You are on page 1of 50

Zacznik nr 2 do Uchway Nr XLVIII/297/10 Rady Gminy Bieliny z dnia 17 wrzenia 2010 r.

G MI NA BI ELI N Y

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

Bieliny, wrzesie 2010 r.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

PRZEDSIBIORSTWO USUG GEOLOGICZNYCH KIELKART 25-113 Kielce ul. Starowapiennikowa 6

Zesp autorski: dr Bronisaw Kwapisz mgr Renata Okrajewska

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

SPIS TRECI
Gmina Bieliny...............................................................................................................................................................1 1. WSTP ......................................................................................................................................................................4 2. CHARAKTERYSTYKA OBSZARU GMINY BIELINY W NAWIZANIU DO GOSPODARKI ODPADAMI ...5

2.1. Pooenie geograficzne .......................................................................................................................5 2.2. Sytuacja demograficzna ......................................................................................................................5 2.3. Sytuacja gospodarcza .........................................................................................................................6 2.4. Stan rodowiska przyrodniczego i jego zagroenia ...........................................................................6 2.5. Opis warunkw hydrologicznych pod ktem lokalizacji instalacji zwizanych z gospodarowaniem odpadami ..............................................................................................................................................8 2.6. Opis warunkw hydrogeologicznych pod ktem lokalizacji instalacji do gospodarowania odpadami ..............................................................................................................................................................8
3. ANALIZA AKTUALNEGO STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI..........................................9

3.1. Odpady komunalne ...........................................................................................................................10 3.2. Odpady opakowaniowe ....................................................................................................................13

razem..............................................................................................................13
3.3. Odpady z komunalne oczyszczalni ciekw ....................................................................................14 3.4. Odpady ulegajce biodegradacji .......................................................................................................14 3.5. Odpady wielkogabarytowe................................................................................................................14 3.6. Odpady remontowo-budowlanego....................................................................................................15 3.7. Odpady niebezpieczne wytworzone w sektorze komunalnym..........................................................15 3.8. Odpady zawierajce azbest ...............................................................................................................16 3.9. Identyfikacja problemw w zakresie gospodarki odpadami na terenie gminy.................................17
4. PROGNOZOWANE ZMIANY W ZAKRESIE GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI.........................18

4.1. Odpady komunalne ...........................................................................................................................18 4.2. Odpady opakowaniowe ....................................................................................................................20

Razem.............................................................................................................20
4.3. Odpady ulegajce biodegradacji .......................................................................................................20
5. ZAOONE CELE GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI....................................................................21

5.1. Cele krtkookresowe 2009 - 2012 ....................................................................................................21 5.2. Cele dugookresowe 2013 2016.....................................................................................................21
6. SYSTEM GOSPODARKI ODPADAMI W GMINIE BIELINY...............................................................................22 7. DZIAANIA ZMIERZAJCE DO POPRAWY SYTUACJI W ZAKRESIE GOSPODAROWANIA ODPADAMI KOMUNALNYMI.....................................................................................................................................................25

7.1. Ocena realizacji obecnie obowizujcego Planu ..............................................................................25 7.2. Odpady wytwarzane w sektorze komunalnym .................................................................................26 7.3. Plan redukcji odpadw ulegajcych biodegradacji ..........................................................................27 7.4. Plan unieszkodliwiania odpadw zawierajcych azbest...................................................................28 7.5. Edukacja ekologiczna .......................................................................................................................31
8. WSKAZANIE INSTRUMENTW FINANSOWYCH SUCYCH REALIZACJI ZAMIERZONYCH CELW ....................................................................................................................................................................................32 9. ZADANIA STRATEGICZNE, W TYM HARMONOGRAM REALIZACJI PLANOWANYCH PRZEDSIWZI ....................................................................................................................................................................................39 10. WNIOSKI Z ANALIZY ODDZIAYWANIA PLANU NA RODOWISKO........................................................40 11. SPOSB MONITORINGU I OCENY WDRAANIA PLANU.............................................................................42 12. STRESZCZENIE PLANU GOSPODARKI ODPADAMI DLA GMINY BIELINY...............................................45 13. WYKORZYSTANE MATERIAY I RDA INFORMACJI ............................................................................47 14. SOWNICZEK .......................................................................................................................................................48

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

1.

WSTP Przepisy ustawy o odpadach z dnia 27 kwietnia 2001 r. (Dz. U. nr 39, poz. 251 tekst

jednolity z 2007 r. z pniejszymi zmianami) art.14 wprowadza obowizek sporzdzenia planw na szczeblu krajowym, wojewdzkim, powiatowym i gminnym. Plany te powinny by aktualizowane nie rzadziej ni co 4 lata. Pierwszy plan gospodarki odpadami dla gminy Bieliny zosta uchwalony przez Rad Gminy Bieliny w dniu 30.09.2004 r. uchwa nr XVIII/132/04. Aktualizacja planu gospodarki odpadami dla Gminy Bieliny zostaa opracowana w trybie i na zasadach okrelonych w przepisach o ochronie rodowiska oraz przepisach o odpadach i obejmuje wszystkie rodzaje odpadw komunalnych powstajcych na terenie gminy. Podstawowym zadaniem, do zrealizowania w najbliszych czterech latach, podobnie jak poprzednio jest uporzdkowanie gospodarki odpadami komunalnymi na omawianym obszarze. Obejmuje ono m.in. rozwijanie selektywnego zbierania odpadw, a take szeroko pojt edukacj ekologiczn mieszkacw. W planie gospodarki odpadami przedstawiono: aktualny stan gospodarki odpadami komunalnymi w gminie; najwaniejsze problemy zwizane z gospodark odpadami i ich systematyczne rozwizywanie; propozycje dziaa zwizanych z gospodark odpadami, ktre powinny by podejmowane natychmiast oraz w bliszej i dalszej przyszoci.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

2.

CHARAKTERYSTYKA OBSZARU GMINY BIELINY

W NAWIZANIU DO GOSPODARKI ODPADAMI 2.1. Pooenie geograficzne Gmina Bieliny ley w centralnej czci wojewdztwa witokrzyskiego, w powiecie kieleckim ziemskim, 21 km na wschd od miasta Kielce. Zajmuje powierzchni 88,28 km2, a liczba ludnoci wynosi 10 079 (dane UG w Bielinach na koniec 2008 r.). W skad gminy wchodzi 15 miejscowoci soeckich. Pod wzgldem fizyczno-geograficznym gmina Bieliny naley do mezoregionu Gry witokrzyskie (342.34-35), ktry ley w obrbie jednostki wyszego rzdu makroregionu Wyyna Kielecka (342.3) (wg Kondrackiego, 2002 r.). Biorc pod uwag podzia Gr witokrzyskich na mikroregiony geograficzne, obszar gminy naley do Pasma witokrzyskiego (342.345) oraz Padou Kielckoagowskiego (342.347). Gmina Bieliny jest jednostk administracyjn o charakterze rolniczym. Uytki rolne stanowi 64 % cakowitej powierzchni, lasy i grunty lene 30,4 % powierzchni. Na pozostae grunty przypada 5,6 %. 2.2. Sytuacja demograficzna Gmin Bieliny zamieszkuje 10 079 osb (dane UG w Bielinach na koniec 2008 r.). Gsto zaludnienia rednia dla gminy wynosi 114 osb/km2. Pod wzgldem zaludnienia najwiksz miejscowoci s Bieliny, najmniej osb zamieszkuje Hut Koszary. Rozmieszczenie ludnoci na terenie gminy przedstawia tabela 1.
Tabela 1. Gmina Bieliny w ukadzie administracyjnym (stan na 2008 r.) Soectwa Ludno Belno 460 Bieliny Poduchowne 2 580 Bieliny Kapitulne Czaplw 559 Grki Napkowskie 220 Huta Koszary 214 Huta Nowa 1 065 Huta Podysica 626 Huta Stara 390 Huta Szklana 221 Kakonin 383 Lechw 1 246 Makoszyn 786 Napkw 269 Porbki 700
rdo: Dane UG Bieliny

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

Szacuje si, e liczba ludnoci w wojewdztwie witokrzyskim na przestrzeni lat bdzie ulegaa systematycznemu zmniejszaniu. Na podstawie prognozy rozwoju demograficznego jedynie na terenie powiatu kieleckiego przewiduje si stay niewielki wzrost liczby mieszkacw, w tym w gminie Bieliny, uwarunkowany bliskoci miasta Kielce. 2.3. Sytuacja gospodarcza Gmina Bieliny jest sabo rozwinita gospodarczo. Podstawowym rynkiem pracy jest rolnictwo. Przewaaj zakady mae, zatrudniajce do kilku kilkunastu pracownikw. Wg danych GUS w gminie Bieliny na koniec 2008 r. w systemie regon zarejestrowanych byo 527 podmiotw gospodarczych, w tym 473 dotyczyy osb fizycznych prowadzcych dziaalno. Najwicej jednostek gospodarczych zajmuje si dziaalnoci handlowo-usugow. Rolnictwo stanowi znaczcy sektor w gospodarce gminy. Uytki rolne stanowi 64% powierzchni gminy, przy przewaajcym areale gleb o niskiej klasie (V, VI). W gminie jest 1597 gospodarstw, ktrych rednia powierzchnia wynosi 3,2 ha, w ktrych dziaalno rolnicza stanowi podstawowe rdo utrzymania. Dominujc upraw rolinn jest truskawka przemysowa (ok. 1000 ha) uprawiana od blisko 50 lat na plantacjach o powierzchni od 0,2 do 2,0 ha. Uprawia si rwnie zboa, ziemniaki, oraz szczypior. Atutem gminy s due moliwoci intensyfikacji produkcji ekologicznej, rozwijanej rwnolegle z agroturystyk i ekoturystyk. Dotyczy to w szczeglnoci obszarw, objtych prawn ochron przyrody. Obszary chronione stwarzaj korzystne warunki do rozwoju turystyki i rekreacji. Na terenie gminy znajduj si szlaki turystyczne, trasy rowerowe, trasy narciarstwa biegowego i cieki dydaktyczne. W miejscowoci Huta Szklana znajduje si Orodek Turystyczno-Wypoczynkowy Jodowy Dwr. W gminie zarejestrowane s 22 gospodarstwa agroturystyczne. 2.4. Stan rodowiska przyrodniczego i jego zagroenia Wielkoprzestrzennym system ochrony przyrody objty jest cay obszar gminy Bieliny i tworz go: witokrzyski Park Narodowy wraz z otulin, Cisowsko-Orowiski Park Krajobrazowy, witokrzyski Obszar Chronionego Krajobrazu, Cisowsko-Orowiski Obszar Chronionego Krajobrazu, Na terenie gminy znajduje si rwnie rezerwat przyrody Zamczysko oraz 2 pomniki przyrody ywej i nieoywionej. 6

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

Szczegowy wykaz w/w form ochrony przyrody wraz z ich lokalizacj zamieszczono w opracowaniu Program ochrony rodowiska dla Gminy Bieliny. Krajowa sie ekologiczna ECONET-Polska jest wielkoprzestrzennym systemem obszarw wzowych najlepiej zachowanych pod wzgldem przyrodniczym i reprezentatywnych dla rnych regionw przyrodniczych kraju, wzajemnie ze sob powizanych korytarzami ekologicznymi, ktre zapewniaj cigo wizi przyrodniczych w obrbie tego systemu. Najcenniejsze przyrodniczo obszary pnocna i poudniowa cz gminy stanowi, zgodnie z koncepcj krajowej sieci ekologicznej (ECONET-PL), fragmenty wzw ekologicznych o randze midzynarodowej (31M-Obszar witokrzyski) i krajowej (20K-Obszar Cisowsko-Orowiski). Wysokie walory przyrodnicze posiada rwnie dolina rzeki Belnianki o charakterze rzeki grskiej. Rzeka ta peni wane funkcje ekologiczne jest lokalnym korytarzem ekologicznym i stanowi cznik pomidzy wyej wymienionymi wzami. Program NATURA 2000. Europejska Sie Ekologiczna Natura 2000 ma na celu utrzymanie biornorodnoci pastw czonkowskich UE poprzez ochron najcenniejszych siedlisk oraz gatunkw fauny i flory na ich terytorium. Podstawy prawne do jej tworzenia stanowi: Dyrektywa Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory tzw. Siedliskowa, stanowica podstaw do wydzielenia Specjalnego Obszaru Ochrony - SOO, Dyrektywa Rady 79/409/EWG z dnia 2 kwietnia 1979 r. w sprawie ochrony dzikich ptakw, tzw. Ptasia na podstawie ktrej tworzy si Obszar Specjalnej Ochrony - OSO. Na terenie gminy Bieliny znajduje si ysogry SOO (specjalne obszary ochrony siedlisk) kod obszaru PLH260002. Obszar obejmuje najwysz cz Gr. W dniu 28.10.2009 r. Rada Ministrw przyja list proponowanych obszarw, ktre s potencjalnymi obszarami Sieci NATURA 2000. Na terenie gminy Bieliny znajduj si nastpujce obszary: ysogry (na terenie gminy Bieliny pokrywa si w caoci z istniejcym Lasy Cisowsko-Orowiskie, Ostoja Jeleniowska bdcego przedueniem na wschd pasma obszarem SOO ysogry),

ysogrskiego.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

Zgodnie z obowizujcymi zapisami prawnymi, na terenach objtych ochron (w odniesieniu do parkw narodowych i krajobrazowych, obszarw chronionego krajobrazu oraz obszarw Natura 2000), moliwoci lokalizowania nowych instalacji do unieszkodliwiania lub odzyskiwania odpadw s mocno ograniczone. Na terenie gminy brak jest skadowisk odpadw komunalnych i gospodarczych. W miejscowoci Czaplw znajduje si zrekultywowane w 2001 r. nielegalne skadowisko odpadw komunalnych. Problem jednak stanowi dzikie skadowiska, ktre w miar posiadanych rodkw finansowych s likwidowane na bieco. 2.5. Opis warunkw hydrologicznych pod ktem lokalizacji instalacji zwizanych z gospodarowaniem odpadami Gwn rzek gminy jest Belnianka z dopywami prawobrzenymi: rz. Kakoniank i Daljank oraz lewobrzenymi: rz. Hutk i Nidziank. Rzeka Belnianka po poczeniu z rzek Lubrzank tworz Czarn Nid. Poudniowo-wschodni fragment obszaru gminy odwadnia rzeka agownica, uchodzca do Czarnej Staszowskiej. Wystpuj rwnie rowy melioracyjne zaoone w rnych okresach okresowo prowadzce wod. Na omawianym obszarze brak jest wikszych zbiornikw i staww wodnych pochodzenia naturalnego i sztucznego. Na terenie gminy Bieliny nie ma zlokalizowanych czynnych skadowisk odpadw, nie planuje si rwnie lokalizacji takich obiektw. W miejscowoci Czaplw znajduje si zrekultywowane w 2001 r. nielegalne skadowisko odpadw komunalnych. Na obiekcie tym nie prowadzi si monitoringu lokalnego rodowiska naturalnego. 2.6. Opis warunkw hydrogeologicznych pod ktem lokalizacji instalacji do gospodarowania odpadami Teren gminy Bieliny nie jest obszarem zasobnym w wod podziemn, jednak s one gwnym rdem zaopatrzenia ludnoci w wod do picia i na potrzeby gospodarcze. Na obszarze gminy wystpuj utwory bezwodne kwarcyty i upki kambryjskie w pnocnej i poudniowej czci gminy. Wody podziemne wystpuj natomiast w utworach dewonu rodkowego i grnego oraz czwartorzdowych. Przewanie poziomy te nie s izolowane od powierzchni terenu warstw utworw nieprzepuszczalnych. Istnieje zatem due ryzyko naraenia tych wd na wpywy zanieczyszczenia antropogenicznego. Zasoby wd podziemnych w gminie zwizane s bezporednio z infiltracj wd opadowych oraz z dolinami rzecznymi. Istnieje zatem due ryzyko naraenia tych wd na wpywy zanieczyszczenia antropogenicznego.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

