendil. Contidera diligenter vulium ntcorit scripium esi
:

Sniit eniin quid.im prselati, qui bona, quac aliis prse»

cipiunl, facere ronleinnunt.

Cum enim

on>-ra gravia

nii (l'rov.

xxvu). Vuliiim

pecoris

considcral, qni,

et importabilia subjectis iinponunt, ei

ea digito mo-

quid

siiiguli

siibjecionun possinl, non iguorat. Vuliuspicit,

rere nolunl; quod

al.is

prxcipiuni, porlarc dcspi-

luui pccoris sui .liligeiiier
et

qui qtialiiates.

ciunt. Fugiuni, iluin a divinis ollieiis se siibiraiiunt,
cl

actus, ac

possibililates

iratrum quorum ad se
pcr coufescir-

cum

fralribus

pondus ordinis
se

fcrre contemuuni.

pertinel c.ira, siu.liose perquirit. Cui

Fugiuul, qui per alienas domos vaganles discurruut,
leliciorcs

sionem corda subjeciorum sunl manifesla, per
cuiiionem nola stmi opera
possiul, per
r.t
;

existimanles

dum

tardius »d

per experiinenluni quid

claustra redeunl. Fugiunt, qui

i.leo

a claustro lon-

eDectum quid

vclinl, ralio ilcinonsirai

gius rccedunt, »1 liceiitius oliosis
ei

falmlis insistaiit,

toctm, inquit,

meam

n.tJient (Joan. x).
:

abundautiti8

siomachum

cibis repleant, ac secu-

Tres snnt pastoris voces
ei alia.

suavis scilicet,

ilulcis,

rius doriniaul

Yox suavis peninel
est

ail

infirmum, dulcisad
iu est

qui non ea

quam in claustro solebant. qux fratribus suut communia,
licei

Fugiunt,
sed

qnx

rnorieniem, alla peiiinei ad surdtim,

ad inile

snnt propria, quxrunt. Fugiunt, qni

pr.esentes

ebedientem. Infinnus

qui tentatur. Qui \ero

sim, lamen
tio

cum

negligeulias videriut, sc sub silcnreiuoti a

misericordia Dci desperal, moriiur. Surdus est, qui

abscondunt. Fugiunt, qui
viviinl
;

conventu,

non

audil, id esl qui obedire COnlemnil.
i.l

Quandoque

sub olio

qui a

commuili

lialrum ronsilio

infirmiis,

est

qui in

leulalionibus est po^iius,

recedunl, qui

malc vivunl et reprebendi nulunt.
«
:

audit

suavem magislri vocemconsolaiionis; auditqni

Uude bcatus Gregorius
illuiia
»

Libet, inquit, nl

dum

li-

prxmaguitudinepeccalorumde misericordia Deide-C centereiiam
sperai, vocemobsecrationis; amlit snnlus, iilesiino-

faciunl,

nemo
«

eis

subdiloram

conlradical.

lii in

eodeni (97).

Cunclis se existi-

bediens, aliam, id cst

llerum dicilur

:

F.l

asperam vocem increpaiionis. tequuulur me mca: 0\es pa;

inat prxlalus
plius possc.
et
i

amplius sa|iere, quibus se \idet amlloc

amanl

scili.el

videri sapientes

siorem sequunlur. Quem pastorem
Boinnn si\e maliim. Quo sequuntur

sctiiiuuiiir
illuni ?

oves

t

esse potenles. Il.ec fuit

cansa angelicx ct bu-

Qnocunovcs
s.e-

nianc ruiux. 1'onain, inqoil, angelus, scdeni
ad aquilonem, el cro similis Aliissimo (/to.
Fi

meam
xiv).
dii

qne

ipse

prxcedil. Si bonus

cst pasior,

qiiunlur illuin

ad vilam;

si

auiem malus csi.se-

liomini
111).

per

scrpenlem duit
igiiur

:

Eriiis

sicut

quunlur eum ad moriem. Si auicm avcus ctrcum seauatur, ambo in fmcatn cadunl (Mallk. xv). Quu-

(G«i.

Timc.it

ruinam prxlaius, quam
Angelus eniin, quia vulnil

inciuil liomo el angelus.

modo bonus pasior vadil anie ovcs
ct doctriua.

!

Vita vidcliccl

esse poieniior, cecidii
sapientior, desipuii.

;

ct

bomo, quia

voluil

e>se

Quando bene
lii

vivit ct recle docct ecclert

Sunt prxlerea quidam

prajlaii,

siasticus doctor, lunc

ununi ovilc,
in sc, et

um.s pastor,
;

qui bene vivunl, ct subjectos sibi
mitlunl.

male vivere perqui
llli

Pastor unus debei cssc

nuus cum givge

Quidain ciiam niale

vivunl, et subjectos
et
alii,

ut quo.l docci vcrbis, implcat operibus bonis.

Uuus
inan'

bene vivere eompellunt. Sunt

male

»i-

debet esse,

ul

pcr iracundiam non mulclur

a

vunl, et subjeclos malc viverc volunt.
licne

crgo, qui

suetudine, non elevetur prosperiiaie, ncc frangaiur
adversilale
;

vivunt, et subjectos

male vivere pcrmitiunt,

sed i.lem permaneal palicniia perse-

evcinplo

bonae aciionis prxcedunt; scd
increpanl, ctiam cuni

cum

cos

veranie.

Illc

crgo vcraciter lenel ei aiual

iinilalein

rorrigemlo non

erranlibus

rraierniiaiis,
iitiiiando

qm

gaudel
vcii

du serviiute
pasloris,
c;

chariiatis,
r.nii
tiou

dclinquunl. Licel enim ipsi

benc
sibi

vivanl, neeessa-

cxempliiiii

qui

rium tamen
ralionciii

esl, ul

de grege
Ili

coiumisso Domiuo
Sliscipillul

mmidrori

ted nuaisirare,

darc uuimmn tuam ic\x).

reddant.

lales,

cur

curaiu
si

</tiii|iiioia-ui

pro

multii (Slatilt

Niniirum ipse

gregis, ct

sustinere

iioluni

pondus laboiis? Aut

est i.loueus paslor, ct

secunduui Deuni grcgem gu-

gr.-gem rcgere

nesciiiiil,

quare regemli cui

am

susci-

bernai.qiii ad
...1

Deum

verbo

lantummodo laborai.ul plures secuin et exemplo trabai queni nun de,

piunl? Vel sciuul, et per negligei.tiam peeeare snbdiios permitlunt,

cum

soli

bene vivere posseut, cur

leetai

bonor prxlaiionis, scd onus; chariias, non
im|iensa
;iliis.

Kiernam

morteiii iucurruiii,

dum

aliorum viiam

iu

poicsias; s.-iviius

non susccpia ab

pcriculuin

animaram

siiarum

converlunlT Talel

•'Til.ib.

>xvi ilcr

,

li.

II.

161
prxlati
lieribus
filios lleli

SKIiMO V. DL OBEDIENTIA.
saccrdotis nnlriunt, qui

103
appeiiini, quia

cum mu- A
11011

Rctigiosi

vidcri

ijlgiosos sub

se

qux observabanl ad ostium
antequam inccndalnr
(/

labeniaeuli,
pcr-

habent, scd religiose vivcrc conieuiuunl. Glnrianlur

doriiiiuiil; qui

venienlesin Silo sacrifioare

de subdilorum bonis operibus, nun de suis aclibus.
Quae opcrari noliinl,
qiioJ
cto.s

iniliunt, sed

a ieps,

carnein

aliis

iinpcrant
t--.se

:

operantur

ipsi

crudam rapiuui
vivunt
vel

Reg. n).

0_ l >asi Qlii

Heli suul, qui

ahis opnrari

licitum

non putant.
ct ipsi a

Sulije-

sub praelatis bene vivenlibus dissolule el negligetiier
,

ad bene operandum

cogunl,

nemiue

qui

ciuii

mulicribus
vtl

dormiunt, qui

cum

cogi volunl.

hoc realiler agunl,
lllos

cum

carnis dositleriis se

Teneat

igitur

pastorcum grcge unilatcin, ut cum

conjungunL

etiam qui veniunt in Silo, ne sa-

eo pervenirc possit ad ccelcslis regni hxrcditaiein.

criGcenl, impediunt;
ci

cum

uoviier conversos verbis

Non

dividatur ah eo pcr preliosiorem liabittun, nec

excmplis ab excreitio bonx operalionis averlunl.
,

pcr delicatiorem cibum,nec pcr inanis gloriie appetiiuni.
exist.it;

Accendi non periniUunl ailipem
cliariiaiis

quia

exsiincto

C

;

rca

grcgem
in

sibi

commissuin

solliciius

igne non infuntluni

bonx

aciioni coniis

bonos,ul

mclius pruliciaul, dulcilcr ad-

dulceJinein.
riini,

Non carnem

toclain scd

crudam qu;e-

monc.al; malos, ne

in

deienus eant,
visilare

solliciie

coni-

quia tribiilalionis igiiem fugie.nies paupertati
se

gat;

iiilirmos

fretjuenler

studeat, Iristes

ci laliori

sublrahunt, nec pio Domino adversa
cainiuo cieniin Iribulalionis el pau-

B

blande el leniter consolari

non renual.

Prxlerea

pali voluut. In

claustrum assidue
tlum
iu
ii,

inlret, pigros

ad beue operan-

pertalis decoqtii solenl viiia cainis. Carnein

crudam
quan-

solliciiei,

negligenles mcrepet, alque oiiiuibus

idciico desideraul, ul
liini

quando

et

quomodo

cl

commune

gaudia paradisi et pcenas inferni sina

et qualein velinl, sibi in

coquanl. Tales sunl quiin Silo,

iiiissioncdenuiiliet.Anleoinniavp.ro bonaqiue

dam, qui moranlur
eiqiiaiiluni volunt.
tur, qui plus

clausuo, quasi

qui

aliis

prxdical,

ipse

prius

implere non negligai,

nihil aliiid facinnt, nisi quoil et

quomotlo el quauJo

pondiis ordinis cuin cieteris fiatribus libenler sustincai, eisque
libti> ticul

Quasi iuSilo subjecii cunnuoranfesiiiia'!!
,

lam

iu spirilalibus
iiliis

quam

in

lemporaeis ralio-

voluntaies proprias implere
silii

pater

bona provideat, pro

qnjiii ea

qux

a bonis prxlalis iniperanlur.

iii

liciu se

esse rcddilurum
oiiiiiia

Deo

solliciie sciat.

Verum

t.iles iion iiiiiianiiir

Samuclein, qui piius unxil
(/

rc-

supcr bxc
fuiiJat,

pro eis pieces Domino seinpcr
sibi

ges in regno Jtidxorutn

Keg. x);

scil

imiiantur
Doniini

quatenus de gvege

commisso nullus
verilaiis

Oplmi

el

Pliinecs,

quoruin peccaio

arca

pereal,

nsc lupus rapax aliqueni a via

translala est ab Allophylis in lerram Philistinorum
(/ P.cg. iv).
Illi

erraiitem invenial
-,

quem

auferat, sed ui cuni eisdem
pasctia

vero qui male viviinl, et subjeclos

ovibns, Chiisto duce,

atl

semper virentia
prxstante codcin
Palre
et,

bene viveie coguut, enantes quidem a malo revoCaut,
se.t!

siimniopere

peivenire sludeat,

forles,

iJ

cst iu Dei servitio

studiosos

Doniino nostro Jesu Cbrisio qui
ritu

cum

Spi-

occiduut. Pervcrsos a sua nequilia coirigtuii verbis,

sancto

in

Trinilate perfecla vivit ei

reguat

scd

religiose

viventes

occidunt pravis exemplis.

Deus per oninia sxcula sxcuiorum. Ainen.

SERMO

QUIINTUS.

DE OBEDIENTIA.

Prxposito iaiiq\iam palri obedialur, multo inagis
presbyiero,

D

vero

csi, qtiia

per obedientiam a praelato nihil mali
ait

qui

omnium

vestrum curam

geiit.

debel prxcipi, neca subdilis pcrlici. Unde
gius doctor Isidorus (98)
poteslali in malo, cliam
:

egre-

Oporlet nos prxlatum nostruiii limerc ut Doniinuni,
diligere nl patrem, el credere

t

Non obedias ciiiquam
si lor-

quidquid nobis boni

si

pcena coinpcllal,

prxcipil
noniiiie

aniiua; itostrx esse profeclum. In

hoc loco
sive

nienta ininiiiioaiit.

>

Quare? Quia

uiolius esl mori,

prxpositi

prior insinualur clauslri,

quam

illicita

jnssa

implere. Qiiicuuque crgo pr;einalo,
:

procurator

nionaslerii.

Quotl

si

in

congrcgatione

lato obediciis esi iu

inobcdiens csl Christo,
facit

ubi canouicus ordo sei vatur,

non

est episcopus, nec

qui dixil iu Evangelio

Omnis qui

peccatum,

abbas, sed prior; ipse nomine presbyteri desiguaiht. Si vero cpiscopus
lioue,
sliyteri

tervus esl peccali (Joan. vm). Et quicuuque in malo
noii vult

vel

abbas esi

in

congregapre-

prxlalosuo obedire, obediens

esl Cbiisto

ipse,

qui

in

ea inajor cst, intclligitur

oniiiiuni Doinino,

qui pcr Prophelain jussil a malo

uomine. Nobis quippe obedienlia nsque ad morlem servanda prrecipilur, quia sine illa onmis

declinarc, et bonuin

facerc (Psal. xxxvi). Si ergo

qni facii peccatum, servus esl peccati, non Jebcinus
in

conversatio regulans pro nibilo babetur. Scieinluiu
(08) Lib.
ti

malo obeJire cuiquam

polesiali.

Synonym., cap. Malit jussionibus.

m
quan.lo atilem,
si

S.

MARTINI LF.OION. SERMONES DE DIVERSIS

1)4

Scien.lmn etiam sunimopere e*t, qttod obcdienlia Bmafido, si de siio aliqnid habeat, null.. csl; ali-

A

boni operatur. Assumil sibi iuobedienlia quando-

que

noiiieii

obedicntia, ul de ca solo noniine glo

dc suo aliquid non

lia^ieal,

mi
qui

riciur, et

non operc. Sed quia

olicdicntia muliis

nima

est (99).

Nam cum

hujus mun.li suceessus
ille,

inodis dicilur, expedil ut scriuo dc ca babilus aliius

prxcipitur, ctim locus supertor imperatur;
3.1

ordinaiur.

hxc suscipienda iiiviiaiur,
si

obe.li.-nii.e sibi vir-

Imponitur enim obcilicutia
loco, ul ilesignelur

pr.ccepio

,

faclo, cl

inlem cvacuat,

ad ltxc eliam ci proprio dcsisubditis prxderio anbelat Rursam cuin alicui ex Imjus niun.li pracipil, cam probra despcctum
l.-iius

quod

pra'cipilur, monslrct
in

quod

agitur,

nominet locum

quo quis
ei

mor.iliir.
;

De
de

pr.icepio cnim dicltur: injunxii
faclu
:

orx^dienlia

odipisci coniumclix jubci;
licnler

si

boc ex scmetipso
sibi

li-

coiuplevil oiiedenliam

;

dc

loco

:

tnoratiir

non appciil, obedientix

meriium mi-

apud obedienliam, com aliquam
motain. 1'riina esl
iitriiin(|ue

domnm
,

serval re-

nuit, quia illa

qnx

in

bac

vita

despecla siinl, in-

facilis, secutnla

gravis, teilia ad
sc.l

\itus nolensqiic Buscipil. Debel eigo obeiiienliam in advcrsis el vilioribus ex siio aliquid habere, el

se babci.

Lcve

cst

prxcipere

grave

est

implere; locus vero aliquandn

pl.icct, alii|uando

rursiim in

prospcris ex

suo aliquid oinnino

non

displicet. Placel qiiibus.lam obcdientia,

non ut

in

liabere; quaicnus iu advcrsis el conleinptibilioribus
lanio
sil

"

ea exerccanlur bonis opciibus
fralribus
;

,

nec quia abundei
diversis
deliciis.

gloriosior, quaiito

diviux dispensalioni

scd multis cpulis et

eliam cx dcsidcrio
Ml
vilior,

subditur; cl in prusperis lanlo

Placet obcdi.-nlia quihusdam, non

ut in ea magis
,

qiianto a prxsenti ipsa,

quam

divinitns

Deo seivianl qtiam
sibi
lis

iu clauslro

sttidiosiiis

sed

ut

nercipil, gloria, funditus cx meiite superalur. Sicut

obsequium

pra.-be.ilur

a famulis divcrsx xla-

sauics cnianal cx vulnere,

iia

niorbus inobedicnlix

abundanliiis, et deserviant otiosis fabulis suislicciilius.
soltis
silii

proce.lil ex tiimore superbix et coiilcinplus ulcere. Morbus inobcdienlix langnor csl aniinx. Qui cnim

que voluplatibus
quia
aliis

Ideo obedienlia placel,
possidel
rctlnet
,

in

doino cuncta

non vnlt operari
iiifininis

bo-.ia et

potcsl, vivit
,

;

sed

tamen

donal, qua- wili,

et qux vult, dum propriam
,

est

;

vivit

potcslalc

sed

l.mguet prava
languil, qui

volunialein sxpc ralioni prxferl. Sicquc

fit,

ut apu.l

voliintaie.

Iloc

morbo

priiuus

homo

eum

qui obedientiam perversa

voltiniatc suscipit,

cum

viveret potcslate, cl sanus cssct bona

volun-

vocetur obcdicniia,
imillidcsiJer.ini,

cum non
ut
ut

sii.

Hanc obcdicntiam
suo lcia
csse
obcdi.-ntiain

laie, bcstiis
niaris

lerrx, el axibus
fuil

aeris, ac

piscibus

non

Deo

el prxlaio

pr.Tpo^itus

(Gen. i); pcr inobediemix
a

mcnie obediani, scd

cxlra

vero ciilpam lapsus,

paradisi gau.liis

dejeclus,

o

qucant. Mullis aiilem mo.lis a quibusdam obcdienliani csse

etiam nnnc mnscis ct culicibas expositus ac subjecius servit. Quaii.lo infirmitas carnis adiinalur in

queaut. Multisauleru modis

a

quibmdan
pirciilum,
,

obediemia qux.ri
consilio
fratruni,

sulct, viilelicel atixtlio

lumoreni, couligil quandoquc, Ul gencrel languorcfn. Mens cniiu carualis per uiinorcm snperbix
incurril sxpissime languorcin inobcdicniix.

simiilaiionis ingcnio

nt

quod
non

miins parciilinn
pntcsi obtineri,
adipisci.
alicui
Il.rc

vel

exhorlalioiiibus fratruin

saltem simnlalionii ingenio possii

Duaj aniein sunt species
el mollis.

tuiiioris

:

dnra videlicel,
carnc obsiitribus

auiem

obcdictiiia

,

qns

cnncc.liiiir
,

Dura tpeiics

luitioris est iu

parcuiiim niiuis seu qualibet exactioue

sire

nalio earnalium in couvcrsatione.
tiindis nicderi solcl
:

Hxc antem
vcibo

frairumsediicioriaexlioitaiioiie.v.lcii.uii bonloperis

cniplastro

sciliccl,

iiiigiicnto,

simulaloria oslensione

nomen babet
babet

obc.licnli.c, scd

ct ferro,

i.l

csl cxcnipl.i boni operis,

commo-

caret re. Obedientia vocalur extcrius, scd fruclinn

niiionis,

disciplina

correciionis.

Cnnt enim mens

remuneraiionis

non

inlerius.

non cmiltit saiiicm pravse iiilenlionis pcr confcssiotiem, vd cx commonilione non promiuii eniend.ilionem; resiat
ut

obetiienlia iiou acquirilur,
libtts fatigclur;

ul corpus pro

Hujusmodi Dco l.il.o-

sed ul prxsemis vitx

bl.nidiiiieiilis

rccipial

fcrri

incisionem, id

dclectetur.

ost aspcrriinan. disciplin* correclionem.
bcalits lsiilnrus do.lor

Unde

d

AJ

cximius (100)

:

i

Qni blando
smil,

^

cl ,

nm
illis

obeilientiam

a)ji9

|ll0iljs

pem n ,_
.

iur, ut

quod

iribus prxcetlenlibiis

nou poicsi.
cuni

verbo casligalus

non coriigilur, nccesse C9t ut

promissione muneris obtinealur.
Pciro

Sic a.lbiic

scrius argualiir. Cinn dolorc

enim ahscidcnda

Simou magns moratur

in
v).

Ecclesia.moratur et

qnx

leniter

sanari

non possunl. Qui

admoniius
Ananias

cum

Sapbira

(.1./.

Pcr IVlruin boui

sccretim, corrigi de peccato ncgligit, publice esl argnen.lus ul vulntis quod orcnlie nescil sanari,
:

prxlati intelliguniur, pcr
ci

Sitnoncm vero, Ananiani
designantur. Voluit Si-

nunifeste
mollis,
bis,

dcbcat

cmendari.

i

Esl

aulem turnor
volttpluosis ci-

Sapbiram mali

subdiii

cum mcns

inllala dclecialur

nion cmerc Spiritus sancti gratiam (Aci. vui), volunl
isti

diiin

scctalur iiliuin, somuolcntia
fabulis.
¥.\ bis

torpcscil,

cmere obedieniiam. Siinon pccunia
Spiriltts sancli

voluit

vauis gaiidcl
nasciiur,
niollitie

ergo languor animx
vel

donuui

emere,

isli

niitintiir

Eccle-

qnando dorilis obstinalionis prcssa,
delcetationis dissoluta,

six rcddilus prelio acqnircre.
stiili

Isli

ergo Pelri
se.l

apo-

mcns supcrba

nibil

non

siint

filii

pcr doctrinam,

Simonismagi

(99)

E\ Greg.,

lib.

xxxv Mor., ntuner. 30.

(100) Lib. th Soit

,

eap. iG.

:

m
pcr avaritiam
ilam iionicn
roiisc.iinr,
(I).

KKKJIO
Ejus quisque
filius

V.

DE ODEDIENTIA.
A cunqueergo
lihonlcr audil

10.1

dicilur, rujus
a

vocem

forpcnlis, u! ost
osl

docirinam scquilur. Dc crrorc
01

aiieloris

quibus-

snggeslinncm dinboli,

ct nbeificns

vori nmlic-

culpa trahitur, ut

ipsius

vncabulo

ris, scilicet delectntioni

suaicarnis,
Voci

staiiin

inobcuxori$

iiijiis

crrorem sequiiur.
:

Sic Inquiiur

itions rflricitiir

voci

Crenlors.

igilur

Doiiiiiius

per prophclam Isrnel

Paler iuus
xvi)
in

Amor;

obsdiunl, qui
cunl,
oi

rarnis dclcclaliunibus non conirmli-

rhivus,

ei

maler

iim

Celliwa [Exech.

non
Dei

plns volnplaii carnis

quam

voci

Doi obedicens.

utiquc nnscendo, sod imiinndo. Sic ct

meliorein

iliiint. I'.st

anioiu Crealoris
:

voi de prxlaiis
faciic;
>

naitcm

lilii

Doi

nuncnpnfliiir,

qui

prarcopia

ad subjcclos
olioilms

«

Qnod dicunl,

quod aulein
Dl porvorsis

lola ineiilc scqiiiiiiiur. Ijmle el

nns non ualura sed
ornlionc
di.cenles

f.iciiinl, f.icore

nolile (Maltli. xxiu).

adopiiono clamamus
Paler nostcr, qui

Deo

io

prxlntis innuit,
jnssit
(/

qni eiiam nialo operaniiut iugrediaris
rt

es in coelis(Mattli. vi), Iteele

ergo

lius olicdire

Pelr. n),

dicuntur

filii

magi Simouis non nalurn

soil imii.i-

egrediaris
liccl

cnm David
cniii
si

siib

Saulo, et eumdeui lioiiores
cst crgo
mali».

tionc, qni proiio einiini obedieniias, sive qtiaslHiet

reprobum

Samuele.Qbediendum
pnrcipianl
ittitur
,

digniinics Ecclesiae. Ananias ct Saphirn
iniii

abscnnde-

pralaiis,

recla

quamvis
non

ipsi

pariom subslantia: (Acl.

v)

,

isli

vcro negnliis
'•

vivanl.

Inobcdionlcs

ct

supcrbos se essc
oli.cdiunl.
io

iiicnniliunl acqiiiroud.n peeimi.-c.

Sed
se

sicut scriptum
lerrenis

lcslanliir, qui prxlatis licel perversis
ei

esl
liis

:

Ncmo
(11

miliians
In

Deo

iinijlical

uegocos

eos iion vencrantnr. Amli otiain brcvitcr qoid
oi

Tim. n).

boc ergo

inaiiifesiuni

csl

oportoat facere,
nialis,

qualiier prxlmis, sive lonis slve

noii inilitare

Clnisloscd niammouae, quia uon secdivilias
,

debeas ubcilirc. Ncc bonis pnrlaiis obedias

laiiiur spiriinalos
viiae.

scd

lucra

tenipnfnlis

in malis prxceptis,

nec mnlis con.lradicas
in

in bonis.

Non studcul uiJcsu

f.lnisio taelcsti reyi plafiani.

Esto nlioilions malis prxlmis
el

bonis pr.eceptis,
mnlis.
seiiicn-

ccant,

scd ut tcnippraliler diviies
,

Aniplius

oavc nc ohedias bonis

in jnssionibiis

rogiial in eoriiin cordibus avari.lia

qujc esl servipauperl.is,
ilj

Inlerea, fralres charisimi, Panli aposlofi

lus

simiilaororuni
inirodticil

,

quain

voliiularia
in

liam ad jnenioriain reducile, ut perfectius
valealis virlutem
obedienli.T:. Sic enim Quternnque ordinala sunt, a Deo oidiuttta

inlolligi-re
ail

qusc

l.omiiiom

regiio

cccloriim.

ip»e

:

lalcs plus gnuileiil

C|uilando per pjateas

civiialis

suiit. Jg-resistit

discui rcre, quain in clanslro psalmos sub sileulio
recilarc.

lur

qui polestuii

resislit

,

Dci onlinnlioui

Ilxc csl olioilicntia

cuni

Siinonia

plena
iinn

(Ilont. xin). lllc

crgo Dei ordinaiionj

rosistit,

qui

avarilia ct inani gluria, qua:

amnlorem

siiuni in

sublevai ad seterna gaudia, sed prxcipiiat
laia.

suipraccpia ronlenuiit. Quicunque praiaio lar- _ Ecclcsix digna prxcipienti contradjcil, unn soium
inal.iii
boiiiini,

sed el Deo rebellis aiqne inobedicns cxi

:

Est et alin spccies obedicntjne, qunc
dieutia
roci
vocnliir
:

lanlum nbcQuia obediiii
,

Slil.

Dallian cl Abiron

bacdecausa peiieium, quia
ot

de
el

qna

diuilur

:

pralaiis suis, sciliccl Moysi
tes fucriiiit,

Aaron, inobedien-

uxoiis

nirt',

con.edisti

de ligno

maledicla

quando

silji

per conljjinaciain sacrifi-

lerra in opero tuo (Cen.

m).

Qualuor

sunl niilein
,

cniuli licenii.ini

voces, scilicet uxoris, miindi, ot dialioli

ac

Dei.

plnin

cst in libro

usurpaverunt (Num.xvt). Unde scri? Psalmorum Aperta esi lerra, et
:

Audiam
(Psal.

igiiur quid loquaiur in

me Doiniuus Dens

dctjliilivit

Dailmii

;

et

operuit supcr congregntioiiem
vide-

lxxxiv). Niiiiquiil

loquetnr diabolus? nun-

Abiron(Psal. cv).
licct niidaciain,

lii

enim, ob tcmerilalis su;«
ac

quid caro? i.unqnid intindus? Vox nxoris vov carnis; vox

lerrx compagilms rnpiis,

vivonies
infenii

ameni carnis volnplas; vox
(2).

inimiii vanitas;

profnnilo hiatti
suppliciis.

mergunlur,
etiain rex
fuit

iiadumur

vnx Doi bonilas

Siiggosiionein rpiippe

dinboli

Nnune

Saul, prnpter

culpaiu

«erpenie accipimus. Mulier vero sensus est aniinalis

iiiobedientiae a

Domino

roprobains, de sede remnncipatiis,
ei

cnrporis, id est carnis, qiipm

bnbemus comniurationis.

gni oxpiilsus, dominiu Salaua?

ad
ili,-

iieni ciiin bosiiis,

d

ilieiiur

inferior pars

ullimiiin a Pbilislhxis interfectns? Pensalc eign,

tnde quando oocimit
qu.isi

nobis
Si

pcccaii

suggestiu,

D

leciissimi, quain gravissit culpa inoliedieiiiia<
(ju.i

pp
<

scrpcns

loquiliir.

vero obleclalur

caro

iion

solum annua: cruciainur

in

inlcrno, s'd

t

prava:

illius suggosiioiiis

consensu, quasi niulier

corpora puuiuuiur iu boc sajculo. IVrpcndile

quam
>e
I

consentil.
limie
edil

Scd

si

refreiiatur ct cxpelliiur a oogita-

grave peccatum

sit

Dei

ordinalioni

rcsistere, pro

pcrversa
illicilum

suggosiio
ligiinin.

,

quasi inulier sola

com-

quo
eliam

iinn

solum

iu

aninia

exsolvitnr

pa'na,

Si

vcro ipsuui peccalum,

in

corpore. Audianl

ergo

reliolles.

limcanl
et

qund serpcps,
lo.ciaiuli),

id cst

diabolus suggcril, et caro dc-

iiiiibcdienlos

mandntis seniorum, ne ciim D.ah n
infernoriim.

id est inferior
si

pars rnlionis scilicel

mu-

Abiron trndantur tormentis
imiiari vestigia
(

Caveaui

lier

mandiical, cl

iucus bomiiiis, id csl superior

Core

sediliosi,

nc lorle inergantur

pars rationis ipsnin peccauun perpcirare consenssril
,

iiin

eo iu priilii.ilum
seiliiiosuio, qui

inferni.

Non

volint
et

iinitsri
reliel-

jam qunsi

yir deccptus

es!.

Jam mulicr
pr;rbuil.

viro

Corc

pcr couluniaciam

cibuui dedii, ciiin

nicos

rali.onnlis

ad peccaiulom
Qui-

J.iiiieiu

niulios scciim praccipilavil in

infernum; sod

delectaliouibiis -caruis

conseusuiii

Chrisluiii sequantur, qui pcr huiiiililatem D.:uJ'airi

(I)

Ev

Isidor.

lil).

i

.Si.'»;.,

cnp

1T

(-2)

Isi I.,

Qutrsi. in Gen., c. 4

1'ATnoL.

CCI\.

IC7

S
»il

MYKTIM

l.It.ln.Y

SERMONES
A
raie, nl

IjK

MNKRSIS.
libeti

108 lem pnssiiis pcriingere.

vbediens tisque

moriem

(Pltilip. n),

mullot quo-

adxiernam
igilur colla

tid t posi se iraliii ail

rrgnuni [Jonn. \n).

Chrismm

Dcvoie

divinx di^pensalinni snbjiciie,
prxlati

ergo, fratres ci dotnini mei, liintie, ipsiuin|iic snpcr

propriia desideriis reniiulialc, Tolunlalem
veslri

oninia

ililigite, ejusi|iie

ordiiiaiioiiibtis rcvcrculiara

propriis

volnnlaiilins

anlcpouiic, pra-crpia
»aiagiie
possiiis
;

exblbele. Sic enim

ail

ipse

:

Siqui:

ditigil

me,ur~
ergo
le-

illius sine

initrmuraiione implcrc
pairiain

ui post

monem tnenm
dileclio

itrvaHi

(Jonn. xiv).

A|>pareal

hanc vitam ad coelesiem
nire, ibique de visione

perve-

illius in

vcslris opcribus.
in

Exemplo ejus

Pei Palris
qui

iu a'lcruiira

gau-

ncie

liiiniiliiaicui

vestra

coiiversaiione, ct pro
cslolc.

dcie; ipso

prxsiauie,
in

cuin

eoilem

Palrc et
el rc-

aiuore ipsius

prsclalis

vesliis obedicutcs

Spirilu sanclo

Tiiuiiaic

perfecia

vivil

Libenter

in

bac

\iia prxlati

jussionibns obiempc-

gnal Dpjis per omnia sxcula sxciiloruin. Aincn.

SERMO SKXTUS
DE DISCIPLLNA.

Auilile, fralres cliarissimi, quid

Dominns nosicr
ronsolaiinneiu

p,

nco dividcre
euiiu iunica
discipliua

Jesus
loiius

C.lirisius

ail

crinlitioncm

ei

Ecdesix Christi tlisctplinam. Sicul loium corpus piscier c.npui legSl, ita
Ecclesiam prxlcr Clirislnm, qui
ornat
el tegii. Ips.t

Ecclcsix snx dicai in Apocalypsi.

Ego, in111).

nmnem

qnit, qnos

amo, srguo,

et

catligo

(Apoc.

llis

camdem
vero

disciplinam tradidit,

verbisad loleranliam alque disciplinam
nos,
noslris prxcipiunlur,
I

lioriatur

lunica

cnniexla

rlcsuper

luisse

pcr

tolnai

sicul Patcr piissi:nu~, ul omnia qilX nl/bis nb
» prxfeiis

desrribilur, quia

eadem

Ectlesi.p disciplina a
ct inlcgratur.

DoD.i-

eosive

pniicnter

niino dc

coelfl

iribnimr

De qua

«t cuni oiuiii inansiiciiidine tolercmus.

leo

nos

pir.

niinns, posiquaiu Miiresil a

morluis anlequam ad
discipulis fuis
:

peccatis ci ncgligeniiis

pcr se cl sanrix Ecclc ix
in

P.Yrem

asrenderel,

loquehatur
civilnlc,

niinisiros arguit Dmiiinus et castigai
senii saeculo, ne

hoc
csi
('>)

pras-

Vot auiem tedete hicin
viriuie ex utto (l.uc.

quousque induc.m

ni

ainaioribus nitindi,
quis
i^iuir

cum lioc niuinlo, lioc damnemur in fuluro.

cmn
Quis-

xxiv).

Tuuica
esi.

crgo coruoiij

Chrisli

ili-i

i|

liu.i

Ecclesix

Qui

amem

exira

scrvit,

Deo exercitalionibus disciplime non Deum absque disciplinx rigorc cvaderc non
;

corpore Cbristi alienusesl. Nnn scindaiiius igitnr luuicam Cbrisii, scd soiiiaamr
discipliiiam esi,
n

pmerii

airjuc

ideo Psalmisia consulcndo indisci:

de

illa,

nl cst

siimnioperc siudeamus,

ut

eain iu-

plinaic vivenlilius dicit

Appreliendile ditciptinam
ct

C

tcgiani conservcnms, ue forlcab illius inirgriialis

nequando iiascatur Dominut,
iPtal, n).

pereaih

itc

viajutta
<'si

ponionc vacui
vncains

remane.amtis,
solval,

Nemo

quidquant dc
in

Sed quid

est

disciplina?

Disciplina

niandaiis Christi
csi,

scd

unusquisqiie
perniaueat.
et

quo

inoriim oruinaia correclio, et
tiiim rcgul.c oliservatio. I>e

niaioriim prxcedcndisciplina Paulus

inco

apudDcum

qna
:

Qiiiriinqiic

ilisciplill.tlll

Cbristi

c.ilholicnriiin
i

aposlnlus

ila loquilur,
fitiis

diccns

ln ditciplina nerse-

saccidoinin, quos ipse Ecclesix Siix prxposuii,
icninii,

no-

terate. Tanqitam

vobit offerl te
csiis

Deut
,

(llebr. xn).

pcr diversas errorom
iuciirrii.

viaseondu perdilio-

Quod
esiis.

si

cxlra

discfplinam

cujns

parii-

nis

laqiiemn

Umle

mb
ita

pra*varicaloris

cipes facli sunt

omncs; ergo
iliscipiiua

adulieri, ei

non

filii

populi persoua

bumaunm grnus

deplangit pio-

Qui cigo sine

sunt, adnlleri

siinl,

pbela
littm

el cCBlesiis regni bxrediiaicm

non accipiuut.

Filii

Kot sicut oics cirnvimus, uunsquisque in snam declimnit (Isa. liii). De (i) illis cli.iui
:

auiem paterux discipliux corrcclioncm
portani,
rccipcre
ci

libcnier

qui disciplinam

Domini
lin'

abjiciuut,

ct

volunlateni
sie
et

lixrediiatem

rrelcstis

patrix omuiiio
cliani
tl

propriam seqiiunlur, sapieiuia per Saloiunncui
loquiitir
:

non desperanl. Dc qua

disciplina

Mutta'

vulenlur liuininibits recltv,

Isaias indisciplinaic plcbi prxdiral,

ccus
I;

Quietcile

n

noviltima

eoiiim ducunt

ad moiiem

(l'ror. Xiv),

agereperterte, ditcite benefacere (ha.

Ki

eadem
et

Qux
ciiiii

iiiique iiiulicc pcrdiiionis tix

luncscquiiiiiur,

Psalmista prosequitur dicuns
fac
ail
:

:

Declina a malo,
eliain

una regalis
ncc

via,

Irx Dci

vidclicel, qu.c

neqne

bointm

(Ptal,

xxxvi).
qui

Cnilo

Salomon
[Sap

ad Jcstcrain

ad sinistram decliuai, per uegli-

Uuttnm cnai,
llle igitur
iil

ditciplinam

abjicit

geuiiam dcserilur.
Jcsi s Clirislus,

Dc qua

scilicel

via

Diuuinus

mL

esiiufclix,

qui abjicil

iliscipliuam

quicsl

fiuis lcgis

ad jusiiliam oinui
:

pairis,

csi

ccclcsiasticx
criicillgculcs
sii

dispcnsalionis.

Sicul

inilrnii

(Roui. \),
rl

d.uiiiitial

diceni

l-go

tum

milites

Chrislum
iV.iiiii.

non ilmscruut pjus

via, veriiat

viia,

neino renit ad

Patnm,
oiniics

nitiper

iiiiiiam

xis);

nn» non

dcbemus scmdcrc
gradil'.,

me

(Jonn. xiv).

Ad qu.im viam
12

kouiucs

(".)

Ev

lib.

De duoilcc.
iiiin.

alttsiuii.

gradu

(I)

II. ii

traiht

II,

iii

App. Ang.,

VI.

109
cnir.munitcr iiiviud, iliccns
qni laboratit
et
:

5ERMO
Yenilt nd me,
,

VI.

DF.

DISCIPLINA.
iigi

|H
menlitmnt,
ct
,

omnes A mtmbrit meit repuananlem
viiniin

u-

onerati

euis
csi

et

ego

rcftciam vos

me duccntcm

in

leye peccati (Itom. \n).

Scd

(Mntth.
apinl
<

xi)

,

()nia

non

acccpiio

personarnm
ct Gi.tet libcr,

aliinl esl

bclla fortiler pcrpeii,

aliud bellis cncrvi-

Doiiiii (Deni. x). Ulii

non esl Juibcus
111),

ter e.piignari, ct ilissoliite vinci.
In
isiis

is,

innscultis
ct

el fctuina

(GV.

«eims
et

crgo foriissimis pnrliis cxercelur virtus
illis

larbttrus

Scytha
iii).

:

sed omnia

in

omnibus
siinl in

juveniim, ne extolli debcal; in
ct .dissoiiitis

vero debilibus

Vliris ns (Cotost.

Omnes

ergo

iinnm
finis

omniiio
igitur

exsliuguitur, ne mbsista).

Cbristo
(itoin.
silie

Jesti.
st) ,

Diitn
I

ergo Cbrisltis

cst

legis

Boiiuni
(iiini

c-i

ndolesccnlibus el jnvenibiis, ut
pulliilai
a-.talis,

qni sinc
$11111.

?e, id est sine diseiplina stinl,

calur

ni.iiii.i

in

ineinbris, et in cor-

UiristO

Quicnnqne ergo sunt sine doCliii.-ii

pore

proficil

vigur

ciim

omni

liuiiiililale

ctrina,

non scquuiitur

vestigia. hicoiigruuiii

lainulcnlur

piap.isiioiuin

imperiis (6).

Qualilcr

c»t eigo ft ajiisiitia deviuni, iu leinpojrilius
golii

Evandata

nnmque

in sencciitte

minislrari sibi ab aliis spcrat,

scrvi

D..i

sine Cliristo

licri,

quando

npostolis

qui in adolcsccitlia senioribus

obcdiemiam cxbibeie

in rst

fiinctis

gentibus

licculia

prxdicaliouis

rccnsat? Qni

in juvenliite

posiius disciplinis inajo-

(Mattlt.

xxvni); quando

per

cnnctas

saeculi

rutn iiou vult esse subditus, qtintnodo in senccltite
consliliiliis pntai sibi
luis ?

paries iiilonuil toiiiiruum,

vox

scilicet

Kvangelii;

reverenliam deferri

a niiiinri-

uuantio genles,
lunl

quam non
;

sectalianiur,

apprebemleftic-

Uinle. cl
i.li

in

provcrbio apiul veteres babelur,
alii

jiistiliain (llom. ix)

quaiido

qui longe

quod

servire

nolint, qui pritm

alicui scr-

rnm,

facti siinl

prope in

sangiiine Cliristi

(Enltes.

vituiem

denegat.

Propter quod et Dominus Jesu?
adolescciitiae
iloctoris

M);qui aliquando uoii populus, nimc ajutent populus s.iiiclus in Clirisio lOse. n); quando esl lemjuis

Cliristus iu
a«l

tcuiporibus

dnin

ndbuc

lcgiiiinani

ataicm

non

pcrvenerai.

aceeplaliile

et

ilies

salutis

(// Cor. vi),

el

obediculer miiiisLraiionero parentibus snis exliibubat.

tempnra
ctionis,

refiigciii in

conspeclu Altissiuii [Ael. m).

ideoquippe

iu juvcnili ;ci;.iclionoicin,ct

rcvcpa-

Qu.nulo unaquaique

gens babel

teslem

restirresui;. disci-

rentiam, atque minislralioncm
rcniibii?,

deferebat
ac

suis

quomoilo prnicsiaiur

Doniiiuis

ut

exeinpliiin

obediendi

minislraiuli

pnlis

:

Ecce eyo vobitcum tum

omnibus diebns,

pr;eiierct juveuib.is (Lnc. n). Sicul ergo in scnious

tesque ad

consummaiionem

sccculi (Maillt.

xxvm). Non

sobrictas

cl

nioruin

perfectio

requiritur,

ita

in

faciamus ergn
Digniim
Clnisti

aliquiil sine

Clnislo,

ne sine nobis

adolescenlibus obseqtiiiim, et sulijeciio, atque obe-

Cliristus esse incipial in fuluro,

diemia
ut

jite

debelur.

Quapropler

et

in

iiiandatis

esi ergo,

ililectissiini,

disciplinam
et ui

q

legis

priiniim liorum quic ad

liomines

pertinenl.

cum

oinni

devotione stiscipiamus,

patris cl matris lionor imperalur (Exud. xx); quia,

pnelalis noslris

pn

Cliristo nbedientes simns.

He-

quainvis carnal>s patcr non stipervixerit, aut indigntis
fnerii,

vera necessaria est ailolcsrenlibus atque juvenibus
discipiina, et
ciiui

alicui

laiiicn

\i\enli

paternum bonoa
filiii

ut prxeeplis

seiiiortim

subjiciantnr

rein usque ad peifeclam ei ilignam a:iatem

omni

liumililale

ac revereniia.

1'ndc el Do-

pr.ebendiim esse osti-ndiiur. Congrueiner qiiousquo
ail

ininiis in Vetcri T.cstameiiio Lcvilis

ab anno vigemandavil, ei
fieri

legitimain asiateni perveuerinl

(ilii,

praecipiiintiir

sitno

quinto

labcriiaculo

servire
\asortiin

a

vivcre sub disciplina ;>alris sui, vcl alicujus cxiranei, quia
indisciplinaliis

quinquagesiino

custodes

prxcepit

qnisque et indoclus nc(ilirisli

(Num.

viii) (5).

Qnid eniin pcr nnniiin vigesinium
flos jtiveiilntis

quaquain poleril esse discipulus

quintum,
vii.orniii

in

qno

oboritnr,

nisi

ipsa

bella

conlra

uniimquemqiie

s-gnaiiiur?
in

Qiiinqueetenim modis inSt ripuiiisdivinis palres vi.cauiiir i boc esl, natuia, gente, admonilione,
a'taie
ler

Et quid per qiiinqtiagesiiiuim
bjlxi requies
iniiic

anmim,
iuierna

quo

ju-

atqtie adopiinne.

De patre namque naluraK:

coinineiur, nisi
?

quies edola-

Jacob dixit ad Laban

Aiii limur jiairis mci

mentis expriinilnr
iiisi

Quid vero per vasa

Isaac adfutsset, tnlisses omnia quic mea kuni (Cen.

bcrnacuii,

fidelium animae
qtiinto

siguamur?

Levit.e

"

xxxi). Gente vero pater vocaiur, qiiandu Dominiis

Bigo ab anno vigesimo
viu..t, el

tabernaciilo deserliniii
;

ad Moyscn de rubo

loqiiebutiir

:

Ego

sutu, inquiens,

quinquagesiiiio eustodes vasoriiin
ailluic

ul

videlicel qui

impiigtianlitim vitiortim

cer-

Deus patrum luorum, Dcus Abraltam, Deus Isaac, eiDcus Jacob (Exod. m). yElalc auleni pater el adiiioniiione dicilur, ciun

lamiiia

tolerr.ul,

aliorutn

curuin

suscipere

non
stti-

Moyses

in

cantico Dculeroel

prxsiimanl; sed disciplinis niajoruin subesse
deaiu.
ciiiii

iionni loquitur
bit

:

Interroga patrem titum,
el

annuntia-

Cuni
sc

vero

leiiiaiionuin
in

bella

subjiciuul,

tibi

;

majores tuos,

dicent libi (Deut. xxxn).
in

apud

jam

intima

iranquMliiaic

securi
spiritali

Nos vero adoptione patiem vocamus, cuni
tione,
1'aicr

oravti,

sunt;

aiiiniariiiii

ctistodiam,

quasi docti,
ba:c

nosler,
si

qui es

in cmlis

(Mattlt.

praslio suscipiunl.

Sed quis

pralin

peifeetc

dicimus.

Quod

ergo naluralis paler supcrsicj
;

subjiciai, eiini Panlus, doclissimiis vi.lclnoi ac fortissiiniis

non
nien

fueril, aul indignus exs.titer»t

admonenli

i.«

pradialor dicat

:

Vidco

ulmm

legein

i/i

seniori

ab

adolescentibus

obedientia

exln-

(.S) (i.|

F.x

G-eg. xxtn, Vor., n. 21.
|irj'latu
lib.

Lx

l)e

duo.lecim atusionum gradib,

gr.iiiu 3.

m
,,

S.
,,,,.

MARTINI LEGION. SERMONES DE WYERSIS.
hoi.oni.dus
ir.

l.*3
erii

clllI1

Quo,

m

senead.de-

A

pro quaulale n.nrum divcrsa

exhortaiio doc.os....i

etate apparebii.

qni disciplinae

laborem

in

rnm

(13>. M.inifesta

igiiur

pe.caia ..on

oe
nr

.cemi.i

siisiiimeril?Qnodrunque otenim ho,„o
lei

culta correctioi.e pnrgnmla.

Palam en.m
dora aperla

s,.ni

laboraTeril, uoc ei

(Ga/ai.

vi).

Omnis nam-

guendi, qui palaiu r.ocenl;
lionc
saiianiur.
hi

ui,

ol.j.ir^a-

oae rfiarfpKna
vitxrorit
,

uon videtur csscg.nxih ted sed laboris : Pottca autem nec requiei
,» ynvtenti

qui eos iniilanilo dcliquerant,
pluriuii
eiiieu-

corriganiur.

bnm

unua corripiiur,

fructttm
(lltlr.

pacalis$imnm
xn).
iu

juttitix

reddet

esercitntii
...

danlur. Dlilius esi eniu. uiprn multorum salvaiioue
iinus

Sic.l

crgo fiuclus non invcnilnr
flos

rondenii.eiur,

quam

pcr i.uius ln

ci.ii.in.

vel

arbore,
iii.Tii
;

qua pampinos aut
seneciule
i.i

prius non appalc-

pravilalis

exen.plum mulii periclilenlur.

Iia

crgo

sic ei i»

honoiem conseqni
adolesccniia

delinquenli

aertno c-t prorerendus, sicul ejua qui
saius.

gilimum non

poterit, qui

discipliiiae

corripitur, exposiulal

Mam quosdam

inrro-

alicnjns Irana) excrcilaiionis non laboravcril. Disrijilina igiiur ahs.|uc

palio ilura, quosdaui vcro increpalio rorrigil blanda.

obediculia qinlitcr Bcri |ioierii?
i
.

Ullde dicil he.tlus Aii.lirosius, vir inagna- roveicntiae
i

Ailolcscep s crgo

s

:

o

obedienlia,
Qui.i

adolesceus
,

esi
qn.ij

et

eximix coiivergaiionis in Cbriati Ecclesia

:

tine disciplina,

Quare?
maler

ipsa ohedienlia

Leniici casiigatus exl.ibet reverenliamcasiiganli;
increpaiiouis offeusus, ucc

omnium

virliiluu.

esi

ci

perreclio, nagiia
sludii
.

"
It

»*peril.u« vero niuiia?
increpalioiiera reripil,

excrcitaiioue

indigel. ui sui

norniam

xhi-

nce saliiiem.

>

Sic enim ail

Leai Cbrialo Domiuo, qui

obe.lici.s Palri

usqne »d
|>ro

LeJl " s l»«dorua docior cgregius
niedici
i.iine si

(UL:

Siciil pcrili

n.oriem, crucis iguominiam libculcr susln.uil
onini populo suo (Philip. n).
(7)

ad varios corpnris u.o hos diverso medicarv.unl,

iu Utjuxla

Vlllncru.il

.|ii:.l

latcs di-

Oocloruin

lainen

calholicornm disciplinain

vcrsa medicaiueiita adbibeant; siceidotio. fccclem.i:

lcinperalani csse oporlcl, ne ptr nimiaui crudelila*
icni vulnerel

singulis

quibu^que congiuum doctrinae rewequid cuiquc oporieai, prnaeiale,
profe»siuiie, ai.uurliahii (15).

qoos merleri
vulnerare

el

sanare dehet.

(8)

Su-

iliuni ailbibebit, ci

pcrhi

dociores

poims
:

norcnint

quam
in

proscxu ac

Nmiuun-

cmenilare,
• uperbia:

Salomone

lesianie

In ore

ttulti vinja

quaiu etiaiu discrcti dotlores dori» leiiuui iucrepaIraitibu&siibd tos, quiiameii a clmriiaie

(Pror. xiv). (9)Revera siipcrhi docluies
n,.iia

euruw, qnoa
tkxlesiai

orevirgani buperbix feninl,

incrcpando rigide
•-

curripiuui,

non

recedunt-

Sa:pe etiau.

feriuul, ei coiupali buiniliter ac misericnr.lilcY n

sciuni.

Iracundi eiiam dociores per rabiem furoris

ccusura arrogantibus videlur csse superba, ei quad pio Dta bonia, crudoliier lieri pulaiurapravia, quia
ii.ii.

disciplinae

modum
ct

ad i.nmaniialein converlunt cru'•

recto ilisceinuut oculu,
»

i|uu(t a

boubj

recto

lii

deliuiia,

unde emendare poicrant, inde potius
o,uia

auimo.
(i(i;

vulneranl. Idco sine mensura ulcisciiur culpas pneposilus
iracuiulus
curis,
,

Esi praeleroa quorumdaiu excusatio pc.ver1I11111

cor cjus
in

dispersum

in
.11-

soruin, qui,

pru (acinoribns suis arguuulur,
pro ceus.ua deciiservauies ^e divinu judicio, i|uo

rerum
riiaiis

non colligilur

aiuorem unius

verba
iianilu

prxpusitorum jusioruw
abjiciuul,

gnitatia.

Mens enim solma

in diversis,

cateua cha-

non aslriugiiur, sed
oic.isionen. movciur.

male laxata male ud

durius puniendi sunt,

dum

icinporaliter ju .ieari so

omncm
(10)

ab
veheca.ilius
j.nli171.0

lioiiiiiiibua

conteiuiiunl, Iniquia mules a esi ve-

Notandum

igit.nr

ah onini prailaio
sihi

lilas,
llisi

nienler, ul lanlo

sc erga a

commissos
pro

et ainar.i juslili.e distiplina, ncc .leleclanlur propric in.becilhlalis pla<emia;juslilia: infe-

agai, (|iiauio durius
cari
forinul.ii.
iiienji

Cbristo

eisdem
:

cuii.ii, cl -storiles

Nara sicui scripium est
lueriiit,
in

/n

mentura

ipsn

remetieiur

vobit

veritaiis, caxi ad couu.oi.ilaii. lucem.el oculati adtenchraruni aspiciendum errorem. Nouiiulk» esse[ndd. videasj pra>italis lH)mim»,qui,

(MnltU. vn).

(II) Quicunqiie ergo ad reginmn pr.c-

dum

'P8 '

•'

"laloioiiigi negliguni, conecloieiu f.dsa

lioiiur, luliicr se
l

erga disciplinam subditorum ilohet

criuiinaiione delrectant, ei ad sui solatium tceleris

neslare, ui non soliim clarescal auctorilate, verura

nsurpaui,

si

vel

mlso conipererinl

((m,.I

D

ad lufaroiam

etia.n huitiiiilate.

Scd lamen
vila

iia

adcril in eo virlus

bonoru.n objiciani. Liule
><>

in Saloiiione legiiur:
et

Doua

humiliUitis,
viiiis.

nc
ita

Bllbdilnrum

dissolvaiur

in

<"nlnm cvnvertet impius,

m etectot
ali

imponet mnsimilcs s hi
c.u.-

Aique

adcrit aucloritas potesiaiis, ne per

">'<•>» (Kccti. xi).

Plerique ciiai

lumorem
Il.cc
(|u.i

cordis severilas existal

immoderaiionis.

'"

malutn defenduui, el patrocinio auo pravos

''bi

orgo

in

Dei saoenlotibtis vcr.i discretio,

tra correctiouem

bonoium
;

suscipiunt,

>.e

aude dide alio-

ncc pcr liheiiaiein superbi, ncc per humilita-

splitem, e..iendentur
t'a. ul
1101.

adjicienics in

W aliawi delicliain

ten. sinl rcuii>si.

tantum dc suis malis, sed

(12)

Sciendum vcro

csi

quia non omnibtis subesi

rum

lacinoribui

quurum peccala

.lefendui.i,

cui

Jectis uiia

eademqnc doctrlua
lib.
111

adbibenda, scd

demnenjur. Disciplina

igiiur ecclesiasliea wuiieraia

Senl , c.ip. 41. x\iv. ... 40. C.ii l-iilor. ubi siip., cap. 40. (I'J. II. d.,rap. Uk
,Ti
'

Uidor.
1

(I2i Ibid., cnp. 42.

Ureg

lib.

(I3i
ll li
(

Ihiil
lilii
J.illl

,

cap

4°i.
4.".
l'i.

l.i)

n.p., r. C\ o.ip
0.

t

ll

Ibid ,r:ip.

U.

(ItiJ

lhid.,n

54.

»13
esse ct
dlscreta oporlet,

SERMO
ui negligenles

VII.

DE OTIO FUGIENDO.

lli

emendct,

A

capul oleo ungilur pcrraions, quando adulaiionibus
deleclalur inens audicntis.

debiles confurlei, bonos ad

xmulanduni cbarismata
el

Mcns enim pro capite
Libcntcr crgo doisa

mcliora provoccl.

pouilur in divinis Scripluris.
fratres

Vns igimr inonen,

domini

mei,

mdi-

Bagellis subjicite,

111

lormeula iufcnii possiiis cva*
vobis

sciptinai.n Doniiui noslri

Jesu Cbrisli, qiiat vnbis per

dere.

Non videaiur
ut
in

durum
in

alibalis iiianii iii-

vcsiros dcnunlialiir prslatos, libentcr suscipialis,
cl eoriim

gellari,

cctlesti ctiria

uuuicro niuriyrunt
est

praicepla

pro

viribus implere siudeatis,
propriis vo-

possitis cotnputari,

Nonne

inelius

vobis

pro

alqne

in

omnibus illorum volunialem
nuleponcrc feslinclis.

cnlpisel iiegligentiis a pradalo lemporaliler virgulii
vcrberari, quaiu apud

lniitatilius

cal

:

Quaie abbaiis mci susripiam
illo

Nemo vestrum didisiiplinain, cmn
majorem bageueris, ego

gebennam

acternos cruciatus
lolcrabilius cst

perpeli?

Nonnc

miillo nielius

ac

cgo dociior

sim, et in Scripiuris

abbatis sententiam bumililer ferre in

boc sxcuie,

beam
mei
nuieiii

inlelligciitiaiii!

Aut

:

Quare
sit

snbjiciar pradali

quain per superbiam et contumaciam selernat dauinationis pcenani

disciplinis,
lilius

cuiu

ipse

inlimi

cum

diabolo el angeljs ejus susti-

sim potcntioris ac
illius
sit
,

fortioris

bominis?
Molite,

nerc

in

iuferno? Devole igilur, dileclissimi, tenclo

Cnr mandata
iicgigentior

iinpleam,

cum

ipse iu moiibus

cl custodiie

discipliuam vcstri pasioris, ui ciiineo

ct

cgo

sanr.liiis

vivam?

B

hxredespossiiisesscailerna: beatiludiuis. Casliganii
rcvcrenliain cxhibcie,
ncnii

liatres dilcclissiini, isla diccrc

apud vos; quia uec
nec sapientia •itijuid
(|iicid

corripieuiem
flagellauli

ainale, adino-

opus, nec

ratio, ncc

scientia,

lionoreiii rependite,

grntiis agite.

vatet nputt iiifervs (Kccle. ix).
sil
lilius

Neino sc cxtollat
,

bona suadcnli ubscquium prxbctc, regularia ac Deo
placita
rale.

aliciijus

inagnatis

quia
Cbrisli

in

die districti

maiidala prxeipienii

exaniinis

Domini noslri Jesu
gen

noit polerit ei

Mala

pio

bonis

in omnibus oblempenon rcddaiis, benediceiili

siilivenire nobililas

ris (17).

Mullus etiam proin

inulediciiuncni

non oppouatis, prxdicanli convicium
iucrcpanlem
uoii

picr saiictitatcin sibi a Dco co lalam
clcvetur conlrn
sinuii

superbiam
inulloruin

nou
ln

ictorqueaiis,

delioucslelis.

pradatutn,

qnia

omuibus ergo vosinetipsos
lci

sicut

Dci miuistros

teiiiponim jejunia, elceiuosyna?,
(irationes, et cxiera bona,
si

vigiliic,

Incrymx,

ac discipulos exbibeie;
slia

restria conteiuiiile, ccelo-

cum

superbia linem

succperini, pro nibilo reputanlur apud

Deum.

IIu

milcs igitur Cstoie, et discipliiiaiu

prxlali

vestii

et corum quoriim clcemosynas comediiis, siudiose (lcflctc, puenas inferui forinidate, gaudia xlernx vitoe desidcrate, nt, in-

amate, peccnta vestra

cum

oiuui (lcvoiionc suscipile; quia uiilius est cnrboiuiiie, qiiaiu

offenso pede vesiigia Cbrisli scqiicules, ad cooleslem

ripi vcl rasligari a juslo

decipi vel
:

pairiam cuin

abbale,

qui

vobis prxesl,

possilis

ndulari a pcccilore. Ciide Psaliuista dicil

Corr.jiiel
:

G

pertingeio

:

ipso

praislaule,
in

qui cuni codetn Patre

me

justui iu misericardia,

ei

mcrepabit

>ne

oleum

ctSpiritu sancto

Trinilale

perfecta vivil et re-

auieni peccatorit

uon impinyuet caput meuni [Psat,

gnal Dcus per omuia sxcula sxculorum. Anieu.

csl).OIcuiii peccatoris laus esladulatoris.

Tunc ergo
5"2,

(17)

Ex

lib.

Dc

saluiarib. doctim,,

cap.

in Ap,>.

Auij.,

lum. VI.

SERMO SEPTIMUS.
yUALlTER JUVENES OTIUM FUGIANI

Digiium

est, fralres et

domini mei, ut ea

in

comIsi-

D

siinns.

Lex Dei prxmiuni babet

et

pcenani

legeuvi-

munc
lotius

audiamus, qux ad eruditionem nostram, imo
Ecclesix, Hispauiarum doclor loquiiur
Iifeo

tibus eain.

Prxmium

babet

bis, qui
illis,

eam beue

vendo cuslodiunt; pceuam vcro

qui illam inale

dorus.
Duiis,

nobis,

iil

credo, corpus
illius

illius

donavit

quatcnus salubcrrimam

doclrinani de-

vivendo conlcmnunl (19). Ad majoris cnlpx cuinuIuin perlinet scire queniquain quod sequi debcat,
ei nollc sequi
gelio
el
:

vote suscipiamus,
festine.iius. Itu

eamque bonis operibus implere
illius

quod

sciat.

L'nd«

Dominus

in

Evan-

ergo admonilionem
si

revcrenler

Servus, iuquil, sciens vjtuittaiem Domini sui,

debemus

audire, ac

nobiscum viveus loqueretur
(18):
«

in corpore. Ail

enini

Sicui
iia

legendo scirc
sciendo recta
i

Jacobus

non faciens, plagis vapulabit mutlis (Ltic. xu). El Scienli bottitm, et uun (acienli, peccatum :
Dei ergo

concupiscimus ea qua: uescimus,

est (Jiic. iv). (20)

servum sinc inlevmis-

qux

didiciiuus, opcre iinplerc

dcbemus.

Lector
legil,

sione legerc,

strenuus polius ad implenduiu opere ea

qux

orare el operari oportei, ne forie menlem oiio deditam spirilus fornicalionis subre-

quam

ad disccndum ea quse ncscil, eril promplisiii

pat, et ad

peccandum provocet. Luxuria
ex bb. ui, c. 19.

cito

prx-

(18) Lib.

{\9)

Hxc

ex

Sent., cap. 8. lib. ll, cap. 1.

(•20j

Kursum

;

II'

S.

MAKTI.N!
iovenii

1

IJ.ION.
utiosuni;
faii-

SERMONES

I>K

DIVFKSK

1I6
quasi coih

l»l
iniiius

liominem
Ji-I

illum,

quem

A

cusleslibus offeri niemoria menti, prirts
rn-inii
iii

vero
i

etatur flag'uio corpus labore

cogiialione ceruilur, postca ine.liiatiuue

gatum.
luuitis

Couluere

regera Salomoiieui

pcr oiium

riisceruiiur, a.l

ulthnum vcro contemplatione Jigno-

fornicatiouibus

involutum, el per fornica-

scitur.

Arcendiiur ergo consideratione cogitatio,

iiO lis viliiim

iisque iu iJololalnaiu

lapsum (///
ulrai|iie

lleg.

iuflainmaiur discn tiuue medilaiio, illuminalur co-

xi). (il)

Multuin ergo apud

Deum
ui

sibi

gnltioue coftlemplaiio. K-t cniin cogiiaiio in menie,
quasi funius in igne;
finiio; contcinplalio,

boninteiiJ.iutOT
et

uecessario

:

oratioue operatio,
s
.,ii
:

meditalio, quasi flamma cuio

opert fulcialur oraiio. Ci.Je eiiain Jereiui
curila

igniscum

flainnia sine fuino.

/..i.iiiiu

not:ra

cum

nuimbus

ad

Dcuin

Cuin auiein meiis aJ consiJcrauJa coelcslia laborat,
lunc cogiiatio occupalione lemporaiium rcrum
pediiur,
iirr-

(THreiMii). Cnr euim

cum manibua
ci

levai, qui ora-

iinni-incuiiibonbopcreMiblcvat.
tl noii

Nam

quisquisorai
leval.

mcdiiaiio

qwippe otio

conliirbalur, codfit

operalur, cor leval,
ci

uianus non

lcmplatio curiosiiaie rcvocalur; et sic

quaudo-

Quisquis vero operaiur

nou oral, inanus leval

que, ul iiicus otiosa voluplale torpcscat, ac vitiis
subjiciatur. Ciiui igiliir
ctulo vuluplatis,
duiii

bd

Deum,

ct

cor nun elcvat. Scil quia et nperari
ci

liomo inlerior jacet in lcsoiniio

becesse esl
btuiu est
:

Drare, bene juxta

iitrumque

di-

lorpescit

iucriia?. et
ct

Leetmut corda noura cum mauibui ad " soinnis

deliitiilur citiositatis,

convocat

liortalur

Veum.t
Igilur, fralres cliarissimi, ne de iiegligenlia niauUatorum corJc reprehendauiur, dum saluteitl iiu-

liomiuciu exieriorcm, ut iiiclinet aurein rumoribns,

loqualur vana,

iudualiir

mullia,

mane coiuodat,
vigi-

leclionem caeiix teriuinel gallus. Euutibus doriniluiu, surgenles

slraiu

obtinere sola

uiationc aut

sola operaliouo

ad

vi^ilias

frilres obvienl

,

routendiuius, necesse csl ui, postquain boiium opua
agimifs, lacrynias

lautibus Jlis

dorutiaiii,

redeunlibus surgant. ScJ
si

oralionum fuiidaniur
i.>.

ui

ineritum

melius forsiian

csscl,

uibil dicerent,

qnam
nilill

si

bona; aciionis buiuilitas impedet p
igiiur
llcral,

Quicunquc
Jcsi-

subtrartis syllabis aut dictionibus psaliuos decaulareul. IIjjc esl

Deo

in

omui conversaiioiic »na placere
inlcr.iuiu

oiiosoruui larditas,

qni

opc-

otium fugial,

bratiuni

iiicumbal,

raniur ad liorain, sed seuipcr comitantur niuraui.
lu
lioi

iiuerduui vero utile sibi el atiis opus quxrai; quia
oiiuni

potius gaudeiii,

iii

c.vtra

convenium coin^
Ili

sluliiiiam augei,
<lc

labnr vcro scienliam gei,i

edant, ct aJ boras

lanlius

surgaut,

snni qul
iu

hcral (ti). Ilac
rt
ile.-iileria

catisa

oinni opcre bouo fraus

exspcciam cuni asino, ucc ascendunl cum Isaac
muiiteiu
iiiiiu
:

sunl foriuidauda.

FrauJera Deo

faci-

porlanles paieasct stimulum,

qux ad
ipi.c

asi-

iiiii-,

i|uoiics de

kiosmetipsos

laudaiuus.

Lono opere nostio non Deum seJ r Dcsidiam ngiinus, quotiea
ipia;

pcrlineiili

non

igiicni rt
cuiiii
:

giadium,

pcrti-

iicni

ad saurilicium. Ail

Abrabam ad pueros
puer, posqnam atio-

per torpurem languide ca Duinis ars
et
liiiju^

Dei sunt, operamur.

Extuectatc hie

cum
ai

atino

etjuei

sxculi

stiemios babet ainalores,
et

r.neiinum, reteriemur nd eos [Geu. xxii). Pueri situl
pucriles seusns
qui
>

ad exsequeiiduin promplissimos;
ipiia

boc proinJc

cum

asiuo exspeciaul

lil,

prxsenieiu liabcl operis sui rcuiuueraliolimoris plerosquc liabet
se-

quia larJilalem se

per au.anl. Duo Jicuuiiir esse

nein. Ars vero Jivini
tt.itores languiJos,

pucri, otiosi viJelicct et lepi Ji poruntea

suinulnm
in-

lcpidos, pigrilix inerlia

congeIdeoque

carnis el pateas leviiaiis.

/tbraham

vero, qui

lalos; seJ pioiiule, ipiia labor

eorum non prxscuti
differlur.

terprclaiur pater muliarum geutium, iJ cst

animui
ii.aniluis

scJ
«.Ittiii

pro luiura

reiiiuneralioiie

genitor niuliariuu cugiiaiionuui, cuin pucro asceu*
dii,
iJ

coium

laboreni mercedis reiribulio uon statim

cst

iiiin

corde puro, poriaus

in

Cousequiiur, spc Jissoluta pene in bono opcre lau-

igneni el glaJiuni. Per iglieut eliarilatem. pcr gladiiiiu

guescum.
Est aulem labor ct oiunu inlerioris bomin-s, csl

prxdicationis iulelligimus verbum.
ipii

Ille

igitur

porlat ignem el glaJiuiu iu manibus,
el prxdical,

i|uoJ

auul

labor et oiiuni exterioris. L.ibor iutcrioris lioininis labor scientix, labor exlerioris excrcitiiiin opeiatiouis. id c>t

bonis iu.plct operibusi
,<J

/'.90,

iuquil, et

D

puer revertemur
eaul,
iJ

tot.

