Wifi, van lelijk eendje tot mooie zwaan Gepubliceerd op zaterdag 21 oktober 2006Begin jaren negentig van de vorige

eeuw werd de communicatietechniek wifi ontwikkeld, in een draadloze frequentie waar niemand iets mee aan wilde. Nu, vijftien jaar later, zitten wifi-antennes standaard verwerkt in laptops, draagbare spelcomputers en nieuwe generaties mobiele telefoons, en gaan er miljarden om in de industrie er omheen. door Erwin Boogert Sluimerend heeft er een revolutie plaatsgevonden rondom deze draadloze communicatietechniek waar aanvankelijk niemand iets in zag. Licenties voor gsm en umts gingen voor miljarden over de toonbanken bij de overheden die etherfrequenties beheerden. Maar wifi werd niet serieus genomen. Iedereen mag wifi uitzenden. Startende bedrijfjes zagen dat in na de eeuwwisseling en stelden tegen betaling publieke wifi-toegangspunten open. En toen chipfabrikant Intel alle chips voor nieuwe laptops begon te voorzien van ingebouwde wifi-antennes was de basis gelegd voor een nieuwe infrastructuur. Loos staartje Eigenlijk is wifi geboren uit een restfrequentie. De signalen zitten, ter illustratie, in ongeveer dezelfde band als de straling die een magnetron uitzendt. En welke communicatieeigenschappen zijn aan een magnetron toe te dichten? Het in Nieuwegein gevestigde NRC Corporation, later Agere, liet zich daar echter niet door weerhouden en stelde een team samen om een communicatietechnologie te ontwikkelen om computers via een netwerk draadloos met elkaar te verbinden. Wifi leek Vic Hayes, de 'vader van wifi', en zijn team een handig middel om computernetwerken in monumentale panden te laten inrichten. Immers, het is verboden om in monumentale panden gaten te boren om snoeren te trekken. Toen de standaardenorganisatie IEEE wifi certificeerde als 802.11-standaard, was de techniek gereed voor wereldwijde acceptatie. Tweeweg Maar wat is wifi eigenlijk? Net als veel andere draadloze communicatietechnieken vergt het een basisstation dat fysiek met internet is verbonden en een antenne in een computer of telefoon die de signalen opvangt. Bovendien kan dit ontvangertje ook signalen terugsturen. Er is sprake van tweewegcommunicatie. Aan het ontvangende apparaat wordt gemeld met welk basisstation het zich moet verbinden, eventueel voorzien van een wachtwoord om binnen te komen, en de verbinding is tot stand gebracht. Downloadsnelheden liggen tegenwoordig op 11 of 54 megabit per seconde. Het snelste ADSL-abonnement staat 8 megabit per seconde toe,

dus er is nog bandbreedte genoeg om binnenshuis of in een bedrijfsnetwerk tal van grote bestanden simultaan onderling uit te wisselen. Kort voor de zomer verscheen bij Planet Multimedia het artikel WiFi-hotspots: impopulair en bedreigd, over de drempels rondom wifi. Particuliere laptopeigenaren bleken zelden te willen betalen om een publieke, commerciële hotspot te gebruiken. Daarnaast is het lastig om thuis zelf draadloos internet aan te leggen. Dit laatste proberen providers te ondervangen door goedkope of gratis installatie te verzorgen van het modem met wifi-antenne. Tegenwoordig wordt wifi niet enkel meer gebruikt om een laptop binnenshuis met het ADSLof kabelmodem te verbinden. Nieuwe generaties stereotorens van Philips, bijvoorbeeld, beschikken ook over een wifi-antenne. Daardoor is de radioluisteraar niet meer afhankelijk van het radioaanbod dat het kabelbedrijf doorgeeft. De luisteraar kan zijn radio zo programmeren dat hij de internetstreams uit - zeg - Zuid-Indonesië kan beluisteren of Radio Alaska. Telecombedrijf Orange bracht onlangs een mobiele gsm-telefoon op de markt waarmee de beller, behalve via het gsm-net buitenshuis, ook binnenshuis kan bellen via het wifi-net. En dat betekent dan geen gsm-tarieven maar de lokale tarieven voor het vaste net. Toepassingen En dan zijn er nog draagbare spelcomputers als Sony's PSP of Nintendo's DS en Microsoft aanstaande iPod-concurrent Zune. Al deze apparaten bevatten standaard een wifi-antenne. Via de spelcomputers kan je via het draadloze netwerk multiplayer games spelen, real time met iemand aan de andere kant van de wereld, of een complete speelfilms van de computer op de zolderkamer downloaden naar het vermaakapparaat in de woonkamer. Wat Microsoft met Zunes wifi-mogelijkheden van plan is, heeft het softwarebedrijf nog niet tot in detail bekend gemaakt. Maar het zit er in. Apple knoopt computers, stereotorens en televisies ook via wifi aan elkaar vast, met Apple Airport, om lokale media streaming mogelijk te maken in een huisnetwerk. Duur zeker? Wat kost wifi? Die vraag is eenvoudig te beantwoorden. Het gebruik kost niets. Immers, wifi vervangt enkel de draden van het modem naar de computer. Dat is althans het goedkoopste scenario bij thuisgebruik. Op nagenoeg alle drukbezochte locaties is inmiddels draadloos internet op commerciële basis aanwezig. Denk aan hotels, cafe's, zeilhavens, congrescentra, luchthavens en campussen. Toegang tot die zogeheten hotspots kost geld. De tarieven belopen moeiteloos 5, 10 en soms 15 euro per uur. Planet Internet en Xs4all geven overigens hun abonnees iedere week 1 uur gratis toegang tot de bijna 800 KPN Hotspots in Nederland. Een actueel overzicht van commerciële hotspots in ons land is te vinden op Jiwire.com. Spaanse revolutie Het bedrijf Fon.com is afsluitend nog het melden waard. Het jonge bedrijf van de door de wol geverfde Spaanse telecomondernemer Martin Varsavsky wil een kleine revolutie ontketenen in wifi-land. Fon.com verkoopt wifi-routers voor 5 euro per stuk, exclusief verzendkosten. Geregistreerde gebruikers die het internetsignaal van hun provider draadloos via het Fonmodem delen, krijgen toegang tot alle andere Fon-hotspots. In Nederland zijn dat er nu zo'n 2.000. En degenen die in een druk gebied wonen, kunnen hun router voor 3 euro per dag openstellen aan passanten. De helft van dat bedrag mogen ze houden. Skype en Google investeerden al miljoenen in het bedrijf.

Eigen sterkten Een concurrent voor gsm of umts zal wifi nooit kunnen worden. Anders dan gsm en umts is wifi een niet-gereguleerd spectrum. Toezichthouder Opta heeft er niets over te zeggen. Daarnaast is wifi te storingsgevoelig. Zet geen magnetron naast het wifi-modem. Dat levert enkel digitale, onbruikbare puree op. Het belangrijkste nadeel van wifi ten opzichte van gsm en umts is het bereik. Een normaal wifi-basisstation reikt niet verder dan hooguit enkele tientallen meters. Net voldoende om een huis en forse achtertuin af te dekken. Net voldoende om in de zon draadloos te gamen met een Australiër of een net gedownloade film te streamen.