Istotnym ogniskiem zanieczyszcze, ktre moe prowadzi do degradacji wd podziemnych, s skadowiska odpadw oraz dzikie niezabezpieczone wysypiska odpadw, zlokalizowane na powierzchni terenu. Na terenie gminy Bieliny nie ma zlokalizowanych czynnych skadowisk odpadw, nie planuje si rwnie lokalizacji takich obiektw. W miejscowoci Czaplw znajduje si zrekultywowane w 2001 r. nielegalne skadowisko odpadw komunalnych. Na obiekcie tym nie prowadzi si monitoringu lokalnego rodowiska naturalnego.

3. ANALIZA AKTUALNEGO STANU GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI Zadania realizowane w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi

szczegowo reguluj zapisy zawarte w ustawie o utrzymaniu czystoci i porzdku w gminach (Dz. U. nr 236, poz. 2008 tekst jednolity z 2005 r. z pniejszymi zmianami) oraz w ustawie o odpadach (Dz. U. nr 39, poz. 251 tekst jednolity z 2007 r. z pniejszymi zmianami). Kompetencje w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi zostay przypisane gminom. Gmina Bieliny opracowaa i uchwalia Gminny plany gospodarki odpadami oraz posiada uchwalony Regulamin utrzymania czystoci i porzdku na terenie gminy, w ktrej ustalono zasady utrzymania czystoci i porzdku na swoim terenie. Nowy regulamin bdzie uchwalany po przyjciu zaktualizowanego gminnego planu gospodarki odpadami. Szczegowej analizie poddano nastpujce strumienie odpadw: odpady komunalne, odpady opakowaniowe, odpady z komunalnej oczyszczalni ciekw, odpady ulegajce biodegradacji, odpady niebezpieczne wytworzone w sektorze komunalnym.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

3.1. Odpady komunalne W gospodarstwach domowych i obiektach infrastruktury powstaj typowe rodzaje odpadw komunalnych (odpady domowe i podobne do domowych) takie jak: odpady organiczne (pochodzenia rolinnego, zwierzcego i inne), papier i tektura, tworzywa sztuczne, materiay tekstylne, szko, metale, odpady mineralne. Ponadto, w skad strumienia odpadw komunalnych wchodz rwnie odpady wielkogabarytowe, odpady z budowy, remontw i demontau obiektw budowlanych, odpady z pielgnacji terenw zielonych, odpady z czyszczenia ulic i placw oraz odpady niebezpieczne takie jak baterie i akumulatory, wietlwki, chemikalia, sprzt RTV i AGD itp. Iloci wytworzonych w 2008 r. odpadw w gminie Bieliny, wedug wskanikw zawartych w WPGO dla woj. witokrzyskiego wyniosa 1 520 Mg. Przyjte wskaniki to 150 kg/mieszkaca/rok wytwarzanych odpadw, w tym 108 kg/mieszkaca/rok odpadw komunalnych wytworzonych w gospodarstwach domowych. Na terenie gminy Bieliny na skadowiska zlokalizowane poza terenem gminy trafiaj odpady komunalne wymieszane. Od kilku lat prowadzona jest rwnie selektywna zbirka odpadw, co w pewnym stopniu zmniejsza ilo odpadw deponowanych. Odpady zbierane selektywnie sortowane s na trzy gwne grupy: makulatur, szko i tworzywa sztuczne. Bilans odpadw komunalnych w gminie Podstaw opracowania bilansu odpadw komunalnych wytwarzanych na terenie gminy Bieliny stanowi dane wskanikowe oraz dane przekazane przez Urzd Gminy w Bielinach. Do obliczenia iloci wytwarzanych odpadw komunalnych przez mieszkaca gminy w skali roku przyjto dane demograficzne przekazane przez Urzd Gminy wraz z uwzgldnieniem bazy noclegowej. Bilans odpadw komunalnych dla gminy przedstawiono w tabeli 2.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016 Tabela 2. Bilans odpadw komunalnych wytworzonych i przekazanych na skadowisko odpadw komunalnych oraz zebranych w selektywnej zbirce Gmina Liczba mieszkacw
Ilo odpadw wytworzonych w roku (Mg) Ilo odpadw przekazanych na skadowiska (Mg) 2006 2007 2008 Ilo odpadw zebranych selektywnie (Mg) 2007 2008

Bieliny

10 079

1 520

322,34

432,30

489,57

12,92

19,43

rdo: Liczba ludnoci podana na podstawie danych UG za rok 2008

Tabela 3. Masa wytworzonych odpadw komunalnych w 2008 r., w gminie Bieliny [Mg]

L.p.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Razem

Rodzaj odpadw
Odpady kuchenne ulegajce biodegradacji Odpady zielone Papier i karton nieopakowaniowe Opakowania z papieru i tektury Opakowania wielomateriaowe Tworzywa sztuczne (nieopakowaniowe) Opakowania z tworzyw sztucznych Tekstylia Szko (nieopakowaniowe) Opakowania ze szka Metale Opakowania z metalu Opakowania z drewna Odpady mineralne i frakcja popioowa Odpady wielkogabarytowe Odpady budowlane Odpady niebezpieczne

Gmina Bieliny
228,0 60,8 91,2 106,4 30,4 45,6 136,8 15,2 7,6 98,8 45,6 15,2 3,0 437,8 106,4 76,0 15,2 1 520,0

rdo: Na podstawie wskanikw (dostosowanych do wiejskiego charakteru gminy) zamieszczonych w WPGO dla wojewdztwa witokrzyskiego

Zorganizowan zbirk odpadw komunalnych w gminie objtych jest 100% mieszkacw kady mieszkaniec gminy ma dostp do zorganizowanego odbioru odpadw komunalnych. Odpady komunalne deponowane s na skadowisku zlokalizowanym poza terenem gminy: w Promniku, gm. Strawczyn. Stan aktualny w zakresie wiadczenia usug komunalnych w gminie Bieliny Zbirka odpadw mieszanych jest podstawowym systemem zbierania odpadw komunalnych na terenie gminy. Do gromadzenia odpadw stosowane s worki o pojemnoci 110 l na odpady komunalne zmieszane po jednym worku na rodzin. Na terenie gminy znajduj si rwnie kontenery typu KP-7 w ssiedztwie istniejcych cmentarzy, szk i obiektw uytecznoci publicznej, z ktrych odpady odbierane s na zgoszenie po wypenieniu. W gminie prowadzona jest rwnie selektywna zbirka odpadw opakowaniowych. Zbieraniem i transportem odpadw komunalnych z terenu gminy obecnie zajmuje si firma EKO-KAL P.H.U., Lechw 62a, 26-004 Bieliny. Firma wybierana jest w drodze przetargu ogaszanego przez Zakad Gospodarki Komunalnej w Bielinach. Odpady kierowane s na skadowisko odpadw w Promniku. ZGK ma podpisane indywidualne 1

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

umowy z mieszkacami i podmiotami gospodarczymi na wywz odpadw jeden raz na miesic. Ilo umw wynosi obecnie 1 205 (stan na 1.10.2009 r.). Na terenie gminy zbirk odpadw zajmuje si rwnie firma Veolia z Kielc (jeden kontener przy bloku wielorodzinnym). Rodzaje i iloci odpadw poddawanych procesowi odzysku i unieszkodliwiania Firmy prowadzce zbirk odpadw komunalnych na terenie gminy, zgodnie z art. 10, ust. 2 ustawy o odpadach, obowizane s do selektywnego odbierania odpadw. Procesom odzysku poddawane s odpady pochodzce z selektywnej zbirki oraz frakcje wydzielone z odpadw komunalnych mieszanych. W gminie prowadzona jest selektywna zbirka odpadw opakowaniowych. W tym celu na terenie gminy ustawiono po 20 szt. pojemnikw typy IGLOO na szko i tworzywa sztuczne, ktre odbiera firma Santa-EKO, ul. Portowa 24, 27-600 Sandomierz. Gospodarstwa domowe maj rwnie zapewniony odbir odpadw segregowanych typu: szko, plastik i makulatura. Odpady zbierane s w dostarczanych przez Zakad Gospodarki Komunalnej opisanych workach, ktre odbierane s co 3 miesice. Ilo zebranych surowcw wtrnych przedstawiono w tabeli 4.
Tabela 4. Ilo wyselekcjonowanych odpadw poddawanych procesom odzysku (recykling materiaowy) w gminie Bieliny
Lp. Gmina Rodzaj odpadw Ilo odpadw Ilo odpadw Ilo odpadw w 2006 r. (Mg) w 2007 r. (Mg) w 2008 r. (Mg)

1.

Bieliny

tworzywa sztuczne szko makulatura

Razem:

2,611 23,540 0,902 27,053

1,484 9,417 2,015 12,916

1,990 15,445 1,990 19,425

W padzierniku 2009 r. pierwszy raz zostaa zorganizowana akcja zbierania sprztu AGD i RTV przez firm MB Recykling Sp. z o.o., Przedsibiorstwo Gospodarki Odpadami, ul. Bartosza Gowackiego 4A/15, 25-368 Kielce. W budynku Urzdu Gminy w Bielinach znajduje si w miejscu oglnodostpnym pojemnik na baterie maogabarytowe, gdzie mieszkacy gminy mog oddawa tego typu odpady. Zbierane s rwnie przeterminowane leki od mieszkacw pojemniki rozstawione w aptekach na terenie gminy. Podstawowym sposobem unieszkodliwiania odpadw komunalnych w gminie jest ich przekazywanie na skadowisko w Promniku gmina Strawczyn. Wedug zebranych danych z terenu gminy Bieliny przekazano na skadowisko odpadw komunalnych nastpujce iloci odpadw:

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

2006 r. 322,34 Mg, 2007 r. 432,30 Mg; 2008 r. 489,57 Mg. 3.2. Odpady opakowaniowe Problematyka dotyczca odpadw opakowaniowych zostaa opracowana

w nawizaniu do polityki ekologicznej pastwa, krajowych regulacji prawnych w zakresie odpadw opakowaniowych oraz wytycznych zawartych w normatywach Unii Europejskiej, w szczeglnoci Dyrektywy 94/62/WE. Ma ona na celu racjonaln oraz zgodn z wymaganiami ochrony rodowiska gospodark odpadami opakowaniowymi. W tworzeniu systemu gospodarowania odpadami opakowaniowymi du rol odgrywa gmina. Zgodnie z ustaw o obowizkach przedsibiorcw w zakresie gospodarowania niektrymi odpadami oraz o opacie produktowej i opacie depozytowej, wjt, burmistrz, prezydent miasta, zarzd zwizku gmin jest obowizany do sporzdzenia rocznego sprawozdania, zawierajcego informacje o rodzaju i iloci odpadw opakowaniowych zebranych przez gmin lub podmiot dziaajcy w jej imieniu, oraz o przekazaniu ich do odzysku i recyklingu, a take o wydatkach poniesionych na tego typu dziaania. Firmy wprowadzajce opakowania na rynek objte s obowizkiem odzysku tych opakowa. Na terenie gminy Bieliny nie ma przedsibiorcw wprowadzajcych opakowania na rynek. W sektorze komunalnym szacunkow mas wytwarzanych odpadw opakowaniowych przez mieszkacw gminy Bieliny przedstawia tabela 5. Na terenie gminy odpady opakowaniowe zbierane s wrd mieszkacw poprzez selektywn zbirk odpadw u rda tabela 4. Wyselekcjonowane odpady odbiera firma EKO-KAL P.H.U., Lechw 62a, 26-004 Bieliny oraz Santa-EKO, ul. Portowa 24, 27-600 Sandomierz.
Tabela 5. Szacunkowa ilo odpadw opakowaniowych wytwarzanych w strumieniu odpadw komunalnych Rodzaj materiau opakowaniowego Opakowania z papieru i tektury Opakowania z tworzyw sztucznych Opakowania ze szka Opakowania z metalu Opakowania wielomateriaowe Masa odpadu opakowaniowego. [Mg] 106,4 136,8 98,8 15,2 30,4