Necessoaest ul aiubo rcJ111

Labor scicntix
in

in tribus

dividilur parlibus

:

6sl via ratiouis, et purilas mcntis,

re-

labnrc disciplinx, el
In pneritia
csi
iu

cxcrcilii, aii|nc Joiu jtiven-

veriantur aJ

agcuJam curain

carnis,

nun

in Jcsi-

clriux.

labor Jisciplinx,
sciiectuie

Jcii's, scJ in necessariia

[Rom. xiu). Scinper euim
oiii
.

tutelabor cxercilii,
111

laboi ductrinx;
didicii, in ju-

caro quxril cibortim aDlueiiliain, et
Nei aasaria

libertaicm.

qui nescil,

iu puerilia discal; qui

vero

suul

impendunda

uou

subira-

veiiluie ad iisiim ducat;
ni

quod auieiu ad usuui duxil,

beuda. Sed lauien ne vacet olio,
eiims, aequantur

durti

impenJiiur

senectuie Joceat.

Ksl ei alius labor iuicriur,
inedilaiiouis, ut
si

qux conveninul
xxxnl). Virga

asiuo, v.rga sei-

lcilicei cogitaiionis et

ad requiem

licdi el 01111« [Kccli.

corructionb, et
el

pervenial

coiiicmplaiionis; ui,

quiJ pcr obli

oniis

laboris. luier

vlrgam siquidem

onus non
et

viouem

mb

nube dubilalionis
liquidum,

lalel

obacurum,
alniniJ

lial

eal oiii locus.

Laboret igilur koino inlerior

cx:

teogiiaiione

medilaiione liquidius,

conde

lerior, et studiose insistanl operl,

ne eis dicalur

Uuiplaiioiie liquidisiimuin.

Cum
.

snini

Quid
.

iuc

&t,itis

toui

<li.:

uiivsi?

[Uatth. x>.) Tola

l

1

eu

I.

lib, I11,

Vnf,

7.

li.vc

ciiflni

cv

libi

11

Srnl. Isidori, t. 10.

117
<lie

SEflMO
otiosi sianl
,

VII.

DE OTIO FIGIENDO.
ces-

119
sc

qtii

onmi lcmpore

vita- riisb

A

1'im

silii

snliito vilncral, (jni

asinum, aniinal v|.
rcpulabai. Miilium

sanies a bono operc, in foro \:ih;e glori.c loipeiites

delicct

pcne prae

cseleris

vilins,

prrseverant, CoiivciiIiis hairuni qu.isi otiosus slal,
si

concilpivil icrrain, quain vidii, pro qua ad oinneni

c"s abbas

:nl

labnrcin,

i.l

osl cxcrciliiiin regularis

laborcm

forlis pcrdtiravil.
illius tci

Vidil sane quod aj puljusiiiiw nottrw eranl
:

vitnj, pispilicaiulo ci ii<liiioiieiiilo

non

inviiat.

Oliosus

chriludincm

rx omiiet

siai popiilus, quia

non episcopus, nnn arcliidiaeoni
boiium npus.
nlii
:

ulpannus mulieris menslruaiw
iiibiliiiiiiiius

cos coiiibicuut
lali

ail

Tamcn

amliaiil prae-

quod

n.i.i

(isn. lxivj viderat smii coiulignas pattiones lm-

caiisam biijus
J.

Nemo,

iliqiiiliul,

nos con-

jns temporis ad (niurain gloriam,
nobis (llun. vni). In
forlis cifecius; imii igitur

quw
s bi

iwelabitui in
vilis, iu

duxil (ibid
ciini
iiini.

Non

episcopi, iiou piesbylcri condu-

allero

populiim, iion abbaies, non

piiores convcnail

dc imo bumilialiis, de altero robora-

Qnii ciiini cns couducciit? Fnrsilan

quas-

tus, foriitiidinis

sux

buiueriiin ad oinucni

laborem

reiiiluiii

tcnipnraloin

bonoreiii,

et

non ad

spirita-

libenter inciinavii, et ad rcquirendain
riain

div.iiam glo-

lem laborem. Forsilan stiutiosius
rcgis curiain
siiis

illos

cnnducent ad
Ibi

nun suain

ccrlesti

vern regi digiiuin liibulum

quain ad Domini vineaiu.

curio-

pcrsohit. Vnliis audirc, cl alteriini simili ratione
sibi

agimr dc pondere pccuuix quain de quanlitale
Naseiiur
illis

viluisse,

ct

ad onineni
jumeiilum,

niliiloininus

laborem
,

culpse.

sernio do

cxaniiiiatioue

ar-

"

convaliiissc
siiiii

? L'i

inquit
:

David

faclus

genli, non de purgalionu peceati.
ilani

Snnt lamen quiI

apnii

ie

(Psat. lxxii). Ei alibi

1'ropier le, in-

boiu prxlaii, qui

operarios ad

iborem con-

quit, mortificamnr loia die (Ptal. xlii).
vilis,

Eecc quam

ducunt; verbo eiiim doeent,

et cxcni|ilo prascediinl,
id cst

ecce quaiu

fuiiis. Vilis ut

junicnium, fortis ad
fonis, liabilans
csset

Ad

biinc
et

laborcm diversi veiiiunl,

pucri, ju-

se uioriifiraiiduiu.
inter

Istachar, asinus

vcncs

scncs. Veiiiiint divcrsis ilalibus cl lcin-

lerminos vidit
essel

requiem quod

bona,

et

poribus, scilicet vcspere,
veiiimil pueri,
ita

mane

ct meriJie.

Maiic

terram quod
ill.uii

oplima. Pcnc igitnr,

non pleue,
tjui

mcridic juveiics, vespcrc scnes; ut
venit

vivciiliiim

lcrrain apprebendcrat,

inter

dicani, inaiic

Haurus, meridic Paulus,
l.irgo

termiiios liabiiabat.
lntjiis vii.c

Quia vilissimis

ct

paticissimis

vespere Tranquelliuiuus, sivc Genlianus. Hic
sccipiiiiiis jiivcntuteiii,
tiiin,

bonis

coiileiilus er.it, liiijns lerra:

mi-

et

non adulescenliam tauiuillus

scrx cxtrcma
cxecssus

icneual. Et ijuia
viia:

frcqucntes inciiiis
pra-gusiabal
,

sed ciiam maliirain coinprelieiidiiiins xiatem.
l.ibori

perennis

bona

illius

H.cc esl xlas
operari
in

congrua, quia

potcril
polest
fj

beaia: lerras initia
quotl esset bona.
'"

laiigebat.

Vidi, inquil, reqtticm
ibi est, lioc

fulura \ila. Venitnox inqua

nemo

Requies ergo bona
si

est

operari (Joau. ix). In bac xtaie Paulns volens re-

«elesii

patria, quia,
;

ibi

non

csset, ibi

eam

dimere tcmpus, non
Palriarcliaiii

soluin iuslabat coulcinplalioni,

niiiiime vidisset
biiincrniii

et si

bona non

cssel,

propler

eam

scd eiiam operalioni.
lssacbar,
si

suuin ad porlandum

niiiiiine

supposuis-

placcl,

ad medilim de-

sci. flansucii

autem,

iiiquit

Prophela, hwreditabunt
iiiultiiudine pacis (Psal.

dueaiiius; cl ab co cxciiiplum exercilaiionis, per-

terrain, et deleclabunluT in

severantix ct perfeclioiiis suinamiis. Issacbar qui

xxxvi).

Ecce qualis terra,

ibi cl

requies vera, pax

merces iuierprelainr

,

ad popuUini
siii

genliiun, quein

plena, requies bona, pax quicla, quies pacifica. ln
illa coelesli

Doiiiinus preiio sanguinis
lur. (23j llic

est

mercalus, rcfer-

palria

labor non est, sed ad illam siiie

Issacliar scribiiur asiuus furtis

(G«n.

xl), quia

prius genlilis populus quasi

brniuin ct

labore pei veniii non polesl. Propter ipsani in hac vna laboraiur, scd in ipsa a iiemine labor exigilur.
I.xiia
qui.i

iuxiiriosuin animal cral serviens idolis.
forlis esl l\eileinploris Doiniin

Vere niinc
accu-

banc lerrani
uulliis

iuin
l.ibor

invenilur requies
cst in ea. Si et

vcra,

jngo cpjla siibjiciens,
Ilie,

penitus

crgo cuui

cl

onus diseiplinx evangclic:e perfcrens.
viilil

P.uilo

cnpiiiiiis

teiiipus

rcdiiiierc,

dies uialos

bans inter lcrminos,
el

reqniem qnod

essel

bona,

cva lcre, oporicl nos
orare, operari

iu b.tc

prxscnti

vita frequeiiter

terram

qitotl

opiima,
ei

el

tuppotuil Itiinteritm

suum

ct lcgere (tiphet. \).Sic etiain Jacoli

ad portaiitlutn,

faclus esl tribnlit

serviens (sbttt.).

D

ciim U.icliel cl Lia rcvcrliliir ad palriam (6'«n.xxx),
sic Mariu:
ail

0|iurlet crgo uos, dilcclissiiui, liansire dc tcrr.i ad

iiM.uili:c precibus

L.izarus adjiivatur
ct Lia

lerrain,
exs.lio

de tcira

al

cna ad

terrain

propii.nn, de

vilam (Jonu.

xi). Cllin llacliel

Jucob ruoperandi
sociatur,

ad palriam, de genie ad geniem, de reguo
inorieiiliiiiii

veitiiur,

quaudo

aliquis
el

dusiderio bene

ad popiihini alterum, de lerra
rain vivcntiuiii,
et intcrini.il
si

ad ler-

gradicns, activx

coiiieuiplalivx vit;e
Ojii

voluinus expcricndo uosse vsrum

Lazarus vcro interpretatur atljmut,
suscitalur,

tunc reopcribus,

gaudium.

(|uaudo

aliquis

biiie

bo.iis

Concupiscauius ct nos lerram illam,
eliar isie vidilcl coneupivit. Si

quam

Issa-

binc lacrymisa morle
lur a labore excusalur;

jicccati libcralur.

Nemo

igi-

enim non
asinus

vidisset,

non

jiueii,

nou juvencs, nou
el

llou cognovissci; ci si uo:i cognovisset,

non concufactus el
siiinn

senes; sola lameu ju\cuius portat pnndus diei

pissei(Jonn. xiv). Pro bac lerra
firtis

xslus. Portat malerialiler pondus laboris, el icsluni
solis.
lis
,

elfcclus l.licnter

supposiiil

bumerum

Purtal moralilcr pondus
sustinct
xsiiiu:
libidiuis.

carnalis

fragilita-

ad poilaiiJiun, ct facius esl tribntis serviens. Mul-

Labore

igitur

ma-

{H) Ex B U

ilor.,Q'«rt:.in Cen.,

c.

31.

,

1

9
iiuiii

&

MARTflil LECION. SK RMONES DE DIYERSIS.
;

120

i

anuibilalur pomlus Leiilaiioiimn

olin niul-

A

rialia

abhorreie. spirilatia ainate, temporalia aj nt"
possiuVte,

iplicalur tcniatio
i

viiiormn. Lahoro caru
in OliO, i|nasi

allbgiiur,

cessilateui
siderate.

xieroam ad
sit

jucundiiaiein dcgaiiiliiun

lio lllilrltur.

Juvenis auleiii

juvenctis

Sed mciis, quje ad ajleriium
colligilur, qnai

non-

siiicjtiju

qui duni noii

lenetiir obeJieoitae viuculd,

dum

lola

vcra

rcquics,

uiillilUfl

in aequalilalc fralerua:

socielatis

<|uasi

vox

lasci-

experiiur. Yae
et profiigus

mibi

iiiiseto

qui usque iiodie vagu$
!

tieus discurrit per desideria propria; volunlatis.

sum super
;

terrani

Vagus, sequeiiJd

Moueo
Loua

ij;aui

»os,

fiatres

eharissimi, ut ea quae
illa

coiicupiscenliani

profugus, dccliiiaudo

miscriam.
prtv

ilicuntur, sollicile
cl oplima,

audire digneiuini. Iu
lioc esl
a.l

lerra

Concupiscentia ine
fugiiiii.

facit v.igum, miscria efficil
isla,

iu

ccelesli

palria, nulliis

Csl procul dubio lcrra
dinilia el

tiou slabililas
felil,

labor est, seJ

lanien

ill.un
:

sine

labore

neu.o
pra:-

corJiS, seJ
i|ui

insciisualilas incntis.

bervenire poicsi. UnJee^l illud

mia pcrvcuiri

nnii polcsl
:

uisi

AJ magna per mtgnos

poluii vcl ad
inleriia
!

boram

iiialoruin oniniuin oblivisri,

labo-

et

illa

pacc vel retpiie Sultciu ad

moJicum
Jisper-

ips(2I). Ei iieruui

Non

cnronabitur, uisi nui legi-

poiiri

Felieem nihilomiiius, cui Jaiu n
colligcre, el iu
!

esl
illo

lnne certanrit (II
dalntui'

Tim.

n).
ct

Ueguum

cwluruui non
;

siones corJis in uniiiu
licilalis fonle

rene

fo-

tcpulis, oliosis

vagaulibus

Eed iu Uci

desideriuin figeie
ciiiii

Transeaotn crgo

scrvilio exercilaiis, ct

aiujime conlra

vitia et len-

cl IIOS, Jilcclissimi, ct

patriarclia Isiaebar incnle

lalioucs
11

ccriautibiis.

Ad
lioc

illam ergu lciraiu bonain

opcrc dc leira miscrix aJ lerram opiiiuan, Jc
ilc

opiiiiiaiu
ouillia

uliiIos uieiiiis erigite, et
t|ii;c

pro

ainore
)

tcrra alicna aJ terraiu propriam,
iriain,

eisilio

ad paaJ
glt>-

ill.iib

iu

iniindo Slllil, dcspiciie
poSSilis

dc carcere ad curiaui, Jc

iufelicitale
,

ii ul

eain vobis iu

lueredilalein

acquire-

riain,
vii.un,

Je captivitaie ad liberialum

dc niorte aJ
p.ilatiuui,

ic.libcner
s.ippiiniic.

liuiuertlin

ad porianduiu onus orJinis
precepla lola iiueiiiioue
opliinam
cuelestis

Ju lenebris ad lucem,du theairu ad

1'ralati vcstri

de

ergastulo ad

rcgnum,de

clo..ca

al ccelum, Je
,

CusttiJiic, et ut

aJ

illain

palriaj

voluiabro vitiorum aJ Qonsftrliuin

augcloruia

a.l

lerram

perlingere

valeatis,

voluniarie collj

jugd

quoJ Jesus Ghrislus nos perJuccre Jignciur, qui
ciim

iliviua* iirJinationis

submiuiie. Vos ipsos pro amore

coJeui

Patre cl Spirilu

saucto

in

Triniiate

Chrisll vilipenJiie, et iu Dei servitio forles exliibete,

pcrfccla vivit cl rcgnat Deus per ouiuia s.ccula sajculuruni,

prxsentia desoicile, futura bona concupiscite, car-

Ameni

(11) Greg., Iioiu. 37, in F.v.

SERMO OCTAVUS.
QUALITLR SENES AC JUVENES DEO SERYIRE DEBEANf

Moneo
lulis,

vns, fratrcs cli.n issiini

,

causa veslrsc sa-

C arbor
cldilur

inulloruiu anuorunt
;

si

iiifruciiiosa

fuerii,

ci

ut sollicilfl
:

audirfl dignemini vcrba sapienlis-

si

aulein fueril novelb cl
,

fcrtilis, ui ina*

bimi Salnmnnis
tenectuiis
vittt

Cani sunt sensus hominit,
IV).

et

cctat

gis ainpliorem proferai fruciuiii

eacolilnn

immacutata (Sap.

Non crgo veraesl

IJco, fralres

dilcclissiiui, lias similiiudines vobis
niilliis

ciler dicilur senez, qni aitate cst provecluS, scd qni
sciisu est pcrfe lus. Sencclut enim venerabilis

proposuiinus, uv
nis,

vcstruui, quauivls
viriuie

Sil

juvc-

quamvis scucx, Je sua
Deo,
iu
?

prnunsat^aec
semperque, ue
»it

non diulurna, nec
libid.)
;

iii

uumero

aiinoruin

computata
deesl

Jc suis conliJai opciibus; scd sciupcr, nc in alii|ud

sctl

iiniocens et

Deo placiia

vita. Nnlli

npere displiceal

sit

pavidus,

reias pucrilis, si fuerii

sensu parvulus ellevis. Unde

pro aliquo ab eo
ipeellis. (JuiJ

perieliium separetar,

su^
ylo-

C3t

illini

;

ilaledietni

pmr

ceilium

ahnortsm

;/.<«.

ergo
i),

Qui

gtttrialur,
si*.

i/i

Oomino

i.xv).

(55) Qnainvis quisque sit aslaie parvulus, tasi

rietur (I Cor.

cl iiou in

meii

riicril

scnsu magnus, non iuier juvenes, scd
cniin Je

Sticiiilun lauaencsl quia

in

quibindain nusnpof-

iuk-r seuus est coinpulnndus. Sic

Daniele

leicsse infantes, iu quibusdaiu rero senes.

LnJe
ci

legilur
siii-iiii.i

Juvenis quideui erat ociaie,
ac inansueludine. Nani ci DavlJ

scnior vcro

Domiiiui
efflciainini

in

Evangelio

:

Mii

eom>erti

(urritit,

xiate

sicui parvuli,

non inlrubith

in

ic//iiuiii
:

esscl pucr, ei sensu perfeclus, cor situiu et mciiieni
liabelial
in

eethrum (Malth. svin). El Peirus apusiolui

Quasi
cnn-

Doinino

dclivam

;

et oli

liuc

in

rcgem

mndo
pitcri

aeiiili iitfanttt

,

rnlionuliiles sine dolo lac

esi elcvatus, El
.

Saul cuin esset in sonili xiale, qula
nequiliain ei
puerilcui
levi-

cupitcile (1 Vctr. n).
(•///!
i

Sic eliam
sc<l

el 1'auliis

:

Sotile

magnaiii habuil

tentibut,
;'t'r/cfli (/

malilia parvuli eslott; tcntu
Oiiiniliiis

.

iteni,

espulsus e>t de rcg.ih culmine. Dominus vero
nosler a aenioribus cruciflgilur
a
,

autem

liii

Cor. xiv). (20)

eigo

S.ilv.iior
^is

ct

inel

hoiiiinibiis studiosc
bniiiiiu
<

convcnil Deo servire, ciipie pcr
a Ihajrere
;

Jcrosolyniam
I

pueris collaudaliir. Nain

>;>i- r.i

t

ion c

r

i

iied

maxiiuc srnibuH|
gr."-.l.

x

iiii.

Ot

tuhittiiib

(?G

l.\

lib,

De duodei

.

nbiiiioni gral.,

i.

441
qui

SERMO
jam pedcs habent
fcerulis

YIIl. in

QJALfTER SENES AC JUVENES DEO SERVIRE DEBEANT.
fossi».

122
operationi
etiin a
al>

mnrgine

Plus ergo

A

quando
oliosis
riiia in

metlilalio

scrmoni

,

sernio

oiimilius rcligioni nperatn darc convenil.quns pr;cheiiiis

boiniiiibns
liicnle

COlliplicallir.

Dum

ptie-

ftorida

xtas Iransacta jain dcseril.
reproba arhor cnmpa-

scnis
in

per cogilalinucin seiuilaiu fein

Simt namque
ret,
iii:l>,

in lignis ipsa

ccril voluplas,

scimnue vanitas,

opeic per-

post fiores, fruclus opiimos cnltori siionon
ct in

vcrsitas, qnid aliuil
ilinein li.tc tria

agitur, uisi qtiod in consnetn-

exbibet; sic

liominruos

ipse

reprobus
iu sui

esl,

lorqiieantur? Est nuiem laqueua in

qoem
ris

flos

jnveniutis dcscrit, el

tamen

corpo-

fime, dulcedo lemporalis iu consucludine: circuin-

sencctutc

bonorum operum
si

niatiiros fructtis pro-

dalio

fuiiis

impedimcula

sum

cariiis.

Dulcetline

ferre parvipendil. Qtiid crgo stolidius quidve stultins fieri polesl,
ii.in

igitur leinpnraliuin reruiu decipimur,

consueiudiuo

nicns ad perfeciionem fesiinare
lolitis

lignmur.
sitisqtie

Ille

autcm laqueiun cvascrat, qui de se
:

ronlcndal, quando
,

corporis liabilns se-

sociis diccbat

Anima
;

nostra sicul patter

hcciute confectus

bomo ad

interitum

properat?

erepta csl Ae laqneO venanlium
el

laqnens conlritut etl,

dinn oculi calignui.aures graviter aui fere nihil au*
iliuiil,

Hos

liberali

sumus (Psal. cxxiu). Absalon vero

eapilli

fluiinl, Facies in

palloren

mulalur,

crinibiis iuh.crens quercui, duriliain desiguat cujuslibel
Iris

deiiles lapsi nuniero niiiiuuntiir, culis arescil, rngis

hominis ad opus bonum ohstinati. Qui diim pnexeiciiuin ftigeret, conligil ut
i-r<-rt;t

rmilrnhiiur,

fl.ilns

jam non snaviler

olel,

peclus

condeusx
licet
filii,

qtier-

suflbcaiur, tussis fervel atqiie cachinnat, gemia tre-

Cui criuibus inli

(//

lletj.

IVlll).

Absalon pax
persc-

pidant, lalns ct pedes lumor inflat,homo interiorqui
noii senescil, bis

pntrit inlerprelnlur, qnia

p.uer euni

omnibus aggravatnr,

el haec

omnia

qucntein paliebuliir, Nou dicilur pax
tretn

quia pa-

ruiluram jam jnm(|tie
liant.

domum
nisi

corporis cilo praenun-

noleiial

pali.

Quercits inlus ilurior, cxlerius

Quid ergosuperest,

dum

hujusviixdefectus

vern cnmprobatur csse fragilior. Cui Absalou suspeusus inbaercl, quia
exlerius
iulerius obsiiuaiioncin

appropial, nibil aliud cogilare quauititiomodo futuri
aditus prosperitates

meutis,

coinpreliendaniur, et pericula

vero romitatur fragililaie n carnis. Criui-

atiima? evadauiur quisque senes appetat ? Jiivcuibus

lins inbirreiis suspeudiiiir,

quia superOuitalis auiore

cniiu

incerltis liujns vitae

inslal lermiuus, scnibus

deiiiielur.

Mulus auleni cui msederal, pertransiii,
;

Vero cunciis ina'.urior ex bac luce iumiiuet recessus.

scd

ipse quercui suspentus inhirsit

qnia el luxu-

Cavcmto sunt ergo
hi illius

bomilli

dux
:

particulx, quae

ria cl dolus, cui

semper

servierai, periit, sed poena
id rst

corpore nou veierascunt, ct toiuni Iiomipertrahuul tor vidclicet et

peccali

reinansil.

Tribus lanecis,

avariiia,

nem ad peccandum

superbia et luxuria, cor ejus perfornlur.

Unde

el

semper cogiialiones machi- q usque in hodierutim diem acervus magnus lapidum nari nou desinil, lingua vero impigre loquilur quodsuper eum projicitur, quia pcccalorum sive stipplicunqtte cor machinari senseril. Non dicat ergo ciorum inultitudinc in aelerimm gravaiur. Nec inilluinauum sanguinem non effuudo, domos senex rum si magtius acervus lapidum fueril, quia per
lingua; qnia cor novas
:

proxitnorum non succendo, rcs alienas non diripio.

obslinalionein usqtiein fiuem cor inipceniteiis gessil.
Stinl
scilicet

Quia

si

a

corde superfluas, el quod gravius est,

eliam

Ires

spccies

obstinatorum

:

priiua
;

uocivas cogiiuiiones non expulerit, et ori suo cus:o:liam
vidclicct
eril.

eoruin, qni

ex correciione proficiuiil

se»

non imposuerit, apud Christiim,
judicem
,

districluin

cunda

eorum

,

qui

ex
qtii

comtnoniiioue

dcteriorcs

pro solo otioso
senilis aetns,

verbo culpabilis
istae

fiiint; leriia

eorum,

emeiidalionem prouiiliunt,

Caveal igitur

ne

juvenescen-

scd proinissum

non

faciunt.

Ex

correrlione rex

les pariictil.n, lingua sciiicet eflrenata.elcor iniilil a

Manasses factus est melior

(// Paral.

xxxm), NaMana^ses

rogilans et vana.lotam harnioniam decipiaut.et per

bal ex coiimonitione deterior (/ Reg. xxv), Pbarati

inepias rcs reliqui corporis graviiatem illud.mi >el
loriiieuiis

cx affliclione exstilil durior (Exod. vu).
iti

geheunx

(rndani.

Senex vero qui
bujtis munili

niorti

carcere posilus, calenis el tompedibus aslriclus,

proximus, mortis adventum non abhorrel nec
inidat
Iiu-.is
;
i-t

for-

Deuni coguovit,

qucm

prius liber cognoscerc noluit.
qtii

qui quasi ad osiium

posims,
prac-

D

'fales

sunl quidam clauslrales,
siitil,

quandiu

stri

obslinntus speclat, nec

lamen

vitac

juris

perverse vivuul.

Dum

vero in clattsiro

scniis

aitcudii
,

egressnm, nec ingressuin futurae

quasi iu cancere tcnenttir aslricii catenis, obedicn*
li;e scilicet

consi.lerc'
dil

seipsum a cuelu justorum alienai. Au-

ettimoris; dtun compcdes eliain atlduu-

nunlios moriis, el credere nou vult eis» Tres sunt
nuiilii

lur, quia vagari vel egredi foras
lil

non peruiillunlur

J

eniin

morlis

:

casus videlicet,
,

inflrinitas
,

el

quandoque, ul Deum, quein prius despexeranl,

seueclus. Casus

tlubia

infirmitas gravia
nimii.it

seneclus

correpli diligant; et qui fcccrant de liberlale servi*
luteui, lacianl de neccssilaie viriulem.

certa nuniiai. Casus
finuiias

moriem

laieutein, in-

Quos

igilur
redilit

apparcniem, senectus prxsenlem.
mortis, limor; ex
infirmitatis

perversos propria fecerat liberias, devolos

Ex

inceriiiudine

per correciionem aliena polcstas.

gravitaie, dolor; ex cerliludine seneciulis,
stin .tio, sed

non obseti
110:1

Nabal vero dcsignat quosdam tlociorcs, qui ex
comiuoiiitione suhditoruui
ris
iiuirt

humilitas el

afliictio

sequi deiieret;
ligitur

deieriores; qui pue-

lorsilan
facile

fiiuictilus

iriplex,
iv).
,

quo

senex,

David ciljum neganl, quia pure vivere voleutihus
Dei

rumpiiur (Eccle.
nsus

Triplex funiculus prav:u
tiibus
cotilic tur,

verbum

non propinant. Tonsoribus vero suis

Cousueludiiiis csl

qui ex

convivium

parant, quia vacantes oiio, adulaniiuui

123

S.

MARTINI LEGION. SERMONES DE DIYERSIS.

!24

runfabulaiienes ama«it. Accusai Nabal David, el
ilii it
:

A

rumpiiulur, quasi primogeuila -^uyptiorum morie
percutinntiir. Ilis igilur plagis alHigltur obstinaiio
scnis,
ipii cariialiluis

llo

ic

increxeruni scrri, qii fnijiunt dominos
\\).

tuoi

(l llij.

Pcrversi siqiiidcin

p ;cliiiiloiniillipli-

r

dclecialur, loquacilale gamlcl,

lcnl, rtini
i.nri
:

videnl

iiiiincruin

rcligiosnmm
i.i

iiuporiuiiHS

ci

gravis csi oinnibus,

i

ineni, cinii
in

David tideut,
el

esi
id

bonos sub*
e.l perver-

pronns ad
nifeaius,

vitia,

iraruinlia liiincl, ad injuriam

more pccorn.n ma-

iliios,
^•iv

ungi

ie,eni:

Saul dijiii,

ad omnia mobilis, luce vcriialis carcns, et

prxlalos honore prxlaiionis privari. Sod qnare
?

idco se ipsum palpaus,
lleruui, dilcctissimi, olislioalo scni
ail

liimni

Vn'clicii ne ei ipsi lionorihus priveulur, ne
1111

cmnp.iiiemlo

luco kii

aliquis mclinr rcsiilusiur.

I.t

inl.cnvit

vns revcrlor loqucudo. Scuex, qui inanc, bora
ci nuiia, id cst iu puerilia, .i.lolescen-

Abigail

Subnl omnia verbn quiv audiernl
iuone per|ictun

n Dnrid, et

lcrlia, sexta

emorinum
Posl
qni

esl cor rjtts inirinsecut, et faetui esl

qnati

l:a, jiiveninlc,

seneciiiic
qtii.l
,

ail

bonuiu opus iuviiatur,

fafii [ibid.), cunialiquis
i.iorlcin

iinliiralur.
,

ei

venirc coiitcninii,

aliud nisi

noriem

xicmx
awpliua

Nabal Ahigail n—iin

coiislililitur

quia

damnaiioiiis exspecial

iu

qua

nihil boni

siili

pervcrsn niagistro bcne viieril.ail rcginien
euiii

operaii poieril? Seuex-qui tnia die sictit oiiusus, ci
iliiltiil

animaraui sublimari poleril, ut

David obiiucal

|iio

Deo pou

lus

iliei

susliuere uec Xnlus,
raodicuin xleruia ira-

icinporale regnnin, et cnni Christo regucl in aeterinini.

quid prxstolalur,

nisi ui posl

Misit

cniin

Daviil

ail

Ahigail

niiiitios, ips.i

dalursuppliciis crnciandus?

Uude bcaiissimus Joanad radiccs crborun
boni).

auiein secula esl eos.
inr, iluni qnilidel

Nunlios Divi.l Abigail sequiEcclcsix ilociores vila ci

ncs liaplisla ait
posittt

:

Jum

securis

flilelis

Ul. Vmiiit nrbor qua: non ficil fructum
cxcitletvr el in

nioiibus
ierunt

l.iiil.ilur. Seil

et

quniine pnelltv

\ieil\.\ttqua:

bonnm,

ignem mittelur (Mnlth.
et

chiii en.

O

i

i

1

1

;iio

pedissequx ejus

guiil

quin-

Aibor infrnciuosa nibilomiiiu* prxcidilur
iraditur,

igni

qne eorporis seusus, qui quasi puellx pcdisscquX

quamlo

iiifriicluosus

sencx el ad beue

rum

Abigail gr.uliunliir, dilin per iiiiiudilln-u conti-

operauduiu obstinatus uiorle prxcidiinr,ei gelicnux
ignilnis ilcpiilatnr. Ouoinoilo

neniiae cuilibeljuslo scrvieiiies obscqiiunlur.

eiiam

ail

nuplias a-lerni

Pliarao vero, qui pnpuluni Dei

Moysi dintillere
qui viix

R.gis inirare secredil, qni, auditaei contcinpta inviianlis
ris

promisil, nec tamen diuiisit, illus tlcsignal

Domini voce, per exercilaiionein boni ope-

melioris emeniJalioncni
dimilluiil,

|)roniiiienies,

nec culpam

ad ciim venire despicil? Onines quippe homincs

uec lamen

in spirilll

culumbiuo coulri-

oporiet bimis operibus insisiere, ct prxeipue jcr.es,

liuncm, sed in voce corvina dilalionem quxrunt;

quos ciiius

cunstal, iuoric cogente, ab
I

liac

viia

quoruni lerra divcrsis plagis auTgitnr, nec
lur, sed consueiudinc pcccandi uingis ac

einolli-

C

discedcre. Senex dediius
i:on

vitati ct illicilis

actibus,

magis

iu-

dc suis soluiniuodo scclcribus, veriiui etiaui do
in

durattir.

Tunc

cniul

Dominus aquas

in

sanguinein

aliorum peccatis, quibus malc vivcudi

umni

viia

convertil, ciim de rcruni
sentil.

causis aliquis carualiler
iit

sua prabuit exempla, cst rationeni reddilurus. Neccsse cst crgo ut ncgligens scncx, quamvis sero ad
se

Tcria producil ranas, cuni

aliquo

gar-

ricnli

domiuatur vana loqnacilas.Cynomyi.i quidein

ipsum redeat, funiculuiii

tt ciniplies siini iu

portum nientis fcnpeius

ei

cauini

aslriclus,

rumpal,

id

esi

iripliccin, quo leoeluf pravam consuetuiliucin

mores.

Mnrs pecorum niortein designal cogitaiiopecoribus assimilari solent, quaniio ra»

vincat, etaniinain

suam dc

laijueo

venanllum beue
tiiscipliiix

tiiiai, qu.x;

viveudo eripial. Prxierca se ipsura
clesix cinii omiii
livc.

Kc-

lionabili inielleclu rarenl; sicut

nnim Itomo compa-

ilevoiione subjicial,

nou simula-

ralus csl jumentis intipiemibtts, el similis fnclus cst
ilHs (Psul. xlviii).

ncc

in

voce corvi, cias, cras,
sed
in

id est dilalioneui

Sexla plaga csl

cum
fit,

luinciil

vc—

proniillendo;

geinilu
egil

colutnbx, hoc esi in

sica\ corrumpunlur visccra; quod
iueinis

ilinn inlcrioia

liuinililalc, inala
stii

ijii.e

cmciulaudo. Crincs capilis
levilatis cl supeifluilalis

lumcnt

oilin, ct cbiilliunt ira.

Plaga grandi-

londeat,

i<l

esl

aiuoiem
id csl

nis in fruclibus

iiiiquilaleni

desiguat

manifcsiam
auiinx,

abjici.il, iio
,

quercui,

durilix

ei

avaritix
c-.t

menbouii

iu operilms. Plaga locusUe iiislaliililas csl

tis

iulixrenilo, suspensus inicreal, Imc

a

<|u* ore Ixdii

cmn

deirahil; dat

saltus, duni ad

operibus vacuus a socieiaie clr-ciomm Dei pcreai.

rainis se cxlendii afleclus. Plaga siquidcm lenebraruin cxcitalein dcsignal
esi« tuinprobiiniiir,
lal,

Audi ergo quicunque

<>.,

imiiilis

ci

infractnose scloqtior,

auimarum, qux
perversa,
Iloc

palpaliilcs

nex, audi qua? dico, ausrulia

qux

aliendo

dum

qux

inens co^iesi,

qux monco,
ic ipsura

Desiuc jam |ieccaia uia atiginenlare, el

operc perpeirantur.
inaiiu

enim palpabile

sceleribus luis Rneui impuuc. J.uu lempus cal

m

ad

quod
plag

langi potest.
ei

Nuta qnod inter plagain
niedia
poniltir
tlcsi-

redeas, ei qnid
in

sis, ci

quare nalus,

rt ad

gcaiidiuis
i

plagani

lenebraruni

quain rera
idc

sxculo procreatus, nguoscas, Nttuquid

Incuslaruui.

A!i iniqiiitale
lit

eicnim qux

uii|in:ciis

Deus

ie

in

bac

>iia creirli,

ut

gnaiur per grandinem,

quasi saltus locuslarum

nniiic

lcmpus VllX

tu.e tiliuse Iransircs, ct nOii

ma-

ad xternx dainnalionis cxcii lem, Novissima plaga
csi iuois piiiuogiMiiioruin.
niiniis moialiicr
libct ooeranlls, siint

gis ui ilium agiiosceres

cique fldeliicr servires, el

Primogcniia

siquidera

ad uliimiiin

ciini

co in cuelu regnaics?

Cur crgo

volunias ct intenlio cujusel inlcnlio cor-

prnve vivendo,
vit,

.tbilli)

qui lc et onn.ia cx uilnlo crca-

Duni cnini voiunias

disccdis, ci ic

ipsum Qannnis gnlieiinx etponitl

, ;

;,

125

SERMO
le
j
,

IX.

DE CIRIA MONACIIIS NON .ADEUNDA.
si

«6
:

Curre ergo pro
po es notueris
sis (27).

miser,
cuin

dum

potes. ne,

dnni

.\

pnies,
ille

tluiit

Dcus

libi

liccilliam vivendi prxslal
rai/iii
,

ne

foric

volueiis, jaiu non pos-

qni natnralibu* nun pepercit

si

lardave-

P.uaiiis
si

esi seniper

Deus peccala nosira
ac

ris, jvrie

nec

til'i

parcat (Itom. xi).
vii:c

Age ilaque jam
Proponu

diniitlere,

:id

enm

ronversi fucrimus toto conle,
fueriinus
liumili

ui

oporlel,

Tcniiiuum

luac quoiidic inluerc.

ipsuiitquc meiiie.
ipsiim
nins,
il.mi

ilepteraii

simpiici

Metnoriani moiiis luxiibi objice.
rius

m
;

ulie-

D-.im

ergo paiienler exspectat, rorirerli ad
npcraiulu feslineuius, ne,
si

non pecccs

,

ne ullra delinqnas sl.iiue

culpas

bon.i
ciiiii

lanlavcriqttia

luas cave iierare.

ad iracuudinni provocemus;

quos-

icduc

ail

Propmie tilii futuruni judiciuiii menioriim perpeiuos iiiferoruui ignes; pro-

i|uiilem

ad stippiiciiim prede>lina*il, quiblissuo consitio alqtie judicio

poue

libi

gehennx

peen.is horribiles.

Ora ciim

la-

d:un vcro magnuui bcneliciiim prxstitii; nec lainen

crymis indcsineuler, ora jngiler, precare bus ac noclibus, ut cleinenier indulgeat

Deum

die-

hoc injusie, sed

alio

f.

cit.

luis crimi-

Cain namque perfecil homicidium (Gen. m), ei Job
vnlneraiiis esi Dei aiuicus (Job
\i)
,

nibus. Peccala lua CUUI lacryniis mauifcsla, el ntise'
ricordiain Dci indubiianter spera, De|ione iujusiitiain,
el in lionilalc Dei

et

Abcl a fralro

sue occisus (Gen
esi

ui); ncc lamen Job diutius passus

babclo reinissionis liduciam.
,

crucialum, ncc Ananix locuin dedit ud ignoscen-

diim \Act. v), nec Paultim

Vos iierum nosse volo, fralres cbarisshni qula deseruit rolaphitalum, B Dei Filius non solum pro senilius, sed eiiam pro
onmibiis

quem sua
Iriun

gralia

fecit

robtistum (11 Cor. xn), nec

quos ad

vitam xtcrnain prxdesiinnvit

Jli-Jam suscepil poenileniem (Mntlh.

xxvn), nec Pe-

dignalus esl niori. Ouiiiibus igitur pueris, ndolescentibus, juvembus, seuibus, omnibusque fldclium
xlalibus conveuil ipsum cuin Palre el Spirilu sanclo

desernil flenicm (Luc. xxu).

Ei sic pius et

miscricors Domiuus alto suo jndicio separat vasa
irx a vasis misericordia*.
si

altendamus miserum
pcrdilionem perdu-

unum
illi

veruni

Deum
,

cognosccrc

,

eunique
limere
,

cuni

ludain, vas olim perlectiiin
<

in

tiinorc diligere

ei cuni diiectionc

aique

inm, qui musluin sancti

luit,

Spiriius portarc nou poquo nccepto, coiilinuo crepuii, quia vjs tctmn
ulile

pura

et

devola adbxrere inenle, ac placiiani

pro viribus servilutcin exhibcre. Vesligia ergoillius,
iu

fraiium ad nibilum est

vel

aptum

!

IJco h:ec

quaniuin

possibile esi, sludiose sequiinini, ui

exempla
rimi

,

o senex

invelerate dieroni, uiinam bonoul diulius ad Deuni non tardcs
lc

possitis cuin vidcre
sui
;

regnaniem

in

dexlera Patris
et Spi-

proposui
seil

tibi,

ipso pneslante, qui cinn

eodem Patre
vivit et

couverli,

qnauiocius

ipsum bumiliter subji-

rilu

saucto in

Trinilaie

pcifecta

rcguat

cias jugo scrviiulis Clirisli. Fesiina ergo (28) Lib.
iii

dum

ailbuc

Deus per onmia sxcula sxculorum.

Amcn.

Senl., cap. 18.

SERMO NONUS.
NE MONACIII SIYE CANONICI REGIS CURIAM FREQUENTARE PR.ESUMANT.
Rogo
dori (28)
et

moneo \os,
t

fralresel domini mei, ul
Isi-

C

nibus

,

soli

Deo vivere delecientur.

i

Sxcularium

aitcniiiis audiaiis
:

vcrba Hispaniarum doctoris

iiominnin est Imc illucque per plateas civilatis hona
opcraiido discurrere
;

Alia, inquit, sunt praecepla;', quae danin

religiosorum esl visus honii-

luHidclilms coniinuiicui
libus
,

hoc sxculo vilatndegen-

niun fugere, seque ipsos inlia paricles claustri in-

alque alia huic sxculo rcnunlianlihus.

Om-

cludere

(S2'J>.
,

ili

ergo qni

pro Dci kiniore s.evnlo
int-

nibus iu hoc sxculo coininunem vilain dcgentibus
oiciiur, ut sua oinnia

rcnunliaul

cl

lamen curis reriim faiuiliarium
Quisimul
et

bene

et jusle geranl

;

sxculo

plicantur, quanlo se reruiii negotiis occupant, lanio
se a charilale diviua separanl.

iuicm reuunlianlibus prxcipitur, ut pro Chrislo
oiuuia

tenenis
siudent,

sua

dereiinquanl.

III!

,

videlicet

cuiicli
isli

parerecuris,

ct divinis exerceti olBciis

fidelcs, gencralibus
id

prxceplis

aslringiintur;

uirumque
cl

coniplecti

simul non valcnt; quia

dux

est

religiosi

,

gcueralia
Illis

prxcepia
dicilur ut

perfeclius
alietia

pariler eurae inesse peclori liuinano non

possuul,
placerc

vivendo
rapiant;

Iranscendunt.
islis, ul

non
ul

duobus servienti

don.inis

,

ulrisque

habila deserani. Itidicitur

iilis,

diflicile est (30).

Qui, post reuuiilialiouem muiidi, ad

non occidaul;
ut pro iuimicis
lllis

istis, iil

neminem odio liabcant, Domino preces fundant. Liciium
istis

scd
esl
£>

superuani patriam sanctis desideriis inhiai, ab hac
icrrena
vatits

iuienlione qtiasi quibusdaui pennis sublc-

lcgilime uxores accipere;

vero iHiciluni
illis
,

eiigimr, et in quo lapsus erai.per gemituni

de opcre conjugii aliquid cugitare. Mandaiur
i:e

conspicil; el ubi pervenerit,

cum gaudio inagnus
ad

adversus

quemquam

falsum leslimoiiiuin dicanl
in

jmeudil. Qni vero a coiileiiiplationis requie refL-xus,
v jijj s hiijus s.ucttli incidii
,

isiis, ut ori

suo custodiain impouant. Ouiuibus

si

memoriam

sui re-

cunimune

fidelibus couceditur, ul
;

mundanis rebus

verlalur, proliuns ingemiscil; quantunque fuerinl
iranqnilla

iiene utantiir
(27)

religiosis dicitur, ul, abnegatis

om-

quse pcrdidcrit

,

qtiamque confusa

lint

(29)

Ex lib. De salutarib. docum., cap. Lx cod. bb. ni, cap. 21.

oG.

(50) Ibid., cap. 16.

:

127
i..

S.

MARTIM LEGION. SF.RMONES DE
A
ttilnnnl, quo

DIVKtlSIS.
boinines eremuin
sibi

«S
conin

sui d.lliculiaie coquibus cecidit, ex ipsa laboris in hac viti hborioaim quua pooscit. QuiJ enim ncsi.nre . a.u qnld hic seenrius,

ittsistant, quasi inier

licentius

Dco

psalmis. byu.uis ct
soHiciie

caniicis spiriulitios p»re

m

dcservmr.i.
..os

u-rrcuis desi.le.iis

,„«

|

s fcrculi uil.il

appdcrc

?

Q"i cuin.

ic

Tameu

simi quidaw monarni

ct

canmihi. qno.l
iu

lum
I.uI.ii.I.ms

dilipn.il

,

lurbul.-nlis ejns cnris ac sollic-

qni saculn sinc gra\i geniUu dice.c iiou pnv.u.Miis,

sccoi.lurhantnr; qui auiem OiliUDl nec qaielhi irwiquilliuie rrnenles nnnninr, iDlenue spectanl , l.ic jam lulnrs |>icis reqniem quain alibi i.lo habcrc iuchoanl. qvndan
(T.lj

renuntianies, sub bal.iiu religionis

numaslero

parietci vivunl.et lamen se ipsns inlra clanslri curias regnm ac princoniifierc n ilu.it. scl magis

ejpum freqnetlUre ppelurrt.
Quoiii.im
„ii, s
<le

curi.ili

monarbo

:.liq.ia

.licluri sil-

Honarnnl Cr.cea
tine.

eiymnlogia nncainr, eo

q.in.1 lil ringolaris.

ilonat enim G.irce, nngHlarilm
si

de canoniro scu euriali eonrersoe.deinsenlia.iius Lircleniu diversussil

audum

r.itcor ui el

dieiliir

1,

Ergo

soliiarius
f.icit

voeabulo monalurba qui
solns

babilus, i.lcm

Umen debeiesM

«ligioois
,

e&cu»
mo-

<l„i>

inlerpreutur, qni.l

in

ui iii. M iDcctenl plarere vesiibus

sctl

bonii

cst. el

curin niedio prtjml versatur? (32) Plnra crgo ditiiur monaclius sive canonicus ribus. C Primum genus B suiil autem genera roonacbornm. cmialis, cx adjunclo designalur aliqnid leviUlis. vommuue viventci esl roeimbiurum , quos nos in mnuacbui lcvii.iii css.t dedilus, uulN;si ei.in. possnmus apiiellare. Cosnobium cnim plurimornra ciiiiral.ul..lii>nilius. Qui
lalenus sc
ol.ji.-.rcl

reguin

esi.ad iustar sartclonira illornm qul lemporibns
ip.glolonini, Jcrnsoh/rais
r.mnia su. imligeniibus,
,

euim
qui
sc

sa-iTilaiium
cnusilii»

li.iniilium

cnnsuilia
lilienlrr
,

.liligunl,

ven.lila

el

disiribuia

prineipuni
cuns.
ii

ingerunl,
i.|>i>cl,

babiubanl

in sai.ria

comcl

qui
lari

seereioruiu
possunl.

fiuul

cnriates
u

muuione
ted craul

vii;c.
illis

non

dicenies

aliqui.l

proprium.

Cnusilia

|>riuc

|>'i

pcrvcrsa

si

onmia eommuuia.ei aninia una,

ea sci;>s, el interuuuiins fias. limeo ne
cl anii.i.c
onl.i
lii.c

cnns<'iiii;is,

cm uuum
iiisiiiulinue

in

Domiun (Aci.h,

iv).

ilorum igilur

inaciilam ctuiliab s.
csi.

Orin

clau>iri et

aique

xemplo nionasicria Bumpserunl

curias

diversus

Or.ln

ilau-iri quieius,

priuripia sul. Spiriius sancti magisie.io.
Bjeuus c>t

Secundnm
bominibiu
et Joannis

ordo curia* inmulluosiis.
salutilera convcr-ai.i.

In
iu

.iausiro qni< la

rstel

cremiurum

,

qui |.rncul

al.

ciina vero

iii.l.nlciiia cl

receiteules, .leseria lo.a et vasla iiihabilare peihih.-niur,
a.l

pericDlosa

babiuiio.

Ilabilalores

iian»iri

boni

imiUlionem

srilicct

Eli;c

npcrau.lo,

Dcum

silii

placanl;

babiuiurei cu.ix

Baplixis, qui eremi sccessus penetrnverunt. T.:r-

liim g.-nus est

snachoreurnm ,
,

qui ccenobiali c>..in

c

illicila

agendo,

illiiui a.l

iracnmliam pioro.anl. lu
tiaiislro
el

cuiia SodeS
inieificias

in insi .iis

cuni ili\ilibus iu occultis, Ll
(Psal. IX)
;

-sersalioue perfecli

iucludunl semclipsos

cel
:ul

iiiiinccnie.n

in
,

au-

lulis. (iiorul :>b boinii.nn.

conspeclu remnliel
se.l
i..

se

dis: Nonteiti

cnm eoHtiih

vanilnlit

cvm

iniqna

raro alicui ae.cs-us pnebentes,

snla noiilem-

plaiione ilque conveisalione Domini v.venics

(33).

ul gerenlibut non imroibo (P>al. xxv). Ibi insidiaris panperem dum atiralns rapias pauperem , rapere

Abba veronomcn ost Syruiu <T siguilicai vtitrem in Laiinmn, quod Paulus Rom.iuis scribcns expnsnil, Inquo ctamamut Abba (Paler) (/tom.vui), <1 ceus cni.n Syio in i.no uomiliC tluabns usus linguis. Dicii
:

cum

(Ptal IX);
,el
tiiiii

liic

<licis:

0</iii

EctWsiam maliII. i

gnanlium

imjiiij

non

settebo (Ptal. xxv).

:

inter dexlera tua repleia cst rouneribus; bic lavas

numine
|iatrem.

paire.u

,

ct

rursus

L:iiine

nominal

i.lcm

violenicr inno.enies niauus luas. Ibipauperum res bic a pi incipibus sponle offcruulur. l.i aufcruutur
;

Canon Crsce regnla
norman.

dicilur Laline.
qtli in

Dnde

laudatur peccaior ni

tletidcriit

ammtv
bic

iu<e

,

el ini-

vt cnnouici regubrcs appellali sunl,
teriii

moi.as-

qunt benedicimr (Pial.

i\);

lulesu

Domioui

secundum

sul.

sanciis

aposlolil

COhllilulani

religrosc et

communitcr vivunl. MoI

beueiliciljusiq (Psal. \). Si vis igitur csse monanon.lcbes, cbus vclcancnicuscurialis, lamlasqiiotl

ciadii crgo s|>erialiler cl canonici |.ro ainoie ChriBli

qm.d non cxpedil de cndis opcrarisquo.l
,

iinn licct.

KMUlo

leniiiilianl, cl
,

scipsos a

sajculaiis

vilaj

qiiml

„1. m

decel loqucris.
suiil

luaiiiliu

segrcganl

atque Inlra clausiri

pa.ictcs,

Du;e laincn

cuiiu:

ne f«ai tallem eit nineulare vilam

quornmdam
bumiliter

scilicet

principum sa:cul.iiium, qui ecclesias constinunt, et

laminecontingal,dei'»le coarclant (31),
M-biirioque

qiiiiiiimtlain qui

praeposilorum
Ili

ac
,

regimiui

coromendaut.

monacbi

videliccl et canonici,

dcsliuunl. Ad Ulraill.|lie qiiamvi. religiosorum vin.rnra ;.cces>us, c-necessarius sit inona.borum it.ut.lis csl cl pciiiiri.iliuui laiiicn

dum
ncs

Msiis lioiniiMim

ftigiunt

saralarium ipernunl,
voluptales
ibjicloai
,

que

uum coufabulaliodum diviiias iicculidum caou amoris
,
,

losus. Ilic est curia

Dav.d,

illa

Absalon. I»
Cbttsi.

uii
I

.-

quc vero necessarinm
A.biioplicl
sc

csl consilii.m

<'r"

consiliaii.ini

Dafid

qu:>udot|"e

Im,»-

Chrlsli parenles a
(jrationi
,

se repcllnnl

duin din ac

noctc

scd ian.cn lb co
(II

icccssisse. el c
**)•

Absalo»
l

bxlioni diviusque contemplilloni studioM

permansisu

««.

Locl

'

s

"

fors,u " u

(31) llursiim Isidor. lib.,
(Oi) ll.cc cx co.l..

vu Elum.,

c. 13.
Iil>.

De

ecctes. Olfik.

m

.

c

18

Etymolog. (33) Ex ciiat. loc. ss. (34) llvm. de Coinii'. inonach.

:

12t>

SEKMO
exquisiiius

IX.

DE

ui

de
eniin

adiluclo
curiac

loquamur
ci

exemplo.
lu

CUWA MONACHIS NO.N ADEUNDA. A misericordia DcliVium sunm
!

130
co; nilnm farit
,

eon

D\:x
olraqiie

snni

Pavid

Absalon.

ntetur injusliliiini;
ali

ei.

qun plus puccalum
n

dctcgiiur
piililiciiiu

anlem

prccvaluit rniisiliuin Clmsi, iioncon-

eo, i.inio
;

plns lcgilur
ait

Dcn. Amli

siliuin Acliiiopliel.

Chusi tilentium. Acli.iopliel r«i«n

poiulus Cain
17101111

cniiu:

Mnjor

est iniquitai

mea

,

frnlris inlcrpretalur (// /iVa.xvii).

Vn linguoiu»
i!ie6
,

HOll in

ul

veuiam niereur IGen.

111).

Isle plns

poude-

dirigelur in ttrra
interiiu (Psnt.

'

virum injuttvm mala cnpient
Si

ravit snain nialitian:

quam

Dei inisericordiaiu,

Sed

159).

aulcm
lunm
n

diligis

viilere

cl ap, clittis c.arnis c.rsarient nulrit, quia cojjit.it, oniiin superfltlilaleni producil.

lionos. prehibe liuntiam

mnlo

el

labia lua

Quse Ciisaries «ravat

ne loqunnlur dolutn (Ptal. xxxiu).
liuni

Iloc cst cousi-

meniein, dtun deprimit terrcn3 inliabilatio scnsum
inulia cogitanlcm (Snp. xiv).

Clmsi,

illml

Acliimphel. Lingua eniin sedet in
silcntio vcro

Qui lousus sem<
,

I

in

u:'o, et in illa iuitrilur,

rnina fratrum. In
U.ivi.l,

pax

anno, ilucenlis
oiinii sp.ttio
>

siclis

crines ponderat

quaiidu

in

servalur

ne morialur.

Erat, ut

il;e

suai riipidilalilnis suis

semel re-

scriptinn cst,

Clnisi

aiuicus

David (// Reg. xv).
,

nuntiat, et in-finecarnalia desideria abucgal. Tuira

Scd iraomodo amabal
fruclum

eum? Otmutui

inquil,

et

enhn

lanlum

ab

liis

qunc

possidci

,

spoliatur,

hitmiliatus sum, et silui a bonis (Psal. xxxvtti). Sic
euiiii

qtiaudo surcessione moriis ullimx a (crieuis sepa-

sileutii juslus ainat,
silc.il.

ut etiam a qui,

B

raiur. Pomlcrat auiein plus lcrrain
])lus

quain

coeliiiu

;

busdaiu bonis
nri

Sic ainal consilium Cliusi

ut

cnim aiuat esse

in

ilumo lulca
;

qii.tin iu

domo

suo

ini(ioiiat cusloiliaiii,

duin non loquilur

nisi

noii iiiauu faria.qure qiiain iu scicina
;

est iu rcelis

in

Iransiloria

per liceniiam. Canlat David psalmum
Cliusi (Psal.
sileutii,

pro vcrbrs

et lioc p.iudcre pulilico,
id est

non ponDci.scd
,

vnj.Vetba Cliusi, vcrba

silenlii;

verba
,

dere sancluarii,

nou rausa aiuuris
iuquit, dissolvi
el

vcrba myslerii. Tria sunt latnen silentia

lerrcui desiderii. Aiuli pniulns saiicinarii

scilicet

videlicet silenlinm nris, Iraiiquilliias meiitis, vela-

pomliis

P.111I1:

Cnpio
1).

,

,

esse
:

cum

men
ila

tnysicrii. Verb.i priini sileulii discrula,
lcrlii

secun-

Clnislo (Plnlip.

Ainli poildus publiciiiii
11011
;

Va? Ao-

secrcta, verba
Nusti

sHeiilii iuanifeslalio

mysJudas

bilauiibui in terra (Apoc. vin);
liabiiaul

illis ipii

rorpnre
c<

teiii.

liistoriam,

nota

mystcrium

,

assigna

scd qui eortfc ainaul
lcrra conii><oraulur
,

11011

illisqni

rpn*

inoralilatcm.

Persequebntur Ahsalon
cc csl rndix

Davitl,

raliter in
linite

ct
;

in

ccelo

cngiia-

Clirisiiiin, appetitus

caruis aniiiiuiu. yEsluabal AliII.

ct

aviilitale roiivcrsaiilur

scd

qui

puculo

salon atnorc regnandi.

omnium

uia-

tcireiiic dcleclaliouis

iiiehiianiur.

torum tvpidilat

(i Ttnt. vi), ipsu cst

caput, ex quo

Aiuel
consiliiiiii

igitur

iiionachtis

sive raiionicus curialis
sileiiliiiui;

pendrt omniiiin vilioruin caesarics.
qiiam Absaloii nulricbat, el
liisi sctiicl

Ilicu est ca-.ai ies

Clmsi,

scilicet claustri

res-

eiiui

graiabal, cl
litiic

11011

puat auteni A< Litnphel consiliuin, ut non ainct ucguti.i

in

.'iiino

tuinlebai, et

ducentis si-

principtiin,

uec sxcularitiin vagus qurerat

clis

criues

suos

pomlere publico
jNit palrit

por.derabal (//
,

accessuni. Diligat praicepla regulac.per quic poierit
adipisci

Iieg. xiv). AliSalou

interpretaliir
:

ipse
in-

donum supernx

grati.e

,

fugiali|iie riiiunres

esl el
tittgii,

Judas traditor. Audi paceni pairis
inquit, mecHin
esl

Qui
,

curiae et spuinas

hicnliunis supcrfliia'. Plus
11

auiet

mnnuttt

in

paroptide

Iticme
lilii

socielaleni biiiuiliuin fralriiin
stiperlioruiii

inoiiasierio

quam

tradiiurus

(Malth. xxvi). Amli

pacein
tenele

mililum

in

regis palalio.
ciilil

Amplius de-

Quenicunque
(ibid.).

osculnlus [uero, ipse est.

eum

leclet illum audirc Dei latules in

caeleris fraliilnts

Osculo pacem promillil, cl

aflligil.

Coiuain

ecclesia qiiam

iniitilcs

at(|tie

oiiusas confabucsi

liulriebat.

Sed quomodo

?

l'ur eral

el

locutos habe-

l.iiiones iu regis curia.

Convenii mins

canouico

bat (Joan. Xll).

Sed

seuiel in

anno

lolotitlil,

quanilo

sive curiali monaclto in
officiis

domo

Dei divinis iillercsse

semel triginla argenleos
cii.

relulit, et in

lemplo proje-

quam

sajcularibus in

domo

rcgis admisceri

Crincs ducentis
;

siclis

ponderabal, qui nnmerus

uegotiis.

Hujiismodi cauonicos

et cttriales

moua-

e«t iuiiiinndnruin

quia paeniieulia ducius ait: Pecjj

clms monasteria vilipctitlcnles, seque ipsos imporluue sa-culartbus turbis ingcrcnles,
el curius prin-

Bnei, traitens jtistum (Maiili. xxvn). Si scircl injus-

tiliam ponderis,

itl

cst pretium

sanguinis

,

non ad

cipuin ac civii.iinm plateas frcqnemanles, Jereiuiag

laquciiiii ciirreret,

sed ad criicem Doinini prn|iera-

propbeia lacrymabili

vocc dcploiat, diceus: Qua-

rei butnilis.

Ponderavii auleni pondere publico, non
:

pondere sanrtnarii

pnsuit lalenium

plumbi snpcr

quod sedel diabolus, uon leve pomlus ntisericorili.c cui suppoiiit mauutn suam Duminus. Pusitil puudus
despcralinnis,

mcdo obscumtttm csl nurnm, mutalus est eolor ofilimus dispersi sttnl lupidet saticittarii in cnpin omnium plutearum? (Tliren. xli.) Per aitruin intcl,

liginius

viros

rcligiosos
in

a

slrepilu

Sicciilariuiii
tpii

nou misericonlix

;

quia lioc pondus

Sfgregatos. ct

Dei

serviiio exercilalos.
sibi

;i«T

apinl se babebal, illo c.irebai. El ideo forsitan quia

sapienliam ct sanclilatem

a

Deo

couccssiiiu

misereri
bitiivit.

noliiii,

misericordix veuiam quajiere du:

tlcbcnl illuiniuare universuin

niiindnin.

Qnibus

ait

Audi pondus sanctuarii
cognilum
Vixi
:

Peccavi

;

Deltctum

Doniiuus
v),

in

Evangelio

:

Voscsiis lux mttndi (Mcltli.

meum

tibi

feci,

et

injuslilinm

meam non
peccati

Eliam de eorum sapienlia qua;

per

aurlliu

li-

Jtbscottdi.

Con/itebar adversum meinjusliliam
et

guraiur, iu Salomnne lcgiiur: Tlusaurus desideia*
bilis requiescit

menm Domino
mei (Psal.

;

lu

remisisli

impietatem
,

in oie snptvitis (Prov. xxi),

Sapicnqtiateuus

xxxi).

jusluui pondtis

abondaits

lei

igimr

illus

cssc ct sanclus oportet,

j;,

S.

MARTINI I.EGION. SERMONES

DF.

DIVERSIS,
in r.ipiic

135

verbo prxdieaiionis de aliorum cordibns tenebrai
ml, eispie
nieudi
.1,1

A

pidei

p.rgo sanctuarii lunc

amiiium pla-

lion.i;

operationis eiemplo p.r»e-

learum disperguniiir, quando
ei

viri erclcsiastici
I.i

Taua

eealura recluia iicr oslemlani.

Rccie
si<

*iii

inuiitiascqucndo rbris vagcntur.

revera incapi-

ecrlesiaslici

aoro couiparantur ;

qui.i
ila

ui

nnrum

leomnium pkiiearumdispergiinlur,
lur.

quianiiiiriiiforo,

splendidins esl runclis melallis,
rinii

ordo cleriro-

nuncinplaleaciviiaiis, nunciucuria rcgisinveniHn-

sapienlia el discrciione lnx esl

oiuiiiliiis laicis.

Lapides,

si

ilnel viri cr(lc>iastiei,

fo:i>= s'iut

dis-

Dudequidam
ccrluin,

sapiens

aii

:

Quanlum

dislal

:i

lerra

persi,

cum

hi qui

pcr puram oiationem

cl

diviiiam
cg-.c-

creiimu-

laniam ilisini clericorum discretiu a dislaicomm. i Ocl.ci igiwr erclcsiasiicus onlo
splendescere,

ronlemplationcm inlus debneraul coinmorari,

dionturad

sui

esplendas dcsidcrii cnras

eum

aina-

oiiniil.us li.leiibus fulgorc sanciitaiis

toribtis nuindi.

Ki nota, in cnpi:e omnium

plntea-

<i praedicaiione

evangelicx doclriiiae lurcre. Undc

inm; quiafacti suni raput

erroris, quibus debueraul

est illud

:

Luceai lnx tetiia eorum hominibHS, ui
vesira

esse speculn.ii verilalis, ei

exemplum prrf cfonis.
Dei gralian elcgsiis,

riilenm opera

bona

,

el

uloiificenl

Patrem

Igimr, fralrcs cliaiissimi, quin prr

Mtfrum
siasli.
i

q ui in calis

at

(Mnt:h. y). Si ergo viri eccleait

niu.ulum rm.iempsisiis, ei monasterium
niuiien vos ul

lux siml miindi, sicnt

Domiuus, quid
:

curiam regis frcquenlare,
cogente
.

nnn

uisj

esl

quod Jeremiaa pnumisil superius
esl

Quemodo g

ineviiabili uc.essiiaie

prasuinaiis. Cansa,

cf>(curn/um

aiirum, mutatus est color ejus opli-

amoris Dei vos ipsos inlra paneics rlnuslii coarctaic, sanciaiiiin liluns
^iie,

mtul Siuc dnbio
nusirisi|iie

vcrai propbcia vcram dc uoliis

Sciipiur.irtim

assidue te-

lemporibus protulii

senieniiam; quia
,

sine iniermissione orationi vacnlc, sileniinm
ei dhii.je

quam

ille

spirilaliter fnn: inielligens fuiurain

nos

opporluno icmpore cusiodi:e, meditalioni
contemplaiioiii operani daie,ei
re

pnesenlialiter ceruimus iiupletara. Hcvera liodie in

m

gustarc ei videesl

uobis impletur hn-c propliclia, cuin viia nosir» per
actiones infiinas osicndiiur reproba.

quain

ilulcis

quamqiie

suavis

Doinmus

Ami

color opIlo.lie

possilis,

sommopere

invigilaie. Dulciora vobii
,

sim
rcgis

limus rcligiiis* couversaiionis est
igiiur oliscuraluiiiest

baliitus.

in refectorio

lcguniiiia

quam muliorum
sil

in

anrum, quamlo

viri religiusi,

cnria ciborum feienla. Deleciabilius

vobis iuspijn

qui casiei
ruin,

is

tlcbueranl csse

form.nn bnnorum opccst color

rerc

diveisnnnn libros
diversi

maicriaruin

clausiro,

Dunl pravitalii exenipliim. Mniaius
sanctilatis

quam

generis

cancs,

ct

miliies iliverss
in

auri opiiiinis, quoiies habitus
iniiiiaiii

ad igno-

xlalis accipiircs

manibus
qii.iiu

geslantea
fiairiiiu

palaiio.
solaiia
iu
iu

venit

despeciionis.

Tunc prncul
laiet

dubio

Siul etiain vobjs

amabiliora

luul.itur color auri
tus, qii.iiulo

opiimus,
pelle

id csl rcligionis lialii-

doinn Dnmiui,
f,

prmi ipuni saluiaiiunrs
si

sub

ovina

lupus.

Tunc

ronspeclu populi.

Tameu

vcraciier curiales csse

etiaiu npliinus color awri, id csl rcligiosoium viro-

quxiiiis, suuinio desiderio ad curlam leiidile sunir
ini

nim bibilus ab
tur,

aspicicnlibtis in despectionc verli-

Rcgis.

Si vcrc vos

magn.-c

nobililalil

mil lei

ciun
a

pervcrsa

operatio

inteiijis

icgiiur, et

delectal

videie, ad

.Tierni

Iraperatoris pajalium

cxtcrius

pnpulo non ignorslur. Nuiiquid, fratres
silie

pcrvenire gressibus lionoruiu
in

operum Minus

coiilenilii',

dilectissimi,

causa

nos

despiciunl populi

?

qno cidcm

Impcratori

omnis

nnlilia

cuelcslis

Ncquaquam.

Iteclc

enim despicimiir ab

eis, quia

cxcicilus uiinistral sine line.
dileeiissiuii, exciiliic

igilur yesiras,
,

aliud sunius inins, ei atiud foris. Aliml iuiriiisecos

ab omni

rounere

anres ves-

nccuHamiis, et aliud cxtrinsecus demoiisliamus.
lnltis

Iras limoris Dei spinis scpilc, oii veslro ciisiodiam

superbia

el

inanii gloria abscoiidilur, exic-

impnuiie, oinni

siudio oculos

cordis

inuiidate ab
,

rins vero

bumiliias simulalur. Laiei inlerius ve-

iru t invidia.odio,

ctumni mala voluntaie ul
jmssiiis

posi

neimui odii ei discordix, paiet foris bbitus sanctitalii ei

banc vitam ad cdelcslcm patriam
gere,
ipsuuique

pertinin

innoceutiss.

Intus occuliamns liabendi

omninin

sancloriim
;

Rcgcm
in

Jniiias \uluiilatem, foris prxtciidimus volunlaiiani
p.iujieit.iieni.

decore suo regnanlein vidcrc

quod

ipse

giaiuil.a

boniiaic sua dignetur prasti.rc, qui
Disptrsi

Trimlapt
sa-mlj

Sequitui

:

sunt

lapides

umclsiarii

in

D perfecta

vivii

rt

rcgnat

Dem

|ier

oiuuia

camie

oiiiniiim

jluiraium. LapitlCS

sanctnarii sunl

SaecuIlMUin. Ameil,

religiosi

vin

iu fundanieiilo Kcclesiai fuulali.

La-

SEHMO DECIMUS.
NE MONACHI SIYE
f.

WONir.I SECRETA PRINC1PL'M SCIRE APPEI ANT.

Mcn.-o \os, fraircschniisimi, ut diligcnlcr amliatis

.qnipp^

est cl

vnlde

ncccss.irimn sequi CbristOin,

vciba
nn/ii
it

Dvniini

nosin Jcsu

Cbristi.
.

Ait

eniin

:

eiqne miuislrare, quia scquaccs
ad sc usqnc facil pcrvenire. Quid
fcln ius

suns ac miuisims crgo dignius ac
ontni

(^ui
illic

mii:ijlin/,

me

scqualur
erit

el

ubi
).

suin ejn,

ininisicr

ineus

(Joan. xu

Digniim

essc

pnlcril,

quam cum

dcvolhnp

155

SERMO

X.

NE MONAClll SECRI.TA
A

l-RIN(.ll'l

\\

S<

IRE APPETANT.

154

Chrislum

iteqni, qni in sua et Oci Paiiis prxsenli.i

seipsns a ronvcniu siccularium secernanl, leclioni
ct orationi dcvole iu

Qu.c, rogo,

lam nobiliieriuinislros suosremunerare noviif (54') major nobis gloria aul feliciias eril
iiuain illius linperaloris esse

dnmo

Dei incumbanl.