razem
rdo: Na podstawie wskanikw z WPGO

387,6

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

3.3. Odpady z komunalne oczyszczalni ciekw Odpady wytwarzane w oczyszczalniach ciekw nale do grupy 19 i mona do nich zaliczy gwnie: osady z oczyszczania ciekw komunalnych, ustabilizowane, skratki, zawarto piaskownikw. Komunalne osady ciekowe mog by unieszkodliwianie na skadowiskach odpadw oraz wykorzystywane przede wszystkim na cele rolnicze, do rekultywacji terenw (w tym gruntw na cele rolne), do uprawy rolin przeznaczonych do produkcji kompostu oraz rolin nieprzeznaczonych do spoycia i do produkcji pasz. Do pozostaych metod zalicza si kompostowanie (metoda preferowana) oraz termiczne przeksztacanie. Na terenie gminy istnieje jedna oczyszczalni ciekw komunalnych w Bielinach. W roku 2008 zostao wytworzonych 24,32 Mg osadw ciekowych (suchej masy), ktre czciowo wykorzystane zostay na cele rekultywacyjne w iloci 8,32 Mg przez indywidualnych odbiorcw gminy, natomiast pozostaa ilo 16,0 Mg trafia na wysypisko w Promniku. Wywozem osadw ciekowych zajmuje si: EKO-KAL P.H.U., Lechw 62a, 26-004 Bieliny. Poza osadami ciekowymi w oczyszczalni powstaj odpady: skratki i piasek z piaskownikw, ktre w caoci skadowane s na skadowisku. 3.4. Odpady ulegajce biodegradacji W sektorze komunalnym s to przede wszystkim tzw. odpady kuchenne ulegajce biodegradacji (pochodzenia rolinnego i zwierzcego), odpady zielone, papier i tektura oraz czciowo tekstylia. Gmina posiada charakter rolniczy, mona zatem przyj, i na skadowisko trafiaj odpady w niewielkich ilociach. Odpady kuchenne i inne ulegajce biodegradacji pochodzce z domw jednorodzinnych oraz z gospodarstw rolnych w ok. 90% s kompostowane i wykorzystywane na miejscu w gospodarstwach i przydomowych ogrodach. W gminie Bieliny wedug szacunkowych wylicze powstaje okoo 504,6 Mg/rok odpadw ulegajcych biodegradacji. Zorganizowan zbirk na terenie gminy objte s odpady z papieru i tektury. 3.5. Odpady wielkogabarytowe Na terenie gminy nie prowadzi si zbirki odpadw wielkogabarytowych wrd mieszkacw. Nie prowadzi si rwnie demontau tych odpadw, poczonego z wysegregowaniem potencjalnych skadnikw uytecznych. 1

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

3.6. Odpady remontowo-budowlanego Na terenie gminy powstaj odpady budowlane z rozbirek obiektw i budynkw mieszkalnych jak np. gruz ceglany, materiay ceramiczne, beton, elementy gipsowe oraz odpady z budowy nowych budynkw. Do tej grupy nale rwnie inne rodzaje odpadw, jak np. drewno, stal, odpady opakowaniowe, odpady niebezpieczne (w tym odpady azbestu, elektryczne i elektroniczne oraz odpady z obrbki powierzchni). Szacowanie iloci powstajcych odpadw budowlanych jest trudne i opiera si na metodzie wskanikowej zwaszcza, e dua cz odpadw budowlanych jest wykorzystywana do budowy fundamentw, drg oraz niwelacji i rekultywacji terenu. Zatem niewielka cz trafia na skadowisko odpadw. Mona przyj, e na terenie gminy moe powsta ok. 76 Mg rocznie odpadw budowlanych, ktre w przewaajcej czci powstaj w gospodarstwach prywatnych. 3.7. Odpady niebezpieczne wytworzone w sektorze komunalnym Szacunkowa ilo wytworzonych odpadw niebezpiecznych w sektorze komunalnym na terenie gminy Bieliny w roku 2008 wynosi 15,2 Mg. Jak wynika z analizy zebranych materiaw, uzyskanych w UG Bieliny, na terenie gminy, wrd odpadw niebezpiecznych dominuj gwnie: zuyte baterie i akumulatory oowiowe, lampy fluorescencyjne, przepracowane oleje, przeterminowane leki i chemikalia, zuyte urzdzenia elektryczne i elektroniczne. Brak jest kompleksowego systemu zbierania i unieszkodliwiania tych odpadw. Nie zorganizowano GPZON (gminny punktu zbirki odpadw niebezpiecznych). Najczciej odpady te wyrzucane s przez mieszkacw do pojemnikw na odpady komunalne, skd s wywoone na skadowiska odpadw komunalnych. Zorganizowan zbirk objte s baterie maogabarytowe pojemnik w budynku Urzdu Gminy. Zbirka przeterminowanych lekarstw od mieszkacw prowadzona jest w aptekach na terenie gminy. Odpady te s czasowo magazynowane, a nastpnie odbierane przez wyspecjalizowane firmy i przekazywane do unieszkodliwienia. Zorganizowane zbieranie odpadw niebezpiecznych wystpuje w niektrych placwkach handlowych baterie, akumulatory, sprzty elektryczne (sprzt RTV i AGD) z czciami niebezpiecznymi, opakowania po rodkach ochrony rolin. Dla oszacowania iloci odpadw ze zuytych urzdze elektrycznych i elektronicznych (sprzt RTV i AGD) dla gminy Bieliny przyjto wskanik wg WPGO dla woj. witokrzyskiego w iloci 4 kg/mieszkaca rocznie. Zatem zakadajc powyszy wskanik, szacuje si, e w 2008 roku powstao okoo 40 Mg zuytego sprztu elektrycznego i elektronicznego. Gwnym sposobem postpowania ze zuytym sprztem elektrycznym 1

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

i elektronicznym pochodzcym z sektora komunalnego jest jego magazynowanie (GPZON), a take deponowanie drobnego sprztu na skadowiskach, cznie z odpadami komunalnymi. W padzierniku 2009 r. pierwszy raz zostaa zorganizowana akcja zbierania sprztu AGD i RTV przez firm MB Recykling Sp. z o.o., Przedsibiorstwo Gospodarki Odpadami, ul. Bartosza Gowackiego 4A/15, 25-368 Kielce. Na terenie gminy Bieliny nie ma wydzielonego miejsca na pade zwierzta oraz miejsca na tymczasowe ich magazynowanie. Nie przewiduje si rwnie utworzenie takiego miejsca. Zbirk, transportem i utylizacj zwierzt zajmuje si specjalistyczna firma Saria Maopolska Sp. z o.o. w Krakowie Oddzia Wielkanoc (Gocza), ktra ma umow z Agencj Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i zajmuje si odbiorem padych zwierzt z terenu caego wojewdztwa, w tym z gminy Bieliny. Odbir ten odbywa si na indywidualne zgoszenie rolnikw do Urzdu Gminy, ktra zgasza firmie pokrywajc koszty utylizacji poza terenem gminy. Natomiast zwierzta ubite na drogach zbierane s przez waciciela lub zarzdzajcego drogami. 3.8. Odpady zawierajce azbest Azbest, z uwagi na swoje zalety, by szeroko stosowany w budownictwie, midzy innymi do produkcji wyrobw budowlanych, rur w instalacjach wodocigowych i kanalizacyjnych, przewodw kominowych, zsypw oraz w mniejszej skali w przemyle chemicznym (koce ganicze, ubrania ochronne). Jednak a 85% z caoci wyrobw zawierajcych azbest to elementy budowlane. Najwicej odpadw zawierajcych azbest powstanie w trakcie wymiany pokry dachowych, w ramach realizacji oglnokrajowego Programu oczyszczania kraju z azbestu na lata 2009-2032. Odpady zawierajce azbest to przede wszystkim pyty azbestowo-cementowe, powstajce w wyniku prac demontaowych i rozbirkowych przeprowadzanych na obiektach budowlanych. Urzd Gminy w Bielinach opracowa w 2007 r. Program usuwania azbestu i wyrobw zawierajcych azbest z terenu Gminy Bieliny na lata 2007-2032, ktry zosta przyjty uchwa Rady Gminy Bieliny Nr XI/58/2007 z dnia 10 sierpnia 2007 r. W ramach realizacji w/w Programu zinwentaryzowano materiay zawierajce azbest na obszarze gminy w iloci 416 465 m2. Wszystkie wyroby tego typu zastosowane zostay w budownictwie. Wszystkie materiay zawierajce azbest powinny by sukcesywnie wymieniane do roku 2032. W sierpniu 2004 r. na terenie wojewdztwa witokrzyskiego oddano do 1

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

uytkowania skadowisko odpadw niebezpiecznych przeznaczone do skadowania wyrobw zawierajcych azbest, w miejscowo Dobrw, gmina Tuczpy, powiat buski. Odpady powstajce podczas biecych rozbirek i remontw oraz wymiany pokry dachowych, zawierajce azbest wraz z gruzem s na bieco przekazywane poza teren gminy. Gmina w drodze przetargu corocznie wybiera firm, ktra w sposb kompleksowy prowadzi prace zwizane z usuwaniem i unieszkodliwianiem wyrobw zawierajcych azbest z terenu gminy. Gmina rwnie corocznie pozyskuje rodki finansowe na realizacj programu w celu dofinansowania indywidualnych mieszkacw. W roku 2009 dofinansowano usunicie 4 184 m2 materiaw zawierajcych azbest u indywidualnych mieszkacw. Obecnie na terenie gminy znajduje si 410 561 m2 materiaw zawierajcych azbest przede wszystkim w indywidualnych gospodarstwach. 3.9. Identyfikacja problemw w zakresie gospodarki odpadami na terenie gminy Brak spjnego systemu gospodarowania odpadami Na terenach wiejskich ujawnia si coraz wicej odpadw. Przewaa unieszkodliwianie odpadw komunalnych poprzez skadowanie, a selektywna zbirka jest mao efektywna zbyt niski postp w selektywnym zbieraniu i odbieraniu odpadw opakowaniowych. Nie wprowadzono systemu selektywnego zbierania odpadw wielkogabarytowych, odpady te odbierane s okresowo przez uprawnione przedsibiorstwa i dowoone na skadowiska (brak danych ilociowych). Nie wprowadzono systemu selektywnego zbierania odpadw budowlanych, s one zagospodarowywane przez mieszkacw (brak danych ilociowych). Nie wprowadzono systemu selektywnego zbierania odpadw niebezpiecznych, nie utworzono Gminnego Punktu Zbirki Odpadw Niebezpiecznych (GPZON), zbierane s jedynie przeterminowane lekarstwa w aptekach i zuyte baterie w budynku UG, przy czym brak informacji na temat zebranych iloci. Przeprowadzono tylko jednorazow akcj zbirki urzdze elektrycznych wrd mieszkacw gminy. Powstawanie dzikich wysypisk Dopenieniem obrazu zagroe i konfliktw rodowiskowych s problemy w zakresie gospodarowania odpadami. Powszechnym zjawiskiem jest powstawanie dzikich wysypisk, ktre powstaj w przypadkowych miejscach (najczciej na obrzeach lasw, w lokalnych wyrobiskach poeksploatacyjnych) i stanowi zagroenie dla rodowiska gruntowo-wodnego. Przyczyn ich powstawania jest ch uniknicia opat za odbir 1

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016

i skadowanie odpadw od mieszkacw. Przyczyn takiego stanu jest niedostateczny stan wiadomoci ekologicznej spoeczestwa, pomimo szerokich i intensywnych dziaa w tym kierunku. Nielegalne miejsca skadowania odpadw komunalnych, wielkogabarytowych, urzdze elektrycznych i elektronicznych, odpadw remontowo-budowlanych, mog przyczynia si do wzrostu odczynu wd (pH), cigego wzrostu mineralizacji, iloci zawiesin, twardoci oglnej oraz makroskadnikw takich, jak: chlorki, sd, potas. Charakterystyczny jest znaczcy wzrost zawartoci zwizkw azotu (azot amonowy, azotyny, azotany) oraz fosforanw, elaza, kwasw organicznych i podwyszenie BZT5, ChZT. Na terenie gminy miejsca nielegalnego skadowania odpadw s na bieco likwidowane najczciej na zgoszenie mieszkacw. Prowadzona jest rwnie edukacja mieszkacw w celu zapobiegania powstawania tego typu zanieczyszcze.