Scd
culi

latncii su;

i

quiilam, quamvis sinc gravi ge-

iuinisiros

atque aini-

milu dici noii possil, qui, posl rcniiulialioncm sxplus
diligunt lemporalia
.

cos, qui csi supcr oinncs

imperalores, et coronat
ille

quain iclcrna, plus

imman-escibilihtis coronis mililes suos? Quanto

Imperator noster subliinior esi onmipoientia
inle,
taiito ihjs

et vir-

majoris diligentix

et in

observantix
sauciiialc,
igilur

quam spirilualia plus coufabulaiiones diviluiii quam dccantationes psalmoroni, plus equitando srjcrularia conspicere, quam legendo in claucarnalia
sir.i

dcbeiiius
jusiiiia

esso

niaudaiorum
(3I>).

ejns

sedere. Contingcre eiiam

quandoquc
ul,

solel, ut

et humililalc

Recognoscamus
,

moiiacbi sive canonici qui curias frequentant, causas aiiiliunl, judicia pcrquiriinl
;

et recogiie

us cuin oniui diligentia

quali lionorc
si

si
,

aliquaudo
ad curiam

irobis illms logalio sit
a

accipienda. Quod

legaiio

propriaj causdu necessitaies occurrerint

rcge venircl ad nos,
n.ox
aliis

aut sigillum vel indiculus,
cnris poslpositis,

secnriores

rccurrant.

uunqnitl iion,

prompia
dc

suas, sed et
litcc

Hi enim jain non tantura jam alicuas dcfendunl causas. El quia

volunlate el cuni oinni devotione lilleras accipere-

amaul,
,

hrcc frequcnlaiil.

Amant
;

decrela contiou psalinos

mus,
coeln
et

et

leclis iinplcre

salagercmus

1

Ei ccce
,

ciliorum

non sccrcla mysleriorum

Rex reguin cl Doininus doiiiin.inliuin imo Redcmplor nosier, p r prophdas et apostolos
littcras stias dirigere;

recilanl, scd

decreia ruininanl. Fiuni oraiores tn

caosis, ct eoloribus ulunlur rlieloricis. Laudari appcliiui, quia
vel

dignatuscst
serviiium

uon

ul aliquod

loquuntur pro niuliis; scd monaclius
inul.is.

sibi

necessariuin a nobis qiiaprerel.se.lul

canonicus niulluin loqucns uisplkcl

Con-

ca qiun ad salnicm ct
sini,

gloriam uoliis prodcsse posiu lioc

jugia copulanl illicila,

quaudoque dissoltinl

licita.

iunntescercl.

Ncc

soluinnioilo

voluii

Sxpe qunrum non novcrunt paiies, atavos
naiil, coiisaugitiniialis ordineiii
illo

noini-

rouientus esse, sedciiam, quod csi mirabilius ac
miscricordiosius, pcr seiiieiqisuiu ad nns dignnius
est venire, ei perveiiieudi ad su

narranl. Huni: ex
incertis judicanl,
Si vcio aliquoulili-

iloscendisse coiiGrmanl, de

viam nobis rcciaui

lcaiuiuitr saqtissime
ties
illii

quod ignorant.
,

osieuderc. Digiiiim e*t ergo ut euiu lola m;nle scquutiiur buuorniu operiim passibus,ci<|uc cuni onini

ila

conn

ihia conjungiiiil

commuucin

laicm pruiieiidunl. Promiltunt Ecclesiaruin qiiielcm,
populi pacem, patna; salulem.
cfleciiuu pervenirc
ciusiiliciis

devotioue iniiiislrenius
riiuiis, apuil dislricttun

;

quia

si

boc facerc nolue-

ejus juilicem pcricliiabiiuur.
miiiislraru ?

Si vero res sic ad uon valeat, monaclius sive caiicr
(iat.

Scd quid
o|ieiilms

est Cbristo

Bunis vidclicet c noiiicus
iusistere.

amnre

illius
:

siue

fraudc

Sed

ioii poluil, Iloiua.-

parat, ut quod alibi lieri Pro principe igilur sxculari
lialix

forte dicit aliquis

Quoimidn
dicil
,

IVainlciii

Chrisln fa-

Alpininii

frigus

,

libcntcr

caloicm

patitur,
niulto

ciinus ?

Sed qui Imc

diligenler nudiut.quge
:

qui

pro iuagistro spiriiuali,

id e.t

abbaie,

bealus luquiliir

Isidorus (50)

<

Fraudcm

,

iiiquit,

leviura forsiian

non patcretur. Oiicratus
,

cartulis,

Deo facimus, cuni do bouis
losinciipsos laudnmtis.
>

opei

iliiis

iiou Doiiiu,

sed

aiictoriiaiilius fiilms rcveiiitur

pouit dieuicuusx,
sunl jurarc

Quidam

ciiaui in Clnisio
et

persouas imlucil, qux,
quinl e»l; el
ll.cc
si

si

velis, parat.c

'raudem operautnr,
li.c

iluui

de easlitaiis

absiiueuqtii

vclis, itertim

jureul quod nou csl,

mcrilis apud seniolipsos gloriunliir, N.un ci

sunl principum

negutia,
in

Nuuc

ilcriim

audi

eler "j:osYiiam

vamc
el

glorise
is i|iii

ci.usa

ilouat.

rraudem
eiqui

jiidiciiim

Jounuis liaptistx

consimili cnusit.

Xon

pcrpetrai. bcii
lialiel, ct

dc Sapicuiiu arroganliain
pra;itiiuiii
,

licil, inquil,

tibihubere uxorem (rulris lui (Marc.xi).
dicani
?

qoi projusiitia

uppclil
iu sualii
,

Qnid

igilttr

,

Nonne
in

inagis aimit

monacbus
llerode,

Siliquod

dunuin Rei, quod uieruil

laudcin

causidicus esse siiuul discumlieutibus
qiiaiu in vinculis et In
i|iio

ciitu

coiwerlil, aut in malos
fr.niilcui

iisiis assititiit

procul dtlbio
virlulcs
;

carcere leneri

cum Joaunc?
acquiriiutur,
In car-

Clnislo

l.ii it.

Qui

liujiisu odi

in

convivio
lamcii

licel

uon

vidcat capul Joamiis,

vitia

rominulaut, Cliristo

non

miiiistraut
ali

quia

D

vidci

qux

elfuso
ci

sanguine

pro bonis operibus plus leniporalem
laudein

boiuinibits

vaccain scilicel vidiuc,

porcum pauperis.
sive

quain aHiruum a Chrislo rciuuncraiioncni

cere prin. ipis pauper nioritur, ei tameii de subslaniia

BCqitircrc desideranl. Talcs igitur uiiitistri a Clnisto

pauperis

comedens moiiacbus

cano-

non rcmuncraiitiir,
qna? aguiil,

setl
,

condeuinanliir; quia bona sed pro
in

nicns priucipi lilandilur.

nou pro co
Quihiis ipse

teuiporali

laude
cst
:

Sed

ei ej;o, cbarissimi

,

quandoque cnin Herode
in

opcrantur.

judicio dicturtis

in couvivio moraliter

discun:bo , sailanteni puellam
disco con-

Disce.titen me, opeiaiii iniquilntiz; tiescio
titis

vosunde
pn>

considero, caput Joannis iruncatum
spicin.

(Luc. xiuj.

Sludeaiit

cigo

lilii

Ecclesiac sino
,

Herodes siquidem iulerprctaiur
a!>

gl<triu.

O.nvern

fraude el siniulalionc Cliristo minislrarc

uis euiin gloria iiliarum Sion

iiilus, gloria

vaua

homiuuin gloria

,

sed pro

trtenia

felicilaie.

uTiaiuni

saeculi deforis csl.

In convivio igitur

cum

Ilonorari ab hominibus pro

inani gluria refngianl.

llerode sedeo,
f36j Lib,

dum

in deleclationc vitioruin vauac

(31*1 Ex lib. F>e salutarib. docuin JaJSilbid.. cap. 9.

,

cap. S.

ii

Senl., cap. 10.

tsi
c f.iv.irem

s.

Nurni.M lecion.
contpirio
fili.iin

s; IHMONTS

DE [JVLRSI5.
in

ir,c
et

quxro.

S.>

li;imeni

A

tcns

manitm suam

aratrum,
|\).

atpiciens

retro

li.ToJiadis, duni utibi
II

plarel tanilaa

curiosilalis.

«pfHi eu reijno Dei [Luc.
incurril,

Mngiuim ergo
it

nialuni

re >uni
s>

ill.i

duo,

qux

aufeninl rapul loanuis, de,

qni asceudcrc

dclmcrat,

descciidit,

|.-.ia.io

ilirel

viiioruin

ei

fjvor

rurinsiialis.

VagDom
p.-i

maliim mcurrit, qui pcr spi.iiualis viUe delmerat
prolicere
in

J.iaunes Dei gralia interprcialiir.
ii. i-

Ilujiis igilur f

ra-

exercitalionetn

melius,
lii

ct

Dcwj capul
iliquit
;

esl.

Capul ergo
Deo, sed

a

coiporc separaiur,
aseribil

lemporalis glorix .ippetilum quuiidic va

in

quandti

iion
ial--s

sibi

bouum

deterins.

quo.l opi'ratur
vciii.ini,

npud Oeuni graliim non inSupcrbi

proiegai sxciilariom

Quamvis Deus electorum viiam iu inediu impossibile tameu est qneiu,

quia
,

ncc quxrunl.

cnim apud

quain inlcr sxctili voluplalea posiiiim a

viiiis

mare-

boniines

Undc
(I

el

apud Deuin bumiles graliam quxrunl. Paulus : Graiin Dei sum id quod iitm

nerc

illibaliiiu.

Quosdam

nuviuius a tlansiro

ccssisse, ei conlagionibns vitiorum illico

mancipa-

Cor. xv), elc Audiat raiinuicns sivc rriOliacbntcauus .'postoluiu iliceulein
(l.nc. vi)
:
:

sidii

Quod tuum

e*l

11«

ie-

peius

auiliat

ct

delcriuitiet causat.

Ne

los fuisse, aique ab aiuoie Creatnria discessiase, ac per boc auimarum suarum daiun.iiioiicui iuveniaae, Qiiicmiqiie ergo viiain iiiiinaculalaiti ronservare

rrpcias, inqiiit, ciiui liligio, nec ciiui llioleslia pro-

dcsidcral

,

inlra paricics

clauslri

cojilincalitr,

ue

ICquaris; ci lainen
iI.c.iiiii

si

quid

ei

aiiferaiur, siibiie

j

i

B

fnris, nisi

prxcepio sui abbalit
illud

rogcute cgrcdiaid est

uoii

recusal; periculuni perjurii
,

cum

vcl

lur,

rcmimsccns

quod spnusa,

sancla

aliqiiis

pro scipso

vel

pro alto jurct

,

nou

evilal.

aniuia in
sio,

C.uilicis se vocanli spnnso, scilicel Cliri:

Imlc

i

nii.jiiei ilur

Apostolus

quod

frau.leiu palino-

respondens loquilur

Extpoliavi i»c lunnn men,
,

luiinis, ipiod judiciis coiiiendiinus,

quo.l iia suc:

qiiomodoreindiiar illam? Lavi pedes meos
ueruip

qnomado

ccuji nosiuelipsos yiiidicamus (/ Cor. vi), diccns

inquinabo

illos

[Ctrnt. v) ? (57)

Tunica sua
tj

Sm
lottm

rosmelipsos defcndenles
iriv

,

cliarittimi, sed

dme

spousa, id est sancta aninia, sc exspnhavji,

u

j.i

{Itoni. in).

etc. Pruli dolur!

Dbi vira

oinnia cxleriora quibus oinabalur abjecil. Tunica*
sc eispoliavit, quia niundo
rcniiniiaiis, soli

rdigio,

ubi

perfoclionis
<t

inlegritas, uhi cbarilalis
?

cum

suis nbliciaiiouibiis

iiiveuiriiir fu n

en iniii

rorsitan

in claustralilins,

Dco tivere concupiscit. Pedes eiiam

qui

scipsns Judiranles

quolidie

accnsaiil, siltnmi

suns spmisa lavil, quia, iliim in sapcio otio aniiua
vivil,

jmlicisj seiiteuiiaiii
liimlii

lorniiilanl, cl assidue ciiiu pro:

opcra sua sludiose ad incniona.n reilucit, et

gemiiti ronlis rlaniaiil

Non

inties in

jmti-

quidquiil in eis

sordidum cxaminainlu

<lcpieliemlil

f

cinm cum lervo luo, Domiue
i.iiiiin

[l'ial. cxlii), clc.

Scru-

lacrymis qiiolidianis ct
lavil,
iIiiki

gcmitilius plaugil.
liliuc

1'ciles

eniin cJausirales jndicia Dei

vcra, nuu sx-

quia prarlerjia opcra qnibus per
liissuliile

iimp-

cularia. Legeiu Duiuini
lan.lo,

euslodiunl vivt-mlo, niedipuritas
;

aiidmlavcrat,

fl

libns diluil.

Pedes

am.iiido.

Vivendo,

conscicliliaj

;

lavii,

quia

peccala

lacrymis ablncns,

muRila

m

me

litaudo, pieuitudo sciculi.u

aniando, cbaritaiis
claustra-

couspeciu

di|ecii sui

apparere concgpiscit.
qnia

Ilos pc-

hcrfeciio solct adipisci. Ilabcl etiam lex

des iicnini
cst, nc,
luis
si

iiiquinarc mctiiit,
ampliiis iu negoiiis

valde sollicita

lium jndices, ct
lcge eleuim

testes

aiqne consiliarios suos. Iu
vita

implicita saxulari-

Domiui dno lestesMint:
:

scilicel
;

fucnl, inacuia lcrreiii pulvcris ftcdala, in o£iiClirisli spousi sui
vilis el

«t conscienlia

duojudices, roeditaiio

et scieulia

lis Jc-.ii

rcproba

sil.
,

On.c
quia,

dno

1'niis liarii,

amur

Dci ci

pm&iiuL Teslis coraiu
Concnrdiiin

idcino ab otio spirituali discedere rcfugii
diiin a inarinis

D

u esi coiiscientia, cor.nu bominibus vita
auiein
lit
.111 1

fluciibus, id cst

a

lupiujin sa-culi

iluii

in judicia scienlia

el

nictliiatio,

aliena csi, quasi in lnture pnsita sccinius vivit,
ll.cc igilur, ililcciissimi,

quod

qiuid diritur,

diligcmi cousideraiioiio

vubiscum agiie, hatC

iu
id

providelur.

Toia vcro

jusiilia

pradicbe legispciidct

mciiic scdula mcdiialiunc versaie, el tiiuitani,
csl
sli

ct

iluoiins

prxcedcnlibus consiljariis, hxtmduobus
lej,

lcrieuam siibslauliain qua scmcl vos pro Cbri-

mundalit lota
bi quid igitur

pendel
fioc

et

pruplielaj (iluilli. x\ii).

anmie

exspoliasiis, reiiidui nnlite.

Pcdes vettrot

in

txcuJo perfeciionis esl,
potest.

D

sciliccl

maculas Iransaclx vitx,

quiis jani lacrymis

claustralibni invnniri

Nce lainen servari
loia iuieuliuiue
divillls
ei

ct crcbrit siiigiiltibus lavislis, ileriun iiiqninare, id

poicsi perfeciionis iiilcgrilas, nisi
diligatur

esl similia

comniillere, formiilaic; cautas ei nevrlilis

paupertas. Qui euiui

ahiinJanl,
implicaiitur
qiii

guiia

princip im ne

pcrquiierc, jorgia et

n

cor apponant, gravantur curis,

contenlionca fugiie. judicjn cofitendere rcciisaic.
Sic aii puiniiiiis
p.iulu posl
:
:

»»cgoiiis. 1'ericulosa igitur

vaniiato soduciiur,
tcircnis iicruiii

1S0I1 retitiert

mulo (Mutth.

\).

Ei

posl

i

ciiimii.ilioiicin scciill,

curis

St

quit

loluerit

tecum judicio coivntet

implicalnr. Quaujrn altior ascensus,
lusior csi casiis. l>c ilio cadil

lanlp pericu-

dtrc. el litiiicam
(ibitl,).

luam lolcre, r*littauem
ilictssnui
,

pul.im

qui,

degutiata con-

Si «os igilur,
tlisciplin.im

Clinsu discipul?

templaiionis dulcediuc

,

denuo

iiullo

cogente ad
,

etlis,

Clirisli

osiciuliie,

non

foI'1111

sxrularia rcdil. Canis reversiis ad vomiluin
narlvii sivc canonicut
liiim.

ino-

vcrbis, tcd ciiam operihns b.mis. yosiuelipsot iiod
qiurr.ilis

rudicnt

ad sxcularc

nrgowui-

defcndcre, scd

daie loiiim irx.
ct

Qnanl

Uude

aii

Domiuut

m

Evangelio

Semo

Dina Pumini cst vindicta

unjcuique juxla ope/a

(3T) Crcg. iu liiinc. kic.

;

137
6na reliibuerc, vcsque
ilc

SERMO

XI.

DK acthius apost.
Animliet,
et

138
inlixrcal,

ni.inu oOieniinni eripere.

virlnlibus

qmc

ictro
ori

sunt

Jloneo igitnr vos, dileetissimi, ut amplius perquirerc studcaiis secrcln myslcriorum, quain dcereia

obiiviscens, ct in anicriora

sc exlendat;

suo

custodiam iuiponal, aurcs suas, nc maluin audiat,
claudal
tnt;
;

ronciliorum. Plns in clioro ps.nlmns canlnrc qu.tm
in

oculos suos, ne var.itaiem vidcat, avcrpro malo non
reddat,
sibi

curia

lemporalium reruin

catisas

difliniie. I'lus

malnm

en,
fieri

qua?

i

in

doino Dei diurnis ac noclurnis horis oraUoni,

vnlt paii, neniiiii infcrat,
faciat.

qux

cupit, aliis
spiriluali
puss.it

lectioni, ac divinoc contemplulioni insisterc,
in

quam

Vennn snpcr

hoec

omnia

in

bac

donio principis diversoriiin ncgoliis aiquc con-

nicnsa invcnire poterit viam, qua pertingerc

ccriaminibiis inlcrcssc. Isla cnim ad coelesiia meii-

ml ccelcsicm palriatn.

tem sublcvant,
volvnni;
illa

illa

a Deo alienanl; isia ccelcsiibns

Ad

lianc crgo, dilcelissiini, spiritnalem

mcnsam
vobis in-

animum dapibus
virliitibus

reflciunl, itla peccaiis ct vitiis in-

siudiosius solito convenite, el
telligenliani

secundum

isla Spiritualibus

onimani

deliciis saliant,

a

Dco conccssani

spirituales

ex ea

evacuani. ln clauslro igiiurmensa
divina leclio apponiiur, ex qua
reflciunlur, ne inter praesen-

cibos sumiie,

ne verbi Dci lame lassemiui in bac

piriiualis

scilicet

pcregrinalionc.

Non enim

in tolo

pane

vivit

homn,

servorum Dci menles
lis vilae

scdinomni verbo

quoil pioceilildeore l>ei(ilaltli. iv).

peiicula spirituali fame

lasseniur, sed ul

" Saneta
leri

eniin

Scriplura pro uniuscujusque lectoris

ralidius
In

ad

ceelestis

patriac

gnudia

sublevcntur.

intelligciiiia variatur, sicut

manna quod pnpulo

ve-

snnciarum Scripiuraruni mensa parvulus novilcr scilicct ad Deum conversus vel niinus iiilclligens
invenit
lac,

pro singulorum deleclatior.c varium dabai saposeilicct ini.l-

rcm. Juxta scnsns enim capaciialcm,
ligenliam
singulis congruit

blandam
esi,

videlicel ac suaveni doctri-

scrnio Dominicus, et

nam, qua ad bene operaudum nulriatur; invenit
cl

diun

sit

pro uniuscujusque inlellcctu

diversus,

iu

robustiis,

id

in

Dei

serviiio

cxerciiatus,

sc tanien

permanel unus. Exteriora

igitnr, charis-

sive divina cogniiionc perfetlius instrnciiis,

panem
cogno-

simi, vilipcndile, inleriora appelere curate,
lia

visibi-

quo

reficialur,

scilicet nliiora

pracepta, quibus ad
Ibi

contemniie, invisibilia aniatc, lcrreni principis
uisi

serviendum Deo, sludiosius accingaiur.
scil

curiam

magna

neccssilate ailirc recusate; ad

Dei

servus qualilcr a mundi recedal deleciaibi

aHcrni rcgis palatium grcssibus bonorum operuui
qiianiocius properate, atque ut
ibi

lidnibus,

dcgustnre iucipil
est

quam

que suavis

Dominus.

Ibi dicil
el

dulcis, quamquomodo pra>

eumdem redem-

piorem veslrum
silis

in

dexiera Palris regnanicm poscordis gemilu iucessan

sens ssculum despiciatur,

quo ordine Deus nc
adversus spiritmn
Ibi

videre,

cum profundo

proximus diligaiur;
conciipisccnlias

ibi

dcprcliendit asiulias alquc
et

lcr

lacrymas fundiie, quod ipse prxstare dignetnr

tenlationes autiqui boslis,
propria;

qui

cum

eodein 1'atre, et Spirilu sancto in Trinilatc

carnis.

invcnil

boua

pcrfecla vivit el rcgnal Deus
ciiloruin. Anieu.

peromnia

sascula sjj-

quxfaciat,

et

mala qux cavcat, qualiter

viiiis re-

SERMO UNDECIMUS
DE ACTIBUS ArOSTOLORUM.

Lucas evangelisla
ria»
,

et apostolicae conscriplor histo-

quod digne reprehendi possct, pnedicavit.Innocentcr ccnversalus est inler Judacos, veraciter docuit

natione

erudilus,
grinaiioiiis
cti

Syrus, arte medicus, Graeoo eloquio Pauli aposloli discipulus, ejusquc pere-

ad se concurrentes populos. Dene crgo Lucas prius
se
et

comes individuus, gratia Spirilus sanEcclesise

facere

sermonem
;

dixit

de his qus Jesus faeerc quos ad do-

coopcranle, a pucriiin fuil easlissimus. ln ininascentis

docere ccepil

quia discipulis suis,

lio

Tbeophilo (38) episcopo
:

condiscipulo sao loquilur, dicens

Primum quidem D

cendas universas gentes missurus erat, inio omnibus Lcclesiac rectoribus, pcifectionis formaui tr,buit. Haec
est

termonem

feci
el

de ommbus, o Theophile, qucc ccepit
decere usque in diem, qua prxcipiens

forma eeclesiaslicse
prius

religionis. ut

Jetut "facert,

quisque

praedicalor
;

studeat

bene

vivere

,

apostolit per Spiriium sanctum, quos elegit,
tus
esl (Act. i).

nssump:

deinde bencdoccre

ut quos in fidc gencrat verbis,

Nolandum quia

prius

dixii

quw
quia

nulriat excmplis. Incomparabililer ergo Dei et bo-

ca>pit

Jesus facere,

dcinde subjiinxii, docece

;

minis Filius

iu

boc mundo

vixit, et saluhriier

ad so

videlicei ul pcrfectus doctor prius fecit

qux

postea

confluenies popuiorum turbas docuil, ae ccelestis

docuit. Sine ninciila vixit, et sine inendacio dotuit.

verbi panc siifficienler rcfecit. Vsque in

diem qua
elegil,

Nulluni

in

onmi

vita

sua peccatum fecit,
,

nibil

perSpiritum sanclum pra-cipiensaposidis qucs

inccrium est (38) Quis hic fuerit Theopbiliis sed adlmc incerlins an episcopus ct Lucae condiscipnlus; quam uliiinam appellalionem nullus inlcr-

ut viderc csl apud Maldonaiuin el Calinetiuin ad cap. i Evnng. sccunduiii Liicam.
,

pretum commemorat

Patrol. CCIX.

i:o
praedicare

S.

MAilTlM LECION. SF.RMONF.S
creataras
,

DF.
:

MVF.USIS.
immobili
el

14«
inconcussa finr.itate soct

evangelium nnsui

i"n

calum,

bines

i

t-tili

uule descender. i, auumplu% eu. Paucos elegit, per •luosmulios acquisiviu Elegii pauperes, per quoa sibi subdidil divileset poieuies; bumiliavil supcrlios,

lidata, speclai

nanfragium Ju l.corum

lueretico-

rnni

,

el proccllas omniiiin

qus
Nec

;

ircninferuntur.

Q

ix, si

lundilnr fluclibus, fiangil inmcn ipsa fluullis

reprcssil claios. striwi lyrannos, ci su.e Qdei

ctus, ncc ab ullis lYangilur.
haeresis

lempeslalibus

jngo subjccit omncs ad xlcrnain viian» prsdesiinatos.

cedil,

nec

ulli

venlo schismaiis commoia
id

Iudoeios quippe et limidos elegii.perquos Spilituin sanctum, oi prsediclom cst, ad pradicanduni
ad lolerandas perversoruin perseculioues

SUCClinibit. Pertcndil
esl

aulcin usquc ad Sidoiiem.

usque
in

ad geniiuni populos perveuil. Lc^itur

ilocuit, et

cii.iin

Evangelio
,

indc assumptos

e^se aliqnos
sarpe ilo-

roboravii. Lti<|>ie apostoli Doniini noslriJcju Cliristi

aposlolorura
cni-se.

et
111

in ipsis

loes

Dominum
:

liineh.iin, (|iiainlo

nec pr.cdicaie, nec exlia

li-

Unde

Psalmo

dicitur

Principet Jnd.i,

men dorous meiu Judaeorum pedem movere audcbanl. Et prxdicare, uisi cos divina gratia iliuslrasset,

duces eoium; principcs Zulu^on. principes Nepkika*
lim
(1's.al.

lwii). Ac

si

aperiius dicerel -Primcipe*
esl,

quaiiier poleraul

,

qui

litteras

elgenlium linguas
tunc aposlolis prijj

Juda duces eoruni,
vidi licet

id

principes

Bdei, sancli

ignorabanl

? lu

eisdcm quippe

aposloli,
:

erunl duccs eorura qui

sunt in

iliva Ecclesia lenera, limida, el iuJicla consiste-

Ecclesia
spei
;

Et

principes

Zubulon,

id

esl

principes

bat, sicul
ris

inullo,

antca Salomon in Cantico anio,

Et

principet Kephthaiim, scili;ei chariiaiis;

sub persoua

spotisi

videriccl

Jcsu Cbrisli

,

qu.c cbariias diciiur dilataiio,
sic

pnedixeral.
Soror, iuquit, noslra paivula
bet (Cant. vnl).
esl, et

quoniam in ckarilaie quidam corum exlendebanlur, ut eliam pro inl-

ubera nonna-

niicis oraient.

(VJ)

Sororein

C!:rislus Ecclesiam

Sequilur

:

Mauda beus

rirtuii

tuic

:

ccnftirri,

vocal

,

qui

dc ipsis

aposuilisdiccb.il: ln.dniie
ibi

Deus, hoc qitod operatus es in nubis
dicerel: ilanda Deusiirinti
iitcr,

(Ibiii.).

Quasi

\rnlribus meis ul eanl in Galilceam,
y.Maiih.
«*t

me

videbunl
erai,

sciiicct
in
id

ut le be-

xxun). Sororatilcni parvula Ecclesia
uon babcbal, quaudo in
solis

ne licanl conversi fiJeles per aposioloa

ecrlesn*.
esi

ubera

apostolis

Ac

si

dicalur:

Deus Pater, manda,
sciliccl

coniincar-

consistebal; quia nec >e ipsam nec alios iacle pra>
nicalionis nutrire poterat. QuiJ Pclrus
aliis

ineiida,

rinulem tunm,

Verbiim

liinni

pixJi-

natuin,

quod

esi virlus lua.

Unde Paulus: Chrisius,
i).

carei,cuin se discipulum Cbrisii
101(40)

iu
,

nnius ancil-

inquil, Dei

rirlusest et Dei sapienlia (I Cor.
illani,

Vel

vocc delestando, jurando

csse

negarei?

niauda virluti tux benediciioneiii

ut pcr vir-

yMuith. xxvi.) Parvula ergo Ecclesia erat, et ubera
iiou
uiia

babebal

,

quia pnst Chiisti

resurreclioneui iu

douio iuciusa, iuter persecutores suos uon dico

luicm luain omnis fial benedictio. Vcl manda viriuC icm luam, id est cliariiatcm quam babuisli erga hooiines, quoniam cum adhuc pcccatores essemus,
Chrislus pro nobis n:ortuus est. Itcrum dicit: Cca-

pixdicare, sed el videri liniebal.

ltetum Uei ei Virgiuis Fiiius subjungil, dicens

:

firina,

Deus, hoc quod opcratus es in nobis (Rom.

v)

;

Quid fjciemus sorvii
uuendu
tamdciii
Spiritiiin
illos
est ?

nostrte in

die

quando

aito-

iJ

est
;

gratiam illam

quam

nobis allribuisli, confir-

(Cani,

vm.)
,

Allucutus csi Clirislus

ma

id

est siinul nobis et genlibus lirniam
in

reddc,
;

sororeiu

suaiu

quando super aposlolos

incipiendo a templo tuo quoJ est
cniui

Jcrus.ilem

ibi

sanctum

misit, ct iu inierioribus loquens,

vcrbum

Uei

prius prxJicaluiu est. S. d quia

omnes

imindi loquelas multiplici distribuiionc

excxrati JuJxi

illud

humiliter suscipere nolucruni,

ilocuil, ct

ad loleranda adversa roboravit. rcrfectus

pncdicatorcs, scilicet saneli apostuli, conversi suni

<|uippe prxdicalor essc non poteril,qni tuuet prx-

ad gentcs. Confirma, inquit, o Deus, quod operaiut
es in

dicare boua

qux

didicit;

sicut

ncc indocius, qui

nubis;

nani

si

confirmaveris,

reges,

id

est

pr.cdicare prxsumil ea,

qux

ucscit. Roboravil ergo
id esl

apostoli tui, afferenl ttbi muncra.
ret tibi

iNam Pelrus offe-

Dei Filius el docuit discipulossuos,

Ecclcsiam

conversos ex circumcisione, Paulus ex prx-

suam, ui bona audactcr prxdicaiei. el mala paiien- „ puiio,
icr toleraret.

Thomas Indos, Jacobus llispanos, Mnlih.cus A.hwpcs, Joannes Asianos, Marcus jEgypiios, ct
|l

Qund bcne Jacob palriarcha prxsignabat,
Zabulou
iiniiiii

cuin
:

quisquc sunsquibus prxdicabit.
.

suiiin

benedicens, ligurate Jicebat

Alitcr

:

Piincipes Juda

duceseorum;

principes

Zitbulon in littore maris hubilitbii el in slalione ua-

Zabulon, princiyes Scphihalim. Casaiodorus per hxc
noiniiia

tium (Gen.
lissiiiiam

lix). (41) Zabulon, qui inierpreiaiiir

Lribuum Christum

cl

apnsiolos ejus indicat.
his

habitaculuin lorlitudinis,

Ecclesiaui siguiflcat for-

Augustinus: Forsilan enim ex
aposioli, et
isli

tnbubus luerunt
in Ecclesiis

aJ oniiiem
liltorc

passionis

loleranliam.
et
in

Uxc

sunl duccseoruni qui

habital

in

maris, babilal

staiione na-

bencJicunt Dcum. SeJ niagis placel scnsus qui colligitur

rium

:

ut crcdenlibus

icfugiuin cl
Ila-c

pcriclitantibus

ex inieipretaiionc nominum,

qux

convenit

isleiidat

verx Cdci porlum.

conira

omnes

lur-

Ecclcsix. JuJa cniininlerpreialur confctjio, Zabulon
possitlerel oni nee anle

(39) Crcg. in hiinc loc. (40) Aptiasime
<.i"ig.

vocem

osliarice ancillcr subrii

lib.

ivn Mor., num. 48

:

s.erct.
1,41,1

Eccequittu tiiisett ad tentandnm ptrsona rtquititn, ui uperie ytodereliM (/niiiua cu"i iimom infiriniliu

Lsid., Qiiasi. in

Gen

,

cap. 31.

; ;

;

Ul

SER.MO

X!.

DL
,

ACTIIil/S .VPOST

m
el

habitaculum(orii!Uilini$, Nephihalim dilatdiio

qua:

A

Ei or/o primaics, apostolos vidcliccl
cacterosque novi lesianicnti

evnngelistas,

principibus Ecclesiic conveniunl. In marlyriis

namlali-

doctores;
ei

Ei

pnscem
in

qne primaesi confessio, pro qua quidquid acciderit,
furtiler loleranilum esi.

lerram,

id

csi,

lucerabunl

vastabiinl

Assur

InJe

liniiis

angusliis,

g'adio divini sermoiiis, qui missus e>l in icrrani, ut
dividat duos iu ires.

ludo sequilur inprxmio;

cl csf. Ibi sunt principes
;

Vasiabunl el lerram Neinrod
prxdicaiionis
Ciirisli,
id est a

Juda,

iil

cslconfessionis

principts Zabutoii, id csl
id esi dilala-

iu lanceis ejus, id esi jaculis
qili

fuiiiiudinis; ct principes Neplitlutlim,
lionis.
:

esl

p.ix

noslra; El tibcrahit nb Assur,

Vel

it:>

ui

agatur de tribus virlutibus,

quse

di.ibolD populuin
rniiiius,

s guiiicaniur

per bas

nominuui

inlcrprelaiioiies

sivc

suum. Nemrod inlerprelalur tytcnlatio dcscendens. Isie enim prior
in

quia confcssio csl in
in chariiale.

lidc, furtitudo in spe, lalitudo

arripuit

insuciaiii
esl

pupulis lyraniiidem, ci ipse

Et cst sensus: henedicile

Z/eo,

\o»dieo,

ag-ressus

adversiis

Dcuin

impielalis

aulili-

potali de fontibus Israel, id est pol.iti

dc ducliina

care (42) lurrcm,significans

illuni qui dixil: et

Ponnm

aposiolorum,

siciil

dccel; quia

ilii

suut principe»
id

srdem
(Isai.

mcam ud
xiv).

aquilonem,

ero similis Allissimo

Juda, principes Zabulon, principes Scphllialim,
eslprincipes lidei.spei, elcharitatis et
lii

Ncmrod eliam

leniatio desceiidcns in-

suut duces

coiuni qui suni in Ecclcsiis; ci pcr boc

quisque

"

terpretaiur, ii siguifical illuni qui ui fulgurde.ccelo cecrdli (Luc. x), et quasi venalor inler beslias scmcst

eorum

est

Benjamin,

id esl filius

dcxtera:; adoles-

ccnlulus, deposila vetustate malitias ; in ntentts excessu, id esl in
ir.enle sursuisi

per versaiur. Infrucluosa ligna lusirat ct salius, id bomincs bonis operibus steriles. Sane.ti auicm
\eteiis et novi tesiamenti doclorcs, pairiarcha: scict

invecia. Ibi

Benja-

inin adolescentutus in mentit cxcessu. Cassiodoius:
Ibi, id

liiet

prophetx, nposloli

ct

cvangelislaj

a

Deo

csl

iiiler

Ibnles

aqua: viv:c, boc est
id est

inler

iuissi, terrani

yaslant diaboli argueniis ct leniaiiiis,

aposiolos vel in Ecclesiis est Benjamin,

apo-

et iia liberat
cjitstleiii

Deus populiiin siium de manu

Asstir,

stolorum novissiimis. Adelescentutus,

id cst

novis-

sciiicet diaboli ciipieuiis calearc

lcrminos

sime assumpius, qui fuil de tribu Benjainin. tnde Benjamin lupus rapax, niane comedet pra>dam, et vcspere dividet spolia (Cen. xux), Dic esl
dicitur:
|

Isracl, id est sanclx Ecclesia;. Ei quia idein malignus bostis destruere niliiur Dei fauliliam, a Cliri-

sio el a ministris ejus vulueratur, ei

bgaiur sccuu-

Paulus, qui

mane

sua: a?latis sanclos perseculusest,

dum

Evaugi liuinin domiiin suam.
dicil
:

6ed vespera suaj conversionis ad
bolo erepta divisil per diversa

Deum

spolia dia-

Iteruin

Et erunl

reUqiiia!

Jacob in medio

officia.

Auguslinus:
f.
'

Ipse est in menlis excessu, ineule scilieel aiienaia

HMnlknn aa_aa«a ut a sensibus corporis, ...
..

.... A «.l n quando raptus
.

.

fuil

usque ad

-

_

»

r
*-*

populorunt muliorunt quusi ros a Domino, et quasi stitta>superherbam, qum non exspectat virum, et non
i,....... prastol.iiur fitios
.,
.-

/ .-,

,'

*.'..'.._

homiuum
.

f. , ..

I

.

•»'

i

{ilich. v).

»

Quod

*\

.

.

in

tri-

terlium ccelum

,

vel in mentis paVore.

Dominus nodia-

bus pueris

bistoiialiler faclinn

legimus, boc uni-

sler Jesus Cbristus in litinc

munduin veniens,

vcrsaliier iu oninibusgeniibiis doclrina apostolorum
fecit

boli vires confregit, et discipulos pcr

quos Ecclesiam

(Ditn.

111).

Et quasi

sliltir,

inquit,
viruiu,

super Aeiid cst,
:

juam
cuit
los

docuit, de buinili conversaiione elegit. Prius

bam, qua; lierba non exspectal
prars:olatur filios

II;

n

per palriarchas elprnpbetas, ac legis doctores do-

exspeclal auxilium liominis, nisisulius Dei
Liheraiis ergo nobis
diaboli |>er

El non
coelis.

synagogam; ad ultiinum vero sanctos npostoeorumque successores, deslructo mortis priu-

hominum, sed Filium Dei de
de Assur,
id est

de potestale

cipe et aiterna pace concessa, docuitsanctam Eccle-

Deum, qui conira eum

suscitavil sc-

siam.

Unde Michoeas propbeia
erit

iniroducil

Dominum
Cliriin

ptein (45)

loquentem, quasi vere
et
sii.

pax sancta. Ecclesiie, adventu

pastores, palriarcbas videlicel el propbetas, apostulos ct evangelis'tas; lunc reliquia.
el.

odo

quod

facile conicreiur diabolus in

Jacob, aposioli scilicet et primiiiva Ecclesia,

qiia.

Dical ergo omnipotens Deus qui trinus esl

ex Judaeis

habiiil

nitiuin,

erunt

in

populo quasi

personis, et in deilalc unus

ros ad exstinguen Ja ignea diaboli jacula in cordibus

Suscitabimus, inquit, super Assyrium scptcm paHores,
et

D ''ominum.
genlibus in

Sequitur: Et
ntcdio

erunl reliqiiim Jacob

iii

octo primates. Et pascent terram Assur in

populorum
et

mullorum, quasi

lco

gladio, et terram

Nemrod
Ac
si

in lanceis suis
;

;

el

libera-

injumentis sylvarum,

quasi catulus lconisin gie:

bitpopulum suitm ab Assur
tenerit (hlich. v).

et

pax

erit

intcrra
:

cum

gibus porcorunt. Quasi dicere;
siuli, et inviucibiles

Forles eru'it apo-

Deus Pater diceict

Ego, et

in

passionibus, quasi eatulus
leo et calu»

dileclissiinus Filius

meus, mihique coaelcrnus, quem

leonis in gregibus

porcorum. Chrisius

ante omnia saecula ex uiero ante luciferuni genui
et Spiiitus sanctus nobis consiibslanlialis suscitabi-

lus leonis boc detlit aposlolis, ui sicul leoui
lest resisti in
sioli

non po-

raptu jiimeniorum \el ovium, sie api -

mus

super, id esl contra Assyrium septem paslores,
scilicel

liberali

de

manu

Assyrii,

id est

d.ab.di,
id

r.i-

omnes
veieris

pairiarcbas et propbetas, el sanctos

piunl el sepaianl

ab inlidelibus jumeuta,

est

lesiamenti in quo Sabbatum ceiebrabatur

simplices ut salventnr.

(42) lta lsidor. lib. vn Etyni. cap. A Lupide ad cap. x Gen. ait : Nemrod fuil auclor, iuceittor el condilor turris. S. Aug., lib. xvi l)e civ. Bei, cap. i Erujebat (Ncmrod) runi snit populis turrim caulru

Dominum. Sed videasbac de
iuclii

re dissertalionem C;d-

De

lurre Uabelicn.

(43) Forte bic
inim/ilesj.

legendum

:

septem pasiores

ei

octo

S

DE DIYERSIS. «ARTIM LEGION. SERMOXES
, .

•« dmn ?
cognc-

.,

Cbristi m.bies. taviw ibiles

sar,

c .„

,

aiionis l.ella

deKrendii, qni possnni

^^
te.tl
.

q||isc i„ n i ae

TriniUUqua- Den.eM. perfccic
voro
cst.

l

,1

^
,

™r, B ..r«il. J«*«ac tubis superav, ci lampadibus conlra Mad,.,n,US jam Gedcon crgo, n,..U,nd„.e,..ad l 1S conU,.dcro l .e«exerci

arnm. eum M.dianiUS U00

*"

''

NoUndum
-

q»ia islc ireccnanus

nnn rrns

quse crucis spein T..u liitcra coniinelur,
si

^
ca ,
ire

cii-m teiifi. Cui

snper uensvcrsam lincam idquod

.

raquas.,auser,,.ren,
,,,*.,,,,
'

l a.,tcs rirece.. i'vi-.a.,..,nn,odo.q..,> ,nsit.Cu,. ,s< c,cou l
;

u

ua qnos flevis gen.l.us a producere.. o.nucs remov.l. Cl COnfliclU conspcxil, . be..urum

adderetur, non jam crncis specici, in cruco. c.ninct. iste irecen.orun, ipsa ciux essct. Quia crgo scd litienumcnis in lau littera coulinclur, el pcr lau
ostendilur, r.un, sicut diximus, spccies crucis

non
illi

m.n.cl la-

immerilo

l.is

treceni.s

Gcdoonem
:

seqi.eniibus

designa.i siinl, quibus dicilur
Btnire, abneaet

Si oui» tult post

BU

pergit.cosqueuonarims, scd

;

; lub.s

".

armavi.. Na.n sic... c .a.npad.i.us

.cnptum

:l

acceiJ /«-!»-« *»"-'
'

'"""

•'•""'V'
»0.

et unwipsum, sequaiurme{NuUh. xvi). Qui sequcnles Clirisium acrius scse d >tanto verius crucem lollunt, quaulo cbaril.lis compasiv.ant, el erga proximos snos

et tollai

ermcem suan,,

»*P C
tei
„,iii

. f. ;..<• tuhavum fi >»<" lubarum Wlamvadcsque appar«cr«nl. lcmti liostes, . lampadarum coruscalivne

Dnde pcr Ezech.elem propbei.m n sione crucianiur.

^

_

^

illinc

(Eteek. ix),

gcmcntmm

^ ^^ ^

pinnm]Mnm

videlicet et doleniium. V«l

"

pV^aan,cdiuindeduci.ur ? A„.n,ca,c
quod Rcdemplon. nosir.ad-

ceru

in bis irecentis,

qui in tau lilttra coniineniur,
fcrrun. bostium crucis

hoc exprin.itur, (,uod
tuperelur.
Ducli

ligm

studuit, u bis praptieui

iUqoe sunl ad fluvium,

ut aquas

t:.nc:,radi a :e dcsignavit? Talia
,na

bo.umi..asubGedeoneduc e puq«« UUc n.m.rum acta sunl,
non reccdui.l.

genibus b.usebibereul, et quicuoque aquas flexis sunl. Aqnis namrunl, a be.lica expcduione remoii

U.o.uagisusumpngnandi.ranseunltai.toan,-

Ls
cniin

a

propl.ctautis tnysterio

Qm.
|.rx-

que doeirilia

iniclligilur

SapL-nlis; sUnluin aulem

[Id. siante autcin genu]

recU operalio designatur.
prohib.li reccsscrunt,

unquan, cum

ad lageois «i lampadibus

yni crgo

diini

aquas bibunl, geiu.flexissc pcrliiben-

arma veniens. lium veuil? Quis conira [ridicuU] nobis l,ac ruil? Hidiculum
lorcni. si terrib.lia liostibus

arma dcscprorecio

tur, et a be.loruin
hi

cenamine

sunt qui docirinam

cum

opcribus reciis non luufluenia bauriunl, ul ne

non

fuisseni.

Sed T.CW-

.IWSUnlc, didicimus, ne Gedcon namque ad prasunt, perpendamus. racu de sigual advcnium. lium vcuiens, Redempioris
ia isu

parva esse

qus

liuni. Qui vero

docttii.se

qimquam

in pravis

c

^ QMM ^^
isie,
tuliis,

c0))|ra

operibus canuliier inflcctaniur; n |i0Sles fidei ad ptx
\

M

pergnol. Vadnnl crgo

cum

tubis ct

lagenis

q.»a
;

Kiira.. ToHiie porioi, pincipes, ,.uo scriptum csl:
et

deuimim, ,ortw a-temales ;
lit
:

et inlro.bit

rex

gton«

ui diximus, tuil ordo
intra

praeliandi.

Cedueruni

,Psal. xx...).

Ucrum Quii «<
(ortis ct potens
:

»U

resglon*. Do-

lagenas missae

mn us,

soUccl,

Dominus potcns'*

lraciis vcro lagcnis,

sunt l..iopadcs,|conostens* sunt lampadcs, quarum
bosies

.ncclio (lbid.).

opeic, sed ctiam

solum UicRcdcn.ptorcm nostru.n non namnominc propl.euvil. Gedeon
Doinii.use......

coruscante

luce,

lcrriii

fugam dede.unt.

Designatur itaque

in tubis

clamor pradkalionum,

.linierpreiaiur.circuirMi» ntco. omnia circumpleciilur, et uer inaiesiaiis poieniiaiu graliam iulra utc.um un.cn pcr d.spcnsationis uiero, Quid ergo esl circuiens .» Vng.nis iei.il. uierum fu.t Ueus Cl.rislus iutra
lllsi

ct sanctoru.u aposiolo.un, scilicet, evangclistarum, miraeulorum, in lamp.dibus clarius mariyrum; i„ lagenis

vcro fragi.ius

corporum. Talcs quippe

dux

nosicr Jesus Cl.ristus

secum

inilitcs

ad pral.un,

quia om.iipoicns

duxit; qui, nioiiendo proslen.crci,
r.iis,

despecU corporun.
,

salute, l.osles suo*

coruinquc gladios nou »r-

el exira muudum rcr per infirmiuiis .ubbUntiaai, Det ;upoleuiiam? Madian interpretatur

scd

paliciili..

supcrarcnl. *rmali cniin venc-

umulUlis
ilicium.

^

repellendi el destruend, csUlenitu bostes cjus dc judic.o jud.vitio repellcntis, scd b cni, noii de

cutii

furi.

ldeo ergo

canuir; quia

alieni a gratia

HadiauiU) Dei judlcium voKedcmptons jusiam

ad prxliu.n mailyies iio^lri mriiiil sub j.idicc suo sonuernni, .Ihiii lagenls, el lainpadibus. Tobis bis, solvenda iu prsdic.nl, lagenas coufregeruiil, dum gladiis cxponunl, passionibus sua corpora, liosli.ibns so.utione.n corresplenduerunl lampades, eunposi bosies In fumiracnlis eoruscanL Moxque

porum,

in vob.bulo no.ninis d.mn.tioniS causa.n etia.n trecent.s vms Contra bosics Ged,:on cum irabunl. treccnario nuiucro (VJ) xadit ad prxliu.n. Solel in pcr (40) pcrrectionis inlell.gi. Quid crgo

gam

vcrsi sunt, qui.

coipora iuiraculis
li.atis

duni luouuorun. inariyrum coiuseare conspicinnl, lute \cin.pngnavcronl. Ceci;

confracli sunl, quain

plcuitudo

nerunt ergo tnbis, ul
fra, lae

hgcnas rrangcrcniur
;

lageme

ireeenari

lumerum,

uisi

pcrfccta cognitio Trl-

BiUlU dcsignaiur J tum
sler adversarios fidti

quippe Rcde.uplor nodeslruil, tuin l.is ad prxdilns
6.

lampade*,

apparuerm» Snnl, ul lampadcs apparcicnl l.osies veriercniur, id e-i .» in rngam
u.

eorum corpora pradicaverunl marlyre», donec
(46) lbid
,

(W)l-i>!
^45)

.

tdn

,

Quccst .nJudic. cap. ceulcnario.

per ler Juctu.n cciileiiarium.

;

Ui
nioi le

StllMO
solverenlur
;

XI.

DE Al.TlBlS APOST.

i.r.

corpora corum

in

niorte soluta

\

quippe suo lerra conmiota

est, cuni plebs Israeiilica

>unt, ul miraculis
raculis,
iil

coruscarent. Coruscaverunl ini-

deJmlxx Bnibus
siilnli

evulsa, colla gentibus subJidit,

qux

liostes

suos ex divina luce prostcrncreiit. antc lagenas,

auctori recusavii.

Qux
in

scilicet terra

quendaui
pcr-

Ei iiotamliini, quod steteriini liostes
el fiigrruni

columnas habuit,
legis,

quia

sacerdotes et phneipi-s
ejtis

anle lampadcs, quia niniirum persecu-

doclorcs aiqitePbarisxos, ruiiura

lorca sancl:e fidei prxdicaloribus adliuc in corpore
positis reslitenint,

tinacix structa surrexit. In ipsis

namquc

lillcrx

post solmionein vcro corporum,

xdificium tenuii, et Iranquillilalis sux tempore ia-

apparcniibiis miraculis in

fug.im vcrsi
a

snnt, qnia

criGciorum carnaliuui, quasi supcrinipositx fabrica-,

pavore contriti [Id. conlerriii]
lium

persccuiione fideillic

onera porlavit. Scd Iranslaiis montibus columii
uec

<:

cessavcrunl. Intiiendum cst ctiam quod
csl,

ccncussas sunt, quia subdiictis a Judxa apnslolis,
ipsi

scriplum

quia

in

dcxlera lubas,
,

illic

lagenas

vivere in

illa

permissi suni,

qtii

ab

illa

aulem
j>ro

in sinistra (enuerniit

qnia Cbristi mariyres
cor-

magno lialmerunt prxdicalionis gratiam,

puriun vero ulililaicm pro minimo. Quisquis enim
plus facii utiiitatem corporis,

Dignum quippe erat ut lerrenam patriamsub3Cli perderent, cujusamo.c nequaquam suut verili ccelestis pairix milites impuvilx prxdicalores expuleriint.

quam gratiam prx"

gnarc.

Sed

expulsis

sanctis

doctoribus,

Jud.r.i

dicationis, iu sinisira liibam, in dextera vero lage-

fundilus torpuit, et justo judicautis examine.
erroris lenebras oculos mentis clausil.
Ittic
«

nam
esi

tenet. Si

enim

piiori loco graiia prxdicationis
uiilitas

Undc

el a

I-

attcnditur, et poslcriori

corporis

,

cerium

subdilur

:

qu

:

a iu dextris liibx, ct iu sinistris

lagenx (e-

Qui pnecipit

soii, el

non oritur
ix).

:

el siellai

claudil

uenlur.

Ut ergo snpra dicium esi, Chrisli milites,
et

quasi
in

sub signaculo (Job

Atiquamlo

namqiiu
ett

apostoli scilicct

marlyres non mala

inferendo,

sacro eloquin solis noiiime prxd.cjlurum qualilas
sicut pcr Juanneiii

sed

patienlcr

adversa

tolerando, miraculis

coru-

designalur,
sol

dicimr : Facius
vi).

scando, pcrsecutores Eoclesix vicerunl.
llo: diviua gratia a

sicut

taccus citicinus
sol sicul

(Apoc.

iu

cxircimi

Judxa

expelli permisil, et ad
fecil,

quippe tempore
qnia

saccus cilicinus osiendiiur,

gciiiiuin

populos Iransmigrare

sicul beatus

fulgens vila

prxdicantiinn, anle reproborum

Jnb inler cxtera niagua
Dei considerans, dicil
scientnl
:

et inenarrabilia esse

opera

oculos, aspera et despecla moustraiiir. Qui stella-

Qni

irantlulil monles, el ne:

rum quoque
illuslrant.

claritale figuraniur, quia,

dum

recia

(Job

ix).

Gregorius (47)

c

In

Scriptura

prxdicatoribus prxdicanl, lenebras

nostrx nootis

sacra inonliiim

nomiue prxdicamium

alliludo si:

Uudc
diciiui

et
:

subtraclis prxdicatoribus, per
Vroliibilte sunt tiellaj

gnalur

,

de quibus per Psalmistam dicilur

Susci-

q propbetam
(Jer. hi).

pluviarum

piant mnnles

pncem populo

tuo, et colles justiliam

Ad

litlcrain

vero

siella;

pluviarum suut,
pluvias gcnerani.

{Ptal. lxxi). Electi quippe
trix non iminerito

prxdxalorcs xiernxpa-

Oriun, arciurum, et byadas,

qnx
in

monies vocantur, quia pro vitx
ct coelo pro-

Quia vero per diem
noclis iiradiant;

sol

fulget, slellx obscurilalcm

sux

celsitudiue

ima lerrartim deserunt,

plerumque

sacro eloquio diei

pinqui fiunt. Sed uioutes, scilicet prxdicalores Dous
iraustulit,
id

appellatione

xtcrna palria, noctis autem noniinc
Pixdicatores ergo sancli, ct

esl a

Judxx obduraiione

subtraxit.
:

prxsens

vita signatur.

Unde
en

recte iterum per Psalmistain dicitur

Transcordc

sol noslris oculis flunt,

cum

conlcmplalioncui nobis
slellx in lenebris lu-

(eruntur inontes in cor maris (l'sal. xlv).
iii

Iii

verx lucis apcritint
cent,

;

cl velut

maris nionles translati suut,

cuiii

prxdicaulcs
intellectum
in suis Aoti-

cum

per aclivam vilam proluiuii, nostris nc-

aposloli a

Judxx
:

perlidia

repulsi, ad
ipsi

cessilaiibus lerrena dispouuul. Quasi iu die ut sol

geutiiium veneruni. lnde

quoque

corUscant,

cum ad conieuiplandam iuicrnx
meiitis

clarita-

bus dicunl
Dei
;

Vobi* oporiebat

primum
el

loqui

verbum

tispatiiain,

nostrx

acicm

sublevanl; et

ted quia repulislis illud,

indignos vos judi(Ael.
ipsi

quasi stellx iu nocle resplendcnt, quia el

cum

ter-

easlis ccterine viUe, ecce

comertimur ad genles

rena aguul, offensurum nostri operis pedem, exeiu-

xm). Se.dl.anceamdem translationein niontium
nescierunl, qui in

D

Domini furore subversi sunt.
Hebrxi aposlolos
pelle-

P l0 suse rectitudinis dirigum. Sed quia expulsii prxdicatoribus, non fuit qui plebi Judaicx in perfi-

Cum
renl,

enim de

suis finibus

dix sux nocic remanenli,
lionis osienderei, vel

vcl cluritaiem

coniempla-

lucrum se fecisse arbitrali
justa

caiionis
ritis

siinl, quod prxdilumen amiserunl. Exigemibus quippe me-

activx viix lumen &perirei
subtraclu
pravitaiis

veiilas,

qux

lianc

repulsam deseruit,
merito
:

animaihersione percussi, lanlo

inlclli-

prxdicalionis lumine,

eam sux
Qni

geutix errore cxcati suni, ul quod lucem perderenl,
Iioc

excxcavit. Rectc crgo dicitur

prcecipil soli, ct

esse

gaudium

putarenl.

Sed, repulsis

non oriiur

:

et

stellas

claudit quasi tub

signaculo.

aposlolis, per

Romanumprotinusprincipem, sciixet
in

Oriri ei quippe solcin uoluit, a

qua prxdicantium
clati-

Titum Judxa deslruilur, alque
sparsa dissipalur.
cte subjungilur
ti
:

cunclis gentibus

animos divenit. El
sit; quia

qtiasi

sub siguaculo siellas
stios

Unde

et translalis

moniibus, re-

dum

prxdicaiores

persilentium inlra

Qui commovet terram de loco suo
conculientur
(Job
\\j.

semetipsos rciinuii, cxcis iuiquorum sensibus coelestc

columna? eju»

De

Ioco

lumcn abscondil. Pensandum vcro

est,

quia

(47) Lib. !i Slor., cap. 2.

413

S

DE DIVERSIS. BARTINI LEGION. SERMOSES
s.
,


q.ii

Hos uivini.biles CbrisU
a pos4nlosetm»riyr«,Ged

miiiies,

s

Bci iicei

\ calionis

l.ella

descendil,
.1.. cle

posBMrt divina cogno-

W

.rorUss.

Sset
,

ann.s, sed an Madianius non superav. (Jnd,c. lampadibusac lubis

r

»v.rorH

qui sci.inl secre, „„; c,.;,„,i

Triniiaie nua? Trii.ilale quac

Dcus Dc.s
islc

perfeclo est, perfeetc

quia sentire. Notandum voro cst, ni.mcms in Tau litlera coniinelur,
ci.iii tenel.

treccnarius

quse crucis spe-

conlra Madun.us v„)(U).Gedeonergo. cnm jam
,,,'icarc

Cui

si

supcr uaiisversani linearu idqund

,

,,,urire
,

mull.iud.nem ad conienderet, el exereitus aquas omnes quos Beils gen.bus ella produccret. confliclu reu.ov.l. et conspexit, a bellorum
ireceuiis viris

non jam trucis specics, in cr.icc cininci, adderciur, ciux essei. Quia crgo iste trcceniorum scd i|>sa

numcrus
iinmerito

in lau liitera

conlinciur, el pcr lau liue-

Cum l.is Gcueonad husaqnas bauseranl. remansU. sed wbis. el laii. eosque non armis. pnelium i»er B amuvii. Nam sicu. scnplum
cuis

um

unlummodo,

qui sUntes,

mani-

oslendilur, r.im, sicul dixin.us, spccics crucis
l.is

non
illi

ireceut.s

Gedconem sequentibus
:

designali sunl, quibus diciiur

Si ouis tutl post

m*
el

vcnne, abnegel temeiipsum,
sequa lur me(Uallh.

el lolial

erucem suam,

ac

lan.pa.lii.us

xvi). Qi.i

seqiicnles Christum

esl

.(«i.mi tampades miterunt
tn

inlra

iagenat,

«I
ei

Jas
Hs,

dextera, tagenas in

siniara tennerunt,

lemenies ,uper Iwsles suos eominus El hme tubarum »otampadesque apparuerunl.
,,{,«,

concmerunl /u

dalanto verius cruccni lollunt, q.ianto acrius sese n.ant, et crga proximos suos chariialis co.npas-

^

^^

^^
hoc

crueialiuir . u, )(] e pC r Ezcchielem propl.cia.n
_

i«i« e
*

u»»«d«r«m coruscatime temtt
.

hosut,

J
'

B

r^«r«.«»«.Quidhocesl,quodUlebellum
propl.eiam ad
<„,i.„.;nir? An indicaie mcdium dcducitur? A» md.care
.:

rirorum]*orum super frontes stgnatau (up(r (ron(cf [Id. rirorum }^ orU m Vel (Ktecn. ix), gementiuin videlicet ei doleniiuin. cciie in liis Irecenlis, qui in lau liltcra coniinenlur,
.licilur
:

^^

^

quod Redemploris i.os.nadnobis propheia studuil, duce puilla sub Gedeo.ie vcntu... contra diabolum

T

expriii.ii.ir, (,uod

fcrrum hostiuin crucis ligno

aquas superelur. Ducli iuqne sunt ad fluvium, ut bibercui, et quicunque aquas flexis genibus bauseruul, a bellica expediiiouc remoli sunl.

nimirum gna dcsig.iuvit? Talia illic ainpugnandi transeun. tanto quan.o magis usuu. reeeduut. U myster.o non plius a prophetantis ad pra> unquain cuni lagenis et laujpadibus cnitn
veuiens, arn.a lium veuil? Quis co.ura arma
i-uit?

acta sunt, quas

Aquis nam-

que docirina'

^^
^.
|

^^
^.

iiiielligiiur

sapicntix
^

;

slantuin auiem
,

tlese-

Hidiculuni

[r.dicul..|

nobis

baee

profeclO

^^
^^

^^

^

auicm

6e||u

roaa opcr

lio

designatur.

^^

hl{)UUl< g eri „n e xissc

pcrbiben-

^ bellorum ceriamine prohibiti reccsscrunt,

M sunl qui docuiuaill

cum

pc ri |jus rectis non hau-

lorcni.si lerribiiia hoslibiis

uon fuissent. Sed v.ctoquoe didicinuis, nc parva essc iiu isla attesianic, Gedeon namqne ad praracta sunt, perpendau.us.
li.un

^^

docirina fluenla hauriunl, ul ne0l)

qaaqua|I1 jn pravis

vcuiens, Dedeinpio,,is

siauat

advcniu.n,

de

c
is.e,

^

eribus carnaliler inflcc.aiUur;
f.dei

comra hosles
crgo

ad

pi-elium
;

perguni. Vaduul

cum

tubis et

lagenis

q»ia

vestras, Tollite portas, prineipes, ,luo scriptum est: inlroibil rex olona a-ltrnales : et et elevamini, porta !•» r«xoUri«? DoiPsal. xxi..). lii ilerum fimi «'
:

ul diximus, fuit ordo
intia

prxliandi. Ceciucruiu

lubis,

lagenas missse

sunl l.unpadcs,

|

con-

mina,, BCUicet, (ortisel potens : noslru.n pralio (lbid.). UicRedcn.plorcm
,ueinurpreiainr,rir«iie»«in uiero.

Dommus

potens .«
lion

soUim

quar.im Iraciis vero lagcnis, ostensa: sunt lampades, deden.nt. coruscanie luce, tcniii hos.es fugam Designalur ilaque in tubis clamor prasdicalionum,

propheiavit. Gedeoi. na.nopere, sed ctia.u no.ninc

Domiuusewm

sposlolornm

scilicet,

evangclistarum, ct sanctorum

circumplectitur, et per u.ajestaiis potentiam omnia ute.u.i. d.spcnsalionis graliam iulra un.cn pcr
Virginis
venit.

martyrum; in lampadibus ilaritas miraeulorum, corpoiuui. Talcs quippe in l:\geuis vero fragililas dux noster Jesus Chrislus seciim milites ad pnelium
duxit; qui, despccta corporuin salutc, hosles suos

Quid e.go

esl circuiens in utero,

Deus Cl.rislus iutra u.erun. luit uisi quia onu.ipotens cxlra inunduu. pcr inlirn.i.alis SubbUWiaai, cl
per
divinitalis

moricndo piosternc.cnl
mis, scd
ritnt
paiic.iti.i

,

eorumqiM gladios non ariio.-ln

snpcrarcnt. Arniaii cuini veuclu-

/upoleutiaui? Madian inierprclaiur Df.

sub

j.idicc

suo ad pralium inarty.es

diciam.

bis, lagcnis, el b.mpadibus.
pra:.licaiil,

Tubis sonueruul,

.Imiii

destruend. cstlciiiui hosles cjus rcpellcndi et repellcnlis, scd de judicio judisenl, non de vitio Dci judiciuin vucautis furl. ldeo ergo Madiauita; alieni a gralia Kedcn°ploris JUSUUl cantur; quia

lagcnas coulicgcrunl,

dum

solvcnda

iu

passionibus sua corpora, boslilibus gladiisexponunl, respknduerunl lampades, eumposi solutionem cor-

dannationis cum treceulis tral.unt. Contra bostcs Gedcon

causain eiiam

in

vobabulo noinin.s
viris

porum, miraculis coruscant. Moxque hos.es in fugam vcrsi sunl, quin diim luertuorum inariyrum
vceorpora n.iraculis co.useare conspicinnl, luce in.pngnavcrunt. Ceciritalis cenfraeli sunl, qnam

treccnario nuniero xadil ad prxlium. Solet in (15) pcrfeclionis inlcll.gi. Quid crgo pcr (40) plcuitudo numerura, uisi pcrfecta cognitio Tri-

trecenarium uitaiis designatur?

nerunt ergo tubis, ulbge.ue frangcrcuiur ; lagenui frada: snt.i, ui lampades appareicnl; apparueru:.. lampadcs, ul
ii.

Cum

his

quippc lWdemptor uo-

fugam hosics verterentur,

id e»",

cuiii his ad pr*dislcr advcrsarios ftdci dcslruit.

pradicaverunl inailvtcs, donec eorum corpora lu
(46)

(4*)l.-id..Q««i inJuiie. cap. (15) Edu., cenlenario.

8.

Ibid

,

pcr ter Juclum cenlei.ariun».

:

;

145
inoile solverenlur
;

SrJUMO
corpora torum
in

XI.

DE

Al.TIDliS

APOST.
cvulsa, colla geniibus subJidil,

i;r>

morte solnla

\ quippc

suo lerra coimnota est, ctimplebs Isiaciilica
liiiilius

>unt, ut miracnlis

coniscarenl. Coruscaverunt nii-

deJtidaRx

raculis, ni liosies suos

ex divina luce prosicrncrenl.
anlc lagenas,

siilnli aticlori

recusavit.

Qux
in

scilicel terra

qnx quondam

Ei notaniliim,

quod

sieleriiul lioslcs

columnas
legis,

liabuil,

quia

saccrdolcs et principrs
ejus pcilitlonc

rl fiigeruiil anle

lampadcs, quia niniirum persecupost soliilioncm vcro corporum,
in

doclorcs aiquePbarisxos, ruiiura

torea sanclx fidei prxdicaloribtis adliuc in corpore
posilis reslileriint,

tinacix slructa surrex.it. In ipsis

namquc

xdificium tenuil, et tranquillitatis sux tempore ia-

npparcniibns miraculis

fugam

vcrsi

sunt, quia
fideillic

CriGciornm carnalium, quasi supcriniposilx fabric.r,

pavore conlriti [Id. conterriii] a perscctnione
liiim

onera porlavil. Scd translaiis monlibus coluniua:

cessavcruiii. Intiiendiim cst ctiam

quod

ccncussx sunt, quia subduciis
nec
ipsi

a

Judxa

apnslolis,

Ecriptinn cst,

quia

in dextera lubas,
,

illic

lagcnas

vivcre in

illa

permissi sunl,

qui

ab

illa

aiiiem in sinistra lentieriiui

quia

Cliristi

mariyres

vitx prxdicalores cxpuleruut.
ut

pro magno liabuerunt prxdicaiionis gratiam, corporiun vero
iitililalcui

lerrcnam palriainsubacii

Dignum quippe erat perderent, cujusamo.c
pairix milites impu-

pro minimo. Quisquis cnim

ncquaquam
gnare.

suiit veriti ccelesiis

plus facii uiilitalem corporis,

quam graliam prx"

Sed

expulsis

sanclis

docloribus,

Judxa
iu

dicationis, in sinisira llibam, in dcxicra vcro lage-

fundilus torpuii, et juslo judicanlis examine,
crroris lenebras oculos tuenlis clausil.
liuc
«

nam
cst

lcnet. Si eniin piioriloco gralia prxdicationis
uiiliias

Undc

el ad-

allcndilur, el posieriori

corporis

,

cerlum

subditur

qu

;

a in dexiris (ulix, cl in sinistris lagense le-

Qui prwcipit

soli, el

non orilur u).

:

et sicllat

claudil

nciiitir.

Ut ergo supra dictiim est, Cbristi mililcs,
et

quasi
in

tub signaculo (Job

Alii|tiainlo

nainqiii:

apostoli scilicel

marlyres non mala

inferendo,

sacro eloquio solis nomine prtcd.caloruin qualilus
sicui pcr Joanneiii

sed

patienlcr adversa

loleraudo, miraculis

coru-

designatur,
tol

dicimr
vi).

:

Faetut at

scando, pcrsccutores Ecclesix vicerunt.
IIgs diviua graiia a
gcniiiiiii

sicnl

taccus cilicinus

(Apoc.

lu

cxtrcmo

Judxa

expelli permisit, et
fecit,

ad

quippe teinpore solsiculsacciis cilicinus osteudilur,
quia
fulgens viia

populos tiansniigrare

sicul beattis

prxdicantium, anlc reproboruui

Job intcr cxlcra niagna
Dei considerans, dicit
tcierunt
:

el inenarrabilia cssc

opera
et

oculos, aspcra el despecia niousiratur. Qui stellariini

Qui irumlulit montes,
:

ne-

quoquc

clariiatc liguraniur, quia,

dum

recta

(Job

ix).