4. PROGNOZOWANE ZMIANY W ZAKRESIE GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI 4.1. Odpady komunalne Prognoza zmiany iloci odpadw dla gminy Bieliny, zostaa opracowana na podstawie prognozy zmian wskanikw wytwarzania odpadw, przedstawionej w WPGO dla woj. witokrzyskiego. S to przewidywania, ktre uwzgldniaj wskaniki charakterystyki jakociowej odpadw komunalnych, procentowe zmiany wskanikw wytwarzania odpadw oraz prognozy demograficzne dla wojewdztwa witokrzyskiego. Przyjto liniow funkcj wzrostu wskanika nagromadzenia odpadw o 1-1,5% rocznie, przedstawiajc generaln tendencj.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Tabela 6. Prognoza wytwarzania odpadw komunalnych w gminie Bieliny w latach 2009-2016 RODZAJ ODPADW [MG/ROK] 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17

Odpady kuchenne ulegajce biodegradacji Odpady zielone Papier i tektura Opakowania z papieru i tektury Opakowania wielomateriaowe Tworzywa sztuczne (nieopakowaniowe) Opakowania z tworzyw sztucznych Tekstylia Szko (niopakowaniowe) Opakowania ze szka Metale Opakowania z metalu Opakowania z drewna Odpady mineralne i frakcja popioowa Odpady wielkogabarytowe Odpady budowlane Odpady niebezpieczne Razem

230,7 61,4 92,1 107,8 30,8 46,1 138,4 15,4 7,7 99,8 46,0 15,3 3,0 442,2 107,6 76,9 15,5 1536,7

233,7 62,1 93,2 109,3 31,2 46,6 140,0 15,6 7,7 100,7 46,4 15,4 3,0 447,0 109,5 77,8 15,7 1554,9

236,5 62,7 93,9 110,8 31,5 47,0 141,6 15,7 7,8 101,7 46,9 15,6 3,1 452,0 110,7 78,7 15,9 1572,1

239,8 63,4 94,8 112,3 31,9 47,5 143,3 15,9 7,9 102,6 47,3 15,7 3,1 456,5 112,6 79,6 16,2 1590,4

242,5 64,1 95,7 113,8 32,4 48,0 145,2 16,1 7,9 103,6 47,8 15,9 3,1 461,5 113,9 80,5 16,4 1608,4

245,4 64,7 96,6 115,4 33,0 48,5 146,9 16,3 8,0 104,7 48,2 16,0 3,1 466,6 115,3 81,4 16,6 1626,7

248,6 65,4 97,6 116,9 33,6 49,0 148,6 16,6 8,1 105,6 48,6 16,2 3,2 471,2 116,7 82,5 16,8 1645,2

251,3 66,2 98,5 118,6 34,1 49,5 150,3 16,8 8,2 106,8 49,1 16,3 3,2 476,0 118,8 83,4 17,0 1664,1

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


4.2. Odpady opakowaniowe Przewidywana masa odpadw opakowaniowych, wytwarzanych na terenie gminy Bieliny zostaa obliczona na podstawie danych wskanikowych. Uzyskane wyniki zamieszczono w tabeli 7.
Tabela 7. Prognoza iloci odpadw opakowaniowych wytwarzanych w strumieniu odpadw komunalnych w gminie Bieliny w latach 2009 2016(Mg/rok)

Rodzaj materiau opakowaniowego papier i tektura drewno tworzywa sztuczne szko stal wielomateriaowe Razem

2009 107,8 3,0 138,4 99,8 15,3 30,8 395,1

2010 109,3 3,0 140,0 100,7 15,4 31,2 399,6

2011 110,8 3,1 141,6 101,7 15,6 31,5 404,3

2012 112,3 3,1 143,3 102,6 15,7 31,9 408,9

2013 113,8 3,1 145,2 103,6 15,9 32,4 414,0

2014 115,4 3,1 146,9 104,7 16,0 33,0 419,1

2015 116,9 3,2 148,6 105,6 16,2 33,6 424,1

2016 118,6 3,2 150,3 106,8 16,3 34,1 429,3

4.3. Odpady ulegajce biodegradacji Do grupy odpadw ulegajcych biodegradacji zaliczono: odpady zielone, odpady z opakowa papierowych, papier nieopakowaniowy, odpady kuchenne ulegajce biodegradacji, odzie i tekstylia naturalne, odpady z drewna, odpady z pielgnacji ogrodw. KPGO zakada, zgodnie z Dyrektyw Unii Europejskie 1999/31/EC, e iloci odpadw komunalnych ulegajcych biodegradacji kierowanych do skadowania w kolejnych latach powinny wynosi: w 2010 r. 75% (wagowo) cakowitej ulegajcych biodegradacji wytworzonej w 1995 r., w 2013 r. 50% (wagowo) cakowitej ulegajcych biodegradacji wytworzonej w 1995 r., w 2020 r. 35% (wagowo) cakowitej ulegajcych biodegradacji wytworzonej w 1995 r. Dla wojewdztwa witokrzyskiego dopuszczalne 128 557 Mg. Prognoza iloci odpadw ulegajcych biodegradacji powstajcych na terenie gminy na najblisze lata wynosi:
Tabela 8. Prognozowane iloci odpadw ulegajcych biodegradacji w gminie Bieliny 2009 2010 2011 2012 2013 2014 Lata [Mg] [Mg] [Mg] [Mg] [Mg] [Mg] ilo 510,4 516,9 522,7 529,3 535,3 541,5 odpadw 2015 [Mg] 548,3 2016 [Mg] 554,6

iloci odpadw komunalnych iloci odpadw komunalnych iloci odpadw komunalnych poziomy skadowania odpadw

ulegajcych biodegradacji wyliczone na podstawie wskanika z roku 1995, ktry wynosi

Ze wzgldu na rolniczy charakter gminy, przewaajca cz odpadw ulegajcych biodegradacji powstajca w zabudowie wiejskiej i jednorodzinnej jest zagospodarowywana na cele paszowe lub do rolniczego wykorzystania (kompost). 2

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


5. ZAOONE CELE GOSPODARKI ODPADAMI KOMUNALNYMI 5.1. Cele krtkookresowe 2009 - 2012 1) prowadzenie kampanii edukacyjno-informacyjnej obywateli gminy w zakresie prawidowego funkcjonowania gospodarki odpadami komunalnymi (powiat, gmina); 2) rozwj i podniesienie skutecznoci selektywnej zbirki odpadw dla osignicia odpowiednich poziomw odzysku i recyklingu (gmina, przedsibiorcy); 3) podniesienie skutecznoci selektywnej zbirki odpadw ze szczeglnym uwzgldnieniem odpadw komunalnych ulegajcych biodegradacji (powiat, gmina); 4) kampania informacyjna propagujca przydomowe kompostowniki na odpady ulegajce biodegradacji (powiat, gmina); 5) szczegowa inwentaryzacja i likwidacja na bieco nielegalnych skadowisk odpadw tzw. dzikich skadowisk (gmina); 6) prowadzenie ewidencji iloci zbieranych odpadw komunalnych z terenu gminy (gmina); 7) zorganizowanie gminnego punktu zbirki odpadw niebezpiecznych GPZON (gmina); 8) dalsze usuwanie wyrobw zawierajcych azbest (gmina); 9) prowadzenie dziaa zwizanych z budow Rejonowego Zakadu Gospodarki Odpadami RZGO w Promniku. 5.2. Cele dugookresowe 2013 2016 1) kontynuacja i intensyfikacja akcji szkole i podnoszenia wiadomoci spoecznej w zakresie racjonalnej gospodarki odpadami (powiat, gmina); 2) dalsza organizacja i doskonalenie ponadlokalnych i lokalnych systemw gospodarki odpadami komunalnymi (gmina); 3) dalszy rozwj selektywnej zbirki i osignicie odpowiedniego poziomu odzysku i recyklingu (gmina, przedsibiorcy); 4) dalszy rozwj selektywnej zbirki odpadw komunalnych ulegajcych biodegradacji (gmina, wytwrcy odpadw); 5) kontynuacja usuwania wyrobw zawierajcych azbest (gmina); 6) kontynuacja dziaa zwizanych z budow Rejonowego Zakadu Gospodarki Odpadami RZGO w Promniku.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


6. SYSTEM GOSPODARKI ODPADAMI W GMINIE BIELINY Osignicie wyznaczonych celw w gospodarce odpadami wymaga podjcia szeregu dziaa systemowych, zarwno organizacyjnych jak i inwestycyjnych, a take zaangaowania znacznych rodkw finansowych. Dla potrzeb wdroenia systemu gospodarki odpadami, w Planie gospodarki odpadami dla wojewdztwa witokrzyskiego na lata 2007-2011, uwzgldniajc gwnie uwarunkowania geograficzne, gospodarcze, rodowiskowe i gsto zaludnienia, dokonano podziau wojewdztwa na 4 rejony gospodarki odpadami. Gmina Bieliny zostaa zaliczona do rejonu centralnego obejmujcego powiaty: kielecki grodzki i kielecki ziemski. Osignicie wyznaczonego celu w gospodarce odpadami wymaga zrealizowania nastpujcych zada: 1) selektywne zbieranie odpadw w sektorze komunalnym: selektywne zbieranie odpadw opakowaniowych, selektywne zbieranie odpadw ulegajcych biodegradacji, selektywne zbieranie odpadw wielkogabarytowych, selektywne zbieranie odpadw budowlanych, selektywne zbieranie odpadw niebezpiecznych, 2) opracowanie i realizacja programw edukacji ekologicznej, 3) wspudzia przy rozbudowie lub budowie Rejonowych Zakadw Gospodarki Odpadami (RZGO) obejmujcych co najmniej nastpujce instalacje: sortownia odpadw, kompostownia, skadowisko odpadw, inne urzdzenia do odzysku odpadw, 4) utworzenie Gminnego Punktu Zbierania Odpadw Niebezpiecznych (GPZON), 5) realizacja Programu usuwania azbestu, 6) likwidacja miejsc nielegalnego skadowania odpadw. Opis dziaania systemu gospodarki odpadami komunalnym Zbieranie i odbieranie odpadw winno nieodzownie wiza si ze wzmoon kontrol Gminy w zakresie zawierania umw z firm odbierajc odpady. Dodatkowo konieczny jest nadzr nad prawidowoci wykonywania zezwole na odbieranie odpadw komunalnych, a w szczeglnoci kwestie dotyczcych metod oraz miejsc odzysku i unieszkodliwiania odpadw.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Wdraanie systemw selektywnego zbierania odpadw wymaga prowadzenia akcji informacyjno edukacyjnych. W tym celu zaleca si opracowywanie i realizacj (przez gminy lub zwizki midzygminne lub powiaty) programw edukacji ekologicznej. Po przeanalizowaniu prowadzonego obecnie systemu zbirki odpadw na terenie gminy moliwe jest prowadzenie indywidualnej zbirki dla wszystkich gospodarstw zabudowa jednorodzinna oraz system kontenerowy budynki uytecznoci publicznej, szkoy, cmentarze. Z gospodarstw indywidualnych odbir odpadw odbywa si minimum raz na miesic, natomiast kontenery oprniane s na zgoszenie. Proponowany system gospodarki odpadami komunalnymi w gminie opiera si bdzie na rozwoju selektywnej zbirki odpadw komunalnych, osigniciu planowanych poziomw odzysku odpadw wielkogabarytowych, budowlanych i niebezpiecznych, redukcji odpadw ulegajcych biodegradacji oraz szukaniu odbiorcw wyselekcjonowanych odpadw. Selektywna zbirka odpadw komunalnych Waciwie ukierunkowana edukacja ekologiczna mieszkacw powinna przyczyni si do zwikszenia efektywnoci prowadzonego zbierania odpadw, w ktrej znaczc rol moe odgrywa selektywne zbieranie odpadw. Zbirk tak musz by objci wszyscy mieszkacy gminy. Zbieranie selektywne odpadw odbywa si moe zgodnie z niej podanymi metodami: zbieranie selektywne u rda do pojemnikw albo workw wielokrotnego lub kontenery ustawione w ssiedztwie oznakowane pojemniki na poszczeglne grupy Oprcz podstawowych tradycyjnie selektywnie zbieranych odpadw uytkowych (makulatura, szko, tworzywa sztuczne), powinny by zgodnie z niniejszym Planem, zebrane nastpujce rodzaje odpadw: odpady niebezpieczne odpady wielkogabarytowe odpady budowlane odpady ulegajce biodegradacji W celu zwikszenia skutecznoci segregacji odpadw proponuje si prowadzenie zbirki w szkoach podstawowych i gimnazjalnych. Moe by zbierana makulatura i puszki aluminiowe oraz baterie maogabarytowe. Akcje te musz by wspierane poprzez 2 jednorazowego uytku w obrbie posesji odpadw.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


wprowadzenie indywidualnych nagrd rzeczowych dla uczniw przynoszcych najwiksz ilo surowcw wtrnych. Odzyskiem i zagospodarowywaniem odpadw wielkogabarytowych i budowlanych zajmowa si bd specjalistyczne zakady. Zakady te wyposaone bd w linie do demontau odpadw wielkogabarytowych i przeksztacania (gruzu budowlanego kruszarki, przesiewacze wibracyjne itp.) oraz ewentualne doczyszczanie dowiezionych odpadw budowlanych. Zakad taki powstanie w Promniku. Otrzymany materia bdzie wykorzystywany ponownie do celw budowlanych lub do rekultywacji skadowisk. Zbirka odpadw wielkogabarytowych odbywa si bdzie wedug harmonogramu odbioru, bezporednio od ich wacicieli, minimum raz do roku. Zakada si rozwj selektywnego zbierania odpadw niebezpiecznych ze strumienia odpadw komunalnych na nastpujcych poziomach: 2011 rok 2015 rok 20% 35%.

W zakresie zbierania odpadw niebezpiecznych zakada si utworzenie gminnego punktu zbierania odpadw niebezpiecznych (GPZON) wyposaonych m.in. w stanowiska przystosowane do gromadzenia odpadw niebezpiecznych, do ktrych odpady bd dostarczane przez mieszkacw. Na terenie gminy funkcjonowa powinien jeden GPZON. Powinny do niego trafia gwnie lampy fluorescencyjne, zuyte baterie i akumulatory, przeterminowane leki, oleje odpadowe. Moliwe jest take tworzenie punktw zbierania wybranych odpadw niebezpiecznych w specjalistycznych pojemnikach zlokalizowanych przy obiektach usugowych lub szkoach. Rozwizanie takie mona zastosowa do zbierania m.in. przeterminowanych lekw przy aptekach, zuytych maogabarytowych baterii w szkoach, placwkach handlowych, urzdach, olejw odpadowych na terenach stacji paliw. Jako alternatywne rozwizanie w zakresie selektywnego zbierania odpadw niebezpiecznych proponuje si zorganizowanie systematycznego odbioru odpadw przez specjalistyczny pojazd (Mobilny Punkt Zbierania Odpadw Niebezpiecznych) objedajcy dany teren zgodnie z harmonogramem (rednio cztery razy w roku). WPGO zaleca, aby gminy nie posiadajce wasnych skadowisk odpadw komunalnych przekazyway odpady do Rejonowych Zakadw Gospodarki Odpadami RZGO. Na terenie powiatu kieleckiego zakad taki powstanie w Promniku i obejmowa bdzie co najmniej nastpujce instalacje: sortownia odpadw, kompostownia (o wydajnoci 1000 Mg/rok), skadowisko odpadw oraz inne urzdzenia do odzysku odpadw

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


opakowaniowych, budowlanych, z remontw, wielkogabarytowych, zuytego sprztu elektrycznego i elektronicznego. Przekazywanie odpadw komunalnych do RZGO pozwoli gminie osign poziomy odzysku odpadw naoone przez ustawodawc.