Gregorius (47)

«

Iu Scriptura

prxdicatoribus prxdicanl, lenebras
illusiranl.

nosirx nootis

sacra inoiiiiuin

nomine prxdicamium

aliiludo si:

Unde

ei
:

sublractis prxdicaloribus, pcr
1'roliibitw sunt ttellw

gnatnr

,

de quibns per 1'salmisiam dicilur

Susci-

q

proplietam dichui
[Jer. ni).

pluviarum

piant mimles

pacem populo

tuo, et colles justitiam

Ad

lilleram vero siella; pluviarum sunt,

{Ptal. lxxi). Elecii quippe prxdic.aiores
irix noii imnieriio

xicrnx pa-

Orion, arcturum, et liyadas,

qnx

pluvias gcnerani.

monles vocantur, quia pro vilx
cl ccelo pro-

Quia vero per dieni
noclis irradiatil;
.ippeltatione

sol

iulgct, stellx obscurilatcm

sux

celsiludine

ima leirarum dcserunt,

plerunujue in sacro cloquio diei

pinqui fiunl. Sed niontes, scilicet prxdicatoresDctis
trausiulii,
id

xlerna patria, noctis auiciu nouiinc
Pixdicaiores ergo sancti, ct

esl a

Judxx obduraiione

subtr.ixit.
:

jirxsens vita signatur,
sol nosliis oculis liunl,

Unde
en
ui

reclc ilerum per

Psalmistam dicitur

Transcorde

cum coiHemplalioncni nobis
stcllx in tcnebris lu-

(erunlur monles in cor maris (l'sal. xlv).

Iii

verx lucis aperiunt
cent,

;

cl velut

maris moiiics translati suut,

cum

prxdicauics

cum per aciivam vilam

proluiuri, uoslris nc-

apostoli a

Judxx
:

perlidia

repulsi, ad intelleclum
ipsi

cessitaiibus lcrrena dispouuni. Quasi in die ut sol
cortlscanl, cnni ad coiileinplaiidaui iulcrnx clarila-

geniiliuni veiieruni. lnde
lius

dicuut
;

Vobit oporlebat

quoque primum
et

in suis Acli-

loqui

verbum

tis/patiiam,

iiieulis

nostrx

acicm

sublevanl; et

Dei

ted quia reputislis illud,

indignos vos judi-

quasi slellx iu nocte resplendcnt, quia et

cum

ter-

eastit tTternw vitce, ecce
xiti).

convertimur ad genles (Act.
ipsi

rena agunl, offensuruni nostri operis pedcm, excm-

Se.dlianceamdem translaiione.nnionlium

D

plo

sux

rcciiludinis

dirigimi.
fuil qui

nescierunl, qui in

Domini furore subversi sunt.
Hebrxi apostolos
pelle-

prxdicaloribus, non

plebi

Sed quia expulsis Judaicx in perficontemplaluiiien sperirel

Cum

enim de

suis fiuibus

dix sux nocte remanenti,
lionis oslenderel, vel

vel claritaicm

reni, lucruni se fecisse arbiirati siinl,

quod prxdiiniclli-

aciivx viix

caiionis
riiis

lumen amiscrunl. Exigenlibus quippc meanimadversione percussi, (anio
Iticeni

veiilas,

qux

liauc

rcpulsam deseruit,
meiito
:

sublraclu
pravilatis
soli, ct

jttsia

prxdicationis Iiimiue,

cam sux

genlix errore cxcali sunt, ul quod
rent,

perde-

excxcavit. Ilecic ergo dicilur

Qui prwcipit

hoc esse gaudium

puiarent.

Sed, repulsis
scilicet

uon orilur

: ci

slcllas

claudit quasi sub

tignaculo.

aposlolis, per

Komamuii prolimis pnncipeni,
in cunctis

Oriri ci quippe solcm noluit, a qua

prxdicanlium

Tilum Judxa desiruilur, alque
sparsa dissipalur.
cie subjungilur
tt
:

geir.ilnis

animos

diverlil. El quasi

sub siguaculo stellas clauinir.i

Unde

ettranslalis montibus, re-

sil; qtiia

dum

prxdicalores suos persilentium

Qui commovet terram de loco suo
conculienlur
(Job
ix).

semeiipsos rclinuil, cxcis iniquorum scnsibiis co3lestc

columnw
(47) Lib.

ejut

De

loco

lunien abscondil.

Pcnsaudum vcro

esi,

qnia

u

Mor., cap.

2.

,

,

Ul
lempus
inufi rnrrii,
a.i

S.

MAiUIM
ileduca

LI.CION. SEll.MONES
lioc
>

DE

HiYF.flSIS.

tiS
Clirisii
,

Ucirco Miqiikl sub sgillo claudimus, ul

um a

Spirilus
t

poma decerpat. Anle nativiiatem
orbis

medium

••.

Es sarro
,

iiis

ucnc

plenns
bcilis

cral

saiiguine

Roma

aiiesi ni «
iiiiiic

etoqnio

didicimug,

quod Judx.i
in
:

quae

eiiam
rero

in cirilibiu

deseritor, ad

siuum

fidei

fine

colligelnr.
iiiiiiieriis

ad

Cbrisli
,

Poslquam pr;crcptuin gingulare imperium
dilacerabatur.

Ilinc

iiamque

ficr

Isaiam dicilnr

Si fneril

Roma
portaa

aorlita est
orliis
,

aposlolorum

iiineri

prxvius

fa-

filiorum hrncl quaii
fien' (Itni. \). Ilm.

<irciin intiris,
:

rtliquitt

talvct
,jen-

ctus cst

cl

eisilcm aposiolis

aperlae suiit

l'.>iilus ait

Onnec pleuiludo

nrbium, atque ad prsedicationem uniua Dci

omnil hrnel snlvut ftercUUnm.it). (lui igiinr praed ciiores uc> nunc Judajae o uiN bubirahii l scd posiinudom o-i ndit, quasi gub signaculo
lium inlrartt,tt
sic
i

siiigularc

imperium coiislilulum

esi.
suiiin,

Oiiinipotens
uiissis

Deus per dileciissimuin Filium
Hiiiversum mumliim aposioiis
,

per

ouincs

genles ad

.>-i

llas tlaudii. ut

absconsi prius ct

[>f>i

coniseaiiii•

cognitionem
vocavit,
praedisit,

et

ehariiatem
ipsc

suam misericorditer
prophclam
ego qui

J.us
«liae

aslrorum spirilualiuin
cl niinc repulsa

radiis, iioclcni su.T pcrfl
ct

sicul

pcr

Zaciiariam

non videai,

timc illuminata

dcnreliendai. Uinc csi, quod duo eximii pnedicalorcs dilata

Sihilabo,

inquit, eit
el

el

congrtgabo
illos, sicul

illos

moile sublracli sunl,
rcvoceniur
:

ul ad pradicalionis

redemi eot,
p,

mulliplicabo

anle fueranl
,

usnm
xi),

in finc

bi suni ilua: oliva1 , el
tcrr.i 1

duo

mulliplicati.

Et

tcminnbo «os
el

in

populis

et

dt
tt

candfllabra in conspectu Doniini

sianies [Apoe,

louge

recordabunlur mti;

viienl^cum

filiit,

quortim unuui

in

Evangelio pcr Bcmctipgam
:

rcveitenlur. El
Ansijriis

rcducnm eot de
illot,
,

lerra .iigunti, tl

dt
ti

Veritas pollicclur, diccns
luel
oiiiuia (tVatlli.

Elias reniurits

ttl, et retti»

eongregabo

e.i

ad lerrum

Qalaad
eit

svil).

Quasi crgo sub sigtiaculo

Libnni

adducnm

eat

el

non
pcr

inrrnittiir

locus

slell.c clausse

sunl ;qui

et nuiic occullanliir

ne apin finc

(J.acli. x).

Allegorice: His qui eaptivi crant in pcc-

paroanl, el post, ul prodesse

valeant, appaicbuul.

catis, sigBiflcat Doiniiins

snam clcmcnliam,
ad
tuper
vot

ut

Scd lamen

jilebs Israelitica,

qua; ubertiin

congrcgenlur
di.ens
:

ad

euin

sicul

Itedcmpiioncm
,

colligelur, in ipgissanclai Ecclesix exordiis ci
li'.er

ude-

Tollite
xi).

jiigum

meum

elc.

obdiiralur;

nam

pr.olicalores verilalis renuit,

(Matth.,

Ilos

sanclos,

vidclicel

aposiolos,

verlia adjulorii

spcrnit.

iiispcnsa ione

agitur,

ut

Ouol tamcn mir.i aunoris nimirum praulicantium
l.iicn:
i

mulliplicai, non carnali sed spiriiuali beneilictionc.
IIi

sciiiin.inlur in populis

,

qilibus dicitur

:

Enntet

gloria, qua: recepia iu

uuo populo

poterat,

ilorete

omnes gcnlcs
el 1'ilii, et

:

baptizantes
(

eot

in

nomint

iu ciinclis gcntilms repnlsa dil.iictur.

Palris,
in
,

Spirilus tancti

Hatlh., xxvnt).

Dodrina
sas genics

wgo

EvaugrUI per aposlolos
j

univcrunivcr-

Pcr

illos

Cbrisli

discipulos

in

cuneiis seminatos

cvivi.1

ei sicul
:

bonum

senien

C gcnlibus,
niiiverssc

populi

longe per idoloiainam posiii rein cujus

sum orbem

iiuplevit
:

Sicut miilto antea Micbxas
inquil, exibit lex
iv).
,

cnrdabunlur Domini,
faiiiili.-c

conspcctn adorabont

proplieta prgsdixil

De Sion,

ei

gentiimi.

verbum Damini dc Jerusalcin (Mich.
conlempl.indo
inilesiiiculer

Sion spe-

mit,

quos videliccl
ei

El firrnl cnm filiis Uomino acquisicrunl pnrdiin
filii
,

rulatlo inlerprelalur. Sancta Ecclesia Sion dicilur,
cii

cando;
taie
,

rerericniur, ul prius mortui
spiiitualitcr.
Ili

iuGdeli-

qiitni

coelesiia

,

bona

eperando,
regni
in-

vivant

sunt
:

quilius

adversa' viiando,

coiieslis
liic

Paulus lac miuislrabai. Sequi tur
de lerra Aigijpli
ctii
,

£i reducam eot
viileliccl

troiium spcrule.tnr.
pliela
i|i;a
:

Dical
id

ergo
ile

gancliis pro-

et

de

Assijriis
,

;

dc lerra
:

De Sion,
cst

cst

Ecclcsia primiiiva in
iiic

imperabal rcx Pliarao

qui diccliai

mca

sstnl

docior

et

pontifcx

Dci

ci

Virginis
:

fltimina, et ego feci ea (Eiech., xxtx);

el

cui lerre

Eilius, cxibil lex spiritualis pf r aposlulos
t'.l

ad genies

dmninabalur rcx Assyiins,
id esl diabolus

scilicct

m.ignus sensus
dicit

xcrbuin Domini de Jerusakm, id esl

scnno
et

prx"i

supcrbus.qui
vcl

se

magnum,
inlcrpre-

ibcaiionis per universum niundum.

IJntle dicitur

qui
latnr;
(, id

cti.im
lii

argiicns
t.iles

ronvincens
in

omnem

lerram
rerba

exivit

soiius

corum
vomeres

in

fuies
.

ducunlur
ad

tcrram

Galaad,

cirbit ttrra:
K"l

eorum (Vtul. xvm).
suos
iv).

Seqiiilur
,

csl

dc

lerrcnalilins

spirilualia.

Gataad

coinidrii/
in

gladios

in

el

hastns
lidcm
ut

cniin testimoninm

transmigrationis intcrprciatur.

snns

lujones

(Micli.

Allcgoricc

pcr

Diicmilur ciiam fideles per apostolos ad Libanum,
id

Cbristi ira

effrenala

ct convicia
a>l

deponunlur,
,

csi

ad dealbalionetn
cducli,
in
illis,

,

ut
;

dc

lenebris

inmvii

ponai quisque

manum suam
ne

aratrum
icrgun>,
ct

apostolis

Iiiijiis

dcalbcnlur
quia

ct lunc

non inveniciur

monenlibus,
Iractis

respiciat posi

ut

con-

locus
lerrac,

non constringcntur •ngDStUc
I'cr

jacnlis

persecutionum

conliimeiiarum

scd latitudine caili peifrucnliir.

ipsos

inciai Cliristus

spirituale frumciuuin pei' :ingolos.
,

ciiain apostolos
sn.c

oordibus fhlclinm

magnsm Deus
sieni
,

Nemo

intciulii
,

subvertere auditores
scilicci

nec prohiberc
quia
:

ucnignilalis

dnlcedinem

infudit,

Jocl

prxdicatorcs
plauiaiidi est,

apostolos

,

lempus

Iterum subjungit diccns
:

Non

su-

prsedisit. propbeta exsultans, ac flguralfl loquens Etil, impiil, i'i die illn : »/i(/nfcti«l tnonlet dul-

mel gcns adversui gentcm glaitium
bclligerare. Sedebil lir snii vitc,
spiritualls intelligenlise,
(i

uec discenl ullra
t

cedintm,

et collct

flucnl lactt
111).

;

el

ptr

omnet

rivot

II

pieni.il

viuiim

Jnttir ibuiil aquiv (Jcel.,

fosl rcsiirreclionem
cnclos
,

qm»l

ia:tiiicat

cor hominis;

aiquc ascenslonem Doraini
>s.t

a>l

montea

,

ld

snb

ficu, ui

diiia

fdulcia, «/ i»

(.'/>.

V, sancli

aposloli

,

et posl

eos Ecclesia

doilorcs cclsi

,

:

«49
incnit: atiuiiiljLmiii

SKUMO
suaviiaie.eidulccdine
et
,

X!.

DE

,V(

flDI S

APOST
viii).

i.m>
ll.e

sapienti.i-

A

xlorum (Hath.
riiati-, nci;
F.l erit

aqnxucc

aeslale

prnspc-

et Jivini

eloquii
et

;

still.ibunt

ex

cis

spiritualcs

biemc pcrsccnlionis ccssabunl. Sequiliir

gralix

;

colles

id

cst
,

intelligeniix pleniludinem
irilur infaritia Ecclesix.
id esl sujicr

emiltent lac

non habenieni lantnm qno nu,

Uominut rer tuper omnem teiram.
:

Ac

si

dicatur

cmn

lales

aqux ulrumque marc
crit

fueiint

Et pcr omnes
Ecc!osi;c
,

rivot

Juda:

,

ingressx, ei amaras aqnas dulci
rint,

flumine miligavc
rex

crcdenles

fiiios

abiindabunl
pr.t:-

Dominus,
lerram.
tle

scilicel Cliristus,

super

aqnac, apnstoloruin scilicel et evangclislarum
<1icaiiones, et

oinnein
scelur,

Tunc

rcx
:

ille

(brlissunus

coguo-

charismalum dona, quia
Scquilur
:

nihil in

eis

quodiclum

iridiim erit.
eqrcdietur,
el

F.l

foiis

de

domo Domiai
Ecclesia

quam

admirabtle est

est Domine Dom>nut notter, nomen tuum in univerta lerra !

irrigabil lorrentem

spinarum. De dnnio
egrc-

(I'sal. VIII.)

[tominij inquit, id est de

priruiliva
et
,

Iieruin subjungit dicens

diciur

fons

baptismalif,

doclrinx

spirilualis,

nus unus,

el

nomen

ejut

IndieUla erit Domiunum, et revertetur omnit
:

qui irrigat corda geniiliiun
el aculeis
ilii

qux

spinis

vitioruro,

lerra usque

ad desert.nn, de

colle

Adremon nd auet

ma'aruin
fl;ires

co.^i lalionur:)

pungcbanlur,

ut

llrum,

el

Jerusalem eialltibitur (48),
id est in

uiltabitabit

orianlur

virtutum, ubi prius oriebantur
for.s isie

puncliones vilioroin. Tunc

de doino
ait

Do-

p

in loco suo,

loco

pristino

xdificabitur.

a

pona

videlicel

lienjaiinn

utgue ad

locum porlie

mini esl egressus, quando discipulis suis
niiniis
:

Do
eos

prioris, el

Jie

,

docete omr.es gen:es,

baplixanlet

in

nnmine Pa:ris,

»t Fi>ii, el S,irittit sancli.
,

UonlCS
sa-

usque ad portani ungutorum ; ct a turre Uunnnaei , u que ad torcularia regit. El habitabunt in ea, et anatkema non eril ampliut. Ciini Dominus
rex fueiit super
oinnern
:

ciiam lunc ct colles dulcedinem

id

est

mcl

Jesus Cbrislus
luuc erit
iintis

lerram,

pieniix el spirilualis inlelligeniix, et colles lac,
id

Dcmiiius de quo scribilur
ipse ett

esl

rioctrinam,

qua paivuli Ecclesix
stillarunt;

Scitou
nos,
et

in

Dei

quoniam Dominus
non
ipsi

Deus
Et

;

togniiior.e, nutriuniur,

quando

ipse
erit

[ecil

sanrli

nos (Psal.

lxiix).

aposioli

eorumque suecessores verbis
Evangelioruin

et exemplis, E; islolarum

unum nomen
Turn:

nc

verissimis

aiqus

Domiui, prava religione idolorum calcata.
rcvertelur omnis terra
iu

Rcriptis,

universam Ecclesiam

irrigarunl.
,

Uuic

usquc ad deseritun,
lium
;

sitinle est,

qwod Zacharias prophcu

surrcctionis et ascf;isionis Clirisii in
vi.lens, gralulauler .liceliat
:

tempns respiritu prxme-

id

qua babitaverunt Jutlxi esl usque ad populum geu
id esl

qui prius deserlus, quia sine noiitia legis, cl

de colle ad Adremon,
:

ad excclsnm

,

quia de

/n die
itium

iita

exibuul aqna: viv c de Jernsalem

lerra el de deserlo ad colles, et de collibus
(J

usque
auexalta-

earum ad mnrc occidentale [oriettlale], et meilium earum ad mare novistimum, inoeslale et hieme aperiius de primo adventu. (Zttclt. nv). Ae si
Chrisli ejusque Ecclesix dicerel
:

ad monlana consurgemus;

et

imle usque ad

slrum

plena*.

lucis
,

,

et

sic

consccndendo

bitur Lcclesia
est
:

ei

habitabil in loco de quo scriptum
ibi

Erit in die

In loco pascua;

itla

me

cotlocarit (Ptat.

xxn).
quani
,

qux

soli

Deo

est nola, exibunt
itlco

aqum vivm de JeruClirisli

Et a poria Benjamin, incipiendo a

virtute

salem.

Aqnx

vivx dicunlur, quia per

dextera significal, perveuiel ad
ut per

portam priorem
angul.nis,
in

graliaiu vitam Iribuunl. Quasi
iininn lenipus a

enim una dies

est et

eam

ingrcdiaiur

aj

cxteras.

Post occurril
sciKrel

primo advenlu Cbristi , usque ad
,

porta angulorum, ubi est
Cbrislus,
qui

l.ipis

secunJuin. Hedntm, inquit

earum ad mare
dicilur
;

occi-

conjungil duos parictcs

uiium.

dcmale

[grifiiintVj,

quod mortuuin
,

eo quod
nihil

Postoccurrit luiris Ilananael, qui gralissimiis Dsi
dicitur.
es spes

auiuiantia

occidal

vel

quod

in

ejus

aquis

Dc hac turre

dicil

DaviJ ad
a

Deum
facie

:

Factut
inimici

medium earum ad mire novissimaiN quoil vocalor magnnm. Vel per dtio mai ia , qux nisi allegorice tluo intelligunlur Teslamenla
possit vivere.
,

Et

(Psal.

mea ; lurris lx). Qua turre

forlitudinit
nibil

esl

grntius

bomini dc
veuilur

laboribus ntuuJi aj

Deum

suspiranli. Imle

,

fiumine spiritualis
liltera

iutelligenlix

fuerinl dulcorata,

D

ad torculaiia regis

,

ul iinitatores passionis Clirisli

occidenle el spiritu
ait, et

non vivifieanle, aniara
si

bibant vinum quoJ Ixlifical cor boiuinis, inlroducli
in

suul. ln attale,

kieme, ac

tliccret

:

aqux,

cellam vinariam

Dei, in qua cst

vinum evangcJciusalem
et in

qux de

Jerusalem,

id esl

de Ecclesia egredieolur,

licx prxdicationis; et qui hujusmodi lorcularibns

nec calore skcabunlor, ncc hienie consiriiigenlur.

inebriantur,

habitabunl
analliema,

in

ccelesti

,

Aqux qux

de Jerusalern,

id

st

de Ecciesia exeunl,

qua non
ratio a

erit

iJ est

maledictio

sepa-

rloctiina esi Salvatoris, id est

bapifcmus

;

quarum
iJ

Deo, sed sicnra quies confiileutibus in Deo.
est,

una pars vadit ad mare occidentale [orienlale],
esl

Ut ergo snpradiclum

aqux

viva;

tle

Jerusalem

ad populum circumcisionls, qui
est
;

in

apostolis el

egressx

sunt

,

quia sancli

apostoli

nniversum
irr"-

pcr aposiolos cleclus

et

pars ad niare
occidente
el

no\isqui

mundum
garunt.
(*9)

evangdicai prxdicaiianis

daetiina

simnm, quia ab
recumbent cum
(48)
d-r

oriente et

lenienl
in

Abrahnm, lsaac

Jacob

regao

IIos

nimirum Christi apo>tolos Jacub palri»

Heciius

colte

Rtmmon

ridelur legendnm jnxla Vulgalam : nd autlrum Jerusalem el exalta,

6i(ur,elr. [iO; IsiJ.

,

Quasl.

in C<n.,'tap.

5L

,

151

S.

MARTINI LEi.lON. SERMONES DE DIYERSIS.
A boiiorum
signalur.

I5J
liujus

areha prxsignabal,

cum

Neplilhaliin filium siiiim
inissiiin

necpni sxvicns inunJi

nmaritudo
:

beuedicens, illum figurate cervuin
Igilur

vocah.u.

Dc quo pcr 1'salmislam

dicilur

Congre-

Ncphihalim quod inlerprelalur

-'i/uiacio,
,

apo-

yans sicul in utre oquas maris [Psal. xxxn). Aquas

slolos el prxdicaloies

cxleros siguificai

quoriim

iloclrina iu longiludinc lolius inuiidi
U.ic eniin tribu

ilill'i-a cst.

Ex
le-

enim maris quasi in utre Domiuus congregat, ciiin miro modcraminc cuncla disponcns, in suis clausa
cordibus carn.ilium minas freual. Supcr Ouctuscrgo
niaiis

fucruut apostoli, qui suiil principes

Kcclesiarum
piiiir,

ei duccs.

Nam

ci

quod

in

Psalmo

Dominus

gradilur,

quia

cum

sc

proccllx

priucipes videlicel Zabulon. principes'Nephsine dubio

pcrsccutionis crigitnt, miraculorum cjus obslupcfectione franguntur. Qui euiui tumores

ihaiiin,

ad

aj.oslolorum pcrsonam relilii

bumanx

ve-

Icilur (Psal. lwii). Ipsi suul
est

excussorum

,

id

sanix mitigat, quasi creclus
cat.

in lumiilo

uiidam cal-

proplieiarum

,

qui in

manu omnipotcntis

Dei

Nam cum morem suum
sux conlraire

gcutilitas destrni

nova

positi,

tanquam sagiltx cxcussx pervencrunl usque
lerrx.

convcrsatione conspiccrct, ctim miindi hujus diviics
elaiioni

a.l lincs

Unde

et

bene hic Nepluhalim cervus
iiiniirum
sallti

facla

paupcrum
sibi

viilercnl,

missus

scribilur,

quia

apostoli

sive
in

«um
statr-

sapientes sxculi adversarii

iinpcritorum

prxdkatores

cxteri
,

vcloci

exsilienlcs

verba pcnsarcnl, in perscculionis proiinus tcmpeiiiniuerunt.

morem cervorum

transcendunl

implicanienia

Sed

qui

verborum

adrcrsilaic
si-

sxculi hujns. Sicque cxcelsa ac sublimia medilaulur eloquia pulcbritudiiiis, id est prxdicanl ciinctis

coinmoti, ad persecuiionis proccllas

insiliiinl,

gnoriim, ut diximus, jJmiralione lcmpcraiiiur. Tot

«enlibus gratiam Dci Salvaloris. Deus

igilur

pcr

ergo

iu bis

Quctibus Domiuus gressus posuit, quol

univcrsum

mundum

sanctos aposlolos

dilalavit,

superbis

perseculoribus miracula ostendit.
:

Undc

quia pcr eos cuuctis genlibus
festavit,
sicut bcatus

nomcn suum
,

niani-

benc rursum per Psalmistam dicilur
elatiunes
icii).

Mirabilee

Job prxdixii

inler

nmlia
:

maris

,

mirabitis in altis

Dontinus (Psal.
vitaia
a
I

qux de

Dci omnipoieniia locutus cst. Ait
ccelos solus, et gradilur

cnim

Quia

cum

contra elccioruni

pcr-

Qui cxlendil
maris (Job
ix).

super fluetus

secutionis
einii

undas muiidus se

mirabiliier exlulit
virlute prxdi-

Gregorius (50)
nisi

:

i

Qiiid

naniquc
cae-

supcrnorum condilor sublevata
mirabilius stravii.

ccelorum nomiuc,

sauclorum apostolorum,
cccleslis
:

canliuni

Ministros

euim suos

terorumquc prxdicatorum
gloriam Dei
operu

via
Cceli

signalur.

oslcndit posse per miracula, quod potesiatcs lerre-

De qnihus per Psalmislaui dicitur
,

enarranl

ux
r

tiimueruiil per iram.

et

manuum

ejus annuntiant firceeli
,

Qtiod benc eiiam pcr
riora narrans.

J.Temiam Dominus exle:

mnmentnm

(Psal. xviii).

Ipsi igitur

ipsi

sol

inletiora denunliaiis, dicit
,

Posui
,

esse mcniorantiir. Cccli videlicet, quia interceden

arenam terminum mari
quod non pralenVit
lerunt
;

pra-ceptum sempiltrnum

do proteguni;

sol

aulcm, quia prxdicaiido vim lu-

;

el

commovebuntur,
el

el

non po-

minis osiendunt. Coeli crgo exlensi suut; quia,

cum

ct

inlumescent fluctus ejus,

non transivunl mari ter«

Judxa ad vim perseculionis infremuit, aposlolorum vilam Doininus in cunclarum gcntium cognitionc
dilatavit.

illud (Jer. v).

Arenam quippe

Doiiiiiius

niiniun posuii, quia aJ frangendaui

mundi gloriam
niiuirum maris
sxculi

Et

illa

per justum judicium capiiva
;

in
iu

abjeclos
flucitis

ct

panperes
,

elegil, cujus
ciiiii

uiundum dispergilur
lionore

isli

ubique per gratiam
coeli

iiituuicscunt

potestates

ac

lenduniur.

Angusii quippe

fuerant,

coniinoiioiieui persecutionis cxsiliunl.

Sed transire

cum una

plebs lol egre^ios prxdicaton-s tcnebat. Quis eniin genlilium Pctruui nossel, si in solius
Israelitici
l'.iuli

arciiam uequeunt, qnia despectoFiim aposioloruin

martyrumqiie miraculis

et

humilitaie frangunlur.

populi

prxdicatione
,

leinaneret.

Quis

Sed

dum mare
,

sxvit,

dum

per insanix sux lluctus

virtuies.

agnosccret

nisi

hunc Judxa ad no-

crigitur,

duinque virlulis iulimx oslensione calca-

slram nomia.ni perscquendo transmisissct. Ecce jam
qui flagris elconlunieliis ab israelilica plebc repulsi
siini,

tur

sancla Ecclesia proficit, atque ad slatuiu sui

ordinis per

temporum

increnieiila coiisurgil.
,

per muudi fincs ornaniur. Solns crgo Dominus crelos extendit, qui sccreti mira dispcnsalione
pra:dicalorcs suos undc perniisil
iu

D

Revcra apostoli Jesu Chrisii
cvangelica prxdicatione
,

el sancti martyres

et

siiorum corporum san-

consilii,

una

guinis eflusione universum mundiiiu ad Dci cultuiu
rcvoc.-iruut, et quasi ciiltoresagroruin, dulcissimuui

gcute opprimi, fccil in niundi cardines indedilatari.

Sed ncc hxc ipsa prxscuti dedila
las,

iuuudo genlili-

culpas ejus aposioloruin lingna coriipuil , verba viia libenter acccpit. Nain protinus iu elalione contradiclionis inluiniiil, alque ad crudelitaicin persccutionis se
li.

cum

Deo fruclum cx culta lcrra usque hodic reddunl. Dc quibus Auios propliela Spiritu s.incto cdoclus Ecccdies venient, dicit Oomimts : exsullans dicebat
:

et

compreliendel arator messorem,et calcntor

uki
,

excilavit.

Scd qua; prxdicaadactoris

mitli iin-m
et

semen

:

et

stittabunt

monlct ilulccdinem
ix).

nia vcrbis coniraire niiiliir, signoruin citius

omnes

colles culli crur.t

(Amos,

IV r bos oinel
:

iniialioiie

tcmpcralur.
subjungilur

Undo quoquc
:

iu

ues prxdicatorum onlo, apo.tolorum videlicet

lumle apte

Et graditur tuper /?m.iiis

ceclesiasiicorum

virorum, Oguretur.

Allegoricc

clus maris (51). i50) Lib. i\

Quid

eiiiin

noniiuc nisi

in

Dics vcniunt, sciiicct post rcsiirrrcclioncin cl asccu-

.1

,

rap.

4.

OD

Gicg

,

cap. 5.

,

155

SF.RMO

XI.

DE ACTIBUS APOST.

154

Possunt ha-c et de secundo advenlu dici quando sionem Don.ini, in quibus aralor, id esl ordo do- A post vilia prxscnlis sxculi , Ecdesia cxspeclanle ctornin , aposiolorum vidclicei ct cxterorum doadvcniuin sponsi, genles congregabuntur ad judirtoruni, qui sua et alioruni corda fide et dilcctione
cxarani, rcpulsa infidelilatis duritia, fniciuin
opcralionis aQeranl.
apostoli
,

bonx
sancii

ciiini,
ci

et rcges colligcntur in

locum suppliciorum
,

Isli

aratores

,

scilicet
id cst

tunc cfTiindetur furor Dei puniens omnia mala

coinpreliendunl mcssores,

cos qui

ubi poienies poicntcr tormenla sustinebunl, el qui

pi-xdicando

verbuni

Dei

bomines

a

curis sxculi

niinus peccavil, cilo vcniain mcrebitur. /n igne teli
mei, ait, devorabittir terra
,

evellunl ul in sancla eos Ecclesia

recondant.

Pcr

quia genlibus ad judi-

uvx calcalorem
pro iioniinc

aposioli, et saneti maiiyres intelli,

ciuin congrcgatis, et regibus ad supplicia,

consu,

gunlur, qui inortem
Cliristi
aliis

et

ipsum diabolum calcanies,
,

meiur

in

tolo orbe

quidignid

terrcniim csi

et

ad

paliendo

musta

sui sanguinis

opcra carnis pcniuci, ul in salvandis omnibus, vepribus ct spinis combustis, uniisqnisque illorum ad
aiiliqutim confessionis Dei revertalur

fundunl, ut

prxbeanl exempla virlutum.
eos.]ue a

llos

oinnes miltil Deus in Ecclcsia, ut seinen iu electoruin cordibus verbi Dei seininent
,

cloquium

,

iu

curis

sxcula sxculoriim laudans
serviaul
ei

Deum, elconjunclosludio
laudes non so-

ixculi segregeut, cl ipsi prosibi commissis gregibus

assidue in templo ejus.
csl, ut ci gr.ues el
in

aiiimas ponaul.
alius
alii

Et alius aliuin apprclieudit

.

quia
,

Diguuin valde
Iiiiii

succedil.

Ul ergo jain supradiclum est

iu

prTsenli, sed cl

futura

vil.i

ab ang<

lis

et

Dei et VirginisFilius per propbetas resurreclionem
sii.iin

bomicibiis referantur, qui oimies liomincs quamvis
indignos, id est universaui Ecclesiam
tas ct
,

prxnuntiavit fuluram

,

et per npostulos uobis

pcr proplm-

osleiidil

faclam. Unde per Soplioniam proplietam
:

aposlolos misericordiier ad se
;

vocare non

Lcclcsix sux loquilur, dicens

cessat

sicut

per proplictam Osce dulcedinein sui
Ecclcsix su»

Extpecla me in die resurrectionis
quiu judicium
videliccl, et

mem

injutttrum,
fidein

amoris

cl bcniguiiaiis ostendens, eidotn
:

meum

ut

congregem genles, ad

loquilur diceus
et

Sponsabo

te

mihi in sempilernum;
et judicio, et in

coltigam regna, principes scilicet pcr-

sponsabo

le milii in juslitia

mise-

versorum dogmalum, qui diviuo ardore cousuinenlur
i
;

ricordia,

et

miserutionibus (Ose. n). Circiimcisio
fuit inler

el

effundam super eos indignaiionem, omnemque
lli).

data
lius.

Abrahx signum
Sequilur
:

Deiim

,

el

semen

il-

am

furoris mei (Soph.

Ac

si

Dei

el

Yirgi-

El sponsabo lemihi

in jide, et scies
viri

nis Filius saucix Ecclesix

sponsx sux loquerelur
te
,

quia ego

sum iDominus. Nota miscricordiam

apertius

:

Exspecia ine repelleudo idola a

et in

scilicet Dei.

Meretrix diu foniicala ad virum revcr-

die rcsurrectionis in fulurum,

quando

videlicet,

de

C

litur,

nec conciliari viro, sed sponsari dicilur.
inlcr Dei,
el

Et

inorie,

quam

pro tua redempiione passurus sum,
te

nota distaniiam

liominum conjugia;
faciunt,

icsurrexero, per baptisuiuni

ad vitam xlernam

bomines de virginibus corruptas
lterum
dicit
el

Dcus con-

regencrabo, ct Spiritu sanclo ad cognoscendum
uculos cordis tui illuiuinabo,

me

junctiis mereiricibus virgines reddit.
:

pauc

rcelesiis verbi

Et

erit in die ilta

:

exaudiam,

dicit

conforiabo, vino evangelicx prxdicationis inebriabo.

Dominus,

exaudiam

ccelos, et

illi

exaudient, lerel

sponsa igiiur exspecla me, ul recte
valcas dicere
: :

cum Pro,

ram. Et lerra exaudiet Irilicum,

el

vinum

oleum.
lo

pbeta

Paratum cor rneum
canlabo
cl

Dctis

,

Ac

si

diccrel
in fnle
;

:

Eril in die

illa,

scilicct

quando

paralum cor meum

psallam in gloria

mibi
stolos

spondcro, exaudiam
exaudient terram
est, et in
,

ccclos, id cst

apo-

mea

(Psal. lvi).

Possunl aulcin lixc allegorice de

et

illi

videlicet illam

de

primo adveuiu

iulelligi,
,

quando dxmonc calcato,

et

qua veritas orta
Clirislus,

qua paterfamilias,
ei

scilicet

omni errore sublaio

terienis etiam operibus de-

seminat

bonumsemcn,
:

eam

coelesiis

slniciis, oinnibuslinguis aposloli loculi suni.

Quan-

verbi pluvia irrigent
et

El
lioc

lerra

exaudiet Iriticum

do etiam posl vitia et pcccala Deus iu nobis resurgere visus est, aique
ct liniore irx

vinum

,

et

oleum

,

specialiter ad aposlolos

omues congreganiur ad fidcm

,

pertinet, qui incipiendo a Jerusalem sua prxdica
lione, ct niiracuiis corda
ficare faciunl; qui sunt
riiiio;

Dei acceuduntur igne divino, quo de

audienlium ubique frucli-

vorantur in
ininus

illis

omuia opera terrena. iterum Dodicens
lerra.
,

semen, duin audiunt a Do>
in

loquitur

:

In

iyne

cuim

zeli

mci

scminalores
eoriiin.

,

dum
:

omnem

lerram cxiit
mihi in
sibi

devorabilur
lis

omnis

Quia lunc reddam popu-

sonus

Sequilur

Et sponsabo

le, ail,

labium electum
et

ut ineocent

omnes nomen Doreut

seinpiternum.
in

Primo DcusPaler despondit eam

mini,

serviant ei
(52)
, ,

humero uno (Soph., m). Et
,

siiiuelur

inquii

oninibus

uua
,

lingua

,

Abrabam, vel ctim eduxit eam de ^£gypto, ut uxorem baberet seinpilcrnam. Secundo in monte
,

nuusquisque
confessionis

deposito

errorc suo

ad antiquiiHi
ui

Sina

dans
|

ei

pro spousalibus
legi

legis

justitiam
,

ct
si

Dei eloquium revcrlaliir,
,

uno ore
noin ne
,

judiciiim

conjunclam
si

miscricordiam

ut

iuvoceni

Deum

confitendo, quod
Dci Palris
,

Dominus Jesus
iu cujus

peccaverit capliveiur,
lio desponilit

pteniluerit rcvocetur. Tcr-

Cbristiis csl in gloria

cain in advenlu Filii sui,
in

quod

esl in

Ceciitur oiune gcnu ccclcslinm, terrcslriuin

cl in-

fide

sanclx Triniiatis,
illuin

qua

fide

credentes statim
ncgavcrunl.

fernoruni (Phitip. n).

siiunt

essc

,

quem

prius

Hxe

(S2J llsc vcrba iionsunt tcxtus sed Glo-s.c, qu.im

vidre opiw'4 ne quis coufumlatur.

,;

455
srgo merctrix. qtix
|i;i;i$

S.

MARTIM LEGION. SERMONES DE
A
crucifigt

DIVKftSlS.
oal.iilii

150
sunt mal&rum

fuerji conjtineta in :oirri'i

emu [Uallh. xxvn),

nos

viri

compkxus, quia

/Egypio idola coluit,
<jni:i

ficuom

;

qui vcro credideruul, ad bonas ficcs, ci ad

iirrum per legcin assumilur, quam,
propliotis, quasi sponsi sodalibus
i

prxtcriil,

calaihum optimuin referaulur. CalalLns crgo boua-

uierfeclis, lerlio

rum

licnuni, Petrus et Paulus, Joannes ct Jacobus,
et

venii Kiiins.

Andreas
el a

Tliomas, ct

Quo crucifno,

mortuis rcsurgeiile, desponjusiiii.i legis;

discipuli fiiciinii, qui
ii

c.ctcri apostoli, omuesqun verbum viix pcr universnm

satur Ecclesia, scilicet non jnm in
in fl.de el gralia Evangrlii, el

ied

lum

sciiiiiiavcniiit.

Calaihus vero malarum
et cicicri

li-

coguilione veriiaiis.

Ciium, Caiplias, Annas,
lernnt, qui se et
filios

iiifideles cxsti-

llieronymus

Secundum

liltcram poiest inlelligi,

suos antequam nascerenlur,
:

quod

in

advenlu Ckrilli liona tcmpoi.ilia proinittiinpcr ipsum qui scnicn Dei cst

condemnaveruhl, dicenies
et tv.per filioi

Sangnis ejut tupernoi,

lur crcdcnlibus, ut

notlroi (ibid.). Dulccdo igilur bona-

omuia
dn-i

in

suo ordine curranl, sicul ah inilio condita

rum

ficuiiin

dulcedincm el

suavitalcin

desiguai

suni, eiuliliUli lioniiniini descrvianl. Et

tamen Ju-

posl lanla bon.i, adliuc Auticliristum corpora-

Evangelinrum. El amarilndo malarum, qux comedf non polerant, vcisuiias et infiJelilaiein prxuionstrat

litcr

exspeclanl. Spiritualitcr

:

coeli

,

qui glorijm

Judarorum.

In Clirisii

Dci enarranl, exauilili sunl, rogantes pro inulicre

B

ergo Ectlesia

bonarum

ficuum lalathi, apostoli Domini nostri Jesu Christi
exslilerunt, qui

Clianauxa (Mallli. xv),el pro socru Pctri (Luc.
/./ cceli, id

iv).

adversariis

illius

virilitcr rcsliie-

est apostoli, audiuiu teiram, liomines vi,

runl, ci.ut
sangiiinciu

dclicel, qui sunl Ecclesia
cii, et

qnamvis nccdum perfeprxbet

eam ad reclitudinis stalum suum libeiucr fuderunt.
,

perduccreiil,

lainen custodientes Dei prxcepia. Et terra,
,

Mysticc Uodolias (55), qui iiilLrprelalur magnifi*
calut

id esi

Ecclesia, audit iriticum, id est
intelligcnliam Veleris
Ixiificct

ita

bomino

hos Ecclcsix nohilissimos prxfiguqui Domini nulu perficiiintur,
rcfugiuin
,

spirilualem
iiiculi
,

et

Novi Tesla-

ravit pradicalores,
ut limcutes

ut

coida atidienlium, modilicando

Dominum habcanl

el coriini

dociriuam sccundum capacilalem singulorum. Et
lixc

solatiiim

;

hi

pru subjeclis animas ponuni, el contra

omnia

,

id cst coeltim

,

ct lerra

,

npusloli
:

sci-

pcilidos cxeniplo Jcsu Clirisii magislii suiscuiaprotei lionis

licet, ct

universalis Ecclcsia, audieni Isracl

id est,

opponunt. Usquc ad niorlem

in oflicio u-

scmeii
aliud

virbi Dei perducenl ad eflcctum operis, ut
fjiiat fructuin

deliicr pcisistcntes

ab iuiquis perscquuniur, sicut
occisus est.

scmen

cenlesimum, aliud sex-

Godolias innocens a pcrfnlo lsmaelc

Dcns igiiur sanciain Ecclesiam ad lamlem ct gloagcsimiim, rl aliud Irigesinium (tlaiih. xm). Niini ruinscmen, id csi aposloloinin docirina (eiiiesimuni c rial " n °minis aui consiituit, et in ea sanctos apuslolos ad illius custodiam ei defctisioncm posuit, fiuctum atiulii, quia illis prxdicaniibus mullitudo cique gloiiosos mariyrcs qnasi eiemplar virtutnm geniium ei pars quxdara Judxorum ad Cliristi fi-

dcm

venil. iu passionc cl resurreciione

Filii

Dci cl

iit-iiit,

et

prxclaros

reteris ac novi icstamcuii don

Virginis, quamvis Judxi
cula vidcrenl,

inimmera sign3

el niira-

ctores, qui

sufllcienier

cam

rcelcsiis

dodrinx

iiu-

lamen

qu.i-il.un

pars illoniin dainua»
;

brilius irrigareni, transacio jara persecutionis tcni-

biliter in sua perniansil malitia

quxdain vero gra-

pore,
in

lribi'it.

I)c qtiibus

omnibus bealus Job Dciuu

liam baptismi est consecula.
Iloruin quippe

operibus ejus laudans, Ggurative quasi dc coelcdiccns
el
:

duo

calatlii

figuram prxferehant,
ostensos a

slilnis aslris loquilur,

quos Jcrcmias Propbeta
fuissv ante teniplum

sibi

Domino
:

Qui

(acil

Ar<turum,

Uricna,

et

llyadat,

el

in-

Domini prxdiierat,
:

ail ciiim

leriora autlri (Job

Otltmlii

miln Dominut
ficis

el ecce

duo

calailii, id rst,
I
t

Grcgorius (54) : « Nequaqiiam scnno vcrilalis vanas Uesiodi, Arati, cl Calix).

diio copbini, pleni

anle templum Donnni.
:

liinachi (55) fabulas

seqnilur, ut Arcliiriiiu noiliiscplcui
,

cala huz

unus
uliiii

ficus

bonas habebal, bonas niniis

el

nans

,

cilrcmam slellarum
/jiiasi

caiidam tirsx

tulolhus
iucdi

ficns habcbat

malat nimis

,

qux

co-

suspicctur, ct

Orion gladiuin tcucai, amaior
aslrotuin noniiua a culloi ibus

non poicruiil (Jer. xxiv). Duos calatbos bona- " insanus.

Hxc quippc

ruin mafaruinque ficuum

quidam interpreiantur

in

sapientix carnalis inventa nunl. Scd Scriptura sa-

Irge ct Evangelio,

Synagogam et Ecclesiam, Jupopulum, gclicniiain, el regnum roeluium; quormu alicriim perliuet ad sup-

cra

idcirco eisdem

vocabuli» ulitor, ut rcs, quas
i-

dxorum

ei Cliiisliaiioruui

iusinu.irc appelil, notilia usilalx sppellaiiouis ri|n

inantur.

Nam

si

astra

,

qux

vcllet,

pcr ignorala

pluia peccalorum, alterum vcro ad sanciorum habitaculum. Nos jtiiein juxta Aposiolum legem boiijiii

nobis nomina dicercl; hoino pro quo h.cc

eadcm

Scriplura facla esl, ncscirel procul dubio, qiud audiicl. Sic igilur in
ii

ci

sanciam,
,

el

inandatuni bonuin et sanctum
cssc

sacro cloquio sapicntes Dci sei-

semienles

et

unum

utriusque

leslamenii

iii

trahunl

a

sapieulibus sxculi

;

sicul in CO

Deum
ut
ilii

(P.vw. vn), ad

Judxos

hxr. rcfcramus, qui
vcl

m

pro

uiiliiaic lioininis

voccm

in sc

huiuanx passionil
;

advenlu Duinini crediderjipl,
qui clamaveruni

non ciedulerunl
\

ipsc condilor omiiiuin

suinil

Dcus

ul

vidclicrl,

1'ilato,

dicentes
ti.c

Crucifige,

dical

:

PoHiiiel cniin inc focissc lioinincs

mper

lcr-

(53) V.\ muiiiur.

Clossa ad cap. il Jcie

hxc dcsu-

(54) l.ih. i\ Wor., cap. G. ['.•:<) \lst. viiiosc rol/i ci .l/.irn.

,

157

5EIUHJ
(6'en. vi); ciun

XI.
is,

DE ACTIDIS .VPOST.
qui

»38
vires
cxerii
,

iam

pn.frcln cnn»iet, quia

A

sol

caloris

sui

osteiidunitir.

Itlius

cuncta priusquam vcniant, conspicii,
posi'(iiani aliqtiid feccrii,

Deqnaquam

qoippe signi
culi Tauriiui

iniiiis

inhxretii,

quod sapienies sxQcid

poenitendo resipiseii. Qnid

vocanl; ex qtio augeri sol incipil, ct
diei spaiia, (errenlior exsurgii.

crgo niiruin

,

si

spirilualcs viri iil.inlur vcrbis carel creator oniniuui

>d esteodemk

nalium, quando ipse ineffabilis

ilaque po»t Orione» llyaduni nomine, nisi dociores

Spiriius, ut ad iniellectum suuin carneui pertrahat,
in

sanclx Ecclesix quo

desigiianttir, qui subduetis

mariy-

se ipso caruis

igtlur sacra,

sermonem formal. In Scriplura ilum noia asirorum nomina audimns;

ribuseojam tcmpure ad muudi notitiam
el rlarius clucci
;

veiieruni,

ci repulsa infiilelilatis liieme,

de quibus asiris sermo babeaiur, agnoseimos; cum vcro asira, qttx narrantu.', perpendimtis, rcslal ut
ex eornm molibus, ad spiriiualis inlelligcnlix ar-

aliius

per corda

fi

Jcliu.n sol vei ilaiis calct. Qui re-

nima icn.pcstate
cuin

persectttionis, explctis longis inti-

dclilalis noctibtis,
ei

tunc sanctx Ecclesix orli sunt,

cana surgamus. Neque enin» juxla liiicram niirum
pliquid dicilur,

quod Deus Arcturuni,

et

Oriona

,

riiur.

annus apcNec iuimerito doctorcs sancii llyadum nuncredulitatis veriintn lucidior

jam

el iiyadas fecii, de
liino
in

quo nimiriini
fixisse

consiai, quia
fecil.

omSan..

cipalione signantttr. Gixco quippe eloquio byetcs
pluvia vocaiur, et
lly.ides

mundo

nibil sil,

quod ipsc non

a

pluviis

nomen acceqni ad slatuni

c>us ilaijne vir

hxc

Domiiium

dicit,

per qiKc
iu-

pciuiil, quia orix, procul

dubio imbres ferunt.Bene
,

signari proprix ea
lclligil.

qux

spfrilualiier gerunlur,

Ilyadum appellaiione expressi sunt
super

Quid namque Arcturi nomine, qui in cueli axe coustitulus seplcm slellarum radiis fulgel, nisi
Ecclesia
tiniversulis

universalis Ecclesix, qtiasi in caJi faciem deducii

areuiem lerratn buinani pecioris

,

pluviaiu

exprimiiur,

qux

in

Joannis

evangelicx doctrinx infundunt.
dicatioms
sernio
:

Nam

si

saucix prx-

Apccalypsi per septem Ecclesias, sepiemque candeiabra liguraiur? (Apoc.
i).

pluvia

non

esset,

nequaquam
Mait?).

Qux

duin in
<

se dona

Jlnyses dixisset

Exspettettir sicui pluvia eloquium
:

scptiformis gralix spiriius eontiuel,
ina: virlulis irradiata,

laritate

sum-

nicum [Deut. xxxn), El Dominus per Isaiam
dabo nubibus ne piuanl tuper eam imbrem
{El
(56) iteruin
:

quasi ab nxe veritatis lucet.

rensandum quoque csi, q:;od Arcturiissemper versatur, el nunquam mergitur; quia sancia Ecclesia
persecutiones iniquoram sine ccssaiione loleral,
sed lamen usqne ad mundi lennintim, sine defeclu
perdurat.

(Isai.

Proliibitx

funt stella vel

slilias

ptuviarum (Jer. m), Arclurum scilicet, Orion ct

Hyades, qux p!uvias
lur, quia

geucraiit.) Duin ergo Ilyades
cseli spaiia

Sxpe namquo rtprobi, qni usqne ad in» lcrnecionem eam perseciui sunl, quasi banc fundilus q
lum
sui perfeciior rcdiit,

cttm pluviis veniunt, ad

akiora sol dtio

apparente docioruin sctentia,

dum mens
fidei

noslra imbre prxdicaiionis iufundiiiir,

culor

exstinxisse erediderunt, sed eo muliipliciier ad sta-

quo inier inanus perse-

augeiur. El peifusa lerra ad

frticliini prolicil. c.ini

qiieulium

moriendo laboravit. Arclurtis crgo duni
virtule reiiciiur,

lumen

xtlieris

ignescii

,

quia

uberius fitigesboni

vcrsalur, erigitur; quia ttinc sancia Ecrlesia valeutiiis in

operis reddimus,

dum

per sacrx emdilionb

Dam-

cum

ardentius pro veposl Arcluruin
in ipso

mam

in

corde claiius ardemus. Dunique pereos

rilate faligalur.

Lnde apie quoqtie
;

protinus Urioti sttbdil

Oriones quippc

pon-

diebus singulis magis magisque scientia coelesli» ostcnditur, quasi interni nobis luminis vernt:m

dere teinporis liiemaiis oriuntur, suoqueorlu tempestales excil.nii, et niaria lerrasque peiiurbaiil.

lempus aperiiur
rutilei, ei

;

ut

novus calor noslris mentibus
se ipso quo-

eorum verbis nobis cogniius

Quid

igilur post Arcturuui

per Onones,

uisi niar-

lyres designaulur? Qnia duin

sancta Ecclesia

ad

micel ciarior. Urgenlc elenim mtiiidi\fme, superna scientia profieil, et largius cum lempore exlidie

stjtuiii prxilicalionis erigitur, ipsi uiariyres pcrse-

crescit.

Hinc namqtie per Danielem dicitur
eril

:

Per-

qtieiitiom moleslias
iu

passuri ad cceli faciein, qtiasi

iransibunl plurimi,eimuliipiex

scien:ia(Dan.\n).

hiemc

veneiuiii.

Hiscieuim

uaiis,

mare lei raque
deslrui.

Hinc Joanni

itt

prioii

parte

revelaiionis

angelus
tonitrua

liirbala csl, qula

dum

gentiliias

mores suos

D

dicit

:

Signa,

qu<e

locuia

suut

septem

a|i|iarcnie illoriim furtitiidine, tloluil, in

corum nesed eliam

cem non
ruil,

soliim iracundos

ac lurbidos

,

(Apoc. x). Cui tainen in cjtisdem revelalionis lerniino, prxcipil dicens : -V<; signaveris verba prophetia; libri

jdacidos erexit.

Ex Orionibus ilaque biems inborsanclorum apostolornui,
frigida
cl

Imjus (Apoc. xxn). Pars qnippe revelalionis

quia

claresceuie
.

anierior signari prxcipitur,
qtiia

terminus prohibelur;
iniliis laluil, finis

niarlyrum constanlia

meiis iiilidelium ad
esl.

quidquid

in

samlx

Ecelesix

lenipestaiem persectiiionis exciiaia

Orioncs

quolidie ostendii. Nounulli vero a
i|| ia ?

Grxca

liltcra

crgo cdelum edidit
inisit.

,

citm saucia Ecclesia mariyres
recla ludibusausi suni, oin-

Y

dicitur, llyadas

nuncupari arbitrantur. Quod

Qni

dttrn loqui

s i jta est,-signiftcaiioni,

quam diximus
siellis

conlrariuin

nino pondus ex

frigoris

adversitaie
subdidit,

pertuleriinl.

non

est

;

docioresenim bis

non iuconvenien-

Ucne autem protinus llyadas
scente verno, ad cxli

qux juvenefaciem prodcuut, ct cum jam

ter expressi sttnt,

qux

a liiteris nomeii trahunl.
litterx visioRC

Sed
di-

quamvis Hyades ab ejusdem
anie proti.limus (cap .3)
f.clltE

non

(56)

Qnx

edii. uli

parenihesi incbidimus. desunl hie in Alque hoc q,iod jiauln laiitiini legilur
:

quamobrtm prolnbuts iuni

ptuviarum.

1S9
•crejvenl,

S.

MAHTINI LEGIO.Y SEHMONES DE DIVEHSIS.
.

m
el

cerlum tamen

esl

qnia Hyetot iniber di-

A

facit

Arciurum,
:

el

Orionem,

Hymlai

;

prolinuj adin lioc loco

eilur, ei

orix ptuvias apportanl.i

didil

et initriora auttri.

Quid iiamqtic

Qnid eiiam beatus Isidorus Ilispaniarum docior,
ac nosier paironus de ejusdcm
sirllis «licat,
qtii

atistri

nomine,

nisi fcrvor sancti Spirilus tlesignarcjilclus

audiaiu

ttir?

Quo

tliim

quisquc

fuerii,

ad nmorem
111

mus

(57)

:

i

Sigiiortim

primus arctos,

aie

patrix

spiriiuali-,

ignescil. Un.le el sponsi vocc,
:

fiitts,

septein sleilis in se revolulis rotulur. Nomrii

Canlicis caiilicorum dicilur
autler
illiut
,

Surge,
,

«7111/0, el

teni,

esl Grxctim,
in

quod Lalinc

diciltir llria;

qux,

(|tna

yerfla

horlum

meum

et

fluanl

aromala
aquilo

modtim

plausiri vcrliiur,

noslri

cam

Sepienlriolioves,

(Cant.

iv).

Auslro

qtiippe

venicnie,

i.e.ti

dixeriint.

Triones enim proprie sunl
lcranl, quasi

surgcns

rcceilil, ctim

advcnlu

s;tncli

Spiriius ciin

aralnrii, dicli eo qtiod lcrraiii

lerio-

pulsus aniiquus

boslis,

mcnicm qnam
Et liorlum

lorporc
ausier

nes.

Sepicutriunes auicm non occiderc aiis vicini-

conslrinxcrat

,

descrii.

sponsi

las f.icil, quia in eo fixx snni. Arrtopliylai diclus,

priflal, ut aroinala

dcflnaul;

quia niinirnro dtiin
viriutibus

quod Arcion.

id

esi,

Heliiem

Ursam
slellis,

sequiiur.
li:c-

sanciam
Spirilus

Ecclesiam

douorum suorum

Eiimdem
rel;

et

Booicn diierunt, eo quod plauslro

sanclus implcvcrit, ab ea longe laicquo

signum mullis inspeclabile
Arcturus
siella esl

inlcr qu:is

odorcs boui operis spargit. Inieriora
snni, occulii
illi

ergo auslri
et

Arcturtis.

post

caudam Majuris U
ilicta csi,

angclorum ordines,
quippe
et

secretis-

Ursae, posita in signo Rooie,

undc Arciuriis

simi coelesiis palriai sinus, quos implet calor saucii

quasi c voypa, quia Uoolis pr;«cordis collocata esl.

Spiritus.

llluc

sanclorum
in abdiiis

aniinx, cl

Orilur atilcm, auiumnali tcmpore. Orion aiilem aule

minc corporibus exutx,
Ibi

post corporibus rcsiiiutjj

Tauri vesligia fulKCt, ei diclus Orion
est

ab urina,

id

perveniunl ct quasi astra

occuliauiur.

ab iniindaiione aquarum. Temporc cnim bicinis oborius niare et terras aquis ac tcmpcsiaiibus
,

pcr dicm quasi in meridiano lemporc anteaUiu
ignis

solis

accendilur, qnia condiioris

ciarilai,

turbai. llunc Laiini
arinaiiis

Jugulum vocant, eo quod
et

sit

niotislii.tis

DOSirsjam pressa

caligine manifcsiitu

ul gladius,
in
si

siellarum luce
si

terribilis.

videtur, el vclui spltcrx radius, ad
se elevat,
illusirai.

spalia aliiora

alque clarissimiis,
nilas poricndiiur;

quo

effulgenl omnia,

seu-

cum
Ibi

de scmeiipsa nos veritas subiilius

obscuratur bujus arics, lemdictx, ani

lumcn inlimx

coniemplaiionis sine
ccriiilur;
iui

pestas cernitur imminerc. Ilyadcs
Cciv,
id est

«0
;

inicrvenicnie
c.ilor

umbra

muiabililaiis

a tucco et pluviit.

Nam

pluviav Gra'Cc

BUinni luminis, sinc ulla obscuriiate lorporls
ibi

wiTcf dicuntiir.

Orlu quippu

stio cfflciunl

ptuvias

perseveral;
aslr.i
'

invisibiles angeloruin

cbori, quasi

unde

cl eas

Lalini

Suculas
plitviaiuin

aipellaverunt;

quia

in abditis

micant, qui eo nunc ab boniiuibiu

quando nascuniur,
de quibtts Yirgilius:

signs monsiiaiitur,

v 'deri

iiei|iieuiit,

quo flamma

veri

lurninis altius

pcrfundunliir. Valde itaque

minim
,

esl,

quod mssis

Arclurtiiii, pluviatque llyadai.

aposiolis Doiniitus coelos cxlendit

quod lemperaios

Suni auiem septem stellx
lnr lempore vcmali.
>

in fronic

Tanri, et oriun-

pcrscctitionem ruumrcs supcr maris Qticius gradiens
rcprcssii,

His, doccntc beato Isidoro,

quod solidaia Ecclesia Arctiirum KttBJt,
cottlra

auditis, ad ea iierum necesse esi ut

redeamus, qux

quod robcr.nis
inisii
,

advcrsa inarlyribus, Orinuas
iu

Miperius reliquimue.

quod

rcplciis

lianquilliiaic

doctor.bus

Sancius

itaqtie

Job reJcmpiionis nostrx ordincin
ei

llvadas prxbuit, sed posl hxc, valdc est adinirabile, qitod sintim liobiS

In spiiitu comciiiplans,

diversa doctoruin, apo,

caieslis palrix, quasi inle-

Molorum,

scilicel
ollicia

evangelisiarum
coiisiilerans

inatiyrum

el

riora Ausiri

reparavii.
in
cccli

Pulcbrum

csi

omne

boc,

coiifessorum

atlmirclur,

alquc

quod quasi

facie

de divina dispctisalioae
cl

admirans ciclamcl, diceus: Qui exlendil
rius

cielot tolut,

ccruiltir, sctl longc
liilius iiivcmlitr.

illuc pulcbrius,

incomparain siiaa

qui fucii Arcturuin, tl Orionem, elllyadat. Crcgo:

Unde bcne ilerum spousus
dicil
:

Eucnsis ctenim

ccclis

Dominus formavit Ardcdttrlis

sponsx laudibus

Quam pulcltia
(Lant,
iv).

et,

amica niea.

rluruin, quia in

bonorcm

apnslolis,

iu

D

7" flm pulchra

e*

Oculi lui coluntbarum absque to
lalet

caicsii convcrsalioue
qiioi|tic

fiiiulavil

Ecclesiam. Formalo
,

quvd

inlrinsectit

Pulebram eam
ei

Arcluro, fecit Orioucin

qnia roboiata fide

narral, cl piilcbram replical, quia alia esl
cbrilutlo

pulalia

univcrsalis Ecclcsix, conlra proccllas

mimdi

cdidil

morum,

in

qua nune cernitur, alqne
sui

inanyres. Edilis quoqiieOiionibus prolulii llyadas,
quia convalcsccnlititis conlra atlversa
niaityiilnis

prxiniorum, inqua luuc pcr condtloris
sublevabitur. Cujus
Cli,

spcciem
ele-

mcmbra,

videlicel

omncs

ad

iiifiindrudaiii

aridilalcm biimanorum cortlium,
Isti

quia ad ciiucla siinpliciler inccdttnt,

rjtis octtli

doclrinam contulii magUtrorum.
virlutibus emiueiit,

iiaqnc simt

roliiinbartim vocaiitnr, quia magtia
qtiia
Itini

iuce irradiani,

aslrornm spirilualiuin ordines, qni

dum

suinmis

et

signorum miraculil coruscanl. Sed qtianoiiiiic

srmper cx

siipcrnis lureiii.

Sed

rsl

boc miraculuin, quod videri polcsl,
mirariilum
csl

posl ista quid rostal, msi ut sancta Eiclesia laboris
iui

illud

dc

iiilcrnis

mirabilius, quod

frucium reripiens, ad vidcnda stipernx palrix
pervcniat;
uiulc
«l

vidcri

iiiiiic

noii poicst,

do quo

illic

aple subditur,
Iloc ergo nobis

iiilcrua

aplc

quia dnil

:

Qui

absquc co

q.ind

intrinsccus

l.tlci.

(57) Lib.

111

Lnjmotog, cap. 71.

:

,

161

SERMO
auslri

XI.

DE ACTIBUS APOST.
Ectlcsia ab adver-ariis in lerra pntureiur, i]iiaictius
narelur. Sei|Uilur:
;: fient

iC2
odio nominis sui
in ccclo

healui Job iniimal, cuin
dat.
si.i

inleriora

commcn- A

Sponsn

igitnr absenic, sancta ingomiscil Eccle-

ali

eo gloriosius

coro-

inter prxsrnlis iiiinuli anglislias posita, sicul in
:

.At/dH.rijli
i)

diem eotnolaiiouis

cjus pcrsona Jcremins deplnrat ilicens

similcs mei [Thren.
,

Ac

si

aperiius Clnisti

Audierunt quia iiigcmiscv eqo, el non est qni coitsolelur
iliccrel
••go
,

•ponsa

sanca

vidclicct Ecclesia consolari

ab co-

me
:

(Thren.

i).

Acsi apcrlius snncla Ecrlcsia
iniinici inei
,

dcm
tans

ceelesli

sponso omiiino cxspcctans, et advcrsa,

Autlicrmit

qni.i
,

ingemisco
cst

rios qui se affiiveruiii
,

puniri ab cotlcm non dubi:

absenic Jesu Cbristo sponso
fiig.ito sciliccl

ct

non

qni

loquerctur dit-cns
,

Adduxiili diem consola,

«onsoletur nie,

Spirim sancln. Alle-

(ionis

itl

cst
,

adduces diem judicii
Fient similei mei
,

ct

qui

mc

gorice deplorat Ecclesia sua, et

suonim mala, pcrliic
:

persecuti suui
cl afllicti
,

cnpiivi scilicei,

sccnliones vitlelicci, el mariyria. Undt: prxponiiur

sicut

cgo

fui. Iloc niagis

Ectltsi» cun1 1

Sin llilcra
flelus,

,

t|UDe ilcniiiim

sonat

:

csl

denlium
si-

venii,

ijiila

post ultiniam captivilatcm im

conso-

de quibus

in Canlicis Icgitur
iv),

Dentet lui
Hi

lalio rcstat
riluis. In

Judxis

,

ci exlcris

Ectlcsix pcrseculo-

cut

greges

lonsarum (Cant.

eic.

sunt qui

die judicii rctldei Doininus coiisoljiinneir.

noii lacle infantix iudigenl, scd

manducani solldum
:

bonis

,

ct

supplitia malis

:

Deplor.it anitna in
:

liac

p.incni,

sicut
v).

Pclro diclum cst Quasi diccrclur
:

Mac.a

,

et

duea (Act.
tibi

non soluin
repiilia.

manpanem

prxscnii viu virlutum ilctrimenla, dicens
runt qiiia ingemisco ego
,

Audieal 2
;

inimici videliccl in n
,

manducandiim apposui, sed

Tales cniin

qux

lolcro.

JVon

est

,

inquil
est

qui

eonsoletur
in

me

dociriux acumine sciuut vuia mactare, ctreptilia,
id cst,

auxialx animx doloi
speral,
dolet
,

is

aiigmculum, quia

quo

pus

trajicere.

homincs diversaruin gcnlium, in Cliristi corDcntium auicin diversum csl offivoccs formanl.

diffcrt

auxiliuin. Iloc
liostes

quoque

ineffabililcr

quod irridcul

invisibiles, qui

prius

ciuiii; alii dividtint, alii nioliiut, alii

blandiebantur.

Conscientia
,

autem

gravius accu-

Sic tleules mystici,

alii

sunt

,

ut

grcges tonsaruni,

sando
cia,

insuliat, cl vilia
;

qux

prius videbanlur dul-

qui veitisiato spoJiati, felibus suis lac doclrinx, et

palescunl amara
,

qui cnirn aule vidcbanliir
,

induiucnla viriutum

minislranl;

alii

lactc raudi-

amici
sciunl

qui dcliueranl compali
,

si

forlc

scelera

diorcs, pulcliritudinc offlcii sunl dccorali, ad
iiiaai

sumqui

iriidcnt quasi inimici.

Unde David: Qni
eum(Psal. lxx).
non dividiiui.

subtililatem verbuni
:

audiloribus
esl

niinislrant.
,

cuslodiebunt

animam meam
:

,

consilium Ifecerunt iu

Undc Aposlolus
exercittUus

Perfectorum

solus cibus

unum

,

dicentes
:

Deus

dereliquit

habent sensus (llebr. v), vidclicet sancti

Cassiodoius

Gravior esl

fascis, qui

apofloli, ct Ecclesix doctorcs. Ait
tjuia

enim

:

Audierunt

C

Ipsi

dixcrunt

communi
,

consilio

:

Deus

dcreliqntt
iii

ingemisco ego,

et

non

est

,

qui consoletur me.

eum, persequimini
ordine

el

comprelieiidite
:

eum. Quasi
il!e

Audiiiiit inimici sponsani, id csl

sanctam Ecclesiam
absenlem
,

stio dicereiil

apud se

Dcus

qiicin

sibi

plorautein,

qux

scntit spoiisum

qui etsi

Deum
Ergo

facil

,

dtreliipjit
,

cum. Qucni vident calami-

seinper adcst per inajestalcm, palitur tanicn spon-

tatibus

fatigalum

putanl a Dco esse derclicluni.
enin, ul lanliim, et comprelteii-

sam

icniaiioiiilius concuti, ut
,

scmper

sollicila

sil,

;'i-rji*i;Kimi;ii

el limida

ne corruptoris suggcsiiouem
iinjuil, qttia

suscipi.il.

dite, ul

invalidum

;

quia

11011

est,

qui eripiat

com-

Audicrunl,

iugemisco ego, quod scniper
N011
csl

prebcnstim. Setl quisque

scrvus Dui

vii.c.l ouini.i

oplavcruut, ipiod
qui consoleiui
;

ntiuqiiaiii suspicati sunl.

adversa prxsentis miindi,

cum

Dei jiivaniiuc.

Anima
et

quia Spiiitus sanctus non babital in
et quotidic muiiiplicatur

ilaquc, ut prxdicluui esi, babet dcnlcs, virlult-s scilicci, ci

corpore subdiio pcccatis,
inaliim uieuiu
111111
, ,

discrelas cogiiaiicncs,

qux prospcra,

leulationes videlicet liliorum

mcoIwtati

adversa noiunl dividerc, cl consolauicm Spiriiuni

ck pcricula

prxsentis sxculi. Itcruin dicil

sanctum
raie.
.

rcquirere

,

ei

Dci

misericordiain

spe-

Uhiiu-j

inimici mei aitdieiunl

malum meum,
,

sunt (Thren.i), elc. lniniici Ecclesix sunl ncs, bxretici
,

dxmoin

Unde
Scil

addidil
fldclis
,

:

Adduxtsti dietn consolationis, e:c.

et falsi Clirisliani

et

perseculores

enim

anima, pucnitciitibus posl auguslias
insullanlibus supplicia
initio

pagani.

Nam

ct

Judxi grnviter eam alflixerunl
stiis

veniam
Jgilur

dari

et

relribui.

ipso capiic suo Chrislo, ct

mcmbris

,

id

cst in
;

Deus Pater ab

per

Yerbum suum copropliuias ct a|io-

aposlolis, rt inarlyribus, ct cxteris fidclibus

i,uia

xternum sibi,elconsubslanliale,
stolos eligcre, et pcr cos
lari,

quibusdam
rtinl.

inlcrfcctis

,

alios de finibus
,

suis cjeceiiiiuii:

Ecclesiam suaiu conso11011

Dical ilaquc Cbristi sponsa

quasi de

ct

ab inlidelibus scgrcgare
Diio Pali
i

destitit.

Iluc

cis suis

queriineniam faciendo, eidcin spouso suo

Verbum

Omnes
nes

iaimici mci
,

audimunt maltnn meum
passioncs

,

dxmo-

niiam prophciam
ei doctores
dile
el

.1

coxiernum faclum cst ad JeruDomino, ul eosdcm aposiolos
sotlicitarel,

scilicel

et persecutores cxleri audierunl pcr-

ad prxdicandum
el

diccns Au:

secutiont-s

aposlolorum
,

,

Slepliaui, el

xerbumpaeli hujus,

loqmmini ad

viios

Juda,

aiionun martyruin

ct

nieorum

afllictiones
fecisti,
:

mcm-

hubilalores Jetusalem

brorum.
judicio

Leetuti sunt

quoniam tu

itlesljuslo

titis

diccrel

:

audile

Unde dicilur Ego Dominus malum (Isai. lv), id est faciens pacem el ui jusio jtidicio periuiilens. Ad Iioc ipsc pcrmisil
lieri

pcrmisisli.
,

apud Dcum,

el

(Jer. xi), elc. Ac si apciVerbum quod cral in principio Dcus erat Yerbum. Au si Deus Patcr

ereans

prophelis, tt npnslolis cxlerlsque Ecclcsix
ribus laquerctur, diccns

doclo-

,

Auditc terbum pacti hu-

:

153
jbi, unigoniti

S.

MAUTINI
vobis a
;

I.F.C.ION.

SEIUtONES
A menium

DF,

DIVERSIS.

4<H non audierunl lesla-

sciliccl F.lii n.ci

me
n
:

prn sa-

Ju.lxi crpro malcdicii sm.t, qni
l><i,

Dc qno Moyses Prophetam, inqiiit. suscilabil vobis Dominus Deus vesler de fralribus vesiris, lanquam meipsum audielis (Deut. xvm). juita omnia qux locutus fueril vobis
\obis.

luu restra quccunque diierit

missi.

Ouediie

trgn

illi

nmnibus

quan

lo

eduxit uos de lerra £sjpti.

Nos auieni qni in Clirislum crcdiimis, tesiainenlO ejus ohedimus, quod pcr .Moysem tradilur; qnia in
seuiine
lioc

Abrahx,

lioc esi in Clirisio

benedicimur.

Ad

ergo Dci Filius sancios aposlolos elcgil, eosIinircrsaS

De quo

etiain

Do

is

Paier iribns

riisctpnlis,

Peiro

quc pcr

mumli parles ad prxdicaitdum

vldclicet, J.cobo ci Joanni, ipsum Oguratum cernenllbus aii : Uic

in
cst
;

monte iransFiiius meus
ipsum
uudiie
di-

misil, ul cordibus

omnium

qu.c sub cuelo sunt

i:.i-

lioniim, verba pacii liujus, velui

uubcs aquum

in-

dilcctus,

in

quo

milii

complacui

lundcrcnt; scilicet ul fpsum
sancio

(Muttli. vvii).

Acsi diccrel: onuiia quxcuiique

uuum

ei

cum r.ure el Spiriia vcrum Denm esse eredcrciii. Iloc
discipulis,
apert.i

xerit vobis, Bcrvale. el faciie;

hxcenim
ttal

e=t oiiliias

eiiam

eisdem suis prxcepit

ui

pro«

pnedicanliuin,
cniii)

si

ad singulos

Dci verbum. QuWI

funda ei myslica perfeclioribus,

aulem ru-

prodcsl milii ronvcnissc in
verfcuin illud

mundum,

si

non

dibus, minus videlicet inlclligentibiis, prxdicarenl.

Unde bealus Job Deum iu ipsius operibus lauc dans, ait vobiscum sum omnibus Et discipulis ail : Ecce cgo Qui ligat aquas in nubibus, ul non emmpanl parittatth. ditbtu usque ad consttmmationem ttetuli ( ler deorsum (Job xxvi). Grcenrius (58). Quid lioc. Dical crgo Dcus Paler proplieiis, ct apoxxviil).

habcam

quod laclum

ist id prophetas

slolis,

atque

ecclesiasticis

virfe :
:

pMti hujus, id esl magni consilii vcre sunt contiros Juda, sciliccl Clirislianos, qni
ct

Auditt vtrbum loquimini ad

loco aqua, nisi seieniia, quid vero nubes, nisi pr;c-

dicalores, id est sancli aposloli appellantur.

Nam
Aqua

quod
lur,

in

sacro eloquio aliquando aqua seientia diciatie.slante didicimus,

fcssores Cliristi : t'l habitatores Jerusalein, viiltlicel.-quxesicivilas regis magni, el visio pacis. «uiin in ca per eumdeni Chrislum, qui est

Ecelesix

Salomone
sapientiai

qui

ail

:

profunda terba ex ore
(ons

viri; et torrens reduiidant,
xvlii).

P.n

(Vrov.

Aquam

significare

Vcrbum Tatris, dc confessores intcrpretantur a Juda palriarcba, : cuiuslriliu orlus esl Dominus, dc quo veredicilur
Juda
te

muliiplicalur ei ccrniiur. Jutlxi

scicutiam, David propbeta

lestatur

dicens :Teneid

brosa aqua in
culia

nubibus aeris (Psal. xvu),
in

esi oc-

scienlia

propbclis; quia

anie

advenlum

laudubunt fratres

tui

;

tnanus ttue in cervi-

Domini duin occnllis sacramcniis giavidi imn.mea
mysteria gestarent, iulueniium oculis corum
ligcnlia
intel,

Cuin crgo ad citus inimicorum tuorum (Gcn. xlix).
viros Jmla, ct ad habilatores Jerusalem

verbum

prxdicationis

fieri

prxcipilur, ad Christianos, qui
referlur.

C nc c
,

\cre confessorcs Christi sunl,
iiaque prophetx, cl aposloli

Loquauiur

sioli

Nubium vero nomlne quid loco aliud quam prxdicatores sancti apovidelicet, dcsignantur, qui per mnndi partcs
caligahat.
,

verbum
:

pacti

Domini
vir,

:

circumquaquc Iransmissi,
rc, cl

ei vcrbis

uoveranl plue-

Ucec

dicit

Dominus Deut
verba pacti

Israel

Matedictus
,

qui

miraculis coruscare, et iniuis lerrere.

Qund
igitur

uon

audierit

hujus

quod

prarce^ii

pa-

Isaias propheta longc anle
itti,

inluens

dixiuQui tunt
locu-

tribut

qua eduii eot de terra Mgyptt, meam, et dt hrnace {errea dicent : Audite voccm
tettrit in die
(acite

qui

u<

nubet

volantl (ltai. ix.) Quia

beaius Job propbeiico plenus spiritu, in bac
iione sua ad Dci

omnia

quce prcccepi vobis,

el eritis milti

i'i

po:

laudem

iuiiia

nascenlis Ecclesiae

pulum, tgo «ro vobit

Deum

(Jer. xi).

Ac

si

dicai

desiderat cxoriri, studet ejus

ordinem ab aposloel capacibilia,

Non

prasrocenciis privilegio, non circumcisionis
iioii

lorum prxdicalione narrare, quia curaverunl sum-

«aiiva,

Sabbati olio, scd propter obeJicntiam mcus. Lt Isracl cllicior ejus Deus, cl ipsc populus quidcm, boc cst, in lcge aJ scrvos loquiiur, in bic
Evauoelio^auicin ad amicos
Mlii
si [eeeiitit
:

mopcre rudibus populis plana
suuima
Spirilum
ei

non

ardua

pixdicare.

Nam

si

scieniiam

sanclam, qux bic aqua; nomine deslgnatur, ui per
saiiclum

Vos, inquii, nniici

niei

bauricbant

corde, ore

fundc-

qua: ego
iKin

pracipio vobis (Joan. xv).
,"

p

renl

,

immeiisilaie ejus auditores suos opprinicrenl
rlgarenl.

El ilcrum:
quiu scrvus

Jam

dicam vjs tervot, ted amicot

potius quain
scientia,

Undc

religala

inirinsecus

nescil

quiu jacial

Dominus
111

ejut (ibid.).
lilios

ut

non pariter deorsum crumpcrci, audi-

Cuin

atilcni aniici fueiinl,

de ainicis

IrauS-

torcs suos dlslillatione

verborum nutricns. nubs
polui
vobis
toqni,

illa

euni. tiuotquot auttm rectperunt em,dedil

eis ;>otet-

loiiucbatur diccns

:

Non
vobis

quati

lalem
filiis

/i/ios

Dei
,

fieri (Joitn. i) elc.

Ainicis autcm, ct
perfecli
,

spiritualibut, ted quasi carnalibut.
lis

Tanquam parvuttcuilt
si

pmcipil

diccus

:

Estou
est

sicut

in

Christo,

lac

polum dedi, non

Pater icsler

cielcstis

pcrfectus

[Mtttllt. v).

In

(I

Cur. in). Quis enim ferre poluisscl,
111

raplus ad

hoc quod
lem,
scil

porfeciioncin

nominat, non
lege

icqualita-

lertiuni coclum, rapius

paradisum, eliam arca-

liiuiliiudinem signat. In
in

obedienlia

ua vcrha ludieos, qua;
audiloris virlutem

dici bomilli

non

licercl, lain

maudaiiiruin prxcipitur,
litudo Dci
lilus

Evangclio autcm simi-

iminensos siipcmx scientix sinus aperiretl Aui cujus-

Kcclcsix proniillitiir. Maleilidus,

non opprimerrl,

si

ea

qux
lin-

inquil, vir

qui

non auditril verbum
Mor. cap
I

pacti

liujits.

intrinsccus hauriri poicrat, iq quanlnra

earnw

(Hi)

l.ili

V. n

,

l.

m
gua
suflGccrcl,

8ERM0
oxlrinsecus

XI.

DE
imjiis

A< TIHl S

APOST.
sinl.

ICG

inundans aqnx

A qnanla
juxia

Prxdicalorcs igimr sancuc Ecclesix
caparilatetn, ul dicium csf, dcin coruiii

immensiias emauassei? Ui vcro audiiores nnlcs uon
inumlalionc
scieniix,
scil

aiidicnlium

modcrata prxdicaiiouis

benl prxdicarc, ut
resecare
,

cordibus viiia
,

pns-i:it

dislillaiioncproficianl, lignl
iii

Dcusaquas

in

nubibus,

virlulcs

nuitirc

et

omnibiis

moduiii
avlifi

non erumpanl paritcr deorsuinj; quia dociorum

Clnislianjc

religionis

imponcre, cosque ad
apios
exbibere.

prxdicationem lemperat, ui audilorum infirmitas

cium Jerusalem

coclcsiis

Dcus

doclorum rore nutrita convalescat. Quod benc
Evangelio myslica narralione narratur,
Aiccndit Jcsns in
li i

in

cnini vciciis, ci novi lestamenli

doctoribus prxdi-

cum

liiciuir:

naviculam Petri,
puciltum
,

el rogavtl euni,

cainli mcnsiiram tribuil, sicu; Ezecbicl propheta de cislem figuraic loquiiur, diccns
:

a terva

redticeret

et

sedens pra iicabat

Vidiin porta viruni siantem, qui in
laiiiinn

mauu

sua ca-

turbis (Luc. v).

Per naveni Pelri quid aliud, qnam

liabcbat, ct xdificium ejusque porlas nntiel

houimissa Pciro Ectlesia Gguratur. De qua, ut Doniuiiis

surabal
linii

nicnsus cst limen porix, juxia veslibuinirinsccus,
,

lurbis

confluentibus prxdicel,

enm

a lerra

porix
isle

calamo uno (Eztch.xi).

ianluliim rcducijubet. Quani :ion in altum dnci, et
lameii

a

lerra

prxcipil

removeri,
riiililuis

profcclo insipopulis

nnans prajdicatores soos,
prxdicurc.

debore

B

calamum in mauu sua, boc esl mensurain sacnc Scripturx iu poiestaie sua lenct, qua tiiriimquc limeu inieritis vid. I cct
Ciirislus csi

Vir

qui

,

heculta nimis de ccelesiibus, nec lamcn

lerrcna

ei cxicrius

motilur,

id

cst

sanctorum
,

veteris et

Aqua

ilaque

ligalur

in

nubibus,

quia
lo-

no\i leslamcnli viiam disponil

et

per eos cunr.ioGretcsia-

brsedicatorum

sciemia
seniire

infirmorum
valct,

mcntibus

rum mores
gorius (59)
inenii,
:

fidelium

regii

,

et vitia corriyii.

qnens, quanlum

loqui

prohibetur.

Limen exierius, Patres

vcleiis

si auditorum cor, verbi iinniensiBlc corrumpitur, iingua docentium imliscretionis pcena mullatur. Unde scriplum cst Si quit operae:

Main plerumqiie

pcr qucriiin prxdicaiioneiii perversa opera
docioris novi leslailliciiis

puiiita siinl, cl liiinii intcrius,

inenii actipimus,

quoriitn

doctriua ab
Illi

co-

rii

ciilernum,

et effotlerit, el

non

ojieruerit eant, de-

gilaliouibus

animus

cocrceiur.

extiinsecus

Kendevitq ue boi
reddet pretium

vel

asinus inea, Doininus
XXl).

cisternte

(uerunl, qui Clirislum in

carne non vi.leiunl, scd
divisi
isla

jumenlorum (Exod.
?

Quid cst

lamcn
mctiie,

a sancia

Ecclesia

non fuerunt
fidei

,

quia

eniiu aperire cisiernain, nisi inlclieclu valido Scri-

opere, prncdicaiionc,
in

saciamcnu

piunc saerae arcaua pcneirare

Quid aulcm pci bo-

lenuerunt. Siciilenim nos
sione
salvi

prxieriti Clnisti pas-

vem,

et

asiiuim, io

est

mundum imtnuiidumque
asiuus

suiuus.iia

illi

per fidem in eamdeni

aiHuia), nisi udeiis et infideiis accipilur? Qui ergo

venliirani sunl salvati.llli foras fuerunt,

lisleiiiam fodit,
ruai; id

cooperiat, ne illucbosvel

niyslerium, sed

eura lempus.

Mali

non exirs auiem pastores

cst q;ii in sacro eloquio

jam

alta inlclligil,

nuuquam
rcpulsi

intus, sed
a

siiblimes eorimi sinsus non capieniibus
tiuin legat, ne per

per silen-

stint

scmper foras fueruni, idcoque Domino. Qnia ergo Domiiius pcr
legis

seaudalum menlis, aul fidclem
qui credere poiuisset, in-

passioneui cl

resurieclioneui JesuChrisli Fili sni,

parviiluin, ani iiifideleui

Synagogx paslores, non dico pistores, sed
transgrcssores
,

fcrimai. Ei

morte euiin jumenloruni
lcnelur. Opcrieuda

debei pre-

Scribas scilicet el Pliarisxos a fa-

lium, quia illud scilicel admisil, unde ad
pceuiier.iiam

agendam
esl

cie sua propler illoriun iniquilales

decreverat pro-

reus

itaque

jicerc,

el

corun»

loco

aposloios
lioc

subrogare;

per

cisletna, quia coiani patvulis mentibus legeuda esl
alta scienlia,
atiolliiur,

Jcremiam prophetam
cens
:

eis curavit iudicare, di-

ne uudc cor
iufirmitus

docenlium

ad

sumina

Vos ditpersislis ttreyem
;

meum

,

ejectlis
,

,

et

imle

audiiorum ad
:

iuia dila-

ntu

visitastis eos

cl

quia

boc

fecisiis

ecce

ego

batur. Dicatur ilaque recte
tibus, ut

-Qtri ligat

aquasin nuPariier

visitubo super vos matitiam studiorum vestrorum dicit

non erumpanl
si

parner deorsum,

Dominus

(Jcr.
,

xxm). Quia omnis spes Judaici
lran:,it

naiiique erninpereiit,

coratn iirfirmis auditonbus,
si

defecerai

regr.i

ad Ecclesix principes Sy,

quania esl seiemia, ei ore loqueniis cmanaret;
siinul se

D nagoga
nata,

cuni suis pasloiibus

derclicta

alque

1I3111:

onims plenitudo pradicaliouis

effiiudercl.

ail

aposiolos fu sermo
,

de quibus

dicitur

et

iiilnl sibi

cum

proficientibus rescrvarel. Dignuin

Siiscilabo super eos pastores

etc. Ecee, inqu!, eyo

quippe
siderel,

esi, ul

qui prxdicat, audienlis

modum

con-

cvngrctjabo reliquias populi mei de omnibus teiris.ttd
qittts

quaieuus ipsa pixdicatio

cum

audiloris sui

ejeeeitnn
et

eos

illuc

;

el

converlam eos ad
).

rur.a

incremeiiiis crcscal. Sic quippe agere uuusquisqtie
pratdicalor debet, sicilt cuin
ui
illo

5IK7

;

cresccnt el
:

tnultiplicnbtiniur (Ibid

Qi.asi

divinitus

agilur

:

diceret

ccccego

et

non

nlius,

congregabo

reliqui: s

nequaquam cuncla qux

seuiit, inlirmis insinuet;'

gregis inci, gcntilein scilicet

populum longe laieque

quia et quousque ipse
csi, quic siiperna sunt,

came

morlalitalis infirmus

peccando vagaiitcin

,

de

oiunibus tcrris ad quas,

cuucta non senlil. Prxdica-

exigciitibus pcccaiis, cjecerain cos illuc, et convcr-

rc ergo rudihusiion debet, quanluni cognoscit, quia
ct ipse

lam cos ad rura sua,
ul
ibi

id est

ad sanciam Ecclesiam,

desupernis mysleriis cognoscere non valct

pascanluriu bcrbis sauciarum Scripluraruin
ponlificis

(59) Desiiniuntur lucc ex f.rcg. Hom. 15, in Eiech. Scd Martinus Irausciibii Clossaiu nvn laiu

summi
libus.

quo

I

similitcr lacit iu

con^equen-

1C7
virentlbas, cl
fi<
I

HARTCfl LEGION. SERMONES HF. D1VEB.SIS. unum ovfle, el iinns paslor, ci A 'i:"", qnasi in di»erso l.itcrc
S.

IG8
si.ilnm babenl.
i

Corda

<roscenl virtuiilus, ct

mulliplicabnnlur spiriluali,
:

ilaque sanctomni roensx D<

snnl ad bolocaustum
,
:

r.ovaque progenie. Ilerum dicil
ees

Ei tutciiabn snper

quadris

lapidibus
s>

constructx

qnia

,

qni verba

potfore*, et paicenl eos. Ahjeclis p.nslonbus
Scriliis
scilieet

Sy-

Domiui
nali vita

mper

cogitaol, semet psns
dicitur
:

nagogr,

ct

Pharisais, suscitabo
,

macianl. Unde

Domino a carLex Dci ejut i«
:

supcr popnlum

iiiciun

pastores

apostolus viilcllrel

rorde ipsiiu \Vsid. xxxvi), cic
Dci ejus,
cl
'ul

Cnssiodorus
siii.t

Lex

ei ecclesiasticos

viros; ct pascenteos

panc verbi
i!e

cst

prxccpta Dci

in

cordc ipsius,
illi

Dei.

Possumus

lioc

juxta Iropologiam

,

Ecelesix

qnasi cor, consnnaul lingu.c.E; quid
videlicel,

prodesi?

principibus inleliigere, qui uon regunl ovcs Domini
dignc. Quibiis
ahjcctis, atque

boc
ejut.

quia

non
,

tupplunlabnnlur gretsut

damn:ilis,
,

salvatnr

Supplanlarc csl

planlis
:

foveam
in

insidiariiiii

populus bonis iraditus pastoribus
vaniur. Perdunl oves paslores

et reliqnix snl-

prxtendere. Et est sensus
ral
a

Vcrbum
ut
i

corde libe-

hxresim

docenlcs,
ejiciunt

iaqueis pcccaioris

,

nou supplanteniur

lacerant et dissipant scbismala facientes,

gressns bominis

Deum

laudanlis.

ab Ecclesia injusle persequenles, et superba agcnles
;

Procul ilubio qui

iu legc

Domini mcdilatur die

nec visilanl

in fide debiles

,

posnilentibiis ina-

nuiii rclrabcntes.

Quorum nmnium
ct

niiscrclur

ae noclc etiam rum Propbela polest dicerc : /n Do- R corde meo abscondi etoquia tua , ut non peccem
tibi

minus, prislina pasrua rcddens,
dcles populos reficiunt
angelicis dapibus.

malos pastorcs
,

(Ptai. cxviii). Quasi dicerel
lu.i
,

:

Exquisivi man;

nuferens. Boni pastorcs sancta animali.i

id

est

fi-

dala

cl ctiaui

meinorix coinniendavi
eloquia
lua,
et canibus.
,

et

boc

suis prxdicationibiis, velul
igitur

cst in cordc

mco abscondi
osl

recondiu
:

Sanclorum

Palrum dofigiitaie

absromli, porcis vidclicet
<

Cassiodorus

ctrinaccelesiis dulcedinis est mensa.

Unde Ezccbicl
,

Genus

enini peccali

obstinatis prxdicare, ct

propheta in visionc
lequitur, dicens
:

sibi divinitus

oslensa

ideo abscondi eloquia lua,
dicis
:

Vidi in vettibuto poncc inieriorii
et

ut non pcccem tibi, qui SoHie dare tanclum canibut : el margaritat

duat mensas
per eat

Itinc,

duas inde;
deticlo

ul
,

immolarelur suel

ante porcos ponerc (Malllt. vn). Vitium csl enim secrcla mysleria indignis vulgarc, el qunsi Babyloniis
tbesaitros

holocaustum pro
:

pro peccaio
id esl

(Eiech. «.). Gregorius
lica fides in inieriori

Porta nostra,

catho-

domus

Doiniui
,

oslcnderc

;

quod

ai) ali-

veslibulo qualuor inensas ba-

quo

fil

vel

adulntione
ut aUquid

nt place.il ei cui divulgai;

bel, quia sanela Ecclcsia ad

crudilionein fidelium,

vel avatitia,

lucrctur; vel jaclamia, ul
loquacitate incauta,

ijuaiuor accepil ordines regentiuin.

Uude
,

bcalissi-

plura scirc videalor; vel
s j ne

dum

mus Paulus
dedit
I

loquilur

,

dicens

:

ipse

scilicel

Dcus,

judicio scntcl
>

cmissum

\olai irrevocabilc versilcnlii, ui
:

quosdam quidem aposlolos,quosdam aulemproveio eiangelislas, alios pastores, el
Isti

bum.
Sit

Assumciula esl enim disciplina
qu.iin loquatur.

Itelas, alios

do-

prius quis laceal,
omiiit liomo

l'nde dicitur

ctoret

(Eph. iv),qui unus ordo sunt.
id esl

ergo duin

velox ad audiendum, tardni
et

autem
prius

prxdicani, grcgcm Doinini,

fidclem

populum

ad loqucndum,
Isaias

tardut ad iram

(Jac.

i).

Ideoque

spiriluali dultediuc satianl. Ilabei el porta r-xtcrior

cum
:

ei dixisset

Duininus, clamu, non
clatnare

quatuor mensas, Synagoga
dottim
,

scilicct, principes sacer-

clan.avit,

quam

audirel, quid
[Itai.

debcrct,

et seniores

popiri

Scribas el Pharisxos

;

diceus
in

Qutd clamabo
in

xl).

Domiuus etinm

qui Pharisxi lcgis dociores vocali sunl. In uiraque

Evangeiio coinparat regnum cccloium tbesauro
ngru
;

crgo porta

dux

uiciisx suut hiuc, et
iu sui

dux

iode, quia

abseondito
coguitionis,
iu

hic cst thesaurus sapicnlix, et

sancta Ecclesia
las babuil,

cxordio apostolos ct propbcposl

qucm cnm

invencrit

homo

abscoiulii
sicul ilain

qui scilicel

aposlolos orli

suiil.

corde suo,

liec divttlgat (Malllt. xin);

Nuoc auiem babel
lis

evangclislas, -alque

doctores.

ria contervalal

ontnia verba
n).

Dumini confereni

Evangelistx sunt, qni gauilia
nunliant.
Inierioris

coelestis patrix
id

popu-

corde sno {Luc.
da sancloium
|,

Ul crgo supradictuin
Dci suni,

esl, cor-

autem portx,

est san-

mcusx

qui vcrba Domini

(lx Eccicsix uicusx hoiocauslum liabrnl, quiasivtl
iu
in

S ;,| C

inici ii.issionc
rcficiuttt.
:

medilanlur, cx quibus Ecclesia:

cordibus aposiulorum aique pruphciaruin, sive
uicnlc
cvaiigtlist-.il

parvulos

Dc

bis

itaquc

lapidibus

pcr

iim el docloruin, ignis saurti
inteiiiioitcm

Isaiaui dicilur

Laleret cceidcrunt,

ted quadrit lasi

Spiriius exarsil, ei anlct, qui ouineni

pidibus adi/icabimus (Isai. ix).
relwT
:

Ac

aperlius dicc;

simul ct cogitalioncs absuniH. Flanima rtiam aiuoris
Dci quasi liolocaiisluni loiiim
iucendit.
r.-ictx

Lalerct ceciderttnl,

id csl

Judxi

scdqua-

siiuul

quod invenil,

dris lapidtbiis xdilicahimus, id esl sanctis apostolis,
el

Mensx vcro bxc ex
;

quadris lapidibns

mnrtyribus, ct Ecclcsix docloribus, quibus adiccelesiis

sunt

quia

dum

quoiidie sacri eloquii verba

ficatur

Jerusalctn

xdilicium ex

vivis ci

incditantur, ad oflercndum

Domino

oraiionis bolo-

cleclis lapidibus.

De

his populus Clirisiianus, vesti-

raustum, qnnsi cx quadril lapidibus construuntur.

bulum
quin

scilicct,

mensas habet qualoor construetas;
reclam, palicnliaui, bcuigiiilain

Verba eniin sauclx Scriplurae lapidcs quadri sunt,
quxubiqiie
tur.
liriuitcr slaul,ei uusqtiain

fidem, vitam
vita

reprehendunin

tcm dc

saiiclornm

exemplum simnl. Solus
atipic

Nam

in

omne quod prxteritum narranl,
in
llioralilcr

rrgo Dens

ab hominibus,

ab omnibus

ca-li

oiiinc

qund vcnlutuui prxdieanl,
sonant, in oinuc quod

0innei|uud spian.iun-

bcaloruiu spiriluum ordinibtis csl adorandus, glorifiraiidiis,

rilu.ililcr

ct

snper omnia diligendus, qui

in su.c

-

100

'SEllMO XI. DE A( TIBLS APOST.
restaura* K cx se
;

170
qtua virtut in inftrAlilcr
:

dileciionis Filio, iJ cst iu Clirislo, oniiiia
\ii in angelis, ei

lu vero pcrfccisli cain,

sanclis

hominibus. De quo Jereaii
:

mitale

perficitur

(II

Cor.

xil).

Ptuviam
Et boc

uilaa

prophela Spiriiu sanclo eiloclus,
facii

volunlaiiam segregabis, Dcus, liwrcdilali

linr.

Qui

tetram

in

fortitudiue siin, prtpparal or-

quomndo

liel?

Nani

cu'li

distillaveruut, iJ cst apo-

bem

in tapientia \).

sttn, ci
si

prutlenlin suu exiendil
:

cas.

sloli ilistillabunt a facie

Dei

Sinai, id cst a cngnifacie

los(Jer.

Ac

diccrel

Dens Pater

faeil ler-

lione Dei d.inlis logein

in Sina, a

Dei Israel.

iini in foriiitiiliue sua, de peceaioribus scilicel ju-

tsracl dico, noii secuiidtiiii

cariicm, scd veri Israel

sios facit el

sanctos; ci pnrparat orbeni

ail

scri]ui

recipicntis gratiam, el non prasiiuientis de camali

vitnJum
fiirliiiiilo

sibi in

sapieutia sua, lioc cst in Kilio,
;

obscrvamia. A
dc sc

i

boc enin Jedil legem, ut lerreret
dcdil et

el virlus cl sapieuiia ejus est

el

prudcn-

prarsunieules;

bencdictioncm, ut
rex et

lia

sua cxienJit coelos, doclrinain videlicel apostolale

liberarel in se speranles. Dicat ergo David

lormn pcr uuiversuiil inuuduin
enini diiii el facia

diOundil. Ipse

propbela

:

Pluvium roluntariam segrcgabis, Deus,hce~
Et quid
id

tunt

;

ipte inandavil cl
:

creata
Fac.ia-

redilali luar, Co?li imiuit, distiHubunt.

dislil-

snnt (Ptal. CXLVlll), sic loquens ad Filiuin

laliiml?

Pluviam

scilicct voluiitariam,

cst

im-

mut liominem ud imaginem
tlram (Gea.
jimgii
:

i).

no- _ brem verbi Dei voluniaric, el non per ineiila boniiniiiii atlribtiluiu, quam segrcgabis, Deus, hwrediDc quo ilerum prnpbela rectj subcl

similiiudinem

.4

voce sita dui

muliitudinem aquarum

in

iuii tua', id csl luis electis. Tanttitn

pluviam
fi<fes
;

iilarn

ccelo, el

ekvat nebnlus ab exiremitatibns

terrce [Jer.%),

comniendabis, quia non estomuium

ct inlir-

Oiiinis dortrina

Douiini de cceleslibus duit.
esl
,

Unde

maia
mbil

est
sibi

h.T-redilas

recognoscens peccaia sua, ct
iiifirmaliir, lu
fecisti.

diiilur

:

Terru mota
tt

etenim

coeli

dulillaverunl

liibuendum seniicns. Ipsa
Qui

a

fscie Dei Siuai,

fucie bci Isruel (Psnl. lwii).

vero, lioc esl in rei verilale

eam perfeclam
(1

Augtislinus: Terra molaesl, id est lerreni ad fnlem
Cliristi excitaii

Unde Apostolus
Vel sic

:

fui,

inquit, persecutor, el bla-

sunt; sed uude boc
scilicel

?

Eteiiim, id cst

sphemus, miseiicoraiam conseculus sum
:

Tim.

i).

quia
id

coeli, apostnli

disiillavcruul pluviam,
id esl
:

inlirmata cst bxrcdilas in se ad lolerandas
sic

eslgratiam; el boc a facie Dei,

non

a

sc,

tribulationcs, tu veroconforiasti e.un, et

per-

scd a

Deo qui

in

illis

csi.

Sequitur

Mous Sina a
facic Dci, ct

feclam reddidisli. Dicat crgo Jeremias de Dei
nipolentia
in ccclo, el
(Jer. x).
.„ :

om-

lacie Dei hrael, subaudis, disiillavit a

A

voce

tua dat multiluttinem aquarum
uebulat ab eJtlremilalibut
dicerel
iu
:

pia: aliis. Alia litlcra

:

Mous Sina

ditliJavit a facie

elevat
si

terrm

Dei Itrael
plus

:

id

cst

Paulus apostolus genliiim, qui
uoctrinae gultas,

Ac

apenius

A

voce

tua dat

oinniLus

stillavil

qui bene
ftiit

Deus

in

coelo,
id csl

hoc

e-i

Ecclesia,

multitudinem

significuiui'

per nioutem Sina, quia prius

gcue-

aquarum,

miilliplicem sanclarum docirlnaiu
est illud
:

raris in servituteiii ex lege, qua: fuil data in iiionie

Scripluiaruni. linJe

Jn voce calaracta'

Suia. iuons
I.leiu

Vel

ila

secuuduin
Tacio
el

eaimlem liileram, qu*
Isracl
itl

rum tuarum
libus
lerroc,

(Psal. xli), iJ cst apostolorum et pro.
electtt,

Siua a
siinl

Dei

scilicel distillavit.

phetarum. Et

iuquit,

ncbuias ab exlremiia-

eccli

moilles,

esl

iilcin

scilicet

quia non

superbos sed bumiles, nou
'

aposloli sigiiilicaului' per ccclos cl moiiles.
1111-11

Nec

la-

diviles sed pauperes elegit prajicalores, aposiolos
scilicet

dicil

montcs,

seil

moiit
,

,

idem signiiicans siusicul cl alibi cuui di-

piscaiores

conlemplibiles

,

ut

lumenlia

gulari

nuinero quo.l plurali
:

deslruereut

argumenta
ilicilur
:

liaerelicorum

ac pbilosoet

citur

Caeli
;

enarranl,

et

firmamentum annuniiat
per cu:los et finna
id csl aposloli

pborum. Uude

Infirma hujut mundi,

con-

[Psal. xviu)

idcin signilical
:

temptibilia elegit Deut, ut coiifumla' foriia (I Cor.i).

nienlum. El esl sensus
a

Mons Sina,

Quisquis ergo uienlera in superbiam eleval, prxdicarc proxiuus non

facic

Dei

Israel

distillaverunl.
el Latiui,

Ouidain

lamen

prxsumal,
aliis

llle

ulique jusliliag
liti-

libii

Slllil

Craxi

qui noii liabetil talem

Doaiiui annunliarc ilignc
militatc fumlatus
fuerii.
sit

poleiit, qui in

litteram, scilicet,

Mons Sina

a facie Dei Israel, sed

Unde

esl illud

:

Qui

vutt

liabent, a fucie Dei Sinai, a fucie Dei hrael.

El esl

D

inler vos

pnmus esse,

omiiium novissimus (Marc.

sensus

:

Caili, id esl

aposloii

,

dhitllaverunl a facie

ik). Aliter eniiu

iiemo esse

nubes poterit,

id est

Dei. Cujus Dei? Dei, videlicel Siuai, Dei Itrael; id
est qui

ad

irrigainltini

corda auJientiuin dociriua cadestis
:

legem dedil populo Israel

;

quia qui dedil
ei

pluvix
i

per Moyseu legcm,
slolos bcnediclioiiem

qua tcrrerei, dat qua
liberel.
iil

per apo-

idoneti6 aliler uon erit. Isidorus (C0) Nebula inde Jicla, undeet nubila, ab obnubenilo,
esl,

Qnid

dislillaveriinl cceli? Pluviain,

cst doclii-

uaiii gralia sancti

Spiritus

voluntariani,

qux

sine

ab operiendo leriam, sive quod voiaus nuhes faciat. Exbalanl eniin valles bumidaj nebulas, el liiinl uubes; inJe nubilum et nives. Nebulx au-

boc

meriiis

J-.ilur

sola Dci volunlaie. Ipse quippc genuit
i).

lem ima pelunt,

nosioluntiirie vei bo reritatis (Jnc.

Hanc pluvium
ha;-

cum

iuibituni.

»

cum seieiuim esl; summa vero, Doiuinus eigo, ut dictuin est, ete~
lerrte
;

seijieyubis, Deus, hucreditati (««.', scilicel liuelilius iu

vai nebulas

ab extremis

nebulas

dico, qua>

qitus pluvia piofluu

irrigalione
id

dcscendil.

Illa

rediias

inliriuaia esl,

esi agnovil se niliil

esse

quibussnsnoverunt quibus pluvias impendaui, et pcnJant; sanctos videlicet aposiolos, eorumque

(GU) l.ib. Mil l.tijniulog., cap.

10.

IVtuol. CCIX.

;

171
Mirfe<i<nrrs,
s;
|,

S
q>ii

MVIiri.NI
ot

LECION. SERMONES DE DIVERSIS.
poicsiainn

1*2
lopo
in

scciimlnm graliam,

a

'-• {Maiih.
l

m).

Iilco in voirri
liis

snnimi poi»
lial>ei -.pol'i :l

r

iitissam spiritualibiis
Isii

corda
l,
>\

fidclitim iinliii-

fiois
111

vcslc eral, roei n^
ignis
'

tini

ins qui

bns irrigaul.
pradicalionis
:

bcne nnverui

lando, clquiliiis
I>e

ci.

Exod. ixviu). Iguis voio

iluo facil.

»erbam proferro debcaut. Mundabo nubibiii meil m pluanl tuper eam dicilUI imtrem (liai »), i<J esi stiper geuiem pcccairicein
saluiis docirinara.

quilms

scilicct. et lucet;

qnia prasdicafor peccaniium
el

cor

adurere debot fulgure,
ct

leirorc comminaliuiiis,
°tiorii°e

piorum nicnies confovere prontissione
«jtioil

herum

Dei voluulalcm

r.tiei.ii-

lucis. inde esl,

baculus pnulificis cx infcrioti
in

Dabo tobii pluviai temporibui Mojbcs quasi nubes pluviam dcsumiitl.ee. sivi).
bus promiliitur
:

partc

pnngii, siipcrius

antcriora

exicnJilur;

nuia pwdieator pnngcre dcbcl
li°>

viiia rarnis, ci

l«i inrundcbal, qui

diccbal
ct

:

F.xipeaelur licul plutieut roi
Isaias
:

xiics in anicriora dirigerc; ila laitien
idcraliniiciii

mrn> ntadswi
pnv-

ua

W0711iu.11

nicum,

detcendant

tuper

tnn

scmpcr rcdeal, ne cmii

aliis

fenum terba mta (Deul.
lum,
ei

um).

F.t

Audi cx-

dicKVi-ril,

ipse rcprolms eflicialur {/ Cor. i\). Il in
sit sui, 110

quoniam Dominui Dcus non educil pluviam cccnon a ducilestis iloctiina; a superbis cousulibus, divilibus, scd ab buniilmm cordlbus Ims, non a
auribui pereipe terra,
1).

principio sui sermoius accnsaior
fesluc.iin
ii!

videal
«-no

loeutui esi (Itai

nculo allciins,

iraliciii

gcsians in

(hlatih. vn).
l>

Deus cr^o, ni promissuiN

esl, fnlgura

;„ pluviain facil, q<iia in pr.e.iicalioiie liuiiiilmm

au-

praedicalorum, aposudorum videlicel et doclorum

;

diciilium corda

S|

iriluali

doclrinn

saiiat, el

nnui

quia
fcuni

lieati

paupercs spiriln, quoniatrn
Luc.

ipsis

commis-

suppliciorum

lerrifical.

cst regimen sanciae Ecclesia, quse
di

lorum
in

itur (Matth.

v.

vi).

regnom e«eU"de Dominus
diccbat
:

Praemiorum
obnubciidn,

ilcmiileel

proniissione, et supplicio-

ruin lerreideniiiitiaiio.ie. Uidurus(6l):iNiibes ilicue
al>
i.l

Evaugclio

Dcum Patrem
Domine Palet
[ilaiih.
el

glorific:uis,

rsi opcrieiido
vnltiis
id

cuHum
marc

;

undc ct

Coiifitcor libi,

cali et lerrw, quia abprttdenlibns,
id
ct

impla! diciiniiir. quod

snos vclenl. Iiule et
et
f.icit.

tco.flisti Itac a tapientibut
lusii

revect

Noptuniis
tcgat.

quod

nubai,
aiitein

esl

leri.iin

ea panulit

xi),

est liumilibus,

Nubein

aeris

densitas

Venti

prxsimplicibus non dc sc, scd dc lua misericordia Mimeniibus. Iterum Jercmias ad laudeiu Condiloris
subjnngit, dicens
educit
:

eniin acrein congloliain,
est
illnil
°.

nubesque

faciuiit; Uin'0

fUque

in

nubcm

co^itur aer. (02) Toni-

Fulgura
thetaurit
facit,

iu

pluviam
(Jcr.

(aci:,

et

iriniiti

dicinm, quod sonusejns lerreal;
idco
intcrdiini tain

nam

lOnus

xentot

de

suis

x).

Ful-

sonus. Qni

graviler

conouiit

gma

in

pluviam Deus

cum

arcntia lioininum
el
saliat.
(Jt

omuia,

iia

ul rccium ilisridissc videalur,

quiacuui

corda coriiscauii
ferunl, fulgura
hictit

docirina cx nubinm

icrrificat

^

repcnie p r0Cc || a velu-incntissiuii vcnii nubibns se
imniiserit, lurbine

collisione

gencraniur,

invalescenie cxiiuimiuc qua:cxcavavil,
impclii

cx durioribus sibi complosis silicibus medius ignis clabitur. Moyses ct J.isue nubcs evanl, quia duiiisibicolloqiiuiiiur.excoriiiii scrniombi!» fulgura
iuicant. Jeremias qiioque et Barucli iibi colloquciiles rulilaiiiia

rentc,

nnliem
ac.
I

qiia^n

inaguo

prxscilidil,

sic cuni l.orrcmlo

fragoic defcrlur

ad aures.

Q

mirari quis non dcbcal, ciiin vcsi-

cula aiiimalis qiiaiiiV*S parva, magiinin
11

lamcn soni-

mittuni fulgura.

lisplosa

emilial.

Cmn

toniiiuo auiem simulel

dicebal

Psalmisla quoque Dci omnipoieuiiam considcrans Kdueeni nubesab extremo lerra ; fulgura
:

fulgnra apparcnt, scd ful jiir cclciius vidclur.quia

clarum
venit,

cst,

lonitruum aiiiem ad aures lardius perqiKG
111

in pluviam (ecit

(Vsut. cxxxiv). Augustiuus

;

<

lias

Lux aiitcm
clarum

apparet ai.te

loiiitruum,

nubcs Deus
Scil quid
licct in

11011

lanlum

ilc

lsrael niisil, sed

ab cx»

fulgelra vocalnr;
tur, qnia

qux,
cst

disimus,
(G.">).

i.leo

anic vidcel l"l-

ircmo terrx cxciiai,
ile

ei in lincs orbis lcrrte mittit.

lumen
a

Fulgnr

ipsis

nubibus operalur? Fulgura
fecii,
i<l

ti lc-

mcii ulus

cu°loslis

jaculi

fericndo sunt diiii.

pluviam
dc

e°>t

minas

ail

misericor-

Fulgere cnim ferire cst
autcin collisa

atque pcrculerc, Pulineu

dinm

fiexit,

icrioribus irrigavil. Pncdicaiores
et

nubila faciunt;
l|(

uam

ici.nn

collisio

nanique cl lcrrcnl,
Kierua hupplicia

blandiuntur. Terrenl, qnando
;

D

.^

Mm

rrii ^

jn

|

n pi ( |i|,us

ccrnimns. vclaliriui
in

mioaiitur

mulcenl, promittendo

rotarum, vel

in

silvis

arborum. Simili mo.ln
igne

xlerna gaudia

;

el ideo

legilur,

qumi

niauiia lique-

nubibus
ignes.

lit

ignis; uiide ci piius nubila snnl, iteiudo
el

scebat ad solem,ct iudurabatur ad igiiem (L.10J. xvi.

Ex \cnio auiem

fulmina in nubibus

Sap.

xvi).

M.inna enim calilus datum Ggura csidiad solem,

riiciiur fi.ri, ci

impulsu ventorum emitii; idco auviin

vnii eloipiii; qiiud liqucfil

dum

llicntes

icm fulmiuis ignis inajorcin babci
ilmn,

adpcnelran-

fldelium
ciiiii

fulurae
:

clarilalis

promissione

glorifical,

quam

oosier

ignis, qui

nobis in

u>mn

est;

ail

Fulgebuitt jusli sicut tot in rcijno
Xlll).

Valrit
igncni,

quia ex subtilioribus elemenlis factus csi. Tria sunt
autein »jus nomiua,id cst
1'iilgur,

viei (Uiiltlt
Ouiii

Imluiaiur aulciu

iiiann.i

ail

fulgor, el fuluion,
urii

mcuies peccaiiliuni nescias
:

ruiurae

pooux coinqtti'

Fulgur quia
fulmen, quia
gil.ir.
1

tangil, fulgor quia incendil ci
findii,

miiiationc advcrlil, dicens
faeii

Oinnis aibor,
,

lion

ideoquc

cum

leruis redlic liu-

fiucium boitum,

cxcideltti

et

iu

igneiH

milte-

(01) I.ib. xni lilyinolog
i<i)
l.l.

,

rap. 7.

i«j Cap.

'J.

cip. 8.

,

173
lleriini
J

SEItMO.
reinias

XI.

I)!

:

u.iini s apost.
flatu vivilic

t:i
Ilic

prnphei:i
;

ile

!)ei

omnipniontis A cjus

entnr.

Lalinc Favonins dicitur,

opcribus snbjungil, rticeus
thesauris

Et

edtieit
ile

ventum

<lc

propter quotl fovcat qu.c nascunlur. Austro atitetn

suis (Jer. s), lior csi
sapienii.tr
atl

lniniilinni cordi-

llmcs

solviiniiir, a Zepliyro,

i

I

esl

Favonio

fiunt.

bus veniuin

producil, qui eosdcm
fnlci

sim-

Favonius
flnres. Ilic

iiuncupaiiir,

ro

qu>d fuveal

lnigcs ac

plices ci liuinilcs
ii.iin

prxdicandam sux

dnclri-

Gixee
'/..

diciliir
:

Ziovpo;, quia plerutnque

miiiit. In ipsis

enim Ihesauri sunt
f>ci.

aliscoiuliti

verc

fl.it.

Umle

cst illud

snpirnlit ct scienlke

profcrt dc thesaoris suis, cuni pcr

Tunc crgo Pms veninni ecsdem humilcs
orlieni
iuiliuni

l't

,'liijro

putris sc rjlcba
,

re.ii frif.
i,

(Vifg

Georg.,

43

)

apnslolos scilicct el cvangclisus, aliosqucdociores,
secreioraui

Africus a propria regione vocitur. In Africa

entiii

suormn mystcria cunclis pcr

Dandi
fbii, ei

sttiiii

.

Cnrus

est,

qui

:tb

oecidcnie

annuiiliai populis. Vcnii quippc qni terras perfianl,
lioruni spiriltialiiiin veiitortim (igtirani gerunl. Ilnic

xstivo

vocatitr Corus,

quod

ip.e

vcnioriim

circuliiin claudal, ct qu.isi cliortim

facial.

Scptcn-

snnilc esi,

(|tiod ait

Psalmista

:

Qtii produeit tenlos
ntilics

irio diclus, eo qiiod

a

(iicnlo

septem steilaruni
resupinalo ca-

de tliesauris su.s
sunt ct vculi
;

il'snl.

cxxxiv) Prxdicalores

consiirgit,

qux

vcrieutc se miindo

niilics viilclicet

propier carncin, v.mi

piie fcrri vi.lentur. Circius dictus,

eo quod Goro

sil

propler spiriliim. Nubcs videiilur, vciiiisentiuulur,
it

B

juncliis. Iluuc llispaui
eis a partc Gallici.e

G;.llecum vocaul, eo

quod
eniui

dicilur,

non videntur. Et quia caro dc lerra est, idco quod uuliCs extital ab extremo tcnx, sed
bominis ignoratur umlc venial. Underecle
:

pffl.it.

Aqililo iliclns, proplcr

quod aquas slringatet nubcs dissipet;
gelidus venius et siccus.

est

spirilus
dicilur

Ueo
et

ct
flat.

Itmeas vocator,
Imle eiiim origo
csi.

Qui jiroduJt

vciiios ilc

thesaurit

suis.

Vcl

quia

:.L

llyperboreis nioiitibus
venii
est,

propier aliud vemi dicuntur apostoli, sciliiei quia
louiiu
iil

Cjiisdein

unde

frigidus

Nalura

mundtim
ci

vclorilcr pcrcurrunt.
:

Ad

litternm,

enim omnium

scptciilrioualiuni

venlorum

frigida et

ait

beatus Isidortis (64)

(Vcnius cst aer coninio-

sicca csl, australium luimida et calida.

E\ omuibiis

iiis

elagiialus;

pro divcr.iisparliliuscceliiioniiua
dictus

aiiiem vciitisdiiocardiiialessuiit:AquiIo[Septcuiriol
sciliictel Atitier.
>

diversa

sortiiur;

auiem
enim

venliis,

quod

sit

vcbeinous
noii

et violenlus.

\is

e/is

tanta esl, ut
et

Hisbreviicr a beato Isidoro de venlorum naturis
diversilalibus
dictis, ad

soliunsaxa.ci arborcs cvcllai, sed eiiam coeliim,

ea , quae superius omiVenti ergo qui

ct tcrram coulurbel, n:ati;i conimoveat.
<|iiaiuor prineipalcs

Venloium

simiis,

necesse

esi

m

redeaimis.

spititus
a

suni, qiiorum priinus

lerras

perflant, in

tbesauris Dei

non sunt, quia

ab oiicnle Subsolantis,
ilcnie

metidie Ausler, ab ocei- _ eorum n:iiura manifesla est;,sei! suni iliesauri vcn-

Favonius, a

seplcnirione rjusdcm nominis
liiuc

lorum
liiv

,

id

est spiriluum; spiriius videlicet supieit,

\enius aspirat, liabeutes
ruiii
iiiiiii

inde geminos venlolaiere dcxlro Yul.ur-

el

iiueliectus

sniritus cijtnitii cl fortiludmis
,

,

spiiitus.
lialict;

Subsolanus
a

a

sjiiiitus
tiiiui

scieutim et pietatis
xi).
II:

et

spiritus timoris

Oostmt

lacvo

Eiirnm; Ausler, a dexlrisEusinisliis

\lsui

autcui

lliesauri plcnissiine

roauslrum babct, a
niiis a

Au^lroafrieum. Favoa
,

in

Cbristo abscoiiditi, qui csi fous

parte dcztera

Africum,

Ixva Coruin. Porro
a sinistris

Sjiii ci in

omnium bonorum. cordibus scrvorum cjiis per paries. Ab
oiiiur,
iu alius
liilclis,

S"pieniiio a

(Jexnis

Circium

babei

ipsius siimmi ibesauri pleniludiiie
sit

A.piilonem.
cnniagiiiit,

Ili

duodeciui vcnii muiidi globum cir-

sapicns, alius

alius bumilis, aliuscaslus, alius nraiioni
in

quortnn

uomina propriis

e.x

causis

si-

alius cbariiaie plenus,
ci diviaac

alius sobrius,

enala suu'.. iNatn
ortu solis

Subsolanus vocalur, eo quod snb
ali

contemplaiioni dediius, alius
alius
bospiialitali
et

eleemoae

nasialnr. Eurus, eo quoil
fiat],
i;l

Eoo

Q.il

syuis

l.irgus,

miserieord

[M

ss.

ab eo

est

aboriente. Esl enim conq-.iiu

operibus inlcntus, alius adversa linjus mundi
lieuter

pa-

juiicliis

Siibsolano.

Vulliinius vocatur,
:

alie

sustiueus

,

ilics

divitas conlcmneiis, et

lonal;

i!e qiin

Lucrelius

proptcr xlcrnani rcmuneialiunein libener paupcr-

Altilonuns Vutlurnns,

tl

Auster fulmine potlens.

II

lalem amplccicus. Picai iierum Jeii mi.is pn plieta de forliludiuc
ci sspicnlia, <i pruilcntia
,

(Licb

,

v,

744.)

Dei P;t

i

.

Ansier au liauriendo aquas \ocalus, un le et cr.issiim aerem facit, el uubila nutrii. Hic Grecc voms
nppciUiiir.propterquoil intcrduin corrumpat aercm. Nam pestilenliam, qux ex corrupto aere liascitur,

Qui
jiural

facil

,

iuquil

ferrain iu fortitud
,

iie

sna

,

prw-

orbem

in sapienlia sna

et

prudenlia sua cx-

tcndil

ccelos.
.

Trcs qiiodauimndo viituies assuiin ns
,

propbcta

fui liiiiiliiiein
,

scilicet

,

sapientiam,

ct

Ansler Oans

in

rcliquas religioncs Iransmiliii; scd

prudcntiam
raiuui,
t!e

uniciiiquc

propria

'qieia

di tribuil,

repellii. sicul Ausier pestilenliam gignil, sic Aquilo Euroatislerdielus, quod cx una parle Itabeal Eiiriim,

rorlitudini videlicel

lerrain; sajiieiuix

orbem

tt

r-

prudenlia1

cailum;
:

ct c\
sii

altera Aiisiruin.

Austroafricus, qnoil jiinctus
ct

qua diclum csl

no-iia cr r'o lerra Terra es, cl in lernim ib
in

s

buiciude austroclAfiico. Ipse e-i
sit

Libouotus,

(Cen.m), nccessaiiam
sine qua
carni.
Cuiii

babciniis fortiludineui Dci

qnod

ei

Libs

binc, et

inde Notus. Zcpbyrus,
iloies elgeriiiina

impossibilc esl cxscqui qu.e

repnguani
tt.oiiiiicaia

Gitcco nnniiue appellattir, eo qtiod
'fiii

autcm,

ut

ail

Apostolus,

Lib. xiii

E(mnol ,cap

II.

;

,„
«eceworo.,
,..!..

s
q»i

«Htai
ir,i K a..i.
Is.i

'"I

MUITINI LEGION. SERMOXES DE DIVERSIS. Men '" l: ""'" A "" '"""' nl) (?«»!»'». '•'

»*2

I—
Ita

-

spiri.u»lib..s eord. »dcli-n, imb.i-

l

fch vos.c

..,.„.

.

oe, us b:s .rari.is
Ig...a

T

rri leSC

!

h.be. qm.T!"'

"

'"""
spe.
I

b„s

bcne noveru.

..

qiu.do.elq

i

cic...

ign.s (E*»rf. n*i..).

vero duo bc.t.

rti r,,r

pradie.tio.is verbura proferre dabe.nl. „,„„/„60 ..».».< me,s m p/wm ;,,;.;„„
i

quibns

scilicel. ei locet; qnia |.rad.«i..r

peccni.ura

«»» «*

M »r«i

(/«.i

v), ld

esl

super geinem pcccalrtaem
Dei
oobit

adurere dcbct rulgnre. el leuorc comm.n.i.ora^ ei piorura mcnies conforare prom.ss.one seierwe
lucis. Inde esi,

saloiis doclrinam.

Herom
Dabo

voluuialeni fccieulipluviat

qnod bacul.is
in

pn.u.ficis

«

...r.-r,or.

bus pron.il.itur
>

temporibut

parlc
.,,,..

pnngii. siiperins
,|
,

anic.iora

cvunJil.ir

:

Mf (Le*. ««). MoybCS
inf..ndebal, qui

quasi nubes pluviara dcsu:

iliraloi
i
i

piiiiger.!

debel
:

*:iia rarnis, rl n.i-nila

u,-,

dicebal
ci

Extptatlur

ticul t«>-

lis i:ii<

:ni

eriora .iirigere

lanien nl ad sni

ria

tloquium meum,

detcendanl

ticut rot *uper
:

lonside.alii.i.eu.
,:,,

sempcr

re.leai,

ne

rnm

:.liis

pra-

l.unm terba mea [Deut. i«u|.

El Isaias

Audi ca-

n-rii,

ipse rcprobus effu iaiur (/ Cor. i\). Kl ia
sit si.1,
..<*

(hm

e:

auribut pereipe terra,
i).

toeutut ttl (/««
le^iis <locnii.;e a

Deus

......

quoniam Dominut cducit pluviam coebumitinm cord.uus »
;

principio sui seriuoiiis aceusaior

v.itcat

feslucun

iii

ocnlo altciius, iraliem

p-sl.ins in mio

superbis cousulibus, non a duc.
videlicei ei ilocioru.n
ipsis

(M«n//. vn). Dens ergo, nl promissu.n esi, fulgnra
;„ pluviain facil,

bus

non

a divilibus, sed ab

qma

in

pradicalione
doclrina

bum.bom 4«
et

pradic.lorum, a|>osiolorum quoniam quia beaii pauperes spirilu,
fctmi

iiicuiinm corda sj.irituali
s „ppij c i,iriim lerriucal.

ta-.iai,

mcla

comm.s-

est

... .t.i.ii, r^_..i .-:». ...... regnum ,*,'co?regimen sancia Ecelesia?, qn*

n :.._ Prjemiorun.
ah
i|

.1« lien.uleel
,,...

pron.issione, ci suppli>'io,'i.i.c

vlorura di itur (IfoH*. iu

Luc.

v.).

Uude Domiuus
:

r.un lerreldeituntialio.ie. Isidurns(6l):«N..bes
(

Evangclio Ueu...
libi,

Pairem gloriGcans, diccbal
ei

bendn,

id est

operiemlo eteluin
vtilius
id

;

nmlc

el

CoM/iieor

Vominc Paicr

cali ei terra, quia ab-

uupta? iliciiniur.

quod

suos velenl. Inde el

uondittihacatapieHtibu»
latii

prudeniibut,
id

ci

revect

Ncutunus
tegat.

quod

nubal,
auleui

cst

marc

ei
f.ieit.

lenain
Venli

ea V annth (ilaith.

si),
.!c

est humilibus,

Nuliein

aeris

densilas

simplicibua non de

se, sed

lna misericordia

prx-

enim acrera conglohaul, n.ibesqne faciunt; Um!>»
est
ilhitl

ad siiuieniibus. Iicium Jercmias
subjnngil, diccns
tducil
:

laudem Condiloris

Ati|iie in

uubcu

cogitur aer. (02) Toni-

Fulgnm
tliciainis
faeii,

ia

plumam
[Jer.

[ucU,
x).

ei

triiiin.

diclnm, qnod sonus ejus lerreat; nara lOnoa
idco
ut

ventos

de

sm>

Ful-

sonus. Qni

intcrilum
<tis>

tani

graviler

eminitit

gura
cnr.la

pl.iviam Deus

cum

areniia liominum
el
salial.
I
i

omuia,

iia

reclnm

idissc videatur, quia

rnm
quac-

coriiscauii

docirina
e>;

lerrifieal

C

procella

vehi-mcntissirai venti nubibus se

repcme

feruni, fulgura
hicnt ex
i

nubinm
et

collisione

generanlur,

immiseril, lurbine
rcnte,
mil.eni

invalescenie ei.lumque

durioribus sibi

ro.i.plosis silicibus

medius

E nis elabitur.

Moyses

Josue nuljes erant, qnia

nrascindil, ac sic

quam cum

escavavii,
liorrendo

impclu

maguo

fragorc defcriur

dninBibicolloquunlur.excorumBcrmonibiisfulgura et Baruch sibi colloqiicn...ica.it. Jere.uias quoqoc
les rotilanlia iuitlu.il fulgura.

ad aures. Quod niirari quis non debcal, cu.n vesictila aninialis

quainvis parva, niagiiuin Limen soniemilial. Cnin lonilruo

u

lisplosa

a.nem siniulel

ilicebal

considerans 1'salmisia qumiiie Dei om..ipolen liam nubes ab exiremo terrat ; [ulgura
:

Kducent
fccil

ful^ir.i appnrcni. scd fuljnr cclc.ius vidctur.qoia elarum cst, lonitruum auiein ;ul aures i.mli,is per-

inpluiinm

[Ptal. Cxxi.v). ftllgl.SliuUB
lantu... ilc

:

«

Has
cx>

venit.

Lux aolem
clarura

i|ikb

apparet

ai.te
i,len

louilnium,
anie
\i.le-

nubcs Ueus non
de

Isracl niisil, sctl

al;

fulgelra vocalur;
uir, quia

qm', ul diiimus,
est

n.ittii. trc.uo terra exciial, el in lincs orbis tcrra:

luraen
a

(CJ).

Fubjur et

ful-

Se.l quiil
licct in

ipsis

uiitjibus
fecii,
i-1

opcralur? Fuigura vHcest

inen ictus

culeslis jaculi

feiiemlo su.il dieli.

pluviam

niiuas ad

misericor-

Ful^eie eniui ferire esl

aiqnc percuiei.'. Fulineu

di.tm ne\'u,

dc lerroribus

irrigavil.

Pradicaiorc

autcm
;_.

collisa

nub.la faei.ini;
llt
,

nam

rcr.nn

collis.o

naii.qii.: el teirent, et blaniliunlur. Terrcnl,

quaudo D

1|Cin

cnt i
lit

t

n

lapidibus ccrnimns, vcl allril.

Bterua supplicia

...inauiur; n.utcenl,
lejjitur,

promiiiendo
n.auiia lique-

rotarura, vel

in

silvis

arborum. S.mili
igne

n.o.lo

iu

zterna gaudia;

et ideo

quod

nubibus
igues.
ilit.ii

ignis; uiidc ci p.ius nubila suni, deindo
cl

scebat ad Bolctn.el iudurabatur ad ignein (f.ioJ. wi.
Sa;>. IV.).

t\ vcnto auicm
li,

fnlmin» in nubibus
;

M.inna cuiin calitus dalum DguraeStdi-

in

ri, ct

impulsu venloruin emitii

i.leo au-

vini eloquii;
lideliuin

quod

liquefit

ad soleni,

dum
regno

incnles

le.n fiilmiiiis iynis
diiin,

Inlui.e
:

rlarilalis

promissione

glorif.eal,
l'utris
igiiera,

majorcm habei vim adpcnelranquam noster ignis, qui nobis in usum est;
sublilioribus cleiueulis tactua cst. Tria suni

eum

ait

1'ulgebunljusli ticul sol
ii.t).

m

qnia

.'x

mtitMaiih du.u minles

Indurator autem

manna ad

auicin ajiiB nomina.id est rulgur, fulgor, el fulinen.
Fulyiir

[tec. auliiiiii

nesiias fulur.i: |iu'nn:
:

comiio.
w.iiic-

quia

langit, fulgor quia incemlil ct
fnnlit,

urii;

miualione adverlil, diccns

Qmnis aibor,
el in

^11,.

fulnien, quia
giiur.
.

idcoque

cum

icn.is radii» liu-

lunt (ructum bouum, txcidelur,
(011 Lib. Illl Kiymolog y>i) 1,1. cap, 8.

igntm

,

rap. 7.

^05) C.q,. 0.

173
Ileriim J reiiiias

SERMO.
propheia
:

XI.

I)!

:

ACTIBUS APOST.
A
ejiis (laln viviih

17i
Lftliiic

de
Ii

!)i;i

omnipotentis
ventutn
tle

ooinr. Ilic
qu.t:

Favonius dicimr,

oivcribus siibjungii, dicens

edueii
ile

propler qnoi! fovcat
florrs

nnscunlur. Atislro auicm
i

thesauris

tuit [Jer. s), lioo ost

littniilinni

ennli-

solvimiur, a Zephyro,
mincupaitir,

I

ost

Favonio

linnt.

Ims vcntutn sapienii.e producil, qui eosdem simplices el liumilcs ail prxdicandatii
ii.iiii

Favonius
(lnros. Ilic

eo

qu

nl

foveat

Imgcs ac

sux

fidei

doclri»

Grscce

dii itur
:

Ziaupo;, quia plcrtimqtie

niinil. iu ipsis eiiiui

ihesauri suni aliscomlili

teie

II

il.

Unde

est illntl

sapirntiw cl scientix Oci.

Tunc crgo Peus vcnluui
bumilcs

/•.'(

Zephyro pw.ris
(\ irc
,

te gteba resvlrit.

profcrl ile llics.mris snis, ctim por ecsilem

Georg.,

i,

io

)

aposlolos scilicct ct cvangclisus, aliosque doctores,
secreioriiiu
siioriiin

AIYieiis a propria
illillum fl.imli

regione vocitur. In Africa
.

emm

mysleria ciutclts per

orliem

stinii

Corus

cst,

qni

ab occidcnte

annuniiai popnlis. Yeiiti qnippc qni lerras perflanl,
lioruni spirituatiiiiii

rcstivo flai, et

vocatur Corus, quod

ip,e

vcniorum
Scptcn-

veMtoimn (igiuara gcrun!. Huic
Psalmista
:

circiilnm claudat, ci qn.isi
irio diclus,
cotisiirgit,

chorum

facial.

smiile esi,

quod

ait

Quiproducil vcnics

eo quod
qu.-e

a

circulo

sopiem sleilarum
resupinalo ca-

de ihesauris suis [Psal. cxxxiv) Prsedicalores nulios Bunt nt vculi; iiulics vidclicct propler carnein.v-iiii

veriente se

mundo

pile fcrri vi.lentur. Cirrius dictus,
I?

eo quodCoro

sit

prupler spiritum. Nnbcs videtilur,
el

vciili

sentiuulur,

juncliis. Ilunc Hispani
ois
:i

Gillecum vocaut, co quod
Aquilo diclus, proplor
o.i

non videnlur. El

quia caro dc levra esl, ideo
extitat ab

parlc Galleci.e
aqtias

offl.it.

dicitur,

quod

nii!>es

extrcmo
thesanris

l>i:ac,

sed

qiioti

striiigat ei

mibcs dissipel;
ct
flat.

enini

spirilus hoitiinis ignoralur
ditilur
:

umlc veniai. 1'mle recie
cle

golidus venlus ct siccus. IJeo

Ilmeas vocatur,
Inde euiin origo
est.

Qui producit venios

suis.

Vcl

quia al llypcrboreis moulibus

propter aliud venii dicunlur aposluii, scilicet quia
lotuiu
ii

ejusdem
euiiii

veuii

est,

unde

el

frigidus

Naiura

munduin
cl

vclorilcr pcreurrunt.
:

Ad

lilieram,

omnium

scptenlrioiialium ventorum frigida et

ait

bealuslsidoius (64)
;

(Venius cst aer coniinocuili nouiiiia

lns elagiialns

pro divcr.-ds partilius
diclus

sicca cst, australium liuinida et calida. Ex oimiibiis auicm vciitisdiiocardioalessunt Aquiio[Sepicitiiio]
:

diversa

sortilur;

aniein

vcutiis,
ejn-j

quod

sit

sciluetet Aiiiter.
tlis

>

vchemens
lion soluin

ci violcntus.

Vis eniin

laula csl, ut
et

breviter a bcato Isidoro de venlorum naturis
dietis, ad

saxa.ct arborcs evcllat, scd eiiam ccelum,

diversilalibus

ea,

qtia;

supcrius utni-

ct

lerram cotituibel, n:aiia coiumovcat. Vcnlorum
spiritus
a

siiniis,

necessa

est

ut

redeanvns.

Venti crgo qui

quaiiior prineipnles

snnt,

quorum

priimis

terras

perflanl, in

tbesauris Dei
est;,set!
;

non sunt, quia
snpieu,

ab oriente Subsolanus,
ilcnie

meridie Auster, ab occi-

eorum oatura mauifesta
lorum
tice
,

sunt ibesauri ven-

Favonius, a

septentrione rjusdcin nominis
liinc

id

est spiriiuum
,

spiritits vidclicel

vcnlus aspirat, liabuoles
rilill

inde geniinos venlolalere dcxtro Vul.ur-

el

iiuelleelus

spirilus cunsilii cl forlitudinis
,

spiiilus.

Siibsolanus a
a
laevo

spiiitus sckniiir et pietatis
niini
in

et

spiriius

timoris

Uu~

nuin babet;

Etirnm; Ausler, a dexlris EuAuslroafricum. Favoa laeva
,

(Isai

xi).

II:

aulciu
i|iii

tbcsauri pienissiuie sunt

ro.tislruin babet,

a sinistris

Cbristo abscoiidiii,

csi fons

omniuni bonurum.

niiisa parle dcxlera

Africum,

Corum. Porro

SjiiI et in

cordibus scivoium ejus per paries.
oritur,

Ab

S-picnliio a
A.iuiioneni.
Ili

dextris

Circium

a sinistris babei

ipsius siimmi llicsauri pleniluiliiie
sit

ul alius

duodecim

vcnii niuiidi globuin cir-

sapicns, alius

lidclis, alius liumllis, alius casttis,
alitis

cttmaguiit, quoruin

iioniina

propriis

ex causis

si-

alius cliariiate pleniis,

sobrius, alius nraiioni

gnata suut.
nrtn solis
[.!/

Nam
fial],

Subsolanus vocalur, co qtiod
oo quod ab

st.b
flat

ct divi.ioc couteinplaiioiii ilediius, alius in elecino-

nascatiir. Eurus,
id csl

Eoo
qaia

synis

birgus,

alius

bospilalitali

et

misericord

ae

«s.

ab eo

ab oriente. Est enimconalie

operibtis iutcntus, alius

adversa linjus mundi

pa-

jiinctiis Siibsulaiio.

Yuliuriius vocatur,
:

lienler

siistiiiens

,

ilirs

diviias coiiieninciis, et
cr pauper-

lonal;

i!e

quo Lncrclius

propter a-lcrnam

iciiiiiiieraiioueiii liben

AUilonuns Vnllurnits,

et

Ausler fulmine pollens.

D laiem
i!e

ampleciens. Picat iicruiu Jen
ci

ini.is

pn pbcta
i

(Ltca

,

v,

744.)
el

forliludiue
facil
,

sspiculia, ei pruilcnlia Dei P;,t
,

.