7. DZIAANIA ZMIERZAJCE DO POPRAWY SYTUACJI W ZAKRESIE GOSPODAROWANIA ODPADAMI KOMUNALNYMI 7.1. Ocena realizacji obecnie obowizujcego Planu Na terenie gminy Bieliny rozpoczto realizacj zada w zakresie gospodarki odpadami zgodn z zapisami zawartymi w Gminnym planie gospodarki odpadami. Prowadzone s akcje informacyjno-edukacyjne, sukcesywnie rozwijana jest zbirka odpadw komunalnych. Zbirka odpadw odbywa si w sposb najbardziej efektywny indywidualna zbirka workowa w zabudowie jednorodzinnej oraz system kontenerowy w budynkach uytecznoci publicznej, cmentarzach. Rozwinito selektywn zbirk odpadw komunalnych plastiku, szka, makulatury. Rada Gminy w oparciu o gminny plan gospodarki odpadami uchwalia regulamin utrzymania czystoci i porzdku w gminie. Utworzono rwnie ewidencj umw zawartych przez wacicieli nieruchomoci na odbieranie odpadw komunalnych oraz oprnianie zbiornikw bezodpywowych i transport nieczystoci ciekych. Okrelono i podano do publicznej wiadomoci wymagania, jakie musz spenia przedsibiorcy ubiegajcy si o uzyskanie zezwole na odbir odpadw komunalnych oraz oprnianie zbiornikw bezodpywowych i transport nieczystoci ciekych. Utworzono rwnie ewidencj umw zawartych na odbieranie odpadw komunalnych od przedsibiorcw. Na terenie gminy zbirk odpadw komunalnych prowadz specjalistyczne firmy posiadajce stosowne pozwolenia. Opracowano Program usuwania azbestu i wyrobw zawierajcych azbest z terenu Gminy Bieliny na lata 2007-2032 i przystpiono do jego realizacji.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


7.2. Odpady wytwarzane w sektorze komunalnym W celu dalszej poprawy sytuacji zwizanej ze zbirk odpadw komunalnych na terenie gminy, naley: rozbudowywa istniejcy system selektywnego odbierania odpadw w celu podpisywa stosowne umowy z organizacjami odzysku, co pozwoli na likwidowa na bieco dzikie wysypiska odpadw przez rekultywacj lub nawizywa wspprac z firmami specjalistycznymi zajmujcymi si osignicia odpowiednich poziomw selektywnej zbirki; sfinansowanie czci kosztw selektywnej zbirki odpadw; usunicie zoonych tam odpadw; odzyskiem i recyklingiem odpadw niebezpiecznych, zuytego sprztu elektrycznego i elektronicznego, odpadw budowlanych, wielkogabarytowych, rnego rodzaju opakowa oraz recyklingiem organicznym; utworzy GPZON; propagowa przydomowe kompostowania odpadw ulegajcych biodegradacji; prowadzi dalsze intensywne dziaania edukacyjne.

Selektywn zbirk odpadw powinny zaj si rwnie szkoy znajdujce si na terenie gminy. Obecnie prowadzone s akcje edukacyjne wrd uczniw na temat segregacji odpadw. Edukacja powinna by rwnie prowadzona wrd dorosych mieszkacw gminy. Dziaania zmierzajce do poprawy sytuacji w zakresie prawidowego funkcjonowania systemu gospodarki wi si rwnie z: kontrol umw na odbieranie odpadw komunalnych od wacicieli nieruchomoci, kontrol przedsibiorcw w zakresie dziaalnoci zwizanej z odbiorem odpadw komunalnych, wspdziaaniem na rzecz Budowy Rejonowych Zakadw Gospodarki Odpadami (RZGO), wspieraniem kadrowym i technicznym jednostek zajmujcych si gospodark odpadami.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


7.3. Plan redukcji odpadw ulegajcych biodegradacji Zgodnie z przepisami ustawy o odpadach, do obowizkowych zada wasnych gminy naley m.in. zapewnienie warunkw ograniczenia masy odpadw komunalnych ulegajcych biodegradacji kierowanych do skadowania: w 2010 r. 75% (wagowo) cakowitej iloci odpadw komunalnych w 2013 r. 50% (wagowo) cakowitej iloci odpadw komunalnych w 2020 r. 35% (wagowo) cakowitej iloci odpadw komunalnych Iloci wytwarzanych odpadw ulegajcych biodegradacji w 1995 roku na terenie woj. witokrzyskiego wyznaczona zostaa na poziomie 128 557 Mg. Wskaniki wytwarzania odpadw ulegajcych biodegradacji dla roku 1995 na terenach wiejskich wynosi 47 kg/mieszkaca/rok. W latach 2007-2011 wg prognoz wytwarzania odpadw ulegajcych biodegradacji w woj. witokrzyskim limit skadowania odpadw ulegajcych biodegradacji jest wyszy od iloci wytwarzanych odpadw ulegajcych biodegradacji. W skali caego wojewdztwa dopiero w roku 2013 ilo wytwarzanych odpadw ulegajcych biodegradacji bdzie wysza od wymaganego limitu skadowania. Z uwagi na rolniczy charakter gminy, wikszo wytwarzanych odpadw ulegajcych biodegradacji jest wykorzystywana we wasnym zakresie. Szacuje si, e w gospodarstwach wiejskich na potrzeby wasne tj. do produkcji kompostu, skarmiania zwierzt lub spalania w indywidualnych paleniskach domowych, wykorzystywane jest okoo 90% wytworzonych odpadw ulegajcych biodegradacji. Wdraanie selektywnego zbierania i odbioru odpadw ulegajcych biodegradacji wymagao bdzie podjcia szeregu dziaa informacyjno-edukacyjnych. Odzysk tych odpadw bdzie nastpowa, oprcz przydomowego kompostowania, w ramach funkcjonowania Rejonowych Zakadw Gospodarki Odpadami w skad, ktrych maj wej m.in. kompostowanie odpadw. ulegajcych biodegradacji wytworzonej w 1995 r., ulegajcych biodegradacji wytworzonej w 1995 r., ulegajcych biodegradacji wytworzonej w 1995 r.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


7.4. Plan unieszkodliwiania odpadw zawierajcych azbest Zasady bezpiecznego postpowania z odpadami zawierajcymi azbest reguluj nastpujce przepisy prawne: ustawa o odpadach, ustawa prawo ochrony rodowiska, ustawa o zakazie stosowania wyrobw azbestowych, rozporzdzenia wykonawcze: rozporzdzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spoecznej w sprawie sposobw bezpiecznego uytkowania i usuwania wyrobw zawierajcych azbest (Dz. U. Nr 71, poz. 649 z 2004 r.), rozporzdzenie Ministra Gospodarki i Pracy w sprawie zasad bezpieczestwa

i higieny pracy przy zabezpieczaniu i usuwaniu wyrobw zawierajcych azbest oraz programu szkolenia w zakresie bezpiecznego uytkowania takich wyrobw (Dz. U. Nr 216, poz. 1824 z 2005 r.). oraz Programu oczyszczania kraju z azbestu na lata 2009-2032, ktry wszed w ycie z dniem 28 lipca 2009 roku. Zgodnie z krajowym programem usuwania materiaw zawierajcych azbest w realizacj dziaa zawartych w programie winny angaowa si wadze gminne i powiatowe, poprzez: podjcie dziaa w kierunku sukcesywnego usuwania wyrobw zawierajcych azbest z obiektw budowlanych przy przestrzeganiu przepisw obowizujcych w tym zakresie, organizacja kampanii informacyjnej o szkodliwoci wyrobw z azbestem i koniecznoci bezpiecznego ich usuwania, stworzenie moliwoci uzyskania dofinansowania lub cakowitego zwolnienia z kosztw usuwania azbestu dla indywidualnych gospodarstw domowych, monitoring usuwania oraz prawidowego postpowania z wyrobami zawierajcymi azbest przez Wjta Gminy.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Szkodliwo azbestu dla zdrowia ludzkiego Azbest by szeroko stosowany do produkcji pyt i rur azbestowo-cementowych stosowanych jako pokrycia dachowe i do wykonywania instalacji wodocigowych i kanalizacyjnych. Azbest jest nazw handlow grupy mineraw wknistych, ktre pod wzgldem chemicznym s uwodnionymi krzemianami magnezu, elaza, wapnia i sodu. Chorobotwrcze dziaanie azbestu powstaje w wyniku wdychania wkien, zawieszonych w powietrzu. Dopki wkna nie s uwalniane do powietrza i nie wystpuje ich wdychanie, wyroby z udziaem azbestu nie stanowi zagroenia dla zdrowia. Na wystpowanie i typ patologii wpywa rodzaj azbestu, wymiary tworzcych go wkien i ich stenie oraz czas trwania naraenia. Biologiczna agresywno pyu azbestowego jest zalena od stopnia penetracji i liczby wkien, ktre ulegy retencji w pucach, jak rwnie od fizycznych cech wkien. Szczeglne znaczenie ma w tym przypadku rednica wkien. Wkna cienkie przenoszone s atwiej i docieraj do kocowych odcinkw drg oddechowych, podczas gdy wkna grube zatrzymuj si w grnych odcinkach drg oddechowych. Mimo istnienia normatyww higienicznych dla stenia wkien azbestu w powietrzu nie mona okreli dawki progowej pyu dla dziaania rakotwrczego azbestu. Naraenie zawodowe na py azbestowy moe by przyczyn nastpujcych chorb ukadu oddechowego: pylicy azbestowej (azbestozy), raka puc (najpowszechniejszego nowotworu zoliwego, powodowanego przez azbest), midzyboniakw opucnej i otrzewnej, nowotworw o wysokiej zoliwoci. Nie ma w Polsce dokadnych danych dotyczcych liczby osb, w przeszoci naraonych zawodowo, oraz w przeszoci i obecnie naraonych rodowiskowo. Nadal istnieje skaenie rodowiska pyem azbestu, pochodzcym z tak zwanych dzikich wysypisk odpadw szczeglnie w lasach i odkrytych wyrobiskach. Nadal ma miejsce pylenie w coraz wikszym stopniu z uszkodzonych powierzchni pyt na dachach i elewacjach budynkw. Powany niepokj budzi fakt, e usuwanie obecnie z dachw i elewacji wyrobw zawierajcych azbest czsto prowadzone jest przez przypadkowe i nieprofesjonalne firmy, co powoduje zwikszone zagroenie pyem azbestowym dla mieszkacw.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Nie ma dowodw wiadczcych o tym, e azbest spoyty w wodzie jest szkodliwy dla zdrowia. Zarwno raport WHO jak i stanowisko Pastwowego Zakadu Higieny s w tej sprawie jednoznaczne. Dlatego zastpowanie rur azbestowo-cementowych w instalacjach ziemnych wyrobami bezazbestowymi powinno nastpowa sukcesywnie, w miar technicznego zuycia lub w przypadku woli wymiany na rury bezazbestowe. Z usuwaniem wyrobw zawierajcych azbest nierozerwalnie zwizany jest proces powstawania odpadw. Jedyn metod unieszkodliwiania odpadu z azbestem jest ich skadowanie. Gwnym celem jest bezpieczne dla zdrowia usunicie wyrobw zawierajcych azbest i ich unieszkodliwienie poprzez skadowanie na wyznaczonych do tego celu obiektach. W sierpniu 2004 r., oddano do uytkowania skadowisko odpadw niebezpiecznych przeznaczone do skadowania wyrobw zawierajcych azbest, miejscowo Dobrw, gmina Tuczpy, powiat buski. Odpady zawierajce azbest w wikszoci pochodz z rozbirek i remontw. S to przede wszystkim pokrycia dachowe oraz elewacyjne. Urzd Gminy w Bielinach opracowa w 2007 r. Program usuwania azbestu i wyrobw zawierajcych azbest z terenu Gminy Bieliny na lata 2007-2032, ktry zosta przyjty uchwa Rady Gminy Bieliny Nr XI/58/2007 z dnia 10 sierpnia 2007 r. W ramach realizacji w/w Programu zinwentaryzowano materiay zawierajce azbest na obszarze gminy w iloci 416 465 m2. Wszystkie wyroby tego typu zastosowane zostay w budownictwie. Gmina w drodze przetargu corocznie wybiera firm, ktra w sposb kompleksowy prowadzi prace zwizane z usuwaniem i unieszkodliwianiem wyrobw zawierajcych azbest z terenu gminy. Gmina rwnie corocznie pozyskuje rodki finansowe na realizacj programu w celu dofinansowania indywidualnych mieszkacw. Obecnie na terenie gminy znajduje si 410 561 m2 materiaw zawierajcych azbest przede wszystkim w indywidualnych gospodarstwach. Koszty demontau i unieszkodliwienia wyrobw zawierajcych azbest wynosz: demonta 6-36 z/m2 transport 4-8 z/Mg/km skadowanie na skadowisku w Dobrowie gm. Tuczpy 200 z/Mg

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Tabela 9. Zadania do realizacji w zakresie usuwania odpadw zawierajcych azbest
Termin realizacji 2009-2016 Jednostka odpowiedzialna Przeprowadzenie szkole i akcji informacyjno-edukacyjnych na temat Gmina, Starostwo szkodliwoci wyrobw zawierajcych azbest i koniecznoci bezpiecznego ich usuwania Stopniowe usuwanie elementw zawierajcych azbest na terenie gminy przy Posiadacze odpadw pomocy specjalistycznych podmiotw posiadajcych stosowne zezwolenia w zakresie zbierania, transportu i unieszkodliwiania tego rodzaju odpadw w iloci 30% Stopniowe usuwanie elementw zawierajcych azbest przy pomocy Posiadacze odpadw specjalistycznych podmiotw posiadajcych stosowne zezwolenia w zakresie zbierania, transportu i unieszkodliwiania tego rodzaju odpadw w iloci 60% Stopniowe usuwanie elementw zawierajcych azbest przy pomocy Posiadacze odpadw specjalistycznych podmiotw posiadajcych stosowne zezwolenia w zakresie zbierania, transportu i unieszkodliwiania tego rodzaju odpadw w iloci 100% Prowadzenie ewidencji usuwania wyrobw zwierajcych azbest Gmina Zadanie