Auster au baurieiido aquas \ocatus,
simi

itn le

cras-

Qui

iiiquil

lerrant in [ortilud ne sua
,

,

ira;-

aerem

facit, ei

uitbila nutril. Ilic

Graece votoj

pnral orbem in sapienlin sna
lendit
carlos.
,

et

prudenlia sua cxvitttiies
,

appelbiiur.proplerquod interdiim corruinpal acrcm. liascilur, N.ini pestilenliam, quae ex corrupto acrc
sod Ausler nans in rcliquas religioncs iransniiitit;
siciit

Tres quodainmndo
,

assumms
,

prnpbela

furliludioetn
,

scilicel

sapieuliaui

ct

prtitlciitiam
rorliludiiii

unicuiiitie

propria
;

njicia

di tribuit,

repellil. Atister pesiileniiaio gignil, sic Aqnilo

vidoliicl

lerr.im
ouliiiii;
:

sapiciiliaa
in

orbeui ter-

Euroaiisterdictus, quod ex iuia parie habeai Eiirum, junclus allcra Aiistrutn. Auslroafricus, qiiod

Clcs
sil

rarum, qua ile
sinc qua
carni.

pruilenii.e

no-iia ergolcrra,
in

dictuni csl

7'crrn es, et

terram

ib s

liincinde auslroclAfiico.
sit
ei

I|isc e-l ct

Libouolus,

(Cen. iii),

nccessaiiam

liabciniis foriitndineiii Dci
qu.t;

qnod
Jitcco

Ltbs

binc, el

iude Notus. Zepbyrus,
tlores elgerntiiia

iinpossibilc esl exscqtii

repuguant

nomiue appellatur, oo quod
Lib. xiii

Cum

autcm,

ut

ail

Aposlolus, u.oililicata

'fil)

Edjmol ,cip

II.

, ,

:

,

T.3
fiuTini
liiuc

s
Rostra

MARTIM LEGION.
111),

SE RMONES DE DIYERSIS,

17G
:

membra

super lerram (Colot.

A
'

irciu,
iiiiii

el

Kiliiim dicentcin
>t

Kgo

ct

Paier

uuum m,

caro parebil voluniali S|iiril\is. Spiiilu enilll carnis facla Miorlificaiitur, quia sicul in Job scii-

(Joan. x),

ad incum dilectarem vemcmut

et

niiinsioiiem np.ttd
,

tum faciemns

(Joan. xtv); et

Spi-

pium

est, siatuit

iiinsiat,

Dcus lerram super nihibim; quo ftiriiiinliiie illius iu incdielale mundi lerra
inquit, aqnilonem stiper

ritnm
serta

sanciuiii
cst.
III.
i

qui ab tiiroque proredit, verc de-

aulem

anima inbabilata

esi,

qux
Do-

libram

siistiueri.
,

Deo plena
vacnum,
et

esi, ci

babet Chrislum ei Spirilum
in

fjui extendit
iii

inini. Ilinc

David

1'salmo confcssionis ail: Spiri-

ciulit
I

lerram tu\>er niltilum (Job
:

xxvi).

Grego-

tu
in

principali

coiiftrma mc. Spirilttm
ineis.

leclum innoea
itnfe-

rius

(65)

Aquilonis noinine
,

in

sarro eloquio

vitceribm

Spirilum tnnctum tunm ne

nppellari diabolus snlei
tjeiiiiiiui

qni

,

ul
,

lorporis frigore
:

ras a

me

(l'snl. l). II.cc

ad probalioncm
esl

cjiis rcilu-

coril.i

consiringerel

diill

SeJebo

m

xiuitlS,

quo

iiibabitala, id
sit.

oibis lcrrurum

in

inonle letlamenii in lateribus

aqnilonis. (Isui. xiv).
ill.i

sapienlia Dci f.ibricala

Nam

sicut scriptum cst:

Qui snper vaciium exlcndilur, quia

conla possidcl

Sapieuliit aitxiliatttr jttsto

super decem

potetlatem
et

qux

divini

amoris gralia non replentnr. Sed lamcn

habentetin civitale
disciplinam
I!

(F.ecle. vu).

Supieniiam cnim

oinnipoicnti
virtuiibus

Deo

suppelil, eiiam vasa iliaboli cunclis
graiiae uiuuere

qtti

ubjicit

infelix esi, ct
,

tana spes ejns,

vacux tux

implerc,

in

ci

lubores cjus iusensali

el

inulilia opera (Sttp. ui).
i

eisqne divini linioris solidilalem poncre quos nulla conspicit reclitiidinis aclionc roborari. Uiide aptc
siibjuugilur
:

Laboremus ergo,
sira a
sil
i

fratrcs cbarissi
lilio

i,

ut aniuia

no-

Beo Pairc, cjusque
cl

ct

Spiritu sanclo
Cciiilil

Qui appendit terram

sn/cr nihilum-

iiibabitaia,
iii

erigatur ejus sapicmia.

Quid cniin
giiatur
.

lcrra: noiuiiie, niii saiicla Eeclesia desidiuii

u

vcuientibus nobis dc
,

sublimi

iu

bunc lacum

quae

verba pranlicalionis suscipil

iniscriarum
<

postquam peccaviinus. Dcnique quiorbc, anie correctiuneiu cecidil.
uiiuiis

fructcin boni opciis icddil? Dc qua per
lilur
:

Moysen

di-

iiiiquc cst iu islo
i

Auiliut
:

terra verbn ex orc tnto (Dettt. xxxn).

Oiiiucs cuini coi

pcr pcccalum in orbem tcr,

E

i:eriun

Exspectelur sicnl pluviu iloqttiitm
iiiliiluin

mcum
de-

rarum, sed Dominus elevavii jaccutes
deutia sua extendit ccslos
litudo,
esi.
Tttril
,

ci

inpru*

(ibid.). Kl

quid pcr
D<;

nisi g( nlilcs populi
:

iJ cst

auiinos.

Non

loi-

bigoaniur?
eo ergo

quibus per Isuiaui dicilur

Omuet

yeiitctvelvtniltiluntctiiitine repuluia>faniei(hai..XL).
l.i

non sapienlia in cceli extensione assuiupi.-i Undedieilur: Dominus jundavit lerram, preepaauleni

nibilo lerra

snspcmliiiir,
;

quo prius vacorda genliprcssa prius
cifcn

calos

prudemia

(l'rov.

m). Esl crgo
Cinistu-

rna
luiiii

ab aqiiilouc lencbalui
repleta

quia

illa

aliqua prudenlia Dei, quain nolo ul exlra ChrislUlll

sunt rli.nitalc Dei,

qu*

requiras,

qub

oniuia

qua:

Dei

suui

,

fncraui lorpore diaboli.
br.i

MorliGcemus

memcarnis

esi (Colos. iu). Ip.^e sapienlia, ipse
jusiiiia
et

foniiudo, ipse

noslra
ci

qux

siint

super lerrain,

id esl

sanctitas, prudenlia cjus esl.

Scd cum
sap eutia

vitia,

viviliceutiir

per Dei giaiiam virlules in
II 1

unuiii sit in subjacenti,
sis

pro vaiicia c sciisiiuui diverAi.u.l significal

uiiiiiscujiisquc iiosiriim.iuima;
i.ostii

liabilaculuincordis

vocabulis nunciipaiiir.
jusiitia
;

claudaiur diabulo el apcriaiur Chrislo. Poet

atque aliud
disciplinis
sliluit
loriiui
;

quando

eniin bapie.itia dieitot,

icst

vero

pcr boc vacuiiin

,

Judx

infidelilas

;

et

tc liiiinauaruin

diviii.ruiiiquc

rerum

in-

per terrani, sicut dixiuius, sancix Ecclesix fruciificatio

quando

juslitia
It.i

,

disiribulor ci judcx mcri-

designari. V

ir

crgo

sauclus causain Judx

significalur.
ciiiii

ergn

priidcuiiain

cjus bic bouai-

pereuntis uspiciut, el genlililatis tnerila ad veniain
(edcuuiis cernat
,

imellige,

doclriua cst, cl ilcuiniisiratio

et dicai

:

Qui exleudll aquiloneni
niliiluin.

riim aut iiialaniiu rcriini, aut Ulrarumque. Sic

cnim
l'udo

super

vnciiniii

,

et

appcndil lerrani siiper

cxicmlisse euilum dicilur in
dicillir
l).
:

prudenlia sua.

N.iin quia Jiidxuruui
nibilita
,

corda

fidc

vacua, diabolo siinl

Kitendi vctbu mea,
eniui qnaiiulam
l

el

non

tiiteiiditlis (l'rov.

exleudlt

nqiiiloiiciii

supcr vacuuin. Qilia

Asscril

essc

vciboiuni

cxlcu-

vero nuilis exiilcmibus meiitis, super genies DoUlillUI

sioiii'01, lllcuili,
7)

inlc csl itlinl
tictil

fundavit

Ecclcsiuin

,

qiia:

pcr

l'ioplielam

ExleuJeus eoclum
petiora cjns(
l's i/.

p.-llcm; qui tcgis aquis su-

uilni

autc coiiversioneiii

siint

vocaUe, npie secuiui

cin). Acsi

dicerecTu csDeus cxten-

djunxit; appcndii lcrrain tuper uibilum. Iloc ciiam
lnco
salis

dens

i

oeliim. Ail litteram

eoswin quasi icclum tuumli

coiigrucic potcsi

,

quod

aii Psaluiisla

:

extendit Deus; facitcuiin
legat orbcui lcrraruin el

amplum lirmaiucnUun,
Imc sicul
pcllcni
,

ul

l'to niltilo ttilvot facitt illot (l'sal.

lv).

id est

Si ergo, ui supr.i iliiiiim cst, incinbra uoslra,

qux

non labore aliqno
dis
;

,

ut iu

bomo

tiiuui leciuni

cxtcn-

suni supcr tcriaui innriificaveriuius, veniua aquilo a
liobis loiigius

sed tam lacile, ut pellcui

quis. Duni \ero ait

rcpcllclur,
el

cl

iu

nicmliris
a Spiritu

Ecclesia*

Sicui
1

pcUem

,

designai eiiam
<pia:
,

roroputabimur,
b.iliilabilur (6ft).

auimi Mstra

sauclo inciioiniues

(b7) oniuiiim

circa

oninia
cx

ipsum esw operjlnsum. Mystice
illa

Oibcm lcnai
euiiu

uin (ir.icc

ctiain

poiesi

lcgi

ct
,

pendei
iuduisse

scuitutia

dicilur, nlcsl, iubabilala. Scio aiiiinaiu illliabilalatn,
siin ci dereliciam. Si
i<:.'i)

qua
Scil

supradictuiii

csi
ui

cum

Ecclcsiam.

non

liabci

Uetiin

l'a-

quuuiodo

lecil

kiuc

iudiieiel,

convers) ad
.7

(i llt

Liber. \mi| ilor. . n r.t Vidi tin lnc dce ise aliquid.

riim

otnnit,. Inlcrlincalis a<l vcib.i, qui lctjis

iti<.

Itijj

Lrgai

liic

optralorem

ommnmt

seu opeiatO'

expoilil opeilitram o.iinntin.

177
ipsiim

SERMO
scrmonc
,

XI.

DE ACTIBIS APOST

178

cxpnuit diccns

:

Tu

os

extenttent

\
«

Noit

ralcaverunt

eam

filii

inttitutorum, ntc per:

cirlum ficui peHein. Figuraiis sarr.inientis cxponil,
<|riainU)

transivit per
| tl

eam

letena (Job

xxvm). Grcgeriiu (68)

Ecclesia facia est
eniin

lux

,

el

sine macula vel

cnnclis Laiinis coilicibus (G9) insiiiutores
in

p<>-

mga. Per raduni
per

Scriptura sacra accipitur;
aniinalihus
iulclligilur.

sims reperimus,
iiimus.

Grxcis vcro negoiiatores invevalei,

pcllem

,

qux morluis

delrahitur,

Ex qua

re colligl

quod boc

in

loco Jno-

niorlalitas

prxilicanliuin

Ccde

priini

pro insliloribus, instituiores scripiorcs quique

parcnles noslri,

Adam
latneii

scilicel el

Eva,

posl irans-

lamlo posuerunl. Inslitores enini negoiiatores diciiiius,

gressionem
liceis.

facii

morlales, imluti
I>ei

sunl inninis pelesl
,

pro eo quod

excrcendo operi

inst.int.

Sed

Verbum
Dciiiii.

xieruum

et

Deus

uierquu senno,

licet in

voce dissonct, inlellcclu la-

apud

Ei qnia in sapienlia Dei
slulliliam
,

non cognuvit
id

men non

discrepal; quia omnes, qui lidelium mores

mnndut Dcnm; per
talvat

prttdicationit,
qtii

cst

instiiuunt, spirituale negoiiuin gerunt, ui

cum

prx-

per morlnles pr.vdieaiorcs

slulti

videbanlur,
,

dicalionem suis andiloribus prxbenl, ab eis lidem,
ct

Dcus credentet,

el

in

morlali
(/

liomine
i).

facil

opera

recia pcrcipianl, sicut de sancla

Ecclesia

agnosei Vcrbiim

iunnoriale

Cor.

Benc

eliani

scripiiim est:

Sindonem

fecit,et vcndi.lit

(Prov.xxxi).

pcllibus romparaniui prxdieatores, quia siculmortuis

De qua

ci

paulo posi

illic

subdiiur. Vidil

quod Imna
insiilores,

aniiiialibus

major usus

pelliuni

esi,
,

ila

vereiiain

b

cst uegolialio cjus.
nisi

Quid ergo boc loco
vocaii

bum

Dci

in

ian

lum per prxdicatorcs

imo

propheix sancti

sunl,

qui

Synagoga-

pnsi cos magis iiuioluit. llortui enini sunt propbetx
cl aposioli
iiicii
;

morcs ad

fidein iustituere

propbelando curaveruul?

qux

aiitcm dixerunl, slant;
eoruiii

modo

la-

dicflfir

sermo

morluorum

,

quia pnsi
vi-

Quorum nimirum lilii sancii aposioli nunciipanlur, qui, ul Deum bomincm credercm.ad eanidein fuleni
ex eoruin sunt prxdicalione generali; de quibus
:

uiurlem plas

ipsi iniiotiieruni.

Prophetas enim
iies,

vos sola Judxa babei, niorluos omncs gc

qui-

sanclx Ecclesix per Psalmislam dicitur
iribus tuit nali sunt libi
filii
;

Pio pa-

bus

exlcndcrunt corum sermo ut

in

eo

legamus.
fec'-

constitues eos principet
xliv).
>

posl ullibcr plicabitur. Et esl seusus:
iii

Quando

super
i

omnem lerram

(Psal.

Cassiodorus:
iil

ul inducres.

Ecce

lu cs

Deus exteudens ccelum,

llic dicii

quanio inciemenio sponsa,
prole

esi sancli
di-

id cst

Scripturain sacrain, ul tegat

lerrarum, et per

eam

orbem omiiem cognoscalur xtcrnum Dei
id csl,

Ecclesia profeceril. A
cerei
:

commendai, quasi

Adducentur ;

nam

pro patribus tuis, id est

vcibiim. Exlendens

dico, sicul pellein,

per

pro anliqiiis palribus idoloiuin culloriblis, nati nuut
libi filii,

•uoriales prxdicalores.
(jiie

eral,

sed

Veibum ciiim Dei qi.od uliimundus eum non cognovil (Joan. i),
,

id
:

esi apostoli principes prxdicatiouis.
i

i

Aiigiislinus

Pro patribus

luit

nalisunl

tibi filii,

id

per inorlales ceepil nosci
luit.

et posl eos niagis

inno-

esl posl propbetas aposloli, cl post aposlolos ct pio

apostolis episcopi, el

alii

doclores quos Ecclesia goconsliluil.

Extendilur ergo anima
csi,

uoslra,

nt supradicluin

nuit, ei in sede

Palrum

qno prius fueral conlracla. Qui aiiiem cariesicm
porlanl, ccuii smii. Si
in
:

Conslitues

eos

principct super

Unde scqiiilur omncm terram, etc.
Sed quia
a

:

bomiuem
reill

anieni ad peccaioibis

Pro patriarchis ergo el propbetis sanctx Ecclesix
nati sunl
filii,

dicilur: Terra es, et

terram

(Cen.

111),

id

e-t

sancii apostoli

cur non diciiur ad
ibis?

jusliiin

Cxiihh

es, et iu

ra?<nm

Judxis repulsi, a Synagogx finibus sunt
recte niinc dicilur
:

egrcsi.i,

Aui

si

propler coilum
:

ci,

qui poriai imagiiictn
;

ISun calceverunt eam,

Syua^o-

clioici diciiur ei

Terra cs,

ei iu lerrain ibis

cur pro-

gam
cam
filios

scilicet, ftlii institorum. Si

pnrdicalores sancii

pier toclesiem

ei

qui portat

imaginem

ccelestis, 11011

ejusdein

Synagogx

vitia

calce virlutis premeroiii,
instilores,

dicaiur,

C.ielum es, et in catlum ibis? Uiiusquisqne
ccclesiia

utiqne calcarenl. Si aulem

eosdem

nosirum aut

facla babet,
sibi

aut lerrena. Si
dediicnni
ccclo;
si
rj

san tx Ecclcsix prxdicalores accipimns, insliloruui
pasiores ac dociores,
niliil

tcrreta sunl, ad

cognalam

(erraiu

qui aposiolorum viam

eum
qiiam

qui ihcsaurizal in

lerra, ci

non

in

scculisuiit;

obslal iulelligi, qui

Synagogaiu
i
I

vero cosleslia, ihesaurizalorem siium ad
sibi

propiu-

minime calcaverunl, quia dum corum patrcs,
esi aposioli,

regionem perducuiil. Ad boc ergo Deus
de turie-

ab

illa

repulsi sunl, ipsi qiioquc et ab
videlicel

Pater pcr dileclissiiuiiin Filiuin suuin, sanctos apusiolos iu uiiiversas miiudi partes misit, ut
nis ccclestes,

ejus

revocaiione cessaveruui. Per quain

Synagogain

lexna

non perlransivil, quia

sancia

de carnalilius spirituales, de pcccaloservien-

Eccleaia ci/llectioui genliiiin

dedila, iicquaquain sc

ribus jusios facerenl, coriiinque inorcs ad
diiin

ad

illuin

Judex populum
lexna
viiiis

diuiius occupavil. Recte

Dco

spiiilualiler iiislituercnl, sicut bealus Jol>,
a

autein

Ecclesia

nuncupaliir; quia male vi-

eorumdem aposlolorum
spiiitu

Judxa
iliccns

repulsioucin
:

in

venies in

ore sanclx prxdiealionis interfecil.
bujiis

prxvidons loqucbalur,

Uude

ct

ijisi

primo prxdicatori, quasi

lcxux

(G8)
(09)

I.

b. xviii ilor., niiin.

>.">.

res

.

scd

ciini

asscrai Greg.
iuslilulores,

Mag. laiinos cod.ccs

umiiibus confornies qox addtiriiiit Beocdicliiii in hoc locoad veraiu ,lci tionem rcsliluciidam iu cdit. corruplissiuiam, «ooiiiain bic legebalur, enstxlores ; cl infra pru uc-

Videas bic nosiros

in^s. iis

pio instilores, piave iidein iiostn mss. viiiosam bic leclionem iciintere iiislitutorum, pro inslitorum ; ciim poslea Irgiiic.am
cniiiipie
legisse

:

amplectautur.

aotiatoribus insittorcs,

ioi

o nro iiiHiloribus insti'uto-

17}
oii Jicilur:
J

S.

UARTTNI I.KGION. SERMONES
\ct. \i.

I

:.

LHVERblb.
tanguiue Uct. stTlll). Ac
si

fvj
dicerel
:

Macla etmun uca

lur quippe, a vila occidilur.
tur,
iu
el

IJ voro

Quml maclaquod eomeJi

A. rfiiim

i««wu

a qi

UaJedictus
gil

\cibo Deiearnalia prxcidere negli111

eomedeutis corpore

ronimm.ilur.

M

\iiia,

lam

se
«

quam

in subditis.
a

Uudc

lx-aius

crgo

manJuca

Jicilur,

iil

esl a peccalo eos in «pio

Gregoriiis [71)
cst

:

Gladium

sanguiue

probiberc,
viise inier-

rivuni, inierlicc, ei a se ips.s in lua illos menibra

prx licatioiiis vcrbum

a

carnalW
:

cnuverle. El quia

lia-c

Kccleaia corpus esi Douiini,
se,

Fectione reiinere. D.- quo dicilur
rorabtt carnes (72

Claditu meusdellinc Paultis ail
:

ip>e eliani Doiuiuus Jacob \oce leo vocalur ex
ei
<

(Deut. xxxtt).

>

lcana roeatur ex corpore, Ju;u
dieilur
:

ci

sub JuJie spe-

Conlcslor Iwdie

,

quia

murdus snm
(Act.w).

a sanguine

om-

ic

:

Ad pradam,

/5/i

mi, ascendiili (Gen.
et

nium.

Son cnim

tublerfugi, qi.vnunus annuntiarem

xlix)

rcquiesrens ut leo aceubuisli,

n»asi lexna,

omne consilium
boc
rarnaliier
>*culi
viiuii

Dei

tobit

Pclcsl cliam
qui

quis suseiiabit
iliciicr,

emn? Il:ec igitur lexna, neqoaquani quoJ Judxam non Iransiil, seJ dicitnr, noii
Sic
ail

riTrulibus

convenirc,

luvum
scr:

scqiiiiiiiiic, ii ':nrptis suiiii

astigare et
iliuJ

|>ertransiit.

bealus

Joli

:

.\'en perirnntiril

SBbjicere

uegliguni

,

secnndum

Qui

pei eamlea?na

Uob xivm).
niillia

Aposiolis qnippe prre-

nvtem tunl
liiiit,
**

Clnitti,

emnem
rennsiio

siioih crucifixerunt

ttm

«lieamibns prius rx

Judasa Iria inillia, postmodmii

el

coiicupitcciniis

(Gal. v).

Sine sangniuii
(llebr. i\).

vro

quiuque

crcJiderunl [Ael. H,

IV). Lea-iia

enim

effusior.e
ct

non

fii

yccatcrnm

ilaqne, iJ esl Ecclcsia per

Synag ngam
illa

irai.sii,

sed

Caro eliam
postiif.t

taiigttis

non pertransiii, quia cx
rnpuil, scd laiiien
ilia

ad

Gdem

aliquaniea
a perfi-

(1 Cor. xv).
ui isi

rcgnum Dei psnidere uon Mal -<licius ergo qui probiln-i
a

illum infiilelciu

populum

gladium,

rcrbum Dei
in
uiciiibris

sanguiae, quo Bcilkti

fiinJiitis

nnn exSliuxit. ScJ
iJ

qiin.l

txpe jam

Jixi-

aiiimatur maicria pcccaloniiu.

ScienJum

esi ergu,

nms,

lea?na,

esl primilrva

Eeclesia

ropuisa ab

quia quijqiiij

HOSlris carualc el tc«cst glaJio rerbi Dci.

iiibJcliiate
liuni. linde

Ju.lxorum JeQexit ad vocationera gen-

reunm

inolevii,

rcsccandum

adbuc Je eaJcin loxna,

iJ

esl

sancla

Scil

quod sine giavi gcmilu Jiecrc non possumus,

Ecelesia diciiur:

Ad nlicem
nionlet

ttMai.il

wina

suam,

uonnulli ecclcsiaslki viri iuutilia libcuier lomnin
iiw, ci

mbreriil a

ladicibut

(Job xxvun. Maiuini

qui mulioriim

auditioui prodesse poteraul,

quippe aJ tilicem lexna cxteuJii, quia ad duritiam
gentiuni
tji.
l»i :«<

i.cgligcnier laceul;

qui
el

rausa

amoris

I>ei et

po-

liitim

>ux prxdicaliouis

Ecclesia mi-

ximi snpsrflua tacere

boua graiib loqui
l«:i

indesi-

UnJe

ct iJein

bealns Jub pasaimiis sux Usio:

nenier debueranl. Voluniarie quippe
populis

pracc|«ia

iiaiu in

nobis ^euiibus praesciens lexeudam dixii
Airc
tiylo feirco
in

prxdicabat
Inmii
.

ille

qui

dicebal: ^«vnufl.ari

ii.-niaiilar

plumli lamina, vel

q juutltom
iipn
si

in

ecctesia lu

niugnn,

ecrelakUmt*
in

relle sculpanlitr in tilice (Job

\\\).

QuiJ vero boc

proltwebo
:

Domine,

tcmi (Ptul. xxmx). \:
Uicii

luco montes, nisi
iiiiis,

liujns

saeculi

poiejtaics accipi-

diceret

^miuttiinii,

Hxc

metubris,

ij

qni

pro lerrena tnbsiaiitia allura

lumeul De
junigubunl

<|iiibus Psaluiisl.i ail:

Tunyc
:

nwiile^, et
«

i>iiu pcrsoiia lueiubroruiu ; quasi dieerel:Priua per me HM ulus sum, post el in iucuibris aiiuuiiliavi
al is

iPtat. ciliiij. iCassioJorus
lia

Domiue, Je lui pratcrrx unitas

jusliliaiil

luaiu esse, id csl qu.e a le
jiisiitijm

cj>1

lange

n.oiues,
esl

i<l

esl

i

et.ition.s
:

JHSlitia.
iiinuita
iii
,

Aniiiiiitinvi

tuatn

in

F.ccleiia

grandiiales, iJ
buiiliir sciliccl

superbos
>

ei

rniuigabunl, fate

quxesl

in loio
si

orbe lerrarum, non parva,
e^t

percala sua.

Grrgoiius (lu)

Hon-

fuii

prius; ct
,

quid msurget, limor nou prubi-

les a raJkibiis suni eversi, quia, prxtliciulc saucta

bebit u«e loipii

et

boc

:

Lcce
:

ittbia

mca non
iu solo

Kccbsia, sunmi e Imjus
iiiiii

i;eciili

nolestatcs iu adora-

proltipcbo loqui.

Quasi Jitciel

.vou

babco

omiiipo:enlis Dci

ali

iulima cogilalionc ceciJe-

corJc,

iil

limore laceaui. Iloc
:

dicit

conlra liuiurein

niiii.

Radices euim moniiuni snnl rogitaliones in:

iiina: siiperliuruiii

el

a

lailicibus iiiunles cadunl,

uiuudanum; quasi dicerei id agam, qui.i, Domuc, t*
dicai
:

Siue

siuiul.iiioiie

etiaw

tdtti eor ineuiii.
tu,

Quasi

quia aJ coleiulum
ihis cogilalioiiibus

Deum

poiesiaics sxculi ab iutilieaiiis

Labia ueasonanl uomiuibus,sed
cor
ineuiii. iloc
:

Duuune,

prosierminiur. Dical ergo

D

nosii

dicil,

ne

iu solis labiis cssci

Job

iie

lexn.i, id esl

Je primiiiva Kcclesia

:

\i

tUi-

aiiiiunll.ilio
tcitt

quia eorde crcditur adjuttitiain, oreau-

ccm

exiendil nianuni

suam,

tubecrlil aradicibus

mon-

conjcsiio fu ud satulem

(Hom.
:

X).

El Jicil linc

tet : qui.i,

dum

duritiain gentium

saucia

apostolo-

coulia simulaliouem. Vel sic
liibcOo Ittuia mctt
:

Domine, »ou prouon
piolil-

rum

pr.i-Jii.aiio peiiit,
>

suoerbonim altiiudinem runul

lu scis, quoil liinor
:

d.tas exlraxii.

Ad boc

ciiini

hei Filius iliscipulos suos niisit,

laro iu sublnnibus quaui in humilibus blljus miuiili
lioiinnilius glaJio verlii llri
\iii.i

Non proliibebo lulia ntca, el boc per le esl, quia w, Doniiue, tciiti, iJ esl ila prxdeslitasli luiuium. El ad boc uon sum piger
bel nic loqui. Vel sic
ijui

resecareiil, nioies
inntilca

jajim.ini

laaM

n.ni

abtcondt

in

cordcmeo,

»e.i

u-iiiiponercni,

ct

ab eorum

cordibus

ac

ii-n.iiiciii /iiiiii,

d

taltiiurc .'niim

uui. >ou absCondi
sliis, jusli-

perversas fundilos

cogitaiiones

cvellerenl.
iini

Undo
ijln

iu

cordc meo, quaiido potui prodesse
iiiam, vel

Jeremias
(7<l)

ail

:

Uuletlitlut

Iwmo.

prulnbit

liaiu

mcam ;
n'i el
lli

id esl
>i

Bdem conftasus sum,
ib -s
,

Lbi
Itrq

«.iipra.
I

ii

VnL' iiam qu
I

piuiilur noiiniilli

ul

Pli
("-]

1'ntlnr.,

l.uii

parl rap. 85. inm.diicubi:. ScJ Uarliiius
ili
.

esl

apn

I

UCillClillOJ in lioc rOCO.

^-<i«inin

,

ISI

SKHMO
iil

\l

WE -U Tliil^
Aiiiil

AI'USsT.

182
plucie ncqucuiii.
;iliis

MHi cmlo luum,
giis.iiuiS
:

est

salvaiionem iuuiu
el

ilixi.

,\

seil

pncdicalionis vcrbuui

Cniii

Vcl terilnteiii intim,
itix-i,
iil

salutme

tiiuni,

cniin in ca qiiidam cl rcctc vivuut, cl

cam.leui

est

Clni>t«n),

rst

pradicavi, nccproplet
\iii

reciiliidineui verliisprxilicaiiouis iiiilaunl, quasi

ad

intilios coiifilianles iliini>i.

ergo Ecclcsiastici,

profercndas pluviasin cccUim, stelhu produciiiitur,
quac sic \ii.e suan merilis luceant, nleliam germouu

U«i ul snpra diciuni esi, libcntcr populis jusiiiiam prxdicare debcnl, ct sumiiiopeic cavcrc, ne aut
iii

pncdicaiionis pliiant.
pluvix Moyscs

An non

iti

lioc co-lo

astrum

iocii

iuerdiuaia proFerant, :mt negligeuler neces-

exstitit, qui
,

cum

desiipcrnis cmicuit,

saria

ludiioribus

laceanl

,

sed

in

nmuibus,
valeaui,

ul

corda pcccantium

quasi areiitem infcrius lerrain,

tpostolicx doctrinx
ierc.

normam

seiiui

siu-

Miu.i.c exboriaiionis pluvia ad nberlalem geiuiiuis
intudit
?

An

ii. iii

Isaias aslrnni pluvi.e oslensus cst,

iiimirum c ecios dc gentibus prxdicalores lluam ilc Tyro ariires prscfigurabai , quem rex Salomon adjuiorem sui operis assnmpsii (/// Heg.
Ilos

qui in co qiiod
siccitatein

luccm veritatis prxvidens

tcunil
li-

inlidclium

prophetando
et

aniiuiiliaus

gavit?

An non Jeremias

prophelx cxteri velutin
,

mi

// Pnrnl.

ii).

Jlalcr vero ejiis vidua pr.i-seiileiu

cojlo posiii, siclix pluviae fueruut

qui iu prxdiea-

Et.lesiam

desigiMbat,

pro qua

Uei
,

el

Virginis
IJ

lionis ciiluiine erecti,

dum

praviiatein peccaiiiiuiii

F.lnis niiscricorditer

aiiimam pnsuil

ct iu coelun:
qua«.i
\i-

kiiat increpare uusi sniit, quasi verboruin guttis
obcxcalionis buniaiia: pulvereui rigaudo prcsscnml?

asccndens ,
duani

eam
ii.

iu

lerris peregiinanteni
filii

rclii|iiii,

nijiis

suut prxdicalures
:

posl

Quonim

videlicci
,

animas

ali

hac corruplibili

carm

apostolos
wsfi

elo<
tibi

Unde

dicilur

l'ro etc.
el

pnlriius

tus

suBcepias

quia ex pra-scnti vita superua judicia
a

sum

ftlii

(Ptal.
-xreut
,

iliv),

Et

/ixit lii-

auleiunt, qiusi

ceeli facic slellx

plnvix subtra-

ran duas columiias
uiiiiudinis
:

decem

oclo

cubuorum

bunlur.
snis

Et occulte aslra

redeunt,

dum

per;>clii

et

linen

duodecim cubitorum ambiebal
(111

cnrsibussanclorum

aniina: in tliesauris dispo-

columnam utramque
deciin cubilorum

Rcg.\u). Liuea ergo unocoliiiu-

siliouis iiuima:

reconduiilur. Sod qnia
,

lerra

jre-

qux

utraniqiie aiubiebat

scerei,8i, subduclis stellis
lliicnt.i

pluvix superna fuudilus
si,

naui, doclrina csliiposiolorum.

Norma

i§itur

apo-

cessarenliTi), idesi
palribus,

poslquam subduclis
legis

slolicx instituiiiiiiis anibii columnaiu ulrawque,

cnm

anliqiiis

exteriora
igilur

prxdicsineiita
et a.l

doclores sancii Judxis vclgeniihus prxdicare jussi, ea laniuni [accre et docere curant , qux per apostolos accepii et
didicit

lacuisseni. Stellas

pluvix abscondil,

iustar gurgitum imbres fudit, qui fquia] duin
dic .tores legis
(iiicniiuiii

prx-

Ecclesia.
el

-Nam qui aliier

ad secreta

cl

inlima

iiiinlit

,

perse-

vivere vel

docerc

volueril,

apostoUean)
in leinplo

<lo-

dicia nberior vis prxdicalloiiis euuiiavLi.
slcllas

Ctrinaiu spcrncr.:,

nou

est

columna

Dci

;

C

r'ossunt

quoque per

plnvix saucli AposloJi

quia

cum

aposiolica slaiuia sequi coutemnii, vel

dcsiguari, de qnibus
iniani

ludarx

reprobaix per Jcrepluviarum,
et

iluoetilitalc iueilix, \cl grussiiudine elalionis, Du.e igitur ilfciin cubitorum linear uou convenil.
si(oluniuae apusloius el ciiiictos Ecclesix dociores lide et opcre, el eiecloscouieiiip'agnificant, fortes

dicilur

:

Ptoliibila: sunt slelliu

scruiinus imber uon fuit (J.'r. m). Stcllas ergo
>i.e Uoiiiiiius

plu-

absiraxil, atque ad inslar gurgiiiKn

iinbies ludit, quia ciim de
sUilos abslulit, doetriua
gavil.

lione.

Dux

aiitem suut, ut prjepu.ium ei circumiu

Judxa prxditaules apouovx gralix niunduin riiu
,

tisiocem

prx.licaudo

Ecclesiam

iuiroducanl,

Quod utrumque
iutelligj
;

facluni

Ecclcsia

potest

sed etiam Deus igimr qui nou soluiii pcr Judxos, iioiuinis gb.riaiu leinpluni xdia.l sui
per gentiles

tunvenienler

quia ciim
,

solnlis

corponbus
abscon-

ad secretos supei tiorum sinus

apostoloriim aniuias

ycuh.are voluit, ipse post aposlolos prxclaros ile ubusadxdincaiidaiu Ecclcsiamsiiamdbcioreselegil,
,

transiulii, «juasi a cccli facie stellas pluviae
dit.

Sed

,

ablalis jiluvia: slellis
,

,

in

more gurgiiuui
ili-

ileul Li.jtus

Job Deuui laudans
,

,

iuter cxiera d.cit

:

imbres dedif, quia ctiam
stoiis
j,
,

icducti^ ad superna apo-

{jui uuferl mellas ptuvia'

et

effuudU imbret ad\m(Job
XiXVl).

exposiiurum sequenlium linguas liuenta
N.un quod
isti
,

ttur gurgilum

,

ijui
:

de niibibus flnunl
iu

vinx scieniix dhi abscoudila
tefecit.
iili

largiori elTusionu pa-

Sirgorius (73)

<

Uuo

hac viia smit genera jus-

sub brevilaie locuti suui, boe
asserunt.

toium

:

uniiiii

vidclicct

bcue vivcnliuin, sed nulla
et c;idein

e\|ioncndo

multipliciter

Lude

cl

docenliuiu; aliud vero recle vivenliuiu,
icct
i

noii imineriio ipsa

exposiioruin prxdicatio gurgiti-

duceuliuiu. Sicut et iu coeb facie alia? stellx

bus comparatur

;

quia duin
ipsi in

inullorum prxccdoueo quod aslruunl
,

prcdeunt, quas mille pluvue subseqiiuiiiur; alix veio, qux areuiem lerram inagnis iinuribus infun-

lium dicia colligunt,

pro-

fimdiiis dilaianiur. iSaiu
jiingiiiil, ijjiasi

dum

lestimoiila leslimoniis

BUM,

ut

esl Arcturiis,

Orion

et

Hyades.

Igitur

cx gitrgilibus gurgiles fatiuut; quogcntililas

quoties in

sancta Ectleaia retie quidain \ivuni, scd

nnn

vcrbis

dum

quoiidie docetur,

quia

lameii prxdicare
Mella: qiiidcin

eJindem recliludiueni nesciuni
iu siccilale aeri,
,

;

pi-ccalorum mcus coclestem scienliaiu accipit, ([uasi
slans in leria aqua gutgites ostendil. Scd ipiia ne-

suul.sed

nalx; quia

peicxempliim bcuevivendi
t

lucerccxlcris possuni,

quaquain se eisdem apostolis exposilores
slii/il,

iu scicnlia

T3) Lib xxvii, l/ur. nuin. 12. (71) Suppleiiiluin lnc cx cdil. recle duilur : Qui aii(..'( »:i?;('ij pluviaT, ctc. Xam cum piophetas ub-

corum
,

vice

Dominus

limilitudinem
dllitii

guruitttm

ptucrcnt

uposiolot misil , ijm in pub.fiiam t:di,

clc.

;;

ISZ
praeferu.il; ciun ezponeudo

S.

MAIiTINT LECIONE.NSIS

1U
ni

laliua l.iqii.iniiir,

me- A

«

Por nubt-s qiioque,

snperiusaii

be.-iius

Gre-

ininisse

incessaiiter

ui-bent, pcr

qnos

rjnsdcui

gorius, ei apnstoli
ilieiiur
:

designaniur, sicul

per

Isaiaiu

tcienliae inveriiones accepcruui.
jiingiliir
:

Undeel
Ili

aple sub-

ManJabo
iiiibcs,

nnbibus

ne

pluant

»«/»er

eam

Qui de nubibns fliiunK

quippc gurjiles

imbieiii (Isa. v). Ipsi ergo slcll:r,\il;e meritis biccnl;
ipsi

de

nuliibiis fliionl, i|iiia a sair lis aposlolis \isiiitc!si

sinit

qui.i

arenion.

nnslii

pcetoris
rigant. Si

ligentix,

non inciperel, nequaquam per ora doemauarcl. In Scriplura cnimsacra
iiiibcs

lerrain

cn-lcslis

iiilelligCnli;o

iinbrilins

ciiimin largior

eniin

uiibcs

non essenl, neqnaqiiani ens iuiuens
:

nliquando prr

mobilcs quiqne boiiiiucs

,

ali-

propbcta dizissel

Qni tmit

isli,

qni ul nubrt volnnt?
>lc

qaando propiictc,
iniliir, sieul

aliqiiaiido aposioli

designanlur.

(ha.
fltiuiii,

t\.)

In biiiiin

ilaque gurgiics

mibibus

Per unbes qnippc mnbiliias
S.ilomnu
qui
aii
:

bumanx
,

menlis ezpri-

quia profnnd.-c prx.licaliimes scqiieniiiini in-

Qui observat ven mn uun
mibes
iiiinquum

lelligomia.» oiigiiiom a saait s
Ipsi cniiu discipuli

aposlolisaccepemnl.i
ipsi siint

teminal
(Eccle.
iiim
,

;

el

nbtervat

mclcl
spiri-

vcracissima: verilalis.

ii)

Venluin piocul dnbio iinmundum
vcro subjecios
ei

posi gloriosissimum magisirum suuui Clirisium iniliiiui

mibes
loiies

boiiiincs

appellal
,

prat licalioni».

Ipsis

dictuin e>l

:

Euntet

in

quos

buc illncque
eonini

iinpellii ei

revocai

quoties
Halflius
,

niiinditm

universum
t

pranticale

Eeongeliitm

omni
per

ifiuaiio

tjiis

corda

bugg.stioi

B

erealUTa

Uare.

xvi). Ipsis

pra-cepluni est, ui

allcrii.il. Qtti igiliir venliini

obscrval

,

non scniinal
cordi

Oihem
xwiii).

lerraruiii ireni, ci iu lide

suimux

et

indivi-

quia qui

leiu.iiioiies

venturas inetuit,
Ei

bona
nu-

diix Triuiiaiis uniteraas gcuics bapliaarenl (Nattli
Ip.-i,

«peia iiou
bes,
iioii

pnrponii. (75)
;

qui eonsideral

qn.c
;

in

aure aiidieruut, supcr tccia
in leneliris, in
itl

iueiei

quia

is,

qni aute liumau.-c mtila,

prxdicaverant
diio, a

et

qux

est in absconnrliibus,

biliiatis

lerroreni

irepi lat

uiercede se

xleriuc

D.imiiio

didiccruiil,

universis

relriliulionis prival. 1'cr niibes propliela: ligiirautur

imo cunclis pcr nrbcm uationibua, annuuliaverunt.
i-u elccla semiuis
id cst

bicul pcr 1'saiinislaiii dieiiur

:

»

grana super ratioualem icrram,

Tenebroianquain nulibutaeris (Pal.\~\ Augusiinus
:

supcr corda liumani geucris jaciaveronl, el

iTenebiesaaqua

iu

uubibns aeris.id e>l obscura
iu

ccniiiplicaliiin
aniiiiartiiii

Deo

friiciiiiu

sanciarum videlitct
ct

doeirina inpropbeiis et

umnibus prx
er.t
iu

i

aloribus,

reluleruiit.
id

Islis

Dei
in

Virgiuis

Filius

qui a lerrenis devaii, iuferioribus compluiiiii
Dei.
1'jus,

verbum

peregre prolichceiis,

est

ccclum asccmlcns,

Obscura dico praj ful^ore qui
itl

conspcclu

bona sua ad uegotiandiim
cli

divisit,

dona

scilicei

san-

esl in coinpar.ilione lulgoris qni eiil in nia-

iiifeaialione ejus.
iuiic

Nunc

Spiriius iratlidii. ut denuo inde cuin eis

raliosciat
li.lelcs

eni n per tpeculum videmue,
(I

auiem
:

facie

ud fuciem

C

iicm posiiurus rediens, scilicet ad judicinm,
quaiiluin quisqiie negotiaiiis
sit. Illi

tor.zii:;.

Cassiod»
Sequitur
ac devotissiiui servi lalcnla sibi
:

rus

«

Ne quis ergo

se ob lioc putci c«se in fuiura
intelligii.
i

voo

iil

liice,

quia

scriptura recie

oommiasa ctmciis
;u iiiianiiu

Mubes trantierunl. Qnasi obscura aqua
lnis
;

esi in nubi-

snli coelo n.iiiouibiis
diiii

ad nsiiram Iradideruiil, et ei.

qn;e

nubes,

id

esi iliviui

paiiifainioas

iuaxima
Ilos

saniiariiin

vcrbi

prjcdicalores

iraiisicrunl

ad gcnles, el jatn in Juiljca

non

lucra lepoiiaiiini.
suill.

idciu

illorum

iliitcissiuiUS

Alitcr
liavil
iit

:

Inclinaiit arlos, Id cst
vn.i
l.iai

prxdicalores liumiactivjc,

Magisier

in

linc

iiiiiinli

sccum

esse sessnros. el

a cnulciiiplaiiva
siiiiiii

ad miiiuleiinm
coucedal

dtiod?cini tribus Israel ju licaliiros praedizil. Ilorimi
igilnr, Iralres
iu
<

llacliel viiiiiu

(C.en. xzix), et

barissinii, sanclornin

aposlolorum,

ilescend.il ipso per eomm dociriiiaui in qiioruuidam impliciuiunoii.iam.qiii inajora capere non valent

qiianlum diviua gralia coiiccsserii, vesligia seinerilis ct

quamur, quatenus eorum
J"
1 '*

precibns ad;

ct ideo

ait,

detcenCii, vel inclinavit ccelut, id est lu-

a:|

^''"a

pcrvenire gaudia
in

mercamur
t-t

ipso

nnlisvit pnctlicaiores ad ferendas molesiias, et desreiulii ipse spousus ICcclcsiic passus in cis

prasianle, qni

Trinilale perferla vivit

icguat

ciim

Dens, pcr omnia sxcula sxculnrum. Auicn.

qiiilxis esi

uiium.

(75j lidit. proponii.

SANCTI BIARTINI
LEGIONENSIS PRESBYTERJ

FAPOSITIO

l\

BPISTOLAH
D

B.

JAGOBI
npcrum

IPOSTOLI.
rumirinnl
tniii

Scire \os, fratres charisimi, volo, qnia amiciDei
kricsciilrm miinduni pcrfcctc

iioruni

grcssibusClirisii tcsiigia

conlcmiienies,

ci

bu

devolione

se.iiie.iifs

quousqiie

a.l

diu dcsiden

133
coelestis pa(ri;c

EXPOSITIO IN EPISTOLAM
ingrcssum perveni.ini, rnnumeras
inierius
vidrlicel
ei

B. JACOBl.

186

A

lormonlis, ei in fuiuio iutvgii plenam bcalitudiHtnu
suscipienles.

Bienlis e( rorpnris,

exterius,

tentaiinnes loleranl. luierius anliquus hosiis suggerii
illicii.i, et

Iiermn snbjnngii, diccns: Si
snpieniia.posiulei n Deo, qni
et

7111*1

teitrwn imtiget
nffluenttr
:

cxierins pravi houiines coniuiOTeiil

ilat

omnibus
ilicerel

ailversn. Invisibilis linsiis

ezchal inius
diripiunl

liiillalio-

nvn improperat (Jac.

1).

Quasi

Si

quis

nes earnis

ei

impii

fniis

subsidia vilaj

veslrum indiget sipiemin, qu.iliter prsescnlis miindi
liibtitalio
lialoreill
sil

lrmporalis. Inlus
liva,

loler.it

Dei servus

liliiilinis

inrcn;

nlilis,

postulel a

Deo spirimni illnminjfluenter,

etcxlra

a

prnxiniis conviiia

-ilqiie

opprobria

7111 tlnl

omnibus pie pcicnlibtis
ail

inius cerlamina viiioiiiin, foris

damna temporalium
1

quia tlnna ejus non sunl

1nc11sur.ini
el

et ei

non tmips.i

rcrum

(// Cur, vn).
;

Quid pinra

Foris \vgntv, inintus n.itnralcs

propernl fr.igililatcni pclcnlis
pienlia
,

dubilur

sa-

lus liivores

fnris

r.iliiili

liomincs,

quae

tle

coelo venil.

Noa omnis
qnoil pclil,

qni
(

dirit
Mnltli.

illecebrosx carnis sliinuli

quiele non

permitluiil

Domir.e, Domine, inlrnbil in regnum aclurum
Vll),

vivcre sxruli

conlenipiores. Hos

bealus Jaeobtis

nec

oiniii

jnslo dal

Deus

si

rnnlra

ronsolans borl.iiur, ne

iu tcniaiionilitis a /iile defi-

stiam pctat salulem, sicul Panlo diclum csl,
pelerel
:

duin
in

riani; peccantes casligat

ct

ndmonel, ul sc

a per-

Snfficit

tibi

grnlia tnea

;

nam

tirlus

raiis abstineaui, et virtnlibns

proftcere studeant.

infirmitaie perficitnr
tas iribulatiouiini
;

[II Cor.xn),
si

Tant.i cst mili

Aii

enim

in Fpislola

cauonica vel calholica.

Omne

qiiatn

quis

iguural noiiiluui
pctai
ttt

gaudium existimate,
inrias incidtrilit
:

(rntret mei,

cum

in

lentaliones

illuminaltis

pcr

Spiritiim

saurtiun,

per

tcientes qiiod prubolio fulei veslrtv

Spiriluin

saiicliim

apciialur

scnsiis illius,

rl r.>-

pntientiam operalur. Paiientia oulem oput perfectum
linbet,nl tilit perfecli
el

gnosccl qua
cipil.

pietale

currigil Pater filios,

quos

ie-

iniegri in nullo

deficientes
itl

Ncc

qt.isqii.ini
iial

conscins

de
11011

su.i

fragililalc

(Jac.

1).

Ideo

liac

Epislolx caiholicx dicuntur,
a
lide universalis

difliil.it,

quia

oninilius, el
:

iinpropcnit.

rsi universales, quia
nnii

EcclesiiE
id

Undc Psalmisla
siodorus

Benedixit

omiiibus, qni timeiit

discordanl. Dicuntur ctiam

cinonicx,

rst

Domiiiiim,piisiiliscummnjoribits (Ptal. cxm). Cas:

rrgnlarcs,
fecerunt

ad

dislantiam

videlieet

enrum

quas

1

Nullum
1I11111

gentis lioniinuni a beue.Iict ioae

pseu loapostoli

snb
:

nomine

sancloriim
exisii-

excltiditur,

pusillis benedixil

cum

niajnribus.
vos
:

nposioloruin. Dicattir ergo
tnate, fralres tnci
ritis.
,

Omne gaudium

Scqnilur
vos
,

:

Adjicint

Duminus
veslros.

super

snper
:

ciim in tenluliones varias incide:

et

super

fiHos

Ac
super
iulcr

si

diccrel
vtis,

Ac

si

direrel

Tiibulatio in prxscnti

justi-

Atljici.il

Doiniuus

benedictionein supcr
gentes, cl
iia

Ju-

liam, in fuluro

augci

coronam,

et

ideo

niliil est

„ dxi,

el stiper vos,
:

lilios

vestros.
ct li:

unde dolere delealis. Ideo lenlamini adversis
:i

vcl
it,

Augtistinns

Vcl

disiinguil

p.ilrcs

persecuiore, vel a conrupiseenlia qnrc varie leut
fiilciu

lios, scilicel inler inagisiros et

discipulos

tliccns

ut per boc prnbare possilis, qnia firin.un

fu-

patres, o magislri, adjicial
id est iiuiucro

Doininus

super vos,
Qtiod ei
;

lurx retribniionis

in

corde geslalis, qnod esl

in:el-

vcstro

adjici.it inullos alios.

li„cre, (76) qiiatn cx gii li.Ies
giiciniiii, si
ijni.i

vcslra. INe eigo imli-

factuin esl, quia crevil iiuiuerus
adjicial super
lilios

uiagistroruin
ct

el

mali iu iuundo (lorcnl, ct vos patiinini;

veslros, quod

facliim

esl,

11011

esi Clirisiiiin.e dignitalis in tempnraiibus

quia crcvil nnuienis sequcmium,
susciiaiitur
lilii

cum de
eniin

lapidibus»
lides

exailari, scd pniius dcpritui.
ccelo,

Malt

uibil

babcnt

in

Abr.tlix. A-.-ccssil
ri

omsa-

boni nibil
lendilis,

in

niundo; sed
in

spc

illius

boniad

niunt

geniitiiii,

cicvit

iiuiiicrus

non

soltiin

quod

quidquid

via contingai, g.Midere
fidei vestrie

pientiiiin anlislilum, sed rliani

obrdienlimn popute-

debelis. Sciemes, inquit,

quod Iribulalio

rtmi.

lit

ergo superius dictuin cst, Domiuiu tunuisiiatn

patientiam operatur,

u\

eslfacii iiilelligcre ei babere

bus bcnedixii, quia seciindum

perfectissimam
111 fiile

viriuiem ipsius paticntia?.

Eadem

sentcntia,

scd

dispensalioiicm oiunibus bene vivenlibcs, el
rccle pcteiilibus :rlerua boua tribuit.

cnnverso ordine

in Patilo legilur. Scientes, ail,

quod

tnbiilalio patienliam operalur, palienlia

vero proba11011

D

El quia
ciperc

,

ul dixiinus, imslli

pcluui, (78)

tpii

ac-

lionem (llom. v),

quia

cujus paiieutia

viuci-

merentur,

ideo

subdittir

qualilcr

pelerc

tur,(77) perfecius probaiur.

Quc
;

sentenlia bic

debc.uil, Postulet,
si

inquil, iu
:

fuh

tiiltii

luailnns.

Ac

qtioquc dicittir. Palienlia opus perfecltmi babel, ct probatio
lio

apertius dirercl
;

Sic credal, cl bic vival, ul dif/ni

npeiaiur paiienliam

quod
(idei,

cst
facil

:

tri.

ula-

gnits silexaudiri

quia,

obmrat nttrem suum ue
maris
qui a

qux datur ad piobaiionrm
quoo

per pa-

nudiul legem,oratio ejus

crit exsecritbilis(Prov.\\\\\\).
est fluclixi
,

lieuiiam cxerceri, prr
lur. 1'aiientia

fides perfecta

probaid

Qni aiuem

licvsiuu
ei

,

similis

ergy opus periectum
facit,

babet,

esl

vento moreitir
c.ni prcssiis
,

circu»>ferlur. Q111 comciciilia pcc-

perfectos nperaires

pmpicr boc quod sub:

de prxmiis dubital coelesiiluis, super,

diliir: ('( suis perfecti ei iuteyri in nullo de/tcienles

veiiienic
111111,

leniaiiouis vento

facile dcscril

liJei sla-

ac

si

diceret

:

lit

siiis peifecii

non dcficienics

iu

et scciinduiii teiitaioris volunlaleni dctrabilur

(76) Ilic foric deesl ipsins patienlice.
(77; Al.

quod

liabel Glossa

:

Vinutem

nones.
(7S) GIosS», qni

mn.

ms. addit bic

cum

Glossa

:

per irilndit-

: ,

IS7
:i
:

-

UARTIXl LECI0NENSI9
:

ISS
:

irrorem, et
txillimel

fit

3

Dco a.ienns. ocquilnr
ille
r|iii
,

.Von
a

A

coiisequenicr bicdh-il
lntfjittm; qttta

Dcuiits rir, qui tuffert tcnftteril,

>
l>ec.
<l

liomo

qttod
hacsilal,

aceipiat aliqnid

cum

prvbatu*

accipiet

coronam
te.

Camalis hiimo,
.1

non accipiel

ali-

riia

,

'/'""n

rtpromirit Detu

diligentibut

Quia
i<lco

!• 1}

[),o.

vl

liic

vcl in fulnro. Virdui>lex

ammo

diflicilc
Milnliilit

esl Imiiari ad rontouipluin
J'-

niiindi,

inroRitanj

e-i

iu omnibiit viit
i|iii

mii

(79).

Qai hasiut

maguittidiite pncmii.
fhjelis tlel.et pati
ill.uu
,

Qiasi diceiel:

linn acripil, quia
hoii
tiiui

lirsilal,

duplex est, elduplex

Verc

i|iiisi|>ie

icuiaiionem, quo,

accip

I,

Facilu enini lcr-elur adversis, cl irrc-

tiirtm cilin

per

probalus fucrit
vilx,
0,113111

accipiel

,

ut

pro-pcris, ui a veriute diverlal. Vir

duplex

Iriiiiiipbalores
et

coronam

perpropbeiu
se.
U."'

cst

,

qui genu ad prrcem

flectit, e:
diflilit.

niordenic con-

apostolos repromisii

Deus diligeniibus

srieuiia, de

imp iratiune

Duplex cstctille,
,

pcr exercitum teniaiionis probatur,
in fide,.proptcr

perfccius cst
:

qui

liic

vu'l g.itidere ciiiu
;

sxculo

ci
,

in

aslernuui
,

quod

cl leiiUtur. Sei|uiltir a

Ntmo

ciiiii

Dcc

qni dc bonis, qu;c agil
:

11011

Deuin

scd

rum
illis,

lcnlulttr, dical

quomam
egit

Dco

lenlalur. Ilaclc-

favorcm quxril. Uude dicilur
lYini

Vat itigreJietni ler-

ims de cxlerioribus

lenUlioiiibiM,
dialiol
;

nunc dc
vet eliani
illoriiin

diiabuz

viit

(L'a/i.
:

11).

(•lutielur

ergo frutcr

quas

iiitcrius

instigatile

,

liiimiln in tXtiltalioiie titn

divet aw.em in humililate
si

fragiliUte

naluras

lolcranuis

ubi ctiain

ma,
i-i

nnia

iicin

flnt

(eni iiantibit.\c
lai

dicerel

eirorctn

dcstiul, qui diccbanl, nialas cogiUiiou.-s
.1

Clorieiur frater linnnlis

tus pauper el dcpressus,

sicul cl lionas

Dco uubis

inspirari, et boinineiii

apud Deinn exalUtionem, Quasi ilicerel :( Non solum verberu el earcercs, et aniissiones rerum qu:e suui vilcs ei
bauc
bttiiiilialioiiein iiitclligai

quasi cx uecessitate pcccarc. Dieilnr crgo apcrtius:

fccmo cum tniiaiur, idesl cmii inteiiori lenuiione
capitur,
dical

quoniam a Deo
Dcus ad

tentaiur, qnasi

Deus

Iransitoris, cl auMlores earu
inquil
,

11

puuiciidi.) Glorieiur,
sicul flot [eni
;

iiumilUI

inal.is

cog talioncs. E.\lcriorem

quippe

dirci

in liumiliiutc
>i

ma, quia

iriiiaiioucui iniinitii
iulciioiciii

suoriini probationeui.

Iramibi!.
iioii

Ac

dicalur

Ciotieiur ironice
gloria,

quasi
,

\ero qua sa:pe concipiti:r furluui, aduliiuuiittil

dclict ejoriari in
,

ma

qua snperbit

ct
111

icriuni
dicil
.

,

boiiiicidiuiii, 11011

Deus. Iteruoi
etl.

alios dcprimil

quia

fiiiicn la

esl, el buiniiiaiida

Dcut enim inlenlator mulorum
:

Ac

si

di-

inferno. Vel gloiielnrin liumilitate su.i, id

csluou
feccr.t,

ceret

Dcus

11011

est

immissor lenUliouuut. Trilms
scilicel

superbiai, sed humilibus (80) subservieiulo, ct miiiistraitdo al
is

nioiiis lculalio

agitur,

suggciiionc boslis

,

de

divitiis suis.
flus feni

Quod

si

uon

delei

Utioue,
si

vc'

cliam cousensu nostrat fragiliutis.
noii

ciio

gloria ejus
illuui,

sieul

Iransibil.

Divilciu
.

Quod
(

suggestioui

conseiitimiis,
si

leuutiti

vocat
IS011

qui lotam speni

suam

indiviliispon.il.

nobis ad vicloriam provcnil. Sed

sngge.iioilli.it

(81) nocei divilias

babere, scd amare. Juslus
ulfeiiiiiii

delcclando, jani offendimus, sed
iueuri iiuus.

nouduui uiortcm
in

ergo ul paluia flircscil(Piiif. xci), injusius
arcsi
it
;

Ac

si

delccUlioncm conccpii

cordo

quia

illc

manel

,

bic cito Iransil. Flos jusii

facinoris sc juiiur partus pravaa actionis, j.nn nulos
inoitis rcis virtor
sctliccl Deiis,

spcs, qua; fruciuui exspeclal, radix jusii cliaiiias,
qua: imiiioliilis m.iiiet. Itadix mali bomiuis cupidit .i.-..

boslis abscedit
teniai, id csl

Sequilur

:

Jpic,

nemincm

nullum

iu

icu-

Ilos

e;us Jelccia.io leinporafiuiii rerum.
ctt

talioiicm ducit.
vidclicct

Duo suut geuera
quod

leiitatiouuiii, uituiu

Exorlut
niim,
el flot

ergo 10I

cum

ardore,

et ors/ifci! fe-

quod leiiUtum probal, sicul UnUvil Dcui
leuial,

ejus

:leii.:i.. ct

tiecor tultut tjut dcyeriil, sol jtisiiLiae

Aliraliani (Gen. xxu), Aliud

Vere
(inii

flos

tito Iransibii, quia

Cbrisms,
!!

quod Dcus
orialur,
teninlitr a

ii'

.1111111:111

decipii, secmidum Undc auicm tcut.itic

ardurc cxorlus
decidit.

arefecil

fenum

,

cl tuuc

-

subdeudo

111auifcsl.il,

dicens: i nittquiume
el illeclui.

cjus

Dccidcnlc
ejiis

florc lola

putchriludo
,

feili

concupitcenlia tua abtlractut

pcriit,

decor vultns
,

deperiii

bouor videlicet

Ac

si

apcitius diceretur:

A Dcu

niillos,

sed

i/aiiiis

uecMli

amiciiia ei raiiera liujusiuodi. Ardorsolis
in

uuus(iui&quc lenUlura concupiseeulia aua, vcl

cmu
ma-

adveniiis est severi judicis, vel

morie rujusquc
iu
et

caro suavia
\\

sibi

quxrii,

velcum

di.ibulus ineenliva

liuprovfsus
s us
1

,

vcl in jiidicio cominuiiiler,

quo
dtves

ju111

iminillil, a reclo itineie absirai lus et illcclusad
luin, Deinuc,
iiiquil,

ui aibor
tuis

frueiifera miiiitsccl

manebil. Ita
\ vx
divitib

coini<i>isceuiia cttin coHteperit

tmribut

leiuporalia

jinnt pcccalum, id

csl

cum

cuuccpcril drlcctaudu,

lnma quibus
inr. In sois
i.i

bualificari qtiacril, quui ciio desiruen»
tiives, id

Vcl eotisciilicndo, pcrdacil

ad acliim nianilcstc. So-

ergo ilineribus marcescel

esl

qu lur

:

1'tcenlum vero, cmii roiininimndim (ueril,

actiuus suis perilut, quia

iler Doiuini
111

rcctum
supiaciim

geneiat mortem, id esl CUIU pcucluni. ct lonsuctu1

ambiilare neglexil. Uoiiic igitur gaiidium,
ilxtuui csi,
1:1

inc lOllSUUimatUlll

luriil,

gcueral uiortcni; quia
ar.quirii;

ev siiiiurc
varias
,

dclieiit lidclcs Cliusti,
;

sicul qui
ila

leuUlus supcrai, pramiiuiu viuc
coiicupisceiiliis
illeclus

tciii.iiioncs

iuciileriui

quia
c.\

si

nuiiuus

qui

supcratui,

mcriu

lcniatiuui

nou ccdil

magiium

sibi

1II.1

quisque

ruinam moriis
ligna,

incurrit.

Cum

super fuiidametilUM

lcuuius prxiiiiu.n

acqiiirii, sicul

uealus Jacobus

lenum, stipulam
Glossa
PI111

edilicamus, diabolus sup|io*

(7!i muis inclusa apparent, adducil C.lo^sa ad CipoiiCiida illa vcilia llcittts tir qut nifferl <cntiiiiuiicm, eic; aiiquc Iton tvluin rcrbtra... dcbciit
: :
1

Qm
,

(Stij
(.Sl)

fctuniiiel sc.
,

.1

in/

tttntniiiHCl , ctc.

'

cnim concupitctlltia muntli quam sub ituitiia notet, lleruardu», scu Gaufridusdecltra. Dt colhq. Sntvn. cuttt Jettt,

m
nit ijiccnilinm.
lapi.les

EXPOSITTJ IN EPISTOLAM
Scd
si

15.

JAC03I.

I!'0

sediCcamns anrom, argcuiiiHi,

A Qnasi
riiis

dircrct:
;>d

Omnc
boc

bonuni

csl a
,

Doo.

ct

non nic-

puMiDMi-;,

tcnlare
i/i

non

au.lci,

ncc

laiiien

nostris

accessiiiitis

scd sola gralia di-

oninino desistil, sed scdei
noceiilcm ^Psal.tx).

occultis u< interft.iat in-

vinas volniitaiis.

Dienlur crgo npurtiiis: Volttiitarie

post

lilins

lencbraritni gciiuii nos por aqiiatn n*gein
filios
a.l
'i

Cassioilorus

:

Scdcl quasi

cmn mora

in insidiis

nerntionis

.^:

Yabo

veriiulis,

in di>.

rinn iliviiilms hiijus fueculi quos diiabit, et mui.erilnis
ciimiilaliil, qiioruin falsain

Ctriua evangelii,

boc vidclicel,

ut simtis inilivm

rcliciialem ad alios

aliquod creaturie ejws; nc per baiic scilicel geniiu-

decipiendos oslciilabit. In iusidiis dico positus in
occultis, id
e-ii

ram
sit.

pnteiniis nos esse
in

qnod

ipse cst, sed

qiieir.daiu

in anibiguis, ubi uoii facile iiiielli^isit,

principalum

rrcaluris adoptione

nobis conces-

lurquid appctcnduui
dialiolo,

quidvc

noii.

Potcst
pulcsl

lioe c'e

Qiiodaininodo princcps cst boino omniiini crea•

ut siipradictmn esl,

intelligi,

et de

lurariim, qtiae sub
:iit: l!
t

a '•• sunl. Lindc alius iransl.iior crenturitrum
teiitalionum,
rjttt.

%*uolibet
ietlverli.

impio boinine, Odclibiis Ecclesia? insidiante,
Aiigustinus: Ail qnid sedet iiupins in insi111

simns

iiiiliuiit nlitjiiod

Su-

pra

iiioniiit

ad loleranliam

de-nccps

diiS?

Vidolicct

iiilerliciat iniiocciileui,

ex

inuo-

iuoralibus insiruii praeccplis.

Aiteuim:
:

Scitis, frn-

cenii

f.iciendo iiocciitem.
:

Deinde exponit insidias
:

mei dUectissimi, Q-iasi dicerct

Scitis

quod

a

ejus dicens

Oculi ejus iu paupercm respicinut

insi-

v(,u:s 'Ps > s liabuiS'is

ad

vilia labi, a
iniliuiii

Doiniuo supen a
:>li

diuiur qu :isi teo in Sjicltinca stta (Ibid.). Quasi d:terct: Oculi ejus respiciunl velnii c.mi
ci affocln in
octili

gralia
g< niti

illustrari,
t-stis
,

cl

cnm

crealurx

,uo.l

misericordia
decipil, qtiia

in

voliis

pcrseverct.
ttil

Seqtiliir:
,

Sii

pauperem. Vel

alios sie

autem

oninis hoino veloj:
el

audiendnm

latdtts tiusi

ejus respiciuul crudcliter in paupercs spiritu,

tem ad loquen !um,

liirdns a.l iruin.

Ac

diceret:

qiiurutnesl
et

regnum

cteloriim (Matiit. v),q'uia justis

Sit oiniiis liouio tarilus

ad loqiieiuluin, nc vidclicel

paupcribus spiritu

ninxiine

iiibidiatur.

Et ipse

ante (cmpiis prxsumal doccic; el lardus nd irmn,
id esl,

in ab-comliio

ir.sidiatur, quia ille nescit

qui deciiu

nt sine causu iion le.uere irase.ilur, vel con-

pitur. Ipse dico quasi

leo cxi.st

iis

proptcr viin

tra siibilitos pcccaulcs, vel conlia qiioslibet fratres,

spctuucu sua, scilicel proplcr doliiin. Ilcrum bealus

vcl contia fclicitalcni nialorum, quia inaluriias sapieniiiB

Jacobus consolans, lioriatur

filelcs,

diceus: Soliie

non

nisi

tranquilla

incnle

pcrcipitnr. Kt

itaque errare, (ralres mei dileciissimi. ^olile errare exisiiniaiulo,"
riini

Ac

si

dicerel:
\itio-

qui iralus judical, eliamsi jusiiliam judicat, lauiea
divini examinis jiislitiain, in qttaiti perturbaiiu

quod tesiamenta

non
ju-

a

Deo procedaut;
qtiia nihil

el

ideo a nobis disseulire

cadit,

non potesl
»0*1

iniilari.

Quare? Quia
apud
est

ira viii

non debelis,
ueeessaritim

iiuilile,

sed quod vobis esi

r *'"""" Dei
Ilouio
jiistiis,

opcrnlur.
,

suaileo.

Ei quia
.

peccala non suiu a

iracundus

etsi

bon ines
injusiiis.

videalur
1'ropler
,

Lto, scd

virttites,
et

recie subjiitigit, dicuns:.

Omne

apud

Deum tunen
,

diitum oplimum,
eit esl

omue donum perfeetum desursitm descendens a Patre tuminnm, apud quem non
Iransntutalio, nec vicissituainis obumbratio. Os-

quod abjicienles

inquit

,

nntnem immuudilinm

et
111-

abuudaiiliam malitia:, in ntiiiisueludine suscipite
siiuni

rerbum quod

potest

snlvare animus
;

vesirax.

lenso quod viiia non a Deo, scd a nobis ipsis siini;

Moimil ad inquirciidam doctriiimn
pieiidam, et ul ea pnssiiri
luiiiidiliam rorporis et aniinaj
11:11

ad qnani susci-

ecoulra osteiulit qnia quidqnid boui agiinqs, non a
uobis, sed ex L'eo est.
id

proficere, borlatur ad
;

Unde

1'atreni

lumimnn

vocat,

quia qui

1:011

decli-

csl

auciorem

oinuitiin

spirilualiniii

douoriim.

a

malo, uon potesl
:

f.u
,

ere boiiiiin. Dicaiiir ergo
esi

Dicattir

ergo apertius: Quia

ig tur niala 11011 a

Deo,

aperiius

Propter quod
.

id

propter illnd qnod
csse prius ad au-

sed polius bona oriuutur: Oinne
Caslilas videlicel el
ali;e

dalum optnnum, ut
oiniie

supradictiiiu cst
diiiiilum
,

altenli debciis

virlules, el

doaum
deicenapttd

deimle ad duceiuluiii, abjicientes oniueiii aninuc videlieel et coipor
s, et

per[ecium, id est cxseculio ipsaruin viriuiiun, vcl
vita a-lerua ijiuc est peiTccla,
itens

iiiiniundjliaui,

ab

;n-

desursum

esi,

dauiiaui

iiialiii;c.