2009-2012

2009-2018 2009-2032 2009-2016

7.5. Edukacja ekologiczna Jednym z podstawowych warunkw realizacji planu gospodarki odpadami jest wczenie si do jego realizacji wszystkich mieszkacw gminy. Wie si to z potrzeb zmiany podejcia do rodowiska, w ktrym czowiek przebywa, a co za tym idzie z wszechstronn edukacj ekologiczn. Priorytetem w polityce ekologicznej pastwa, a take Unii Europejskiej jest przeciwdziaanie i minimalizacja iloci wytwarzanych odpadw. Zachcanie mieszkacw do redukowania iloci wytwarzanych odpadw powinno by realizowane poprzez edukacj ekologiczn: edukacja dzieci i modziey, midzy innymi poprzez konkursy, pogadanki, edukacja za pomoc rodkw masowego przekazu nie tylko w oparciu o akcj reklamow, ale take poprzez artykuy popularyzujce zachowania przyjazne dla rodowiska w lokalnych gazetach, edukacja poprzez akcje plakatowania, prowadzone niezalenie, bd przy okazji organizowania imprez o relatywnie duym zasigu. Treci edukacyjne powinny uczy korzystania z towarw i opakowa wielokrotnego uytku w celu ograniczenia wytwarzania odpadw, a take pokazywa korzyci pynce z powtrnego wykorzystania surowcw odzyskanych z odpadw. Przygotowane dla mieszkacw oraz podmiotw gospodarczych materiay edukacyjno-informacyjne powinny zawiera ponadto kompletne informacje na temat prowadzonych akcji zbierania odpadw (lokalizacja i zakres). Wszystkie dziaania informacyjno-edukacyjne powinny umoliwi maksymalnej akceptacji spoeczestwa, dla przyjtego systemu gospodarki odpadami, przy jednoczesnym wypracowaniu nawykw segregacji odpadw we wasnych gospodarstwach domowych. 3

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


8. WSKAZANIE INSTRUMENTW FINANSOWYCH SUCYCH REALIZACJI ZAMIERZONYCH CELW Realizacja zamierze z zakresu gospodarki odpadami wymaga zapewnienia rde finansowania inwestycji i eksploatacji systemu. Obecnie potencjalne rda finansowania dziaa zwizanych z gospodark odpadami to: fundusze wasne gmin i powiatu; fundusze wasne inwestorw; poyczki, dotacje, dopaty do oprocentowania preferencyjnych kredytw udzielane przez Narodowy, Wojewdzki, Powiatowy Fundusz Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej; kredyty preferencyjne; obligacje komunalne; dotacje

Krajowe rda wspfinansowania inwestycji z zakresu gospodarki odpadami: Narodowy Funduszu Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej

NFOiGW udziela pomocy finansowej zgodnie z list priorytetowych programw na dany rok. Poniej przedstawiona zostaa lista zada planowanych do finansowania w ramach priorytetu: Ochrona powierzchni ziemi i wd poprzez zapobieganie powstawaniu odpadw, ich zagospodarowanie oraz rekultywacj terenw zdegradowanych: 1) Kompleksowe systemy gospodarowania odpadami komunalnymi od projektu do realizacji, uwzgldniajce, co najmniej: dziaania prewencyjne, selektywne zbieranie, przygotowanie odpadw do odzysku lub unieszkodliwiania oraz, o ile wynika to z planw gospodarki odpadami, instalacje do odzysku, w tym recyklingu oraz unieszkodliwiania, 2) Budowa punktw selektywnego zbierania odpadw komunalnych, w szczeglnoci odpadw niebezpiecznych oraz unieszkodliwianie, 3) Budowa instalacji umoliwiajcych przygotowanie odpadw do procesw odzysku, w tym recyklingu, 4) Budowa instalacji do odzysku, w tym recyklingu poszczeglnych rodzajw odpadw komunalnych, 5) Budowa instalacji do termicznego przeksztacania odpadw komunalnych z odzyskiem energii, 6) Budowa instalacji do unieszkodliwiania odpadw komunalnych w procesach innych ni skadowanie, 7) Ksztatowanie postaw konsumentw w zakresie selekcji odpadw, 8) Modernizacja instalacji termicznego unieszkodliwiania odpadw (w kierunku obnienia emisji zanieczyszcze do powietrza), 9) Dostosowanie istniejcych skadowisk odpadw do obowizujcych przepisw,

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


10) Przygotowanie dokumentacji niezbdnej do wnioskowania i realizacji przedsiwzicia (w tym studium wykonalnoci, dokumentacja techniczna dla projektw, dokumentacja przetargowa), 11) Racjonalizacja gospodarki zasobami i odpadami poprzez wsparcie dla wdroenia nowych technologii w zakresie ograniczania materiaochonnoci i iloci wytwarzanych odpadw innych ni komunalne, 12) Wsparcie dla przedsibiorstw w zakresie odzysku i unieszkodliwiania odpadw pouytkowych lub niebezpiecznych, 13) Zagospodarowanie odpadw opakowaniowych i pouytkowych, 14) Zagospodarowanie i unieszkodliwianie substancji kontrolowanych, 15) Zbieranie i demonta pojazdw wycofanych z eksploatacji oraz gospodarowanie odpadami powstaymi w wyniku demontau pojazdw wycofanych z eksploatacji. Wnioskodawcami ubiegajcymi si o rodki finansowe z NFOiGW mog by m.in.: jednostki samorzdu terytorialnego, przedsibiorstwa, instytucje i urzdy, organizacje pozarzdowe (fundacje, stowarzyszenia), administracja pastwowa, osoby fizyczne. W NFOiGW stosowane s trzy formy dofinansowywania: finansowanie poyczkowe (poyczki udzielane przez NFOiGW, kredyty udzielane przez banki ze rodkw NFOiGW, konsorcja czyli wsplne finansowanie NFOiGW z bankami, linie kredytowe ze rodkw NFOiGW obsugiwane przez banki) finansowanie dotacyjne (dotacje inwestycyjne, dotacje nieinwestycyjne, finansowanie kapitaowe (obejmowanie akcji i udziaw w zakadanych bd dopaty do kredytw bankowych, umorzenia) ju istniejcych spkach w celu osignicia efektu ekologicznego) Wojewdzki Fundusz Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej w Kielcach Gwne zadania i kierunki dziaalnoci WFOiGW s wyznaczane w przyjtym i corocznie aktualizowanym planie dziaalnoci (zestawienie przedsiwzi priorytetowych w dziedzinie ochrony rodowiska i gospodarki wodnej). Poyczki i dotacje ze rodkw finansowych Wojewdzkiego Funduszu Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej w Kielcach, zgodnie z list przedsiwzi priorytetowych okrelane s na kady rok. Wojewdzki Fundusz finansuje dziaania zwizane z gospodark

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


odpadami w ramach priorytetu Ochrona powierzchni ziemi. Wrd zada priorytetowych znajduj si m.in.:

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


I. Zadania ujte w Planie gospodarki odpadami dla wojewdztwa witokrzyskiego: 1) Realizacja kompleksowych programw i systemw gospodarowania odpadami komunalnymi, 2) Selektywne zbieranie odpadw komunalnych, 3) Wykonanie nowych, przebudowa lub rozbudowa istniejcych skadowisk odpadw komunalnych, 4) Wykonanie nowych, przebudowa lub rozbudowa istniejcych sortowni odpadw komunalnych, 5) Tworzenie gminnych punktw zbierania odpadw niebezpiecznych (GPZON) i stacji przeadunkowych odpadw niebezpiecznych (SPON), 6) Rekultywacja skadowisk odpadw, 7) Wyposaenie skadowisk odpadw komunalnych w niezbdne systemy drenau wd odciekowych i opadowych, instalacje do odprowadzania i unieszkodliwiania gazu skadowiskowego, urzdzenia techniczne do prawidowego funkcjonowania skadowisk (wagi samochodowe, kompaktory, brodziki dezynfekcyjne) i urzdzenia do magazynowania odpadw niebezpiecznych pochodzenia komunalnego, 8) Dekontaminacja lub unieszkodliwienie urzdze i odpadw zawierajcych PCB, 9) Budowa instalacji do odzysku lub unieszkodliwiania odpadw. II. Usuwanie (demonta i transport) i unieszkodliwianie odpadw niebezpiecznych w postaci materiaw zawierajcych azbest z obiektw budowlanych uytecznoci publicznej oraz z obiektw budowlanych spdzielni mieszkaniowych i wsplnot. III. Realizacja programw usuwania wyrobw zawierajcych azbest przez JST IV. Realizacja przedsiwzi midzydziedzinowych zwizanych z gospodark odpadami. Beneficjentami ubiegajcymi si o rodki finansowe z WFOiGW mog by m.in.: jednostki samorzdu terytorialnego, przedsibiorstwa, instytucje i urzdy, organizacje pozarzdowe (fundacje, stowarzyszenia), Z dniem 1 stycznia 2010 r. ustawa z dnia 20 listopada 2009 r. o zmianie ustawy Prawo ochrony rodowiska oraz niektrych innych ustaw przeksztaca Narodowy Funduszu Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej w pastwow osob prawn, a wojewdzki funduszy ochrony rodowiska i gospodarki wodnej w samorzdowe osoby prawne. Ustawa wprowadza usystematyzowanie katalogu celw z zakresu ochrony rodowiska i gospodarki wodnej, na ktre bd przeznaczane rodki przeksztaconych NFOiGW oraz WFOiGW. Okrela te struktury przeksztaconych organw, ich zadania i kompetencje, a take zasady gospodarki finansowej. Nowelizacja ustawy zakada ponadto uzupenienie katalogu form dofinansowania celw z zakresu ochrony rodowiska i gospodarki wodnej oraz zastpienie systemu subfunduszy w NFOiGW systemem zobowiza wieloletnich. Zmiana formy prawno-organizacyjnej NFOiGW oraz WFOiGW, a take likwidacja funduszy powiatowych i gminnych jest uzasadniona uwzgldnieniem w katalogu form

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


prawno-organizacyjnych jednostek sektora finansw publicznych okrelonym w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, wycznie pastwowych funduszy celowych pozbawionych osobowoci prawnej. Powiatowe i gminne fundusze ochrony rodowiska i gospodarki wodnej Z dniem 1 stycznia 2010 r. ustawa z dnia 20 listopada 2009 r. o zmianie ustawy Prawo ochrony rodowiska oraz niektrych innych ustaw likwiduje powiatowe i gminne fundusze ochrony rodowiska i gospodarki wodnej, ktrych rodkami dysponuj odpowiednio starostowie i wjtowie (burmistrzowie lub prezydenci miast). Od 1 stycznia 2010 r. dotychczasowe tytuy przychodw gminnych i powiatowych funduszy ochrony rodowiska i gospodarki wodnej z tytuu opat i kar w dotychczasowych proporcjach stanowi dochody budetw gmin i powiatw. Podobnie nalenoci i zobowizania funduszy s nalenociami i zobowizaniami budetw powiatw albo budetw gmin. Zmiana formy prawno-organizacyjnej NFOiGW oraz WFOiGW, a take likwidacja funduszy powiatowych i gminnych jest uzasadniona uwzgldnieniem w katalogu form prawno-organizacyjnych jednostek sektora finansw publicznych okrelonym w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, wycznie pastwowych funduszy celowych pozbawionych osobowoci prawnej. Likwidacja powiatowych i gminnych funduszy ochrony rodowiska i gospodarki wodnej, wynika bezporednio z zaoe reformy finansw publicznych opracowanej przez Ministerstwo Finansw. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, przewiduje funkcjonowanie w sektorze finansw publicznych wycznie pastwowych funduszy celowych pozbawionych osobowoci prawnej. Dlatego, po wejciu w ycie tej ustawy, ktre jest planowane 1 stycznia 2010 r., w sektorze finansw publicznych nie bd mogy funkcjonowa inne rodzaje funduszy celowych, w szczeglnoci powiatowe i gminne fundusze ochrony rodowiska. Wedug znowelizowanych przepisw ustawy Prawo ochrony rodowiska rodki pienine zgromadzone na rachunkach bankowych dotychczasowych powiatowych funduszy i gminnych funduszy oraz odzyskane nalenoci pomniejszone o zobowizania funduszy, powiaty i gminy s obowizane przeznaczy na finansowanie ochrony rodowiska i gospodarki wodnej, w zakresie okrelonym w ustawie.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Ponadto do zada powiatw i gmin naley finansowanie ochrony rodowiska i gospodarki wodnej w wysokoci nie mniejszej ni kwota wpyww z tytuu opat i kar rodowiskowych, stanowicych dochody budetw powiatw i gmin. Fundacja EkoFundusz Wrd dziedzin priorytetowych EkoFunduszu znajduje si m.in. gospodarka odpadami. W ramach tego priorytetu EkoFundusz finansuje: 1) Organizacj kompleksowych systemw zbirki, recyklingu i zagospodarowania odpadw komunalnych obsugujcych 50 250 tys. mieszkacw; 2) Unieszkodliwianie odpadw niebezpiecznych; 3) Budow instalacji do recyklingu odpadw komunalnych i niebezpiecznych; 4) Modernizacje technologii przemysowych prowadzce do eliminacji powstawania odpadw niebezpiecznych (tzw. czyste technologie). rodki EkoFunduszu maj charakter bezzwrotnej pomocy zagranicznej i stosuje si do nich preferencje wynikajce z obowizujcych przepisw. EkoFundusz nie dofinansowuje projektw dotyczcych prowadzenia bada naukowych, akcji monitoringowych, konferencji i sympozjw oraz innych form dziaalnoci edukacyjnej. Wszystkie wnioski o dofinansowanie oceniane s wedug obowizujcych procedur EkoFunduszu na podstawie kryteriw: ekologicznego, technologicznego, ekonomicznego i organizacyjnego. Aby otrzyma dotacj wszystkie te oceny musz by pozytywne, a wnioskodawca musi wykaza si wiarygodnoci finansow, a take zapewnieniem penego finansowania projektu w czci nie objtej dotacj EkoFunduszu. EkoFundusz moe wspiera finansowo zarwno projekty dopiero rozpoczynane, jak i bdce w fazie realizacji, jeeli ich zaawansowanie finansowe nie przekracza 60% w dniu zoenia wniosku do EkoFunduszu. EkoFundusz nie finansuje projektw, ktre uzyskay, bd staraj si o dotacj z Funduszu Spjnoci, Regionalnych Programw Operacyjnych (dawny Zintegrowany Program Operacyjny Rozwoju Regionalnego Unii Europejskiej, a take z Funduszu EOG (tzw. Fundusz norweski). Beneficjentami EkoFunduszu mog by: samorzdy, przedsibiorcy, instytucje, spoeczne organizacje ekologiczne, dyrekcje parkw narodowych i krajobrazowych, placwki owiatowe, edukacyjne, placwki suby zdrowia oraz spdzielnie mieszkaniowe. 3