Maliiia proprie ad iuieiioris bomi111.1-

a

Vtttre
esl

lumiiium quasi radius a so'c,
tiuutmutalio,
id

5

nis pravitatem respicit. Vel abundaiilia, id est
los boiiiiues

quem huu
in

csl

iu

cujus iialura
et
11011

abunilanles in malis. ln mausuctudiiie,
,

mutabiliias nulla esi, scd idcutilas,

sulum

\idfliect

coiura iraiu
,

stiscipite

iusitiiiu

verbiim

natura, sed eiiam in

largiti^nu doitorum; quia

cuni itiagno lionore

quud

vesltis cordibus pr;tiliinsiliiiu

sola

dona

lucis, ct

11011

lcuebras

iiiiinittii

crrorum;

caudo

iiiiponimus. Vcl
in die

\crbuiu quod

cl

uec

vieissilttdiiiis
11011

obumbruiio, quia lnincii eJHs aliqua

scmiualuni est
nuit Dcus,

redempliouis , quando vos gc-

liiubra

iulcrcidil, tilaliqua uiala iininitlal, scd
I11

quod potest salvaic aninias yeslras,
corpore lenlaiioiiein
vcl

teiuper liona lucis dona.

uobis aliquando

suul

eliam
miiii.

si

in

inorteui pati-

Dci duna, qua; supervenientia 0b1i111br.ini
qu:e

peccaia,

Kt

niiii

soluin andilu illud stiscipite, scd etiani
11011
11).
:

non snnl

in Deo.

Datuni referlur
ipsi

::d

naluram,

opere iinplete, quia
sed faclorcs (liom.

auditores legis justi simt,

donuin ad gratiain; et daiiiin
giatuc Dei
Deo.
ciiiii

liomini, doiiuui

solet

astribi

:

scd et lioniim nalur:e a
rcducil ad
inciiioriam,

Itcriim consiileiido subjuiiRit, diccns

Lstote fn-

Ileiuni Dci

benelicia
:

ctores rerbi,et itoiicudiloreslantum, fallentes vosnieti-

stibjungil dicens ui
siintis

Votunlarie gemtit nos tcrbo
crealurai
<•)«.«.

psos.

Quasi dirciet

:

INuiic peifectius

siiscipiie
lcticiis.

,

ct
si

veritaiix,

iuilittm aliq.nod

opctibus iiuplcic, quod

in

myslcrio

Ac


1!»!

.

S.
«licat
:

MAKTINI LECIONENSIS A gnam
refrenate,

10»

paienter

Estoio opcre farlnres rerbi, et non
,

heruiu iniscricordia: opcra
:

>

anditores tanitim, fallcnics vosmeiipsos
linn
;

si |>cr

so-

mcmlans,

sulijuugil iliccns
el

llcligio
,

muiida

et

im*

«i qnis 7111'a audilum vos salvandos pulalis audilor etl vcrbi , et non factor hk comparubitur
,

mnculnta apud Dettm

1'atrcm

liorc

cst: Visi.'ar«
.

pm

illot et

vidunt in tribuliilione
cuttvdiie nb

corum

et
si

immncuaperlius

viio contideranti

rulium

nativiintit

ntt

in tpecnlo,

liiium

te
:

hoc

tccculo.

Ac

rorponli

seilicet, ubi
in

sola

umbra
sno

relurel. Allego-

diceret

Ilcligio

mumla
iu

in corilis inlcnlionc, et

im-

iicc:Qui proponil
vUlelicel qualiler
sil

anitno

consiuerare iu

maciilala npcrisexseculione, aptul
qui non
filiis

Deum

cl

Pairem,

Bcriptnris, quasi in speculo, vulluin miivit.us wa»,

f.illitur

disccrnendo
et

,

sicul liomincs, ot

liomo

iiaius,
,

quam
el

fragilis, vcl

pie consulit
iil

icuiliuil

,

hxc

esl

:

Visiiarc

qutd futurus, qiiam brovis xvi

in i|iianlis miseiiis

pupillos,

csl succiirrore cis

qui carenl pr.csidio

posims,

rompnnclionem magnain
obliviscitur compunciiouis

volunlaicm

palrum. ttviduat, qiiihus deesl folatium mariloruin, in liibulalione
cessitatis de

poenitendi conlraxil, cl slatiin nliqua setliicltis lcn-

eoium

,

id
:

csl <n

lcmpore

110-

lationc
roilii
;

,

,

ct
,

ad peccala
qtii

quibus dirilur

Quandiu

tecitlit itni

cujus iiitonslaiilia: coni|iaratur

lihonier

de
11

liit

fratribut tneit niinimit, milii (ecitlit (Mufii.
F.l

vcrbmn "

audil, ct implcre negllgii. Ei cst simil ' * - "

mdo
ri-

xxv).

iinmnculalum

te cutlodire ab lioc tivcalo

,

inter illuui qui sponle sna.sine doitorc, seail Si

" roundiliam
giciido.

cordis conscrvando et prava opera fuilixeral

pluras applicuil
audii,
rit

,

ct

illnm

,

qui ab alio Soripluras
:

Qnia

faclorem beattim
tlicii
,

,

ni:nc qu.o

cum
,

noincr implcvcril. Scquiiur
,

Cotisiderafueril

facta
ct

maximc

placeanl

scilioet

misericonlia
ct

te

el nbiit

el

ttalim oblilttt esl qnnlit

innoccnlia.
,

N.un in co quotl
cuuctn
,

piqiillos

viduai

quia videlicet
aicul
iile

11011

rom

,

scd solam umbiaiii \idit,
,

vis'tarc jnssii

qux
,'

crga proxiinuin agore

qui

babel solam verboruui uiebram
,

et

debemiis, insiuuat; quoil itnmaculalos a sxctilojubct
cuslodiri, urdversa
,

vagit, per ntm corptis operis. Puer cuin nascllur quod indicalur dolor aninue quse in viia iulrai a<4 miscrias carnis , quem dolorem posiea obliviscilur Qui autem coiisnela illccebiis carnis. SequiUir
,

in

qnibus nos castos obqnibus sunt
ci

servarc dccel
supr.i

ostendii, in

ca qna»
,

obscrvarc Uionuit, ut tardi ad loqnendiim

p.l

:

tardi nd iram.

penpexerit
terit in ea,

in leijcnt

perfectnm Itbertatis ,et permnn,

Sequilur

:

Fratret mei

,

nolite in

pertonnrum actjto-

non auditor obiiviotns factus
bcutut
itt

std facler
tliccrcl
:

ceptione Itabeie fidem Dnmini nottri Jettt Cliristi
ritv.

vperis,
Qtti

Itic

fnclo tuo erii.

Qunsi

Qunrc? Quia niuntlus paupercin

abjicil,

divitcm

sulo audilu
iu

piilal sc salvari, fallilur; sc<i qui

colil; fides Clirisli c conlra docoi, quia oiuuis gloria

perspexeril

legent

pcrfeclain

liberlalia

.

id e»t
111

q divilum lanqnam
lus

flos feni

(/ I'ctr.

1)

,

inisciieordia

autiicndu vcrbuiu

Evangeiii,
11011

et peruiausenl

ea

vcro in paupcics floict

iu sclcrniim.
lii,

Mis vorbis bea-

cotilinuatioiic opeiis,

auditor obliviosus faclus,
in audilti,

Jacobus oslcndil, quoniam
opcrilms vacui

quibus scribcbal,
t; el

scd factor operis
laclo jiio
o.ril

;

llic

beaius non

sed iu

fide iinbuli scil
11.1111,

er.i

clecmosy-

in fuloro, eli.tinsi lno csl iuiscr.

Le,

quam pnrdicabant, nnn
scd
divitibus
faciebanl.

paiipcrilms propter

gem poileclam

lihcilalis graliain vocal Lvaugclii
f.icit

a-loroa,

propler

tcmpuralia rom-

qu.u perfeclc liboros

a scrviluic limoris.

Qui

moda
glori;e

Cudc

cos rrdarguens

Domiuuui
qui seiu-

lcgeui lencliaul, iu tnuore servicbanl; quia quisquis

iiominal, ul cjus jttssis obedialur,

cam
ei.si

iransgicdioliatiir, sine

iniseraliuite

lapidaba-

pilorna gloria romuncrat quidquiil pro cjus amorc

nir. Il.ec lcx nemiiiein

ad pciTccium perduxil, quia,
11011

pnupcribus datur.
lias cligii, et

Quictuiquc

divitcm proplcrdiviabjicit,

cogcbal liniore servirc,

dahat graliam
11011

111

pauperem proptcr paupertalein
cl recte

coiupleretur aiuore, et a pauis iuferui
liberarc
(llebr. vu).
niillll

poieral
in

in

ulroque peccat, Uodc

subditur

:

/Ji<m»i»i

Scd

cliarilas
,

,

qus dalur

inlroierit in

conspeclu vcstro vir aurcum nnnutum ha-

Ev.mgelio,

foras limoroin

cl ducil ad

vitam

bcns

in vcstc

cnudida, introieril nulcm
,

et

puupcr

in

(/ Joatt. iv). Ileiuni
jiingil,

ad illoriun insliuclioiieni sub.

tordido liabitu
f)

ci

inlemlatit in eiim, qni etl inUuliit

dicenS

;

Si quit pnlal te relitjiotum este
,

non
,

\utle praclara, el dixcritis
peri uaicui
:

ci.Tu sedcliic bene;pnuscdc tub scabcllo

tefienani
liujut

liuguum titum
ett
relitjio.

sea

seituccns cor
,

iittim
til

7'it

sta illic aui
:

pedum
cl

vana

Moiineial siipciius

vcr-

meoium. Augiisiinus

Si

banc dislanliam sedendi
11011

buill Uci

11011

autlireot sulum, so.d ciiam implorenl;

standi ad lionores ccclesiaslicos reforanuis,

csl

nunc autem
valere luec

ul

undque
,

lUUuilOS rcddal, aildil nilnl

putandiim, lcve essc pcccatum
lioiic

iu

personarnni accepleral

omnia

nisi

eiiam lingua

refrenelur a
,

haherc lidcm Domini

glori.e. Quisenitii

deiraeiiouibus, et mendaciis, ac blasphciuiis
liloquiis,

slnl-

atque millliloquio, qina co
nitilu [l

iiiinipuiil botlOI

moret colloqniu
lius
:

Cor. xv). Ilio.tlur ergo iipcr-

divilcm adsedem bonoris Ecclosi:r, conlemplo pauperc iiistrucliorc ct s.inciiore? Si aiitem tle quolidianis conscssihus loquiliir, qiiilms diOerenier
eligi

.Si

quis putnl tc rcligiotitm etse, per (itloni sti11011
,

thviios
cal
?

01 ;iaupcres susi

ipimus

,

quis

11011

liic

pec-

liccl, qu.iiii liabc.l, cl upei.i liilei,

refrennm
11011

lin-

Non
ille

lamcn peccat, nisi ciim apiul scmclipsum
ci

gimm
ifligio

sunni, tcd teduccns cor

suum

inlclligons
etl

inlus ita judicni, ul 01
lior

lanlo melior, quaiilodi
eiiim

»e piiiiiendtiin pro pcccalis
,

lingu.i'

,

hnjui vunii

\1dcai111;
:

baic

vidciur signifirassf
apntl

id csl

iuulilis, vcl

nOU muinla.
tcrlii,

Qu.isi di-

Sltbdcndo
fttcti

yontic

jud.catil

votmcliptot,

et
lui-

rercl

:

Non

s<

imu

siiis

fadOrCS

scd el lin-

citisjutiicts cogitutioiium iniauarum, id csi

; ,

,

10".

EXPOSITIO
?

IN

EPISTOIAM

B. JAC.OBI.

101

insnanun
iionnt'

Audite, inqiiil,

frairos

mci dileciissimi, \
mitndo
,

coiiieippiiliile

os<e pcccalnin in bac

una
:

ic

lcgcm

elegit

D. us puuperes in

lioe

tlirilcs

Iransgredi, cniiseqiieiiicr addklit, ilicens

Qvtrun-

aulem
tibus

in ftdr et Ita-redes rrgni
te ?

quod promhil diligeniliccns
:

qne tniam Irgem
uno, fnctus
esi

observaietit
reus.

,

offendal

autem in

Piinperes clegil

Deus

Nolite

ti-

omniim
:

merr, pusittus grei, quoniam eamptacuil Patri vrslro
ditre

Ac
iil

si ilicallir

Quieunque totam legem observnveril
obscrvare
proposuerit,
offendat
re-

vobii

regmim (Lur. xu).

Nam

cl ipse

Dei el

csl

in

aniino

Virginis

Filins

panpercs elegil parenles, qiioruin
c.iriicin

aulrm

in uno,

non cx biiinana
facius
ett

frugililale, sed

oflicio seciiniluni

nnlrirenir.

Dicalnr ergo

pulanilo leve esse,

omnium
enim

reut

npud

apcrlius

:

Audite, fratrcs niei dileciissimi, id esl di-

Deum, qui

nibil

dimittil

impunitum, Qni

ct scit qn.iiu

ligcmius attcmliie, quin noii qui ditiores in sxciilo,
meliores stini in exainine divino
lius
iioii
;

neccssaiiain lcgein

ilcilcrit.

dixit,

Son

et uleo pauperi-

marliubrris, dixit

el

Non

orcides. Qui ncgligil uinil-

pra?feren<li.
elegit, id esi
liilc

Natn

Dens nou

divites, seil

daiiiin, credil illml inaniter a

Deoesse consliiuluni.
factitt

panpercs
iii
iii

lnnniles pro couicni[i'ii reinvisibiliuin diviiiarum
se.l lios

Quod
Ilanc

si

non mrccltuberis, occidas autem,
legis,

et

visibiliinn,

aiitcin

trun gressor

et

ila

conteinplor

legislaloris.

uiiinilo

dcspicabiles apparciu,

laincn exspccl nobiles.

scnleiiliaiii

cx simili
fralres

vidcanius. Si quis
et

mc

ciatione fuiuri regni pr#claro3 reddidii, Yos,
licet
:

B

olTcnderet, oiiuics
odeiulcrcl, ct

amicos mcos

in

iiiquil,

exhonorastis puuperem, diccndo, videitlie,
:

quodamiuodo contra oinncs peccarct.
cictcr.i

stn

aut scde

sub

scalello

pedum
Ac

Sie

ille

qui unuin inandaluin nogl git,
sibi

quaj

tneoruin

Seqnilur
el

Nonne

diviles per potenliam op-

cnmplcta videbantur adjuvare,

inulilia rcdJit.

primunt vus,
dicerei
liuiia
:

ipsi

traliunt ros

ad

jitdicia ?

si

Yerequi
sua lcgc
causa

in

uuo

oflcndii, transgrcssor lntius

legis

Diviies

per potcntiam oppriiiiunt vos

est, quia pcccai, et

cnntra auctorcm
et

lcgis,

qucni in

auforcntlo cl

verbera dando
,

;

ciiam

ipsi tra-

ncgligil,

conira

cbai ilaieui, qna; c-l

htini

vos

ad

jinlicia

ct

sine causa

faciiuit

con-

et quasi

maier tntius

logis.

Vcl aliler

:

Cba-

demnari.
supcrius

Iloc
ilivii;
:

loco apertius ostendit,
scilicct illos,
i|isi,

i|uos divi:es

ritasest plenitudo legis, in cujus prarcepiis loia l._

qui

divitias Clnisio

pendel (Maitk.
ficit, nierilo nisi

xsn).

Qui ergo conlra cbaritalem
csi.

prafcrunl
[ier
iiuii

et

ajicni a

fide eos,
el

qui crcdiint,

omniuni rrus

Nemo

auiein peccal,

[loieniiaiii

oppriiuuiit,

ad judicia poieutioquarc uon
siinl difidei.

contra cliariiaien» faciai, quia uec Deuni vere

irabiiut. Et cst alia causa,

diligil,

cujus logem

diligit,

nec pioxiimmi,

iu

quem
iu
sta
in
:..

vites

eligemli, scilicet quia
ipsi

inala

iufcriiiil

delinqtlil.

Quia

ergo supeiius
...

oslen leral cos
:

Nonur, inquii,

blasphemanl bonum nnmeit, quod

• ........ o invocalitm est svper not?

> aposlolorum Hoc
.
i

......

leinp

_ —

cliarilulc peccare,
•..•

quando dicunt pauperi
,

Tu
csl
.
.

illic,

competciiler subdil

r\
:

Qui

in

uno,

:

i

id

libns plurcs gcniiliuin ct Jiidaeoruin, inaxime priores,
fecisso.
mttitt
i

cliaritate oflcndit,

quac est

radix oniniuui pracefilii

iiivcniuiiliir.

liomtm noinen,
Clnisli iiomeii,

ail,

blaspht-

ploruui, ab oinnibus prxceplis, qn;c suul
ritatis,

cbanari.i

,

id cst salulare

quod iuvoca-

accusalur.

Cuni

ergo

non dicaniur

itiii

est snper nos, ad perfcciionciii uoslrain. Iierum
:

peccala, uisi forle quia magis lacit conlra cbarila-

dicil

Si ttimen legem perficilis rrgnlem sccuntlitin
:

lem,

qui
:

gravius
Sic

pcccal, et
et

minus qui
sic facite,

lcvius?

Scriplurus, vidclicel
le

Diliges
;

proximum tuum

sicut

Scqiiitur

loquimiui,

sicut

per
:

ipsttm, bene facilis

si

aulem personas

accipilis,

Irgrm

libertalis iucipienles jiulicari.

Ac

si

dicerel

peccutunt operamiiti, redatguti a lege quasi trnifsjrestores.

Sic loquiiniui
dos,
sicul

proximis, et

ita estote cis niiscriror:

Ac

si

apertius loqueretur dicens
id
,

:

Si legem

Deus vobis. Alilcr

Gravius judicalur,
contcmiiii;
qui lcgcni

perficilii

tegalem,

cst cxrclleiilcm
seciiiiduiu

inier alias

qui legeni Uoysi,

quain qui naturalem
gralia?,
:

teciinilum

Soipturus

videlicel
:

quod
ius

pravius etiain

qui legem

quam

Seriptursc tcstaiilur,
tiitim

sciliecl

banc

Diliges proxi-

Mnysi despicit. Quasi eigo diceret
el

Bene loquimini

tuuin

sicul

ie

ipsum. Quia aspere supei

bene facite; quia

si

negligiiis, gravius dainnal.i-

de conlempiii iiiundi locuius erat, et qiiodaminodo
loulrarius lcgi divitiae,

d

mini,
|ilus

quam

qui fuerunl

tcmpore Moysi; quia cui
eo exigiiur.
divitias
csl,

n»x

oinues

diligi pra'cipit,
:

coinmillilur, plus ab
ost
;
,

Quandoqucligi,

ne oniniuo contenMicndi

divilcs putenlur, subdil

dom maliim
etiam divites

propicr
ct quia

divitem

Quasi propier praediclas causas non sunl cligendi
sed

;

paiipereni aljici

bonum

prop cr Deuiii

lanien

si

perlirilis
litiiin

banc lcgem
sicut

,

qua:

dicil,
xi\),

diligerc,
ei

pupiilos
sic

et

viiluas visilarc,

Dilitjes

proximnm

leipstim (Lev.

ergo sie loqiiiniini
f

faciie. Ibcc

loquendu ei
a

bciie faoilis; quia
sui:t cligendi,

etsi

diviles p!ii|iler divilius

uon
siinl

cicndo curaie,
;

iil

prosimos diligomlo,

Deo

diligi

nou l.imen prop!cr Deum miniis
ticcipiiis,

inercaniini

misericordiam

iinpendeuics,

uiiscri-

diligendi. Si

aulem personus

pecralum ope-

cordia digni
sirut

cxisialis. lncipientes, inquil, jttdicari
Itberltttis.

ramini, redaryuli a Irge qiiusi tiaiisgressom, quie
lex dicit
:

ver legem

Lex

libsrlatis,

lex

est
Ji-

JYoii

confuitdas personam pauperis, nec

(baritaiis, qiiam superius regalem vocavil,
c.llur
:

qua

honotts vultum potcmit (ibid.). El in Vcieri
iueiito dicilur
:

fesia-

Dil.tjes

proximunt luum

iicul

leiptum,

qua
i.un
e'

Au//«

erit

disiautia personarum, ila
;

lege vos

Dcus judicai, cum niagnaiii miscriioii
sed per

parvttni ut
**i

uiaguum nudielis
i).

quta judicium Duniini

donal; quia non judicamini pcr lcgem pau.iruiii
scrvilutis,

(Deat.

Nc ergo

piitarcnl quibus loqiiebalur,

legcm

gratia?, qu:c

s]ioiiiauco»

, : ;

|gS
vucjt
rtjtut,

S.

MVIITINI LEGIONENSIS
Judi(etit
,\

n;

»d pusiiiicniiam,
inquil,

ei pcccata

iliuiiitit.
,

tinc ntii

ricordia

i/'i

911111011
:

lldelein probarc possmn. IIoc loco bealus J.icolras pnwavii cos, qui npera non liabebaui, veram fiilcn

miierieordiam.

Ac m

apertius
<yiia
;..

iliccietur

0|Kiriel
11011
lll
i

n n habere; nu
patcfaeil
f-lliin
.

ulcin cujiisiiio

li

fiilcm

babcanl,
\ii

\os iniscricoriiiler agere,
f<

qui
1 1

po!uil cl

;

ue

ill.un
jiii

lalcm fidem
i

inagni

faciant.
:

cil

niisi

licordiain aolequanl

arelur, sinc

7'u cirrfi.

ini

iiuhs t-i

Dcus

bcne facis

sericordia jiidicaliitur. Q.10 plus inajoreiii

quis mliijusiius
el

d

dtcmonet tredunl,
:

et

eonlremiteunt. Scripium cst
et

Kficortliam
111

a

Doiuiuo <ouse,uii<ir, co

cnitn
ceulia

Esibant dtrmonia a mullit elamautia,
:

di-

igenli

proximo miscricordiaui negat,

justius
ra

Quia

lu ct

titius Dei \Luc. i\).

Sed

ei

k-

iuipielatis poenas luil.
II

Iterum miscricordix op
.iit
:

gio, qnae

bomineui obsidebat,
el

timens clamabal
Venif.i
av.:e
,

lciilns iiiiiiiiiciidaiis,
,

Superexaliat niiiericoresl siipponiiiir ci
illiitiiinai

Qnid nobit

libi,
not'.'

Fili Dci

tummi?
te

dia jndicium (Muuli

\)

:

id

sci-

lenipus perdere

Adjuramut

liccl judicio. Uiscricoi

liaquasi
est

jndiciuin;

not lorqueai {Mattk. vni. Lue. vin).
csse non creduul, vel crcdiluin

Dcum M Qni ergo Demn
per
suni.
ett

quia

jndiciuui,

quod

cum

ruisericordia,

pcr

nonlimenl, daDiratur

ipsam misericordiam commendabilius est, et magis
plncct.

monibus lardiores
**»« locit, id esl
licil;

ct

pioiei\i<>res

S cui
;

ii

:

jndicio dolebil qui

11011

fecil

muc1!

cr n" aperlius: 7'u credit
11011

quoniam unut
in lioc

Dtnt
suf-

ricordiara

iia

qui

fecil,
:

rcmuncratus exsullabil
Snpercsaltui,
1.1

iiuprobo, sed lamen

non

aique gaudebit. Aliler

est Biip-

<i nc

pulcs quod
ct

aliquod magiram

ponilur misericordia judicio; qula iu quo invciilum
fuerit

facias;
''.
'I

nam
I

damioncs
,

iiiiuiu c=.scDcuir,

creduul,

opus misericordiie, et
peccati

si liabueril aliquiil

iu

plus esi

coulrciniscunl.
;

Probaio quod
<d

judicio
iguis

quo puniaiur, lanquam unda
exstingoiiur. Aliier
:

niiseiicordiae

''<les

sine

opeiilms morliia csl

ut evidenliiis

Supereinliai

bonam
illis,

operatioiicm eos iuvitcl, elegans exeiuplnra

mitericordia judicium.
mlligiuilur,
ll.uti

Plurcs per

misericordiam
1.

bona: opcralionis dc

Abrabam palrbrcba
iu

propouil
bo
11

sed

qni

misericnrdiam pnstiieiu.
ijiti

qui de cirrmr.cisioiie credider.iut,
liiii

m

enim mitericordet :quoniam
I

mitericordimn
frntret
iiun

palrem. quasi boni
iniilenlur.

lenialione ci upcratioue

niiur
fideni

-ibid.)

Scqui ur

:

QuiJ proderit,

Ail ciiim

:

Vit tcire, lion.o

inams,

-juo-

»''<'.

»••

quit

dical se hatere, vpeia
fidet

nuiem
?

uiam

fiJes sine operibut

mortua ett? Abraham puter
jnsiificuiin

Iw.beat?

Xmtquid
I

poterit

salcare

eum

Quasi

nosier

nonne ex operibut

eu

,

off-rcr.t

-

boua

agere,

quia fallui.iur, qui

fiiinm suuiii Isaac inper altare?

So» solum

raiioni-

skI.iiii

fidcm stiflicerc creduul,
li.Jes

cum

lcnipus babcanl

b"S

sed ciiam exemplo
fidetn

ei auciorilale utjtnr. Lieet

oper.uidi. Sola niniiruiu

salvat boiniucm, qua:

r

Abrabatn pcr

qnam

babebat, jnslns erat;
Jnstifl-

per dilcclionem operatur. Sicut sola verla pieiatis utidum, vcl esurieulcm fralreui, aui sorurcm 11011
r.

nmcu
caius;

pcr opora quae addidit, amplins esi

qux

uisi feeisset,

raerilum pracedenlis Hdei

-k-.iiii, si

Mon

cilnis, vel

vcstis

pr.ebcaiur

;

ii.i

amisissct.

Arbiiranatnr Abrabatn, qnaudo lilimu

dJes verl-o leuus scrvata nou salvat.

Ilic laiius

ue

suiiin oflerebai

super aliare, quod ci moriu<is po(Ifetr. »i).

npeiibus misericordia!
deuic

loquiinr,

ut

qnns

prarce-

lens est

Deus snscilare

Magna

lentatio,

senlentia lerruernl consoietur doccndu quis iie
:

cnm

bus remediis expientur quoiidiana pcccita,

magna fidcs, cum etiam de moriuo crcdebat sc posse scmen accipere:
filium jnbebator occiderc;
niaginiin

quibus non agitur pra-scus viia; ne illi, qui in 11.10 lanlum, sed <;ui iu muliis offeiuluiil, iu judiciu inveniaulnr rei oniuium.

opus,

cum

dileclissimuni

non dubitarct

niioin offcrre. Quia crgo illum obiulit iu

quo

ari.cn<l<
i

Quod

lcgilur, qui crcdider.t,

peral

promissioncm, apparci magna virius

scilicct, et baptiiaius fuerit, saleut erii
ile lide

(Murc.

x\i);

quia cisi

eum

offei ict,

eredcbal prouiist>ionera

ira-

pcrfecla, qua; por dilcclioitcm opcratur, c^t

plcndam, quia potcuieni credebal
sciiarc niorlunm.

Denm

eiiam susinc
pr:c-

i.iiill g.inliiiii.
I

Fidet ergo,

ti

nou

h.tbeat opera, quiipsa,
i.l

Q.10

iis

rcviviscai,

mortua

cs'.

in

saue

esl coii-

opcribus juslificalus

Abraham per liJem dicitur; de operibus, qu^
I

Ira
11011

scipsam

;

quia qu d \erbi* proiuisit,

opcrlbus

n

cedebani, inlelligitur

:

quia pcr opera,

<|Uje

lecisIlic

iuipleiit.
:

btd

dicet

quis,

\

uiiis

vidcliccl

mi-

Sel, 11011 fuil juslus, se.l sola lide

(Rom.Iv).

de

dendo
Ikmius

Tu fiJem
Jacobus
dclieiis
:

Itabet, et

ego opera. Quasi iliccrct
propier
pruidictas

operibus ayiiur, qna» fidem

seqnunlnr,

pcr quxfuis>cl

Non

solum

amplins juslificalur,
justus. (Jude 1'aulus: ckih tcniaretur (llebr.

cunt
7-'i</<!

jam pcr
/l/iro'i<;iii

li.lcm

r.itioucs

ad

bcue operanduiu
quis assnmpia

iucitari, sed
ali

obiuhi Itaae,

prnpier

Imc,

ue

improperiiim
al

videliccl
liducia
1

aliis

11)

:

Uxc

oblalin esl opus el

paiiaraiiii;
<

quia

ilc

suis

lesliuionium
lidi-i

(iJei et

ju-iilis.

Panlus in Abrabam

y.

nbus,

111

ostcinlal solani lidcm
:

valcrc, iin-

coiislaiiliam, J.icubus lauJat opcruni magnifl111

propcraudo dical
cgj opcra
Quia
[xiles,
li li

lu lidem babes
b.ibes opera,

sine

openbus,
iuibi,
|ua

<:l

leiiliam, quia
et
i!e

utio.;uc

fuil

pcrferius Abraliain,

lei.

uiruqiie iu exeni| liim proponilur.
'j'.iilnis

Et nc

disci-

<-r^o
'.ciii

11011

«,.o.ude
ali

si

puli Clirisliaui,

s.uiutus J.ilkIius
11011

^cnbebai,

luam sine
le

opt.nliiis, pi:r

ccrta

upera lauti Palris

iuutjii

posseul, prajsciiim

sigua

iit

crcdam

essc lidelcm, Scd quia
1.1'i

11011

po-

cum modo
plu.11

uullus cogat

lilios

offerrc, addit

cxcmitiiscrt-

leris, cinii ilisiui
<j

opera, e^o OSlCildam

pci npeia csse

Liulicr.is

pcccatricis, qn.o per opera

ij.

Ii.ilico

lideiu iiieam,

qujms opiiibu^ mc

couiia:

cl

buspilalilatlS

soWla

CSl

a

pcccal.s, r(

,

197

EXPOSITIO IX EPISTOLAM
in
et

B.

JAf.Olil.

i'.n

ss r';ita civibits Isracutici populi, ci adniinipr.ita

\

audis, in ora nosira niiilin m.igis dclnMiius imi:eru<

generaliimihiis

Salvaloris. Aii cniin

:

Similiter

Dnin

siinililiiilincin

dc cquis

ail

linguatu

Iraliii,
lingiia;ii

ttuhab meretrix, nonne ex operlbns juttificala
stiii.fus

«l

s «-

coitvenieiiliaiii

ci

facullalcm
:

rcficii;uiili

unutiot,
:

et

alia via ejiciens.-\c
id

si

apcriius
r

Oilendil. Quasi ilircrot

Convenil ut
ad

iu

or.i

noslra

ilieeret

Similiter,
,

esl

non solmn Ahrahaiu p

rrcnos

eouiincnlise

iniilainus

coiisenliciiduui

najnra opcra
npcra

scd eiiam

Raab

[per

ntinora

>ua

Ocaiori noslro,
quciqne
eiiaui
ilc

ul pcr tingu.i' ciisliuliuui,

operuni

csl justificala, suscipicns
ejiciens,

nuniios iustie, et

rcclitiulincin

obiiiicainus,

Coiiseqiienter
siinilitudiiiein,
sint, cl

alia via

ne a viris Jcriciio occidereiilur.

navibns aliam
:

prnpnnii

Itaab tatiliuto intcrprclatur, el signilicai Ecclcsiam
lidc

duin dicil

Erre niire« cmn magnn
Allcgorice
in
:

a ventit
in

dilatatam.

Hujiis excuiplo inonot, patria-

per-

talidit mineutur, elf.
niari

Magnn* naves

etuiiis

iiitcritiini

cavcre per operu

uiisericordiaj

incnlcs

hominuin

mmiJo,
siint,

vcnli a Quilms

tuiutios

Chrisii
,

snscipcre, ci scrvure ei ad Jesuin
lcgitur

iuiiinnlur, appelilus mentiiim
r.ililcr

per qttos uatu-

reniilicre
(\ct. v).

siml

bealus

Gainaliel

fecis.^e

coguniur aliquid agcrc, quo pcrvenjai;! ad

boniim (inem vcl ad inaliim. Gubcrnaciiliim cordis
iniculio

Pucrc nonnulli lcmporibus aposlolornm, qni aesceinleiitcs de Judxa Ai.tioeliiam non bene erudili
in lege lidei,

qna

boni,

irausgrcssis

iluclibus sseculi,

salulis porluin

iuvenhiul

rcprobi

qnasi

iu Siyil.i

doccbanl credeniesex gcniibus dcbcrc
et alios crrores induccbani, qui

vcl Cliarybdi iniereunl.

circiiincidi

;

veris

Scylla
Sicilia:,
(8-2)
i

et Cliarybdis ilux

rupes sunl in
atil

insula

prxilicaloribus

non

parvuin

laborem

quxsiionis
re-

quibus navcs absorbeuiur,
(|iioiiiie

l.rdtiniur.

r.ontulerunl (Act. xv).

Hos ergo ab oflkio verbi
veros impediaiit

Scyllam

fernni

feniiiiani

capilibut

niovet

beams Jacobus, nc
Dical ergo
:

|ir.edi-

raninis sucriuciam, cuin lairaiilius niaguis proplor
freliim
Siculi

catorcs.

Sicut nionui vos, inquil, ad

maris,

id

esi Sicili;c,

in

quo navicx-

opera misericordi;B facienJa, sic moiieo ad vilanda
sliilla

gantcs vcrticibus
icniti,
,-rsius

in sc conciirrciiliuui uiidariiin

magisleria. 2Yo/il« itaque pturet mugistri

fieri

latrarc cxisiimant
coliidil.
i

niidas, quas sorbenlis
dieltiin

fiatres niei \scienles\,

quoniam majns judicium sudoccudi usurpat, ci

vorago

Ut ergo supra

csf,

mitis.

Qui

indoclus

ollieiiiin

Scylla et Cbarybdis duae rupcs suni in mari Siculi,
;,|

Clirislum uon siuceritcr nunliat, majorciu

damuasibi

eit Sicili.n,

innuinera
absorbeutia

in

circuitu balienlcs lael

liunem mcreiur, quani
ret; sicut e contra qui

si

solus iu suo scclerc poriiiiiiiislral,

libiita

aquas
,|,

vieissim

evomentia.

bene

gradnm

q ^

u;

,

s

m

,

iticcrclidai

absorbcnt et evomunl, videutur

honum
Quaic?

acquiril. Dicai ergo
:

aperlius hic

sanctus
mei.

a iransciinlibus quasi
irantiinn.

muliorum canum voces
:

la-

Apostolus

Soliie ptures magittri

fieri, fra-ret

Undc

in

proverbio diciiur

Si

cvaststi

^iiio i» mut.it offendimus

omnes. Vcre pc-

Scyllam, cave ne incurras Charyhdim. Sicul crgo
Mipcrius dicilur, bona
cordis, qua boni
saluiis
vcl
iiitcuiio

riculosuin csl, quia non laniuiii vos niimis erudiii,

cst

giibcrnactiluui

scd nos outiies pr.edicatorcs eliam niajores in
oSeiidiuius. alii

iiiuli s

pnrluin iiivcniuni, rcprobi

vidclicet

malc viveudo,

alii

inalc

vero

qua-si

Scylla

Charybdi

per

malain

in-

docemlo.
cos

Ili» el

aliis uiodis se illis conntiuierat,

ul

lentiuiicin

iiitcrcuul.

Quia crgo boni portnm sacilo iiilercunt,

liberiiiS

arguat. Aliicr jnsliis, el alitcr mal;s

lutis invcniiiiil,

ct

niali

rcclc sub-

oflcndii. Justus fiagiiitate caruis oireudit, ci

tamen
ergo

juugitur

:

jusius cssc noii dcsinil.

Umle
ita

Saloinoii

:

Seplies in

Ita ct tingua

modicum membrnm
si

ett,

sed

magna
suisqiie
:

die cadei jitstns ei resuryet (Pror. xxiv). Sicui
quoliiliaiia

exatini, id cst inagna praeinia,

iinpetns dirigcntis
sibi

esl oUensio,

quolidiaiia oralioiium

bcne cam gubernal;
mauibtis
,

si

autcm

uiale,

ci

honoriim opcrum incdela cuiiciis cst uecessaria.
vero pnsl oflciisioiiciu
:

ntagua pordilionis exali.it. Unde Saloinon
ei

Hort

ln.pii

corruunt

iu

nialuill.

lita

in

lingtuc (Prov.

xviii).
;

Liiigua
rxalt.il
rllos
pr;«:-

Soquiiiir

Si quis in verbo non offenderit,
iu

hit per~

exaltat viiam

si si

bene docel Ecclesiam
niale. Agit

[ecius esi rir.

vcrbo

illo

videlicei, cujns ollen-

D autem morlem,
ijui vita

namque contra
eranl, cl docere

sionein hiimaiia poicst viiarc fragililas, ut
doiraction.s, siipcrl.ic, jactanliae,

verbum

ct scientia

deslituti
libii

scd et oiios.e cl

suuiebant. Qiiidam

babenl: Et mugna exsultat;
verba
ct seiisus

superfliia: locutionis, qui iinn olTcndil, perfci lus csl
vir.

quia cxtcroriuii,
cicns,

scilicel

despif.i-

Ac

si

apertius

loqiiorclur

dicens

:

ln

mutiit

singulariier so esse sapienlem jacial cl

offeiuliiiins,

quia

isiis cl iiniltis aliis

niodis, cl

idco

(uuduin.
sublinia,
ixeiiiplnin

Unde
satis

dicilur
(I

:

Nolile
P>eg.

mullipticure loqui
Iteriiiu
ile

non

atinius perlccii, quia illc lautiiiu esl pcrfeclus,

gloriantes

n).

igne
:

qui iu verbo

non oOendil. llac senleniia vull oien-

rongriiuin pouii cuin

suhjungil

dere iiievitabilein verbi oOeiisioilcm, ut iiuperitos
(lelcrrcai,

Mcce

qttanltts

ignis quttm
est
,

muguum

silvam mceutlit!

ne cupiant pr.claliononi, qnia qui cupii
ne ohVnSi frenns

El lingita ignis

unhersitas iniqnilatis. Sic ct

pi.ccs;e, opor'ci aliis perfocliorein essc,
dai, duni doliot

lingua iiiioiuincns

maguain bonorum opcriun macu.i.

prodessc. Iicruiii dicit

:

tcriam perire facit; et
lari

fere impossibilG

sil

vi-

eguis in ora milliams

ad consenliendum uobis

sub-

pcccaiunt cliaiu a

[.eifociis,

non

qtlilibcl

ap-

(Si) Isidor. lib.

n Etym., cap. 5.

:

I!> peie.x debet mvsierium.
K/ur.Tii/oj ittimitaiit: q
F.t
\

S.

MAl.TINI 1.F.G10NE.NS15

!,0
(83).
«

tingua, inquii, i§m. e*t
irlulnui vi.lrlicet silvam

\

aliqua audiainus
jiioil

Aspis, inquit, vocaia, co
el

111

niursu

vencimin iinmillal

sparg.il

;

toc

male loquendo devoral,
citicra, anl

ci

per eam runcta

fcre
;

1.1-

cniui
innrbii

Crxci

tenenum

ilicuni, ei

inde

aspis,

quuj
ad

roncinanlnr, ul lalrocinia, slupra
nl

aul anl

venenaie iuierimai. Ilujus serpemis diversa
sunl
el

perpetrantnr,

prrjuria

.

raha

lesiimonia

;

grnera

sprrirs,

cl

dispares

eOcrtus

deTeniluutur, ui cara
IS

qnilibct

iiiipnrus
Iioiiimh

excusando
uoii fe-

nocendum. Fertur
evocat,
illani

(84) aulein

aspis ciiiu

cceperii

quocl a linibil, simulel
:

quod

paii incaiilaloreni, qni
iii

cam quibusdam
pro.luc.il
in

carmiuibiis
;

cil.

Scquilur
ni/rt'

Lingua conttituiiur
lotum

in

membrit no,

de c.iverna

ilia

cuin

tlrit,

maculul

curput itotlrum
nostra'
ioiiuii

et

iu-

eiire noluerit,
1:1111

unam aurem

lerraui premit. alic;

p.ivtmai

rotnm

itiit.iilntit

iuflammain nd

vciu eanda obtnral, el operil

aiquc

ila

vocei

ijelicniiain, id esl

ralis viue,
101.1,
ilicii,

cursum lempoquousque aJ mortem, velm cnrrenie
conlaniiuat

illas

magicas nnu ludiens, non ciii ad incnniaio-

rem. Dipsas gcniis csi aspidis, qu.p Laiine situla
dicitnr, quia

agitamur. Vel idco

rotam nativiiaiis nostne
ali

qucm momorderil,

siti

peril. Hypnalis,
:

quia merito priuix pnrvariraliouii
projecli,
liur.

ioierna
r.i

gcuus csi aspidis
sibi

dicta, quo.lsoinno necal

lianc

stabilitaie

illucque

vaga mcnle

Cleopalra apposHii, el ila morie quasi somuu
nuiicupala,

plamur;

ubi pcriculiim, vel ubi

sil

salus, prorsus
naiivilalis

solula csi. llxinorilmis aspis

co quod
iia

igtoramus.
liuguj.',

Inflainmaiur lixx rola
riliiim

igne

sangiiiiicm sudei, qui ab ea percnasHS fuerit,
dissolulis vcnis, qui.lqiiid vilse esl,

il

cuui

nativa; perlurbaliouis

ineplis

pcr Sanguineai

cii.nn cl noiiis seruionibus inariil.iur. lnflamniuia,
iuipiil,
/1/1

c.orci.

Crxce

cniin

sanguis ulua clkilur. Frcster

geheiniain. Sicul gcliemia

semper ardel,
loruieuia
liac

aspis Bcuipcr 01 c
jus pocia sic

paienii cl vaporanic curril; cu-

sic el diabulus,
sii,

propicr queiu facta esi, ubicunque

memiuil
pretler.

vel in aere, vel

sub terra, sccum
et

ferl cl

Ornque

disletidens atiitlus fumanliti

tuaruui

peenarum,
flaniuiain

Dammaram;
eis

pama
lingus

Queiu bic percusserii, dislendilur, enoriuique corpulenlia nccai.enuberdiuin euiin puircdo scqaitur.

cammotus,
ei ra

viliorum suggeril liomiuibus,
sugiesserii, per

quae invidendo
aperit,

Scps, labiGcns aspii,
stalim ciim cousuniil,
Ecrpeiiiis.
llis
»

dum momarderit bominein,
ila

ineoiiiiiieiiliain

el

cflccluui pcnluccre cogit.

per caHera membra ad lierum malignilaUun iu,

Ul liqucfi.il

tolus in ore

ikmiiue lingux

aperlius osier.deus
ei

dicil:

Omnit
,

breviier de aspidum geoeribus dietis,
ligridis

ilenm
nobis

unlura bestiatum,
caleroruin

tolucrum
el

,

cl

terpentium

et
..

Hispauiarnm doctor Isidorus de

naiura,

domatitr,

domilu sunl u nalura

Itu-

cujus supcrius Marcellinus memoiiaui

fecii,

mmia; linguam auiem
lest,

uutlus Itoininum
,

domare po
ntortijeio.
levi-

audirc cupiemibus ad Dei laudem, qui in suis crcaluris aique opcribus

iuquietum

tnalum

plenam venetio

6cmpcr
Pcrsx

cst

mirabilis, aliquid

Liugua pravorum besiiis rerocilaie, volucribus
latc, serpenlibus virulentia pr.cccllit.

dicat (So)

:

1

Tigris.

inquit, tncninr proptcr voluct llcdi

Suui quidam
ccclo os

crem

liigam. ita eniin
euiiii

sagitiam

110

besiiales, qui

evacuuni ui gladium linguas suas
qui

ininanl. Esi

bestia variis

distincla nmciilis,
,

(/'nc/. liiii); stiiu voiaiiies,

pouuni

in

virtute et

vclocitaic

mirabilis
,

ei cujns

nominu
Hyrcania

suum,

ci

quonim

os locutum cst vanitatem [P$al,

Oumen

Tigris

appellatur
>

quod

rapidissiinus sil

Lim);

siiui

scrpentiui,
ii.biis

du qiubus dicilur

:

\enc-

oninium Duviorum.
giguii, qu.c juita

llos

magis regio
esl

iium utpiditm tub

eorum

(l'*al. Illl).

1'ison Diiviiiui
id

posita. Soleut

Lcgiinus

iu 1'linio iiuiiiaiiissiiii.ini

aspideni in £feJ m

praierea reminas canes,
.-ilvib

esi

catcll.is,

nociu

in

plo a palrefamilias donutain quolidic dc cavcrua

alUgatas admitti ad tigrides

besii.is, a qucbiis

sua 1'grcssani, cl a
solii
i.nii
.1111.

mcnsa

ejus

anuonain percipere
ligridem inansuc-

insil

1

,

a

nasci ex eo.iem
111

felu

cancs ideo acerri-

Legimns

in

Uarcellino,

mns

ei foiles,

iu

suo contpleiu leones proslcr-

raciam, ab Imlia Anasiasio priucipi

missam.

naui.

Alicpii siini bestiales

scusu ct opcre; oliqui volucres
qtioruti!

D

Liugua crgo pravorum, ui snpradiclum esi.besiiis
fcrocitaic, volucribus leviiale, scrpenlibus virul.'iilia

inslabililalc;

alii

KrpeuleS SStUlia nocendi,
rsi a

linguaai

iliilirilc

magislro refrcnari. Linguaiu
i
.

pr.Ttellil

;

qtiia

ab

buiuana nalura brsliaa doetiam a
i>cr-

crgo nullus liomiuuiii duuiare polCSt,

1

csl nitlliis do-

mautiir, el pravorura lingna domari
rcclioribul niagislris
ferocissiinas

ciuium potrbi cobibere liuguain verbosorum subdiluriim.

non

possailt.

idco cl noi bas
inseriiimus
,

Inquteiuiu

viulum,
in

id

rst noil

poicst dn-

besiias

buic lertioui

ut

rnari, quia

non quiescil
scrpil

uuo, ul solus linguosns

prndens leclor

facile iutelligere possit, ei

indumita lin-

peccel, scj
liai.
'ii
1I11.

uiurc

veueui dc uno

m

alinm

gua cigi se
btiudtcimus

pruximos quam
//1

gt-ivis,

qiiamqae

inoriifrra pcstis sil.
IMiini

ipia,
:

111

ail

beatus Jacobus,
iptu muledtcii.iut

Ouia

lectio

superins

mansuciam nubis
latius, si placel,

Deum

et

Palrein

el in

aspidem ad nieuioriaiu reduxil,
ejusdci
'

dc

liumine', gui ud

timilitudinem

liei /»rl/ suiil
ci

Qnasi
:

serpentii natur.i, beaio

Isidoru

docentc,

diceret

:

ln ipia birudicimui
eniibut.

Deum

Vatrem

gra-

Cl

lalii

Lib. vil 111 liunc

rjymolutj., c. i, ci vidc liolaticiues
loi "iii.

til txcitn'nlis scr,
r

(S. i)

l.iii.

mi

i.

ymoteg., rap. 2.

(bi)

Videsis bac dc rc disscrl.ilioucm Calmctii:

,

*o)
lias videlieei

Rxrosmo
agcmlo, laudando
; :

in

ltistoi.am A

c.

jacobi.
alios doccrc,
111

»02
hcne conver»
possil css<;

ct in

ipsa

dotrali-i-

bc:ie operari, quriin

ucndo maleiluimus homines quia qui iri, provocal illum ad iralcdicendum ,
iieni

iletrabil
<lc

saudo mlcr vos, cxcinplum alioruin
boc
in

ei

cnjus vcviiupcrio

maiisucfudinc,

n<"

propier suani snpieiitiaui,
dcspicial. llcrum cos
dicit
:

alrocilalc

plura

sulmectit, duin in

cl bniiaiu
:ul

opcraliouom
ei

alios

creaiurx Crcaiorcm nffcndFnius. Iu ip&a ihaledicimus
lioiiiincs

cliariiaicm

pnccm

iuvilans

Qutid
in

*i

ralionales (86) vcre Dci cogtiitionein
k-icnl

li

i-

zelum
dibus
versus

mnarum

Itabelh, ci

coWcnl ones

st.u!

cnr-

bcntes.Vcl
i'ta

ipsc principaliler prxesl oiuiiibus,
:id

vestris : notite gloriari,

cl r.ieitdnces
:

esse

nilia-

eihonvincs, qui

siniiiitiidincin ejiis f.nti suiil,

verilatem, Quasi diierel

Si zcltim Dei

pr:isiint cajlcris crcattiris.
ro.teni foramitte

Sequitur: .\unquid (onsrie
ct

bentes
opct
ct
iini

boua

faciiis,

i't

ex

conscientia
eslis
el
i

bonoriiui

emanai dutcem,

amurnin nt/unm
increpaudo

?

amari crga proximos

os dcspiriiis,

0|ioilei

prxdicaiorein

i.liquando dulci,
attralicndo,

aliquando

indigiiaiitibus

verbis delurbniis,
in

t:l

qcoJ

miiiiis

amara prxdicaiioue uii, quod salis diflicilc est, til
luiidcnlibus

esl,

conlcuiiones sunt
in

cordibus vcsiris, quamvis
;

divcrsis

\cibis ad idcni

non pioritiivpunl

vcrba

Nolitc ergn glpriari, et
,

iilrunique

faccre

possit. ?lon oporiel,
iioh oporlel
tti

mendaces csse adversHt veritutcm id
liri

cs' nn!it> iuiii-

inquii, fmtres, htvc ilnfteri.
«loiii

Vcrc

co-

Deo, cni in baplisino promisistis
diaboli, quotl vos iiou
facitis,

abrenonliare

oic benedican us

ilc

eapilc,

el

maiedicamus
consu-

pompis
opere

cum

dc bono

dc

iucnil.ris, quia aniaritnilinc inalediciionis

siipeibilis.

Ne

putciis

vos liabiluros gloriam

i.iitnr

dulccdo

benediclioiiis
Si

,

quod

inelins pcr si-

pro

liis

quai

liiiui

ex superbia, ct ad •Jepressioncm
cst, inqitil, ist.i

mililudiiicin
et

ostenditnus.

siiuui inisces

dnlcein

alioruiu, sed

poeuam. A'o»
;

sapiemi.t

aroaraiH

aquam,

el

pcr idetn roramen cxcatil, non
;

desnrsum descendcns
licn.

scd terrena, animalis, dinboiull.iia

ilulcis

cuimiiisiiouc amarae in amarain convcrtilur,
iu

Qnasi dicerct

:

Ista

cl

indiguans sa-

iron

amara

diilcem commislione
lingua:
si

dulcis. Sic

picnlia

non Cst desursuni dcsccndens aDco.qui
buiiorum docior
diabolica
,

friacct

dulcedn

misia cst aiuaiiiudine

est spirilualium

cl <i:itor;

sed tcrgloii:e
sol.t

quia modicunt fermentum
(/

lotam massam corrum;
in

ii

rena, animalis,

tcriena:

scilicel

Cor.

v),

nec speciosa laus esl
mei,
:

ore

peccaloris
:

cupida, iion spirilualis, scd inorc airmalium

(Kccti. xvj. Ilerutn alia

exempla proponit dicens
ficits

scnsibilia quaerens. Isia lerrena et diaboliea sapieulia id

Nitnquid po

est, fralrcs

ueas

fticere,

aut

solum sapil

ei agit,

quod diabolus

i:i

n.aiura
scilicet

viiis ficns f (juasi

diccnt

Sicut arbor, amisso ualerl Iriictum
;

liuuiana

propter pravaricalionem infudii

;
:

turali

frucln,

alterius

aiboris non

ad vesana ei noxia se convertit. Scquilur

Vbi ze-

sic

maledictio ctsi

loqui

bcue vidcatur, fructitm
laci-

C

lus et couieiilio,ibi iitcoiislaiiiia et

omne

cptts prttvum.

titmeii
liits

benedifiionis nou habel.

dulcia iu

amarain
ad

,

Quare? quia quam amara iu dulcc
sit ficus

Ac
11011

si

apertius diccreltir

:

Vcre terrena sapientia
coiilcntio

vcr-

esi a

Dco,

qtiia ubi

cst zclus Dci, cl
ilii

tunlur. Nunquid oportet, ui doctor
beaiiiudiuis,

dulcedine
utatur
leni-

comra provimos
tis linc

in vcibis,
fl :<

in

constantia cst

men-

quam monci,

et

dulcibus

illucque

tiianiis,

quia sc ad tinani supcitii

verhis, et ut sit vitis faciens oblivisti

uinuium

iutuiius nncborani ligerc ncgligit, et

omne opus piaQua;

pnialiiim, iu quibus oportci

asperis
licus,

uii ?

Sed nun-

rum,
cluin

in

conspcctu

l>ci

videliccl, cisi boniiiiibus rc-

quid potcst iilcm doctor esse
liemio, ct

dulcibus attra-

csse videalur.

Itcrum subjungcns

ait

:

polcst essc vitis, asperioribus ab
?

amore

aulcni desursttm esl sapienlia,
esl,

primum qnidem pwlica
fruc:ibus bonis.
liabeutlain

lcirciiotuiii retralicndo

Quasi

dilficiie cst, salsnnt

dcinde pacifua, modestu, sundibilis, bonis conmiscrieordia,
,

dulccm posse
acriler
11011

[cicere

oqttam, td cst

aliqui.s praedicalor

sentiens, plenu
cst

et

Hxc
esse

mordens aliorum morcs.in eadein doctrina
Sequifur
.'

iiiaiisuctiido
i'|iit,

qnain

superius

pnlesl cssc duhis cisdem.

:

Quis

stt-

pr:n
ISisi

zclo aiiiantudiiiis et conlenlionis ailversa.
in

}ieus, el diicipliiiatus esl inter vos

Oslendtit cx bona
tJ

prinimn pudicilia sedcat
_

mcnic, uulla pcr-

conversatione opera sua in muusuetudine sapieniia'. m. :nr ..:... .:.„.„ „« i: Cniiliiutis illis, <|ui nec vilae sanctilatem, ncc liuguae
1

feclio scqtiitur in opcrc.
.

Sapienlia ergo qtls: desure>i,

:

suni

est,

primuin pudica
el a

.,

...... quia videlicet
pacilic.i,

caste

conliuenliam liabebant, iuuiiet illos.qui
te's

silii

sapien-

iutelligil,

operaiur.

Dciiule

quia

per
sc

csse videbanttir,

ct

qui

ciani,

ul

sapientiain

elaiionein

Deo

vel

proximorum

societate uon

suani magis oslcndere elelierent vivendo disciplinale,

disjungit. Madesta, id esi in qiiibuscunqiie noi: ulira

quam
Uam,
tius

alios

ilocemlo

;

quia qni

proclivior

esl

ad

modum, ncc
licet, si in

infra snbsistit; suadibilis

,

quia vidc-

dotendum, quam ad
tra alios doetores, et

facicndiiin, aliquando jaclinincurrit, vel

aliquo

mimis

agit, vcl

propier iguoran-

vel conieniioncui

invidiam con-"
si

tiain, vel iicgligenliam,

bonorum

suasioui assensum
Iioni-.
,

alia rculta

mala. Ac
:

aper-

prabet; bonis consenti^ns^ld csl qiiod
vidct, sibi

placero
tn

pradieare prxsunieiuibus dicciei
efliei

iNun debetis

non displiccl
et

;

plcnn miseticorilia

ani-

tilo

doclorcs,

quia quis cx

vobis CSl atlco
rila:,

mo

videlicet,

fruclibus bonis, id

cst operibus ini,

sapiens agnitione, et disciplinatus exercilio
ui audi at

scricnrdisc, jejuniis
jitilicans

sciliccl, vigiliis

oralionibus

;

magistcrium

si./i

assumere

?

Prius discai

sine sitnulniioite,

quia

:ion

appelil videri

(8C) Clussa inlcrliucalis : rationales, itt ipse est. Yel iicul ipse, clc. Vi.lcsis ca::i in liov loco, si au-

rtoiis

nostri seusiim pcrc'perc vclis, nain presse ul

scinpei' iiiramque

glo-smi transcribii.

PiTROL. CCiX.

203
anclroT
lnuiii

S.

MAKTIM LLCIONENSIS
provi-

SO'.
:

vel

doclior qu.im cst, ncc
sui,
ijno.l

tnirr.-ii

a

inaniter Scriptura dicat
tpirilui,
i/ni

Ad
ita

intidiam
,

cvncupisci
qit.r a

1

ad comuiend.ilionem
faiii

sxpe conien;

habitat in tobi*. Scriplnra

ma:

tiosa

rapienlia.

Q^asi

diccrcl

Non solum
ap-

loriiui sociclate

cocrccl

,

pcr Moyscn loquiiur
illiui
:

propler prxdirla dcbclis

linjiisinodi

snpretili.im

iVon

inrfrrn

mm

homiuibut
vn).

Ittra

faedvs, nec

peicic, sed eiiani ideo quia facienlibus paccm.quasi
jaeicniibiis lioc
p.ice

cnm iim corum (Ueui.
opera torum,

El rursus
itatnan
:

A'<m

fucies

semcn, semiuaiur
opcribus

ci

prxparalur
i!

111

ted roufrsngei

xlcrnx beaiiiudinis
pio juslis

fruclus,

est

nierces

kxhi). Dicat ergo Lealus Jacolms

torum [Exod, Nnn itebciis liii-

jiisliiix, <|iin>

renibuilur. Qui

Lic sludcl paci.el lcrrani cordis sui Operibus pacis, quasi sciuenle aspcrgit, jusluin est, ul halical aler-

gre, nniu spiriius qui i.i \o!.is esi, non coucupiscil adiuvidiam, sc<l poiius facil concordes. Aliier: Ad intidiam conciipiscii tjitius, aui habilal in toH»;
id est

uani paccin, qnasi
Scqtiilur
:

fruclum ejns seminis.
bella,
cl

cupii ui

munJo

invi lealis.
id csi

Vel spiiitus con;

Vnde

liltt

ia

vobis ? Qu.isi
in

cupiscit ad 'invidiaiu,

conlra •nvidiam
ioll:.tiir
:

lioc

dicerel

:

Ex vera

sapieniia orimr p.ix bic et
in voliis
?

funisi

siilicei desiderat, ui invidia

vcl cupit ui
spirittra

mro

:

scd e conira

mide

bella

,

ei

lites

invjdeaiis niuiido,
cujiislibcl

nec aiueiis

cum. Yel
ad

u

zclo ei conieiilione
qittv

Xonnt,

inquil, ex concu
in

hoininis cupil lcmporalia
l aliis

inw.liani.
:

pisceiilits settrit,

wilitanl

membrit
suggcrit
,

vetlrit?
,

"

<pti;i

invidi

quod non babcl. Scquilur
liumilibtit

Majo:

Quia

viilclicei, quo.l

nicns prava

manus
uon
adi-

rem,

iliquil, dut g ututm.
rcsislil
,

Vropter quod dcit

Dtut

ci lirgua luibelis
:

implcrc saiagil. Contupittitit
occiiiilis,
si cl

aii, el

luperbii

aulem

dal

graliam
iioii f.icil

ztliilis

:

cl

uoii

potcsiis

(Prov.

lll).

Ae

si

dimrel

:

Spirilus grali.e
id

pitci.

Ac

dicerel:
lioc

vobis

liics, ct
;

Vereei coiicupiscciuiissunlin ordinc Quod concupiscilis, non
:

inviderc, imo dal

graiiam,

est graiuita

dona,
id

majora qu.im sinl divilix sxculi. Vropier quod,
csi ul
ail

liabciis
iii.ii

occiditis ul liabeatis

,

zclatis,

et

tamen
el

sciamns quibus dai
:

,

ci

quihus uon dal, sic
dal

poicsiis adipisci. Liiigntit, inquii,e< betligera-

Scriplura

Deuttuperbil

rcsislil , liumttibus
:

lis, el

non

liabelis
,

propler quod posiulttsiis. Vettlis

gratiam.
piinit

Ac
;

si

aperlius dicereiur

M;ilos

oinncs

non

acci.iiis

eo

quod mnle

pctalis

;

ut

in

concupi-

Deus

sed superbis prxcipuc resi»tcre dici
stiluli

icentiis vestrit intumuiit. Prohiliucral

superius zelatius dispulat

iur, iini.i

cos raajori pasna pletlilur, qui Dco

lum

ei coniciilionein

,

unde
ci ex

eti.:m

paeiiilCiido licglignnl,
qtti

Scd bmnilibus dal gtaiiaui,
mc.Iici sc subi<l

aililcns alia viiia i)ux inde
scilicei

sequuniur,

coiticntiuues
I

io

suoruni plagis inaiiibus veri
Iliiniiiibu*, inquii,
</iii

concupisceniix

,

concupisccniiis

clla

iluiil.

graliam,

est, vii.nn

ei liics.

Qni cniin cupii

pr.cfesri se aliis,
odif
,

vcl leiu,

p

.ricrn.im, ei bouani npnralionein,
lliceilS
liolo
,
:

llcrnm subjuiigil

poralibus abui.dare

bonis,
:

invidet

occidil.

Stitttiili

erg

>

eslvle Deo, resisliie

autem iiaQuia
i.l

Dnile ct nuiic subdiiiir

Litigniis, et betligeralit pro
Ituliciis

ei

fvqiet a

u«/u's.

Appropinquale auiem Dovobis. Quasi diccrci
:

lemporali gloiia

,

ei

non

propter
et

quod po-

iuiiioel

appropiuqnabit

tluastis. Velilis ad sitpcrtluilalem,

non occipilis;

Deus
csi

biiniilibus dal graiiaui, subdili csloie

Deo,

quia magis lerrena
ntate /c/ci/is,

quam Deum
accipilis
si

amaiis.

Eo quod
quia

voluntaiem ejus impleie.

Itesistile diabolo

mala

Dco

scilicel daiori

iugrali csiis. l'ro-

sugg.reiiii, ei ila fn^iet ipse a voliis.Appit.pinipi.iie

pier boc, inquil,

non

quod
eniin

peiilis,

Domino per bnmilitalem,
propiuqiiabil vobis
in

ci <-,Tiera

bona opcra;
ut

ci

ap-

Deuin digne non postulalis;
leiitione postularciis,

illum

pia ins<-.! <:t

dando graliam
vol.ns

promoveamiiti

non solum sempitcrna,

mclius, ci liberando abangnsiiis Rursus ad pstfe:iil
:

leniporalia voliis
li.cc

a<l

nsum necessaria
,

daret. Quibus
:

Clionein cos ducere

Emnntlale raanus,

aposiolus Jacobus scribebat
,

dicerc posscnl

peccutorei
si

:

el

purtftcate

corda, tlupliccs animo.

Ac
ei

Dicis nos iton posiulare
eis
:

cciic quotidie. Ilespondit
ci

diccret

:

Si veraciier

Deovultis appropinquare,
fnisiis,

Pciiiis

quidcm alipiando,
p< lalis.

laincii

non Bcci-

qui usque

nunc pcccaiorcs
ct

purilieaie

pilis,

co quod inalc
sulijniigit

mundaie corda,
:

manuuni innoccuiiam
ul U'icni:i

balieic.

lieruin

iliccns

Adultcri netci.is
etf

qitin

|)

ne

silis

dupliccs

animo,

el leiuporalia

amicilia liujus

mundi inimica
<le

Dco
.

?

Qttic

nque

siinol diligatis.Jfisert,inqnil, tt.tite,
v i-tcr tn

a

lugete
111

:

ritttt

trgo votuciil amicns e*se tatuli liajut
cotisttiuiiur.

inimicut Dci
,

luclum verlatur,
:

ei

gaudium

i»«rri>reni.
,

Dixerat supra

aperlis inimiris D(
vos,
et

Quasi

<lic<:rel

Miseri

eslotc cl
fccislis,

lujcie

memnrai
bujus

Noiwe
soli

divilet pet poienliam opiiriinunt

ipsi
lii

scelcrum.
miindi,

Q'i

miseros

miserias
lugete in
fuit <Ic

allraliunl 101 ad jttdieia,

elc

?

Scd uc repulenlur

ci j.anpci i.nein lotcraic, ei

animo
lcviiaic

csse iiiimici, qni aperic blaspbenianl, et pcrscagii

pro commissis.
sxculi, iu

Risus vestcr,
vcrtatiir
ct

qui

ipiuuiur,

bic

cnaiii de

oiiiniliiis

amntoribus
:

liiriiiui

gaudium anlml pro
in nicerorcin.

uiuudi, quoil iuiniici Dci suni.

Qmsi

dicerei
id

Non

pcrpciralione alicujus peccali
Sciiiiilur
:

debelis in concopisccntiis insumcre,
vcrare, vcl
niiui
vil...ni

csi perselioc

llumitiamini

coiitpeclu

Domim
:

ct

coiisiinicre,

quia
ct
ita

pcr

prubaquia
liujus
\...

exattabil

vos.

Ac

si

aperlius

dicerci
el

Omnibus

cssc amalores
i

mundi,

aiiulteri

modis
1

liumllianiini,

pauperlatcm

iribulaiiuneui

rcTuio

rtlesiis sapieiilix
11

amme,
:

ad muudi
ili

j.is

amoic fcrendo, vos
in

ipsos abjiciendo, ct exallailicil
.

aiiiplcxu

<lc.lm.ilis. el pro lioc

inicos Hei

l.ii

vis

vita xlcrnn. Itcrinn

N-olitt itttre-

inii liiuiiis.

Iicrum tubdeus duii

Aki puietit

qttit

Iwie tilteruiro fratrtt- Quia qni

detrahit fratri, n«/

:

203
judicnl fralrem,
Dicetct
:

EXPOSITIO IX -r.PlSTOl.AM
delraliil leiji,el jutlical

B.

JACOBJ.
esl.

20G
Qinsi
rnluri
tlicercl
:

lcgem.

Qtia>-i

A

lnlio lalis, inaligna

Non

solllll

Nini

snlutn crga

Deum

ila

vos

liaboalis,

spalium

vil.p.

et lu< ra

tomporis

robis

proin
est

sed

eiiam a vliio deiraclionis
iletraclioiiis atl
detr.iliil frairi,

linguas

refrcn.iie.
respicil.

niifiiis; scil etiam in superbiis vcslris,
diviliis, qu:c

id est
;

Vitium

lingua?

venenuni

faciunl superbo*,

cxsultalis
fil

el

Qui ergo

aul

jiulic.il

fratreni, provcl
;

maligna
sionem.

lalis cxsullatio, qui.i

ad aliornm
:

tlcprcs-

pier aliquod viilelicet levc pcccaluni,

propler
dclrahit

Iternin

snbjungil dicens

Scienii
illi.

bonnm

niinorcm
legi. <|ua?

scienliam

,

vcl

aliquiil

lale

faccre el non

Incienli, peccatunt est
lii

Per (olum

delractioneni prohibuii, el judicai Icgem,
:

Epislolx lcxlum oslendii, quia

quil.ns scribcbal,

quasi

diceret

l.ex

non rccle

fecil.

Vel aliier

:

Qui
,

scienliam lione facicudi liabcbani,et reciain (idem
didiceranl,
iia

dctraliit

fratri

lcgem
jubet

facicnli,
ia!ia jussa

iletrabil

legi

el
in-

ut aliis

se

magislros

fieri

prxsu-

Indical

legem, quare

dedcrit, qtix

mercnl,

noc

tamen ope

nm

perfectionem,

ncque

jurias frairuin
leve pccc.uiiui

oblivisci. Ei

nc puiarenl esse
csse punien-

iiioniis biimitilalcm,

ncquo scrmonis conlinonliam
ali.i

dctraberc

legi, addidit
:

adep:i

crani

;

proplcr qtiod inter

increpaiio-

dos sicut transgressores, diccns
eal legem,

Quicunqut judi:

niset cxciiationis verlia moilo eos

inultiiin lerrel,

non

esl

faclor

leijis,

sed judex

id

esl

quia scicnles be;:e facere, ol non facicntcs, majus

vimpcrator. Iierumquasi inlcriuinando subjungens,
aii
:

peccatum
ptuin

liabcnt,

quam

si

nescircnl, licet

ignoscri-

Vnus

esi legislator, ei

judex, quipniesl perdere,
:

rantia ip?a boni
sit
:

nlagnum
non

sit

pe catum,
(1

cum

ei libtraie.

Ae

si

apertius diceret

Non debes
eiiini

ju-

Ignorans iguorabilur
et

Cor. xiv;. Dicatur

dicare,

qnia a

Dco

judicaberis. Qui
cst

dudil

ergo: Scienti boimm,
Qitasi

faeieuti,
et

peccatumesl

illi.

legcni, ut

implcretur, potens
est,

el ipse judicare

dicerel

:

Exsullalis,

superbiiis, et ideo

non iniplentes. Poicns
judex
peidere,
ei

inquit, ipse legislator, el

gravilcr puuiemini, <|uia scitis bonuin, et non fadlis.

liberaie: perdere vidolicet
:

non

Iierum snbjungens

dieil

:

Ajiie nunc dhites, plo-

hnplentes, ei liberare iinplenles. Sequilur

Tu au-

rnle vlulnntes in miseriis,
si

qutv
in

advenient vobis.