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Beneficjentami mog by waciciele zakadw zajmujcych si gospodark odpadami w tym samorzdy lokalne oraz przedsibiorstwa komunalne, ktre speniaj funkcje komunalne, niezalenie od struktury wasnoci. Banki wspierajce inwestycje ekologiczne Banki kredytuj inwestycje ekologiczne na zasadach komercyjnych. Przedmiotem kredytowania jest zakup i/lub montau urzdze sucych ochronie rodowiska. Warunki kredytowania w rnych bankach s rne. Generalnie przy spenieniu odpowiednich warunkw banki wyraaj ch kredytowania nawet 100% kosztw inwestycyjnych. Podmioty uprawnione do ubiegania si o kredyt: jednostki samorzdu terytorialnego, przedsibiorcy oraz osoby fizyczne. Okres kredytowania wynosi przewanie do 5-10 lat. Unijne rda wspfinansowania inwestycji z zakresu gospodarki odpadami: Programu Operacyjnego Infrastruktura i rodowisko w ramach Funduszu Spjnoci (lata 2007-2013) Wrd dziedzin priorytetowych znajduje si m.in. gospodarka odpadami ochrona powierzchni ziemi. Gwnym celem jest zwikszenie korzyci gospodarczych poprzez zmniejszenie udziau odpadw komunalnych skadowanych i rekultywacja terenw zdegradowanych oraz ochrona brzegw morskich. W zakresie gospodarki odpadami wspierane bd dziaania w zakresie zapobiegania oraz ograniczania wytwarzania odpadw komunalnych, wdraania technologii odzysku, w tym recyklingu, wdraania technologii ostatecznego unieszkodliwiania odpadw komunalnych, a take likwidacji zagroe wynikajcych ze skadowania odpadw oraz rekultywacja terenw zdegradowanych. Beneficjentami i mog by przede wszystkim jednostki samorzdu terytorialnego i ich zwizki.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Regionalny Program Operacyjny dla Wojewdztwa witokrzyskiego

(lata 2007-2013) Wrd dziedzin priorytetowych znajduje si m.in.: Rozwj infrastruktury ochrony rodowiska i energetycznej. W ramach priorytetu unowoczeniane bd funkcjonujce na terenie wojewdztwa (regionalne i lokalne) systemy skadowania i unieszkodliwiania odpadw. Beneficjentami mog by jednostki samorzdu terytorialnego, stowarzyszenia, zwizki i porozumienia; jednostki administracji rzdowej w wojewdztwie; jednostki organizacyjne lasw pastwowych; inne jednostki publiczne, jednostki wiadczce usugi publiczne na zlecenie jednostek samorzdu terytorialnego, zakady energetyczne, jednostki organizacyjne lasw pastwowych. Program Rozwoju Obszarw Wiejskich (PROW) na lata 2007-2013

Wrd dziedzin priorytetowych znajduje si m.in.: Podstawowe usugi dla gospodarki i ludnoci wiejskiej. W ramach dziaania przeznaczone s rodki na tworzenie systemu zbioru, segregacji, wywozu odpadw komunalnych. Beneficjentami mog by jednostki samorzdu terytorialnego, jednostki wykonujce zadania jednostek samorzdu terytorialnego, operatorzy sieci energetycznych.

9. ZADANIA STRATEGICZNE, W TYM HARMONOGRAM REALIZACJI PLANOWANYCH PRZEDSIWZI Przedstawione potrzeby inwestycyjne dotycz jedynie przedsiwzi podstawowych w zakresie gospodarowania odpadami w sektorze komunalnym przewidzianych do realizacji w okresie do 2016 roku.
Tabela 10. Harmonogram rzeczowo-finansowy planowanych przedsiwzi Przedsiwzicia lata realizacji szacunkowy koszt w z

Prowadzenie kampanii edukacyjno-informacyjnej obywateli gminy w zakresie prawidowego funkcjonowania gospodarki odpadami komunalnymi Monitoring gospodarki odpadami na terenie gminy Likwidacja dzikich skadowisk na terenie gminy Organizacja gminnego punktu zbirki odpadw niebezpiecznych Realizacji zada zwizanych z usuwaniem azbestu

2009-2016 6 tys./rok 2009-2016 2009-2016 2010-2013 2009-2032 6 tys./rok 30 tys. /rok 5 tys. 20 mln

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


10. WNIOSKI Z ANALIZY ODDZIAYWANIA PLANU NA RODOWISKO Realizacje zaoe planu gospodarki odpadami ma na celu popraw istniejcego stanu rodowiska w zakresie zwizanym z deponowaniem i zagospodarowaniem odpadw. Naley jednak pamita, e niektre przedsiwzicia z zakresu gospodarki odpadami mog lokalnie oddziaywa na rodowisko. Inwestycje tego typu powoduj take czsto szereg konfliktw spoecznych, co czsto zwizane jest z brakiem odpowiedniej informacji skierowanej do spoecznoci. Przedstawione poniej wnioski wynikaj z analizy oddziaywania na rodowisko zamierze zaktualizowanego planu gospodarki odpadami dla gminy Bieliny. 1. W zaktualizowanym GPGO mona zaobserwowa tendencj w kierunku rozwiza problemw zagospodarowania odpadw z uwzgldnieniem ich odzysku i unieszkodliwiania, poza skadowaniem. 2. Najwaniejszym zagroeniem dla rodowiska zwizanym z realizacj GPGO bdzie nieterminowe realizowanie zapisanych w nim dziaa. Dotyczy to przede wszystkim realizacji zada w zakresie zbierania odpadw i ich odzysku lub unieszkodliwiania. Przy zaoeniu staego generowania odpadw komunalnych, konieczne jest podniesienie efektywnoci ich selektywnego zbierania, bowiem w przeciwnym razie odpady te trafi na skadowiska, ktrych pojemno nie przewiduje przyjmowania wszystkich odpadw. Moe wystpi sytuacja, e odpady bd usuwane do rodowiska w sposb niekontrolowany. Jest to najwiksze zagroenie, dlatego bezwzgldnie naley dy do ograniczenia iloci odpadw skadowanych. 3. Niezbdne jest wprowadzanie mechanizmw wspomagajcych funkcjonowanie istniejcych i nowo tworzonych systemw zbierania odpadw oraz ich odzysku i unieszkodliwiania. w Ponadto, naley prowadzi zbierania cige akcje ze edukacyjno informacyjne dotyczce koniecznoci wczenia si mieszkacw system selektywnego odpadw, szczeglnym uwzgldnieniem wydzielania odpadw niebezpiecznych ze strumienia odpadw komunalnych. Naley uwiadamia zagroenia

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


dla zdrowia, jakie wie si z oddziaywaniem niewaciwie zagospodarowanych odpadw niebezpie-cznych. 4. Pozytywnym efektem zamierze planu gospodarki odpadami dla rodowiska bdzie stopniowe zmniejszanie iloci odpadw komunalnych kierowanych na skadowiska. 5. Do racjonalnych dziaa zmniejszajcych obcienie dla rodowiska (odcieki, gazy, odory) w ramach planu gospodarki odpadami naley likwidacja dzikich wysypisk. Jest to problem bardzo trudny i tylko radykalna zmiana wiadomoci ekologicznej spoeczestwa moe spowodowa, e zlikwidowane i zrekultywowane dzikie wysypiska nie powstan na nowo. Miejsca nielegalnego skadowania odpadw mog przyczynia si do wzrostu odczynu wd (pH), cigego wzrostu mineralizacji, iloci zawiesin, twardoci oglnej oraz makroskadnikw takich, jak: chlorki, sd, potas. Charakterystyczny jest znaczcy wzrost zawartoci zwizkw azotu (azot amonowy, azotyny, azotany) oraz fosforanw, elaza, kwasw organicznych i podwyszenie BZT5, ChZT. Bardzo wysokie jest rwnie skaenie bakteriologiczne (E-coli, Streptococcus) odciekw ze skadowisk, co stanowi realne zagroenie dla rodowiska wodnoglebowego. Szczegowa inwentaryzacja i bieca likwidacja tych wysypisk przyczyni si w znaczcym stopniu do poprawy stanu jakoci rodowiska. Nastpi uporzdkowanie terenu, przywrcenie naturalnych siedlisk flory i fauny i przede wszystkim zostanie zlikwidowane ognisko zanieczyszczenia wd podziemnych i powierzchniowych. 6. Wzrost iloci odpadw komunalnych poddawanych procesom odzysku i unieszkodliwia-nia spowoduje zmian skadu deponowanych odpadw. Szczeglne znaczenie bdzie tu miaa redukcja iloci skadowanych odpadw ulegajcych biodegradacji powodujcych najwiksze zagroenie dla rodowiska (zanieczyszczone odcieki i gazy skadowiskowe). Poprzez te dziaania zmniejszy si potencjalnie negatywny wpyw skadowiska na rodowisko. 7. Podstawow barier w osigniciu zakadanych w planie poziomw odzysku i unieszkodliwiania zbirka odpadw odpadw. moe okaza to si nieefektywna odpadw selektywna Dotyczy gwnie

pochodzcych od mieszkacw, a zwaszcza odpadw ulegajcych 4

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


biodegradacji, surowcw wtrnych i odpadw niebezpiecznych. Z tego wzgldu jako priorytetowe zadanie przyjmuje si szerok akcj szkole lokalnej. 8. Realizacja planu gospodarki odpadami w gminie, uwarunkowana jest gwnie wczeniem si do udziau w jego realizacji wszystkich mieszkacw. Wie si to z potrzeb zmiany podejcia do rodowiska i jego zasobw, a co za tym idzie z wszechstronn edukacj ekologiczn. Nastpi to powinno poprzez intensywne szkolenia i szeroko zakrojon kampani informacyjno-edukacyjn dotyczc ograniczenia powstawania odpadw, segregacji odpadw u rda ich powstania i ich zagospodarowywania, wykorzystania w recyklingu odpadw mogcych zastpi surowce pierwotne. Edukacja w szkoach moe odbywa si m.in. poprzez organizowanie konkursw na szczeblu midzygminnym, czy powiatowym, organizowanych przez wadze samorzdowe. Naley wyranie podkreli, e realizowane na szerok skal przedsiwzicia edukacyjne, przyczyni si do ograniczania negatywnych skutkw oddziaywania na rodowisko, w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi. i podno-szenie wiadomoci ekologicznej spoecznoci

11. SPOSB MONITORINGU I OCENY WDRAANIA PLANU Wadze gminne odpowiadaj za wdroenie systemu zawartego w Gminnym planie gospodarki odpadami i s zobowizane do monitorowania zmian w zakresie gospodarki odpadami. Monitorowanie realizacji planu umoliwia ocen prawidowoci i efektywnoci dziaa. Zgodnie z art. 14 ustawy o odpadach, projekt planu gminnego podlega zaopiniowaniu przez zarzd powiatu i zarzd wojewdztwa. Monitoring gospodarki odpadami polega na dziaaniach organizacyjno-kontrolnych prowadzonych w oparciu o marszaka, starost i wjta. System monitoringu i oceny zada oraz celw zawartych w planie gospodarki odpadami dla gminy Bieliny skada si z: systemu sprawozdawczoci i raportowania przez organy urzdowe i podmioty gospodarcze, uwzgldniajce obligatoryjne terminy zawarte w aktach prawnych oraz wskazwki realizacyjne zamierzonych dziaa, wojewdzkiej bazy danych o odpadach, 4

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


systemu nadzoru i kontroli. System sprawozdawczoci i raportowania Wjt Gminy Bieliny ma obowizek przedoenia co 2 lata (w terminie 31 marca po upywie okresu sprawozdawczego) radzie gminy oraz zarzdowi powiatu sprawozdania z realizacji gminnego planu gospodarki odpadami. Sprawozdanie zawiera informacje o wykonaniu jakociowych i ilociowych zada postawionych w planie oraz opis postpu we wdraaniu inicjatyw zawartych w krtkookresowym planie dziaania. Weryfikacja i aktualizacja planu Plan gospodarki odpadami aktualizowany bdzie nie rzadziej ni raz na 4 lata. Proces aktualizacji poprzedza weryfikacja dokumentu w celu oceny, ktre czci planu wymagaj aktualizacji i w jakim zakresie. Weryfikacji podlega cay plan, tj. aktualny stan gospodarki odpadami, zmienionej w wyniku realizacji planu krtkookresowego, wytyczone priorytety, cele i dziaania, program dugookresowy oraz analiza oddziaywa. Jednym z najbardziej istotnych elementw aktualizacji i weryfikacji planu bdzie ucilenie bilansw odpadw wytwarzanych, poddawanych procesom odzysku i unieszkodliwianych, opracowanych na podstawie informacji z wojewdzkiej bazy danych o odpadach. System nadzoru i kontroli Do najwaniejszych zada w zakresie monitorowania gospodarki odpadami nale: kontrola przestrzegania przepisw z dziedziny gospodarki odpadami, kontrola przestrzegania warunkw zawartych w pozwoleniach i decyzjach z zakresu gospodarki odpadami, kontrola eksploatacji obiektw, instalacji i urzdze gospodarki odpadami. posiadacze odpadw podmioty zajmujce si zbirka i transportem odpadw podmioty zajmujce si odzyskiem i unieszkodliwianiem odpadw. System ten naley cay czas weryfikowa i udoskonala w celu prawidowego i rzetelnego rozpoznania sytuacji z zakresu gospodarki odpadami na terenie gminy. Firmy zajmujce si zbirk odpadw komunalnych zobowizane zostan do kompleksowego przedstawiania ilociowego i jakociowego zbieranych odpadw w systemie kwartalnym do Urzdu Gminy. Pozwoli to na kontrol poziomw odzysku i recyklingu poszczeglnych rodzajw odpadw. Pozwoli to na zbudowanie rzetelnej bazy danych i pozwoli planowa zadania do realizacji w celu dalszej poprawy sytuacji w zakresie gospodarki odpadami. Proponowane wskaniki efektywnoci Planu Gospodarki Odpadami 4

Podmioty i obiekty objte nadzorem i kontrol:

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


Poniej przedstawiono proponowane zestawy wskanikw monitoringu prowadzonego przez organ odpowiedzialny za realizacj Planu Gospodarki Odpadami.
Tabela 11. Wskaniki monitorowania Planu Gospodarki Odpadami Lp. Wskanik Jednostka miary A. Wskaniki stanu gospodarki odpadami i zmiany presji na rodowisko 1. Ilo wytwarzanych odpadw komunalnych kg/M/rok 2. Udzia odpadw z sektora komunalnego deponowanych na skadowisku % Udzia odzyskiwanych surowcw wtrnych w cakowitym strumieniu odpadw % 3. komunalnych Udzia odzyskiwanych odpadw opakowaniowych w cakowitym strumieniu % 4 odpadw komunalnych 5 Ilo zebranych odpadw wielkogabarytowych kg/M/rok 6. Ilo wytworzonych odpadw niebezpiecznych kg/M/rok 7. Stopie unieszkodliwiania odpadw niebezpiecznych % 8. Nakady na gospodark odpadami (w tym inwestycyjne i pozainwestycyjne) mln z/rok B. Wskaniki wiadomoci ekologicznej Udzia spoeczestwa w dziaaniach na rzecz poprawy gospodarki odpadami wg 1. oceny jakociowej Ilo i rodzaj interwencji (wnioskw) zgaszanych przez mieszkacw (np. dzikie 2. wysypiska) 3. Ilo i rodzaj kampanii edukacyjno-informacyjnych

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


12. STRESZCZENIE PLANU GOSPODARKI ODPADAMI DLA GMINY BIELINY Niniejszy Plan gospodarki odpadami dla Gminy Bieliny stanowi aktualizacj Planu z 2004 r. Obejmuje on okres lat 2009 2012 z uwzgldnieniem perspektywy w zakresie celw i zada strategicznych do 2016 r. W niniejszym Planie przedstawiono m.in.: charakterystyk gminy z uwzgldnieniem czynnikw wpywajcych na gospodark odpadami, analiz aktualnego stanu gospodarki odpadami komunalnymi, prognozy wzrostu iloci wytwarzanych odpadw, cele i zadania, system gospodarki odpadami, rda finansowania przedsiwzi z zakresu gospodarki odpadami, harmonogram realizacji przedsiwzi. Zorganizowan zbirk odpadw komunalnych w gminie objtych jest 100% mieszkacw kady mieszkaniec gminy ma dostp do zorganizowanego odbioru odpadw komunalnych. Do gromadzenia odpadw stosowane s worki o pojemnoci 110 l na odpady komunalne zmieszane po jednym worku na rodzin. Na terenie gminy znajduj si rwnie kontenery typu KP-7 w ssiedztwie istniejcych cmentarzy, szk i obiektw uytecznoci publicznej. W gminie prowadzona jest selektywna zbirka odpadw opakowaniowych (makulatur, szko i tworzywa sztuczne). Zbieraniem i transportem odpadw komunalnych z terenu gminy obecnie zajmuje si firma EKO-KAL P.H.U., Lechw 62a, 26-004 Bieliny. Firma wybierana jest w drodze przetargu ogaszanego przez Zakad Gospodarki Komunalnej w Bielinach. Odpady kierowane s na skadowisko odpadw w Promniku. W padzierniku 2009 r. pierwszy raz zostaa zorganizowana akcja zbierania sprztu AGD i RTV przez firm MB Recykling Sp. z o.o., Przedsibiorstwo Gospodarki Odpadami, ul. Bartosza Gowackiego 4A/15, 25-368 Kielce. W budynku Urzdu Gminy w Bielinach znajduje si w miejscu oglnodostpnym pojemnik na baterie maogabarytowe, gdzie mieszkacy gminy mog oddawa tego typu odpady. Zbierane s rwnie przeterminowane leki od mieszkacw pojemniki rozstawione w aptekach na terenie gminy. Urzd Gminy w Bielinach opracowa w 2007 r. Program usuwania azbestu i wyrobw zawierajcych azbest z terenu Gminy Bieliny na lata 2007-2032, ktry zosta 4

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


przyjty uchwa Rady Gminy Bieliny Nr XI/58/2007 z dnia 10 sierpnia 2007 r. Unieszkodliwianie materiaw zawierajcych azbest bdzie odbywa si zgodnie z przyjtym programem. Dla potrzeb wdroenia systemu gospodarki odpadami, w Planie gospodarki odpadami dla wojewdztwa witokrzyskiego na lata 2007-2011, uwzgldniajc gwnie uwarunkowania geograficzne, gospodarcze, rodowiskowe i gsto zaludnienia, dokonano podziau wojewdztwa na 4 rejony gospodarki odpadami. Gmina Bieliny zostaa zaliczona do rejonu centralnego obejmujcego powiaty: kielecki grodzki i kielecki ziemski. W celu dalszej poprawy sytuacji zwizanej ze zbirk odpadw komunalnych na terenie gminy, naley: rozbudowywa istniejcy system selektywnego odbierania odpadw w celu podpisywa stosowne umowy z organizacjami odzysku, co pozwoli na likwidowa na bieco dzikie wysypiska odpadw przez rekultywacj lub nawizywa wspprac z firmami specjalistycznymi zajmujcymi si osignicia odpowiednich poziomw selektywnej zbirki; sfinansowanie czci kosztw selektywnej zbirki odpadw; usunicie zoonych tam odpadw; odzyskiem i recyklingiem odpadw niebezpiecznych, zuytego sprztu elektrycznego i elektronicznego, odpadw budowlanych, wielkogabarytowych, rnego rodzaju opakowa oraz recyklingiem organicznym; utworzy GPZON; propagowa przydomowe kompostowania odpadw ulegajcych biodegradacji; prowadzi dalsze intensywne dziaania edukacyjne.

Podstawowym celem systemu gospodarki odpadami w Gminie Bieliny jest osignicie odpowiednich standardw, zgodnie z zasadami zrwnowaonego rozwoju.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


13. WYKORZYSTANE MATERIAY I RDA INFORMACJI 1. Plan gospodarki odpadami dla Gminy Bieliny, Bieliny 2004 r. przyjty uchwa Rady Gminy Bieliny Nr XVIII/132/04 z dnia 30.09.2004 r. 2. Program usuwania azbestu i wyrobw zawierajcych azbest z terenu Gminy Bieliny na lata 2007-2032 przyjty uchwa Rady Gminy Bieliny Nr XI/58/2007 z dnia 10 sierpnia 2007 r. 3. Krajowy Plan Gospodarki Odpadami 2010 (strona internetowa Ministerstwa rodowiska http://www.mos.gov.pl). 4. Plan gospodarki odpadami dla wojewdztwa witokrzyskiego na lata 2007-2011, Kielce 2007 r. 5. Program ochrony rodowiska i planu gospodarki odpadami dla powiatu kieleckiego aktualizacja na lata 2007-2011 z uwzgldnieniem perspektyw na lata 2012-2018, Kielce 2007 r. 6. Program ochrony rodowiska dla Gminy Bieliny, Bieliny 2004 r. przyjty uchwa Rady Gminy Bieliny Nr XVIII/132/04 z dnia 30.09.2004 r. 7. Projekt Programu ochrony rodowiska dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016, Kielce 2009 r. 8. Dane na temat gospodarki odpadami na terenie gminy Urzd Gminy w Bielinach. 9. GUS: Dane statystyczne [strona internetowa http://www.stat.gov.pl]. 10. Ochrony rodowiska w Kielcach, Kielce 2009 r. Informacja o stanie rodowiska w wojewdztwie witokrzyskim w roku 2008, Inspekcja Ochrony rodowiska, Wojewdzki Inspektorat

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


14. SOWNICZEK Podstawowe definicje i pojcia stosowane w Planie gospodarki odpadami 1. Cel w gospodarowaniu odpadami - to, do czego si dy, co si chce osign w gospodarowaniu odpadami. 2. Gospodarowanie odpadami - rozumie si przez to zbieranie, transport, odzysk, i unieszkodliwianie odpadw, w tym rwnie nadzr nad takimi dziaaniami oraz nad miejscami unieszkodliwiania odpadw. 3. Komunalne osady ciekowe - rozumie si przez to pochodzcy z oczyszczalni ciekw osad z komr fermentacyjnych oraz innych instalacji sucych do oczyszczania ciekw komunalnych oraz innych ciekw o skadzie zblionym do skadu ciekw komunalnych. 4. Likwidacja skadowiska rozumie si przez to zesp dziaa inwestycyjnych w zakresie zabezpieczenia i docelowej eliminacji zagroe dla rodowiska. 5. Odpady - oznaczaj kad substancj lub przedmiot nalecy do jednej z kategorii, okrelonych w zaczniku nr 1 do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 z pn. zm.), ktrych posiadacz pozbywa si, zamierza pozby si lub do ich pozbycia si jest obowizany. 6. Odpady komunalne - rozumie si przez to odpady powstajce w gospodarstwach domowych, a take odpady niezawierajce odpadw niebezpiecznych pochodzce od innych wytwrcw odpadw, ktre ze wzgldu na swj charakter lub skad s podobne do odpadw powstajcych w gospodarstwach domowych. 7. Odpady ulegajce biodegradacji - rozumie si przez to odpady, ktre ulegaj rozkadowi tlenowemu lub beztlenowemu przy udziale mikroorganizmw. 8. Odzysk - rozumie si przez to wszelkie dziaania, nie stwarzajce zagroenia dla ycia, zdrowia ludzi lub dla rodowiska, polegajce na wykorzystaniu opadw w caoci lub w czci, lub prowadzce do odzyskania z odpadw substancji, materiaw lub energii i ich wykorzystania, okrelone w zaczniku nr 5 do w/w ustawy o odpadach. 9. Posiadacz odpadw - rozumie si przez to kadego, kto faktycznie wada odpadami (wytwrc odpadw, inn osob fizyczn, osob prawn lub jednostk organizacyjn); domniemywa si, e wadajcy powierzchni ziemi jest posiadaczem odpadw znajdujcych si na nieruchomoci.

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016


10. Recykling - rozumie si przez to taki odzysk, ktry polega na powtrnym przetwarzaniu substancji lub materiaw zawartych w odpadach w procesie produkcyjnym w celu uzyskania substancji lub materiau o przeznaczeniu pierwotnym lub o innym przeznaczeniu, w tym te recykling organiczny, z wyjtkiem odzysku energii. 11. Skadowisko odpadw rozumie si przez to obiekt budowlany przeznaczony do skadowania odpadw. 12. Skadowisko odpadw komunalnych rozumie si przez to obiekt budowlany przeznaczony do skadowania odpadw komunalnych. 13. System gospodarki odpadami - naley przez to rozumie og dziaa inwestycyjnych i organizacyjnych realizowanych zgodnie z obowizujcymi przepisami prawnymi i innymi dokumentami, zmierzajcych do osignicia zaoonych celw w gospodarce odpadami. 14. Termiczne przeksztacanie odpadw rozumie si przez to procesy utleniania odpadw, w tym spalania, zgazowywania lub rozkadu odpadw, w tym rozkadu pirolitycznego, prowadzone w przeznaczonych do tego instalacjach lub urzdzeniach na zasadach okrelonych w przepisach szczegowych; recykling organiczny nie jest traktowany jako termiczne przeksztacanie odpadw. 15. Unieszkodliwianie - rozumie si przez to poddanie odpadw okrelonym procesom przeksztace biologicznych, fizycznych lub chemicznych, okrelonych w zaczniku nr 6 do ustawy o odpadach w celu doprowadzenia ich do stanu, ktry nie stwarza zagroenia dla ycia, zdrowia ludzi lub dla rodowiska. 16. Wytwrca odpadw - rozumie si przez to kadego, ktrego dziaalno lub bytowanie powoduje powstawanie odpadw oraz kadego, kto przeprowadza wstpne przetwarzanie, mieszanie lub inne dziaania powodujce zmian charakteru lub skadu tych odpadw; wytwrc odpadw powstajcych w wyniku wiadczenia usug w zakresie budowy, rozbirki, remontu obiektw, czyszczenia zbiornikw lub urzdze oraz sprztania, konserwacji i napraw jest podmiot, ktry wiadczy usug, chyba e umowa o wiadczenie usugi stanowi inaczej. 17. Zadania - dziaania zmierzajce do osignicia wyznaczonych celw 18. Zbieranie odpadw - rozumie si przez to kade dziaanie, w szczeglnoci umieszczanie w pojemnikach, segregowanie i magazynowanie odpadw, ktre ma na celu przygotowanie ich do transportu do miejsc odzysku lub unieszkodliwiania. 4

Plan Gospodarki Odpadami dla Gminy Bieliny na lata 2009-2016