Ac

lem
rel
:

qttis es,

qui judicas iiroximum

iuum

?

Quasi dicc-

aperlius diccretur

:

Nunc

boc tempore nccepto,

Tu

pejor es, el ncijuior ipso, ei in niajora potes
iilc
:

el die salulis, futuras

peenas fietibus ct eleeinosynis

peccala prxcipitari, el

polesi surgcre ad bona.

rediniiie;
agiie.
licet,
iii

Ac

si

aperiiusdiccretur

Nca solmn

ideo iu delios
legis a
i;i

bucusque peccasiis, sedjnin pcenitenliain Agite, inquit, nunc divites, in pecunia videin peccatis
;

detractiones vilare, nc ut transgressor
judiceris
;

sed

idei>

etiam, quia

forlassc

Deo imUu

ci

plvrale

in

corde, ulutanies
et

miseriit, manifeslatioue scilicei vocis

operis.

eos qnos viluperas. Iterum ad illoruni Ecce qui uunc dicorreclioneni siilijimgil diceus
prxcellis
:

q

respcctu

fulurarum
:

misci iariim,

qux advenicnl
sunt

vobis. Sequitur
et
et

Didthv

teslree pntrefaciat

citit

:

Hodie,avt aas ibimus
ibi
:

in illnm civitaiem, et
,

vestimenta vestra a lineis comesta sunl.

Aurum,

faciemus qutdem

annum

et

mercabimur,
sit

ei

lucrum fademus

qui

ignoratis quid

in

crasliillo-

teslimonium vobis

argentum veslrum anuginavii, et wrugo eorum in vceril, el manducabil carnes

num.

Posi increpaiioneni detractionis arguii
lemeritate.ii, qui

stras sicut ignis. Noii
invisibilis gelieunac

solum immisericordes divilcs
ignis carnes exurel,

rum
viiof,

oupiJilalc
sibi in

non babenlcs cerliludinem lemporaliunl, vilant Cl lucrum
fulurum.
F.ccc, inquil,

cuni

silti

irasci

ctxpciit,
,

quare

culpas

eleemosyuis

non

promittuui
qui dieitis
tllam, clc.
:

vos esiis

redemeruni

sed eliam animas cruciabit.
:

Uodie, aut crastino
Dixil
:

ibimits in civilatem

Unde
in
vita

dioilur

Fili, recordare quia recepisli botia

vitandani

dclraclionem, el

ecce

lua

,

ei

Lnznrus

simililer

ma!a {Luc.

xvij.

aliud viiium

stulta scilicei levitale aniuii

spatium

vitx sibi
noiat,

proponcnics.

Multiinodam bic stuliitiam

quia et dc Iticroruin augmento agunl, et se

Ecce icingo pecunix vertiiur in leslimoniuin neqniiio, el augit.eiitum pocnx, quii intelligil se inale congregasse ca, quibus non indigebat ad

inulio

lempore victuros,

ct
;

sux
el

poteslaiis cxisti-

usum

vilie , et

propterea
:

grnvius punitur.
vestra)
,

Dicatur
COllfisi

maut, ubi aniium laciant
peini
nuiil.
illis

in bis

oimiibus sn-

p

crgo
eslis,

apertius
el
et

Divitiw

in

quibus

cxauicn judicis ad nieiiiem revocare conicinQiur
esl

quas superllue congrcgaslis, puircfncw
,

enim,

ail, vila

teslra ?

Non conseulil

suni;

eestimenla vcstrn

quibns indigeitles vesfro

qui dicuni post mcrteiii nihil esse, sed ut doce.il,

poiuistts, non

usu

neeessario alliita, scd a tineis
el

qoia vila pravorutn brevis csl in praiseitti.quani tainen in futuro

comcsla
scilicel

suiti.

Aurum
et

argeutum vcstrum
durabilius
intcr

,

magis

mors

solerna seqtiitur. Quasi diceret
viia vcsira
el

pretiosum,

divilias,

Non debeiis
brcvis est,«l

h;cc vobis proniiitcrc, quia

quod

uoti iJ
,

cnngrcgastis
est ex sua

propter usiiiu vilae, miugiinlinnilate

taporad modieum apparens,
pro eo ul dicutis
:

deinceps

uabii,

defecit;

elaruyi
eoiuni,

exterminabilur,
luerii :
si

Si Diiiainus vo-

corum
qua:

superflua

videlicet

congregatio

Et

:

Si vixerimus, faciemus Iwc aut illud.
:

Ac

aperiius diceretur

H.xc

omnia dico vobis pro
in

non eranl necessaria, congrcgala puIrescebal, eril in tesdmoninm vobis, et manducabit
cuni

co, ut vos spe longioris
lticra futuri

viix non proitiiiiaiis vybis

carncs vestras, scilicet corpora, vel carnales con-

lcmporis, sod potiits
reliiiqualis.

voluntaie
:

ct

cnpiscetuias, sicol ignis, quia luxuriosas animas
ct exicritis

polcinia

Dei oninia

^eiiuilur
et

.V«»c

sxviens fhmnia cruciabit,

ei interius

flulcm exsuilalis in su^crbiis vcstris,

vmnis exsul-

pungons

dol^

sux

teuaciae

accusabil.

Tnesauri-

,

2 7
z
.,.-.

.

S.
aii,
:

UARTIM LESIONENSIS
Qnasi
,

nMi
Veie

.r/wn
ila

;„,.,,; s smi>
,

d.t-ui.

A

/r««<.

«.iccrot

plieiuiui

qnia

quando

nc-

Teira rnim nullis eiiam nperibni e«o..liai pl.Tumque ad iisum lioininiiiii :>l qnod nli uriilum
proferi, ciarafa

glo.ia

cura
,

paupcrum, ibesauros pecuniae coninlerni judicis
seil

vcro

fnip-es

ad satietalem paruj

prcgatis

ir:uii

vobis cumulatia.
novi ssimis iliebua
:

Et siuii iionimlli, qui millo leeiiouis, nnllo eilmrlalioiiis

Quasi

nondimi

apparct,
rcsial.

«n

jam

cerlissinia

Sequilar

Eeos mercescperettrat
,

iuiiiiin»,

vomcrc lamen

pr.TCisi

,

quxdani bona

,

quainvia
quasi

cx

snuelipsis

prolcr.inl,

rariontm, qui
fraudaleett a

mettuerunt

rrgiouet
:

qurc
in

w»M«, clamat

ci

clamor eerum

necdum exaraia. Siint eiiam n uiui.l i, qui ad audiendum scmperalqiic retiiici:dum, sauciis pr.elerra

auin Domini
ruiii

Sabaotli iuiroivil. Magn.i iirquitas csl

dicatiunibus inlcnli
<liiod.ii)i

,

a priuri

niculis durilia, quasl

divitcs

mUcricordiiei

uoluiil susciperc

pau-

lingux vomerc

seissi, seiuina i:\lmitaiioiii*

percs; sed
nariis el

mulio major

esl.ciim eiiam

merce-

accipiunt, ei frugcs
lari.r-

bmii opcris pcr sulcos

volunlii

famulis ilebiiam

laborum

mercedem no-

aOiciionis reddunl. S.cpe vero couliiigit, ul

Iwnt reddcrc.

qui prxsunt,. injusia aliqna fariant, sitque ulipsli

Unde
elamat,
eomerli

ail
ei

1'Cnius
tulci

Job

:

Si ailversum
.'

me

tcrra

mea
rjut

subjeclis

noccani

qui

prodessc

debueraul,

(Jn.u

ejus

ileflenl

et

«i

fn.cliu

dum
R
J

rudes qniquo

couspi.iunl

commoii

conlra

abtque vecunia (Job IXXl). Terra

quippe
el

ectores iniirmiiranl,

nec taiuen valide proiiuium

cluniai,

cmn operalorcs
terrai
ei

ejns

adversus avarum
pro

per couipassioueiii dul.nl.
arairo lecliouis

Cum
in

vcro bi qui jain
s.1

auriii suul, alque
vcl

Irugeui boni

suuerbum
promissa
vis

possessorem

mereede
,

sibi
iijicris
;.

non reddita murmuranl, Sulci
lerra

quasalerra

cvtulii, gra\ari

miuimis innoceiiies
a,l

pniiii.i,

p.r

vocabulo a
Sulci

diaiinguuniur,

laiueu

comp
\ el.i
1

ssioncin proiinus
>u.«

lamciiia

suiu.

ergo

deflenl,

cum

iideni operarii diusibi

leilunlur; quia
iiijusit

plangunl ea.qux proiiiui

iuri.o laboie aflneli, el

mercede

promissa pri-

paliuniur.lVrfccli nainque,

quanium semper
stniiit

convati,deilio, qui eus ad lalmrem conducil, pecunia querunlur. Ipse eiiaiu posscssor agri siue
frntius

dc spiritualibus iuovcauiur, lanto
corporalibus
dainnis
r.on

de alicnia

ingemiscere,

quauio

jam
qui

lcrra
,

comedii, quando
ex

suis

operariis
,

edoctisuui,
pra-est
liiinc
,

dolere de suis.
iu ci

Omuia ergo
cxcrcct,
,

luereedem
reddil.

4u.nu

conveiilioue

dcbei

uon

si

pervursa
,

subditis
sulci

tonlra coi.ua

lcrra claniai

deflenl

quia

cjus injustiliam iudes
1

quidem
,

populi in
pciTecli
affl
«

nmrmura-

expoGregorius vcro mysiicc banc senlentiam lerram, d^ iteus aii (87 ) : Quid cst clamare
Oere sultos
ct

onis m:c bus eriiiiipuni

sc.l

quique pro

frutlus

pro|irios csi

cmendo

coiwe-

C

cj,. s p ravo opcre sese in flctibus
:

gunt. QntKlqiia
1,,,,. probalioril boc ,,, ,i,n„„:«

impcrili

:

,

;

.,,,..

clauianl

„, et

11011

1. 1.., doleul,

dereTCui unquain
elamanieiii
flenles? El
r.udivit

neccsse

sua emere? Quis
vldil sulcos desii.l,

vitx sulijecii deOeni cl
impcrili
csi
C11111
,

laceul.
ei

Clamal
1.011

lerra

,

id esi
,

lerramT Quls

errala prxlali,
viias

dolei.

Sulei

id

cum

sulti lerrx seinper ex lerr.i
tlistincla el

pcrfcciioris

bomiucs dcflenl,
,

et t-.ccr.i.

quid esl qr.od pronunlialioiie
lcrra, et sulti ejus

clamasse

clamanlc ergo lerra
muliiiudo
,

sultos plangcic esi per
rc-

cum

ea

ilellerc

dicaulur?

Cmu

boc, unde se

lidelium jusle conlra

enim
jungil

uiliil

sil

aliud

siilcus

lcrr.e,
11011

quam
,

Itrra,

clorem

coiiqucruiilur

sauctioris

cl

sapieulioril

magnat dislinctionis ratione
:

carei

ciim sub-

vilx subjecli ad lamcuia pervenire. Sulci ilaque et
es terra sunl.Uiineii
qui.i
a

El cuin ea tulci ejui deflcm. Qiu vidclitcl sese nobis imel111 re, quia ordo bisiorix delicit apci tis jam Aoribus , oslenlectus myslicus quasi
,

lerra vocabulo distingnunlur,

bi

qui

in

sancta Ltcltsia

mculcm suam
,

la-

,

burc sacrx iucditatiouis excolunl
lauto intliorcs

cseleris fldelibui

dit.

Ac

si

patenter elaiuci
cognosciiis,

:

Quia raiiouem
reslal,
ut

litlera

suni, quaiiio per aceepla semina
fruges red.lunl, Ci suni non-

defeci&sc

nimiruin

ad

me
vol

fccundiores operum

line

dubitalione re.leatis.

Onu.is
rej.-it

enim, qui

uulli,qui

smctis plel.ibns prxlati, viia quideu
ecclesiaslica
largiiale

privato jure doroesticam
iitiliiate coiiiiuuiii fidelibus

fainiliam, \tl
iu

pio

D

siipcudia e\
se ,|
tiuul.

consequuniur,

prsesl plebibus,

bnc

debiia

exborialiunis

miiiisicria

nou impensancii
viri
:

qnod jura
poaiidel,

rcgimiuii

in

commissis
terram

sibi fldelibus

Contra quos adliuc excmplum

quid
lioe

aliud

quam

incolendam
c.r-

recte subjungilur,
6'i

com ab eo

protiiiui snbinfertur

itnci?
iciis

Ad

qnippe divina dispensalione

fruclut ejus ccmedi ubtqut pc. uiiia. Fructus

et-

unusquisque

prxpuuiiur,
,

ut

subjcciorum
illius

eiiiui lerrae
(,.i..iii.

nbsque pecunia comedere.csi

\

Ecclesia
r-

auiuiui, quasi sulitracta tcrra
seiiiinc

prxdicaliouis

fecundelur,
si

Sed

lerra

conira possessorem
aliquid
licelcsia

sumpius viue accipcre, scd cidein Eccles pi xdicaiionis prelium 11011 prxbcre. Sive trgo ad
liiteraiu
iiiui
,

tljinat,

ronira
privala

eum,quisibi prxesl,
iloums
vel
lerrae

sive ad

inyslien.ii

juiium

vel

sancla
csi
,

est sii.e
11

pccunia fruclus icrra

sensum, gravc pectaenmedere, i«l
frauilare,
vel

111u11n11r.il.

Clamare qnippe
subjuiigilur

coulra retlolcre,

esi

ercedcm operariorum
paticnlci

plebem

gcmi»

injusiitiarn

rationabililcr
:

cubjcctoi
ea
tulci

fldelem sauciis

prxdicalionibus non irrigare. Eisi

fjbi recie

Ei

mui

rjut it

upcratores

omnia

fcrcntes,

advcrsus

(37;

I.1I1

ixnJJfor., c

13.

;

503
lerra

EXPOSfTiO 1N EPiSTOLAM
posscssorem
impiil,

«.

JACOBT.

210

non clainaui, mcrces
in

laiucii

A

sic

vos accipielis
aniinae posl

lempnrancum
el

rruclnin,

i.l

cst vi-

retonin clamai.

lam
contm
miret Dcmhii Subaolli,
videli-

mortem;

lerolinuni,

carnis viiu opcri-

C.lamor,
iil

dclicci iiicorruplioncm. Vel

lemporancum
laborum

csl

exen

iluuiii, introivil a.l daiun.iiiou.-ui

bus

jnsiiii.r,

scrotiniiin

in

relribuiionc,

cet

illornin,
;

qni

paupnvs pulanl

iiulliiin

habcre

llnde ApostohlS: llnbctis fruclttm vestritm i« sanclificalione,

lulorcin
iii ii)

sed Domiiius oinnipotcns causas singulo-

finrm vero vitam tvternnm (Hom.
incredtilis, rursus

vi). In-

iiiiue.ur.

Itcrum siibjungil diccns: Epulali
el

cstis

crepatis superbis el

convertilur

super terram,

in

deliciis

enntristis

corda vestra.

ad cos, qni tatium improbiiate fueranl opprcssi,
invitans
ras,
a.l

Apparet quia

illos

diviies

allnqniiur,

quibus

ail:

pccniientiam, quia cito (tuienlur prcssu-

Agite nunc divites; qui in necein Doniini conjuraver.int, ei

vcl justis raplis

ad Dominum, vcl perseculori:

necdiun

fiilcin

ejus,

qua salvarenlur,
loquiiur ad

ac.ce-

bns privatis polcslate, iliiens
tos, et

Patientes

eitote

et

peraut, de qu bus el supra

crcdentcs:
el

confirmate corda veslra, quoniam advcntus
si

Nonne
iraliuut

divites \ier

potentiam opprimunl vos,
.*

per-

Domini appropinquaeil, Ac
vis

paienler

ilicat:

Quam-

ad

jndicitt

Insitpcr et blnspliemanl
est sttper

bonum
ail

Domintis
sicut

facial

moram, vos lamen
el conlinnate

patiriiies

iiomen quod invocttttim
decini
liilcles

nos ? Elquia

ilnoi:

cstole

agricola,

corda vestra.

tribus, quae siini in dispersione, scribil; ita

eliamsi giavia iuferuniur, quoniam adrcnliis Douiini

nioncl opera

lidei

laccre, ut cos qui

nccdum

appropinquavit, ul vos ad gloriam,
rapianlur,

illi

ad poenaui

eliam crcdiderant, ad iidem el opera conveni suadeat.

Ac si.eisdem

diviiibus qui

Chrislum crucilixeut

Sequitur: Noliteingemiscere, fratrei, inattcintruin,

runi, ei sanctos apostnlos de linibns suis cjeceruni,

non judiceminl. Quasi dicerei:Noliteingeniiscere,

apertius loqnereiur dicens: Negleclis gaudiis ccelcjiibus,

quasi vos majora mcritis paliamiui, el pcrseculorcs
vcstri,

ad

quai pcr jcjiinia

el

alllictioncs vcnire

cum mala
llt

feccriut, nihil videaiilur ferre adail, id csl.ul

oportei, caiuales epulas diligitis; quas lanla famcs
ct sitis in fuluro

versi.

non judicemini,

non damne-

sequenlur, ut nec gutia aquae iu-

mini, co quod jusluni Judicem, quasi non acqtie judicaret,
vilupcralis.
,

veniri possit, per
rari (Luc. \\i).

qnam ardcns

lingu

i

valeai refrige-

Ecce, inquii, jndex

ante jn-

Nec tautiim peccastis superOua cunde
e,<s

nunm
est ad

assisti!

<|ui

vobis praeinia
assislit,

dabii, et inimici*

grcgando, aliena rapicndo; sed etiain supcrflue c\-

pccnam. Ante januain

quia vel prnximtis
vcl cilo venicl

pemlendo. Oinni volnpiate

usi cstis, et nullain

cognoseenda qnrc

geritis,

ad

paupcruin nutrimenlo curam babuislis. Iieruin
non

retribtiendiim vobis et

illis

juxta merita. Iteriim eos

deSaivaloris passione increpal, dicens: In dic oecisionis edtiix slis
vobis.
ct

lioriaiur ad imitanduin priores Patres, qui paticnlet'

occidistis

justum,
illis

et

leslittl

proptcr jtisliliam adversa pcrlulerunt, diceus
accipite,
et

:

Hoc loco improperat

morlein

Filii

Dci

Exgmplum
siini

fralres, exitus mali, et longani-

et quasi niliil mali fecissenl, luxuriose et

avare vi-

mitalis, laboris,
in

palientias

prophetarum, qui locuti

vebant. Quibus propiie co.ivenil quod

ait, avariii.itu

nomiue Dnmiiu. Propheiae quidcin sancli

carnes coruin, ius:ar ignis, mandticaltirain, et quia
lliesauriiaverunt sibi iram in novissimis liicbus. D.-

erant, ila ui Dei Spirilusper eos su.i niysteria loquc-

leiur; qui exituui

maliiin

babere

visi snut,

morleui

catur crgo aperlius: /u Uic occisionis, lioc est,
dala esset voLis facullas

cum
e"m.
110:1

paiiendo ab inlidclibus
iit

in vetcii et

novo leslamento,
alii

occidcndi, addux slis ad

Zacharias, Joaunes, Slephanus, et
laiuen

mulli;

Judicinui Jisuui Christuin jusium, et occidislis
Ille

i.ec

pro

lioc exiiu

ingcniuciunl, sed longaAlii

auteni lamiu.un ovis ad occisinnem ductus, vobis (Isai.

iiuii ler

ferre

volebant.

longos

sustinuerunt

resiiiii

un).

II

.nc

ergo ir.uu De

,

quam

labores sine
a;eae,
in

inurniuraiione, ul Nue
in

in aidilicaiiouu

sibi

lliesaurizarerunl, nou soluni in futura, vcruiu

Moyses

regiinine el ducalu populi, Josepli
in

eliain in

prxsenli vila esl

in eis coir.pleia, ciiiu Jc-

servitiiie,

David

expulsionc patriae.

Ecce,

ail, beatificitmus illos, qui sustinuerunt ; qitia illos imoomnis Jiulx'a,expugiiareliir ac vaslareiur a Romanis in ultionem Dominici sanguiuis, ct D vidclicet niagnos reputauius, et veneramur. Su/fcrcnliam Job audistis, et finem Domini vidistis, quo' cieterorum scelerum qux fecerunt. Ileruin ad Gde-

rusalem,

liuni
tttr

consolalioncm Ioquil<ir dicens:

l'alienlcs igi-

niam

ir.iscricors

eit

Dominus,

et

misetator. Sujfe-

es:ote, [rulres,
:

usqne od adventum Domini.

reiitiam,

inqnit, Job audisiis,

scilicet

inlcctione;

Quasi diceret
videlis,

Quia

infideles diviies putiiendos

vidistis oculis in
lie.iilein;
se.l

crucc

Dominum

longanimiler paasccuutr.i-

vos cstote patientes

usque ad

adventmu
iuquit,

et gloriani rcsurrcclionis, et

Domini, qui in fine cujusquc

incipil. Ecce,

sionis evaugelica

prncdicalione didicistis.
cl

Ad

agricola exspectat pretiositm fruclum lerra', pnlientcr ferens tlonec accipiat

que auteni
cxeiiipliiin,

firiiniin

immilabille

(88) subjungit

lemporaneum,

el

serotinum.

de Job quantuin ad labores, de Doiniuo
dicil,

Ac
vos

si

apertius dicerel: Si agiicola pro tiuctu terra?,
sperat, lam
'?

qiianium ad exituiu moriis. Non

finem Job

i|iii'in

paiienler laboral, quanlo magis

audistis, cui lcmporalia sunt restitula; sed paticn-

pro ccolcsti
el

Donec

accipiat, inqiiit, tempora-

tiam Joh,
exeiuplo

ct lineni
Jith

Douiini; quia cl ad paliendiiiii
ct lauicn

tieum,

serolinum. Quasi dicercl- Sicui

agricola,

inv.ilat;

non ut lemnoralia

(88)

Forle inimttinbiie, ut Glossa

«H
r

S-

UARTIM LEGrONENSIS
\ Domini
vabit

S.i
et

clpiant, sicut Joli vrius liomo; >o.l xlerna. sicul

jngiter invocatur, saivubit infirmtim.

aHeti in

i.brisius iioviis linnio
cst

Qhofikiih,

inquil,

miurieort
:

enm Dvminus ab
sil,

infirinilale corporis; et

Dominut,

el

miteralOT,
ill

Qnasi

dicerel

I

loo
f-st

peccnlis

id esl

cliamsi conligciil

niori, remil;

l-oiius debetis imitari

mi,

quoniam miscricors
ot

lentiir ci.

Mulii etiam propicr peccaln rorporisin

u-

in natura, ei in exbibilion
|ir.os

bos gralianim, nl vcl

in

niimtnr morle. Si crgo inlirmi

pecalis

sini, ci

nii

suos a lenlalioniLus liboret,

per ron-

hio, presbyieris confessi, perfecio conle rcliqneriut, ei

slautiain Odci eliaiii
iiii

eorain homiuibus vivonics gloin

emendaresaiegerint, dlmitienriir

els.

Neqne

ei,

*el

posi

moricm

ooculto coronct, ci nec
aii

enitn siue confessione
diinilli.

cmendat onis peccala queunl

> o

qnidcm memoriaro lauois quan inernerc

ho-

niinibus aufcral. Viiia lingux ex toto

ab eis resc-

Unile recte subdilur: Confilemini atiermrum
ttra pcccala, et o>ate jiro inricem ul tntremini.

vtsi

«arc v.ilcns, iierum subjungil, dicens:

Ac

Anlt omnia, (rairct mei, nolitl juinre neque per
caelum,
ijne

apertiu» dicerct: Confitemini atlerutrum, id esi coarqnalibas,
si ilicet

ueque per terram, ntqne per uliud quodeunlingiix

presbyteris, pcccaia vesira quoli-

juramcntum. Quia mnrtilcruni

virus in

diaua, ei levia; gravioris vcio
sacerJoii,
id

leprx immiindiliam
episcopo; el qn.nito

tuis auditoribus
•|ui

ad iutegrmn ealiauriri

desideral;

est

abbati,

vcl

intcrdixii, qui iu adversilalibus ingeniiscere probibuil, qiue
«juoil

detraberc altcrulro veiuii, qni judicarc proximo B lemporc qnae jnsscril, purgnre rum onini devoiiuuo nraie. Lt orale ;ir«i inviccm ul salicinini, quia mul-

suni aperta peecaia; addidii eiiam buc

ium

vnlct dcprecalio ju

ti

assidua. Nola

;iii/i cl

mii-

quibusdam lcve videtur, uijurandi cousueluquia, onute oliosum teilmm qnod todineui lollal
;

dua. Bequilur: Eltas liomo erat simHis nobis pattibilis: et
et

oratione ornvil ut
piuil

non pluerel super lerram,
et

cuii fitcrint

liomiins, rcddenl

ralioncm de eo in die

non

annos

tres,

menses sex. El rurturn

iudicii (Vailh. su).

Eos qualiu-r loqui debeaut, scest, esl;

oravit: ct coeium dedit pluviam,el terra dedit fructum

quemer

iiislruit,

diocns: Sil sermo rester:

luum. Aslruii exemplo, qiiaiiium valeai justidepretaiio assidua,

non, non; ui non sub judicio dccidnlis.
ter dicat: Idco a juraiiouis vos culpa

Ac

si

paieu-

cum

Klias laiiliim

una oratione
,

lain

compesco, ne
pcrjuriuin in-

buigo tempore couliuuerit ea-los
sverteril
,

lcrris

imbres
Quasi
boini-

lrequeuler juraiidn vera, aiiquando

iir

fruoius

morialilms
erat,

negaverii.

eidalis; sed co lougius a perjurio stetis.

quod nec
etsi

diccrei
nuiii

:

Elias

homo

quamvis nullus
nobit

vera jurare
lis.
m

veliiis,
ille

u:si

ncccssilas cogat iueviiaui-

virlute

secundus, similis

origine carinentis el
,

Sed

et

sub juilicio reatus detidit, qui
laincn quaui ,,

uiinqiinni i

prjeral, celcrius ,..j^.„-, ~~.. ......

uis, uiinduin Iranslalits, pattibtiis ul 110-,

opus -.,...

est, ,

caruis fragililaie; , w

l:i

oraaone oravil

ul

non plucret

«eruin dcjeral. Iteruin trisltbus aiquc
ijua!iti-r

inoereniibus

superterram,

;id

cmivinceudam

videtieel

superbiam

sc babeanl, iusinual, dicens: Tristalur nliillala

regis, et idololalra geutis

duriltain. Ubi vero te.msi.pei bi ;vgis

qu.it

vestrum, pro

scilicel iujuria, vel
\el

pro

ali-

pus penpexii, ubi labc longte inediaecoi

qiia cubpa, vcl

donicsl co dainiio,

pro quabbcl
in

ct genlis idololalrx ad poeniteuiiain inllexum \Liit,

iw, orei a-quo

animo,

cl

psallat.

Quia

pressuris
cis

una oraiiouc or.ivii,
ga\eral
proponit
,

ei (ruclus, ei aquas,
lic

quas ue-

ingeniiscorc eos probilnui,

nunc econlra quid
iiiurinuiel,

lerris resliluil.
,

Elia

nobis

cxemplum
fragilltas,

geicndum

sit,

ostendil. Uicat ergo aperlius: Trisia-

ne viJelioot

nnsir.i

irepidarei

lur aliquis

veslrutn,

non

uec judicia

ropulan.s sc nou |iosse dioerc similia
ta;,
ii).

t.uuo jiroplie-

Uei viiupeiei, sed ad Ecclesiam currai; ll-xisgeuibus,
iit

qni curru igneo rapui meruii ad caelos(f V lleg.

Dcus

ei

consolaiionem millai, orel:

ne

Consulte de cjus oralione loculnrus

,

ab bumili-

sasculi liislilia,

qux

inoitein operalur (II Cor. vn),

late incboavit, diccus: Similis noiiis pnssibilis. Elias
c.niie

ciin absorkeal; ei crcbra psalmodiae dulcedinc no-

inlu ius

a

viduu

pasciiur (/// Hcg.

xvu),

civam
sice, ei
ii

Irisiiliz

peslcm de corde

pcllnt.

Soquiinr:

iiionic inliriuus,

uuius

iniilicrciil.c

niinis exlorrilus

Injirmalur quit

m
:

vobis? indu al presbijleros Eccle-

fugil per deseila (/// lleg.MXi. T.inla si iinus Eli.iS
ty

orenl super
ci

tum, ungenles eum

oleo sanclo in

una oralione impctravil
iimllis

.

quid

ergo

itmlti

lidel<'s

m

ne Domini

oraiio fidei talvabit inftrmum, et
cl si
iii

uraiionibus
sit

?

Osiensa

efiicacia

uraiionis,

ulleuibii cuin
t.ti ei

Dominus;

peecalis sit, dtnuttcn-

osleudil quauti

merili pro rrairibus oraro, et ad

S

cut dederai coutrisiaio, sic dat ci iulhmanli

sospilalcm

c.is

rcvocare.

Qm

crgo

in

superiori parie

consilium,
inoaiiir,

qualiler

se

a

murmuratioiiis stuliiiia

linjus Episiol.o a lingua iinstra nialigtiaiu ci

oliosam
erga

juxlaque nioJinu vulneris,
Tiistatus,

modum

ponat

removii

locutioncin

,

tiiiliiaieiu s
ijni»
;

corrcclionis

medelae.

piose oiet;

inlirinatus corpore

erranies bisiimal dicens:
veriluu,
</i/i

cx vobis crraverilt
scirt debei
viav

vcl iidc (quia

majoremsusliiul pl.igam) plurimorum
ct

ei convertt >it

quis

eitnt

quumnm
sutv,sal-

so adjutorio,

boc teuioruin, curare meinineril.
ne ad juniores mi-

COH

cr.i feccril

pcccaloiem nb eirorc
et

Ac

si

palenler dical: tnfirmatur altquis in vobis?
prcsbuicros

tabit

(innntttii

ejus de morte,
fiue

opeiiet utHltitudintm
,

indueat

Eecletiv,

pecculoruni. Iu

£pislul.e oslondil

quid

loquj

ousquc doclus caosam
lorte

sua: imbecilliiatis referal, ne

ilebcamus; orarc ei psallerc, quotics advcrsis pulsa

quid per cos alloculionis vel consilii iiocemis
/./

mur; peccata confiieamur, pro

iiiviccm

nremus,

m

accipiat.

oient

supereum ungentes tnm
;

olco sanno.i

salvemur; pro salule protimorum, non siilum tempor,.li
se«l

tlo, id csl

(ousccraiu

<t

oratiu

fidci,

qua

en

[K)liu9

xien.a,

Domiuo dcvote precea

:

2i3
fuiulainus.
Si eiiim

expositio
inagna. mcrccdis

ln

epistolam
A

b.

jACOb*.
,

«ii
mcniis silenti»
ilivina

ed

a

itiorlc

ac.Nino quiescil

ei

in ipso

carneni cripere omniiio moriiuram,
mcriii cst
iria sinc

i{iianln

majoris

pracepta pensaniur. Cuin cnim ab exlcrnis actionibns meiis sopitur,
potsdus agnoscitur,
t *
: 1 1

animam
linc

a inorie libcrarc
?

in

cu.lcsii pn-

*-

pluuius

mandaioriim Dci

vicluram

Dicalur crgo

apeilius:

6'i

tunc vcrba Dei

mcns vivncijs

quis cx vobis erraverit a veritaie, ei eonverlerit quis

pcnciral, tiincejiis vox aurc cordis clarius audilur,

emu,

vcl heiie

nioucndo, vel taccntc lingna cxcmpla
,

ejusquc voliinlas perfeclilis COguosoillir. cuni ad su
adiniiiere

boiis aciitinis ostcudeudo

salvabil

animam

ejus a

curnrmn

sscculariuin

liimullus

recnsai.

morte,et o;eriel muUilndinem peccatorum, ab :ispertu iiilerni
r-ondil.

Male

aulciii

lioino vigilai,

quando cinn sa_ciilarium

judicis siippositione vita; melioris

abs-

iicgotiuriiin teslus insolenter inqnieiat.
|ie

Quidam codiccs

liabent

:

Satvabit

animam

cordis

lerrenarum cogilaiionuni turba
atquc
in

Aurem qnipdmn |icr-

tunm de mortc. Et vere, qui
lioc

crraiilcin corrigil, pcr

sircpil. claudil;

secrclarium incntis i|unnto

ampliora gaudia

vila. coelcsiis sibi

conquirit.

minus
lauto

ciiraruin liiiniiliiianiiiim souus compescitur,
.'iiiqilius

Studium ergo oialionis,
gilc, quo.l
lillii;

rraircs ebaiis.iiui, dili-

vox

pra.si,leii.is judicis

non audilur.
utraqiic
ili-

vobisex

proxiiliis vcslriscril tiiile, sol.i-

N.qne cnim boino peifccie
visns
;

suffkil

;ul

vidclicct ulrinsqiic vilai

prascutis
sit

sriliccl

ct

se

I

dum

sic iulerius crudiri

appeiit, el

la—

futur.e. Assidiia oralio veslra
ruiii, cl

lcvamen inftrmo-

men

evierius

iinplicalur

,

uinle

exlcritis atiditum

lam

in

vobis

quam

in ipsis opcrial nuilli-

aperit, imlc

interius obsurdescil.

Moyses admislus

Itidinem pcccalorum.

Tam

pnra, laraque duvota, et

.1'gyptiis quasi vigilabal, ct idcirco
in

vocem Doinini
Sed
exslinclo
illic
,

ab oinni

slrepilii saeulari

remola

sii

oratio veslrn,

-F.jjyplo

posilus

non

audiebal.

ut ct mciite ct corpore infirmis oblincre possit s:ilutein
,

/Egyptio, posiquain

in descrliiin

fugit,

duin

peccaloribus reniissionem

,

c! cunclis Gdcli-

quadrnginta nnnis deguil, qnasi ab inquielis teiTCnortun dcsideriorum lumtillibus obdormivil
i.leirco
,

bns ielcrnam bealiliidinem. Nolo iauicn vos
dilcclissimi,

latcal,

aique

quia

qnisquis leirenis desidcriis

vel

divinam vocem pcrcipcrc raeruit
graliam

;

quia pcr

actionibus implicalus fuerii, or.,tiuni

pcrf ete vaactibus,

supernain

quaulo

niagis

ab

appelcndis

carc non poleiil. Aniinus, qui

in lerrcnis

exlerioribus lorpuit, lanto verius ad cognosecnda
inloriora
vigilavil.
iit

sive carnaiibus concupiscenliis exsiitcril oc.upaius,

Rursus

IsrncliXici

populi lurbis
in

niimis de spiiitualibus inteiligcl, nec perfecte cuin

prxlatus,

lcgis

pracepia percipiat,

moiitc du-

Dcoloqui
in

in

oralione polcrii, nc: etiam Dei
loqiienlis

vocem

ciiur, atque ut interna peneiret,

abexlernis lumiitqui exterioriLus

Scripiuns sibi
quia
"f"\_
.

aure cordis percipere
...•-,. cum Deo
I i
. .

libus occuhatur.

Unde
.

ei sancti viri
offieii
j

vaiel.it, _ I __ !!
.

illius

oculos
.. *.

pulvis

lerrena. aciionis _ minisleriis
1

deservire
. .

necessitate
>k
1"
.

coguniur,
I

claudii. Qui veraciter ac devote
quiitir.

!

-.---_.__.?-,..»

.In.L.lA AH.- f or.ii

,

lo-

.

V

* I ..l.i.l..,.. - -4A..^,IA« r .,,'1'nl I \ Hl A studiose semper ad cordis secrcla rcfugiunt, ibique
.-\ ,-\

.—

'

.

I

L

I

I

1

I

\

t

I

I

I

Qui vero

a strepilu steculari
liiiros

reinotus san-

cegiiaiiouis

intimx cacumen ascenduni,

ct legeni

clarum Scripltiraruiu
in
qnitiir

studiose percurril, et
lo-

qnasi in niouie pereipiuni,
libtis

dum

posipositis tuinuL-

eisdivinam voliintaiem cognoscerecupit, Dens
ciun co.

actionum lempcralium

in contcniplationis suae

Unde
:

Eliil

iralus

adversum Job

di-

vcriice superna. voiuniaiis seiiienliam
itir.

perserutan-

xissc legilur, ubi a:l

Hinc est quod idem Moyscs crebre de rebus

Semel loquitnr Deus hominibus per tomnium
sione nvctnrna
ei
,

in vi-

dubiis ad laberuaculum redil, ibique secrcto
iiiiiii

Domi-

quando

irruit

sopor super Itominet

consulit, ei quid ccrtius decernai agnoscil. Reli-

dorm.unl

in

lectulo,et [secundo]

idipsum non re-

ctis qttippe lurbis
siiis

ad labernaculiim redire

est,

pos.po-

petil

(Job xxmii).
,

Grc:oiius
idi,

(811)

:

Semci toquitur

exieriorum lumulitbiis secrelum menlis inlrare.

Deus

rl

tecundo
polesl,

suin nou repctil.

Hoc

illlelligi
,

Ibi eiiim

Dominus consulitur
est, inlus

;

el qttod foras ptiblice

subliliter

quod Deus Patcr uuigenilum
silii

et

agendum

silenler audiiur.

Iloc quotidie

considisianiialem

Filiuui gcnuit.

Loqui enim Dei
,

boni doctores faciunt, cuin se res dubias disccrnera

esi Verbuiii genuisse. Seniel autetn loqui

esl

ver
el
:

non nosse cognoscunt, ad secrettim menlis vclut ad

bum
qui.i

aliud prater unigeiiiluin non
subiliiur
:

habere.

Unde

D

quoddam tabernaculum
sullinl

revertuntur.

Divina lege

apcrle

Et secundo idipsum
,

non

repetit

perspecta, quasi coram posiia arca,
;

Dominum
,

con-

videlicel

boc ipsum Verbum
:

id est

Filium

,

et

qnod prius intus taccntcs audiunl
inolTei.se dcserviant,

boc

nonnisi unicum genuit. Sequilur
visiove noetnrna,
il (/crmiuiil
iii

Per somnium

in

foras

postmodum agenles

innotescunt. Ut euim ex-

quando

irrnit

sopor tuper liomines,
est

lerioribus olficiis

ad secrela

lectuto. (90)

Quid

quod per som-

cordis recurrere incessabiliter curant, ei sic

vocem

niuin nobis locuiio Divinitatis innotcscit, nisi

quod

Dei qunsi per
inpiilis a

somnium audiuul, dum
in Canlicis

in

inedilaliotm

Dei secrela
riis

non cognoscimns,

si

in lcrrenis deside-

carnalibus seusibus abslraliunlur. Ilincc-t
cnnlicoruin
,

vigilamus. In soinniocxteriores scnsiis dormiunt,

quod sponsa

Sponsi voeeni

et interiora c rnuuiur. Si ergo iuierna

contemplari

quasi per soinnium audieral, qurc dieebai: Etjo dor-

voiumus
audiltir,

,

neccsse est ui ab exleriori implicalione
videlicel

mio

el

cor

meum

viyilut (Canl. v).

Ac

si

diccret

dormiamus. Vox

Dci qnasi

pcr soinniiiui
sxctili

Dum

exleriorcs seusus ab hujus vita? solliciiudinibu»
,

qtiando traiiquilla

meiis

ab bujns

sopio, vacaule icente

vivacius inlerna

cognosco.

(39) Lib.

xxiu

.ilor., c.

lj.

(9.0)

Cap.

1-2.

J

«(•

S.
scil

MARTINI I.ECIONENSIS

2IC
astabit el videbit- (|no-

Foiis rformfo,

initucor

vigilal,

quia duin cxie-

A

Ei re.ldit
i.iatn

causamcur mane

nora
do.

*jh:isi

non

scniio, inieriora Sullerlcr
ail,

appreben-

non Deus

vull iniquilaiem; quouiain,si vellet,

Bene ergo Elin
;

qui.i
it

per tomniitm loquitur
ia
vit oite
:

possei

al> iniqiiii

(ideri sine inane

bouorum operuui.

Deus

aiqnc

apte

subdi

neelur-

Adliuc orgo
qui
scil.
a.l

in

nocic minus sesc videre cunspicii,

na. In noclurna enini

rigione apparcre conleinpla-

vidfiiduni

Deuin

,

fuluriun

manc coucupi-

lione nteniis stib quibusdaoi Imagiiialionibus solei.
In

diurna

aiiiein lnce cerlius cerniinus, in nocliirna

Quia vcro,
sare,
irruit

ul

diximus, ab exlcriori aciiune ccs-

vero visione cunclanler videmus.
oiiincs,

Ei

quia

sancli

dormire est,
exieiiori

bene Eliu subdidit

:

Quando
menlis

qnaudiu
t|u:isi

in

bnc

viia

suni, diviux n tiurx

sopor super liomiues. Quia auloin sancti viri

secreia

sub qu:nlani

iniaginalione

cot.spi-

cmn

anioni dcscrviunt

,

intra

ciunt, videlicei quia necdura sicut snnt ea
-lius
coiiieiii|i!jnliir
;

mauifea

cubilia conqiiieseunt, apte subjunxit
in lectulo.

f

E<

domtiunt
in

benc Eliu

poslqua

dizil

,

Sanctos eniin viros dorniirc
iiientis

leclulo
scri-

Deiiui

nobis per 6ouiniuin loqui, subdtdil in visione
,

est intra

sux cubile quiescerc. Undc
in gloria, et

ncciurna.

Nox quippc esi vjm pnesens iu qua quandin sumus, per boc <|tiod inieriia conspicimus,
inccria imaginalionc csligamus. Prnpbeia
ail

ptutn est

:

Lxsuttabunt sancii

tmiabun-

tur in cubilibus
riiin

sms

(Cial. CU.ll). Gloria csl

bono-

sti b

nam- B

actutiin

frcqtiens laudalio.
iu

Jusii Lclabunttir.

quc

vidciiduni

Sentiebat, diccns
tle(lsai. xxvi).

Dcum quadam so prenii caligine Anima mea desutei avil te in noAc si diceret in bac obscuritate
:
:

Ebi? Non exlra
bus suis,

populari favore,

sed in

cubili-

id cst in

conscieutia; ideoquc babent lant
,

bonum Dominuin
iinnicritis

qui

dat

peccantibus graliara,

viix prxsemis videiete appeio, sed udbuc inlirmilalis nubilo circuiuscribor.

labulis

xlernam. Faluus vcro exlra iu bominum heiainr. Sanctis auiem iuc niovilara

David quoquo
ritalera veri
libi ei

bnjits nociis caligiucin vitans, cla:

dus* gaudii est,
dedit.

m

ad illum referanl bona, qui
sctncl nubis

liiminis prxslolaius, aii
te
:

Maneastabo
bcalua Augutibi,

videbo

quoniain non Deus volens iniquiiaIliinc versiciilutn
:

Dicalur crgo
pcr
soiiiuiiini

qttod

loquitur Deus

tem tu

et (Psal. v).

in

visione noclurna,

quando
in

irruit
qi''gt

stiiuis (91)

exponil dicens

btane astnbo

boc

sopor stiper boinincs, ct dormitinl

lcctulo,

esl iiiane

uon cro

lioiarins, sed

astabo
;

tibi

pcrsc-

niinirum tunc secrcta Divinilatis agno.icimus, nos ab bujiis
tra nicnlis
iiitindi

cum

verantcr, et lioc per munditiam vilx
in

non jacebo

luniuliuosa concupisccniia in-

lerrcuii

quxrens
ail
,

in eis
,

bealiludinem. Pcr boc
:

nnslrx cubilia scprcganius. Quia vero,
lumultus sxquics secrctxcouc$t
,

ttdm qund

nstubo

duo notat

inenlis scilicct
/.'(

utjain sxpe diximuB, aiirem cordis

(tireeiiooeui ad ajterna, et pcrscvciantiain.

xide-

^ culaiium negoiiorum
siderationis
siiui,

clatidil, et
;

bo, id
l.iiis

est sciam quoiiiaui

tu

es propiie

qui sta;

illam

apcril

dignuui

dilcclis-

inauens,

das cuncta movcri, quia Deus cs
id est
sci.ini

et

ut visibilia el caduca respualis, spinlualibua

ideo non

c$ volens iniquilatem,
,

t|uod

vcro studiis
ij-iiur

scmmo

desiderio

inbxreaiSs.

Tales

esse Dcuni
uiuiii.

cl vcllc

iniquiiaiem,

nunquam couvcquod propric
ille
[

vos in Dci servitio secuiiikiiu bcati Jacobi
exbibete, ut assidua oratio veexaudibilis, et inicr angustias
valc.it tuullis.
sit

Nota singula verba. Es,
,

dicit,

apostoli consilium
slra

coitvenil Deo. Ilcm

astubo

libi. Asi.il

Deo ui

apud Deum

sii

prx-ens, qui purus cst, el
videiicet
ttt

boc. uiane;

utox V. uoctein
ita,

pixseuiis temporis
cuiii

Frequenlia premedicina, quain
Cbristi lumoii ei
in-

tcnebras viliorum descrit. Vcl
:

astabo

libi

boc noninulatur,

et

tt

nc vidclo

le.

ciiiui videt
\

Detim qui lerrenis inbxret, sed qui

manc Non mano

veslrarum laui corporum

animarum. Ad imilatiouem Jcsu
vcri

pasioiis,

nioviuos in pcccatis resusciialc

iriiiliiin asi Jl

Dco. fieaiicnim mundo corde, qitonium
v).

sianlia

purx

orationis, ut dc xiernis liberatos poe-

ipsi

Deum

vidcbunt (Mattli.

ldco inane astabo ul

nis, vobiscuin

cos ad socictatcin cleciorum pcrtluin

vidcaiii tc qiioniain tu

es Dctis iiou voleus iininiiii,

ccre possiiis; ipso praslante, qui
r>

Trinilate pcr-

diliain. Iniquilas, inciidjcium

bomicidiiun

,

dolus

feda

vivil Ct

rcgnal Dcus, pcr oinnia sjjcula sxui-

uox

suir.,

qua lunscuiiie,

lit

manc

ut videalur Deus.

Iuiuiii. Auicii.

('Jlt Aucior noslcr scculus C!o:,s:iin tribuil Auguslinn banc cxpositioncm sed S. pi esul ad litle,

**•

'"

lerwnii voluptatibus beaiitudiuem
icrrcnis.
li

qua-rerei

^onest trgo inlin-Tendum
tidere,

mIkmhi Deum

r*m
tj:

sic aii

:

Atiaboquid

etl, nisl
i

nen iaeebot
,i

Qttiti

qm mundo

coide conipicitur.

a:.icm

uliiiil

jaeere, niii ni

i

oi iet

ere, quctl

:

; :

«7

EXPOSITIO IN EPISTOLAM

I

B.

PETRI.

21»

SANCTI MARTINI
LEGIONENSIS PRESBYTEM

EXPOSITIO IN EPISTOLUI
Tempore qno
aique
posi passionem, ei resiirrectionem,

I

B.

PETRI APOSTOLI.

A

Cliristo, qni per inobedicnliain periernnt, ut aspersi

ascensionem

Doinini

nosiri

Jesn

Clnisli

sanguine Chrisii polesiatem diaboli viiarcnl, sicul
Israel

exordium sumpsit Ecclesia, quidam He

gfiiiiiliiaie,

per agni sangiiinem de ^Egyplo exivh. In
lege
qii.Tciiii(|iie

qui transier.ini ad Jiidaismum, D< o crcdideranl, el

veieri

sanclificaiida

crant, san-

pro Chriali fide palieh.mliir, el dispersi eranl. Hos
conforlat apostolus Peirns

guine liosliarum solebint aspergi (Exod. xu. Ilebr.

scribens
:

eis

a

Itoma

k). Cralia,
ul

iliqnil, rabis et

pax mnltiplicetnr,

scilicel

tcmpore Claudii Ca:saris dicens

Petrut apostolus

quod

bcnc

coepislis,

porfccle expleatis, quia
recoiicilialionis ejns

Jesu Chrisli, eleclis advcnis ilispersionis Ponli,
tatiw, Cappadocia:,

Ga-

sine gralia

Chrisli ad

paccm

Asiw,
in

el

Bilhyniw secuniliim prw-

non pervenitur, nec aliquid polest esse nubis pacificiim.

icienliam Dei Palris,

sanctificalione Spiritus.in

obedieitliam, el aspersionem sanguinis Jesu Christi

Scijuiltir

:

Benedicttis

Deus,

et

Paler Domini

Uratia vobis el

pax multiplicetur

hx pruvincix superius
in

Omnes memoraiai Grxcorum simt
(J Petr.
i).

nostri Jesu Christi, qni pcr misericordittm

suam

ina»

(jnam nos regeneravil in spem vilw, per resurrectio-

Asia, sed eliam alia Bitliynia esi in Europa, de
illi

nem

Christi ex morluis, in hwreditatem
el

incorruplt-

qua

qui sunl in Asia, originem liabucriint.

Illa

bilem,

incontamiualam,

et

immtircescibilein,

con-

qux in Asia est Bilhynia, ei major Phrygia vocatur, B ttrvalam in ccklis in vobis, qui in virlnte Dei cusloqbx Hera flumiiie a Galatia disterminatur (92). dimini per fidem in talulem, paratam revelari in Advenx Laline, Graece prosehjti dieiiiilnr. Sic aptempore novissimo. Qu.isi diceret Benedictus Deut
:

pftlbbant illos qui de gcnlilms nati, in Deiini crederc, et c'rcuincisioneaccepl:i, Judaico

el

Paler Domini nostri Jesu Chrisli, hominis vide-

more vivere
lcgis, et

licet in

muudo

nali,

sibi

consubslantialis

Filii

Juxta lcgem Dei volcbanl. Ejcctos a
dicit,

Judxa advenas

quiper misericordiam suam
in

magnam

regeneravil no$

qui

de gentilitale ad susceplioneni
fidei

poslipodum ad acrepiionem
el

pervenerunt. Sed
voliiinus,

spem viia> : cum nosliis meriiis naii essemusad mortem, sua miscricordia regeneravit ad viiam.
Sic iioslram dilexit viiani, ul pro
niori

nos si veraciler cum Propheta dicere quoniam incolx nos sumus apud le in

hac liiium suuin

lerra, el

disponciet

;

et

morte per resurreclioneni

peregrini sicut

omncs palrcs

noslri (Pstil.

xxxvm),

deslrucla,

lanquam ad nos Epislolas B. Pelri aposloli scriptas
crcdere, ei ut uobis niissas legerc

oslcnderet.
surrexil,

debemus. Denialibi

spem nobis cxemplumque resurgendi Mortuus esl, ne mori timeremus ul rcsurgere spercmus ct hoc perrcsur;

que

in ipsis Epislolis

admouet, quasi nos
ail
:

pavot

rectioncm ejus remoli ex niortuis, ubi

nec senio,

Iriain li.bentes,

ubi
et

Charissimi,

obsecro

~ nec morbo, nec
criminalibiis
cribtis
;

alia

inoeslilia

tangeremur. In hxscilicel corrumpaiiiiir
in

tannuam advenns
nalibus desideriis,

pereyrinos abslinere vos a carmilitanl

redilatent incorruplibilem,

ne

qux

udversus animum.

ineonlaminatam, uc etiam
;

medio-

Dicalur crgo apcrtius:
Petrus ai-ostotus Jcsu Christi, celebre videlicet no-

conlamineniiir

immarcescibilem, ne quoticoiiseivalam in

diauis ct venialilius

marcescamus;

mcn,

electis

advenis dispersionis,
in

id

esl

dispersis

cxlis, ul ita servemiir

m

anima
sedes

et

corpore, ut pcr

ttlvcnis
esl

ab Jerosolymis

persecuiiono

qux

facia

niunditiam

siiiius ccrli, cl

Poi. Incontaminaliomiiiuni

sub Slephano (Act.
tuiii

viii),

vel aliis muliis perseel

lam, inquii, qnia nec in ipsis
meniibiis

bealorum
illa

iiiiionibus,

a

Judxis, tuin a geiuibus,

pro

ex longo nsu

ccclcstis

couversatio

fide Christi afiliclis, tt

Secunditm

sxpc a sedibus suis expulsis. est non prwscientiam Dei Palris,
i
I

vaiet aliquando vilis esse,
senlis sxculi valcl

sicul nec lux (95)

pra-

aliquando in

laslidium vcrti cx

ncstris merilis, scd quas ptwscivil, el pnvdeslinavit

C0'[urmes

fieri

imnijiiiis

tilii

stti

(Rom.

viii)

:

In
ul

longo usu. Immarcescibilem, conservalam in caelis : iion in lempore prxsenti dandani, sed lempcrs
prxdeslinalo
iliquam,
7111

umclificatione

Spirilus

electh, scilce.i

ad

lioc,

rcddeilJam
in virlltte

v

iliis

in

ccelo;

vobis,

per daiioiicm saucli Spiriius saiictilicarcnliir inundaii

Dei citslodimini per fide.m in
libcitalis poieuiia custo.ii.i

ab omiiibus peeeaiis, ut obcdirc

incipcrciit

salutem, ctc. Nollus
(93) Glor.sa

s»x

(92) Mss.

mcndose

:

delerminalur.

:

sirul

us.

:

:

819
valel in bonis,
nisi
ille

S.

MARTINI LEGIO.NENSIS
ini.hiui

S±J
percpile

perGcial

a

quo

A

cli Patris

mei,

larantm
ne

<obit

rcguum ub
)

bonx
fine,

aciiouis, (94) cl iuilium

habetis laborare Jc

oiiij.nn

mundi
:

(ibid.)

.Inveniulur :n honorem, quatid
videai

per

Odcm vemuri

in

salulcm

xlcmain, qua'
qui
liv.utc

dicelur

Tullatur

iiiqiius

gloriam
(ibid.).

l)'i.

cisi
ei

niodo non apparel,

laineil

parata esl revelari,
aii,

et tuiic jniti

ibunl iu vitam criernam
milii

Lmle

nos fuerimus pamii. In vobis,
illc scilicci,

in

iluilur

:

Si quis

ministraverit,

lionorificabit

Dei custodimini ;
in robis illam

qui
firri
|iei

ileilii

voliis
\),

crc-

eitm Paler

meut [Jonn
,

w).
eor

Exsuttabiiis, ail, luii-

dcnlibus pclestalem

filiot

Dei

(Juan.

posiiil

tia inenarrabili

quia vidclircl >uc oci.lus tidil, nec
in

perseveranliam

quam

hxredila-

anris

au.liiit,

nec

Itominil

ascendil,

qiur

lem

accipi

tis in caelis ;

qnia qni non conservaveril

prtvpcravil

Deus

riiligeulibiis sc (I Cor. |i).
;

/f.urqul

disciplinain Patris,

non merclur acciperc lia/rcditalcm ejus [Prov. xv). Sed de prxseuti ad hoc gceeraiil. ul rssctis

luntes fidei vetlroe fiucm
csl finis oniiiis

ipsuni scilicci

Dcnm,

rousiimmalionis. Satutem animaruin

bxrcditas cjus quos possideret,

veslrarum

:

uiillain
iniiliuiii

amplius

inlirinitaiem passuri.

situt aliquis lioino
icria, posiea
vil.

hxrcdilaiem. Prius nos de
viia

ma

QiiXSalus
niulti
ti

est anvanda, quia de

bac salute

secundum profectum

regeneraiu

ultuin eiquisierunl,
iiitiiido

quaudo

vel

qno ordins
dirilur
:

Jn salulem, inquii, paratum revctari

lempore
:

salus

xterna
reges
el

advenirel.

Ln.ie

noviisimo, in quo exsullabilit.

Ac

si

diterei

lu

D Multi
ct iion

prophelat voluerunt videre qit& videtit,
;

lempore quo
iiicum

uovissima

deslruelur inimica mors,
:

cxsuliabitis sicui
si

triumphatores. Sequilur

ilo-

dierunt
salule

oportet rontriilari in variit tribulationibui
fidci

audirequm auditis, et non auUude ei nunc dicitur De qua exquisierunl, atque tcrulali sum propltetat,
viderunt
ei

(Luc. i).

:

ul prebutio

vestrai

muilo

pretiotior

sit

c.uro

qui

rie

(itiura

in vobii yralia
lel

prophelavcrunl

;

scruqtt

quod per ignem probalur. Lbi Xlerna
buiiur, breve cl leve videiur, qnod

nierces tri-

tanics

qvod

quuU lempus

tignificaret : (95)

a

in tribulalioni-

in cis Spiritus

Clmntt pramunlians eai quae

in Cliri,

bus

sxetiii

xternum videbatur eigravc. Palientia
qui.i sicul in melallis

s'a tunl passiones, el posteriores gloriat.

Quasi diid in

saoctorum auro couiparatnr,
nibil

ccret aperiius

:

De bac xlerna

salute,

est de

auro preiiosiua

esl, ita

hxc

aptid

Deuin omni
in

adventu
scilicei a
rniii

(ibiisli scrulali

sunl jiropliel:e

oicullo,

est laude dignissima. Sicut

euim aurum

fornace

Dumiiio vel

ab angclis.

Uinie unus co-

exainiiiaiur, prolatuin foras cujus

sit fulgoris

ap-

pro

magno

scienlix salutaris

nmore virdesidoix).

parebit;

ila

Gdelium eonstaniia
judicio qnanix
:

inter

pressuras
sed,
finilo

rioruiii ali

angclo nppeliari nicruit (Dan.
inquit, in

Qui

prxsemis
certamine,
lur.

viiiE coiiioinplibilis

videtur,
sit

de fulura,

vobis gratia prophelaverunl
ct

in

glorix oslende-

paiam

videlicei

bominibus loqucndo,

exponendoi

Unde
:

dicitur

Preliosa in

conspcclu

Domini C qux
iiibnlarcl

in occulto inteina; coDleuiplationis ipsi

cogno-

mors sanciorum
lius

ejus [Psal. exv). Dicaiur ergo aper-

verant. Scrutanics quod vel quale tcmpits significa^
;

Nuncsi

oportet eontrisiari in variis

qiioaiino, suli quo principo, qnale bcllicoMioi,

lionibus, id esi quia

non nisi pcr iristiliam poiest
in

vel paciGcuin, vel vcl

quoordine per

parttiiu Virginis,

aliquis in

gaudinm pervcuirp, non oporlel
sivc eilerioribns, sive

va-

quo

alio inodo. Sptrilus

Chrisli in eis

prauun-

riis Iribulaiionibiis

inlerio-

tianseas qtta in Cltrislo
res gtorius.

sunl pv.ssiones,
:

el pastcrio-

libus coiiliislnri.

Non

cOllVCOiuul vobis ad maluiii,
ftdelt-a

Ac

si

diccrel

Qiiauivis

in

i

is

cssct
pras-

sed ut probatio

(idei

veeirx, et vos probali

Spiritus Cbristi non laiitiim

advenlum
iu

ejus

in caiiiino iHbuialionis,

excoela ouini

rubigine ve-

nuulians, sed etiaoi passiooes lardas, et
dcratas,

diu dcsi-

luslatia.apparereinfuluro possitis. Plusplaceal Deo

qux

in iiiso capite sunl, ei

ejus mcin-

Bumnio
riiin

artilici veslra fides,

quaiu alicui aniliei au>

biis; quodeliain pcr crucein (iniendiis el sepelienu.k- esset.

maleriale.
111

Arcliangclos ct prupinquus augcio^ \ocal

hlteniatur

laudem,

ct

gloriam,

el

Iwnown,

in

Spiritus Chrisli, per quos

operalur Douiiuus, qui
poiierioret,

retelatione Jctu

Cliritli;

quem, cum nou
videutei

videiis,

CbristO Buul subjecli.
..

(•-'/

diliguis; in

qucm nunc quoque non

ciedi-

liii».

Dux
.1

stuii

glorificaliuncs

inquil, 9/0 Domini sccundum
scilicet

tit; credenies aulein
et

esuultatis latitia

InenarrabiU,

susccpli
1

liomiuis

formam

:

una

qua snr-

glorifieuta

:

repertantei fidei vestra; finem, taluProbalio,
id

exii

niorluis, et alia

qua asceudit

gloriosissiuie
Itestat

um
fidci

animarum vestrarum,
inveniatur inlaude,

inquil, veslrie

in

coeium ante oculos discipulorum.
ipsa iu conspectn Loiuinuin,
111

tertia

csi
iu

ui

laudabiles ei

el

cum

venerit iu ina-

gloriosi silis

per coiisUnti.ini

rcvelaiioue Jesu

jest.iic sua,

reddal

uuicuique juxta opcra sua
posieriuies glori*, quas pcr
Pctriis
:

Chriili, luic esi iu die judicii

qttando
si

revelabilur

[M

iitli.

xvi).

II

x

stitii

quam
cvrcl
t

magiitc potcniix

sii

Deus. Ac

pntenler
i.n

<li-

SpiriluDt C.lnisii,
rcvclari.
ctt,

licnius

assont propbetil

Probatio

fidel vestrat

inveniatur
:

laudem,

Unde

eiiatn

sequiiur

Quibut revelatunt uon
sibimeiiptii,
vobii

coni judcx cain laudans

ilicel

Lsurivi et dedislil
et in

propbciis scilicel, quoniam

miln manducare, elc. iilalth.
glori.im, ruiii gloi ificans

nv). Inveniutur
dicel
:

vobit

autcm minisirabani ca.qmv miutiaia tunt
ecangeliitivcruiit
vobit,

cam
:

Ycnitc, benedi-

per eos, qui
{'Xi)

S/iiniu tanc.o
in tis

(94)

tiloss.i

clariui

a

quo
dc fidc

aclioms
tuii, elc.

l.abais.

Laborule

jutiitiam bon v lidcm ven yt\

Veius

Italn

:

tignificaret, qui

cuit,

Sp

1

.'(««

Cluiiii.

221
mitso de coslo, in

F.XPOSJTIO IN EPISTOLAM

I

B.

PFTRI.
in
,

22-J

qvcm

detiileranl ntigeti prospicerr.
illos

A Qu«i
ul

/i.':i

obedicniiiv es!otc

bouo pcrsevei.inles,
tt
lilii

Hxc
luiis

ideo dicii,

111

moiieai

curam gererc

sa-

srcure possilis exspeclare
:

obcdirnics
prioribus

oblalx,

quain

sic ani.iverniil priores
:

saucli.

esse palri corripieuli

Non

configurati
id esl

Ac

si

aperlius direretur
illis

Prophelis quibus revela-

ianoranlim veslrat desiderirs,
redcuiilcs ad

non
;

siiis

cancs
lioc

iimi rst,

videlicei

scrulanlibus in cxlera oc-

vomituiu (//
prius
eralis

I'elr.

n)

ijiiia

pcr

rulia,
ipsis,

liui
i<l

csl eiiam

iiiiiniaiuui,

quouiam imn

sihi

quodammodo
Clnisti,
liiui, el

excusaliiles,

sed j.im
videlicet

est

non

in diclius in fuie

ipsorum ea salus, sed
sxculorun) nascimiui,
ca,

noslis veriiatein
ijui

secundum eum, excmplo
i<j

in vcslris polius qui
esse: veninra.

vocavit vos, Sanctiiin,

est sanlifica-

Ycbis
i.l

autem minisitabant
esl
ipsi

qna:

sanclifiranlcm vos, ui in onini conversalioue
Ihulc dicilur
vester
:

vobis nuntinla sunl,
salulis,
scil

ininistri

vcstri

non eraul douiiiti omuia redciiipliiinis
sunt
inipleta

silis s.uicli.

Eslole

et

vos perfecli,

sicul et
v).
fiiii

Paler

ctrlestis perfeclus tst

[Hatlh.
,

mysleria

prxminlianlcs,

qux modo
latent.
,

A<)

boc vocavit vos, ut
iu

el

ipsi

sancii
silis,

i<l

esl

cl DUUliata,

qux multos

Nuiitiala

dico pcr

<jus

omni louvcrsalione
conlra

et

firuii

cos, qui evuugelizaverunl vobis

Spiriiu sanclo mitto

conira

vitij, el
:

Iribulaliunes,

quoniam

jcri-

ie

caelo,

idcsl

pcr lain valenlcs nuulios, scilitet

ji/um est

Sancti esioie, qttottiam ego snuctus

sum

sanclos aposlolos, qui non mcndose, uou famaslice,
sed, Spirittisancto ilicuiile,
in
iiiiiiiiav>

B

(Lcvil. xi).

Ac

si dicerei

:

Egosum
qui

Pater vester,
:

ruiiiCfiristum,
in

qui

iales
si

volo, qualis suni. Sequitur
imtocalis

qoeni desiderant angeli prospicere. Spiritus

El

Plllrem

eum

,

silie

arceylietu

propliclis et in aposlolis ita apparei,
ct apostoli

quod proplietx
iili

personaram judicat secundum uniuscujusque opus, ia
timure, incoialus vesiri lempore, conversutnini.

eamdem
isli

salittem niiuliaiii;

scilicet

Ac

si

veuluram,
cujus pars
quilur.

implclam. Uua est

igitur

Ecclesia,
se-

apcrtuisiJiceretur
in

:

Si

Palrem

ineocalis
es iu

cum, diceudo
(Muiih.
id esl
vi);
iiuii

prx<-osit aiiveuioju

Cbrisii, [iars

oralione

:

Pater nosler qui

cociis

qui sine acceplione

personarsm judical,
liiiis

In qucm

desideratu,
.

inquit,

angcli

prospicere,
esl

utcarnalis pater qui
parcere,

peccaulibus indulgeulius
seil

Quasi dicerel

T.inia est ejus,

qui passus

pro

quam

servis consuevit;
et liostes

Deus 1'aterel

ncbis, borainis gloria postcrior, nl
in ccclo virluies,

etiam angclicx

servos obedienics, imo
iu Rlios

nianumsibi daniesi

cum

sinl

xterna salu e peiTectx,

adoplal; elqui liliorum noniinc videbaului

noii

solum

iiunioiialis deilalis

magniGceuliam, sed
ejus claritalem sem-

honorabiles, pro inobedientia bxreditalis reddit cxtorcs.

etiain

assumplx buuianilalis
facieui ceruere

ln limure conversiimini in omni tempore iuvestti, quia

per aspicere g.iiid.am.
rant, cujus

Sed cur ccrncre desideuunquaiu ressani,
ila nisi

P

colalus

secundum uniuscujusque oput
:

judicat. Quasi diccrct
el

Cavete ne per negligeutiam
sitis

quia cnnteinplalio
beatilicai, ut etiain

diviux prxaeuiix

angelos

desidiam tanto Palre
exsilii

indigni, ct

dum lenv
I
t

scmpcr cjus dulccdiueiu qnasi
angcli prospicere
ut

pore

veslri

securi

eslis,

quod

absil! ad pa-

novam

insaliabiiiicr csuriaiil? vel in queiu Spirilwiu

tii.iin

bealiiudinis pervenire

uon

possitis.

ergo

sancium

desidcraul

<jui

tantx
visio,

saucii csse possitis,
i<l

niajeslalis est et
siciii ct
lis,

glorne,

semper

ejus

est i|uaudiu in

omni teniporc incolalus litijus mundi exsiiio estis, iu

veslri,

liuicre

ipsius Palris ct Filij

desiderctur ab angea<l

quem bumanx
ineiitibiis

gratia divinx
salutis,

pielatis
,

terras,

causa

enim homo, qui nemperest pavidus (Prov. xxvm). Ac si apenius diceret Deura
Dei coiiversaraini. Beatus
:

misii

ci

illustrandis

HJelium

recle
iioii

ouinino non

iuvocaiis,

si

liniidi

et sollicili

infud
:

t,

ejus scniper visa gloria salieulur.

estis. Scientes qtiod no<i corrttplibilibus
esiis

auro

icl

Scquilur

Propler

quod succinclt
in

liinibos

menlis

aruenla redcmpti

de vana teslra

couvertalioiie

vestrcc, sobrii, perfecti tperale

eam, qux o/fcrtur
;

pmeritiv traduionis; sed prclioso snngnine, quasiAgni
imni.tcululi
ei

tobis,
filii
I

graliam

,

in

revclulionem Jetu Chrisli
configitrali
:

nuasi

incontaminali Jesu Christi

,

;

racognili

obedienticr,

non

prioribus

ignoran-

qiiidem aute

eonstilutionem tntindi, manifeslali aueslis

<r

rcsirx tUsiileriis
:

sed

secundnm eum.quivocavil
tuncli iu

D

tem uovissimis leinpoiibus propler vos,qui /uieies
in

Ml, Sauctum
tione titis.

ul el ipsi

omni conversa-

Dec, qui suscilavil eum a moriuis,
el

el

iledil ei

g!o-

Proj ler quod,
,

inquil, succincti lumbos

riam, ut fidcs vetlra
rel
.

spes etsel in Deo. Quasi dice-

menns

vesira:

id

est

quia

lauta pralia vobis est
illum,

Quant" majus

esl prciinm

quo redempti estis

promissa, u